Αρχική Δημόσια ηλεκτρονική διαβούλευση για το σχέδιο νόμου του Υπουργείου Εσωτερικών με τίτλο «Κώδικας Τοπικής Αυτοδιοίκησης»ΜΕΡΟΣ Β’ ΝΟΜΙΚΑ ΠΡΟΣΩΠΑ ΤΟΠΙΚΗΣ ΑΥΤΟΔΙΟΙΚΗΣΗΣ (άρθρα 184-291)Σχόλιο του χρήστη ΕΥΑΓΓΕΛΟΣ ΣΑΚΕΛΛΑΡΙΟΥ ΓΕΝ. ΔΙΕΥΘΥΝΤΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΙΑΚΗΣ ΚΑΡΔΙΤΣΑΣ Α.Α.Ε. ΟΤΑ | 30 Μαΐου 2026, 11:20
  • Σχόλιο του χρήστη 'ΕΥΑΓΓΕΛΟΣ ΣΑΚΕΛΛΑΡΙΟΥ ΓΕΝ. ΔΙΕΥΘΥΝΤΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΙΑΚΗΣ ΚΑΡΔΙΤΣΑΣ Α.Α.Ε. ΟΤΑ' | 30 Μαΐου 2026, 11:20

    Το αποτέλεσμα που αποτυπώνεται στο προτεινόμενο Σχέδιο Νόμου δεν κινείται προς την ορθή κατεύθυνση. Ιδίως ως προς τα προγράμματα LEADER και τις Ομάδες Τοπικής Δράσης (ΟΤΔ), οι προτεινόμενες συγχωνεύσεις και η υποχρεωτική μετατροπή των Αναπτυξιακών Εταιρειών σε Αναπτυξιακούς Οργανισμούς δημιουργούν σοβαρούς κινδύνους. Η ενδεχόμενη ανατροπή του υφιστάμενου θεσμικού και λειτουργικού πλαισίου ενέχει κίνδυνο αποσταθεροποίησης των εγκεκριμένων προγραμμάτων, απώλειας χρηματοδοτήσεων και ακύρωσης κρίσιμων αναπτυξιακών παρεμβάσεων στις τοπικές κοινωνίες. Το υπό διαβούλευση Σχέδιο Νόμου θεσπίζει ενιαία ρύθμιση για τα νομικά πρόσωπα στα οποία συμμετέχουν δήμοι και περιφέρειες. Στο πλαίσιο αυτό, το άρθρο 207 του Σχεδίου Νόμου ορίζει ότι ορισμένες κατηγορίες νομικών προσώπων ιδιωτικού δικαίου της Τοπικής Αυτοδιοίκησης υποχρεωτικά μετατρέπονται σε Αναπτυξιακούς Οργανισμούς ή συγχωνεύονται με υφιστάμενους ή λύονται. Στις κατηγορίες αυτές περιλαμβάνονται ρητά, βάσει των περ. β) και δ) της παρ. 1 του άρθρου 207, «οι κάθε είδους ανώνυμες εταιρείες του άρθρου 252 του Κώδικα Δήμων και Κοινοτήτων (ν. 3463/2006, Α΄ 114), περί ορισμών και διακρίσεων των επιχειρήσεων Οργανισμών Τοπικής Αυτοδιοίκησης, με την επιφύλαξη της περ. η) της παρ. 1 του άρθρου 188» και «οι αναπτυξιακές ανώνυμες εταιρείες του άρθρου 194 του ν.3852/2010 (Α΄ 87), περί επιχειρήσεων περιφερειών». Ωστόσο, ο ίδιος ο νομοθέτης του Σχεδίου Νόμου αναγνωρίζει ρητά ότι υπάρχουν νομικά πρόσωπα με ιδιαίτερα χαρακτηριστικά, τα οποία δεν πρέπει να υπαχθούν στο γενικό καθεστώς αναγκαστικής μετατροπής. Προς τούτο, θεσπίζει στο άρθρο 189 παρ. 1, από όπου συνάγεται ότι οι προβλεπόμενες εξαιρέσεις αφορούν νομικά πρόσωπα τα οποία: • διέπονται από ενωσιακό δίκαιο, όπως οι Ε.Ο.Ε.Σ., • έχουν συσταθεί και λειτουργούν βάσει ειδικού εθνικού νομοθετικού πλαισίου, όπως οι ενεργειακές κοινότητες και οι ναυτικές εταιρείες, ή • έχουν μεικτό χαρακτήρα, καθώς στη μετοχική τους σύνθεση συμμετέχουν και ιδιωτικοί φορείς, όπως οι εταιρείες μεικτής οικονομίας. Οι υφιστάμενες Αναπτυξιακές Ανώνυμες Εταιρείες Ο.Τ.Α., μολονότι υπάγονται στο άρθρο 252 του ν. 3463/2006, αποτελούν στην πράξη σχήματα μεικτής οικονομίας, καθώς το κεφάλαιό τους κατανέμεται μεταξύ του δημόσιου τομέα (δήμοι, περιφέρειες) και του ιδιωτικού/συλλογικού τομέα (επιμελητήρια, αγροτικοί συνεταιρισμοί, ενώσεις παραγωγών, συνεταιριστικές τράπεζες κ.λπ.). Η σύνθεση αυτή δεν είναι τυπική, αλλά ουσιώδης. Η φιλοσοφία των εταιρειών αυτών βασίζεται στην τοπική εταιρική σχέση και στη συνεργασία δημόσιου και ιδιωτικού τομέα, προς όφελος του συλλογικού συμφέροντος της εκάστοτε τοπικής κοινωνίας. Οι πολυμετοχικές Αναπτυξιακές Ανώνυμες Εταιρείες Ο.Τ.Α. ιδρύθηκαν στην περιφέρεια με σκοπό την οικονομική, αγροτική και πολιτιστική στήριξη της υπαίθρου. Κατ’ αντιστοιχία, με τις εταιρείες μεικτής οικονομίας του άρθρου 25 του ν.947/1979: • αποτελούν νομικά πρόσωπα στο μετοχικό κεφάλαιο των οποίων συμμετέχουν τόσο Ο.Τ.Α. όσο και φορείς του ιδιωτικού/συλλογικού τομέα, • στόχος τους είναι η διεκδίκηση και υλοποίηση συγχρηματοδοτούμενων ευρωπαϊκών, εθνικών και περιφερειακών προγραμμάτων, με σκοπό την ανάπτυξη κυρίως αγροτικών περιοχών μέσω της συνεργασίας δημόσιου και ιδιωτικού τομέα, εξυπηρετώντας το συλλογικό όφελος της εκάστοτε τοπικής κοινωνίας, • η λειτουργία τους συμβάλλει ουσιαστικά στην ενεργοποίηση της τοπικής οικονομίας, στην προσέλκυση επενδύσεων, στην ανάπτυξη δημόσιων υποδομών, στην ενίσχυση της κοινωνικής συνοχής και στη βελτίωση της ποιότητας ζωής των κατοίκων της υπαίθρου, αξιοποιώντας ανταγωνιστικά ευρωπαϊκά προγράμματα που απαιτούν ταχύτητα και ευελιξία στην υλοποίηση. ΠΡΟΤΑΣΗ ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΣΗΣ Κατόπιν των ανωτέρω, προτείνεται είτε: α) να τροποποιηθεί η παρ. 1, περ. δ) του άρθρου 189 του Σχεδίου Νόμου, ως εξής: «δ) οι υφιστάμενες εταιρείες μεικτής οικονομίας, στις οποίες συμμετέχουν δήμοι ή περιφέρειες, και οι οποίες λειτουργούν σύμφωνα με το άρθρο 25 του ν. 947/1979 (Α΄ 169), καθώς και οι ανώνυμες εταιρείες Ο.Τ.Α. του άρθρου 252 του ν. 3463/2006, εφόσον έχουν χαρακτηριστικά εταιρείας μεικτής οικονομίας». β) να προστεθεί νέα περίπτωση ζ) στο άρθρο 189 παρ. 1 του Σχεδίου Νόμου, ως εξής: «…ζ) οι υφιστάμενες ανώνυμες εταιρείες του άρθρου 252 του ν.3463/2006, στις οποίες συμμετέχουν δήμοι, περιφέρειες και ιδιωτικοί φορείς και στις οποίες λειτουργούν εγκεκριμένες Ομάδες Τοπικής Δράσης (ΟΤΔ) για την υλοποίηση προγραμμάτων τοπικής ανάπτυξης του Υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων. Οι εταιρείες αυτές δεν υπάγονται στις διατάξεις του άρθρου 207…» Η προτεινόμενη νομοτεχνική διατύπωση ακολουθεί τη δομή και τη λογική των λοιπών εξαιρέσεων του άρθρου 189 παρ. 1 του Σχεδίου Νόμου, προβλέπει σαφή κριτήρια διάκρισης και δεν δημιουργεί κενά ή αντιφάσεις στο σύστημα του νόμου. Γ) να διαμορφωθεί η 2η παράγραφος του άρθρου 189 ως εξής «…2. Από την έναρξη ισχύος του παρόντος, οι δήμοι, οι περιφέρειες και τα νομικά πρόσωπα της τοπικής αυτοδιοίκησης δεν επιτρέπεται να συμμετάσχουν σε άλλα νομικά πρόσωπα τα οποία δεν εντάσσονται στο άρθρο 186, περί ορισμών, με εξαίρεση τη συμμετοχή τους στις ενεργειακές κοινότητες, σύμφωνα με τον ν. 4513/2018 και σε Ε.Ο.Ε.Σ., σύμφωνα με τα άρθρα 108 έως 113 του ν. 4483/2017, περί της Ευρωπαϊκής Εδαφικής Συνεργασίας και των Ευρωπαϊκών Ομίλων Εδαφικής Συνεργασίας και το άρθρο 342 του παρόντος, περί διεθνών συνεργασιών, καθώς και τη συμμετοχή τους στις υφιστάμενες, κατά την έναρξη ισχύος του παρόντος, ανώνυμες εταιρείες του άρθρου 252 του ν.3463/2006, στις οποίες συμμετέχουν δήμοι, περιφέρειες και ιδιωτικοί φορείς και στις οποίες λειτουργούν εγκεκριμένες Ομάδες Τοπικής Δράσης (ΟΤΔ) για την υλοποίηση προγραμμάτων τοπικής ανάπτυξης του Υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων…» Σε κάθε περίπτωση, οι πολυμετοχικές Ανώνυμες Εταιρείες που διαθέτουν τα παραπάνω χαρακτηριστικά, είτε έχουν είτε δεν έχουν πλειοψηφία οι ΟΤΑ, θα πρέπει να κατοχυρωθούν νομικά με ειδική διάταξη, τόσο ως προς τη λειτουργία τους όσο και ως προς το απασχολούμενο προσωπικό, λαμβάνοντας υπόψη τις προβλέψεις των ευρωπαϊκών κανονισμών για τις Ομάδες Τοπικής Δράσης και τον ευέλικτο χαρακτήρα που απαιτείται να έχουν για την ταχεία και αποτελεσματική υλοποίηση των αναπτυξιακών προγραμμάτων.