Αρχική Χάρτης Μετάβασης των Ενόπλων Δυνάμεων στη Νέα Εποχή (Σταδιοδρομία και εξέλιξη Αξιωματικών, Υπαξιωματικών και Επαγγελματιών Οπλιτών των Ενόπλων Δυνάμεων...ΜΕΡΟΣ Γ΄ ΣΤΑΔΙΟΔΡΟΜΙΑ ΜΟΝΙΜΩΝ ΥΠΑΞΙΩΜΑΤΙΚΩΝ (άρθρα 32-56)Σχόλιο του χρήστη stavros | 4 Δεκεμβρίου 2025, 13:37
  • Σχόλιο του χρήστη 'stavros' | 4 Δεκεμβρίου 2025, 13:37

    Με τη ψήφιση και θέση σε ισχύ του προτεινόμενου νομοθετήματος παραβιάζονται θεμελιώδεις συνταγματικές αρχές και αρχές του κράτους δικαίου, με ιδιαίτερα δυσμενείς συνέπειες για τα εν ενεργεία στελέχη των Ενόπλων Δυνάμεων, ιδίως τους προερχόμενους από ΑΣΣΥ. --- ### Α. Αρχή της Ισότητας (άρθρο 4 Συντ.) Η συνταγματική αρχή της ισότητας δεσμεύει τον νομοθέτη, ο οποίος δεν μπορεί, κατά τη ρύθμιση ουσιωδώς όμοιων καταστάσεων και κατηγοριών προσώπων, να εισάγει αδικαιολόγητες εξαιρέσεις ή δυσμενείς διακρίσεις, εκτός αν αυτές επιβάλλονται από λόγους γενικότερου δημοσίου ή κοινωνικού συμφέροντος, ελεγχόμενους δικαστικά. Όταν με ειδική ρύθμιση ευνοείται μία κατηγορία προσώπων και αδικαιολόγητα αποκλείεται άλλη κατηγορία, για την οποία συντρέχουν οι ίδιοι λόγοι, η ρύθμιση αυτή είναι αντισυνταγματική και ανίσχυρη· τα δικαστήρια οφείλουν να επεκτείνουν την ευνοϊκή ρύθμιση και σε όσους αποκλείστηκαν αδικαιολόγητα (ιδίως σε μισθούς, συντάξεις και παροχές). --- ### Β. Ισότητα έναντι του νόμου & ισότητα του νόμου έναντι των πολιτών Το άρθρο 4 §1 κατοχυρώνει τόσο την ισότητα των πολιτών απέναντι στο νόμο όσο και την υποχρέωση ο νόμος να μεταχειρίζεται ισότιμα τους πολίτες σε όμοιες καταστάσεις. Επομένως, ειδική ρύθμιση για ορισμένη κατηγορία (π.χ. δημοσίους λειτουργούς ή στρατιωτικούς) που αποκλείει άλλη ομάδα με τα ίδια ουσιώδη χαρακτηριστικά, εισάγει αντισυνταγματική δυσμενή διάκριση. --- ### Γ. Αρχή της Αναλογικότητας (άρθρο 25 §1 Συντ.) Οι περιορισμοί ατομικών και κοινωνικών δικαιωμάτων πρέπει: * να είναι **πρόσφοροι** για τον επιδιωκόμενο σκοπό, * **αναγκαίοι**, δηλαδή να μην υπάρχει ηπιότερο μέτρο, * και **ανάλογοι**, ώστε η επιβάρυνση για τον διοικούμενο να μην είναι υπέρμετρα επαχθής. Η οικονομική και επαγγελματική ελευθερία (άρθρο 5 §1 Συντ.) και η ελευθερία εργασίας προστατεύονται, αλλά μπορούν να περιοριστούν μόνο με αντικειμενικούς λόγους δημοσίου συμφέροντος και με σεβασμό στην αρχή της αναλογικότητας. --- ### Δ. Αρχή της Αξιοκρατίας & Υπηρεσιακής Εξέλιξης (άρθρο 103 Συντ.) Το Σύνταγμα κατοχυρώνει: * αντικειμενικά κριτήρια πρόσληψης και εξέλιξης στο Δημόσιο, * ορθολογική οργάνωση και στελέχωση, * υπηρεσιακή και μισθολογική εξέλιξη με βάση προσόντα και υπηρεσία, * απαγόρευση μονιμοποίησης/μετατροπής συμβάσεων ορισμένου χρόνου σε αορίστου στο Δημόσιο. Η νομολογία (ΑΠ, ΣτΕ) ερμηνεύει σταθερά ότι οι αρχές της ισότητας, αξιοκρατίας και ορθολογικής στελέχωσης δεσμεύουν τόσο τον νομοθέτη όσο και τη Διοίκηση, ιδίως σε διαδικασίες προσλήψεων, κρίσεων και καταρτισμού πινάκων κατάταξης. --- ### Ε. Αρχή ίσης μεταχείρισης στην ΕΕ & απαγόρευση διακρίσεων Το δίκαιο της ΕΕ (προτάσεις οδηγιών, Χάρτης Θεμελιωδών Δικαιωμάτων άρθρα 20–21) και η ΕΣΔΑ απαγορεύουν κάθε διάκριση λόγω φύλου, φυλής, ηλικίας, αναπηρίας, γενετήσιου προσανατολισμού, θρησκείας, κ.λπ., θεμελιώνοντας την αρχή της ίσης μεταχείρισης σε ένα ευρύτερο ευρωπαϊκό πλαίσιο. Τα κράτη μέλη μπορούν, επιπλέον, να θεσπίζουν ευνοϊκότερες διατάξεις ή μέτρα θετικής δράσης. --- ### ΣΤ. Αρχή μη αναδρομικότητας του νόμου & προστασίας της εμπιστοσύνης Ο νόμος κατά κανόνα ισχύει για το μέλλον (άρθρο 2 ΑΚ, άρθρο 77 §2 Συντ.). Ειδικότερα: * δεν επιτρέπεται αναδρομική ποινική ρύθμιση σε βάρος του κατηγορουμένου (άρθρο 7 Συντ.), * οι φορολογικές επιβαρύνσεις δεν μπορούν να επιβληθούν αναδρομικά πέραν του προηγούμενου οικονομικού έτους (άρθρο 78 §2 Συντ.). Η αρχή της προστατευόμενης εμπιστοσύνης και της χρηστής διοίκησης απαγορεύει απότομες ή δυσανάλογες μεταβολές σε νομικές καταστάσεις που ο διοικούμενος είχε καλόπιστα αποδεχθεί, ιδίως όταν θίγονται ασφαλιστικά και οικονομικά δικαιώματα. --- ### Ζ. Συγκεκριμένες δυσμενείς επιπτώσεις στα στελέχη ΕΔ (ΑΣΣΥ – ΑΣΕΙ κ.λπ.) Η εφαρμογή των διατάξεων του νομοσχεδίου προκαλεί, ειδικότερα, τα εξής: 1. **Καθήλωση βαθμού αποφοίτων ΑΣΣΥ** Τα εν ενεργεία στελέχη από ΑΣΣΥ καθηλώνονται στον βαθμό που φέρουν με τη θέση σε ισχύ του νόμου. Αυτό θα επιφέρει μακροπρόθεσμα σημαντική μείωση οικονομικών απολαβών (μισθός, εφάπαξ, μερίσματα κ.λπ.) και διαφοροποιεί δυσμενώς τη σταδιοδρομία τους έναντι άλλων κατηγοριών. 2. **Απώλεια βαθμών με το Παράρτημα Α (άρθρο 36)** Η υπηρεσιακή εξέλιξη αξιωματικών προερχομένων από υπαξιωματικούς και αποφοίτων ΑΣΣΥ «ανασχεδιάζεται» στο Παράρτημα Α, με απώλεια 2–6 βαθμών για πολλούς αξιωματικούς και πλήρη στασιμότητα για υπαξιωματικούς που ανέμεναν προαγωγή σε αξιωματικούς. Πρόκειται για de facto αναδρομική ανατροπή σταδιοδρομίας, χωρίς λόγους έκτακτης δημοσιονομικής ανάγκης. 3. **Οργανικές θέσεις και κίνδυνος τεχνητής στασιμότητας (άρθρα 6 & 28)** Ο αριθμός και η κατανομή των οργανικών θέσεων αξιωματικών καθορίζεται με απόφαση ΥΕΘΑ (μετά από ΣΑΓΕ), η οποία μάλιστα δεν δημοσιεύεται. Ο καθορισμός οργανικών θέσεων χωρίς διαφάνεια και σαφή αντικειμενικά κριτήρια μπορεί να οδηγήσει: * σε τεχνητή έλλειψη θέσεων, * σε κενά σε κρίσιμες ειδικότητες, * σε «κλείδωμα» της εξέλιξης συγκεκριμένων κατηγοριών (π.χ. ΑΣΣΥ). 4. **Διαρκής επιβάρυνση από παλαιές πειθαρχικές ποινές (άρθρο 25 §4)** Πειθαρχικές ποινές πέραν της δεκαετίας κατ’ αρχήν δεν λαμβάνονται υπόψη, «εκτός αν» το συμβούλιο κρίνει διαφορετικά. Έτσι, μια παλαιά ποινή μπορεί να ακολουθεί τον αξιωματικό για όλη του τη σταδιοδρομία, δημιουργώντας κλίμα διαρκούς φόβου και ανασφάλειας, αντίθετο με τις αρχές ενός ευνομούμενου κράτους δικαίου και τις αρχές ορθής διαχείρισης ανθρώπινου δυναμικού. 5. **Μετάταξη αποφοίτων ΑΣΜΥ με δυσμενείς προϋποθέσεις (άρθρο 66)** Προβλέπεται μετάταξη στο Σώμα Αξιωματικών για αποφοίτους ΑΣΜΥ με **πανεπιστημιακό τίτλο συναφή** με το στρατιωτικό επάγγελμα. Έτσι, στέλεχος με δύο πανεπιστημιακά πτυχία μπορεί να φτάσει το πολύ μέχρι τον βαθμό του Ταγματάρχη, ενώ ιδιώτης με ένα μόνο πτυχίο μπορεί να φτάσει μέχρι Συνταγματάρχη. Η διάκριση αυτή αντίκειται στην αρχή ισότητας και αξιοκρατίας. 6. **Άδεια διδασκαλίας – άνιση μεταχείριση (άρθρο 106)** Το δικαίωμα διδασκαλίας δεν επεκτείνεται σε όλα τα στελέχη που κατέχουν πτυχίο τριτοβάθμιας εκπαίδευσης, δημιουργώντας αδικαιολόγητη διαφοροποίηση. Δεν προβλέπονται επαρκώς και τα ένδικα μέσα σε περίπτωση άρνησης χορήγησης άδειας από τον Αρχηγό ΓΕ. 7. **Υπέρμετρη οικονομική επιβάρυνση σε περίπτωση αποχώρησης (άρθρα 107 & 108)** Όσοι παραιτούνται, αποτάσσονται ή αποστρατεύονται λόγω δυσμενούς κρίσης υποχρεώνονται να καταβάλουν αποζημίωση υπέρ του Δημοσίου ίση με το γινόμενο των καθαρών αποδοχών τους επί τους υπολειπόμενους μήνες υποχρεωτικής παραμονής, συν τυχόν δαπάνη εκπαίδευσης στο εξωτερικό. Η ρύθμιση έχει τιμωρητικό χαρακτήρα και δεν συνδέεται με πραγματικό, αναλογικό ανταποδοτικό όφελος του Δημοσίου. 8. **Περιορισμοί στη συγκρότηση Διδακτικού Προσωπικού (άρθρο 147)** Το απαιτούμενο επίπεδο βαθμού για το Στρατιωτικό Διδακτικό Προσωπικό αποκλείει άξια στελέχη με υψηλά τυπικά προσόντα (προπτυχιακά, μεταπτυχιακά, διδακτορικά). Προτείνεται να επιτρέπεται συμμετοχή από τον βαθμό Ανθυπολοχαγού και άνω. 9. **Απόσπαση στρατιωτικών δικαστικών λειτουργών στο ΥΠΕΘΑ (άρθρο 280)** Η δυνατότητα απόσπασης δικαστικών λειτουργών στο ΥΠΕΘΑ, με πλήρη και αποκλειστική απασχόληση για όσο διαρκεί η θητεία του Υπουργού, εγείρει ζητήματα: * διακριτότητας ρόλου (δικαστή – συμβούλου Υπουργού), * πιθανής επηρεασιμότητας, * αναγκαιότητας αντίστοιχης προσαρμογής του Στρατιωτικού Ποινικού Δικαίου, ώστε να διασφαλίζεται η ανεξαρτησία και ορθός καταμερισμός αρμοδιοτήτων. --- ### Συμπέρασμα Το υπό διαβούλευση πολυνομοσχέδιο περιλαμβάνει ρυθμίσεις που: * παραβιάζουν τις συνταγματικές αρχές της **ισότητας, αναλογικότητας, αξιοκρατίας, μη αναδρομικότητας και προστατευόμενης εμπιστοσύνης**, * εισάγουν **δυσμενείς διακρίσεις** σε βάρος συγκεκριμένων κατηγοριών στρατιωτικών (ιδίως αποφοίτων ΑΣΣΥ/ΑΣΜΥ), * επιφέρουν σοβαρές **οικονομικές και υπηρεσιακές** επιπτώσεις χωρίς επαρκή αιτιολόγηση δημοσίου συμφέροντος. Ως εκ τούτου, κρίνονται αναγκαίες ουσιώδεις τροποποιήσεις, επικαιροποιήσεις ή και κατάργηση συγκεκριμένων διατάξεων, ιδίως της δημιουργίας «Σώματος Υπαξιωματικών» και της καθήλωσης βαθμών Αξιωματικών – Ανθυπασπιστών – Μονίμων Υπαξιωματικών προερχόμενων από ΑΣΣΥ.