Υπουργείο Εθνικής Άμυνας

Δικτυακός Τόπος Διαβουλεύσεων

• Σχόλιο του χρήστη 'Δημήτρης Μεθενίτης' | 5 Δεκεμβρίου 2025, 00:02

  Μόνιμος Σύνδεσμος

  Διευκρινίζω προς αποφυγή παρερμηνειών ότι σχόλια της ΠΟΕΣ, μέρος των οποίων (συνοπτικά συμπεράσματα) δεν πρέπει για κανένα λόγο να εκληφθούν ως επισημάνσεις για διόρθωση ή βελτιώσεις, αλλά μόνο ως αποδείξεις που επιβεβαιώνουν ότι πρόκειται για ένα ιδιαίτερα κακό νομοσχέδιο που δεν χρήζει διορθωτικών παρεμβάσεων. Γι’αυτό, εξάλλου, και η θέση της ΠΟΕΣ παραμένει η συνολική απόσυρση/μη κατάθεσή του. Τα παρακάτω συμπεράσματα για το σύνολο του πολυνομοσχεδίου είναι συνοπτικά και ενδεικτικά. Τις επόμενες μέρες θα δημοσιοποιηθεί και το πλήρες έγγραφο της ΠΟΕΣ με το σύνολο των παρατηρήσεων: • Το πολυνομοσχέδιο επιτυγχάνει να θίγει με εντελώς διαφορετικό τρόπο όλες τις προελεύσεις στις ΕΔ και όλους τους θεσμούς. Σοβαρά λάθη που αποτελούσαν μείζονες πολιτικές μεταρρυθμίσεις του παρελθόντος, οι οποίες οδήγησαν στην περιβόητη θεσμική πολυφωνία των πολλών προελεύσεων με διαφορετικά σταδιοδρομικά πλαίσια. • Παρά το γεγονός ότι ήδη δύο εκ του συνόλου των προελεύσεων (εθελόντριες/εθελοντές και ΕΜΘ) οδεύουν στη λήξη της σταδιοδρομίας τους, άρα και στο τέλος των αντιστοίχων προελεύσεων, άρα θα μείνουν κατ’ ανάγκη μόνο οι απόφοιτοι ΑΣΕΙ, οι απόφοιτοι ΑΣΣΥ και οι ΕΠΟΠ, το πολυνομοσχέδιο φέρνει τα άνω-κάτω θεσμοθετώντας ακριβώς τις ίδιες προελεύσεις. • Η κυριότερη διαφορά σε αυτό το επίπεδο σχετίζεται με τη σταδιοδρομική εξέλιξη και ειδικά ως προς τον καταληκτικό βαθμό. Οι ΑΣΕΙ ναι μεν δεν «βλέπουν» ορατές αλλαγές, ωστόσο δυσχεραίνει πάρα πολύ το ενδιάμεσο πλαίσιο και γι'αυτούς. Επίσης, για λόγους ακατανόητους, αξιωματικοί με (έως) 19 έτη υπηρεσίας, δηλαδή πέραν του μισού χρόνου, ονομάζονται «νέοι». • Από τους ΑΣΣΥ στερούνται έξι (6) βαθμοί Αξιωματικών, ενώ όλη τους η σταδιοδρομία αλλάζει εκ βάθρων επί τα χείρω. Πρόκειται για το θεσμό που υπόκειται στις μεγαλύτερες και βαθύτερες αλλαγές, όλες με ιδιαίτερα δυσμενές αποτύπωμα. • Οι ΕΠΟΠ υπόκεινται και αυτοί σε δυσμενείς αλλαγές όπου χάνουν ένα βαθμό και το υπόλοιπο πλαίσιο επίσης τροποποιείται δυσμενώς, αλλά οι αλλαγές είναι μικρότερες σε σχέση με τους έτερους θεσμούς δίχως αυτό να μετριάζει το πρόβλημα. • Χιλιάδες στελέχη όλων των βαθμών και προελεύσεων καθηλώνονται βαθμολογικά με όσα αυτό συνεπάγεται. Κατά τα λοιπά, αυτό που νομοθετείται ως σταδιοδρομική «εξέλιξη», από διοικητικής απόψεως είναι δυσμενής κρίση «διατηρητέου στο βαθμό» αλλά δίχως τις συνέπειες της κρίσης. • Σε όλες τις περιπτώσεις αυστηροποιούνται οι προϋποθέσεις προαγωγών, ενώ ιδίως το σύνολο των υπαξιωματικών αντιμετωπίζεται ιδιαίτερα δυσμενώς σε πολλές παραμέτρους, όπως στην ευκολία πρόωρων αποστρατειών. Πολλές από τις δυσμενείς μεταβολές είναι κοινές, όπως η μη προαγωγή σε περίπτωση μη ύπαρξης οργανικών θέσεων, οι οποίες περισσότερο θα χρησιμοποιούνται για αυξομειώσεις στο προσωπικό, παρά προς όφελος των ΕΔ. Γι’αυτό εξάλλου και θα καθορίζονται κάθε χρόνο, όπως και οι θέσεις των ΕΟΘ άλλωστε. • Σε διάφορες περιπτώσεις η περιβόητη νέα εποχή των ΕΔ αποδεικνύεται ότι επιστρέφει τις ΕΔ πολλές δεκαετίες προς τα πίσω, όπως για παράδειγμα με την έμμεση αναφορά στην κατανομή ειδικοτήτων σε αξιωματικούς διοικητικής υποστήριξης και τεχνικής υποστήριξης, που παραπέμπει στην παμπάλαιη κατανομή σε αξιωματικούς Πληρωμάτων Υπηρεσιών και Πληρωμάτων Τεχνών (ΠΥ-ΠΤ) του ν.1101/1938 (άρθρα 2,3 και 83) που είχε καταργήσει ο ν.3883/2010. • Παράλληλα «αποκαθίστανται» μηχανισμοί εξυπηρέτησης ημετέρων και διακριτής αντιμετώπισης που είχαν καταργηθεί σταδιακά μέσα από πολυετείς μεταρρυθμιστικές προσπάθειες παλαιότερων Ηγεσιών, ή ενισχύονται υφιστάμενοι μηχανισμοί (πχ «επαγγελματικές» αποκαταστάσεις, δυνατότητα για φωτογραφική αλλαγή ειδικότητας, επιλογές προσώπων ΕΟΘ κλπ). Παράλληλα επιχειρείται να εξαγοραστεί η σιωπηρή συναίνεση των ανωτάτων αξιωματικών οι οποίοι είναι οι μόνοι λαμβάνουν τεράστιες αυξήσεις, όπως είναι οι μόνοι που λαμβάνουν τις αποφάσεις. Ακόμα και οι οργανικές θέσεις αξιωματικών πλέον θα καθορίζονται από το ΣΑΓΕ αντί για το ΚΥΣΕΑ. • Η κατάσταση Εκτός Οργανικών Θέσεων αποκαθίσταται με τρόπο που να αφορά μόνο τους αξιωματικούς ΑΣΕΙ. • Οι διαδικασίες κρίσεων και προαγωγών δυσχεραίνουν σε πολύ μεγάλο βαθμό και, ενίοτε, με πλήρη αδιαφάνεια. Ιδίως για τους υπαξιωματικούς εισάγεται μια αδιανόητη καινοτομία, να συμμετέχει ενεργά ανθυπασπιστής που είναι αδύνατον να έχει επίγνωση των ειδικοτήτων των κρινόμενων, με όσα αυτό συνεπάγεται. Αν εξαιρέσουμε μία αναφορά για τους αξιολογητές που παραπέμπει σε αόριστες ποινικές ευθύνες, δεν προσδιορίζει μηχανισμό που να προστατεύει τα στελέχη κατά της διοικητικής αυθαιρεσίας. • Μεγάλο εύρος «μεταρρυθμίσεων» είναι απλώς ακατανόητο και κατά πάσα πιθανότητα συμπεριλαμβάνεται απλώς για το θεαθήναι. Ενδεικτικά αναφέρεται η εφαρμοστική διάταξη του άρθρο 298 η οποία παραπέμπει μια ιδιαίτερα δυσμενή διάταξη που αφορά ανώτερους αξιωματικούς σε εφαρμογή μετά από 12 χρόνια! Προκειμένου να γίνει αντιληπτό το σημαίνει αυτό το χρονικό διάστημα, θα αναφέρουμε ότι το (ακόμα) υφιστάμενο σταδιοδρομικό πλαίσιο του ν.3883 βρίσκε-ται σε ισχύ για 15 έτη. • Παράλληλα συμβαίνει το, πραγματικά, απίστευτο προκειμένου να αιτιολογηθεί η δήθεν 19ετής "μεταβατική περίοδος" (χρονικό διάστημα μεγαλύτερο από το διάστημα που εφαρμόζεται ο ν.3883) να δημιουργούνται τρεις (3) κατηγορίες αξιωματικών: αυτοί των ΑΣΕΙ, των ΑΣΣΥ και των ΕΜΘ, εκ των οποίων μόνο οι πρώτοι αντιμετωπίζονται ως αξιωματικοί. • Οι άλλες δύο προελεύσεις υποβαθμίζονται επαγγελματικά σε επίσης διακριτές κατηγορίες, ενώ οι ΕΜΘ συμπιέζονται στους ΕΠΟΠ, ενέργεια που αποτελεί μέγιστη προσβολή εκ μέρους του νομοθέτη, αλλά δεν είναι η μόνη. Η προσβολή γιγαντώνεται από την ξεκάθαρη αποστροφή του ακόμα και να αναφέρει τις εν λόγω κατηγορίες αξιωματικών, η ύπαρξη των οποίων έμμεσα υπονοείται. Σε όλο το πολυνομοσχέδιο παραπέμπονται σε δύο παραρτήματα, άνευ περαιτέρω αναφοράς, τα οποία δεν έχουν ούτε τίτλο, ούτε επεξηγήσεις. Η μόνη έμμεση αναφορά που υποδηλώνει ότι τους αναγνωρίζει ως οντότητες, δεν έρχεται στο σταδιοδρομικό μέρος της σταδιοδρομίας, αλλά στο μισθολόγιο. • Στις κατηγορίες Β΄ και Γ΄ απονέμονται «τίτλοι» που βαπτίζονται για το θεαθήναι ως βαθμοί, ενώ αρκετοί εξ αυτών αφορούν τη σταδιοδρομία πέραν των 35 ετών. • Εκτός από τις τρεις ταχύτητες αξιωματικών οι οποίες ενδιάμεσα ε-μπλουτίζονται, δημιουργούνται και δύο ταχύτητες υπαξιωματικών που επίσης κατανέμονται σε δύο κατηγορίες. Είναι σημαντικό να τονιστεί ότι η ποιοτική διαφοροποίηση δεν βασίζεται στην απόδοση και τις επιδόσεις κάθε στελέχους, αλλά υποχρεωτικά με βάση την προέλευση: οι αξιωματικοί (αποκλειστικά προελεύσεως ΑΣΕΙ πλέον) θεωρούνται εξ ορισμού «καλύτεροι», οι υπαξιωματικοί (συνολικά) καθίστανται εξ ορισμού «υποδεέστεροι, εκ των οποίων οι ΕΠΟΠ «ακόμα πιο υποδεέστεροι». Ως αποτέλεσμα, θα συμβαίνει το αδιανόητο: απόφοιτοι ΑΣΕΙ με χαμηλότερη βάση εισαγωγής θα έχουν ευμενέστερη σταδιοδρομία και δικαιώματα από αποφοίτους ΑΣΣΥ με υψηλότερη βάση εισαγωγής. Τα αφηγήματα περί αριστείας, αξιοκρατίας και της αμεροληψίας πάνε οριστικά περίπατο. • Σε αυτό το πνεύμα το στρατιωτικό γραφείο του ΥΕΘΑ αντιμετωπίζεται ιδιαίτερα ευμενώς: επικεφαλής προφανώς θα παραμείνει «Συνταγματάρχης δίχως Σύνταγμα», ενώ σε αυτό υπηρετεί αμετάκλητα καταδικασμένος για κλοπή αξιωματικός για τον οποίον οι δικαστικές αποφάσεις δεν εφαρμόστηκαν ποτέ διοικητικά. Για τη διευκόλυνση όλων των διαδικασιών, το ΣΓ ΥΕΘΑ αντιμετωπίζεται το ίδιο με τη Διοίκηση σε δύσκολες διοικήσεις. Επί τούτου, ιδιαίτερα σοβαρά ερωτήματα προκύπτουν από τη σύγκριση ανάμεσα στο λεπτομερέστατο άρθρο 28 του ν.3883/2010 και του αόριστου άρθρου 12 του πολυνομοσχεδίου, ως προς τους χρόνους διοικήσεως. • Μια ακόμα προκλητική «καινοτομία» είναι η θέσπιση ειδικά για τους αξιωματικούς ΑΣΕΙ τριών (3) διαφορετικών περιπτώσεων ευδοκίμως τερματισάντων τη σταδιοδρομία, όπου η μία εξ αυτών θεσπίζεται ως δυσμενής ώστε να ενισχύει τη δυνατότητα δικαστικής δικαίωσης και αναδρομικής προαγωγής με όσα αυτό συνεπάγεται. Κατ’ ουσίαν, προκειται για μια ακόμα εξυπηρέτηση ημετέρων. • Από πλευράς αναχρονισμών δεν είναι λίγοι αυτοί που παρατηρούνται. Αν όχι η πρώτη, σίγουρα η τελευταία φορά που θεσπίστηκε σχεδόν η απαγόρευση προαγωγών των υπαξιωματικών σε βαθμούς αξιωματικών ήταν επί χούντας (ΝΔ 445/1974). Αντίστοιχα μόνο επί χούντας είχε καταργηθεί το δικαίωμα του συνεταιρίζεσθε με το ΒΔ 280/1967. Το γεγονός δε, ότι και τότε και σήμερα (έστω και σαφώς με διαφορετικό τρόπο) εντοπίζεται κατηγοριοποίηση σε επιθυμητές συμμετοχής και απόψεις, και μη επιθυμητές, άρα κατ’ επέκταση και η ελευθερία έκφρασης, οφείλει να προβληματίσει. Ομοίως κάτι που ούτε η χούντα δεν αποτόλμησε αλλά προϋπήρχε πολλές δεκαετίες πίσω, αφορά το Σώμα Ανθυπασπιστών που καταργείται, αφού ο βαθμός που αν και ανέκαθεν προσιδίαζε περισσότερο στους αξιωματικούς, πλέον υποβαθμίζεται σε υπαξιωματικό. Πιθανώς ενοχλεί και αυτός. • Ως προς τις μετατάξεις, σε αντίθεση με τις θριαμβολογίες αυτές προ-ϋπήρχαν και για τους υπαξιωματικούς και για τους ΕΜΘ-ΕΠΟΠ [ν.3883/2010 (άρθρο 9), ν.2439/1996 (άρθρο 25), ΝΔ 445/1974 (άρθρα 8 και 9) κλπ]. Πλέον, απλώς επαναθεσπίζονται για λόγους εντυπωσιασμού. Αυτό που αναμένουμε είναι η να συνεχίσει να συμβαίνει ό,τι συνέβαινε μέχρι σήμερα, δηλαδή λίγες μετατάξεις προς το Σώμα των Υπαξιωματικών και σχεδόν καμία προς το Σώμα των Αξιωματικών, διότι όπως αποδεικνύεται το… χειρότερο που έχει συμβεί στις ΕΔ και αντιμετωπίζεται σχεδόν ως βδέλυγμα, είναι η σταδιοδρομία των εξ Υπαξιωματικών σε βαθμούς Αξιωματικών. Μάλλον αναμένεται ότι τα προβλήματα επιλύονται με τη δημιουργία του Σώματος Υπαξιωματικών. • Η Υγεία του προσωπικού καθίσταται έρμαιο στη διάθεση του καθενός, μέσα από μη συμμορφούμενες διαδικασίες. Ο ν.3850/2010 εξακολουθεί να αποφεύγεται να εφαρμοστεί με όσα αυτό συνεπάγεται εις βάρος και της κατάστασης του προσωπικού. • Μια από τις μεγαλύτερες παραπλανήσεις αφορά την υποτιθέμενη α-νωτατοποίηση των ΑΣΣΥ, οι οποίες απλώς μετονομάζονται σε «ΑΣΜΥ» (ούτε καν ΑΣΤΕΙ κατ’ αντιστοιχία με τα ΑΣΕΙ). Αυτή δεν συμβαίνει και αυτό αποδεικνύεται από πλήθος διατάξεων που καταγράφονται και παρουσιάζονται λεπτομερώς. Η πιο ενδεικτική διάταξη αφορά την απουσία οιουδήποτε συσχετισμού με το ν.4957/2022 και τις αρμοδιότητες του Υπουργείου Παιδείας. Επίσης, παρά τα όσα ευαγγελίζεται ο νομοθέτης, ούτε τα επαγγελματικά δικαιώματα αναβαθμίζονται σε επίπεδο 6, διότι κάτι τέτοιο θα προϋπέθετε ακαδημαϊκή ισοτιμία που αποφεύγεται επιμελώς να παρασχεθεί. • Παρά την υποτιθέμενη θέσπιση φοίτησης 8 εξαμήνων, η φοίτηση στις «ΑΣΜΥ» περιέργως δύνανται να περατωθεί και στα 3 έτη, όταν κάτι τέτοιο δεν ισχύει για κανένα ΑΕΙ, ούτε βεβαίως τα ΑΣΕΙ, για τα οποία υπάρχει ειδική πρόβλεψη διετούς παράτασης. Επίσης δεν υφίσταται καμία πρόνοια αναδρομικότητας σε χιλιάδες στελέχη τα οποία παραμένουν μετέωρα. • Ενώ ο νομοθέτης ολοκληρώνει, εύστοχα, την πλήρη εξίσωση των ΑΣΕΙ με τα ΑΕΙ, θεσπίζοντας πλαίσιο για αναγνώριση επαγγελματικής ισοτιμίας, κάτι τέτοιο δεν συμβαίνει για την περίπτωση των «ΑΣΜΥ» και των αποφοίτων τους. Ακόμα και η μετέπειτα εκπαιδευτική πορεία επιχειρείται να παρουσιαστεί παραπλανητικά, διά της μετονομασίας των υφιστάμενων σχολείων εξειδικεύσεως σε «Σχολές Μεταπτυχιακής Τεχνικής Εξειδίκευσης», αποδεικνύοντας ότι υπάρχει πλήρης άγνοια περί της έννοιας των τεχνικών ειδικοτήτων, παράλληλα με την προσπάθεια παραπλάνησης ως προς τη δυνατότητα παρακολούθησης μεταπτυχιακών κύκλων σπουδών. • Μία από τις κυριότερες εξαγγελίες ήταν ότι πλέον το μισθολόγιο απο-συνδέεται από το βαθμό. Ουδέν αναληθέστερον, αφού δημιουργούνται κλιμάκια σε σχέση με τα έτη υπηρεσίας, από τα οποία εξαρτάται ο βαθμός. Προς επίρρωσιν τούτου, προστίθενται οι συντελεστές που, ομοίως, εξαρτώνται μόνο από το βαθμό. • Οι περιβόητες αυξήσεις αποδεικνύονται άνθρακες ως θησαυρός. Το άρθρο 85 περί της πρόνοιας για προσωπική διαφορά σε περιπτώσεις μείωσης αποτελεί τρανό παράδειγμα της αναξιοπιστίας των εξαγγελιών όλου του περασμένου διαστήματος και, βεβαίως, αποτελεί πικρή επιβεβαίωσή της ΠΟΕΣ για πολλοστή φορά. • Ιδιαίτερα σκοτεινή είναι διάταξη που σχετίζεται με τα στελέχη ειδικών καταστάσεων, η υπηρεσία και τα καθήκοντα των οποίων αντί να συσχετιστεί με την επικινδυνότητα των συνθηκών εργασίας, συνδέονται (προφανώς με ένα όχι αθώο λάθος) με το επίδομα επικινδυνότητας, γεγονός που υποδηλώνει κρυφή κατάργηση της καταβολής του, μαζί με το σύνολο του επιδόματος ιδιαίτερων συνθηκών εργασίας στο οποίο έχει ενσωματωθεί. Δεν δύναται να αποκλειστεί ότι ένας από τους λόγους της προσωπικής διαφοράς να αφορά και αυτή την περίπτωση. • Ήδη προετοιμάζεται το έδαφος για το τελευταίο νομοσχέδιο του «νέου Μεσαίωνα» των ΕΔ, που δεν είναι άλλο από την ενοποίηση των Μετοχικών Ταμείων. Μετά από σειρά παρεμβάσεων στα εσωτερικά των Ταμείων και των Ειδικών Λογαριασμών, ο νομοθέτης παρεμβαίνει ουσιαστικά στο αυτοδιοίκητο και τους ιδρυτικούς τους νόμους, ενώ παράλληλα προϊδεάζει για τις νέες μειώσεις στο εισόδημα με νέο τρόπο υπολογισμού. • Σοβαρά προβλήματα προκύπτουν και από τη θητεία, καθ’ όσον ο νομοθέτης δεν δείχνει να έχει επίγνωση της κατάστασης που επικρατεί στην κοινωνία. Φοιτητές αναγκάζονται να εργάζονται για να περατώσουν τις σπουδές τους, άλλοι (μεταξύ των οποίων και τέκνα στρατιωτικών) αναγκάζονται να τις διακόψουν λόγω εκτάκτων οικονομικών επιβαρύνσεων (πχ μετάθεση εκτός προγράμματος) κλπ. Γενικά η εκπαίδευση υποβαθμίζεται αρτηριοσκληρωτικά προς όφελος της θητείας. • Ομοίως παρατηρείται και υποβάθμιση της οικογένειας, όπου δυσχεραίνεται η αντιμετώπιση ειδικών περιπτώσεων που χρήζουν εξειδικευμένης προσοχής. Αυτά εμφανώς συμβαίνουν ένεκα της αδυναμίας της Πολιτείας να αντιμετωπίσει φαινόμενα κατάχρησης δικαιωμάτων, με αποτέλεσμα διαρκώς να προβαίνει σε οριζόντιες «λύσεις» (φιλοσοφία που διέπει και το σύνολο του πολυνομοσχεδίου και ειδικώς το Σώμα Υπαξιωματικών). • Σε πολλά σημεία του το πολυνομοσχέδιο εμπεριέχει ασάφειες ή ανακρίβειες που υποδηλώνουν ότι διάφορα τμήματά του μάλλον έχουν συγγραφεί από διαφορετικούς χειριστές, δίχως αυτοί να επικοινωνούν μεταξύ τους. Για παράδειγμα, σε κάποιο σημείο γίνεται λόγος για υπαξιωματικούς ανωτέρων βαθμών δίχως να προσδιορίζεται ποιοι είναι αυτοί οι βαθμοί. Σε άλλο σημείο, αναφέρεται (άπαξ) ότι οι ΕΜΘ και οι ΕΠΟΠ θεωρούνται μόνιμοι υπαξιωματικοί, ενώ στο σύνολο του νομοσχεδίου μόνο ως τέτοιοι δεν λογίζονται. Σε άλλη περίπτωση, ενώ ακούγαμε για υδροκεφαλισμούς, αυξάνονται συγκεκριμένοι καταληκτικοί βαθμοί ανωτάτων, ενώ παράλληλα παρέχεται η δυνατότητα για σταδιοδρομία σε βαθμούς αξιωματικών μέσω ειδικών προκηρύξεων, κλπ. • Για το τέλος, ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει και η μη δημοσιοποίηση της Ανάλυσης Συνεπειών Ρύθμισης καθ’ όλο το διάστημα που παρέμεινε σε δημόσια διαβούλευση το πολυνομοσχέδιο. Δεν θυμόμαστε να έχει ξανασυμβεί αυτό σε νομοσχέδιο του ΥΠΕΘΑ, αν και κατά την τελευταία διετία παρατηρείται το γεγονότος της καθυστέρησης ανάρτησης της ΑΣΥΡ για ευνόητους λόγους. Εν προκειμένω ο νομοθέτης επέλεξε σκοπίμως να αποκρύψει πλήρως το σκεπτικό και τη βούλησή του. Αν μη τι άλλο πρόκειται για περίεργη σπουδή για ένα νομοσχέδιο που έχει υποστηριχθεί ότι είναι τόσο καλό και καινοτόμο. Το εν λόγω πολυνομοσχέδιο περισσότερο επαναφέρει έναν "νέο Μεσαίωνα" παρά μια "νέα Εποχή".