• Σχόλιο του χρήστη 'Ελληνικό Φόρουμ Μεταναστών' | 24 Μαΐου 2026, 16:02

    Το Ελληνικό Φόρουμ Μεταναστών εκφράζει σοβαρές ανησυχίες για τις διατάξεις του παρόντος σχεδίου νόμου, οι οποίες ενδέχεται να περιορίσουν ουσιωδώς την πρόσβαση στη διεθνή προστασία, να διευρύνουν την εφαρμογή μέτρων περιορισμού της ελευθερίας και να αποδυναμώσουν τις εγγυήσεις νομικής συνδρομής και ανεξάρτητης παρακολούθησης. Άρθρο 5 – Περιορισμός ελευθερίας κατά τον έλεγχο διαλογής Η πρόβλεψη περιορισμού της ελευθερίας κατά τον έλεγχο διαλογής καθιστά στην πράξη τον περιορισμό της ελευθερίας κανόνα και όχι εξαιρετικό μέτρο. Η προβλεπόμενη «απαγόρευση εξόδου» από τις σχετικές δομές συνιστά ουσιαστικά μορφή κράτησης. Ο περιορισμός της ελευθερίας των αιτούντων διεθνή προστασία πρέπει να εφαρμόζεται αποκλειστικά κατ’ εξαίρεση, κατόπιν εξατομικευμένης αξιολόγησης, με πλήρη και ειδική αιτιολογία, σύμφωνα με την αρχή της αναλογικότητας και μόνο αφού προηγηθεί ουσιαστική εξέταση εναλλακτικών μέτρων. Η κράτηση ή άλλες μορφές σοβαρού περιορισμού της ελευθερίας δεν μπορούν να εφαρμόζονται αυτοματοποιημένα ή γενικευμένα, αλλά μόνο ως έσχατο μέτρο και σε πλήρη συμμόρφωση με το διεθνές και ευρωπαϊκό δίκαιο προστασίας των ανθρωπίνων δικαιωμάτων. Ιδιαίτερη ανησυχία προκαλεί η δυνατότητα επιβολής περιορισμών σε παιδιά αιτούντα άσυλο και σε ευάλωτα πρόσωπα. Η κράτηση και κάθε μορφή περιορισμού της ελευθερίας παιδιών και ευάλωτων αιτούντων/αιτουσών διεθνή προστασία πρέπει να παύσει, σύμφωνα με την αρχή του βέλτιστου συμφέροντος του παιδιού. Άρθρο 12 – Παραπομπή σε διαδικασία επιστροφής Η πρόβλεψη άμεσης παραπομπής σε διαδικασία επιστροφής για πρόσωπα που δεν έχουν υποβάλει αίτημα ασύλου και δεν πληρούν τις προϋποθέσεις νόμιμης εισόδου ή παραμονής εγείρει σοβαρές ανησυχίες ως προς την ουσιαστική και αποτελεσματική πρόσβαση στη διαδικασία διεθνούς προστασίας. Οι εξαιρετικά σύντομες προθεσμίες ενδέχεται να οδηγήσουν σε ελλιπή ενημέρωση των ενδιαφερομένων, περιορισμένη πρόσβαση σε νομική συνδρομή και αδυναμία έγκαιρου εντοπισμού προσώπων που χρήζουν διεθνούς προστασίας ή ανήκουν σε ευάλωτες ομάδες. Ως εκ τούτου, απαιτείται η πρόβλεψη επαρκών διαδικαστικών εγγυήσεων, ώστε να διασφαλίζεται η πλήρης και ουσιαστική άσκηση του δικαιώματος υποβολής αιτήματος ασύλου. Άρθρα 13, 26 και 113 – Πρόσβαση ΜΚΟ, δικηγόρων και υποστηρικτικών φορέων Οι προβλεπόμενοι περιορισμοί στην πρόσβαση οργανώσεων της κοινωνίας των πολιτών, δικηγόρων και λοιπών υποστηρικτικών φορέων σε σημεία διαλογής, χώρους κράτησης και συνοριακές εγκαταστάσεις εγείρουν σοβαρά ζητήματα συμβατότητας με το δικαίωμα αποτελεσματικής νομικής συνδρομής, καθώς και με την ανάγκη ανεξάρτητης παρακολούθησης των διαδικασιών. Η πρόσβαση σε νομική βοήθεια και υποστήριξη δεν μπορεί να εξαρτάται από ευρείες και αόριστες έννοιες, όπως η «δημόσια τάξη», η «ασφάλεια» ή η «διοικητική διαχείριση», χωρίς σαφή κριτήρια, εγγυήσεις αναλογικότητας και δυνατότητα αποτελεσματικού ελέγχου.