Yπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας

Δικτυακός Τόπος Διαβουλεύσεων

• Σχόλιο του χρήστη 'Κ. Αβουρη' | 12 Απριλίου 2026, 02:33

  Μόνιμος Σύνδεσμος

  Να συμπεριληφθεί παράγραφος ή άρθρο ως εξής: Αναγκαία ειδική νομοθετική ρύθμιση για τις μικρές ΑΔ εκτάσεις (παλαιοί αγροί). Απαιτείται σαφής και οριστική νομοθετική λύση για τις μικρές ιδιωτικές εκτάσεις που εμφανίζονται στις αεροφωτογραφίες 1945/1960 με αγροτική μορφή (παλαιοί αγροί), αλλά σήμερα, λόγω εγκατάλειψης της καλλιέργειας, αποτυπώνονται στους δασικούς χάρτες ως ΑΔ.Η ανάγκη ρύθμισης αφορά αποκλειστικά τις ΑΔ εκτάσεις και όχι τις ΔΑ, καθώς στις ΑΔ περιπτώσεις πρόκειται για εκτάσεις που ουδέποτε υπήρξαν ιστορικά δάση, αλλά αγροί, ελαιώνες, αμπελώνες και λοιπές γεωργικές γαίες, οι οποίες δασώθηκαν μεταγενέστερα αποκλειστικά λόγω εγκατάλειψης της καλλιέργειας. Η φυσική αναβλάστηση ενός παλαιού αγρού δε δύναται να μεταβάλλει αναδρομικά τον ιστορικό και πραγματικό χαρακτήρα της έκτασης, ούτε να οδηγεί σε μόνιμη δασική δέσμευση γης που ουδέποτε είχε πρωτογενή δασική φυσιογνωμία.Το ισχύον καθεστώς εμφανίζει εμφανή αντίφαση. Από τη μία πλευρά, η Πολιτεία αναγνωρίζει τη δυνατότητα επαναφοράς της γεωργικής ή δενδροκομικής χρήσης, αποδεχόμενη κατ’ ουσίαν την απομάκρυνση της σημερινής βλάστησης. Από την άλλη πλευρά, όμως, δεν επιτρέπει βασικές και απολύτως αναγκαίες υποδομές για την ουσιαστική άσκηση της καλλιέργειας, όπως, μεταξύ άλλων, την αγροτική αποθήκη και το αντλιοστάσιο, με αποτέλεσμα η επιτρεπόμενη χρήση να παραμένει πρακτικά ελλιπής και μη λειτουργική.Η κατάσταση αυτή δημιουργεί ένα ιδιότυπο καθεστώς δυσμενέστερο ακόμη και από αυτό των ΔΑ εκτάσεων που "πρόλαβαν" να κατασκευάσουν σημαντικές για την καλλιέργεια υποδομές. Ουσιαστικά οι ΔΑ εκτάσεις αντιμετωπίζονται χωρίς καμία κανονιστική ή περιβαλλοντική δικαιολογία, έναντι των ΑΔ εκτάσεων, κατά παράβαση της αρχής της αναλογικότητας (άρθρο 25 Συντ.), της ασφάλειας δικαίου, της χρηστής διοίκησης και της ουσιαστικής προστασίας της ιδιοκτησίας κατά το άρθρο 17 του Συντάγματος.Κατά πάγια νομολογία του Συμβουλίου της Επικρατείας, όταν οι περιορισμοί στην ιδιοκτησία υπερβαίνουν το εύλογο μέτρο και οδηγούν σε ουσιώδη αποστέρηση της δυνατότητας αξιοποίησης του ακινήτου, απαιτείται διατήρηση δίκαιης ισορροπίας μεταξύ δημοσίου συμφέροντος και ιδιοκτησίας, ιδίως όταν οι περιορισμοί επιβάλλονται σε εκτάσεις που δεν συγκεντρώνουν τα ουσιαστικά χαρακτηριστικά αυθεντικού δασικού οικοσυστήματος.Περαιτέρω,σε περίπτωση που διάταξη ορίσει ευνοϊκότερη μεταχείριση για ΔΑ εκτάσεις που διατηρούν γεωργική χρήση, όπως την πλήρη απαλλαγή τους από τη δασική νομοθεσία,χωρίς αντίστοιχη μέριμνα για τις ΑΔ, θα οδηγούσε στο παράδοξο οι εκτάσεις με ιστορικό δασικό χαρακτήρα θα συνεχίζουν να βρίσκονται υπό μόνιμη αυστηρή κρατική επιτήρηση, ενώ ουδέποτε υπήρξαν δάση. Η διαφοροποίηση αυτή θα αντέβαινε στις αρχές της ισότητας, της αναλογικότητας και της κανονιστικής συνοχής της έννομης τάξης.Για τους λόγους αυτούς απαιτείται ειδική νομοθετική πρόβλεψη για τις ΑΔ εκτάσεις μικρού εμβαδού, ιδίως έως πέντε (5) στρεμμάτων, δεδομένου ότι πρόκειται για εκτάσεις με αποδεδειγμένα μη δασικό ιστορικό χαρακτήρα, των οποίων η μεταγενέστερη δάσωση έχει παρεπόμενο και όχι πρωτογενή χαρακτήρα. Το μικρό εμβαδόν των εκτάσεων αυτών δεν προβάλλεται αυτοτελώς ως λόγος αποδέσμευσης, αλλά συνεκτιμάται συμπληρωματικά με τον μη δασικό ιστορικό χαρακτήρα τους και την ανάγκη τήρησης της αρχής της αναλογικότητας κατά την επιβολή περιορισμών στην ιδιοκτησία. Επικουρικά, εφόσον ο νομοθέτης επιλέξει τη διατήρηση ουσιωδών περιορισμών στις ανωτέρω ΑΔ εκτάσεις, θα πρέπει να προβλεφθεί θεσμικός μηχανισμός δίκαιης αποκατάστασης του ιδιοκτήτη, κατ’ εφαρμογή των αρχών της αναλογικότητας και της προστασίας της ιδιοκτησίας, παρέχοντας τη δυνατότητα επιλογής μεταξύ: (α) αξιοποίησης της έκτασης σύμφωνα με τις επιτρεπόμενες χρήσεις γης της περιοχής όπου αυτή βρίσκεται, (β) εύλογης αποζημίωσης λόγω ουσιώδους περιορισμού της ιδιοκτησίας ή/και (γ) ανταλλαγής με ισοδύναμη διαθέσιμη δημόσια έκταση με τη δυνατότητα οικιστικής αξιοποίησης. Η διοίκηση οφείλει να δώσει οριστική και θεσμικά συνεπή λύση για τις ΑΔ εκτάσεις, δηλαδή για παλαιούς αγρούς που ουδέποτε υπήρξαν δάση, με σεβασμό στην ιστορική πραγματικότητα, τη συνταγματική προστασία της ιδιοκτησίας και την αρχή της αναλογικότητας.