Άρθρο 3
Αναδιάρθρωση Εθνικού Μηχανισμού – Τροποποίηση παρ. 1 άρθρου 3 ν. 4662/2020
Στην παρ. 1 του άρθρου 3 του ν. 4662/2020 (Α’ 27), περί διάρθρωσης του Εθνικού Μηχανισμού, επέρχονται οι ακόλουθες τροποποιήσεις: α) στο πρώτο εδάφιο, αα) η περ. γ) αντικαθίσταται, αβ) η περ. δ) καταργείται, β) στο δεύτερο εδάφιο οι λέξεις «Οι ως άνω (β), (γ) και (δ) επιχειρησιακές δομές και λειτουργίες υποστηρίζονται» αντικαθίστανται από τις λέξεις «Η επιχειρησιακή δομή της περ. β) υποστηρίζεται» και η παρ. 1 διαμορφώνεται ως εξής:
«1. Ο Εθνικός Μηχανισμός, ο οποίος εποπτεύεται από τον Γενικό Γραμματέα Πολιτικής Προστασίας, διαρθρώνεται και λειτουργεί επιχειρησιακά μέσω των κάτωθι δομών και λειτουργιών:
α) Του Εθνικού Συντονιστικού Κέντρου Διαχείρισης Κρίσεων (Ε.Σ.ΚΕ.ΔΙ.Κ.).
β) Των Συντονιστικών Οργάνων Πολιτικής Προστασίας.
γ) Των Επιχειρησιακών Κέντρων Συμβάντων των Περιφερειακών Κέντρων Επιχειρήσεων (Π.Ε.Κ.Ε.) των Περιφερειακών Πυροσβεστικών Διοικήσεων (ΠΕ.ΠΥ.Δ.).
δ) [Καταργείται].
Η επιχειρησιακή δομή της περ. β) υποστηρίζεται από τις υποστηρικτικές υπηρεσίες των Αυτοτελών Διευθύνσεων Πολιτικής Προστασίας Περιφερειών και των Αυτοτελών Τμημάτων Πολιτικής Προστασίας Δήμων.».
Άρθρο 4
Κατάργηση Πλαισίων Διαχείρισης Εκτάκτων Αναγκών σε περίπτωση κατάστασης αυξημένης ετοιμότητας – Τροποποίηση περ. β΄ άρθρου 6 ν. 4662/2020
Στην περ. β΄ του άρθρου 6 του ν. 4662/2020 (Α’ 27), περί διαβάθμισης κατάστασης ετοιμότητας, μετά τη λέξη «συμβάντος» οι λέξεις «και ενεργοποιούνται συγκεκριμένα Πλαίσια Διαχείρισης Εκτάκτων Αναγκών (Π.Δ.Ε.Α.)» διαγράφονται και η περ. β’ διαμορφώνεται ως εξής:
«β. Κατάσταση αυξημένης ετοιμότητας (Yellow Code): Οι εμπλεκόμενοι φορείς αυξάνουν την ετοιμότητά τους κατόπιν εκδήλωσης (ή προειδοποίησης) μέσης επικινδυνότητας συμβάντος.».
Άρθρο 5
Σύσταση Μητρώου Επικουρικών Δυνάμεων Πολιτικής Προστασίας –Τροποποίηση άρθρου 7 ν. 4662/2020
Στο άρθρο 7 του ν. 4662/2020 (Α’ 27), περί δυναμικού και μέσων του Εθνικού Μηχανισμού, επέρχονται οι ακόλουθες τροποποιήσεις: α) η παρ. 2 καταργείται, β) προστίθενται παρ. 2Α και 2Β, γ) η παρ. 3 αντικαθίσταται, δ) προστίθεται παρ. 4 και το άρθρο 7 διαμορφώνεται ως εξής:
«Άρθρο 7
Δυναμικό και μέσα Εθνικού Μηχανισμού
- Για την εκπλήρωση των σκοπών του Εθνικού Μηχανισμού οι φορείς και οι οργανισμοί περιφερειακού και κεντρικού επιπέδου διοίκησης, τα Υπουργεία, οι Υπηρεσίες, οι Ο.Τ.Α. α’ και β’ βαθμού, οι Ένοπλες Δυνάμεις, το Πυροσβεστικό Σώμα, η Ελληνική Αστυνομία, το Λιμενικό Σώμα Ελληνική Ακτοφυλακή, το Ε.Κ.Α.Β., οι εθελοντικές ομάδες και οι μη κυβερνητικές οργανώσεις του Μητρώου Πολιτικής Προστασίας, οι πολίτες και κάθε άλλος δημόσιος ή ιδιωτικός φορέας δύναται να συνεισφέρουν σε ανθρώπινο δυναμικό, υλικά και μέσα.
- [Καταργείται].
2Α. Στη Γενική Γραμματεία Πολιτικής Προστασίας συστήνεται Μητρώο Επικουρικών Δυνάμεων Πολιτικής Προστασίας, στο οποίο εγγράφονται, κατόπιν αίτησής τους, φυσικά ή νομικά πρόσωπα ιδιωτικού δικαίου, που διαθέτουν μέσα, εξοπλισμό, επιστημονικές ή τεχνικές γνώσεις και μπορούν να αξιοποιηθούν σε δράσεις που αφορούν στο σύνολο της διαχείρισης του κύκλου καταστροφών. Στο Μητρώο εντάσσονται, ιδίως:
α) αγρότες και κτηνοτρόφοι με διαθέσιμες υδροφόρες ή άλλα οχήματα, μηχανήματα και τεχνικά μέσα,
β) επιχειρήσεις δασικών ή τεχνικών έργων,
γ) ιδιώτες που διαθέτουν ειδικό εξοπλισμό ή επιστημονικές γνώσεις ή πιστοποιημένες δεξιότητες ή παρέχουν υπηρεσίες εστίασης και φιλοξενίας, οι οποίες μπορούν να αξιοποιηθούν υποστηρικτικά στο πλαίσιο της διαχείρισης καταστροφών.
Το Μητρώο Επικουρικών Δυνάμεων Πολιτικής Προστασίας ταξινομείται ανά περιοχή ευθύνης Διοίκησης Πυροσβεστικών Υπηρεσιών Νομού (ΔΙ.ΠΥ.Ν.). Ο οικείος Διοικητής ΔΙ.ΠΥ.Ν. λαμβάνει γνώση του Μητρώου σε ό,τι αφορά την περιοχή ευθύνης του και, αν απαιτείται αυξημένη κινητοποίηση, καλεί τους εγγεγραμμένους σε αυτό να παράσχουν έργο σύμφωνα με τις εντολές του.
Οι ιδιώτες και οι ιδιωτικοί φορείς δεν δικαιούνται αποζημίωση για τη διάθεση κατ’ εφαρμογή της παρούσας των μέσων, του εξοπλισμού, καθώς και των τεχνικών γνώσεων που διαθέτουν, είναι αποκλειστικά υπεύθυνοι για την ορθή χρήση του εξοπλισμού που διαθέτουν και για την ασφάλεια των μέσων τους. Η αστική και ποινική ευθύνη για τυχόν ζημία ή ατύχημα που προκαλείται από τη χρήση εξοπλισμού ιδιωτικής κυριότητας βαρύνει τον ιδιοκτήτη ή τον χειριστή αυτού.
2Β. Στο Μητρώο Επικουρικών Δυνάμεων Πολιτικής Προστασίας, συστήνεται ειδικό υπομητρώο παρόχων υπηρεσιών υγείας και κοινωνικής φροντίδας, στο οποίο δύνανται να εγγράφονται, κατόπιν αίτησής τους, ιδιωτικές κλινικές, μονάδες αποκατάστασης, ιδιωτικά ασθενοφόρα, δομές φιλοξενίας ευάλωτων ομάδων και κάθε άλλος φορέας παροχής υγειονομικής ή κοινωνικής φροντίδας.
- Με κοινή απόφαση των Υπουργών Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας, Υγείας, Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας και Τουρισμού καθορίζονται οι προϋποθέσεις και η διαδικασία ένταξης στο Μητρώο Επικουρικών Δυνάμεων Πολιτικής Προστασίας, οι λόγοι και η διαδικασία διαγραφής από αυτά, και κάθε άλλο σχετικό ζήτημα.
- Με κοινή απόφαση των Υπουργών Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας και Ψηφιακής Διακυβέρνησης καθορίζονται οι τεχνικές προδιαγραφές, ο τρόπος τήρησης και λειτουργίας του Μητρώου της παρ. 2Α, η διαλειτουργικότητά του με το Μητρώο Στοιχείων και Επικοινωνίας του άρθρου 36Α και τα μητρώα διαθέσιμων μηχανημάτων έργου και χειριστών του άρθρου 53Δ, καθώς και με άλλα πληροφοριακά συστήματα του Δημοσίου και με τα στοιχεία που τηρούνται από τις περιφέρειες και τους δήμους βάσει της περ. ζ) της παρ. 3 του άρθρου 20 και του άρθρου 21, αντιστοίχως, τα δικαιώματα πρόσβασης και οι κατηγορίες χρηστών, τα μέτρα ασφάλειας και κάθε άλλο ζήτημα σχετικό με την εφαρμογή του παρόντος.».
Άρθρο 6
Σύσταση Υποεπιτροπής Εκτίμησης Πλημμυρικού Κινδύνου – Προσθήκη άρθρου 7Β στον ν. 4662/2020
Στον ν. 4662/2020 (Α’ 27) προστίθεται άρθρο 7Β ως εξής:
«Άρθρο 7Β
Υποεπιτροπή Εκτίμησης Πλημμυρικού Κινδύνου
- Στο Υπουργείο Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας συστήνεται Υποεπιτροπή Εκτίμησης Πλημμυρικού Κινδύνου, που λειτουργεί, υπό τους ειδικότερους όρους του παρόντος, εντός της Επιτροπής Εκτίμησης Κινδύνου από την εκδήλωση καιρικών φαινομένων και πάσης φύσεως κινδύνων πολιτικής προστασίας του άρθρου 7Α. Έργο της Υποεπιτροπής είναι:
α) η συλλογή, ανάλυση, αξιολόγηση και παρακολούθηση δεδομένων για τα πλημμυρικά φαινόμενα,
β) η επιστημονική αποτίμηση του βαθμού του κινδύνου σε εθνικό, περιφερειακό και τοπικό επίπεδο και η πρόγνωση των πιθανών συνεπειών στις υποδομές, την ασφάλεια, την υγεία, την ακεραιότητα και τη ζωή των πολιτών,
γ) η παροχή συνδρομής στην Επιτροπή Εκτίμησης Κινδύνου από την εκδήλωση καιρικών φαινομένων και πάσης φύσεως κινδύνων πολιτικής προστασίας, του άρθρου 7Α,
δ) η υποβοήθηση του έργου του Εθνικού Μηχανισμού, με τη διατύπωση γνώμης για τη λήψη προληπτικών μέτρων,
ε) η επαναξιολόγηση της διάρκειας ληφθέντων μέτρων προληπτικής προστασίας,
στ) η παροχή επιστημονικής καθοδήγησης σε πραγματικό χρόνο κατά την εξέλιξη ενός πλημμυρικού φαινομένου και γνωμοδοτήσεων μετά την ολοκλήρωση της εκδήλωσής του,
ζ) η εκτίμηση της πιθανής εξέλιξης του πλημμυρικού φαινομένου χωρικά και χρονικά, καθώς και των συνεπειών του,
η) η παροχή γνώμης σε κάθε συναφές προς τα ανωτέρω ζήτημα, μετά από ερώτημα του Γενικού Γραμματέα Πολιτικής Προστασίας ή του Υπουργού Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας,
θ) η παροχή γνώσης και καθοδήγησης για την ανάπτυξη εργαλείων ή την προσαρμογή υφιστάμενων εργαλείων πιθανής εξέλιξης και διαχείρισης πλημμυρικών φαινομένων.
- Η Υποεπιτροπή Εκτίμησης Πλημμυρικού Κινδύνου αποτελείται από εννέα (9) μέλη, ως εξής:
α) τον Γενικό Διευθυντή Πρόληψης και Αντιμετώπισης Καταστροφών και Εκτάκτων Αναγκών της Γενικής Γραμματείας Πολιτικής Προστασίας ως Πρόεδρο, με τον αναπληρωτή του,
β) έναν (1) ανώτατο αξιωματικό του Πυροσβεστικού Σώματος (Π.Σ.) που ορίζεται με απόφαση του Αρχηγού του Π.Σ., με τον αναπληρωτή του,
γ) έναν (1) εκπρόσωπο της Γενικής Γραμματείας Φυσικού Περιβάλλοντος και Υδάτων, που ορίζεται με απόφαση του οικείου Γενικού Γραμματέα, με τον αναπληρωτή του, και
δ) έξι (6) μέλη, επιστήμονες αναγνωρισμένου κύρους ή μέλη Διδακτικού Ερευνητικού Προσωπικού Α.Ε.Ι. σε επιστημονικούς τομείς συναφείς με την υδρολογία, υδραυλική, υδρογεωλογία, τη διαχείριση υδατικών πόρων, τη διαχείριση καταστροφών, την ιατρική δημόσιας υγείας ή την ιατρική καταστροφών, με ισάριθμους αναπληρωτές τους.
Τα μέλη της Υποεπιτροπής δεν λαμβάνουν για τη συμμετοχή τους στις συνεδριάσεις αμοιβή ή αποζημίωση.
- Με απόφαση του Υπουργού Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας συγκροτείται η Υποεπιτροπή και ορίζονται τα μέλη της, με τετραετή θητεία, η οποία δύναται να ανανεώνεται για τέσσερα (4) ακόμη έτη.
- Η Υποεπιτροπή συγκαλείται με απόφαση του Προέδρου της ή κατόπιν αιτήματος της Επιτροπής Εκτίμησης Κινδύνου από την εκδήλωση καιρικών φαινομένων και πάσης φύσεως κινδύνων πολιτικής προστασίας ή με απόφαση του Υπουργού Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας και δύναται να συνεδριάζει και εξ αποστάσεως με τη χρήση κάθε πρόσφορου μέσου. Στις συνεδριάσεις της Υποεπιτροπής μπορεί να παρίσταται ο Υπουργός Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας, προκειμένου να θέσει ζητήματα συναφή με την προστασία κρίσιμων υποδομών και οντοτήτων ή σχετικά με τη λήψη προληπτικών μέτρων ασφάλειας των πολιτών. Ο Πρόεδρος της Υποεπιτροπής δύναται να προσκαλεί στις συνεδριάσεις και άλλους ειδικούς επιστήμονες για να υποβοηθήσουν το έργο της Υποεπιτροπής, χωρίς δικαίωμα ψήφου. Κατά τη διάρκεια των εργασιών της Υποεπιτροπής τηρούνται πρακτικά.
- Η γνώμη της Υποεπιτροπής κοινοποιείται με εμπιστευτικό έγγραφο στον Υπουργό Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας.».
Άρθρο 7
Επιτροπή επιστημονικής αξιολόγησης ιδιαίτερα μεγάλων πυρκαγιών – Επιτροπές επιστημονικής αξιολόγησης φυσικών, τεχνολογικών και ανθρωπογενών καταστροφών – Προσθήκη άρθρου 7Γ στον ν. 4662/2020
Στον ν. 4662/2020 (Α’ 27) προστίθεται άρθρο 7Γ ως εξής:
«Άρθρο 7Γ
Επιτροπή επιστημονικής αξιολόγησης ιδιαίτερα μεγάλων πυρκαγιών – Επιτροπές επιστημονικής αξιολόγησης φυσικών, τεχνολογικών και ανθρωπογενών καταστροφών
- Στο Υπουργείο Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας συστήνεται Επιτροπή επιστημονικής αξιολόγησης ιδιαίτερα μεγάλων πυρκαγιών. Έργο της επιτροπής είναι η σύνταξη έκθεσης απολογισμού ιδιαίτερα μεγάλων πυρκαγιών. Για τις ανάγκες του παρόντος, ως ιδιαίτερα μεγάλη πυρκαγιά νοείται αυτή που έχει ως αποτέλεσμα την καύση άνω των εκατό χιλιάδων (100.000) στρεμμάτων, από τα οποία τουλάχιστον το πενήντα τοις εκατό (50%) θεωρούνται δασικά, ή την επέλευση ιδιαίτερα σοβαρών επιπτώσεων για πρόσωπα, πράγματα ή το φυσικό περιβάλλον.
- Στην έκθεση της παρ. 1 περιλαμβάνονται, ιδίως:
α) η ανάλυση των αιτίων και των παραγόντων, που συνέβαλαν στην εκδήλωση και εξέλιξη ιδιαίτερα μεγάλων πυρκαγιών, λαμβάνοντας υπόψη, ιδίως, τον κύκλο διαχείρισης καταστροφών, τις μετεωρολογικές συνθήκες, τη διαθεσιμότητα πυροσβεστικών μέσων, πόρων και εξοπλισμού, τις γεωμορφολογικές συνθήκες του εδάφους, το είδος και την πυκνότητα της βλάστησης, καθώς και την εγγύτητα με οικισμούς ή υποδομές,
β) η αποτύπωση των επιπτώσεων ιδιαίτερα μεγάλων πυρκαγιών σε κρίσιμους τομείς, όπως το φυσικό περιβάλλον, οι τεχνικές και κοινωνικές υποδομές, η δημόσια υγεία, και η επιχειρησιακή συνέχεια κρίσιμων λειτουργιών,
γ) προτάσεις για την αποφυγή εξάπλωσης δασικών πυρκαγιών.
Η έκθεση συνιστά επιστημονική καταγραφή, ανάλυση και αξιολόγηση, ιδίως, των στοιχείων των περ. α) και β) και γ) και είναι πλήρως ανεξάρτητη από ποινικές, αστικές ή πειθαρχικές έρευνες, οι οποίες αποσκοπούν στον καθορισμό υπαιτιότητας ή στην απόδοση ευθυνών.
- Η Επιτροπή της παρ. 1 αποτελείται από:
α) έναν (1) συνταξιούχο δικαστικό λειτουργό του Συμβουλίου της Επικρατείας ή των τακτικών διοικητικών δικαστηρίων, με βαθμό τουλάχιστον Προέδρου Εφετών, ο οποίος έχει αφυπηρετήσει πριν από τουλάχιστον δύο (2) έτη, ως Πρόεδρο, με τον αναπληρωτή του,
β) έναν (1) απόστρατο ανώτατο αξιωματικό του Π.Σ., ο οποίος έχει διατελέσει Αρχηγός, Υπαρχηγός, Επιτελάρχης ή Γενικός Επιθεωρητής για τουλάχιστον δύο (2) έτη, σε μια ή περισσότερες εκ των ανωτέρω θέσεων, ο οποίος έχει αφυπηρετήσει πριν από τουλάχιστον δύο (2) έτη, ως Αντιπρόεδρο, με τον αναπληρωτή του,
γ) τέσσερις (4) εν ενεργεία Καθηγητές πρώτης βαθμίδας ή ομότιμους Καθηγητές Α.Ε.Ι. ή ερευνητές πρώτης βαθμίδας ερευνητικών κέντρων ή ινστιτούτων, της ημεδαπής ή της αλλοδαπής, με γνωστικό αντικείμενο συναφές με τη δασολογία, την πυροπροστασία, την κλιματική αλλαγή, την εκτίμηση, διαχείριση και επικοινωνία του κινδύνου, τη γεωπαρατήρηση, τη γεωχωρική ανάλυση ή τη διαχείριση κρίσεων, τη δημόσια υγεία ή την υγεία καταστροφών, την πολεοδομία, τη μηχανολογία, τη διαχείριση υδάτων ή την υδρολογία, ως μέλη, με τους αναπληρωτές τους,
δ) ένα (1) ομότιμο ή εν ενεργεία μέλος Διδακτικού Ερευνητικού Προσωπικού Α.Ε.Ι. οποιασδήποτε βαθμίδας ή ερευνητή ερευνητικών κέντρων ή ινστιτούτων, της ημεδαπής ή της αλλοδαπής, με γνωστικό αντικείμενο συναφές με την πυρομετεωρολογία, με τον αναπληρωτή του.
Η θητεία του Προέδρου και των μελών της παρούσας είναι τριετής με δυνατότητα ανανέωσης για μια ακόμη τριετία. Ο Πρόεδρος και τα μέλη της Επιτροπής δεν δικαιούνται αμοιβής ή αποζημίωσης, με εξαίρεση την καταβολή δαπανών μετακίνησης ως προς τις οποίες εφαρμόζεται η υποπαρ. Δ.9 της παρ. Δ του άρθρου 2 του ν. 4336/2015 (Α’ 94).
- Ο Πρόεδρος και τα μέλη της Επιτροπής της παρ. 1 ασκούν τα καθήκοντά τους ανεξάρτητα και αμερόληπτα. Δεν δέχονται οδηγίες ή υποδείξεις, ούτε υπέχουν ευθύνη, δεν διώκονται και δεν εξετάζονται για γνώμη που διατύπωσαν ή ψήφο που έδωσαν κατά την άσκηση των καθηκόντων τους στο πλαίσιο της λειτουργίας της Επιτροπής, εκτός εάν ενήργησαν με δόλο. Εάν ο Πρόεδρος ή τα μέλη της Επιτροπής διωχθούν ή εναχθούν για πράξεις ή παραλείψεις κατά την άσκηση των καθηκόντων τους, δύναται η δικαστική υποστήριξη και εκπροσώπησή τους να ανατίθεται σε λειτουργό του Νομικού Συμβουλίου του Κράτους (ΝΣΚ), μετά από έγκριση σχετικού αιτήματος από τον Γενικό Γραμματέα Πολιτικής Προστασίας και κατόπιν απόφασης του Προέδρου του ΝΣΚ, σύμφωνα με την παρ. 4 του άρθρου 4 του ν. 4831/2021 (Α΄ 170).
- Η Επιτροπή συνεργάζεται και ανταλλάσσει πληροφορίες και στοιχεία, σχετικά με την αποστολή της, με το σύνολο των υπηρεσιών και δομών, που μετέχουν στον Εθνικό Μηχανισμό. Η Επιτροπή έχει πρόσβαση στα δεδομένα της Εθνικής Βάσης Δεδομένων για σκοπούς ανάλυσης. Οι υπηρεσίες του Εθνικού Μηχανισμού Πολιτικής Προστασίας υποχρεούνται, όταν παρίσταται ανάγκη ή τους ζητηθεί, να συνδράμουν άμεσα και αποτελεσματικά στην επιτυχή εκπλήρωση του έργου της Επιτροπής, παρέχοντας, ιδίως, κάθε σχετικό έγγραφο ή πληροφορία. Το πρώτο και το δεύτερο εδάφιο εφαρμόζονται αναλόγως και στις περιπτώσεις αναζήτησης πληροφοριών και στοιχείων από τους φορείς του δημόσιου τομέα της περ. α) της παρ. 1 του άρθρου 14 του ν. 4270/2014 (Α΄ 143), καθώς και από νομικά πρόσωπα ιδιωτικού δικαίου.
- Η έκθεση της παρ. 1 υποβάλλεται στον Υπουργό Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας, εντός έξι (6) μηνών από την ενεργοποίηση της Επιτροπής σύμφωνα με την περ. β) της παρ. 8, παραδίδεται στον Πρόεδρο της Βουλής των Ελλήνων και συζητείται στην αρμόδια Επιτροπή της Βουλής των Ελλήνων, σύμφωνα με τα οριζόμενα στον Κανονισμό της Βουλής.
- Το Υπουργείο Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας, για την υποβοήθηση της εκπλήρωσης της αποστολής της Επιτροπής της παρ. 1, δύναται να συνάπτει προγραμματικές συμβάσεις με Α.Ε.Ι. της ημεδαπής ή της αλλοδαπής, ερευνητικούς και τεχνολογικούς φορείς του άρθρου 13Α του ν. 4310/2014 (Α’ 258) ή αντίστοιχους της αλλοδαπής, μη κυβερνητικές οργανώσεις της ημεδαπής ή της αλλοδαπής με αντικείμενο συναφές με τη δασοπροστασία και την πυροπροστασία, καθώς και να συνεργάζεται με κάθε άλλον μη κερδοσκοπικό φορέα ή ιδιώτη, που διαθέτει αντίστοιχες επιστημονικές ή τεχνικές γνώσεις. Για την εκτέλεση των καθηκόντων της Επιτροπής είναι δυνατή η παροχή υλικοτεχνικής υποδομής και συναφούς εξοπλισμού του Υπουργείου Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας.
- α) Με απόφαση του Υπουργού Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας συγκροτείται η Επιτροπή της παρ. 1 και ρυθμίζεται κάθε θέμα σχετικό με τη λειτουργία της.
β) Η Επιτροπή της παρ. 1 ενεργοποιείται με διαπιστωτική πράξη του Υπουργού Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας σε κάθε περίπτωση συνδρομής των προϋποθέσεων της παρ. 1.
- Με απόφαση του Υπουργού Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας δύναται να συστήνονται και να συγκροτούνται Επιτροπές επιστημονικής αξιολόγησης μεγάλων φυσικών, τεχνολογικών ή ανθρωπογενών καταστροφών, σύμφωνα με τις προϋποθέσεις του παρόντος. Ως προς το έργο, την οργάνωση και τη λειτουργία τους, οι Επιτροπές του πρώτου εδαφίου, διέπονται αναλόγως από τις παρ. 2 έως 7.».
Άρθρο 8
Σύσταση Επιτροπής Ετησίου Απολογισμού Αντιπυρικής Περιόδου για τη σύνταξη έκθεσης αντιπυρικής περιόδου – Επιτροπές ετήσιου ή έκτακτου απολογισμού λοιπών συμβάντων αρμοδιότητας Πυροσβεστικού Σώματος – Προσθήκη άρθρου 7Δ στον ν. 4662/2020
Στον ν. 4662/2020 (Α’ 27) προστίθεται άρθρο 7Δ ως εξής:
«Άρθρο 7Δ
Επιτροπή Ετήσιου Απολογισμού Αντιπυρικής Περιόδου – Ετήσια Έκθεση Αντιπυρικής Περιόδου
- Στο Υπουργείο Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας συστήνεται Επιτροπή Ετήσιου Απολογισμού Αντιπυρικής Περιόδου. Έργο της Επιτροπής είναι η σύνταξη ετήσιας έκθεσης απολογισμού της αντιπυρικής περιόδου.
- H έκθεση της παρ. 1, περιλαμβάνει κατ’ ελάχιστον:
α) τον αριθμό των δηλωθέντων και ελεγχθέντων καθαρισμένων οικοπέδων, καθώς και τις κυρώσεις που επιβλήθηκαν,
β) τα προληπτικά μέτρα που εφαρμόστηκαν, με αναφορά στο είδος τους, όπως καθαρισμοί, καύσεις, αντιπυρικές ζώνες και βόσκηση,
γ) τον συνολικό αριθμό των πυρκαγιών, με διάκριση ανά κατηγορία και είδος βλάστησης,
δ) την καμένη έκταση, με κατανομή ανά κατηγορία γης, σύγκριση με τον μέσο όρο των τελευταίων είκοσι (20) ετών στα κράτη-μέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης και αναλυτική υποκατηγοριοποίηση,
ε) τη χρονική και χωρική κατανομή των πυρκαγιών και των καμένων εκτάσεων,
στ) τις αιτίες εκδήλωσης των πυρκαγιών, όπου υπάρχουν διαθέσιμα στοιχεία,
ζ) τη διάθεση προσωπικού και μέσων,
η) τη συνδρομή των Οργανισμών Τοπικής Αυτοδιοίκησης α΄ και β΄ βαθμού, των Ενόπλων Δυνάμεων, της Ελληνικής Αστυνομίας και κάθε άλλου εμπλεκόμενου φορέα,
θ) τη συμβολή των εθελοντικών οργανώσεων πολιτικής προστασίας και των εθελοντών του Πυροσβεστικού Σώματος (Π.Σ.),
ι) τον χρόνο πρώτης απόκρισης σε συμβάντα,
ια) τους συγκριτικούς δείκτες απόδοσης σε σχέση με προηγούμενες αντιπυρικές περιόδους και με τα άλλα κράτη μέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης, καθώς και τον αριθμό κινητοποιήσεων του Ευρωπαϊκού Μηχανισμού Πολιτικής Προστασίας και το είδος απόκρισης,
ιβ) προτάσεις βελτίωσης για την οργάνωση, την επιχειρησιακή ανταπόκριση και την πρόληψη, στο πλαίσιο του Εθνικού Μηχανισμού Διαχείρισης Κρίσεων και Αντιμετώπισης Κινδύνων,
ιγ) την καταγραφή των συλλήψεων και εξιχνιάσεων, που σημειώθηκαν στην αντιπυρική περίοδο για τα εγκλήματα εμπρησμού και εμπρησμού δασών, καθώς και τον αριθμό και το ύψος των προστίμων που επιβλήθηκαν για την παραβίαση πυροσβεστικών διατάξεων, και
ιδ) την αξιολόγηση της διαλειτουργικότητας των εμπλεκομένων δυνάμεων και φορέων.
Η έκθεση διαρθρώνεται σε ενότητες πρόληψης, ετοιμότητας, αντιμετώπισης και βραχείας αποκατάστασης.
- Η Επιτροπή της παρ. 1 αποτελείται από:
α) τον Αρχηγό του Π.Σ., ως Πρόεδρο, με τον αναπληρωτή του,
β) τον Διοικητή του Εθνικού Συντονιστικού Κέντρου Επιχειρήσεων και Διαχείρισης Κρίσεων, ως μέλος με τον αναπληρωτή του,
γ) τον προϊστάμενο του Κλάδου Επιχειρήσεων του Αρχηγείου Π.Σ., ως μέλος, με τον αναπληρωτή του,
δ) τον προϊστάμενο της Γενικής Διεύθυνσης Πρόληψης και Αντιμετώπισης Καταστροφών και Εκτάκτων Αναγκών του Υπουργείου Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας, ως μέλος, με τον αναπληρωτή του, και
ε) τον Διοικητή της Διεύθυνσης Αντιμετώπισης Εγκλημάτων Εμπρησμού, ως μέλος, με τον αναπληρωτή του.
- Η Επιτροπή συνεργάζεται και ανταλλάσσει πληροφορίες και στοιχεία, σχετικά με την αποστολή της με το σύνολο των υπηρεσιών και δομών, που μετέχουν στον Εθνικό Μηχανισμό. Η Επιτροπή της παρ. 1 δύναται να συνεργάζεται και με την Επιτροπή του άρθρου 7Γ. Οι υπηρεσίες και δομές του Εθνικού Μηχανισμού υποχρεούνται, όταν παρίσταται ανάγκη ή τους ζητηθεί, να συνδράμουν άμεσα και αποτελεσματικά στην εκπλήρωση του έργου της Επιτροπής, παρέχοντας, ιδίως, κάθε σχετικό έγγραφο ή πληροφορία. Το πρώτο και το τρίτο εδάφιο εφαρμόζονται αναλόγως και στις περιπτώσεις αναζήτησης πληροφοριών και στοιχείων από τους φορείς του δημόσιου τομέα της περ. α) της παρ. 1 του άρθρου 14 του ν. 4270/2014 (Α΄ 143), καθώς και από νομικά πρόσωπα ιδιωτικού δικαίου, που συνδέονται λειτουργικά με την πρόληψη ή την αντιμετώπιση καταστροφών στο πλαίσιο του Εθνικού Μηχανισμού.
- Η έκθεση της παρ. 1 διαβιβάζεται τον Ιανουάριο κάθε έτους, για την αντιπυρική περίοδο του προηγούμενου έτους, στον Υπουργό Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας, παραδίδεται στον Πρόεδρο της Βουλής των Ελλήνων και συζητείται στην αρμόδια Επιτροπή της Βουλής των Ελλήνων, σύμφωνα με τα οριζόμενα στον Κανονισμό της Βουλής.
- Με απόφαση του Υπουργού Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας δύναται να συστήνονται και να συγκροτούνται, κατά περίπτωση, Επιτροπές ετήσιου ή εκτάκτου απολογισμού για τη σύνταξη εκθέσεων αξιολόγησης, που αφορούν λοιπές αρμοδιότητες του Π.Σ., πλην της αντιπυρικής περιόδου, και ειδικότερα συμβάντα αστικών πυρκαγιών, πλημμυρών, τεχνολογικών ή ανθρωπογενών καταστροφών. Ως προς το έργο, την οργάνωση και τη λειτουργία των Επιτροπών του πρώτου εδαφίου εφαρμόζονται οι παρ. 2 έως 5.».
Άρθρο 9
Ενίσχυση Εθνικής Πολιτικής Μείωσης Κινδύνου Καταστροφών – Τροποποίηση παρ. 1 άρθρου 9 ν. 4662/2020
Στην παρ. 1 του άρθρου 9 του ν. 4662/2020 (Α’ 27), περί της Εθνικής Πολιτικής Μείωσης Κινδύνου Καταστροφών και του Εθνικού Σχεδιασμού Πολιτικής Προστασίας, επέρχονται οι ακόλουθες τροποποιήσεις: α) στο πρώτο εδάφιο, αα) οι λέξεις «του Συντονιστικού Οργάνου Πολιτικής Προστασίας» αντικαθίστανται από τις λέξεις «των δομών της παρ. 1 του άρθρου 3», αβ) οι λέξεις «έξι (6)» αντικαθίσταται από τις λέξεις «τέσσερα (4)», και μετά τη λέξη «Καταστροφών»» προστίθενται οι λέξεις «μέσω της κατάρτισης Εθνικού Σχεδίου Διαχείρισης Κινδύνου Καταστροφών», β) στο δεύτερο εδάφιο μετά τις λέξεις «της χώρας» προστίθενται οι λέξεις «με έμφαση στην πρόληψη φυσικών καταστροφών και την ολοκληρωμένη δασοπροστασία», γ) στο τρίτο εδάφιο, γα) μετά τη λέξη «αλλαγή» προστίθενται οι λέξεις «, συμπεριλαμβανομένων των σχεδίων διαχείρισης κινδύνου πλημμύρας», γβ) πριν από τη λέξη «υγεία» προστίθεται η λέξη «δημόσια», γγ) μετά τις λέξεις «και κατάρτιση» προστίθενται οι λέξεις «, καθώς και οι στρατηγικές πολιτικές πρόληψης, δασοπροστασίας και ολοκληρωμένης διαχείρισης δασικών πυρκαγιών» και, μετά από νομοτεχνικές βελτιώσεις, η παρ. 1 διαμορφώνεται ως εξής:
«1. Η Γενική Γραμματεία Πολιτικής Προστασίας, μετά από εισήγηση των δομών της παρ. 1 του άρθρου 3, σχεδιάζει κάθε τέσσερα (4) έτη την «Εθνική Πολιτική Μείωσης Κινδύνου Καταστροφών» μέσω της κατάρτισης Εθνικού Σχεδίου Διαχείρισης Κινδύνου Καταστροφών. Η ως άνω Εθνική Πολιτική στοχεύει στην αύξηση του επιπέδου ασφάλειας των πολιτών και στην ενίσχυση της αειφόρου ανάπτυξης της χώρας με έμφαση στην πρόληψη φυσικών καταστροφών και την ολοκληρωμένη δασοπροστασία. Για τη διαμόρφωσή του, λαμβάνονται υπόψη η ανάλυση του κινδύνου καταστροφών σε συνάρτηση με τους διαθέσιμους οικονομικούς πόρους, τις οριζόντιες και τομεακές πολιτικές, ιδίως δε, τις πολιτικές για την προστασία του περιβάλλοντος και την κλιματική αλλαγή, συμπεριλαμβανομένων των σχεδίων διαχείρισης κινδύνου πλημμύρας, τη δημόσια υγεία, την ασφάλεια, την εκπαίδευση και κατάρτιση, καθώς και οι στρατηγικές πολιτικές πρόληψης, δασοπροστασίας και ολοκληρωμένης διαχείρισης δασικών πυρκαγιών και μετέχουν, κατόπιν απόφασης του Γενικού Γραμματέα Πολιτικής Προστασίας, δημόσιοι φορείς κατά λόγο αρμοδιότητας, ακαδημαϊκοί και ερευνητικοί φορείς, φορείς του παραγωγικού τομέα και λοιποί φορείς του ιδιωτικού τομέα, οι οποίοι σχετίζονται με τη διαχείριση του κινδύνου καταστροφών.».
Άρθρο 10
Στρατηγικό Σχέδιο Ολοκληρωμένης Διαχείρισης Δασικών Πυρκαγιών – Προσθήκη άρθρου 9Α στον ν. 4662/2020
Στον ν. 4662/2020 (Α’ 27) προστίθεται άρθρο 9Α ως εξής:
«Άρθρο 9Α
Στρατηγικό Σχέδιο Ολοκληρωμένης Διαχείρισης Δασικών Πυρκαγιών
- Με απόφαση του Κυβερνητικού Συμβουλίου Εθνικής Ασφάλειας, που λαμβάνεται μετά από πρόταση του Υπουργού Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας, εγκρίνεται το Στρατηγικό Σχέδιο Ολοκληρωμένης Διαχείρισης Δασικών Πυρκαγιών, με δεκαετή διάρκεια. Η πρόταση του Υπουργού Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας διαμορφώνεται σε συνέχεια εισήγησης του Συμβουλίου Επιτελικού Σχεδιασμού του Π.Σ. για θέματα αρμοδιότητάς του.
- Στο Στρατηγικό Σχέδιο Ολοκληρωμένης Διαχείρισης Δασικών Πυρκαγιών περιλαμβάνονται, κατά σειρά προτεραιότητας υλοποίησης, ιδίως:
α) η εκτίμηση κινδύνου και η χαρτογράφηση ζωνών υψηλής επικινδυνότητας με βάση επιστημονικά, ιστορικά και επιχειρησιακά δεδομένα,
β) οι ανάγκες προμήθειας νέων, επίγειων, εναέριων και πλωτών μέσων πυρόσβεσης, καθώς και ο προγραμματισμός της συντήρησης, εν συνεχεία υποστήριξης και απόσυρσής τους,
γ) η εισαγωγή νέων τεχνολογιών, μηχανημάτων, μεθόδων και εξοπλισμού, συμπεριλαμβανομένων ψηφιακών εργαλείων πρόβλεψης, ανίχνευσης και διαχείρισης κινδύνου,
δ) ο συνολικός αριθμητικός στόχος του πυροσβεστικού προσωπικού, η κατανομή του ανά κατηγορία και η πρόβλεψη για κάλυψη ειδικών επιχειρησιακών αναγκών,
ε) η ανάπτυξη και αναβάθμιση κτιριακών υποδομών, επιχειρησιακών κέντρων και εγκαταστάσεων,
στ) η ενίσχυση της εκπαίδευσης, κατάρτισης και συνεχούς επιμόρφωσης και της διά βίου μάθησης του πυροσβεστικού προσωπικού και του στρατιωτικού προσωπικού των Ενόπλων Δυνάμεων, καθώς και προγραμμάτων ενημέρωσης, επικοινωνίας του κινδύνου και εκπαίδευσης του κοινωνικού συνόλου σε θέματα πρόληψης και ετοιμότητας,
ζ) η ενσωμάτωση μέτρων πρόληψης, όπως καθαρισμοί ζωνών, συντήρηση αντιπυρικών λωρίδων, δημιουργία δικτύων υδροληψίας και προστασίας κρίσιμων υποδομών και οντοτήτων,
η) η αξιοποίηση εθνικών και ευρωπαϊκών πόρων, συμπεριλαμβανομένων χρηματοδοτικών εργαλείων για πρόληψη, ετοιμότητα και αποκατάσταση,
θ) η στοχοθεσία και η παρακολούθηση του έργου του εθνικού μηχανισμού πολιτικής προστασίας, με βάση μετρήσιμα ποιοτικά και ποσοτικά κριτήρια,
ι) η πρόβλεψη μηχανισμών αποκατάστασης του φυσικού περιβάλλοντος και στήριξης των τοπικών κοινωνιών μετά από μεγάλα συμβάντα.
- Στην υλοποίηση του Στρατηγικού Σχεδίου μετέχουν, σύμφωνα με τις αρμοδιότητές τους και εντός των ορίων της αποστολής τους, οι φορείς του Εθνικού Μηχανισμού, σύμφωνα με την παρ. 1 του άρθρου 7.
- Κάθε πέντε (5) έτη από την έγκριση του Στρατηγικού Σχεδίου, ο Υπουργός Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας υποβάλλει στο Κυβερνητικό Συμβούλιο Εθνικής Ασφάλειας έκθεση ενδιάμεσης αξιολόγησης για την πρόοδο υλοποίησης του Σχεδίου. Η έκθεση περιλαμβάνει την αποτίμηση της εφαρμογής των δράσεων της παρ. 2. Με την ίδια έκθεση, διατυπώνεται εισήγηση για την ενδεχόμενη τροποποίηση ή επικαιροποίηση του Σχεδίου, η οποία εγκρίνεται με τη διαδικασία της παρ. 1.».
Άρθρο 11
Θέσπιση Κανόνων Εμπλοκής Πυροσβεστικού Σώματος – Προσθήκη άρθρου 9Β στον ν. 4662/2020
Στον ν. 4662/2020 (Α’ 27) προστίθεται άρθρο 9Β ως εξής:
«Άρθρο 9Β
Κανόνες Εμπλοκής Πυροσβεστικού Σώματος
- Στο Π.Σ. θεσπίζονται Κανόνες Εμπλοκής, οι οποίοι συνιστούν το επίσημο επιχειρησιακό πλαίσιο, εντός του οποίου το πυροσβεστικό προσωπικό προβαίνει σε ενέργειες για την εκπλήρωση της αποστολής και την άσκηση των αρμοδιοτήτων του, σύμφωνα με τα άρθρα 74 και 75.
- Οι Κανόνες Εμπλοκής καταρτίζονται από τον Κλάδο Επιχειρήσεων του Αρχηγείου Π.Σ., εγκρίνονται από το Συμβούλιο Επιτελικού Σχεδιασμού και ρυθμίζουν, ανάλογα με το είδος του περιστατικού στο οποίο καλείται να επιχειρήσει το Π.Σ., ιδίως:
α) τον τρόπο και τα μέσα διαχείρισης ανά κατηγορία περιστατικού,
β) τα όρια εντολής και ευθύνης κάθε βαθμίδας διοίκησης,
γ) τα επίπεδα εμπλοκής του προσωπικού σε επιχειρησιακές δράσεις,
δ) τα κριτήρια λήψης απόφασης για εμπλοκή, ενίσχυση ή απεμπλοκή,
ε) τη διαδικασία κινητοποίησης ενισχύσεων,
στ) τα μέτρα ασφαλείας και προστασίας του προσωπικού κατά την εκτέλεση της αποστολής του, σύμφωνα με διεθνή πρότυπα και βέλτιστες πρακτικές,
ζ) την επιχειρησιακή υπαγωγή και συνεργασία των εθελοντών πυροσβεστών και των ενταγμένων στο Μητρώο Εθελοντικών Οργανώσεων Πολιτικής Προστασίας, στο Ενιαίο Μητρώο Εθελοντισμού Πολιτικής Προστασίας και στο Μητρώο Επικουρικών Δυνάμεων Πολιτικής Προστασίας.
- Οι Κανόνες Εμπλοκής εφαρμόζονται σε κάθε επιχειρησιακή δράση, ανεξαρτήτως κλίμακας ή είδους συμβάντος, τηρουμένων των κανόνων ασφαλείας.».
Άρθρο 12
Σύστημα Διοίκησης Συμβάντων – Σχέδια κοινής επιχειρησιακής δράσης – Σύσταση στοιχείου τακτικής διοίκησης συμβάντων αρμοδιότητας Πυροσβεστικού Σώματος– Προσθήκη άρθρου 9Γ στον ν. 4662/2020
Στον ν. 4662/2020 (Α’ 27) προστίθεται άρθρο 9Γ ως εξής:
«Άρθρο 9Γ
Σύστημα Διοίκησης Συμβάντων – Σχέδια κοινής επιχειρησιακής δράσης – Σύσταση στοιχείου τακτικής διοίκησης συμβάντων αρμοδιότητας Πυροσβεστικού Σώματος
- Οι Κανόνες Εμπλοκής του άρθρου 9Β, τα στοιχεία τακτικής διοίκησης της παρ. 5, τα Γενικά Σχέδια Αντιμετώπισης Εκτάκτων Αναγκών και Διαχείρισης Συνεπειών του άρθρου 23, καθώς και η λειτουργία του Εθνικού Μηχανισμού κατά την παρ. 2 του άρθρου 2 τελούν σε λειτουργική αρμονία και συμπληρωματικότητα τόσο μεταξύ τους, όσο και σε σχέση με τα επιχειρησιακά σχέδια του Πυροσβεστικού Σώματος (Π.Σ.), σε στρατηγικό, επιχειρησιακό και τακτικό επίπεδο. Τα σχέδια του πρώτου εδαφίου δύνανται να οργανώνονται βάσει του Συστήματος Διοίκησης Συμβάντος (Incident Command System – ICS).
Στο πεδίο εφαρμογής του πρώτου εδαφίου δεν εντάσσονται οι Ένοπλες Δυνάμεις.
- Για την εφαρμογή επιχειρησιακών κανόνων συνεργασίας και συντονισμού σε κάθε είδους φυσική, τεχνολογική ή ανθρωπογενή καταστροφή, έκτακτη ανάγκη ή άλλα ατυχήματα, και με την επιφύλαξη της παρ. 5 του παρόντος, του άρθρου 41 του ν. 5014/2023 (Α’ 14), περί παροχής συνδρομής στα θύματα αεροπορικών ατυχημάτων και στους συγγενείς τους, και του άρθρου 45 του ν. 5220/2025 (Α’ 131), περί Ενιαίου Σχεδίου Αντιμετώπισης Έκτακτης Ανάγκης και Διαχείρισης Σιδηροδρομικών Ατυχημάτων, συγκροτείται τριμελής επιτροπή, η οποία αποτελείται από τους Αρχηγούς της Ελληνικής Αστυνομίας (ΕΛ.ΑΣ.), του Πυροσβεστικού Σώματος (Π.Σ.) και του Λιμενικού Σώματος – Ελληνικής Ακτοφυλακής (ΕΛ.ΑΚΤ.).
- Η επιτροπή της παρ. 2 έχει ως αποστολή τη σύνταξη Σχεδίων Κοινής Επιχειρησιακής Δράσης για τις περιπτώσεις που προβλέπονται στην παρ. 2. Κατά τη σύνταξη των Σχεδίων ζητείται και η γνώμη των λοιπών φορέων της παρ. 1 του άρθρου 7, καθώς και των συναρμόδιων φορέων δημόσιας υγείας, και, ιδίως, της Διεύθυνσης Επιχειρησιακής Ετοιμότητας Εκτάκτων Καταστάσεων Δημόσιας Υγείας του Υπουργείου Υγείας και του Εθνικού Οργανισμού Δημόσιας Υγείας, όταν το συμβάν ενδέχεται να έχει σημαντικές επιπτώσεις στη δημόσια υγεία.
- Τα Σχέδια της παρ. 2 καθορίζουν κάθε ζήτημα που αφορά στον συντονισμό, την απόκριση και την κοινή δράση στο πεδίο και ιδίως:
α) τα επιχειρησιακά πρωτόκολλα συνεργασίας κατά την κοινή επέμβαση,
β) τα κριτήρια ενεργοποίησης και απεμπλοκής της συνδρομής,
γ) τις αρμοδιότητες, υποχρεώσεις και τα όρια ευθύνης όλων των εμπλεκόμενων φορέων,
δ) τις διαδικασίες διαλειτουργικότητας συστημάτων επικοινωνίας, ανταλλαγής πληροφοριών και διαμόρφωσης ενιαίας επιχειρησιακής εικόνας.
- Κατά τη διαχείριση συμβάντων αρμοδιότητας του Π.Σ., σύμφωνα με τα άρθρα 74 και 75, και όταν για τη διαχείρισή τους τίθεται σε λειτουργία Κινητό Επιχειρησιακό Κέντρο Π.Σ. ή το επιβάλλει η κλιμάκωση, η επικινδυνότητα ή η εμπλοκή περισσότερων φορέων, δύναται, με απόφαση του Συντονιστή Επιχειρήσεων Π.Σ. στη γεωγραφική αρμοδιότητα του οποίου υπάγεται το συμβάν, να συγκροτούνται στοιχεία τακτικής διοίκησης συμβάντων. Έργο των στοιχείων τακτικής διοίκησης συμβάντων είναι η ανταλλαγή κρίσιμων πληροφοριών και ο συντονισμός με τους λοιπούς αρμόδιους φορείς σε περίπτωση εκδήλωσης συμβάντων αρμοδιότητας Π.Σ..
Το στοιχείο τακτικής διοίκησης συμβάντος συγκροτείται κατά προτίμηση σε Κινητό Επιχειρησιακό Κέντρο Π.Σ. ή σε κατάλληλο χώρο πλησίον του σημείου επέμβασης, εξασφαλίζοντας τις αναγκαίες συνθήκες ασφάλειας, πρόσβασης και διαλειτουργικών επικοινωνιών.
- Στα στοιχεία διοίκησης που συγκροτούνται σε περίπτωση συμβάντων της παρ. 5 μετέχουν:
α) ο Επικεφαλής του Π.Σ. επί του συμβάντος, ο οποίος ασκεί τη συνολική επιχειρησιακή διοίκηση, ή ο αναπληρωτής του, που ορίζεται από αυτόν,
β) οι εκπρόσωποι ή σύνδεσμοι των συναρμόδιων φορέων του δευτέρου εδαφίου της παρ. 5, ή οι νόμιμοι αναπληρωτές τους, οι οποίοι διατηρούν άμεση επιχειρησιακή επικοινωνία με τις προϊστάμενες διοικήσεις των οικείων φορέων και υπηρεσιών από τις οποίες προέρχονται. Τα πρόσωπα του πρώτου εδαφίου μετέχουν στο πεδίο και ενεργούν σύμφωνα με τις οδηγίες του Επικεφαλής της περ. α),
γ) εξειδικευμένο πυροσβεστικό προσωπικό σε περιπτώσεις ιδιαιτέρως εκτεταμένων ή σύνθετων συμβάντων αρμοδιότητας του Π.Σ. και μετά από αίτημα του Επικεφαλής της περ. α),
δ) τυχόν υποστηρικτικό προσωπικό που έχει ενταχθεί στα Μητρώα των άρθρων 7, 53Δ ή των φορέων του δευτέρου εδαφίου της παρ. 5 που διατίθεται σύμφωνα με τους όρους και τη διαδικασία της κοινής απόφασης της παρ. 7 ή εκπροσώπων της αρμόδιας Διεύθυνσης Επιχειρησιακής Ετοιμότητας Εκτάκτων Καταστάσεων Δημόσιας Υγείας του Υπουργείου Υγείας, του Εθνικού Οργανισμού Δημόσιας Υγείας και του Ε.Κ.Α.Β., σε περίπτωση συμβάντος με δυνητικές επιπτώσεις στη δημόσια υγεία.
- Με κοινή απόφαση των Υπουργών Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας, Εθνικής Άμυνας, Εσωτερικών, Υγείας, Προστασίας του Πολίτη, Υποδομών και Μεταφορών, Περιβάλλοντος και Ενέργειας, Ναυτιλίας και Νησιωτικής Πολιτικής, καθορίζονται οι ειδικότεροι όροι, διαδικασίες και τεχνικές προδιαγραφές για:
α) τη συγκρότηση, λειτουργία και επιχειρησιακή οργάνωση των στοιχείων τακτικής διοίκησης συμβάντων της παρ. 5, και τη συμμετοχή του προσωπικού της παρ. 6,
β) την ασφαλή διαμόρφωση του χώρου λειτουργίας του στοιχείου τακτικής διοίκησης συμβάντων ή την αξιοποίηση των Κινητών Επιχειρησιακών Κέντρων του Π.Σ., την ασφαλή χωροθέτηση, τεχνική και υλική του υποστήριξη,
γ) τις διαδικασίες που απαιτούνται, ώστε να εξασφαλίζονται η διαλειτουργικότητα μεταξύ των αρμόδιων φορέων και υπηρεσιών, η συνεχής ανταλλαγή πληροφοριών και ο επιχειρησιακός συντονισμός σε τακτικό επίπεδο, με σκοπό τη διαμόρφωση κοινής επιχειρησιακής εικόνας στο πεδίο για τα συμβάντα της παρ. 5, καθώς και
δ) κάθε άλλο θέμα σχετικό με την εφαρμογή του παρόντος.
- Με κοινή απόφαση των Υπουργών Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας, Εσωτερικών, Υγείας, Προστασίας του Πολίτη, Υποδομών και Μεταφορών, Περιβάλλοντος και Ενέργειας, Ναυτιλίας και Νησιωτικής Πολιτικής εγκρίνονται τα Σχέδια της παρ. 4.».
Άρθρο 13
Σύσταση Επιχειρησιακού Κέντρου Συμβάντων – Αντικατάσταση άρθρου 17 ν. 4662/2020
Το άρθρο 17 του ν. 4662/2020 (Α’ 27), περί σύστασης και αρμοδιοτήτων των Περιφερειακών Επιχειρησιακών Κέντρων Πολιτικής Προστασίας (Π.Ε.ΚΕ.Π.Π.), αντικαθίσταται ως εξής:
«Άρθρο 17
Επιχειρησιακό Κέντρο Συμβάντων
- Σε κάθε Περιφερειακό Κέντρο Επιχειρήσεων (Π.Ε.Κ.Ε.) των Περιφερειακών Πυροσβεστικών Διοικήσεων (ΠΕ.ΠΥ.Δ.) λειτουργεί Επιχειρησιακό Κέντρο Συμβάντων (Ε.Κ.Σ.) με σκοπό τη διασφάλιση της ενιαίας επιχειρησιακής πληροφόρησης σε περιφερειακό και τοπικό επίπεδο.
Το Ε.Κ.Σ. έχει ως αποστολή:
α) τη διασύνδεση με το Ε.Σ.ΚΕ.ΔΙ.Κ., για την αδιάλειπτη και πλήρη ροή πληροφοριών από και προς αυτό και τη διαμόρφωση ενιαίας επιχειρησιακής εικόνας,
β) τη λειτουργία ως κόμβου επικοινωνίας μέσω της ανταλλαγής πληροφοριών σε πραγματικό χρόνο μεταξύ των εμπλεκόμενων δυνάμεων,
γ) τη συλλογή και διαβίβαση πληροφοριών που αφορούν σε εν εξελίξει συμβάντα, για την ορθή εκτίμηση της κατάστασης και τη λήψη αποφάσεων από τα αρμόδια όργανα,
δ) την επιχειρησιακή διασύνδεση με τα Συντονιστικά Όργανα Πολιτικής Προστασίας (Σ.Ο.Π.Π.), τα Περιφερειακά Επιχειρησιακά Συντονιστικά Όργανα Πολιτικής Προστασίας (Π.Ε.Σ.Ο.Π.Π.) και τα Τοπικά Επιχειρησιακά Συντονιστικά Όργανα Πολιτικής Προστασίας (Τ.Ε.Σ.Ο.Π.Π.), εξασφαλίζοντας συνεχή ροή πληροφόρησης και συντονισμό δράσεων από τα αρμόδια όργανα.
- Το Ε.Κ.Σ. ενεργοποιείται:
α) υποχρεωτικά κατά την αντιπυρική περίοδο,
β) κατά περίπτωση σε άλλες καταστροφές, όπως σεισμούς, πλημμύρες και ακραία καιρικά φαινόμενα, με απόφαση του προϊσταμένου του Π.Ε.Κ.Ε.
Το Ε.Κ.Σ. διασυνδέεται επιχειρησιακά με το Ε.Σ.ΚΕ.ΔΙ.Κ. κάθε φορά που ενεργοποιείται σύμφωνα με τις περ. α) και β).
- Ο προϊστάμενος του Π.Ε.Κ.Ε. ορίζεται από τον Αρχηγό του Πυροσβεστικού Σώματος και ασκεί καθήκοντα προϊσταμένου του Ε.Κ.Σ.. Το Ε.Κ.Σ. υποστηρίζεται από το πυροσβεστικό προσωπικό των ΠΕ.ΠΥ.Δ. και στελεχώνεται με συνδέσμους των Π.Ε.Σ.Ο.Π.Π. και των Τ.Ε.Σ.Ο.Π.Π., αντιστοίχως.
Στις ΠΕ.ΠΥ.Δ. διατίθεται επαρκής αριθμός επιστημονικού προσωπικού του Π.Σ. σύμφωνα με την απόφαση της περ. β) της παρ. 8 με σκοπό την υποστήριξη του Ε.Κ.Σ. και την άσκηση των λειτουργιών της παρ. 6 και, ιδίως, τη συνδρομή στο επιχειρησιακό πεδίο από το Π.Ε.Κ.Ε..
- Κατά την αντιπυρική περίοδο το Ε.Κ.Σ. λειτουργεί επί εικοσιτετράωρης βάσης και με κυκλικό ωράριο των συνδέσμων της παρ. 3, οι οποίοι τελούν σε καθεστώς διαρκούς ετοιμότητας με φυσική παρουσία ή με οποιοδήποτε άλλο πρόσφορο μέσο. Ο προϊστάμενος του Ε.Κ.Σ. στις περιπτώσεις ενεργοποίησής του δύναται να καλεί και τους εκπροσώπους εγγεγραμμένων εθελοντικών οργανώσεων και μη κυβερνητικών οργανώσεων, ανεξαρτήτως του αν αυτές συμμετέχουν στο Μητρώο Πολιτικής Προστασίας.
- Για τη λειτουργία των Ε.Κ.Σ. διατίθενται κατάλληλοι προσβάσιμοι χώροι που διαθέτουν την απαιτούμενη τηλεπικοινωνιακή και υλικοτεχνική υποδομή, ώστε να διασφαλίζεται η επικοινωνία με την πληγείσα περιοχή, τους επιχειρησιακούς φορείς, τα κατά τόπους Συντονιστικά Όργανα και το Σ.Ο.Π.Π..
- Για την υποστήριξη του Ε.Κ.Σ., καθώς και την απρόσκοπτη και αποτελεσματική λειτουργία τους, κάθε Π.Ε.Κ.Ε. των ΠΕ.ΠΥ.Δ., διαθέτει τις λειτουργίες:
α) της επεξεργασίας, αξιολόγησης και διαχείρισης των εισερχόμενων και εξερχομένων πληροφοριών,
β) του σχεδιασμού των επιχειρήσεων ανά κατηγορία και είδος καταστροφής, λαμβάνοντας υπόψη επιχειρησιακά πρωτόκολλα άλλων αρμόδιων επιχειρησιακών φορέων ή κοινά επιχειρησιακά πρωτόκολλα, διαδικασίες και κανόνες εμπλοκής των άρθρων 9Β και 9Γ, αντιστοίχως,
γ) της διοικητικής υποστήριξης και μέριμνας στο πεδίο του συμβάντος.
- Το Ε.Κ.Σ. δύναται να χωροθετείται στις κατηγορίες χρήσεων γης που προβλέπονται στο π.δ. 166/1987 (Α’ 166) και το π.δ. 59/2018 (Α’ 114) ανεξάρτητα από τη γενική ή ειδική πολεοδομική λειτουργία των Γενικών Πολεοδομικών Σχεδίων και τον ρυθμιστικό σχεδιασμό των περιοχών, κατά παρέκκλιση κάθε διάταξης που ορίζει τις χρήσεις γης περιοχών εντός ή εκτός σχεδίων, εφόσον η περιοχή κριθεί ως κατάλληλη σύμφωνα με τους όρους της παρ. 7 του παρόντος και μετά από σύμφωνη γνώμη του Κεντρικού Συμβουλίου Πολεοδομικών Θεμάτων και Αμφισβητήσεων (ΚΕΣΥΠΟΘΑ).
- α) Με απόφαση του Αρχηγού Π.Σ. ορίζεται η έδρα κάθε Ε.Κ.Σ. ανά ΠΕ.ΠΥ.Δ., ρυθμίζεται κάθε θέμα συναφές με τη στέγασή τους και ορίζεται ο χρόνος έναρξης της επιχειρησιακής λειτουργίας τους.
β) Με απόφαση του Γενικού Γραμματέα Πολιτικής Προστασίας ρυθμίζονται θέματα στελέχωσης και οργάνωσης κάθε Ε.Κ.Σ., η διαδικασία ορισμού των συνδέσμων των εμπλεκόμενων υπηρεσιών και φορέων και κάθε άλλο συναφές ζήτημα με τη διοικητική λειτουργία τους.
- Κατά παρέκκλιση κάθε άλλης διάταξης, με κοινή απόφαση των Υπουργών Περιβάλλοντος και Ενέργειας και Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας, μετά από εισήγηση της Ανώνυμης Εταιρείας «ΚΤΙΡΙΑΚΕΣ ΥΠΟΔΟΜΕΣ Α.Ε.» και σύμφωνη γνώμη του ΚΕΣΥΠΟΘΑ, δύνανται να ορίζονται ειδικοί όροι δόμησης των Ε.Κ.Σ., με τήρηση των αναγκαίων όρων ασφάλειας και καταλληλότητας καθώς και κάθε συναφές ζήτημα για την έκδοση οικοδομικής άδειας για την ανέγερσή τους, στις κατάλληλες ως προς αυτό περιοχές.».
Άρθρο 14
Επικαιροποίηση Περιφερειακού Σχεδίου Αντιμετώπισης Εκτάκτων Αναγκών και Διαχείρισης Συνεπειών – Αναμόρφωση αρμοδιοτήτων Αυτοτελών Διευθύνσεων Πολιτικής Προστασίας – Τροποποίηση άρθρου 20 ν. 4662/2020
Στο άρθρο 20 του ν. 4662/2020 (Α’ 27), περί Αυτοτελών Διευθύνσεων Πολιτικής Προστασίας, επέρχονται οι ακόλουθες τροποποιήσεις: α) στην παρ. 1, αα) στο δεύτερο εδάφιο, οι λέξεις «μόνιμο προσωπικό, με» αντικαθίστανται από τις λέξεις «τακτικό προσωπικό, το οποίο διαθέτει κατά προτίμηση», αβ) στο τρίτο εδάφιο οι λέξεις «στη θέση» αντικαθίστανται από τις λέξεις «του προσωπικού του δευτέρου εδαφίου στην Αυτοτελή Διεύθυνση Πολιτικής Προστασίας», αγ) προστίθεται νέο τέταρτο εδάφιο, αδ) στο νέο πέμπτο εδάφιο η λέξη «του» αντικαθίσταται από τη λέξη «αυτού», αε) προστίθενται νέα εδάφια, έκτο και έβδομο, β) στην παρ. 3, βα) στο πρώτο εδάφιο της περ. ε), i) μετά τις λέξεις «τη σύνταξη» διαγράφονται οι λέξεις «, εντός δεκαοκτώ (18) μηνών από την έναρξη ισχύος του παρόντος,», ii) οι λέξεις «σε τακτά χρονικά διαστήματα» αντικαθίστανται από τις λέξεις «ανά δύο (2) έτη», ββ) στο τέταρτο εδάφιο της περ. ε) οι λέξεις «Σχεδιασμού και Αντιμετώπισης Εκτάκτων Αναγκών της Γενικής Γραμματείας Πολιτικής Προστασίας» αντικαθίστανται από τις λέξεις «Αντιμετώπισης Εκτάκτων Αναγκών και Καταστροφών της Γενικής Διεύθυνσης Πρόληψης και Αντιμετώπισης Εκτάκτων Αναγκών», βγ) στο πέμπτο εδάφιο της περ. ε), μετά τις λέξεις «γνώμη της» προστίθενται οι λέξεις «Διεύθυνσης Αντιμετώπισης Εκτάκτων Αναγκών και Καταστροφών της», βδ) στην περ. ζ), i) το πρώτο εδάφιο αντικαθίσταται, ii) προστίθενται νέα εδάφια, τρίτο και τέταρτο, βε) η περ. η) καταργείται, βστ) στην περ. θ), i) στο εισαγωγικό εδάφιο μετά τις λέξεις «του Π.Ε.Σ.Ο.Π.Π.» οι λέξεις «και τις προτάσεις των, κατά λόγο αρμοδιότητας, Επικεφαλής Π.Δ.Ε.Α.,» διαγράφονται, ii) στην υποπερ. θα) μετά τη λέξη «προστασίας» οι λέξεις «και για την ένταξη των Π.Δ.Ε.Α. σε συγχρηματοδοτούμενα προγράμματα ενίσχυσης,» διαγράφονται, γ) προστίθεται παρ. 4 και, μετά από νομοτεχνικές βελτιώσεις, το άρθρο 20 διαμορφώνεται ως εξής:
«Άρθρο 20
Αυτοτελείς Διευθύνσεις Πολιτικής Προστασίας
- Σε κάθε Περιφέρεια λειτουργεί Αυτοτελής Διεύθυνση Πολιτικής Προστασίας, η οποία υπάγεται απευθείας στον Περιφερειάρχη. Η Αυτοτελής Διεύθυνση Πολιτικής Προστασίας στελεχώνεται από τακτικό προσωπικό, το οποίο διαθέτει κατά προτίμηση συναφή εκπαίδευση και εμπειρία στον τομέα της πολιτικής προστασίας. Η ελάχιστη χρονική διάρκεια παραμονής του προσωπικού του δευτέρου εδαφίου στην Αυτοτελή Διεύθυνση Πολιτικής Προστασίας είναι τα τέσσερα (4) έτη.
Ως συναφής εκπαίδευση και εμπειρία νοείται η κατοχή πτυχίου ή διπλώματος Ανώτατου Εκπαιδευτικού Ιδρύματος (Α.Ε.Ι.) της ημεδαπής ή ισότιμου και αντίστοιχου τίτλου αναγνωρισμένου ιδρύματος της αλλοδαπής ή Παραρτήματος Νομικού Προσώπου Πανεπιστημιακής Εκπαίδευσης της ημεδαπής στο γνωστικό αντικείμενο της εκτίμησης ή διαχείρισης κινδύνων, φυσικών καταστροφών, περιβαλλοντικών επιστημών, διοίκησης κρίσεων ή συναφών αντικειμένων, καθώς και πιστοποιήσεων κατάλληλης επαγγελματικής κατάρτισης από την Ακαδημία Πολιτικής Προστασίας ή σχετικούς εθνικούς ή διεθνείς φορείς.
Σε περίπτωση ελλείψεως προσωπικού για τη στελέχωση της Αυτοτελούς Διεύθυνσης Πολιτικής Προστασίας, χρέη προϊσταμένου εκτελεί ο Γενικός Διευθυντής της Περιφέρειας και, σε περίπτωση ελλείψεως ή απουσίας αυτού, ο προϊστάμενος ή ο εκτελών χρέη προϊσταμένου των Τεχνικών Υπηρεσιών της.
Η Αυτοτελής Διεύθυνση Πολιτικής Προστασίας δύναται, σε περίπτωση μη επαρκούς στελέχωσης, με απόφαση του οικείου Περιφερειάρχη, να υποστηρίζεται διοικητικά και επιστημονικά από τις υφιστάμενες υπηρεσίες της Περιφέρειας, με παράλληλη άσκηση καθηκόντων.
Ο προϊστάμενος και το προσωπικό της Αυτοτελούς Διεύθυνσης Πολιτικής Προστασίας παρακολουθούν υποχρεωτικά σεμινάρια της Ακαδημίας Πολιτικής Προστασίας.
- Το προσωπικό της Αυτοτελούς Διεύθυνσης Πολιτικής Προστασίας έχει την υποχρέωση άμεσης επικοινωνίας, πληροφοριακής υποστήριξης του έργου του Εθνικού Μηχανισμού Πολιτικής Προστασίας και του Εθνικού Συντονιστικού Κέντρου Επιχειρήσεων και Διαχείρισης Κρίσεων και άμεσης κοινοποίησης κάθε περιστατικού πολιτικής προστασίας που εκδηλώνεται εντός της οικείας Περιφέρειας, καθώς και αναλυτικής ενημέρωσης καθ’ όλη τη χρονική διάρκεια εκδήλωσης και εξέλιξής του.
- Η Αυτοτελής Διεύθυνση Πολιτικής Προστασίας έχει τις ακόλουθες αρμοδιότητες:
α) συντονίζει, κατά χωρική αρμοδιότητα, το έργο της πολιτικής προστασίας σχετικά με την πρόληψη, την ετοιμότητα, την αντιμετώπιση και την αποκατάσταση των καταστροφών, σύμφωνα με τις μεθόδους οργάνωσης, τα όργανα και την κατανομή αρμοδιοτήτων που προβλέπονται στις διατάξεις του παρόντος,
β) συμβάλλει στη λειτουργία του Π.Ε.Σ.Ο.Π.Π.,
γ) προγραμματίζει και υλοποιεί δράσεις ενημέρωσης και ευαισθητοποίησης των πολιτών για ζητήματα πολιτικής προστασίας, με ιδιαίτερη μέριμνα στην υλοποίηση δράσεων σε προσβάσιμες μορφές για την ενημέρωση και την ευαισθητοποίηση των πολιτών με αναπηρία,
δ) αναλαμβάνει κάθε αναγκαία πρωτοβουλία, ενέργεια και δράση για τη συνδρομή του Π.Ε.Σ.Ο.Π.Π. και των λοιπών εμπλεκόμενων φορέων σε επίπεδο αναγνώρισης, εκτίμησης και ανάλυσης της επικινδυνότητας εκδήλωσης καταστροφών,
ε) επιμελείται, με ευθύνη του οικείου Περιφερειάρχη, τη σύνταξη Περιφερειακού Σχεδίου Αντιμετώπισης Εκτάκτων Αναγκών και Διαχείρισης Συνεπειών για φυσικές, τεχνολογικές καταστροφές και λοιπές απειλές εντός της χωρικής Επικράτειας της Περιφέρειας, το οποίο επικαιροποιείται ανά δύο (2) έτη. Στο Περιφερειακό Σχέδιο περιγράφεται η οργάνωση της αντιμετώπισης και βραχείας αποκατάστασης των φυσικών και τεχνολογικών καταστροφών και λοιπών απειλών και προσδιορίζεται το σύνολο του ανθρώπινου δυναμικού, των υλικών και των μέσων Πολιτικής Προστασίας, που μπορούν να διατεθούν για την υλοποίηση των σκοπών του Περιφερειακού Σχεδίου. Το Περιφερειακό Σχέδιο περιλαμβάνει Γενικό Μέρος με διατάξεις που έχουν εφαρμογή σε κάθε καταστροφή και Παραρτήματα, τα οποία εξειδικεύουν τις διατάξεις του Γενικού Μέρους για καταστροφές που σχετίζονται με ειδικούς κινδύνους. Το Περιφερειακό Σχέδιο εναρμονίζεται με τα Γενικά Σχέδια της Γενικής Γραμματείας Πολιτικής Προστασίας και συντάσσεται σύμφωνα με τις οδηγίες της Διεύθυνσης Αντιμετώπισης Εκτάκτων Αναγκών και Καταστροφών της Γενικής Διεύθυνσης Πρόληψης και Αντιμετώπισης Εκτάκτων Αναγκών. Υποβάλλεται στην Εκτελεστική Επιτροπή της Περιφέρειας, η οποία το εισηγείται προς το Περιφερειακό Συμβούλιο, το οποίο το εγκρίνει, μετά τη σύμφωνη γνώμη της Διεύθυνσης Αντιμετώπισης Εκτάκτων Αναγκών και Καταστροφών της Γενικής Γραμματείας Πολιτικής Προστασίας, σύμφωνα με τα άρθρα 163 και 174 του ν. 3852/2010 (Α’ 87).
στ) συμβάλλει στην υλοποίηση των προγραμμάτων εκπαίδευσης της Ακαδημίας Πολιτικής Προστασίας σε θέματα πολιτικής προστασίας και συμμετέχει σε ασκήσεις, σε συνεργασία με τον Εθνικό Μηχανισμό, με σκοπό την αξιολόγηση απόδοσης των Γενικών Σχεδίων Αντιμετώπισης Εκτάκτων Αναγκών και Διαχείρισης Συνεπειών,
ζ) τηρεί και κοινοποιεί σε μηνιαία βάση στη Γενική Γραμματεία Πολιτικής Προστασίας κατάσταση του διαθέσιμου ανθρώπινου δυναμικού, των μέσων και υλικών πολιτικής προστασίας, παρακολουθώντας το επίπεδο ετοιμότητάς τους, σύμφωνα με τις οδηγίες της Διεύθυνσης Αντιμετώπισης Εκτάκτων Αναγκών και Καταστροφών της Γενικής Γραμματείας Πολιτικής Προστασίας. Στην κατάσταση αυτή συμπεριλαμβάνονται το ανθρώπινο δυναμικό, υλικά και μέσα που διατίθενται εκτός Περιφέρειας για την παροχή υποστήριξης σε Κατάσταση Κινητοποίησης (Red Code). Η επικαιροποίηση των στοιχείων του πρώτου εδαφίου δύναται να πραγματοποιείται και νωρίτερα του μηνός, σε περίπτωση μεταβολής τους. Κατά τη διαδικασία τήρησης και κοινοποίησης των ως άνω στοιχείων λαμβάνονται υπόψη και τα στοιχεία του Μητρώου της παρ. 2Α του άρθρου 7.
η) [Καταργείται],
θ) υποβάλλει, λαμβάνοντας υπόψη τις κατευθυντήριες οδηγίες του Π.Ε.Σ.Ο.Π.Π. εισηγήσεις:
θα) στην οικεία Περιφέρεια για την κατάρτιση του οικείου προϋπολογισμού πολιτικής προστασίας,
θβ) στο Π.Ε.Σ.Ο.Π.Π. για την κατάρτιση του Περιφερειακού Σχεδίου Πολιτικής Προστασίας,
ι) παρέχει γραμματειακή υποστήριξη στο Π.Ε.Σ.Ο.Π.Π.,
ια) συνάπτει μνημόνια συνεργασίας για την παροχή υπηρεσιών, υλικών και μέσων με ιδιωτικούς φορείς.
- Με κοινή απόφαση των Υπουργών Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας και Εσωτερικών καθορίζονται τα ζητήματα που σχετίζονται με την κατάρτιση του προσωπικού της Αυτοτελούς Διεύθυνσης Πολιτικής Προστασίας από την Ακαδημία Πολιτικής Προστασίας.».
Άρθρο 15
Αναμόρφωση Αυτοτελών Τμημάτων Πολιτικής Προστασίας – Επικαιροποίηση Τοπικού Σχεδίου Αντιμετώπισης Εκτάκτων Αναγκών και Διαχείρισης Συνεπειών – Διαδημοτική κατάρτιση Τοπικού Σχεδίου -Σύσταση Τοπικών Κέντρων Επιχειρήσεων Δήμων – Τροποποίηση άρθρου 21 ν. 4662/2020
Στο άρθρο 21 του ν. 4662/2020 (Α’ 27), περί Αυτοτελών Τμημάτων Πολιτικής Προστασίας, επέρχονται οι ακόλουθες τροποποιήσεις: α) στην παρ. 1, αα) προστίθεται νέο δεύτερο εδάφιο, αβ) στο νέο τρίτο εδάφιο οι λέξεις «στη θέση» αντικαθίστανται από τις λέξεις «του προσωπικού του δευτέρου εδαφίου στο Αυτοτελές Τμήμα Πολιτικής Προστασίας», αγ) προστίθεται νέο τέταρτο εδάφιο, αδ) στο νέο πέμπτο εδάφιο, i) η λέξη «του» αντικαθίσταται από τη λέξη «αυτού», ii) μετά τη λέξη «προϊσταμένου» προστίθενται οι λέξεις «ή ο προϊστάμενος υπηρεσίας με συναφές έργο στον τομέα της πολιτικής προστασίας», αε) προστίθενται νέα εδάφια, έκτο και έβδομο, β) στην παρ. 3, βα) στο πρώτο εδάφιο της περ. ε), οι λέξεις «σε τακτά χρονικά διαστήματα» αντικαθίστανται από τις λέξεις «ανά δύο (2) έτη», ββ) στο τρίτο εδάφιο της περ. ε), i) οι λέξεις «Σχεδιασμού και Αντιμετώπισης Εκτάκτων Αναγκών της Γενικής Γραμματείας Πολιτικής Προστασίας» αντικαθίστανται από τις λέξεις «Αντιμετώπισης Εκτάκτων Αναγκών και Καταστροφών της Γενικής Διεύθυνσης Πρόληψης και Αντιμετώπισης Εκτάκτων Αναγκών», ii) μετά τις λέξεις «γνώμη της» προστίθενται οι λέξεις «Διεύθυνσης Αντιμετώπισης Εκτάκτων Αναγκών και Καταστροφών της», βγ) στην περ. ζ), i) στο πρώτο εδάφιο, μετά τη λέξη «Προστασίας» οι λέξεις «ή στο οικείο Π.Ε.ΚΕ.Π.Π. εφόσον έχει τεθεί σε επιχειρησιακή λειτουργία επικαιροποιημένη» διαγράφονται και η λέξη «του» αντικαθίσταται από τις λέξεις «της Διεύθυνσης Αντιμετώπισης Εκτάκτων Αναγκών και Καταστροφών της Γενικής Γραμματείας Πολιτικής Προστασίας», ii) προστίθενται νέα εδάφια, τρίτο και τέταρτο, βδ) προστίθεται περ. ια), γ) προστίθενται παρ. 4, 5, 6, 7, 8 και 9 και το άρθρο 21 διαμορφώνεται ως εξής:
«Άρθρο 21
Αυτοτελή Τμήματα Πολιτικής Προστασίας
- Στους Δήμους συστήνεται Αυτοτελές Τμήμα Πολιτικής Προστασίας, το οποίο υπάγεται απευθείας στον Δήμαρχο. Το Αυτοτελές Τμήμα Πολιτικής Προστασίας στελεχώνεται από τακτικό προσωπικό, το οποίο διαθέτει κατά προτίμηση συναφή εκπαίδευση και εμπειρία στον τομέα της πολιτικής προστασίας. Η ελάχιστη χρονική διάρκεια παραμονής του προσωπικού του δευτέρου εδαφίου στο Αυτοτελές Τμήμα Πολιτικής Προστασίας είναι τα τέσσερα (4) έτη.
Ως συναφής εκπαίδευση και εμπειρία νοείται η κατοχή πτυχίου ή διπλώματος Ανώτατου Εκπαιδευτικού Ιδρύματος (Α.Ε.Ι.) της ημεδαπής ή ισότιμου και αντίστοιχου τίτλου αναγνωρισμένου ιδρύματος της αλλοδαπής στο γνωστικό αντικείμενο της εκτίμησης ή διαχείρισης κινδύνων, φυσικών καταστροφών, περιβαλλοντικών επιστημών, διοίκησης κρίσεων ή συναφών αντικειμένων, καθώς και πιστοποιήσεων κατάλληλης επαγγελματικής κατάρτισης από την Ακαδημία Πολιτικής Προστασίας ή σχετικούς εθνικούς ή διεθνείς φορείς.
Σε περίπτωση ελλείψεως προσωπικού για τη στελέχωση του Αυτοτελούς Τμήματος Πολιτικής Προστασίας, χρέη προϊσταμένου τμήματος εκτελεί ο Γενικός Διευθυντής του Δήμου και σε περίπτωση ελλείψεως ή απουσίας αυτού ο προϊστάμενος των τεχνικών υπηρεσιών του Δήμου ή ο εκτελών χρέη προϊσταμένου ή ο προϊστάμενος υπηρεσίας με συναφές έργο στον τομέα της πολιτικής προστασίας.
Το Αυτοτελές Τμήμα Πολιτικής Προστασίας δύναται, σε περίπτωση μη επαρκούς στελέχωσης, με απόφαση του οικείου Δημάρχου, να υποστηρίζεται διοικητικά και επιστημονικά από τις υφιστάμενες υπηρεσίες του Δήμου, με παράλληλη άσκηση καθηκόντων.
Ο προϊστάμενος και το προσωπικό του Δήμου, που στελεχώνουν το Αυτοτελές Τμήμα Πολιτικής Προστασίας παρακολουθούν υποχρεωτικά σεμινάρια της Ακαδημίας Πολιτικής Προστασίας.
- Το προσωπικό του Αυτοτελούς Τμήματος Πολιτικής Προστασίας έχει την υποχρέωση άμεσης επικοινωνίας, πληροφοριακής υποστήριξης του έργου του Εθνικού Μηχανισμού Πολιτικής Προστασίας και του Εθνικού Συντονιστικού Κέντρου Επιχειρήσεων και Διαχείρισης Κρίσεων και άμεσης κοινοποίησης κάθε περιστατικού πολιτικής προστασίας που εκδηλώνεται εντός του οικείου Δήμου, καθώς και αναλυτικής ενημέρωσης καθ’ όλη τη χρονική διάρκεια εκδήλωσης και εξέλιξής του.
- Το Αυτοτελές Τμήμα Πολιτικής Προστασίας έχει τις ακόλουθες αρμοδιότητες:
α) συντονίζει κατά χωρική αρμοδιότητα το έργο της πολιτικής προστασίας για την πρόληψη, την ετοιμότητα, την αντιμετώπιση και την αποκατάσταση των καταστροφών, σύμφωνα με τις μεθόδους οργάνωσης, τα όργανα και την κατανομή αρμοδιοτήτων που προβλέπονται στις διατάξεις του παρόντος,
β) παρέχει την αναγκαία συνδρομή στη δράση των Τ.Ε.Σ.Ο.Π.Π.,
γ) προγραμματίζει και υλοποιεί δράσεις ενημέρωσης και ευαισθητοποίησης των πολιτών για ζητήματα πολιτικής προστασίας, με ιδιαίτερη μέριμνα στην υλοποίηση δράσεων σε προσβάσιμες μορφές για την ενημέρωση και την ευαισθητοποίηση των πολιτών με αναπηρία,
δ) αναλαμβάνει κάθε αναγκαία πρωτοβουλία, ενέργεια και δράση για τη συνδρομή του Τ.Ε.Σ.Ο.Π.Π. και των λοιπών εμπλεκόμενων φορέων σε επίπεδο αναγνώρισης, εκτίμησης και ανάλυσης της επικινδυνότητας εκδήλωσης καταστροφών,
ε) επιμελείται, με ευθύνη του οικείου Δημάρχου, εντός δεκαοκτώ (18) μηνών από την έναρξη ισχύος του παρόντος, τη σύνταξη Τοπικού Σχεδίου Αντιμετώπισης Εκτάκτων Αναγκών και Διαχείρισης Συνεπειών για φυσικές, τεχνολογικές καταστροφές και λοιπές απειλές εντός της χωρικής Επικράτειας του Δήμου, το οποίο επικαιροποιείται ανά δύο (2) έτη. Στο Τοπικό Σχέδιο περιγράφεται η οργάνωση της αντιμετώπισης και της βραχείας αποκατάστασης των φυσικών και τεχνολογικών καταστροφών και λοιπών απειλών και προσδιορίζεται το σύνολο του ανθρώπινου δυναμικού, των υλικών και των μέσων πολιτικής προστασίας, που μπορούν να διατεθούν. Το Τοπικό Σχέδιο περιλαμβάνει Γενικό Μέρος με διατάξεις που έχουν εφαρμογή σε κάθε καταστροφή και Παραρτήματα, τα οποία εξειδικεύουν τις διατάξεις του Γενικού Μέρους για καταστροφές που σχετίζονται με ειδικούς κινδύνους. Το Τοπικό Σχέδιο εναρμονίζεται με τα Γενικά Σχέδια της Γενικής Γραμματείας Πολιτικής Προστασίας και τις οδηγίες σχεδίασης της Διεύθυνσης Αντιμετώπισης Εκτάκτων Αναγκών και Καταστροφών της Γενικής Διεύθυνσης Πρόληψης και Αντιμετώπισης Εκτάκτων Αναγκών και υποβάλλεται στην Εκτελεστική Επιτροπή του Δήμου, η οποία το εισηγείται προς το Δημοτικό Συμβούλιο, το οποίο το εγκρίνει, μετά τη σύμφωνη γνώμη της Διεύθυνσης Αντιμετώπισης Εκτάκτων Αναγκών και Καταστροφών της Γενικής Γραμματείας Πολιτικής Προστασίας, σύμφωνα με την κείμενη νομοθεσία,
στ) συμβάλλει στην υλοποίηση των προγραμμάτων εκπαίδευσης της Ακαδημίας Πολιτικής Προστασίας σε θέματα πολιτικής προστασίας και συμμετέχει σε ασκήσεις, σε συνεργασία με την Περιφέρεια και άλλους όμορους Δήμους, με σκοπό την αξιολόγηση απόδοσης των ανωτέρω Σχεδίων,
ζ) τηρεί και κοινοποιεί σε μηνιαία βάση στη Γενική Γραμματεία Πολιτικής Προστασίας κατάσταση του διαθέσιμου ανθρώπινου δυναμικού, των μέσων και υλικών πολιτικής προστασίας, παρακολουθώντας το επίπεδο ετοιμότητάς τους, σύμφωνα με τις οδηγίες της Διεύθυνσης Αντιμετώπισης Εκτάκτων Αναγκών και Καταστροφών της Γενικής Γραμματείας Πολιτικής Προστασίας. Στην κατάσταση αυτή συμπεριλαμβάνονται το ανθρώπινο δυναμικό, υλικά και μέσα που διατίθενται εκτός Δήμου για την παροχή υποστήριξης σε Κατάσταση Κινητοποίησης (Red Code). Η επικαιροποίηση των στοιχείων του πρώτου εδαφίου δύναται να πραγματοποιείται και νωρίτερα του μηνός, σε περίπτωση μεταβολής τους. Κατά τη διαδικασία τήρησης και κοινοποίησης των ως άνω στοιχείων λαμβάνονται υπόψη και τα στοιχεία του Μητρώου της παρ. 2Α του άρθρου 7,
η) υποβάλλει, λαμβάνοντας υπόψη τις κατευθυντήριες οδηγίες του Τ.Ε.Σ.Ο.Π.Π., εισηγήσεις:
ηα) Στον Δήμο για την κατάρτιση του οικείου προϋπολογισμού πολιτικής προστασίας και την αξιοποίηση συγχρηματοδοτούμενων προγραμμάτων ενίσχυσης,
ηβ) στο Τ.Ε.Σ.Ο.Π.Π. για την κατάρτιση του Τοπικού Σχεδίου Πολιτικής Προστασίας,
θ) παρέχει γραμματειακή υποστήριξη στο Τ.Ε.Σ.Ο.Π.Π.,
ι) συνάπτει μνημόνια συνεργασίας για την παροχή υπηρεσιών, υλικών και μέσων με ιδιωτικούς φορείς,
ια) καταχωρίζει και επικαιροποιεί στο «Σύστημα Διαχείρισης Στόλου Οχημάτων GPS Π.Σ., οχημάτων Πολιτικής Προστασίας Περιφερειών και Δήμων» τα οχήματα πολιτικής προστασίας του Δήμου και ενημερώνει καθημερινά για την επιχειρησιακή διαθεσιμότητά τους.
- Δύο (2) ή περισσότεροι όμοροι Δήμοι δύνανται να καταρτίζουν Τοπικό Διαδημοτικό Σχέδιο Δράσης για συγκεκριμένους κινδύνους ή γεωγραφικές ενότητες κοινών χαρακτηριστικών, βάσει των κοινών γεωγραφικών, περιβαλλοντικών ή επιχειρησιακών συνθηκών και σε συνέχεια των οικείων Τοπικών Σχεδίων Αντιμετώπισης Εκτάκτων Αναγκών και Διαχείρισης Συνεπειών. Το Τοπικό Διαδημοτικό Σχέδιο Δράσης δεν υποκαθιστά την υποχρέωση κάθε Δήμου για κατάρτιση, έγκριση και επικαιροποίηση του δικού του Τοπικού Σχεδίου Αντιμετώπισης Εκτάκτων Αναγκών και Διαχείρισης Συνεπειών. Το Τοπικό Διαδημοτικό Σχέδιο Δράσης εξειδικεύει κοινές δράσεις πρόληψης, ετοιμότητας, απόκρισης και βραχείας αποκατάστασης, δύναται να καθορίζει έναν Δήμο ως επικεφαλής για τον επιχειρησιακό συντονισμό των διαδημοτικών ενεργειών, καταρτίζει πίνακα αρμοδιοτήτων, μέσων και ενεργειών ανά Δήμο και προβλέπει ρυθμίσεις για τη διαλειτουργικότητα και την κοινή χρήση πόρων.
- Η παρ. 4 και η κοινή απόφαση της παρ. 8 δεν μεταβάλλουν ούτε θίγουν τις κατά νόμο αρμοδιότητες των Δημάρχων, των υπηρεσιών των Δήμων και την κατανομή αρμοδιοτήτων μεταξύ των οργάνων των Ο.Τ.Α. α’ και β’ βαθμού.
- Κάθε Δήμος ή περισσότεροι όμοροι Δήμοι δύνανται να συστήνουν Τοπικό Κέντρο Διαχείρισης Κινδύνων, το οποίο λειτουργεί εντός του Αυτοτελούς Τμήματος Πολιτικής Προστασίας της παρ. 1, εφόσον έχουν εξασφαλισμένη χρηματοδότηση είτε από τον κρατικό προϋπολογισμό είτε από ίδιους πόρους, μέσω του Ταμείου Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας, προγραμμάτων του Εταιρικού Συμφώνου Περιφερειακής Ανάπτυξης, του Προγράμματος Δημοσίων Επενδύσεων ή άλλων χρηματοοικονομικών εργαλείων, με σκοπό την οργάνωση της πρόληψης, της ετοιμότητας και της απόκρισης έναντι δασικών πυρκαγιών, καθώς και λοιπών φυσικών, τεχνολογικών ή ανθρωπογενών καταστροφών, εντός των κατά νόμο αρμοδιοτήτων τους στον τομέα της πολιτικής προστασίας. Ειδικώς, ως προς την υλικοτεχνική υποδομή και τον τεχνολογικό εξοπλισμό, το Υπουργείο Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας μεριμνά για τη διάθεση πλεονάζοντος εξοπλισμού ή υλικοτεχνικών μέσων που διαθέτει η Γενική Γραμματεία Πολιτικής Προστασίας ή το Π.Σ..
Τα Τοπικά Κέντρα Διαχείρισης Κινδύνων στεγάζονται σε προσβάσιμους χώρους των Ο.Τ.Α. α’ βαθμού, οι οποίοι διαθέτουν την αναγκαία τηλεπικοινωνιακή και υλικοτεχνική υποδομή.
Σε κάθε Τοπικό Κέντρο Διαχείρισης Κινδύνων εγκαθίσταται Ψηφιακή Υπηρεσία Ειδοποίησης και Αντιμετώπισης Πυρκαγιάς, η οποία λειτουργεί σε τοπικό επίπεδο και διαλειτουργεί με την αντίστοιχη υπηρεσία του Υπουργείου Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας, με σκοπό τη συνεχή και άμεση διασύνδεση και αμφίδρομη ανταλλαγή πληροφοριών με τα Επιχειρησιακά Κέντρα Συμβάντων των Περιφερειακών Κέντρων Επιχειρήσεων του Πυροσβεστικού Σώματος, καθώς και με τις κατά τόπους Πυροσβεστικές Υπηρεσίες.
- Τα Τοπικά Κέντρα Διαχείρισης Κινδύνων ενεργοποιούνται με απόφαση του αρμόδιου Αντιδημάρχου σε περίπτωση επαπειλούμενου ή επελθόντος φυσικού, ανθρωπογενούς ή τεχνολογικού κινδύνου και καθ’ όλη τη διάρκεια της αντιπυρικής περιόδου, με σκοπό:
α) την εφαρμογή των πρωτοκόλλων ενεργειών του Τοπικού Σχεδίου Αντιμετώπισης Εκτάκτων Αναγκών και Διαχείρισης Συνεπειών ή του Ειδικού Σχεδίου του άρθρου 23Α,
β) την άμεση συγκέντρωση επιχειρησιακού και εθελοντικού προσωπικού και την ενημέρωση του Δημάρχου και των αρμόδιων Αντιδημάρχων,
γ) την αξιολόγηση προειδοποιήσεων ή πληροφοριών από τις υπηρεσίες της Γενικής Γραμματείας Πολιτικής Προστασίας, του Π.Σ. ή της Εθνικής Μετεωρολογικής Υπηρεσίας,
δ) την κινητοποίηση ομάδων επιχειρησιακής απόκρισης της περ. ζ) της παρ. 2,
ε) την ενημέρωση των πολιτών με κάθε πρόσφορο μέσο.
- α) Με κοινή απόφαση των Υπουργών Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας και Εσωτερικών καθορίζονται:
αα) το ελάχιστο περιεχόμενο, η δομή και ο τύπος του Τοπικού Διαδημοτικού Σχεδίου Δράσης,
αβ) η διαδικασία πρόσκλησης και συνεργασίας μεταξύ των όμορων δήμων και ο τρόπος ορισμού του δήμου που αναλαμβάνει τον ρόλο του επικεφαλής,
αγ) οι μηχανισμοί λειτουργικής διασύνδεσης και συνεργασίας με τα επιμέρους τοπικά σχέδια πολιτικής προστασίας των δήμων και τα συναφή πληροφοριακά συστήματα,
αδ) οι κανόνες κοινής χρήσης πόρων, μέσων και υποδομών,
αε) οι όροι ενεργοποίησης, απενεργοποίησης και λήψης αποφάσεων σε περιόδους κρίσης, και
αστ) οι δείκτες και οι μέθοδοι αξιολόγησης.
β) Με κοινή απόφαση των Υπουργών Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας και Εσωτερικών καθορίζονται:
βα) τα ζητήματα που σχετίζονται με την κατάρτιση του προσωπικού του Αυτοτελούς Τμήματος Πολιτικής Προστασίας από την Ακαδημία Πολιτικής Προστασίας,
ββ) τα ειδικότερα στοιχεία καταχώρισης στο «Σύστημα Διαχείρισης Στόλου Οχημάτων GPS Π.Σ., οχημάτων Πολιτικής Προστασίας Περιφερειών και Δήμων», και
βγ) η εκπαίδευση του προσωπικού των Δήμων στο σύστημα της υποπερ. ββ).
- Με κοινή απόφαση των Υπουργών Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας, Εσωτερικών και Ψηφιακής Διακυβέρνησης καθορίζονται οι όροι και η διαδικασία σύστασης και λειτουργίας των Τοπικών Κέντρων Διαχείρισης Κινδύνων από έναν ή περισσότερους Ο.Τ.Α. α΄ βαθμού, οι τεχνικές και επιχειρησιακές προδιαγραφές τους, η στελέχωση και ο συντονισμός τους, η ένταξή τους στο σύστημα πολιτικής προστασίας, η συνεργασία τους με τις αρμόδιες υπηρεσίες και φορείς, καθώς και κάθε άλλο ζήτημα σχετικό με την οργάνωση, ενεργοποίηση και λειτουργία τους.».
Άρθρο 16
Αναδιάρθρωση Εθνικής Βάσης Δεδομένων Κινδύνων, Απειλών και Απωλειών Καταστροφών – Αντικατάσταση άρθρου 22 ν. 4662/2020
Το άρθρο 22 του ν. 4662/2020 (Α’ 27) αντικαθίσταται ως εξής:
«Άρθρο 22
Εθνική Βάση Δεδομένων Κινδύνων, Απειλών και Απωλειών Καταστροφών
- Στο Υπουργείο Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας συστήνεται Εθνική Βάση Δεδομένων Κινδύνων, Απειλών και Απωλειών Καταστροφών («Εθνική Βάση Δεδομένων»), ως ολοκληρωμένο πληροφοριακό σύστημα συλλογής, επεξεργασίας και ανάλυσης δεδομένων, το οποίο λειτουργεί σε εθνικό επίπεδο στο Ενιαίο Κυβερνητικό νέφος (G-Cloud). Η αποθήκευση και η επεξεργασία των δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα γίνονται σύμφωνα με τον ν. 4624/2019 (Α’ 137) και τον Κανονισμό (ΕΕ) 2016/679 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της 27ης Απριλίου 2016 για την προστασία των φυσικών προσώπων έναντι της επεξεργασίας των δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα και για την ελεύθερη κυκλοφορία των δεδομένων αυτών και την κατάργηση της Οδηγίας 95/46/ΕΚ (Γενικός Κανονισμός για την Προστασία Δεδομένων) (L 119).
- Σκοπός της Εθνικής Βάσης Δεδομένων είναι η συνδρομή στην εκπλήρωση της αποστολής του Εθνικού Μηχανισμού, ιδίως μέσω της:
α) καταγραφής, επικαιροποίησης, κατηγοριοποίησης, διαγραφής και συστηματικής παρακολούθησης των αναγνωρισμένων κινδύνων, απειλών και καταστροφών, ανεξάρτητα από τη γενεσιουργό αιτία τους και τον χρόνο εκδήλωσής τους,
β) συγκέντρωσης στοιχείων για τις απώλειες, επιπτώσεις και ζημίες σε ανθρώπινες ζωές, υποδομές, περιουσίες και στο φυσικό και ζωικό περιβάλλον,
γ) καταγραφής της γεωγραφικής θέσης, της χωρητικότητας, της κατάστασης, της δύναμης και των ωρών λειτουργίας των κρίσιμων υποδομών και κτιρίων κοινής ωφέλειας,
δ) συγκέντρωσης των εθνικών, περιφερειακών και τοπικών σχεδίων πρόληψης και αντιμετώπισης κινδύνων, απειλών και καταστροφών,
ε) παροχής τεκμηριωμένων δεδομένων στον Εθνικό Μηχανισμό για τον σχεδιασμό, την εφαρμογή και την αξιολόγηση των πολιτικών πρόληψης, ετοιμότητας, απόκρισης και αποκατάστασης,
στ) συνδρομής στη λήψη αποφάσεων σε πραγματικό χρόνο για την αντιμετώπιση κινδύνων, απειλών και καταστροφών και της υποστήριξης στη διαχείριση κρίσεων,
ζ) δημιουργίας χαρτών κινδύνου για φυσικές και ανθρωπογενείς καταστροφές,
η) συλλογής και ενσωμάτωσης δεδομένων πολλαπλών πηγών, όπως αρχείων ιστορικών δεδομένων καταστροφών, δεδομένων περιβαλλοντικών αισθητήρων σε πραγματικό χρόνο, δορυφορικών εικόνων και εικόνων από συστήματα μη επανδρωμένων αεροσκαφών, ερευνητικών ιδρυμάτων και ακαδημαϊκών βάσεων δεδομένων, καθώς και της οπτικοποίησης και της προγνωστικής μοντελοποίησής τους,
θ) βελτιστοποίησης των πόρων για τη διαχείριση καταστροφών, μέσω της αποτελεσματικής και αποδοτικής χρήσης των διαθέσιμων πόρων για την αντιμετώπιση κρίσιμων καταστάσεων, φυσικών ή ανθρωπογενών καταστροφών,
ι) μοντελοποίησης και της προσομοίωσης σεναρίων καταστροφών και εκκενώσεων πληθυσμού με τη χρήση μαθηματικών και στατιστικών μεθόδων και τεχνητής νοημοσύνης,
ια) καταγραφής συναφών με τις καταστροφές μετεωρολογικών και κλιματικών δεδομένων,
ιβ) δημιουργίας διαδραστικών ηλεκτρονικών χαρτών που περιλαμβάνουν δεδομένα σε γεωγραφικό υπόβαθρο.
- Το Υπουργείο Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας είναι υπεύθυνος επεξεργασίας της Εθνικής Βάσης Δεδομένων. Η Γενική Διεύθυνση Πρόληψης και Αντιμετώπισης Εκτάκτων Αναγκών και Καταστροφών του Υπουργείου Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας καθίσταται φορέας λειτουργίας και διαχειριστής της Εθνικής Βάσης Δεδομένων, καθώς και όλων των δεδομένων που εντάσσονται σε αυτή, και λειτουργεί την Εθνική Βάση Δεδομένων αποκλειστικά για την εκπλήρωση του σκοπού της.
- Για την εκπλήρωση του σκοπού της Εθνικής Βάσης Δεδομένων:
α) Οι φορείς του δημόσιου τομέα, όπως αυτός ορίζεται στην περ. α) της παρ. 1 του άρθρου 14 του ν. 4270/2014 (Α’ 143) και τα ερευνητικά κέντρα, ινστιτούτα και τεχνολογικοί φορείς του άρθρου 13Α του ν. 4310/2014 (Α’ 258):
αα) αποστέλλουν χωρίς οικονομικό αντάλλαγμα στη Γενική Διεύθυνση Πρόληψης και Αντιμετώπισης Εκτάκτων Αναγκών και Καταστροφών του Υπουργείου Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας, κατόπιν αιτήματός της, τα απαραίτητα στοιχεία και δεδομένα που τηρούν στο αρχείο τους, για τη λειτουργία και την εκπλήρωση του σκοπού της Εθνικής Βάσης Δεδομένων, σε έντυπη ή ηλεκτρονική μορφή,
αβ) λαμβάνουν χωρίς οικονομικό αντάλλαγμα από την Εθνική Βάση Δεδομένων, κατόπιν αιτήματος που υποβάλλουν στη Γενική Διεύθυνση Πρόληψης και Αντιμετώπισης Εκτάκτων Αναγκών, επεξεργασμένα δεδομένα και στοιχεία για την εκπλήρωση της αποστολής τους.
β) Το Υπουργείο Ψηφιακής Διακυβέρνησης αποστέλλει, χωρίς οικονομικό αντάλλαγμα, επιπλέον της υποπερ. αα) της περ. α), στη Γενική Διεύθυνση Πρόληψης και Αντιμετώπισης Εκτάκτων Αναγκών και Καταστροφών του Υπουργείου Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας, κατόπιν αιτήματός της, τα απαραίτητα στοιχεία και δεδομένα για τα οποία έχει οριστεί ως υπεύθυνος ή εκτελών την επεξεργασία, για τη λειτουργία και την εκπλήρωση του σκοπού της Εθνικής Βάσης Δεδομένων.
γ) Οι πιστοποιημένες εθελοντικές οργανώσεις Πολιτικής Προστασίας και το Π.Σ. υποβάλλουν και επικαιροποιούν τα στοιχεία που τους ζητούνται από το Υπουργείο Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας αναφορικά με τα μέσα και τους πόρους που διαθέτουν για τον Εθνικό Μηχανισμό.
- Για τις ανάγκες του παρόντος, ως κρίσιμες υποδομές και κτίρια κοινής ωφέλειας, στοιχεία για τα οποία περιλαμβάνονται στην Εθνική Βάση Δεδομένων, νοούνται, ιδίως:
α) οι σταθμοί παραγωγής, οι υποσταθμοί υψηλής τάσης, τα δίκτυα μεταφοράς και διανομής ηλεκτρικής ενέργειας,
β) οι αγωγοί, οι σταθμοί συμπίεσης, οι αποθηκευτικοί χώροι, οι τερματικοί σταθμοί φυσικού αερίου (LNG),
γ) τα διυλιστήρια, οι αποθήκες και τα κέντρα διανομής πετρελαίου,
δ) τα αιολικά πάρκα, τα φωτοβολταϊκά πάρκα, οι μονάδες βιομάζας και ανανεώσιμες πηγές ενέργειας,
ε) τα φράγματα και οι ταμιευτήρες νερού, οι υδροηλεκτρικοί σταθμοί, τα δίκτυα ύδρευσης και αποχέτευσης, οι σταθμοί επεξεργασίας ύδατος και λυμάτων,
στ) τα κέντρα αποθήκευσης δεδομένων (data centers), τα δίκτυα τηλεπικοινωνιών σταθερής και κινητής τηλεφωνίας, οι δορυφορικοί και επίγειοι σταθμοί επικοινωνιών, τα δίκτυα ευρυζωνικής πρόσβασης (Internet backbone),
ζ) τα αεροδρόμια, οι λιμένες και οι λιμενικές εγκαταστάσεις, οι σιδηροδρομικοί σταθμοί, οι κόμβοι και οι σιδηροδρομικές γραμμές, τα οδικά δίκτυα, οι σταθμοί μεταφόρτωσης και διανομής εμπορευμάτων,
η) οι εκπαιδευτικές μονάδες κάθε βαθμίδας,
θ) τα νοσοκομεία, οι κλινικές, τα κέντρα υγείας, οι φαρμακευτικές εγκαταστάσεις, τα κέντρα διανομής φαρμάκων και πάσης φύσεως υγειονομικές δομές,
ι) τα δημόσια κτίρια στρατηγικής σημασίας,
ια) τα καταστήματα κράτησης,
ιβ) οι εγκαταστάσεις της Ελληνικής Αστυνομίας και του Π.Σ.,
ιγ) οι αποθήκες και τα κέντρα διανομής τροφίμων,
ιδ) τα μουσεία και οι αρχαιολογικοί χώροι,
ιε) οι εθνικοί δρυμοί και οι περιοχές Natura 2000.
- Αν το αίτημα της Γενικής Διεύθυνσης Πρόληψης και Αντιμετώπισης Εκτάκτων Αναγκών και Καταστροφών του Υπουργείου Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας αφορά στοιχεία, στα οποία περιλαμβάνονται δεδομένα προσωπικού χαρακτήρα φυσικών προσώπων, αυτά αποστέλλονται από τους φορείς της παρ. 4 και εισάγονται στην Εθνική Βάση Δεδομένων κατόπιν ανωνυμοποίησης ή, εφόσον αυτό δεν είναι τεχνικά εφικτό, ψευδωνυμοποίησης.
- Δεδομένα που αφορούν στην εθνική άμυνα, ασφάλεια, δικαιοσύνη, επιβολή του νόμου και κρίσιμες οντότητες στρατηγικής σημασίας, φιλοξενούνται σε ειδικά διαμορφωμένο ασφαλές περιβάλλον, με πιστοποίηση από την Αρχή Διασφάλισης του Απορρήτου των Επικοινωνιών και τις αρμόδιες αρχές για την εθνική ασφάλεια. Η πρόσβαση σε αυτά τα δεδομένα ρυθμίζεται από ειδικά πρωτόκολλα και απαιτεί κατάλληλο βαθμό διαβάθμισης ασφαλείας των χρηστών.
- Η Εθνική Βάση Δεδομένων διαλειτουργεί με το Μητρώο Κρίσιμων Οντοτήτων του ν. 5236/2025 (Α’ 175) και το Μητρώο Οντοτήτων του ν. 5160/2024 (Α’ 195).
- Με κοινή απόφαση του Υπουργού Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας και του κατά περίπτωση συναρμόδιου Υπουργού, η οποία δεν δημοσιεύεται στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως, εντάσσονται στην Εθνική Βάση Δεδομένων στοιχεία, που περιέχουν διαβαθμισμένη πληροφορία, και καθορίζονται ο τρόπος αποστολής και λήψης τους καθώς και οι φορείς που έχουν πρόσβαση σε αυτά, σύμφωνα με το π.δ. 65/2025 (Α΄126) και τον Εθνικό Κανονισμό Ασφαλείας (Β’ 683/2018).
- Με απόφαση του Υπουργού Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας, η οποία δεν δημοσιεύεται στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως, καθορίζονται οι φορείς και οι οργανικές μονάδες, που έχουν διαβαθμισμένη πρόσβαση στην Εθνική Βάση Δεδομένων για εισαγωγή, εξαγωγή, επικαιροποίηση, λήψη και αξιοποίηση στοιχείων καθώς και η σχετική διαδικασία, εξειδικεύονται οι φορείς λειτουργίας, τεχνικής υποστήριξης, κυβερνοασφάλειας και συντήρησης και ρυθμίζεται κάθε οργανωτική, λειτουργική και επιχειρησιακή λεπτομέρεια για την Εθνική Βάση Δεδομένων.».
Άρθρο 17
Επικαιροποίηση οργάνου κατάρτισης Γενικών Σχεδίων Αντιμετώπισης Εκτάκτων Αναγκών και Διαχείρισης Συνεπειών – Τροποποίηση άρθρου 23 ν. 4662/2020
Στο άρθρο 23 του ν. 4662/2020 (Α’ 27), περί Γενικών Σχεδίων Αντιμετώπισης Εκτάκτων Αναγκών και Διαχείρισης Συνεπειών, ανάρτησης και γνωστοποίησης των σχεδίων μέσω διαδικτύου, εκπαίδευσης πολιτών και φορέων, επέρχονται οι ακόλουθες τροποποιήσεις: α) στην παρ. 3, αα) στο πρώτο εδάφιο οι λέξεις «Διεύθυνση Σχεδιασμού Αντιμετώπισης Εκτάκτων Αναγκών της Γενικής Διεύθυνσης Συντονισμού» αντικαθίστανται από τις λέξεις «Γενική Διεύθυνση Πρόληψης και Αντιμετώπισης Εκτάκτων Αναγκών», αβ) προστίθεται νέο τρίτο εδάφιο, β) στην παρ. 6, βα) στο πρώτο εδάφιο, i) πριν από τη λέξη «επικαιροποίηση» προστίθενται οι λέξεις «αρχική αποστολή και», ii) μετά τη λέξη «οδηγιών» προστίθεται η λέξη «, ειδοποιήσεων», iii) οι λέξεις «του ενιαίου ευρωπαϊκού αριθμού» αντικαθίστανται από τις λέξεις «αποστολής άμεσων μηνυμάτων ενημέρωσης από τον ενιαίο ευρωπαϊκό αριθμό», iv) οι λέξεις «των πληττόμενων πολιτών» αντικαθίστανται από τις λέξεις «πολιτών που βρίσκονται εντός ορισμένης γεωγραφικής περιοχής σε κίνδυνο», ββ) προστίθενται νέα εδάφια, δεύτερο και τρίτο, γ) προστίθενται παρ. 7 και 8 και, μετά από νομοτεχνικές βελτιώσεις, το άρθρο 23 διαμορφώνεται ως εξής:
«Άρθρο 23
Γενικά Σχέδια Αντιμετώπισης Εκτάκτων Αναγκών και Διαχείρισης Συνεπειών – Ανάρτηση και γνωστοποίηση των σχεδίων μέσω διαδικτύου – Εκπαίδευση πολιτών και φορέων
- Τα Γενικά Σχέδια Αντιμετώπισης Εκτάκτων Αναγκών και Διαχείρισης Συνεπειών, ανά είδος κινδύνου, συνιστούν το σύνολο των ενδεδειγμένων κατευθύνσεων και οδηγιών του Εθνικού Μηχανισμού. Η εκπόνηση και υλοποίηση των Γενικών Σχεδίων βασίζεται στην ανάλυση των πληροφοριών που περιλαμβάνονται στην Εθνική Βάση Δεδομένων. Κάθε Σχέδιο Αντιμετώπισης Εκτάκτων Αναγκών ανά είδος κινδύνου ελέγχεται ως προς την αρτιότητά του μέσω εκπαίδευσης και ασκήσεων όλων των εμπλεκομένων φορέων.
- Η Γενική Γραμματεία Πολιτικής Προστασίας εκπονεί ετησίως πρόγραμμα εκπαίδευσης και ασκήσεις ανά είδος κινδύνου με τη συμμετοχή των εμπλεκόμενων φορέων και δυνητικά πολιτών.
- Τα Γενικά Σχέδια καταρτίζονται κεντρικά από τη Γενική Διεύθυνση Πρόληψης και Αντιμετώπισης Εκτάκτων Αναγκών της Γενικής Γραμματείας Πολιτικής Προστασίας και εγκρίνονται από τον Γενικό Γραμματέα Πολιτικής Προστασίας. Τα αντίστοιχα Περιφερειακά και Τοπικά Σχέδια καταρτίζονται από την Αυτοτελή Διεύθυνση Πολιτικής Προστασίας των Περιφερειών και τα Αυτοτελή Τμήματα Πολιτικής Προστασίας των Δήμων, αντίστοιχα. Κατά την κατάρτιση των ανωτέρω σχεδίων λαμβάνονται υπόψη τα Σχέδια Αστικής Ανθεκτικότητας, η Εθνική Στρατηγική Ανθεκτικότητας κρίσιμων οντοτήτων και η Εκτίμηση Κινδύνου των άρθρων 5 και 6, αντιστοίχως, του ν. 5236/2025 (Α΄ 175), τα ειδικά επιχειρησιακά σχέδια εκτάκτων καταστάσεων δημόσιας υγείας που εκπονούνται από το Υπουργείο Υγείας και τον Εθνικό Οργανισμό Δημόσιας Υγείας (Ε.Ο.Δ.Υ.), και εκτιμώνται οι επιπτώσεις στη δημόσια υγεία σε συνεργασία με τη Διεύθυνσης Επιχειρησιακής Ετοιμότητας Εκτάκτων Καταστάσεων Δημόσιας Υγείας του Υπουργείου Υγείας και τον Ε.Ο.Δ.Υ..
- Στα περιφερειακά και τοπικά σχέδια των περιφερειών και των δήμων, όπως αυτά ορίζονται στην περ. ε) της παρ. 1 των άρθρων 20 και 21, αντίστοιχα, συμπεριλαμβάνονται ειδικά σχέδια για την προληπτική οργανωμένη απομάκρυνση των πολιτών, τα οποία καταρτίζονται με τη συνδρομή των κατά τόπους αρμόδιων αστυνομικών, πυροσβεστικών, υγειονομικών και λιμενικών αρχών. Ειδικότερα, τα ανωτέρω σχέδια περιλαμβάνουν, ιδίως:
α) διαδικασίες για τη λήψη απόφασης οργανωμένης απομάκρυνσης πολιτών για λόγους προστασίας της ζωής ή της υγείας τους, από εν εξελίξει ή από επαπειλούμενο κίνδυνο ή απειλή,
β) εναλλακτικές οδεύσεις ασφαλούς απομάκρυνσης από εξελισσόμενο κίνδυνο και μέτρα εξασφάλισής της, όπως την προσωρινή μονοδρόμηση οδών διπλής κατεύθυνσης,
γ) εναλλακτικούς τρόπους και δυνατότητες μεταφοράς πολιτών, συμπεριλαμβανομένης της χρήσης μέσων μαζικής μεταφοράς και ιδιωτικών μέσων,
δ) διαδικασίες για την ενημέρωση και την οργάνωση της απομάκρυνσης του κοινού, πριν και κατά τη διάρκειά της, συμπεριλαμβανομένων και των ατόμων με αναπηρία, χρόνιες παθήσεις ή κινητικές δυσκολίες ή,
ε) τον ορισμό τοπικών σημείων συγκέντρωσης σε περίπτωση κινδύνου, κατάλληλων χώρων υποδοχής, προσωρινής καταφυγής, στέγασης και παροχής διοικητικής μέριμνας,
στ) μέριμνα για επαρκή αποθέματα ή γραμμή άμεσης τροφοδοσίας, προς κάλυψη των πρώτων αναγκών των πολιτών στα τοπικά σημεία συγκέντρωσης, σε είδη πρώτης ανάγκης, ρουχισμό και φάρμακα.
- Τα Γενικά Σχέδια Αντιμετώπισης Εκτάκτων Αναγκών και Διαχείρισης Συνεπειών αναρτώνται στην ιστοσελίδα του Υπουργείου Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας, υπό τη μορφή πρακτικού οδηγού, ανά είδος κινδύνου. Τα περιφερειακά και τοπικά σχέδια των περιφερειών και των δήμων της περ. ε’ της παρ. 1 των άρθρων 20 και 21 αναρτώνται αντίστοιχα στην ιστοσελίδα της αντίστοιχης περιφέρειας και του αντίστοιχου δήμου.
- Η αρχική αποστολή και επικαιροποίηση των οδηγιών, ειδοποιήσεων και του σχεδιασμού της πολιτικής προστασίας, όπως περιέχεται στα Γενικά Σχέδια Αντιμετώπισης Έκτακτων Αναγκών και Διαχείρισης Συνεπειών, διενεργείται μέσω αποστολής άμεσων μηνυμάτων ενημέρωσης από τον ενιαίο ευρωπαϊκό αριθμό έκτακτης ανάγκης «112» σε κάθε εξελισσόμενη κρίση ή κίνδυνο με μήνυμα προς το σύνολο πολιτών που βρίσκονται εντός ορισμένης γεωγραφικής περιοχής σε κίνδυνο. Οι οδηγίες και ειδοποιήσεις για σημαντικά συμβάντα δύνανται να αναρτώνται στην ιστοσελίδα του Υπουργείου Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας και στους λογαριασμούς των μέσων κοινωνικής δικτύωσης αυτού. Η λήξη της κατάστασης έκτακτης ανάγκης και των μέτρων πολιτικής προστασίας ανακοινώνεται με κάθε πρόσφορο μέσο προς τους πολίτες.
- Για την επιχορήγηση των Οργανισμών Τοπικής Αυτοδιοίκησης α’ και β’ βαθμού με κάθε είδους ενίσχυση για την αποκατάσταση των επιπτώσεων φυσικών καταστροφών, ανεξαρτήτως του αρμοδίου οργάνου καταβολής της, λαμβάνεται υπόψη ο βαθμός συμμόρφωσής τους προς τα Γενικά Σχέδια Αντιμετώπισης Εκτάκτων Αναγκών και Διαχείρισης Συνεπειών των άρθρων 20 και 21, καθώς και προς τυχόν Ειδικά Σχέδια Πρόληψης φυσικών, τεχνολογικών ή ανθρωπογενών καταστροφών, ιδίως δε προς τα σχέδια που αφορούν την πρόληψη δασικών πυρκαγιών και πλημμυρών.
- Τα Γενικά Σχέδια Αντιμετώπισης Εκτάκτων Αναγκών και Διαχείρισης Συνεπειών, ανά είδος κινδύνου, αναθεωρούνται όποτε κρίνεται αναγκαίο και το αργότερο κάθε δέκα (10) έτη.».
Άρθρο 18
Κατάρτιση Ειδικών Σχεδίων Πρόληψης – Προσθήκη άρθρου 23Α στον ν. 4662/2020
Στον ν. 4662/2020 (Α’ 27) προστίθεται άρθρο 23Α ως εξής:
«Άρθρο 23Α
Ειδικά Σχέδια Πρόληψης Πυρκαγιών – Ειδικά Σχέδια Πρόληψης φυσικών, τεχνολογικών και ανθρωπογενών καταστροφών
- Για την αποτελεσματική πρόληψη των πυρκαγιών, εκπονούνται σε περιφερειακό και τοπικό επίπεδο Ειδικά Σχέδια Πρόληψης Πυρκαγιών, τα οποία αποτελούν μέρος των Περιφερειακών και Τοπικών Σχεδίων Αντιμετώπισης Εκτάκτων Αναγκών και Διαχείρισης Συνεπειών των άρθρων 20 και 21.
- Τα Ειδικά Σχέδια περιλαμβάνουν, ιδίως:
α) τον εντοπισμό και τη χαρτογράφηση ζωνών υψηλού κινδύνου, με βάση ιστορικά στοιχεία, δορυφορικά δεδομένα, τις κατευθύνσεις του Ευρωπαϊκού Συστήματος Πληροφοριών για Δασικές Πυρκαγιές και τον Εθνικό Χάρτη Εκτίμησης Κινδύνου Δασικών Πυρκαγιών του άρθρου 167Α,
β) μέτρα πρόληψης, όπως καθαρισμούς ζωνών, διαχείριση της βλάστησης, διενέργεια προδιαγεγραμμένης καύσης, δημιουργία και συντήρηση αντιπυρικών και στεγασμένων ζωνών, απογραφή, συντήρηση και ανάπτυξη νέων υποδομών πυροπροστασίας,
γ) τον καθορισμό περιοχών προτεραιότητας για επιτήρηση, με αξιοποίηση επίγειων και εναέριων μέσων ή νέων τεχνολογιών, καθώς και εθελοντών,
δ) τον σχεδιασμό τοπικών και περιφερειακών δικτύων υδροληψίας και σημείων συγκέντρωσης και ανεφοδιασμού εναέριων και επίγειων μέσων,
ε) την πρόβλεψη διαδικασιών άμεσης κινητοποίησης:
εα) αγροτών και κτηνοτρόφων με διαθέσιμες υδροφόρες ή άλλα μηχανήματα,
εβ) επιχειρήσεων δασικών ή τεχνικών έργων,
εγ) λοιπών ιδιωτών που διαθέτουν ειδικό εξοπλισμό ή πιστοποιημένες δεξιότητες, που είναι εγγεγραμμένοι στο Μητρώο της παρ. 2Α του άρθρου 7, με σκοπό την υποστήριξη σε νερό, μηχανήματα και προσωπικό,
στ) προγράμματα εκπαίδευσης και ενημέρωσης πολιτών, μαθητών, αγροτών και εθελοντών για την πρόληψη και την έγκαιρη ειδοποίηση,
ζ) συνέργειες με τη Δασική Υπηρεσία και τις Μονάδες Διαχείρισης του Οργανισμού Φυσικού Περιβάλλοντος και Κλιματικής Αλλαγής (Ο.ΦΥ.ΠΕ.Κ.Α.) για την υλοποίηση ειδικών δράσεων αντιπυρικής προστασίας σημαντικών οικοτόπων, προστατευόμενων περιοχών και δασών με υψηλή βιοποικιλότητα,
η) μέτρα πρόληψης και προστασίας για κρίσιμες υποδομές αντιπυρικής σημασίας, όπως νοσοκομεία, σιδηροδρομικό δίκτυο, υπαίθριους αρχαιολογικούς χώρους, χώρους υγειονομικής ταφής απορριμμάτων, βιομηχανικές και ενεργειακές εγκαταστάσεις, κτηνοτροφικές μονάδες,
θ) την προτεραιοποίηση των ενδεδειγμένων μέτρων πρόληψης και προστασίας για το δίκτυο μεταφοράς και διανομής ηλεκτρικής ενέργειας, με βάση τη χαρτογράφηση των ζωνών υψηλού κινδύνου, σε συνεργασία με τον Διαχειριστή Ελληνικού Δικτύου Διανομής Ηλεκτρικής Ενέργειας (Δ.Ε.Δ.Δ.Η.Ε.) και τον Ανεξάρτητο Διαχειριστή Μεταφοράς Ηλεκτρικής Ενέργειας (Α.Δ.Μ.Η.Ε.).
- Τα Ειδικά Σχέδια καταρτίζονται:
α) σε περιφερειακό επίπεδο, από τις Αυτοτελείς Διευθύνσεις Πολιτικής Προστασίας των Περιφερειών,
β) σε τοπικό επίπεδο, από τα Αυτοτελή Τμήματα Πολιτικής Προστασίας των Δήμων,
- Το Ειδικό Σχέδιο σε περιφερειακό και τοπικό επίπεδο συντάσσεται σύμφωνα με τις οδηγίες της Διεύθυνσης Πρόληψης και Ανθεκτικότητας της Γενικής Γραμματείας Πολιτικής Προστασίας και εναρμονίζεται με το περιεχόμενο και τους κανόνες κατάρτισης, που καθορίζονται σύμφωνα με την παρ. 8. Για τη διαδικασία έγκρισης του Ειδικού Σχεδίου σε περιφερειακό και τοπικό επίπεδο εφαρμόζονται το πέμπτο εδάφιο της περ. ε) της παρ. 3 του άρθρου 20 και το τέταρτο εδάφιο της περ. ε) της παρ. 3 του άρθρου 21, αντιστοίχως.
Για τη σύνταξη των Ειδικών Σχεδίων σε περιφερειακό και τοπικό επίπεδο, όσοι μετέχουν στον Εθνικό Μηχανισμό και οι φορείς του δημόσιου τομέα της περ. α) της παρ. 1 του άρθρου 14 του ν. 4270/2014 (Α΄ 143) παρέχουν κάθε βοήθεια.
- Δύο (2) ή περισσότεροι όμοροι Δήμοι δύνανται να καταρτίζουν Διαδημοτικό Ειδικό Σχέδιο Πρόληψης Πυρκαγιών ή άλλων καταστροφών, για συγκεκριμένους κινδύνους ή για γεωγραφικές ενότητες κοινών χαρακτηριστικών, βάσει των κοινών γεωγραφικών, περιβαλλοντικών ή επιχειρησιακών συνθηκών και σε συνέχεια των οικείων Ειδικών Σχεδίων Πρόληψης και των Τοπικών Σχεδίων Αντιμετώπισης Εκτάκτων Αναγκών και Διαχείρισης Συνεπειών κάθε Δήμου.
Το Διαδημοτικό Ειδικό Σχέδιο Πρόληψης δεν υποκαθιστά την υποχρέωση κάθε Δήμου να καταρτίζει, εγκρίνει και επικαιροποιεί το δικό του Ειδικό Σχέδιο Πρόληψης ούτε το δικό του Τοπικό Σχέδιο Αντιμετώπισης Εκτάκτων Αναγκών και Διαχείρισης Συνεπειών.
Το Διαδημοτικό Ειδικό Σχέδιο Πρόληψης εξειδικεύει κοινές δράσεις πρόληψης και μείωσης κινδύνου, δύναται να καθορίζει έναν Δήμο ως Επικεφαλής για τον συντονισμό των διαδημοτικών ενεργειών πρόληψης, καταρτίζει πίνακα αρμοδιοτήτων, μέσων και ενεργειών ανά Δήμο, και προβλέπει ρυθμίσεις για τη διαλειτουργικότητα, την ανταλλαγή δεδομένων και την κοινή χρήση πόρων.
Κατά τα λοιπά ισχύει αναλόγως η παρ. 3Β του άρθρου 21.
- Κάθε Ειδικό Σχέδιο Πρόληψης επικαιροποιείται ανά δύο (2) έτη και οι διαδικασίες επικαιροποίησης ολοκληρώνονται μέχρι και την 31η Μαρτίου.
- Τα Ειδικά Σχέδια Πρόληψης αναρτώνται στην ιστοσελίδα του Υπουργείου Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας, καθώς και στις ιστοσελίδες των οικείων περιφερειών και δήμων, υπό τη μορφή πρακτικού οδηγού. Τα αναρτώμενα Ειδικά Σχέδια συνοδεύονται από πρακτικές οδηγίες πρόληψης, αυτοπροστασίας και άμεσης αντίδρασης για τους πολίτες.
- Τα Ειδικά Σχέδια Πρόληψης Πυρκαγιών, καθώς και τα Ειδικά Σχέδια Πρόληψης λοιπών φυσικών, τεχνολογικών και ανθρωπογενών καταστροφών, περιλαμβανομένων, ιδίως, των σχεδίων πρόληψης πλημμυρικού κινδύνου και προστασίας εθνικών δρυμών, σχεδιάζονται από τη Γενική Διεύθυνση Πρόληψης και Αντιμετώπισης Εκτάκτων Αναγκών της Γενικής Γραμματείας Πολιτικής Προστασίας. Ο ανωτέρω σχεδιασμός περιλαμβάνει οδηγίες για την εφαρμογή ενιαίων κατευθύνσεων, προτύπων και προδιαγραφών για τη σύνταξη, έγκριση, εφαρμογή και επικαιροποίηση των σχεδίων από τους καθ’ ύλην αρμόδιους φορείς των άρθρων 20 και 21 και λαμβάνει υπόψη σχέδια πρόληψης των δασικών ή λοιπών υπηρεσιών του Υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας. Για τον σκοπό αυτό, η Γενική Διεύθυνση Πρόληψης και Αντιμετώπισης Εκτάκτων Αναγκών της Γενικής Γραμματείας Πολιτικής Προστασίας συνεργάζεται με την αρμόδια υπηρεσία του Υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας.
- Με κοινή απόφαση των Υπουργών Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας, Εσωτερικών και Περιβάλλοντος και Ενέργειας, καθορίζονται οι όροι, οι προϋποθέσεις και η διαδικασία διαδημοτικής κατάρτισης Ειδικών Σχεδίων Πρόληψης Πυρκαγιών και λοιπών καταστροφών, περιλαμβανομένων, ιδίως:
α) του ελάχιστου περιεχομένου, της δομής και του τύπου των Διαδημοτικών Ειδικών Σχεδίων Πρόληψης,
β) της διαδικασίας πρόσκλησης, διαβούλευσης και συνεργασίας μεταξύ όμορων δήμων και του τρόπου ορισμού του Δήμου που αναλαμβάνει τον ρόλο του Επικεφαλής,
γ) των μηχανισμών λειτουργικής διασύνδεσης, συνέργειας και συμπληρωματικότητας με τα επιμέρους Ειδικά Σχέδια Πρόληψης και τα Τοπικά Σχέδια Πολιτικής Προστασίας των δήμων, καθώς και με τα συναφή πληροφοριακά συστήματα,
δ) των κανόνων κοινής χρήσης πόρων, μέσων και υποδομών και του επιμερισμού αρμοδιοτήτων και ευθυνών για την εφαρμογή και επικαιροποίησή τους,
ε) των όρων ενεργοποίησης, απενεργοποίησης και λήψης αποφάσεων σε περιόδους αυξημένου κινδύνου ή κρίσης,
στ) της συνδρομής και υποστήριξης των αρμόδιων υπηρεσιών του Π.Σ. και της Γενικής Γραμματείας Πολιτικής Προστασίας προς τους συμμετέχοντες Δήμους,
ζ) των δεικτών και των μεθόδων αξιολόγησης της αποτελεσματικότητας των Διαδημοτικών Ειδικών Σχεδίων Πρόληψης.».
Άρθρο 19
Ψηφιακή αποτύπωση και ηλεκτρονική τήρηση Γενικών και Ειδικών Σχεδίων Πολιτικής Προστασίας – Προσθήκη άρθρου 23Β στον ν. 4662/2020
Στον ν. 4662/2020 (Α’ 27) προστίθεται άρθρο 23Β ως εξής:
«Άρθρο 23Β
Ψηφιακά Σχέδια Πολιτικής Προστασίας
- Στη Γενική Διεύθυνση Πρόληψης και Αντιμετώπισης Εκτάκτων Αναγκών και Καταστροφών του Υπουργείου Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας δύναται να λειτουργεί κεντρική ψηφιακή πλατφόρμα για την ηλεκτρονική τήρηση, ψηφιακή αποτύπωση και διαχείριση:
α) των Περιφερειακών Σχεδίων του άρθρου 20,
β) των Τοπικών Σχεδίων του άρθρου 21,
γ) των Γενικών Σχεδίων του άρθρου 23, και
δ) των Ειδικών Σχεδίων Πρόληψης του άρθρου 23Α.
Η πλατφόρμα διασυνδέεται επιχειρησιακά με το Ε.Σ.Κ.Ε.ΔΙ.Κ.
- Οι αρμόδιες υπηρεσίες των άρθρων 20, 21, 23 και 23Α καταθέτουν, σύμφωνα με την απόφαση της παρ. 6, τα σχέδια της παρ. 1 σε μορφή κειμένου, τα οποία μετατρέπονται στη συνέχεια από την αρμόδια υπηρεσία του Υπουργείου Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας σε γεωχωρική μορφή (GIS) με τη χρήση μεταδεδομένων, σύμφωνα με τους όρους και τις προδιαγραφές της απόφασης της παρ. 6. Τα γεωχωρικά επίπεδα περιλαμβάνουν κατ’ ελάχιστον, τα όρια εφαρμογής των Σχεδίων, τα σημεία υδροληψίας, τις αντιπυρικές λωρίδες, τα σημεία συγκέντρωσης, τις οδεύσεις απομάκρυνσης και τις κρίσιμες υποδομές αντιπυρικής σημασίας.
- Κάθε Σχέδιο διαθέτει:
α) πλήρη εσωτερική – επιχειρησιακή έκδοση και
β) δημόσια – απλουστευμένη έκδοση με τη μορφή οδηγού του πολίτη, χωρίς ευαίσθητες πληροφορίες, η οποία αναρτάται υποχρεωτικά στους ιστότοπους που προβλέπονται στα άρθρα 23 και 23Α.
- Κάθε σχέδιο φέρει μοναδικό αναγνωριστικό, ιστορικό εκδόσεων, ημερομηνία έγκρισης και υποχρεωτικό κύκλο επικαιροποίησης, όπως ορίζεται στα άρθρα 20, 21, 23 και 23Α. Οι επικαιροποιήσεις, μετά την έναρξη λειτουργίας της πλατφόρμας της παρ. 1, μπορούν να υποβάλλονται και μέσω της πλατφόρμας.
- Η πλατφόρμα διαλειτουργεί, μέσω του Κέντρου Διαλειτουργικότητας της Γ.Γ.Π.Σ.Δ.Δ., με:
α) την Εθνική Βάση Δεδομένων του άρθρου 22,
β) το Μητρώο Στοιχείων και Επικοινωνίας του Εθνικού Μηχανισμού του άρθρου 36Α,
γ) το Ημερήσιο Σύστημα Επικινδυνότητας, τους σχετικούς Χάρτες και λοιπά πληροφοριακά συστήματα πολιτικής προστασίας.
- Με κοινή απόφαση των Υπουργών Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας και Ψηφιακής Διακυβέρνησης καθορίζονται:
α) οι τεχνικές προδιαγραφές της πλατφόρμας, η αρχιτεκτονική ασφάλειας, τα πρότυπα αρχείων, και οι μηχανισμοί διαλειτουργικότητας,
β) τα ελάχιστα περιεχόμενα κειμένων και δεδομένων των Σχεδίων, περιλαμβανομένων θεματικών επιπέδων, κωδικοποιήσεων και ορολογίας, τα οποία εφαρμόζονται ομοιόμορφα σε όλα τα επίπεδα Σχεδίων,
γ) οι πολιτικές ασφάλειας πληροφοριών και προστασίας προσωπικών δεδομένων,
δ) το πλαίσιο πρόσβασης και διαβάθμισης και, ιδίως, τα επίπεδα πρόσβασης, οι ρόλοι και τα δικαιώματα χρηστών, η διαδικασία πιστοποίησης των χρηστών, οι όροι δημοσιοποίησης της απλουστευμένης έκδοσης με τη μορφή οδηγού του πολίτη, καθώς και οι κανόνες καταγραφής και διατήρησης ενεργειών χρηστών,
ε) οι προδιαγραφές προσβασιμότητας των Σχεδίων σε άτομα με αναπηρία,
στ) οι διαδικασίες ιχνηλασιμότητας, αρχειοθέτησης και τήρησης ιστορικότητας,
ζ) ο χρόνος έναρξης της επιχειρησιακής διαθεσιμότητας της πλατφόρμας,
η) τα χρονοδιαγράμματα ψηφιοποίησης των υφιστάμενων Σχεδίων,
θ) κάθε άλλο ζήτημα σχετικό με την εφαρμογή του παρόντος.».
Άρθρο 20
Έκδοση ειδικού εγγράφου ταυτοποίησης προσωπικού Γενικής Γραμματείας Πολιτικής Προστασίας – Προσθήκη περ. ζ) στην παρ. 2 του άρθρου 30 του ν. 4662/2020
Στην παρ. 2 του άρθρου 30 του ν. 4662/2020 (Α’ 27), περί αρμοδιοτήτων του Γενικού Γραμματέα Πολιτικής Προστασίας, προστίθεται περ. ζ΄ ως εξής:
«ζ. Δύναται να ορίζει τον τύπο, το περιεχόμενο και τη διαδικασία έκδοσης ειδικού εγγράφου υπηρεσιακής ταυτοποίησης του προσωπικού της Γενικής Γραμματείας Πολιτικής Προστασίας.».
Άρθρο 21
Αναδιάρθρωση Εθνικού Συντονιστικού Κέντρου Επιχειρήσεων – Σύσταση Μονάδας Επιχειρησιακής Μετεωρολογίας – Τροποποίηση άρθρου 36 ν. 4662/2020
Στο άρθρο 36 του ν. 4662/2020 (Α’ 27), περί Εθνικού Συντονιστικού Κέντρου Επιχειρήσεων και Διαχείρισης Κρίσεων, επέρχονται οι ακόλουθες τροποποιήσεις: α) στην παρ. 2, αα) στην περ. α), i) μετά τις λέξεις «επιχειρησιακό συντονισμό» προστίθενται οι λέξεις «, την κλιμάκωση και την εποπτεία σε όλη την Επικράτεια», ii) μετά τις λέξεις «μέσων και εξοπλισμού» προστίθενται οι λέξεις «για συμβάντα μεγάλης έκτασης», αβ) στην περ. β), μετά τις λέξεις «διακρατικών συμφωνιών» προστίθενται οι λέξεις «ή μέσω του Ευρωπαϊκού Μηχανισμού Πολιτικής Προστασίας», β) στο πρώτο εδάφιο της παρ. 3, οι λέξεις «έχει και» αντικαθίστανται από τις λέξεις «είναι αρμόδιος για», γ) στην παρ. 5, γα) στην περ. α) η λέξη «Προσωπικού» αντικαθίσταται από τις λέξεις «Γραμματείας – Προσωπικού», γβ) προστίθεται περ. στ), δ) στο εισαγωγικό εδάφιο της παρ. 6, μετά τις λέξεις «ιδίως, από» οι λέξη «μετεωρολόγους,» διαγράφεται, ε) στην παρ. 7, εα) οι λέξεις «Ο Υποδιοικητής, Ανώτερος ή Ανώτατος Αξιωματικός Π.Σ., εκτελεί όλα» αντικαθίστανται από τις λέξεις «Ως Υποδιοικητής ορίζεται ανώτατος αξιωματικός Π.Σ., ο οποίος εκτελεί», εβ) οι λέξεις «και τη σχετική νομοθεσία» αντικαθίστανται από το σημείο στίξης «,», εγ) οι λέξεις «και υποστηρίζεται από το Γραφείο Γραμματείας Υποδιοικητή» αντικαθίστανται από τις λέξεις «του προσωπικού και υποστηρίζεται από το Γραφείο Γραμματείας – Προσωπικού», στ) στην παρ. 8, στα) στην περ. α) οι λέξεις «κυρίως, εποπτεύει» αντικαθίστανται από τις λέξεις «ιδίως, εποπτεύει την κινητοποίηση, που πραγματοποιείται από τα Περιφερειακά Κέντρα Επιχειρήσεων (ΠΕ.Κ.Ε.) του Π.Σ. στο πλαίσιο των αρμοδιοτήτων τους», στβ) στην περ. β) οι λέξεις «, έρευνας και διάσωσης και της διάθεσης, κατόπιν αιτήματος των εναέριων μέσων του Πυροσβεστικού Σώματος στους αρμόδιους φορείς (ΓΕΑ, Ε.Κ.Α.Β.), για την εκτέλεση αεροδιακομιδών» διαγράφονται, στγ) η περ. ε) αντικαθίσταται, στδ) προστίθενται περ. στ) και ζ), ζ) η παρ. 9 αντικαθίσταται, η) στην παρ. 10 οι λέξεις «εκδίδεται εντός ενενήντα (90) ημερών από τη δημοσίευση του παρόντος, Κανονισμός Οργάνωσης και Λειτουργίας του Ε.Σ.Κ.Ε.ΔΙ.Κ., Κανονισμός Εσωτερικής Υπηρεσίας-Μνημόνιο Ενεργειών των Μονάδων του» αντικαθίστανται από τις λέξεις «εκδίδονται ο Κανονισμός Οργάνωσης και Λειτουργίας του Ε.Σ.Κ.Ε.ΔΙ.Κ., ο Κανονισμός Εσωτερικής Υπηρεσίας του Ε.Σ.Κ.Ε.ΔΙ.Κ., το Μνημόνιο Ενεργειών των Μονάδων του Ε.Σ.Κ.Ε.ΔΙ.Κ.», ζ) προστίθεται παρ. 11 και το άρθρο 36, μετά από νομοτεχνικές βελτιώσεις, διαμορφώνεται ως εξής:
«Άρθρο 36
Εθνικό Συντονιστικό Κέντρο Επιχειρήσεων και Διαχείρισης Κρίσεων
- Το Εθνικό Συντονιστικό Κέντρο Επιχειρήσεων και Διαχείρισης Κρίσεων (Ε.Σ.Κ.Ε.ΔΙ.Κ.) αποτελεί Ειδική Κεντρική Υπηρεσία του Πυροσβεστικού Σώματος (Π.Σ.) και εποπτεύεται από τον Γενικό Γραμματέα Πολιτικής Προστασίας.
- Το Ε.Σ.Κ.Ε.ΔΙ.Κ. λειτουργεί όλο το εικοσιτετράωρο και είναι αρμόδιο για:
α) Τον επιχειρησιακό συντονισμό, την κλιμάκωση και την εποπτεία σε όλη την Επικράτεια της κινητοποίησης των πυροσβεστικών δυνάμεων, μέσων και εξοπλισμού για συμβάντα μεγάλης έκτασης, κατά τις εντολές της φυσικής ηγεσίας του Π.Σ. στο πλαίσιο εκπλήρωσης της αποστολής του, για την αντιμετώπιση των συνεπειών από φυσικές, τεχνολογικές και λοιπές καταστροφές, τις περιπτώσεις διάσωσης και παροχής βοηθείας, περιφρούρησης και διαφύλαξης της περιουσίας που καταστράφηκε ή απειλήθηκε από πυρκαγιές ή άλλες καταστροφές.
β) Τη συνδρομή σε φορείς του εσωτερικού, καθώς και σε φορείς άλλων χωρών στο πλαίσιο διακρατικών συμφωνιών ή μέσω του Ευρωπαϊκού Μηχανισμού Πολιτικής Προστασίας.
γ) Τον επιχειρησιακό συντονισμό και τη συνεργασία όλων των συναρμόδιων Υπηρεσιών, στο πλαίσιο εφαρμογής του Εθνικού Σχεδιασμού Πολιτικής Προστασίας της Χώρας σε εθνικό, περιφερειακό και τοπικό επίπεδο.
- Η Διοίκηση του Ε.Σ.Κ.Ε.ΔΙ.Κ. ανατίθεται σε Υποστράτηγο Γενικών Καθηκόντων, ο οποίος είναι αρμόδιος για τον επιχειρησιακό συντονισμό της κινητοποίησης των διατεθειμένων εναέριων μέσων, κατόπιν έγκρισης του Αρχηγού του Π.Σ. Τον Διοικητή του Ε.Σ.Κ.Ε.ΔΙ.Κ. επικουρεί κατά την άσκηση των καθηκόντων του, και αναπληρώνει, όταν απουσιάζει ή κωλύεται, Υποδιοικητής.
- Ο Διοικητής του Ε.Σ.Κ.Ε.ΔΙ.Κ. υποστηρίζεται στο έργο του από το Γραφείο Διοικητή, από το Τμήμα Διοικητικής Υποστήριξης και από τη Μονάδα Επιστημονικής Υποστήριξης.
- Το Τμήμα Διοικητικής Υποστήριξης, διαρθρώνεται στα ακόλουθα Γραφεία:
α) Γραφείο Γραμματείας – Προσωπικού.
β) Γραφείο Προμηθειών – Δαπανών.
γ) Γραφείο Διαχείρισης Υλικού.
δ) Γραφείο Υποστήριξης Κτιριακών Υποδομών.
ε) Γραφείο Υποστήριξης Πληροφοριακών Συστημάτων.
στ) Γραφείο Εκπαίδευσης, Διακλαδικότητας, Σχεδίων, Μνημονίων και Ασκήσεων.
- Η Μονάδα Επιστημονικής Υποστήριξης στελεχώνεται από εξειδικευμένο προσωπικό του Π.Σ. και της Γενικής Γραμματείας Πολιτικής Προστασίας, ιδίως, από δασολόγους, δασοπόνους, χημικούς μηχανικούς, πολιτικούς μηχανικούς και μηχανολόγους μηχανικούς, γεωλόγους, πτυχιούχους διαχείρισης ανάλυσης κρίσεων και καταστροφών και είναι αρμόδιο για:
α) την επιχειρησιακή αξιολόγηση των πληροφοριών και δεδομένων που αφορούν σε υπό εξέλιξη συμβάντα και σε προειδοποίηση για επερχόμενο κίνδυνο,
β) την τήρηση βάσεων στατιστικών και επιστημονικών δεδομένων.
- Ως Υποδιοικητής ορίζεται ανώτατος αξιωματικός Π.Σ., ο οποίος εκτελεί τα καθήκοντα που του ανατίθενται από τον Διοικητή, εκτός από τη σύνταξη εκθέσεων αξιολόγησης του προσωπικού και υποστηρίζεται από το Γραφείο Γραμματείας – Προσωπικού.
- Στο Ε.Σ.Κ.Ε.ΔΙ.Κ. λειτουργούν:
α) Μονάδα Χερσαίων και Θαλάσσιων Επιχειρήσεων (Unit1-SEALOPS), η οποία, ιδίως, εποπτεύει την κινητοποίηση, που πραγματοποιείται από τα Περιφερειακά Κέντρα Επιχειρήσεων (ΠΕ.Κ.Ε.) του Π.Σ. στο πλαίσιο των αρμοδιοτήτων τους και συντονίζει την κινητοποίηση των πυροσβεστικών, χερσαίων και θαλάσσιων, δυνάμεων για συμβάντα μεγάλης έκτασης, σε όλη την επικράτεια για την αντιμετώπιση των οποίων απαιτείται ευρεία χερσαία ή θαλάσσια επιχειρησιακή κινητοποίηση, συνεργαζόμενη, κατά περίπτωση, με άλλους συναρμόδιους Φορείς.
β) Μονάδα Εναερίων Επιχειρήσεων (Unit2-AIROPS), η οποία είναι υπεύθυνη κυρίως για τον προγραμματισμό των εναέριων επιτηρήσεων και τον συντονισμό και τη διαχείριση των επιχειρησιακά διαθέσιμων που τελούν υπό τον έλεγχο του Ε.Σ.Κ.Ε.ΔΙ.Κ., εθνικών, ιδιόκτητων ή μισθωμένων, εναέριων μέσων για επιχειρήσεις πυρόσβεσης.
γ) Μονάδα Εμπλεκομένων Φορέων (Unit3-COMRES), η οποία είναι υπεύθυνη κυρίως για την εποπτεία και τον συντονισμό της κινητοποίησης των ανά περίπτωση εμπλεκόμενων επιχειρησιακά στην πολιτική προστασία δυνάμεων.
δ) Μονάδα Ευρωπαϊκού Μηχανισμού και Διεθνούς Συνδρομής (Unit4-EUCPM/RescEU), η οποία είναι αρμόδια για τη συμμετοχή του Ε.Σ.Κ.Ε.ΔΙ.Κ. στους μηχανισμούς ενεργοποίησης αντίστοιχων κέντρων άλλων χωρών και την ενεργοποίηση των απαραίτητων διαδικασιών στις περιπτώσεις αποστολής ή λήψης διεθνούς βοηθείας, στα πλαίσια του Ευρωπαϊκού Μηχανισμού Πολιτικής Προστασίας.
ε) Μονάδα Ενιαίου Ευρωπαϊκού Αριθμού Έκτακτης Ανάγκης 112 (Unit5-112), η οποία, μέσω της Υπηρεσίας Επικοινωνιών Έκτακτης Ανάγκης 112 των άρθρων 217 και 218 του ν. 4727/2020 (Α’ 184):
εα) υποδέχεται, μέσω του κέντρου λήψης επικοινωνιών έκτακτης ανάγκης (Public Safety Answering Point, P.S.A.P.) της Μονάδας, τις κλήσεις έκτακτης ανάγκης των πολιτών προς το 112, με χρήση πολλαπλών καναλιών επικοινωνίας, τα οποία προσφέρονται ατελώς και καλύπτουν τις ειδικές απαιτήσεις προσβασιμότητας του ν. 4994/2022 (Α’ 215). Τα κανάλια επικοινωνίας είναι, ιδίως, η τηλεφωνική κλήση από σταθερό ή κινητό τηλέφωνο, το γραπτό μήνυμα (SMS), το μήνυμα πολυμέσων (ΜΜS), το μήνυμα ηλεκτρονικού ταχυδρομείου (email), η κλήση, το μήνυμα μέσω του συστήματος «eCall», η βιντεοκλήση και οι λοιπές υπηρεσίες πλήρους συνομιλίας, περιλαμβανομένου του κειμένου σε πραγματικό χρόνο (Real Time Text, RTT), οι οποίες παρέχονται μέσω εφαρμογής για φορητές συσκευές που βασίζεται σε υπηρεσία πρόσβασης στο διαδίκτυο. Κατά την υποδοχή και διαχείριση της επικοινωνίας έκτακτης ανάγκης μέσω του 112, η Μονάδα συλλέγει κρίσιμες πληροφορίες για το περιστατικό, εντοπίζει τη γεωγραφική θέση του επικοινωνούντος πολίτη, με βάση τα καθορισμένα από την Εθνική Επιτροπή Τηλεπικοινωνιών και Ταχυδρομείων (Ε.Ε.Τ.Τ.) κριτήρια για την ακρίβεια και την αξιοπιστία των πληροφοριών γεωεντοπισμού, και διαβιβάζει άμεσα την επικοινωνία στον κατά τόπο και καθ’ ύλην αρμόδιο για τη διαχείριση συμβάντος Φορέα Αντιμετώπισης Κινδύνων και Εκτάκτων Αναγκών (Φ.Α.Κ.Ε.Α.), δηλαδή στην Ελληνική Αστυνομία, στο Πυροσβεστικό Σώμα, στο Εθνικό Κέντρο Άμεσης Βοήθειας ή στο Λιμενικό Σώμα – Ελληνική Ακτοφυλακή, διασυνδέοντας τον πολίτη με τον ως άνω Φ.Α.Κ.Ε.Α. και διαβιβάζοντας σε εκείνον τα στοιχεία του περιστατικού και τα δεδομένα τοποθεσίας, μέσω του Πληροφοριακού Συστήματος Διαχείρισης Επικοινωνιών Έκτακτης Ανάγκης. Τα απαραίτητα δεδομένα τοποθεσίας για τον αυτόματο γεωεντοπισμό των χρηστών, που επικοινωνούν με τον ενιαίο ευρωπαϊκό αριθμό έκτακτης ανάγκης «112», από συσκευή κινητής τηλεφωνίας διαβιβάζονται, ατελώς για τον πολίτη, μέσω γραπτών μηνυμάτων (data SMS) ή μέσω του Ασφαλούς Πρωτοκόλλου Μεταφοράς Υπερκειμένου (Hypertext Transfer Protocol Secure, https). Η διαβίβαση των πληροφοριών του συμβάντος έκτακτης ανάγκης προς τον κατά περίπτωση αρμόδιο Φ.Α.Κ.Ε.Α. σηματοδοτεί την έναρξη του περιστατικού, προκειμένου ο Φ.Α.Κ.Ε.Α. να το διαχειριστεί. Για τον σκοπό αυτόν, οι Φ.Α.Κ.Ε.Α. διατηρούν τα κέντρα τους στελεχωμένα σε εικοσιτετράωρη βάση. Η υποδοχή και διαχείριση της επικοινωνίας μέσω του «112» αποσκοπεί αποκλειστικά στην άμεση ανταπόκριση στο συμβάν από τον κατά τόπο και καθ΄ ύλην αρμόδιο Φ.Α.Κ.Ε.Α., ο οποίος ορίζεται υπεύθυνος για τη χορήγηση στοιχείων αναφορικά με τη διαχείριση του συμβάντος προς τους αιτούντες πολίτες.
Σε περιστατικά εξαφάνισης ή διακινδύνευσης ανήλικου, η Μονάδα διαβιβάζει άμεσα την επικοινωνία στον κατά τόπο και καθ’ ύλην αρμόδιο για τη διαχείριση του συμβάντος Φ.Α.Κ.Ε.Α., διασυνδέοντας τον επικοινωνούντα πολίτη με τον ως άνω Φ.Α.Κ.Ε.Α., στην κρίση του οποίου εναπόκειται η σύνδεση με την Εθνική Τηλεφωνική Γραμμή SOS «1056» και την Ευρωπαϊκή Γραμμή για Εξαφανισμένα Παιδιά «116000».
εβ) εφόσον κριθεί επιχειρησιακά αναγκαίο και λάβει αρμοδίως σχετική εντολή, προειδοποιεί και ενημερώνει, μέσω πολλαπλών καναλιών επικοινωνίας, τους πολίτες που βρίσκονται εντός ορισμένης γεωγραφικής περιοχής και επικαιροποιεί τις σχετικές οδηγίες βάσει της παρ. 6 του άρθρου 23 για:
- i) περιπτώσεις έκτακτης ανάγκης ή επικίνδυνων φαινομένων ή συμβάντων για κίνδυνο ζωής, σωματικής ακεραιότητας ή απώλειας περιουσίας,
- ii) την έκδοση μέτρων μερικής ή πλήρους αναστολής της κυκλοφορίας, της λειτουργίας επιχειρήσεων και εκπαιδευτικών ιδρυμάτων, των δημόσιων εκδηλώσεων καθώς και κάθε άλλου προληπτικού μέτρου για την προστασία των πολιτών,
iii) την ανακοίνωση και κοινοποίηση σε υπόχρεους της επίταξης των πάσης φύσεως υπηρεσιών τους, μηχανημάτων έργου και ιδιωτικών μέσων μεταφοράς.
Οι ειδοποιήσεις αποστέλλονται ατελώς με χρήση του πληροφοριακού Συστήματος Ενημέρωσης Πολιτών 112 και καλύπτουν τις ειδικές απαιτήσεις προσβασιμότητας ατόμων με αναπηρία, ιδίως μέσω της Υπηρεσίας Εκπομπής Κυψέλης (Cell Broadcast Service, GR-Alert), για κατόχους έξυπνων κινητών τηλεφώνων χωρίς προεγγραφή στην υπηρεσία, ή της Υπηρεσίας ειδοποίησης εγγεγραμμένων πολιτών 112, για τη λήψη ειδοποιήσεων, κατόπιν εγγραφής σε πλατφόρμα στην ιστοσελίδα του 112, για τη γεωστοχευμένη αποστολή ειδοποίησης μέσω γραπτού μηνύματος (SMS) ή μηνύματος ηλεκτρονικού ταχυδρομείου (email) ή αυτοματοποιημένης τηλεφωνικής κλήσης σε σταθερό ή κινητό τηλέφωνο (automatic voice calling, AVC).
στ) Μονάδα Διάσωσης και Αεροδιακομιδών (Unit6-HEMS), η οποία είναι αρμόδια για την επιχειρησιακή διαχείριση των αιτημάτων εναέριας διάσωσης και αεροδιακομιδών, που εμπίπτουν στην αρμοδιότητα του Μηχανισμού. Η Μονάδα στελεχώνεται από προσωπικό του Π.Σ., του Εθνικού Κέντρου Άμεσης Βοήθειας (Ε.Κ.Α.Β.) και στρατιωτικό προσωπικό των Ενόπλων Δυνάμεων, το οποίο υπηρετεί εκ περιτροπής σε βάρδιες, για την κάλυψη της εικοσιτετράωρης λειτουργίας της Μονάδας. Το στρατιωτικό προσωπικό των Ενόπλων Δυνάμεων διατίθεται, αποσπάται ή μετατίθεται με απόφαση του Υπουργού Εθνικής Άμυνας.
ζ) Μονάδα Επιχειρησιακής Μετεωρολογίας (Unit7-METEO), η οποία είναι αρμόδια για την παροχή εξειδικευμένων, έγκαιρων και αξιόπιστων μετεωρολογικών πληροφοριών, αναλύσεων και προβλέψεων, τη συνεργασία με την Επιτροπή Εκτίμησης Κινδύνων και την υποστήριξη στη λήψη αποφάσεων και τον επιχειρησιακό σχεδιασμό για την αντιμετώπιση καιρικών φαινομένων, φυσικών καταστροφών, κρίσεων και εκτάκτων αναγκών και στελεχώνεται από:
ζα) οκτώ (8) μετατιθέμενους, αποσπώμενους ή μετακινούμενους αξιωματικούς ειδικών καθηκόντων του Π.Σ. κατηγορίας Διοικητικών ειδικότητας Μετεωρολόγων ή γενικών καθηκόντων με πτυχίο ή δίπλωμα μετεωρολογίας,
ζβ) έξι (6) αποσπώμενους μόνιμους πολιτικούς υπαλλήλους κλάδου ΠΕ Περιβάλλοντος ειδικότητας ΠΕ Μετεωρολόγων της Εθνικής Μετεωρολογικής Υπηρεσίας,
ζγ) δύο (2) μετατιθέμενους, αποσπώμενους ή διατιθέμενους αξιωματικούς της Πολεμικής Αεροπορίας ειδικότητας Μετεωρολόγων.
Tο έργο της Μονάδας συνδράμουν μέλη της Πυρομετεωρολογικής Ομάδας του Εθνικού Αστεροσκοπείου Αθηνών, κατά περίπτωση, και για την υποστήριξη της ετοιµότητας και της απόκρισης σε δασικές πυρκαγιές. Το προσωπικό υπηρετεί εκ περιτροπής σε βάρδιες, για την κάλυψη της εικοσιτετράωρης λειτουργίας της Μονάδας.
- Στις Μονάδες της παρ. 8 προΐσταται Συντονιστής Συμβάντων, ο οποίος προέρχεται από το Π.Σ., εκτελεί τα καθήκοντα που του ανατίθενται από τον Διοικητή και είναι αρμόδιος για τη διαχείριση της ροής πληροφοριών που προέρχονται από τις Μονάδες και τη διαβίβαση αυτών ιεραρχικά. Τον Συντονιστή Συμβάντων υποστηρίζει Γραφείο Γραμματειακής Υποστήριξης Μονάδων.
- Με απόφαση του Γενικού Γραμματέα Πολιτικής Προστασίας εκδίδονται ο Κανονισμός Οργάνωσης και Λειτουργίας του Ε.Σ.Κ.Ε.ΔΙ.Κ., ο Κανονισμός Εσωτερικής Υπηρεσίας του Ε.Σ.Κ.Ε.ΔΙ.Κ., το Μνημόνιο Ενεργειών των Μονάδων του Ε.Σ.Κ.Ε.ΔΙ.Κ. και ρυθμίζονται θέματα διάρθρωσης και στελέχωσής του και κάθε άλλο συναφές ζήτημα.
- Με κοινή απόφαση των Υπουργών Εθνικής Άμυνας και Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας καθορίζονται ο αριθμός των στελεχών των Ενόπλων Δυνάμεων που διατίθενται, αποσπώνται ή μετατίθενται στη Μονάδα Διάσωσης και Αεροδιακομιδών, τα καθήκοντα, η διοικητική και υπηρεσιακή υπαγωγή, η εκπαίδευση, το ωράριο, ο αριθμός των βαρδιών, ο τυχόν απαραίτητος εξοπλισμός και κάθε συναφής λεπτομέρεια.».
Άρθρο 22
Σύσταση Μητρώου Στοιχείων και Επικοινωνίας του Εθνικού Μηχανισμού Διαχείρισης Κρίσεων και Αντιμετώπισης Κινδύνων – Προσθήκη άρθρου 36Α στον ν. 4662/2020
Στον ν. 4662/2020 (Α’ 27) προστίθεται άρθρο 36Α ως εξής:
«Άρθρο 36Α
Μητρώο Στοιχείων και Επικοινωνίας
- Συστήνεται στο Εθνικό Συντονιστικό Κέντρο Επιχειρήσεων και Διαχείρισης Κρίσεων (Ε.Σ.Κ.Ε.ΔΙ.Κ.) Μητρώο Στοιχείων και Επικοινωνίας του Εθνικού Μηχανισμού Διαχείρισης Κρίσεων και Αντιμετώπισης Κινδύνων, με σκοπό τη συγκέντρωση, διαχείριση, επικαιροποίηση και ασφαλή διάθεση των στοιχείων επικοινωνίας των φορέων και προσώπων που μετέχουν ή δύνανται να συνδράμουν στον Εθνικό Μηχανισμό.
- Το Μητρώο τηρείται και επικαιροποιείται από το Τμήμα Διοικητικής Υποστήριξης του Ε.Σ.Κ.Ε.ΔΙ.Κ. κατά τα οριζόμενα στην παρ. 5 του άρθρου 36. Το Τμήμα μεριμνά για την καταχώριση, επεξεργασία και τακτική επικαιροποίηση των στοιχείων.
- Στο Μητρώο καταχωρίζονται στοιχεία επικοινωνίας:
α) των προσώπων που μετέχουν στον Εθνικό Μηχανισμό της παρ. 1 του άρθρου 7,
β) των προσώπων που μετέχουν στο Συντονιστικό Όργανο Πολιτικής Προστασίας,
γ) των προσώπων που μετέχουν στα Περιφερειακά Επιχειρησιακά Συντονιστικά Όργανα Πολιτικής Προστασίας,
δ) των προσώπων που μετέχουν στα Τοπικά Επιχειρησιακά Συντονιστικά Όργανα Πολιτικής Προστασίας, καθώς και
ε) εκπροσώπων εγγεγραμμένων εθελοντικών οργανώσεων και μη κυβερνητικών οργανώσεων, ανεξαρτήτως του αν εντάσσονται στο Μητρώο Πολιτικής Προστασίας.
- Για κάθε φορέα ή πρόσωπο της παρ. 3 καταχωρίζονται, τουλάχιστον, ονοματεπώνυμο, ιδιότητα, τηλέφωνο, ηλεκτρονική διεύθυνση, καθώς και εναλλακτικά στοιχεία επικοινωνίας για τους σκοπούς εικοσιτετράωρης ετοιμότητας.
- Πρόσβαση στο Μητρώο έχουν αποκλειστικά πιστοποιημένοι χρήστες, που ορίζονται από τους ανωτέρω φορείς σύμφωνα με την απόφαση της παρ. 10. Οι χρήστες εγγράφονται με διαπιστευτήρια της Γενικής Γραμματείας Πληροφοριακών Συστημάτων και Ψηφιακής Διακυβέρνησης ή με ειδικούς κωδικούς που εκδίδει το Τμήμα Διοικητικής Υποστήριξης του Ε.Σ.Κ.Ε.ΔΙ.Κ.
- Στο πλαίσιο του Μητρώου της παρ. 1 τηρείται Υπομητρώο Πιστοποιημένων Χρηστών, στο οποίο εγγράφονται τα πρόσωπα που λαμβάνουν τους ειδικούς κωδικούς πρόσβασης της παρ. 5. Οι κωδικοί είναι προσωπικοί και μοναδικοί και οι κάτοχοί τους ευθύνονται αποκλειστικά για τη χρήση και την τήρησή τους.
- Το Μητρώο δύναται να διαλειτουργεί, μέσω του Κέντρου Διαλειτουργικότητας της Γ.Γ.Π.Σ.Δ.Δ., με υφιστάμενες βάσεις δεδομένων του Δημοσίου, όπως το Μητρώο Πολιτικής Προστασίας, τα Μητρώα των Ο.Τ.Α. α’ και β’ βαθμού ή συναφή πληροφοριακά συστήματα.
- Υπεύθυνος επεξεργασίας για το Μητρώο είναι το Ε.Σ.Κ.Ε.ΔΙ.Κ. του Υπουργείου Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας. Εκτελών την επεξεργασία είναι το Τμήμα Διοικητικής Υποστήριξης του Ε.Σ.Κ.Ε.ΔΙ.Κ..
- Τα στοιχεία επικαιροποιούνται τουλάχιστον ανά τρεις (3) μήνες ή άμεσα σε περίπτωση αλλαγής των προσώπων, μεταβολής των θέσεων που κατέχουν ή των αρμοδιοτήτων τους.
- Με κοινή απόφαση των Υπουργών Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας και Ψηφιακής Διακυβέρνησης καθορίζονται οι τεχνικές προδιαγραφές, η διαδικασία λειτουργίας του Μητρώου και του Υπομητρώου, οι όροι πρόσβασης, οι διαβαθμίσεις δικαιωμάτων των χρηστών, τα μέτρα ασφάλειας και κάθε άλλο ζήτημα σχετικό με την εφαρμογή του παρόντος.».
Άρθρο 23
Έργα αντιπλημμυρικής και αντιδιαβρωτικής προστασίας – Αντικατάσταση άρθρου 42 ν. 4662/2020
Το άρθρο 42 του ν. 4662/2020 (Α’ 27), περί επιτροπής διενέργειας ελέγχων, αντικαθίσταται ως εξής:
«Άρθρο 42
Επιτροπή αξιολόγησης αιτημάτων έργων αντιπλημμυρικής και αντιδιαβρωτικής προστασίας
- Στη Γενική Γραμματεία Πολιτικής Προστασίας συστήνεται, με απόφαση του Γενικού Γραμματέα Πολιτικής Προστασίας, επιτροπή αξιολόγησης αιτημάτων των Δήμων και των Περιφερειών για την υλοποίηση έργων:
α) καθαρισμού της κοίτης των ρεμάτων και λειτουργικότητας των υφιστάμενων αντιπλημμυρικών έργων,
β) ανάσχεσης διάβρωσης βασικών οδικών δικτύων, αντιστήριξης πρανών και αποτροπής κατολισθητικών φαινομένων,
που υποβάλλονται σύμφωνα με την παρ. 3.
- Στην επιτροπή της παρ. 1 συμμετέχουν:
α) ο Γενικός Γραμματέας Πολιτικής Προστασίας, ως Πρόεδρος, με τον αναπληρωτή του,
β) ο Γενικός Διευθυντής Πρόληψης και Αντιμετώπισης Καταστροφών και Εκτάκτων Αναγκών, με τον αναπληρωτή του,
γ) ένας (1) εκπρόσωπος της Γενικής Γραμματείας Φυσικού Περιβάλλοντος και Υδάτων, που ορίζεται από τον οικείο Γενικό Γραμματέα, με τον αναπληρωτή του,
δ) ένα εκπρόσωπος της Γενικής Γραμματείας Δασών, που ορίζεται από τον οικείο Γενικό Γραμματέα, με τον αναπληρωτή του,
ε) ένας (1) εκπρόσωπος της Ειδικής Γραμματείας Υδραυλικών Έργων και Κτηρίων, που ορίζεται από τον οικείο Ειδικό Γραμματέα, με τον αναπληρωτή του.
- Οι Δήμοι και οι Περιφέρειες, κατά τον μήνα Σεπτέμβριο εκάστου έτους και όποτε άλλοτε κρίνουν αναγκαίο, υποβάλλουν στην επιτροπή της παρ. 1:
α) κατάλογο ολοκληρωμένων κατά το προηγούμενο έτος και εν εξελίξει έργων των περ. α) και β) της παρ. 1.
β) αιτήματα υλοποίησης έργων των περ. α) και β) της παρ. 1 ως κατεπειγόντων για περιοχές υψηλής επικινδυνότητας, βάσει των εγκεκριμένων Σχεδίων Διαχείρισης Κινδύνων Πλημμύρας.
- Η Διεύθυνση Τεχνικών Έργων και Περιβάλλοντος του Υπουργείου Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας επεξεργάζεται τους καταλόγους και τα αιτήματα της παρ. 3, συγκεντρώνει και αναλύει τα δηλωθέντα στοιχεία και υποβάλλει αιτιολογημένη εισήγηση προς την επιτροπή της παρ. 1.
- Η επιτροπή της παρ. 1 αξιολογεί την εισήγηση της Διεύθυνσης Τεχνικών Έργων και Περιβάλλοντος και προτείνει στον Υπουργό Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας τον χαρακτηρισμό έργων ως άμεσης υλοποίησης σε περιοχές υψηλής επικινδυνότητας για την εκδήλωση καταστροφικών φαινομένων.
- Ο Υπουργός Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας χαρακτηρίζει τα αναγκαία έργα ως άμεσης υλοποίησης και αυτά υλοποιούνται σύμφωνα με το άρθρο 23 του ν. 4915/2022 (Α’ 63), περί άμεσης αντιμετώπισης φυσικών καταστροφών από τους Ο.Τ.Α. α’ και β’ βαθμού.».