Υπουργείο Εθνικής Άμυνας

Δικτυακός Τόπος Διαβουλεύσεων

• Σχόλιο του χρήστη 'Φωτης' | 1 Δεκεμβρίου 2025, 09:40

  Μόνιμος Σύνδεσμος

  Στο θέμα της επάνδρωσης του σώματος των αξιωματικών, υπάρχουν πρακτικές που ιστορικά έχουν αποδειχθεί επιτυχείς και άλλες που έχουν οδηγήσει σε αποτυχία. Οι επιτυχείς στρατοί ξεκινούσαν την επιλογή αξιωματικών με υποψηφίους πολύ νεαρής ηλικίας ενώ οι περισσότεροι αξιωματικοί ξεκινούσαν ως οπλίτες ή ως υποψήφιοι αξιωματικοί για διάστημα 2 έως 4 ετών. Ας πάρουμε ως παράδειγμα ενα τμήμα διοίκησης επιχειρήσεων της ΑΣΟΕΕ. Θα γίνουν ΟΛΟΙ (και αν όχι όλοι ένα ποσοστό πάνω από 90%) οι απόφοιτοί του διευθυντές σε επιχειρήσεις; Όχι, κάτι τέτοιο θα ήταν αφύσικο. Γιατί λοιπόν στις Ε.Δ. ΟΛΟΙ οι απόφοιτοι σχολών αξιωματικών να καταλαμβάνουν διευθυντικές θέσεις; Ο ταγματάρχης (ε.α.) του Στρατού των ΗΠΑ Donald Vandergriff, σημαντικός μελετητής των θεμάτων στρατιωτικής στελέχωσης και πολιτικής στρατιωτικού προσωπικού αναφέρει τις επιτυχείς και ανεπιτυχείς πρακτικές στελέχωσης του σώματος των αξιωματικών. Αυτές είναι: Επιτυχείς πρακτικές: · Η μικρή αναλογία αξιωματικών προς οπλίτες (1:33). Οι στρατοί αυτοί, και εκ της αναλογίας αυτής, είχαν ταχύτερους «κύκλους αποφάσεων» σε σχέση με τους αντιπάλους τους. Αυτό σημαίνει ότι τα λιγότερα επίπεδα διοίκησης (και άρα αναμετάδοσης και πιθανής αλλοίωσης των διαταγών) οδηγούσαν σε ταχύτερες ενέργειες και αντιδράσεις έναντι αυτών των αντιπάλων τους. · Η πολιτική επάνδρωσης των επιχειρησιακών στρατευμάτων αναπτύσσονταν με επίκεντρο την επάνδρωση των μονάδων («σύστημα επάνδρωσης μονάδας») · Οι πολυτιμότερες υπηρεσιακά θέσεις ήταν αυτές της διοικήσεως και εκπαιδευτή, με διάρκεια παραμονής 3-5 έτη στις θέσεις κλειδιά. · Η πρόσβαση στο αξίωμα του αξιωματικού ήταν δύσκολη. Το ποσοστό αποτυχίας στις διαδικασίες για την απόκτησή του έφθανε μέχρι και 80% · Η επαγγελματική εκπαίδευση στους αξιωματικούς ήταν εκτενής και παρεχόταν νωρίς στη σταδιοδρομία τους. Το μεγαλύτερο μέρος της επαγγελματικής κατάρτισης παρεχόταν στην εισαγωγική φάση της σταδιοδρομίας τους, μέχρι και το 4ο έτος. Τα μαθήματα κατά τις φάσεις της εκπαιδεύσεως ήταν εξαιρετικά απαιτητικά. Χαρακτηριστικά, η γερμανική σχολή πολέμου (που δεν ήταν σχολή αρχικής αλλά εξειδικευμένης εκπαιδεύσεως) ήταν τόσο δύσκολη που η αδυναμία ολοκλήρωσής της δεν θεωρούνταν αποτυχία. Συνολικά, η νοοτροπία του στρατού ενθάρρυνε την προσωπική μελέτη, την ατομική βελτίωση και την επαγγελματική συζήτηση. Οι προαγωγές και επιλογές βασίζονταν σε δύο κριτήρια: την αρχαιότητα και την πολεμική επίδοση. Το σύστημα προαγωγών οδηγούσε σε αποστρατεία (όταν δεν είχε συμπληρωθεί ηλικιακό όριο) για λόγους ανεπαρκούς επίδοσης και όχι λόγω προαγωγής νεωτέρου. Για τους χαμηλότερους βαθμούς, οι κρίσεις και οι προαγωγές ήταν αποκεντρωμένες και διεξάγονταν από τοπικές επιτροπές που ανήκαν σε άμεσα προϊστάμενες διοικήσεις, ενώ συγκεντρωτικά (και κεντρικά) γίνονταν οι κρίσεις και οι προαγωγές στους πιο υψηλούς βαθμούς. Ανεπιτυχείς πρακτικές: · Η υψηλή αναλογία αξιωματικών προς οπλίτες (1:13 έως 1:6). Οι στρατοί αυτοί, και εκ της αναλογίας αυτής, είχαν αργούς «κύκλους αποφάσεων» σε σχέση με τους αντιπάλους τους (ενδεικτικά το ποσοστό σήμερα στις ΕΕΔ είναι περίπου 1:3!) . · Η ατομοκεντρική πολιτική επάνδρωσης των επιχειρησιακών στρατευμάτων, με επίκεντρο τις μετακινήσεις μεμονωμένων ατόμων, και με αρνητική επίπτωση στην αποτελεσματικότητα των μονάδων. · Η ταχεία εναλλαγή των αξιωματικών μεταξύ πολλών θέσεων, με διάρκεια παραμονής σε κάθε νέα θέση 10,1 μήνες κατά μέσον όρο. Περαιτέρω πρακτικές που αντιδιέστειλαν τους επιτυχείς από τους ανεπιτυχείς στρατούς του παρελθόντος ήταν οι εξής: · Οι αξιωματικοί αντιμετωπίζονταν ως στελέχη «γενικών καθηκόντων», όπου ο κάθε βαθμός αυτομάτως θεωρούταν ότι σημαίνει ένα υποτιθέμενο επίπεδο γνώσεων – επί παντός επιστητού, και χωρίς συγκεκριμένη προετοιμασία. · Η σταδιοδρομία των αξιωματικών ακολουθούσε ανελαστικώς προδιαγεγραμμένα πρότυπα εξέλιξης, με μικρό περιθώρια ευελιξίας ανάλογα με την ικανότητα και τις δεξιότητες. · Οι αντικαταστάσεις κατά τις τοποθετήσεις-μεταθέσεις γινόταν κατ΄άτομο και όχι κατά συνεκτικές ομάδες, γεγονός που δεν επέτρεπε την ανάπτυξη συνοχής στις μονάδες. · Η διαχείριση της ατομική σταδιοδρομίας προϋπέθετε «κοινωνικό δαρβινισμό», ίσες ευκαιρίες και απέβλεπε στη σταδιακή επικράτηση του ικανοτέρου. Το αποτέλεσμα ήταν καριερισμός, εξ αιτίας της προσωπικής «επένδυσης» του ατόμου στη σταδιοδρομία του, σε συνδυασμό με ένα σύστημα οικονομικής ανταπόδοσης όπου η προαγωγή συνδέεται με μισθολογική αύξηση. Αυτή η δομή κινήτρων βασισμένη στο άτομο δεν κατόρθωσε να διασφαλίσει υψηλότερη επίδοση του συνόλου. Επιτυχείς στρατοί · Ο Ρωμαϊκός Στρατός από 216 π.Χ. έως το 52 μ.Χ. · Ο Γαλλικός Στρατός του 1798-1807 · Ο Φινλανδικός Στρατός του 1926-1940 · Ο Γερμανικός Στρατός του 1809-1942 · Ο Ισραηλινός Στρατός του 1948-1973 Κοινά γνωρίσματα των στρατών αυτών είναι ότι ανήκαν όλοι σε κράτη που αντιμετώπισαν απειλή συντριπτικής ήττας από καλά εξοπλισμένους, αριθμητικά υπέρτερους αντιπάλους. Στους στρατούς αυτούς, το σώμα των αξιωματικών ήταν ανοικτό σε πρόσβαση από ευρύ πληθυσμό, αλλά είχε υψηλά κριτήρια εισαγωγής, διαδικασία που γινόταν με εργαλεία αυστηρής αξιολόγησης. Η αυστηρότητα της διαδικασίας είχε σαν αποτέλεσμα (αλλά και στόχο) ένα μικρό σώμα αξιωματικών με σύνηθες ποσοστό 3-7% επί του συνόλου του στρατού. Επιπλέον, οι στρατοί αυτοί δομούσαν το σύστημα προσωπικού τους γύρω από την επάνδρωση των μονάδων. Στους στρατούς αυτούς, οι αξιωματικοί είναι επίσης, συνήθως, οργανικά συνδεδεμένοι με μία μονάδα (συνήθως «σύνταγμα», αν και στην περίπτωση αυτή η έννοια του συντάγματος δε συμπίπτει με το γνωστό κλιμάκιο οργάνωσης), και περνούν όλον το χρόνο μάχιμης υπηρεσίας τους στην ίδια μονάδα, ακόμη και καθώς ανεβαίνουν ιεραρχικά Ανεπιτυχείς στρατοί · Ο Πρωσικός Στρατός (1806) · Ο Γαλλικός Στρατός (1870, 1914, 1940) · Ο Ιταλικός Στρατός (1914-1942) · Ο Βρετανικός Στρατός (Κριμαία 1856, Ν. Αφρική 1898, Β’ ΠΠ 1939-1942) Κοινά γνωρίσματα των στρατών αυτών ήταν ότι περιόριζαν την πρόσβαση στο σώμα των αξιωματικών τους σε αριστοκρατικές ή προνομιούχες τάξεις. Έτσι, θέτοντας ως κριτήρια εισόδου και προαγωγής την καταγωγή παρά την επίδοση περιόριζαν το ταλέντο και την ικανότητα στις τάξεις τους. Επιπλέον, όλοι οι στρατοί αυτοί διατηρούσαν μεγαλύτερο του απαραιτήτου σώμα αξιωματικών, ανερχόμενο μεταξύ 15 και 20% της συνολικής τους δυνάμεως. Τέλος, όλο οι ανωτέρω στρατοί ήταν αρτηριοσκληρωτικά δογματικοί, με δόγμα που δεν προσαρμοζόταν στις νέες συνθήκες ακόμη κι όταν αντιμετώπιζε προφανή ανάγκη αλλαγής. Ενδεικτικά ο βρετανικός στρατός που έχει τον ίδιο αριθμό προσωπικού, αν όχι λίγο περισσότερο, με τον Ε.Σ οργανώνεται σε 2 μεραρχίες των 3 ταξιαρχιών (των 5 μονάδων ελιγμού, 1 πυροβολικού και 2 ΔΜ/Δκσης έκαστη) θα υπάρχει ακόμα μια Α/Φ ταξιαρχία, ένα σύνταγμα ε-ε ( τα ε/π είναι διακλαδικά) μια ταξιαρχία στις αποικίες (~9ΤΠ) και μια ταξιαρχία σκοπιά ανα την αγγλία (5ΤΠ). 8 συντάγματα η ΔΜ και άλλα τόσα η εκπαίδευση και ειδικές μονάδες (ΜΕΑ κτλ). ‘Ητοι 2 υποστράτηγοι, 9 ταξίαρχοι ΜΟΝΟ για ανώτατη δκση. Στα τάγματά τους δκτες είναι αντισυνταγματάρχες ενώ ταγματάρχες υπάρχουν ως δκτες -και μόνο- σε λόχους και γραφεία. Ο επαγγελματισμός στο επιτελείο φαίνεται και χωρίς να έχουν ανάγκη, όπως εμείς, αξκους επιπέδου λοχαγού και κάτω γιατί εκεί κουμάντο κάνουν οι υπαξκοι. Ο ισοδύναμος με τον Ε.Σ., λοιπόν στρατός των Βρετανών χρησιμοποιεί 11 ανώτατους αξιωματικούς για δκση των μονάδων τους, όσους δηλαδή έχει ο ΕΣ μόνο στα Χανιά! Επιλογή Αξιωματικών: Οι αξκοι του όπλου του Πεζικού προέρχονται από την ΣΣΕ. Η ΣΣΕ έχει σαν θέμα τον πόλεμο και πρέπει να έχει σαν θέμα τον πόλεμο. Αλλιώς υπάρχει το Μετσόβιο. Η ΣΣΕ χρειάζεται αναδιοργάνωση και αναδιαμόρφωση. Πρέπει να αλλάξει δραστικά ρόλο. Από πανεπιστήμιο και χώρο εξασφάλισης δημόσιας θέσης όπως είχε γίνει με τις πανελλήνιες πρέπει να γίνει ξανά πολεμική ακαδημία. Πρέπει να βγάζει μαχητές. Η εισαγωγή θα γίνεται εκτός των πανελληνίων πριν από αυτές και θα βασίζεται στο απολυτήριο, σε αγωνίσματα και σε ψυχολογικά τεστ. Ο αριθμός των σπουδαστών θα είναι μεγαλύτερος καθώς θα θεωρείται δεδομένη η ΜΗ αποφοίτηση ποσοστού αυτών. Η ΣΣΕ δεν θα είναι κολέγιο. Οργανωτικά, αρχικά πρέπει να φύγουν τα Όπλα Υποστήριξης Μάχης. Η ΑΣ θέλει πιλότους. Υπάρχει 4ετής σχολή ειδικά για αυτό και κλάδος για όλα τα μέσα που φέρουν πτέρυγες λέγεται ΠΑ – ας μεταφερθεί επιτέλους εκεί. Οι ΔΒ και το ΜΧ βασίζονται σε τεχνικά μέσα που είναι τρομερά πολύπλοκα και χρειάζονται 2-3 χρόνια έξτρα σπουδών. Τον προηγούμενο αιώνα η ΣΣΕ ήταν 7ετής, σήμερα οι νέοι ανθ/λγοί πηγαίνουν σε πολιτικό πανεπιστήμιο. Γιατί να πάει κάποιος ΣΣΕ για να βγει ηλεκτρολόγος ή πολιτικός μηχανικός; Υπάρχουν έτοιμοι απόφοιτοι που με ένα πέρασμα από μια σχολή αξ/κων στα πρότυπα του βρετανικού στρατού καλύπτουν άνετα τις ειδικότητες. Δεύτερον πρέπει να φύγει το ΑΑ πυροβολικό για την αεροπορία. Τεχνικό και δυσκολότατο κομμάτι που απορροφά την αφρόκρεμα του ΠΒ και της ΣΣΕ γενικά (βοηθάνε και οι ελάχιστες μεταθέσεις δίπλα σε μεγάλες πόλεις). Τα 3 όπλα που μένουν είναι καθαρά ελιγμού. Κρατάμε και ένα 4ο όπλο το ΜΧ- Μάχης που θα χωριστεί απο το Μηχανικό Κατασκευών. Η σχολή πέφτει στα 3 χρόνια βγάζοντας έξω μαθήματα πανεπιστημίου κρατώντας ότι έχει σχέση με την πολεμική τέχνη και ιστορία αυτής. Οι ΔΒ και το ΜΧ-ΚΤ γίνονται διακλαδικές διευθύνσεις, ενώ τα Σώματα γίνονται διακλαδικά στο σύνολο τραβώντας αξκους μόνο από τα πολιτικά πανεπιστήμια. Τελειώνοντας την ΣΣΕ ένας αξ/κος πάει στην νέα Διακλαδική Σχολή Όπλων και Σωμάτων (ΣΔΟΣ). Η ΔΣΟΣ θα έχει τα εξής τμήματα: – 4μηνο σχολείο βασικής εκπαίδευσης αξ/κων (ΣΒΕΑ). Σε αυτό θα φοιτούν απόφοιτοι πανεπιστημίων, μόνιμοι υπαξιωματικοί και ΥΕΑ. Θα καλύπτει το βασικό φάσμα δκσης δρίας πεζικού. Σε αυτό θα φοιτούν και οι ανθυποσμηναγοί και οι σημαιοφόροι που επιθυμούν να πάνε στις Ειδικές Επιχειρήσεις του κλάδου τους. – 2μηνο σχολείο εκπαίδευσης ειδικότητας ΥΕΑ (ΣΥΕΑ). Οι ΥΕΑ θα μαθαίνουν για το όπλο/σώμα/ διεύθυνση τους και την ειδικότητα σε αυτό. Οι ΥΕΑ ΠΖ που έχουν τις περισσότερες ειδικότητες θα αποφοιτούν ως ΔΕΑ(νθυπολοχαγοι) για ΤΦ/ΜκΤΦ/ΒΟ και ΔΕΑΝ(θυπασπιστές) για ειδικότητες ΔΒ,ΜΧ,Σώματα. – 12μηνο σχολείο ειδικότητας αξ/κων (ΣΕΑ) ανά όπλο και διακλαδικό σώμα/διεύθυνση. Εδώ οι αξ/κοι θα μαθαίνουν τα πάντα για το όπλο-ειδικότητα τους. Η 3ετής φοίτηση της ΣΣΕ και το νέο είδος ταχύ πολέμου με τακτικά συγκροτήματα με μικτές μονάδες του 21ο αιώνα επιτρέπει και επιβάλει στους νέους ανθχούς αυτής να έχουν και 2η ειδικότητα. ΤΘ και ΠΖ για τα 2 όπλα, ΤΘ και ΠΒ για το ΠΒ, και ΠΖ και ΜΧ για το ΜΧ-Μ. Αξ/κοι που επιθυμούν να εισαχθούν εθελοντικά σε μια από τις Διακλαδικές Δι/νσεις Πληροφοριών Μάχης(ΠΜ) ή Ειδικών Επιχειρήσεων(ΕΕ) θα περνούν σε αυτές αφού τελειώσουν τις ειδικότητές τους. Οι αξ/κοι που τέλειωσαν το 4μηνο σχολείο ΣΒΕΑ περνούν μόνο ένα χρόνο εκπαιδευόμενοι στην ειδικότητα του σώματος που έχουν επιλέξει και πως εφαρμόζεται αυτό στον στρατό (ενώ αν είναι σε ένα από τα 4 όπλα ελιγμού θα περνάνε και 2ο χρόνο όπως και οι ευέλπιδες – αν θα πάρουν έξτρα κόσμο τα όπλα ελιγμού εξαρτάται από τις ανάγκες τους). Με το μάζεμα σε μια σχολή η εκπαίδευση έφεδρων αξ/κων, πανεπιστημιακών αξ/κών, αξ/κων από υπαξ/κους και ευέλπιδων είναι ομοιογενής, εύκολη σε αλλαγές, συγκρίσεις και βελτιώσεις. Η είσοδος σε αυτή τεχνικών ανθυποσμηναγών και σημαιοφόρων (καθώς και αυτών που θέλουν ΕΕ ή ΠΜ αντί για α/φ και πλοία) κλείνει σε όλη την Ελλάδα κοντά 30 σχολές ενώ αφήνει και την ΣΙ και ΣΝΔ μόνο με ιπτάμενους και μάχιμους και ανάλογα 3ετή καθαρά τμήματα πολέμου ανάλογα με την ΣΣΕ. Οι αξ/κοι και υπαξ/κοι δεν θα έχουν μονιμότητα. Οποιοσδήποτε αποτυγχάνει να προάγεται στον επόμενο βαθμό 2η φορά θα φεύγει. Οι προαγωγές θα είναι αποτέλεσμα απόδοσης στην μονάδα, έξτρα σχολών (Σχολή Πολέμου, Διακλαδική Σχολή Επιτελών, ΣΜΥ) και ψηφοφορίας ενός συμβουλίου αξκών/υπαξκων του αμέσως επόμενου βαθμού. Θα θεωρείται κατόρθωμα να είναι κάποιος Σ/χης και όχι φυσικό επακόλουθο, ενώ οι ανώτατοι αξ/κοι θα είναι μετρημένοι. Ταξίαρχοι στις μεραρχίες και στα γραφεία, Υποστράτηγοι στα ΣΣ και επιθεωρητές και ΕΝΑΣ και μόνο ΕΝΑΣ αντιστράτηγος Α/ΓΕΕΘΑ. Δεν θα υπάρχουν Γενικά Επιτελεία αλλά Δ/νσεις Κλάδων με αρχηγό Γενικό Επιθεωρητή. Οι περισσότερες λειτουργίες των ΓΕΣ,ΓΕΑ, ΓΕΝ θα γίνονται από το ΓΕΕΘΑ. Το ισραηλινό μοντέλο Διακλαδικότητας είναι ώριμο και εύκολο να αντιγραφεί. Αξιωματικοί-Υπαξιωματικοί Σωμάτων: Εισαγωγή στα Α.Σ.Σ.Ε.Ι. και κατάργηση της Σ.Σ.Α.Σ. μόνο πτυχιούχων Α.Ε.Ι συγκεκριμένων ειδικοτήτων (π.χ. φυσικομαθηματικοί, χημικοί, μηχανολόγοι, μηχανικοί, πληροφορικάριοι κ.α.) και αμιγώς στρατιωτικές σπουδές 2ετούς κύκλου με ελάχιστες άδειες, αργίες και όχι ωράριο στελεχών αλλά μόνο ΠΣΚ και φυσικά βασικός μισθός ανθγου. Το αυτό και για των υπάξ. με απόφοιτους ΤΕΙ και 1ετή κύκλο. Η ΣΣΑΣ μπορεί κάλλιστα να γίνει Στρατιωτικό ΑΕΙ με τμήματα σχολών όπλων, σχολών υπαξιωματικών και σχολών ανθυπασπιστών συν τα "μεταπτυχιακά" σχολές πολέμου, επιτελών κτλ και φυσικά για όλους τους κλάδους. Aς κάνουμε ότι και ο Αμερικανός, έτοιμους πτυχιούχους με ότι εξειδίκευση θες, τους περνάς ένα βασικό σχολείο στρατιωτικής εκπ/σης για κάνα 6μηνο και μετά στα νοσοκομεία, δικαστήρια και λοιπές δομές του ΕΣ ( οι αμερικανοί πεζοναύτες σε 1 χρόνο παράγουν ανθυπολοχαγό πεζικού απο ΑΕΙ υποχρεωτικής υπηρεσίας 3 έτων στο βαθμό). Ενδεικτικες ειδικότητες που θα μπορούσαν να καλυφθούν: Ειδικότητες Σωμάτων: Υγειονομικό (ιατροί, νοσηλευτές, ψυχολόγοι, φαρμακοποιοί, βιολόγοι), Νομικό (δικηγόροι), Οικονομικό (οικονομολόγοι, λογιστές), Μηχανικό (πολυτεχνείο, αεροναυπηγοί, ναυπηγοί, δομικών έργων, μηχανολόγοι μηχανικοί), Τεχνικό(ψυκτικοί, ηλεκτρολόγοι, μηχανικοί αυτοκινήτων, σιδηρουργοί κοκ), τεχνικοί επικοινωνιών, πληροφορικάριοι, ιερείς, χημικοί, μαθηματικοί, μουσικοί, πιλότοι για μεταγωγικά-ελικόπτερα, πλοίαρχοι ΕΝ για βοηθητικά πλοία. Κλάδος ΔΜ (Διοικητικής Μέριμνας): Κοινός και για τους 3 κλάδους. Στελέχωση κυρίως από Αξ/κούς σωμάτων και Υπαξ/κους διοικητικούς (ανθυπασπιστές). Υπαγωγή απευθείας στον Α/ΓΕΕΘΑ. Υπηρεσίες: Στρατιωτική Αστυνομία, Προεδρική Φρουρά, Λόχος Απόδοσης Τιμών, Μουσική ΕΔ (μπάντες ΣΞ,ΠΝ,ΠΑ), Θρησκευτικό, Νομικό/Δικαστικό, Οικονομικό, Μουσεία ΕΔ, Ιατρικό/Υγειονομικό (νοσοκομεία ΕΔ), Εκπαίδευση (ΣΞ), Πολεμική Σχεδίαση/Δόγμα, Στρατιωτικές Εκδόσεις, Έρευνα&ανάπτυξη εφαρμοσμένων τεχνολογιών (στρατιωτικά εργοστάσια), Υπηρεσία Στρατιωτικών Πληροφοριών, Κυβερνοπόλεμος & Ψυχολογικές επιχειρήσεις. Συνοπτικά Κληρωτός: -Στρατιωτική θητεία 2μηνη εκπαίδευση ως ΤΦ και μετά εκπαίδευση στις μονάδες Επιλογή ως ΥΕΑ την πρώτη εβδομάδα ΛΥΒ για όσους το επιθυμούν (έφεδροι αρχιδεκανείς/δεκανείς) -Εισαγωγή στον ΕΣ ως υπαξιωματικός με συμβαση για 7 έτη ως δεκανέας. Αφού απολυθεί έφερδος δεκανέας ή Αρχιδεκανέας με εξετάσεις. Στο τρίτο έτος ως υπαξ/κος μια από τις επιλογές: Αρχιδεκανέας μέχρι το τέλος της σύμβασης Στρατιωτικό πανεπιστήμιο για λοχίας Εξετάσεις τύπου ΑΣΕΠ για σχολή Ανθυπασπιστών (διοικητικός) Εξετάσεις τύπου ΑΣΕΠ για σχολή Ευελπίδων -Εισαγωγή στον ΕΣ ως Αξ/κος αφού απολυθεί απο ΔΕΑ με εξετάσεις τύπου ΑΣΕΠ Υπαξιωματικός (Λοχίας): Προαγωγή μέχρι Αρχιλοχίας πάντα μέσα σε μονάδες εώς 20 έτη υπηρεσίας και πάντα με εξετάσεις. Στο 20ο έτος προαγωγή (με εξετάσεις) σε Αρχιλοχία Διοίκησης Ειδικότητα ΔΜ σε Αρχιλοχίες με ανάληψη ευθύνης ΔΜ της υπομονάδας Ειδικότητα εκπαιδευτή Αποκλειστική ευθύνη διαχείρησης της υπομονάδας υπό την εποπτεία μόνο του Αξ/κου Σχολή Ευελπίδων: 3ετές τμήμα μόνιμων Αξ/κων (Τ/Θ-Π/Ζ-Π/Β-Μ/Χ μάχης και παραμονή στους βαθμούς του Ανθυπολοχαγού-Υπολοχαγού-Λοχαγού για 20 έτη μέσα σε μονάδες) Ετήσιο τμήμα επιτυχόντων υπαξ/κων (Τ/Θ-Π/Ζ-Π/Β-Μ/Χ μάχης και παραμονή στους βαθμούς του Ανθυπολοχαγού-Υπολοχαγού-Λοχαγού για εως 20 έτη μέσα σε μονάδες, ανάλογα του έτους εισαγωγης τους) 6μηνο τμήμα ΔΕΑ (ΔΜ-Διευθύνσεις για 20 έτη) Στρατιωτικό πανεπιστήμιο: 6μηνο σχολείο ειδικότητας ΔΕΑ Ετήσιο σχολείο ειδικότητας για Αξ/κους-Υπαξ/κους 6μηνο σχολείο ενίσχυσης για Αξ/κους εξ εφέδρων Σχολή Ανθυπασπιστών (εντός του Στρατιωτικού πανεπιστημίου) 2τής φοίτηση για επιτυχόντες Υπαξ/κους Ανθυπασπιστές (ΔΜ-Διευθύνσεις ): Προαγωγή σε 'Α-'Β-'Γ-'Δ τάξη