Αρχική Ενεργή μάχη:Ολοκληρωμένη αναμόρφωση του συστήματος πρόληψης, ετοιμότητας και απόκρισης έναντι δασικών πυρκαγιών και λοιπών φυσικών, τεχνολογικών ή ανθρωπογενών καταστροφών...ΜΕΡΟΣ Δ’ ΜΕΤΡΑ ΠΡΟΛΗΠΤΙΚΗΣ ΠΥΡΟΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ ΚΑΙ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΤΙΚΑ ΜΕΤΡΑ ΠΡΟΛΗΨΗΣ Ή ΚΑΤΑΣΤΟΛΗΣ ΔΑΣΙΚΩΝ ΠΥΡΚΑΓΙΩΝ (άρθρα 32-39)Σχόλιο του χρήστη WWF Ελλάς | 24 Ιανουαρίου 2026, 22:56
Σχόλια για Άρθρο 36 Ελεγχόμενη βόσκηση για την πρόληψη δασικών πυρκαγιών Η νομοθέτηση της βόσκησης ως μεθόδου πρόληψης δασικών πυρκαγιών μας βρίσκει επί της αρχής σύμφωνους. Για τον λόγο αυτό, χαιρετίζουμε την πρωτοβουλία του ΥΚΚΠΠ να εισαγάγει τη συγκεκριμένη διάταξη. Με την ορθολογική ενσωμάτωση της βόσκησης στις πρακτικές διαχείρισης των δασών, αναμένεται η Ελλάδα να ενισχύσει τόσο την οικολογική ισορροπία όσο και τη μείωση του κινδύνου πυρκαγιών. Η βόσκηση εκτός από εργαλείο διαχείρισης δασικής καύσιμης ύλης, μπορεί να στηρίξει την τοπική οικονομία, ιδιαίτερα σε μειονεκτικές περιοχές. Οι επαγγελματίες κτηνοτρόφοι που ασκούν δραστηριότητα εκτατική ή ημι-εκτατικής μορφής μπορούν με την καθημερινή τους εργασία να συμβάλλουν με βιώσιμο τρόπο στην αντιπυρική προστασία των δασών. Εναλλακτικά, θα πρέπει να δίνεται η δυνατότητα σε διάφορους φορείς που ασχολούνται με τη διαχείριση π.χ. Μονάδες Διαχείρισης Προστατευόμενων Περιοχών να εισάγουν και να συντηρούν ζώα για το σκοπό αυτό. Ο σωστός σχεδιασμός, η θέσπιση οικονομικών κινήτρων θα πρέπει να προσφέρει οικονομικά οφέλη στις τοπικές κοινότητες ώστε να αντιστραφεί όπου είναι εφικτό η εγκατάλειψη της κτηνοτροφίας στην ύπαιθρο. Η Κοινή Αγροτική Πολιτική (ΚΑΠ) υποστηρίζει τη βόσκηση με βοοειδή, πρόβατα και αίγες για τη διαχείριση της βιομάζας, με στόχο τη μείωση των κινδύνων πυρκαγιάς στις περισσότερες μεσογειακές χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης, όπου η δυναμική της κλιματικής αλλαγής αυξάνει τους κινδύνους τέτοιων φαινομένων. Η ενσωμάτωση των πρακτικών βόσκησης στις στρατηγικές διαχείρισης των πυρκαγιών θεωρείται μια φυσική και βιώσιμη μέθοδος πρόληψης των πυρκαγιών, που υποστηρίζει τους στόχους της πολιτικής της ΕΕ για την προσαρμογή στην κλιματική αλλαγή και την προστασία της βιοποικιλότητας. Χρειάζεται η πρόνοια μιας πιλοτικής φάσης εφαρμογής με έργα που θα χρηματοδοτηθούν από το Κράτος και τη συνεργασία εξειδικευμένων φορέων, όπως ο ΕΛΓΟ Δήμητρα, η Λιβαδοπονική Εταιρία και σχετικά τμήματα ή εργαστήρια των ΑΕΙ της ημεδαπής για την εξαγωγή ερευνητικών αποτελεσμάτων, πιθανών αρνητικών επιδράσεων σε συγκεκριμένα δασικά οικοσυστήματα και διορθωτικές κινήσεις για την ευρύτερη εφαρμογή της μεθόδου. Ως μέθοδος πρόληψης πρέπει να εντάσσεται οργανικά και στα αντιπυρικά ή διαχειριστικά σχέδια της δασικής υπηρεσίας, ώστε να ερευνώνται και οι πιθανές θετικές ή αρνητικές επιδράσεις στα δασικά οικοσυστήματα και να ορίζονται οι περιοχές προτεραιότητας για την εφαρμογή της. Τέλος, προτείνεται η συμπλήρωση του άρθρου 36 με ρητή πρόβλεψη για τη δυνατότητα ελεγχόμενης βόσκησης αγροτικών ζώων εντός καμένων δασικών και δασωμένων εκτάσεων, για διαχειριστικούς και οικολογικούς λόγους (διαχείριση καύσιμης ύλης, ρύθμιση μεταπυρικής αναγέννησης, υποστήριξη αποκατάστασης). Παρ. 1: Προτείνουμε την προσθήκη «Η ελεγχόμενη βόσκηση, εκτατικής ή ημι-εκτατικής μορφής αποτελεί….». Υπάρχει ανάγκη σαφούς αναφοράς σε κτηνοτρόφους που ασκούν κτηνοτροφία εκτατικής ή ημι-εκτατικής μορφής και όχι σε αυτούς που διατηρούν ενσταβλισμένα ζώα καθόλη τη διάρκεια του έτους. Πρέπει να προσδιοριστεί αυτό, καθώς σε περίπτωση που σε βάθος χρόνου δοθούν οικονομικά κίνητρα για την ελεγχόμενη βόσκηση, αυτό ας γίνει προς όφελος αυτών που πραγματικά την ασκούν, και όχι αυτών που δεν την ασκούν. Παρ. 4: Προτείνουμε η παράγραφος να διαμορφωθεί ως εξής: «Κατ’ εξαίρεση, σύμφωνα με την παρ. 2 του άρθρου 4 του ν. 4351/2015, δύνανται να υπαχθούν σε καθεστώς ελεγχόμενης βόσκησης, αποκλειστικά για λόγους πρόληψης πυρκαγιών, και περιοχές που δεν χρησιμοποιούνται για βόσκηση, μετά από αίτημα των οικείων οργανισμών τοπικής αυτοδιοίκησης α΄ και β΄ βαθμού, των οικείων κτηνοτροφικών οργανώσεων, δασικών υπηρεσιών ή μονάδων διαχείρισης προστατευόμενων περιοχών, υπό την προϋπόθεση της εκπόνησης και έγκρισης διαχειριστικών σχεδίων βόσκησης για τις περιοχές αυτές αλλά και της ένταξης αυτών των περιοχών, ως περιοχών προτεραιότητας για πρόληψη δασικών πυρκαγιών, στα δασικά διαχειριστικά σχέδια βάσει της υ.α. 166780/1619/25-4-2018 (ΦΕΚ Β΄1420), στα αντιπυρικά σχέδια της Δασικής Υπηρεσίας βάσει της υ.α. ΥΠΕΝ/ΔΠΔ/61247/2789/26-3-2020, τις ειδικές περιβαλλοντικές μελέτες και τα Ειδικά Σχέδια Πρόληψης του άρθρου 18 του παρόντος». Η πρόταση περιοχών για να εφαρμοστεί η βόσκηση ως μέθοδος πρόληψης πρέπει να είναι τεκμηριωμένη βάσει των κριτηρίων που θέτουν τα διαχειριστικά σχέδια που συντάσσουν οι δασικές υπηρεσίες, τα σχέδια πρόληψης δασικών πυρκαγιών ή και τα διαχειριστικά σχέδια των προστατευόμενων περιοχών. Προτείνεται να αφαιρεθεί η φράση «Οι περιοχές αυτές προσδιορίζονται, βάσει του Εθνικού Χάρτη Εκτίμησης Κινδύνου Δασικών Πυρκαγιών του άρθρου 167Α του ν. 4662/2020», καθώς η κλίμακα του χάρτη δεν διευκολύνει το σχεδιασμό σε τοπικό επίπεδο. Προτείνεται η εισαγωγή νέας παραγράφου (παρ. 5) στο άρθρο 36: «5. Κατ’ εξαίρεση, σε καμένες δασικές και δασωμένες εκτάσεις, όπως και σε περιοχές που εφαρμόστηκε η προδιαγεγραμμένη καύση δύναται να εφαρμόζεται ελεγχόμενη βόσκηση με χρήση αγροτικών ζώων για διαχειριστικούς, οικολογικούς και προληπτικούς λόγους, ιδίως για τη διαχείριση της καύσιμης ύλης και τη ρύθμιση της μεταπυρικής αναγέννησης. Η εφαρμογή της ελεγχόμενης βόσκησης της παρούσας παραγράφου πραγματοποιείται αποκλειστικά κατόπιν τεκμηριωμένης εισήγησης της αρμόδιας Δασικής Υπηρεσίας και όταν πρόκειται για προστατευόμενη περιοχή και της σύμφωνης γνώμης της οικείας Μονάδας Διαχείρισης Προστατευόμενης περιοχής, η οποία δύναται να προτείνει, κατά περίπτωση, τη μερική ή ολική άρση, αναστολή ή τροποποίηση των Δασικών Αστυνομικών Διατάξεων (ΔΑΔ) απαγόρευσης βόσκησης, οι οποίες εκδίδονται μετά από πυρκαγιές και ισχύουν για χρονικό διάστημα πέντε (5) έως επτά (7) ετών, ανάλογα με το είδος των ζώων. Η τροποποίηση των ΔΑΔ εφαρμόζεται βάσει των διαχειριστικών σχεδίων βόσκησης της παρ. 2 του άρθρου 3 του ν. ν. 4351/2015 (Α΄ 164) και περιλαμβάνει ειδικούς όρους, χρονικούς και χωρικούς περιορισμούς, μέτρα παρακολούθησης και μηχανισμούς ελέγχου της εφαρμογής, σύμφωνα με την κείμενη δασική νομοθεσία». Η βόσκηση ή η τροποποίηση της απαγόρευσής της στις περιπτώσεις αυτές θα πραγματοποιείται βάσει διαχειριστικού σχεδίου βόσκησης, το οποίο θα εκπονείται και θα εποπτεύεται από τη Δασική Υπηρεσία, σύμφωνα με το άρθρο 24 του Συντάγματος, τον ν. 998/1979 και τα άρθρα 3, 4, 6 και 7 του ν. 4351/2015.