• Σχόλιο του χρήστη 'Φ.Βήττου & Ι.Γιαννακίδου για Ινστιτούτο Έρευνας Ρυθμιστικών Πολιτικών (ΙΝΕΡΠ)' | 16 Μαρτίου 2026, 01:39

    Άρθρο 11 – Μη Άσκηση Ένδικων Μέσων σε Υποθέσεις Ιδιαίτερης Κοινωνικής Σημασίας Θετικά στοιχεία • Η ουσιαστική πολιτική επιλογή — το Δημόσιο να μην ασκεί ένδικα μέσα κατά αποφάσεων επιδίκασης ψυχικής οδύνης σε τραγωδίες — είναι σωστή, αναγκαία και μακροπρόθεσμα ορθολογικά και οικονομικά αποδοτική. • Η αφορολόγητη, ανεκχώρητη και ακατάσχετη μεταχείριση των επιδικαζόμενων ποσών, ο μη συμψηφισμός με βεβαιωμένες οφειλές και η μη συνυπολόγιση σε εισοδηματικά κριτήρια παροχών αποτελούν σημαντικές, ολιστικές προστατευτικές ρυθμίσεις. • Η καθιέρωση γενικής πάγιας ρύθμισης, αντί νομοθέτησης κατά περίπτωση (Μάτι, Μάνδρα, Τέμπη), αποτελεί νομοτεχνικά ορθή επιλογή. Σοβαρά νομικά και πρακτικά προβλήματα • ΥΣ ως αποφαινόμενο όργανο χωρίς κριτήρια: Η εξουσία χαρακτηρισμού δίνεται αποκλειστικά στο Υπουργικό Συμβούλιο χωρίς αντικειμενικά κριτήρια, χωρίς προθεσμία και χωρίς δικαστικό έλεγχο. Είναι εξουσία πολιτικά ευάλωτη, ιδίως, στις πελατειακές σχέσεις. • Ορισμός παρ. 2 προβληματικός: Οι πέντε κατηγορίες αφήνουν εκτός σοβαρές περιπτώσεις (περιβαλλοντικές τραγωδίες, ατυχήματα σε σωφρονιστικά) ή ενδεχομένως καλύπτουν τόσο ευρύ φάσμα που καθίσταται αδύνατη η εκτίμηση δημοσιονομικού κόστους. • Απουσία εκτίμησης δημοσιονομικού κόστους: Η ΑΣΥΡ δεν περιέχει αξιολόγηση οικονομικής επίπτωσης. Ο χαρακτηρισμός ενός γεγονότος ως «ιδιαίτερης κοινωνικής σημασίας» θα δεσμεύει το Δημόσιο σε εκκρεμείς δίκες αδιακρίτως ύψους. • Αδιευκρίνιστη αναδρομική εφαρμογή: Η παρ. 4 προβλέπει παραίτηση από «ήδη ασκηθέντα ένδικα μέσα», αλλά δεν ορίζεται διαδικασία και προθεσμία παραίτησης. Πρακτικά εκκρεμεί η ερμηνεία. • Απουσία χρονικής προθεσμίας για έκδοση πράξης ΥΣ: Αν το ΥΣ δεν χαρακτηρίσει εντός εύλογου χρόνου, οι ενδιαφερόμενοι δεν γνωρίζουν την τύχη της υπόθεσής τους. Δεν προβλέπεται δικαστική προσβολή άρνησης. • Αοριστία «τακτικών ένδικων μέσων»: Η δυνατότητα (παρ. 3 εδ. β) εφαρμογής και σε «τακτικά ένδικα μέσα» χωρίς κριτήρια αφήνει ανοιχτή τη δυνατότητα άσκησης αναίρεσης σε εξαιρετικές περιστάσεις — ποιες όμως; Προτάσεις • Να εισαχθούν στον νόμο αντικειμενικά, ουδέτερα κριτήρια για τον χαρακτηρισμό υπόθεσης ως «ιδιαίτερης κοινωνικής σημασίας» (π.χ. αριθμός θυμάτων, βαρύτητα αναπηρίας, αιτιώδης σχέση με παράνομη κρατική δράση/παράλειψη). • Να ορισθεί προθεσμία έκδοσης πράξης ΥΣ (π.χ. εντός 90 ημερών από έκδοση πρωτόδικης απόφασης) με τεκμήριο αποχής αν παρέλθει. • Να εισαχθεί δυνατότητα δικαστικού ελέγχου της άρνησης χαρακτηρισμού (αίτηση στο ΣτΕ ή στο αρμόδιο διοικητικό εφετείο). • Να προβλεφθεί ρητά μεταβατική ρύθμιση για εκκρεμείς υποθέσεις: προθεσμία 30 ημερών για παραίτηση από ήδη ασκηθέντα ένδικα μέσα από έκδοση πράξης ΥΣ. • Να εκπονηθεί και να δημοσιοποιηθεί εκτίμηση δημοσιονομικού κόστους βάσει ιστορικών δεδομένων δικαστικών αποφάσεων, με ετήσια αναθεώρηση. • Να εξεταστεί η επέκταση της ρύθμισης και σε υποθέσεις περιβαλλοντικών τραγωδιών και ατυχημάτων σε σωφρονιστικά ιδρύματα που εμπίπτουν στην ίδια λογική.