Υπουργείο Παιδείας, Θρησκευμάτων και Αθλητισμού

Δικτυακός Τόπος Διαβουλεύσεων

• Σχόλιο του χρήστη 'Θανάσης Ρεπάνης καθηγητής πιάνου σε ωδεία' | 4 Μαρτίου 2026, 11:46

  Μόνιμος Σύνδεσμος

  Ρεπάνης Θανάσης Καθηγητής πιάνου σε Ωδεία 4-3-2026 ΣΥΝΟΠΤΙΚΗ ΓΕΝΙΚΗ ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ ΚΑΙ ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΕΙΣ ΣΤΟ ΣΧΕΔΙΟ ΝΟΜΟΥ «Ίδρυση Ανώτατης Σχολής Παραστατικών Τεχνών, σύσταση νέας κατηγορίας θέσεων Καλλιτεχνικής Εκπαίδευσης, πλαίσιο λειτουργίας Ανώτερων Σχολών Καλλιτεχνικής Εκπαίδευσης και Ανώτερων Σχολών Μουσικής Εκπαίδευσης και άλλες ρυθμίσεις» ΣΕ ΑΡΘΡΑ ΠΟΥ ΑΦΟΡΟΥΝ ΣΤΗΝ ΩΔΕΙΑΚΗ ΜΟΥΣΙΚΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΑΡΘΡΑ 1-60 & 105-107 ********* Α΄ ΜΕΡΟΣ Με το νομοσχέδιο επιχειρείται μια μεγάλη θεσμική αλλαγή η οποία αφορά στην α) καθολική αλλαγή της διοικητικής εποπτείας των φορέων (απο το Υπουργείο Πολιτισμού στο Υπουργείο Παιδείας ), από 1-1-2027 β) ίδρυση της Ανώτατης Σχολής Παραστατικών Τεχνών ως ΑΕΙ (επίπεδο 6 του ΕΠΠ), και την λειτουργία της το ακαδημαϊκό έτος 2028-2029. γ) εργοποίηση των ΠΔ του ν. 2557/97 αρ 5 για την ίδρυση και λειτουργία Σχολών Βασικής (ΣΒΑΜΕ) και Ανώτερης Μουσικής Εκπαίδευσης (ΑΣΜΕ) που θα αντικαταστήσουν τα Ωδεία που λειτουργούν σήμερα, από 1-1-27. δ) αναγνώριση - ισοτιμία τίτλων (αντιστοίχιση στο επίπεδο 5 του ΕΠΠ), διαδικασίες μετάβασης απο επίπεδο σε επίπεδο και σύσταση νέας κατηγορίας θέσων προσωπικού “Καλλιτεχνικής Εκπαίδευσης ΚΕ”. Εκτιμώ οτι οι θεσμικές αλλαγές που επιχειρούνται δεν θα αλλάξουν προς το καλύτερο, ούτε στο ελάχιστο την σημερινή πραγματικότητα στην ωδειακή εκπαίδευση διότι α) με εξαίρεση το ΚΩΘ, όλοι οι μαθητές στα Ωδεία πληρηρώνουν τώρα, και θα πληρώνουν στο μέλλον δίδακτρα, πολλές φορές δυσβάσταχτα για τις λαϊκές οικογένειες, εφόσον και οι νέοι φορείς μουσικής εκαπαίδευσης θα παραμείνουν είτε ως ιδιωτικές επιχειρήσεις, είτε ως Δημοτικά Ωδεία (εφόσον μπορέσουν και επιβιώσουν λόγω υποχρηματοδότησης ή/και λόγω της νέας νομοθεσίας). β) τα εργασιακά δικαιώματα των καθηγητών και οι μισθοί σε ιδιωτικά και δημοτικά ωδεία θα παραμείνουν καθηλωμένα σε απαράδεκτα επίπεδα (5-7 ευρώ/ώρα), ενώ ένα πλήθος ασαφών και αντικρουόμενων διατάξεων θα συσκοτίσει περισσότερο το ήδη πολύπλοκο ακαδημαϊκό status όλων των τίτλων, τόσο όσων εχουν αποδοθεί , όσων και εκείνων που θα αποδοθούν στο μέλλον. Υπάρχει το ενδεχόμενο μιά σειρά διατάξεις να στερήσουν, για πρώτη φορά στην ιστορία των ωδείων, την δυνατότητα σε κατόχους Πτυχίων και Διπλωμάτων που αποκτήθηκαν νόμιμα να εργασθούν. γ) ενώ υπάρχει ειδικά νομοθετημένη πρόβλεψη εδώ και 30 χρόνια, δεν υπήρξε ποτέ ως τώρα η πολιτική βούληση για ίδρυση νέων Δημόσιων-Δωρεάν μουσικών ιδρυμάτων, ούτε ουσιαστκή μέριμνα σε φοιτητές-σπουδαστές μουσικής (υποτροφίες, στέγαση, μεταφορές στα ΜΜΜ, βιβλιογραφία κλπ). δ) δεν καταγράφεται κανένα θεσμικό κίνητρο ώστε να αναστραφεί η ραγδαία φθίνουσα προσέλευση αρχαρίων - νέων μαθητών, ούτε να επιμηκυνθεί ο μέσος χρόνος παραμονής των μαθητών στα ώδεία. Στην άλλη πλευρά, στην κορυφή της πυραμίδας των σπουδών, στις ανώτερες ταξεις των οργάνων και των υπόλοιπων ειδικεύσεων, όλο και λιγότεροι σπουδαστές μετέχουν τελικά στις επίπονες απολυτήριες εξετάσεις. Όλοι οι νέοι απόφοιτοι των τελευταίων χρόνων βρίσκονται απέναντι σ’ ένα αβέβαιο, εργασιακά και καλλιτεχνικά, μέλλον. Ποιά είναι η απάντηση του Κράτους απέναντι σ’ αυτά? : “ο εξορθολογισμός των μουσικών καλλιτεχνικών σπουδών στην χώρα με τη διαβάθμιση των σπουδών των Μουσικών Εκπαιδευτικών Ιδρυμάτων (Μ.Ε.Ι.) του β.δ. 16/1966 (Α’ 7) και του ν. 299/1976(Α’ 90), που σηματοδοτείται με τη μετονομασία τους σε Ανώτερες Σχολές Μουσικής Εκπαίδευσης, στο επίπεδο πέντε (5)του Εθνικού Πλαισίου Προσόντων.”(Άρθρο 42) Αλλά, ποιά ήταν/είναι η συμβολή του κλάδου των μουσικών ? “Η διαχρονική αδυναμία του κλάδου να αρθρώσει ενιαίο λόγο —παιδαγωγικό, πολιτισμικό, διεκδικητικό— τον έχει οδηγήσει σε μια εσωτερική φθορά που ευνοεί την απουσία του από τα κέντρα αποφάσεων. Αντί να διαμορφώνεται μια ισχυρή στρατηγική για τη θέση της μουσικής παιδείας, ο κλάδος καταναλώνεται σε μικροπολιτικές, ανταγωνισμούς και ταυτοτικές συγκρούσεις.”* * Μαρία Αργυρίου, άρθρο στο alfavita.gr 9-8-2025. ********* Αναδύεται, επομένως, αμείλικτα το ερώτημα: Από ποιούς και για ποιούς μια εκπαιδευτική διαδικασία στο πλαίσιο ενός νέου νομοθετικού πλαισίου που διαμορφώθηκε από ποιούς? ********* Β΄ ΜΕΡΟΣ Στα Άρθρα του νομοσχεδίου που παρατίθενται στη συνέχεια, εντοπίζονται προβληματικές, αντικρουόμενες και ασαφείς διατάξεις που δημιουργούν έδαφος για απαράδεκτες διακρίσεις μεταξύ καθηγητών, μεταξύ σπουδαστών, μεταξύ μουσικών ιδρυμάτων. Παράλληλα είναι μαθηματικά βέβαιο ότι η σύγχυση ερμηνειών θα δημιουργήσει έδαφος για αντεγκλήσεις, ενστάσεις και δικαστικές διαμάχες. Επιλέγω μερικές χαρακτηριστικές περιπτώσεις διατάξεων, που αφορούν στενά την Ωδειακή εκπαίδευση, από άλλες, όχι απαραίτητα υποδεέστερης σημασίας. α) Άρθρο 20. Με βάση τα προβλεπόμενα στο νομοσχέδιο, και χωρίς αιτιολόγηση, η μουσική δεν εντάσσεται στην καλλιτεχνική εκπαίδευση (οι ΑΣΜΕ δεν ανήκουν στις ΑΣΚΕ) και επομένως ως κλάδος απομονώνεται. Θα πρέπει και η μουσική να ενταχθεί στην καλλιτεχνική εκπαίδευση. β) Άρθρα 22&23&46&48. Ως απόρροια του προηγούμενου, δημιουργείται πρόβλημα κυρίως στους κατόχους τίτλων που έχουν αποδοθεί ως τώρα -ίσως και απο την επόμενη σχολική χρονιά 2026-2027 - στην διαδικασία προσλήψεων τους στα Δημοτικά Ωδεία. (προσοντα άνα θέση στην προκήρυξη, κριτήρια επιλογής απο τις αντίστοιχες Επιτροπές, μισθοδοσία κλπ). γ) Άρθρα 48 . Η παρ. 48.1 είναι εξαιρετικά προβληματική διότι δεν αποτυπώνεται ρητά και με σαφήνεια οτι οι “τίτλοι σπουδών που αντιστοιχούν στο επίπεδο (5) του ΕΠΠ” αντιστοιχούν στις “ Θέσεις της κατηγορίας Καλλιτεχνικής Εκπαίδευσης (ΚΕ)”- Άρθρο 23.1- ώστε να “γίνεται δεκτό ως προσόν διορισμού ή πρόσληψης και για θέσεις κλάδων και ειδικοτήτων της κατηγορίας Τεχνολογικής εκπαίδευσης (ΤΕ)- Άρθρο 23.2. Δηλαδή δεν υπάρχει καθολική σύνδεση των μουσικών πτυχίων και διπλωμάτων με την ΤΕ κατηγορία όλων των Ωδείων συμπεριλαμβανομένου και του ΚΩΘ, παρόλο που ήδη ισχύει ο νόμος 4325 Άρθρο 8 όπου αναφέρεται οτι οι τίτλοι αποτελούν προσόν διορισμού ή πρόσληψης “στο κλάδο Μουσικών ΤΕ στον οποίο κατατάσσονται αυτοδίκαια οι μουσικοί των ΟΤΑ”. Η παρ. 48.2 και κυρίως η 48.3 υποκρύπτει ενδεχομένως μία διαδικασία αμφιβόλου νομιμότητας εφόσον περιορίζει το “ευεργέτημα” εργασιακών δικαιωμάτων του 48.2 μόνο σε αποφοίτους μουσικών ιδρυμάτων που θα “τύχει” να περιλαμβάνονται στο πεδίο εφαρμογής του 48.1, δηλαδη σε μία λίστα ωδείων που θα καθορισθεί ( με ποιά κριτήρια και πότε?) απο μιά ΚΥΑ Παιδείας και Πολιτισμού. δ) Άρθρα 44&57. Εύλογα δημιουργείται η απορία : Τι θα προηγηθεί πρώτα , η Μετονομασία των ΜΕΙ σε ΑΣΜΕ (Άρθρο 44) , ή η έκδοση του σχετικού ΠΔ (Άρθρο 57) όπου θα καθορίζεται “η διαδικασία χορήγησης άδειας ίδρυσης και λειτουργίας” των ΑΣΜΕ? Επειδή και τα δύο άρθρα ενεργοποιούνται την1-1-2027, είναι φανερό οτι ως τότε τα χρονικά περιθώρια είναι ασφυκτικά μικρά για όλες τις απαιτούμενες διαδικασίες, εκτός αν για κάποια Ωδεία οι ταχύτητες της γραφειοκρατίας είναι ...μεγαλύτερες. ε) Άρθρα 48& 57. Η απλή και μόνο αντιπαραβολή αυτών των άρθρων καταδεικνύει ότι στο νομοσχέδιο προσδίδεται ανισομερώς μεγαλύτερη σημασία στις ΑΣΚΕ, στις οποίες δεν ανήκουν οι ΑΣΜΕ,( όπως ανέφερα στην παρατήρηση 2α) ενώ όλη η νέα νομοθετική ρύθμιση (γενικό πλαίσιο και πρόγραμμα σπουδών κλπ) για το σύνολο της Μουσικής Εκπαίδευσης εγκλείεται και αποκρύπτεται στην έκδοση των ΠΔ όπως προβλέπει το Άρθρο 57. Είναι απολύτως απαραίτητο τα σχέδια αυτών των ΠΔ για ΑΣΜΕ και ΣΒΑΜΕ να δημοσιευτούν ΑΜΕΣΑ ΠΡΙΝ ΤΗΝ ΨΗΦΙΣΗ ΤΟΥ ΝΟΜΟΥ σε γνώση των εμπλεκόμενων φορέων. στ) Άρθρα 17&57. Στο Άρθο 17 καταγράφεται σαφής δυσμενής διάκριση και καταστρατήγηση των συνταγματικών αρχών της ισονομίας, η αυτόματη ένταξη των σπουδαστών του ΚΩΘ (αδιαβάθμητο ως τώρα) στην ΑΣΠΤ (Διαβαθμισμένο ΑΕΙ), έναντι των αποκλειομένων σπουδαστών των άλλων (ιδιωτικών ή δημοτικών) Ανώτερων Σχολών Μουσικής, που κατά την ισχύ του παρόντος υπό διαβούλευση νομοσχεδίου, βρίσκονται στο ίδιο επίπεδο σπουδών, με το ίδιο επίσημο πρόγραμμα και έχουν τις ίδιες υποχρεώσεις και δικαιώματα κατά την ημέρα έναρξης ισχύος του παρόντος νομοσχεδίου. Με το Άρθρο 57 Η κατάσταση περιπλέκεται ακόμη περισσότερο διότι δεν είναι προφανές αν εξακολουθεί να ισχύει η παρ. 5α του Άρθρου 5 του ν. 2557/1997 μετά την τροποποίηση στο παρόν νομοσχέδιο μόνο της παρ. 4. Δηλαδή, θα ισχύει η διάταξη : ‘Στο Ωδείο Θεσσαλονίκης, που λειτουργεί σύμφωνα με το ν.δ. 1445/1942 και ονομάζεται στο εξής «Κρατικό Ωδείο Θεσσαλονίκης” (Κ,Ω.Θ.) λειτουργούν ανώτερη σχολή μουσικής εκπαίδευσης και σχολή βασικής μουσικής εκπαίδευσης. Ο αριθμός μαθητών της σχολής βασικής μουσικής εκπαίδευσης δεν μπορεί να υπερβαίνει το διπλάσιο των σπουδαστών της σχολής Α.Σ.Μ.Ε.’ ? ζ) Άρθρο 48&49 & 10. Ο συνδυασμός των άρθρων δίνει μία κατ΄επίφαση δυνατότητα χρήσης “διαδρόμου” επικοινωνίας αποφοίτων μεταξύ Μουσικών Εκαιδευτικών ιδρυμάτων και ΑΣΠΤ μόνο που αυτό θα γίνεται με τους περιορισμούς αναγνώρισης των τίτλων (Άρθρο 48), την ποσόστωση επί του αριθμού των εισακτέων στο 15% ( Άρθρο 49α), και την κατοχή πτυχίου ΑΕΙ (Άρθρο 10) κάτι το οποίο απευθύνεται και ωφελεί εξαιρετικά μικρό, και μάλλον μονοψήφιο αριθμό σπουδαστών κατ έτος. ********* “Ποια οφείλει να είναι η ατομική στάση του εκπαιδευτικού μουσικής;  Η ευθύνη δεν είναι μόνο συλλογική αλλά και ατομική: κάθε εκπαιδευτικός μουσικής οφείλει να αφήνει το στίγμα του μέσα από ενεργή στάση - εμπλοκή και όχι μέσω της ασφαλούς κριτικής από απόσταση, ενώ κάθε σύλλογος επιστημονικός ή μη, οφείλει να ενισχύει και να προσυπογράφει ένα αδιαίρετο μέτωπο εκπαιδευτικής πολιτικής, ικανό να υπερασπιστεί τον ρόλο της μουσικής ως αναπόσπαστου μέρους της δημόσιας Παιδείας.”* *Μαρία Αργυρίου άρθρο στο fb 12-8-2025