Αρχική Χάρτης Μετάβασης των Ενόπλων Δυνάμεων στη Νέα Εποχή (Σταδιοδρομία και εξέλιξη Αξιωματικών, Υπαξιωματικών και Επαγγελματιών Οπλιτών των Ενόπλων Δυνάμεων...ΜΕΡΟΣ Β΄ ΣΤΑΔΙΟΔΡΟΜΙΑ ΑΞΙΩΜΑΤΙΚΩΝ (άρθρα 4-31)Σχόλιο του χρήστη ΑΣΜΙΑΣ ΣΤΥΑ | 1 Δεκεμβρίου 2025, 08:59
  • Σχόλιο του χρήστη 'ΑΣΜΙΑΣ ΣΤΥΑ' | 1 Δεκεμβρίου 2025, 08:59

    Το παρόν μέρος παρουσιάζεται ως δήθεν ουδέτερο «τεχνικό» πλαίσιο για τη σταδιοδρομία των αξιωματικών, στην πραγματικότητα όμως χτίζει σε κάθε άρθρο ένα συμπαγές σύστημα κλειστής κάστας, μέσα στο οποίο οι απόφοιτοι ΑΣΣΥ τοποθετούνται συνειδητά στο περιθώριο. Η δομή των βαθμών, της ιεραρχίας, της αρχαιότητας, των κρίσεων και των προαγωγών είναι έτσι φτιαγμένη ώστε να προστατεύει μέχρι τελευταίας λεπτομέρειας τη «φυσική αριστοκρατία» των ΑΣΕΙ και να μετατρέπει όλους τους υπόλοιπους σε μόνιμη δεύτερη κατηγορία, ανεξάρτητα από ικανότητα, εμπειρία ή προσφορά. Από το άρθρο 4 και 5 γίνεται σαφές ότι το σύστημα δεν ενδιαφέρεται πραγματικά να αποτυπώσει την επιχειρησιακή πραγματικότητα, αλλά να κατοχυρώσει θεσμικά ποιος θα είναι «πάνω» και ποιος «κάτω». Οι κατηγορίες, οι ειδικότητες, οι διακρίσεις σε όπλα, σώματα, ειδικούς επιστήμονες κτλ χρησιμοποιούνται ως μηχανισμός διαλογής μελλοντικών δικαιωμάτων. Στην ΠΑ, οι Ιπτάμενοι και οι κλασικοί «ευνοημένοι» κλάδοι κατοχυρώνονται ως η φυσική κορυφή της ιεραρχίας, ενώ πλήθος άλλων ειδικοτήτων – τεχνικοί, διοικητικοί, εφοδιαστές – αντιμετωπίζονται εξαρχής ως δευτερεύον προσωπικό. Το άρθρο 6, σε συνδυασμό με τα άρθρα 26 και 28, δείχνει καθαρά ότι η πολυδιαφημισμένη «αξιοκρατία» είναι προσχηματική. Οι οργανικές θέσεις γίνονται το απόλυτο φίλτρο: δεν προάγεσαι επειδή αξίζεις, αλλά επειδή – αν και εφόσον – το ΥΠΕΘΑ αποφασίσει, με απόφαση που μάλιστα δεν δημοσιεύεται, ότι «χωράς» σε έναν αριθμό θέσεων. Η σταδιοδρομία των αξιωματικών εξαρτάται πλέον όχι από ένα σχετικά προβλέψιμο πλαίσιο, αλλά από πολιτικές-διοικητικές αποφάσεις πίσω από κλειστές πόρτες. Αυτό δεν είναι σύστημα ΕΔ, είναι σύστημα διαχείρισης ανθρώπινου δυναμικού τύπου εταιρίας, που παίζει με καριέρες και ζωές στελεχών για να «κλείνουν οι αριθμοί». Τα άρθρα 7, 17, 21 και 25 χτίζουν ένα περίπλοκο, φαινομενικά «αντικειμενικό» σύστημα αξιολόγησης και κρίσεων, που στην πράξη αφήνει τεράστιο χώρο για υποκειμενικότητα, χειρισμούς και τιμωρητική χρήση. Η προτεινόμενη κλίμακα, οι πολύ αυστηρές προϋποθέσεις για προαγωγή «κατ’ εκλογή» ή «κατ’ απόλυτη εκλογή», η υπερβολική έμφαση σε θέσεις επιτελικής ευθύνης, σχολεία, ΑΔΙΣΠΟ κλπ, ευνοούν αυτονόητα όσους ελέγχουν εξαρχής τη ροή αυτών των θέσεων: δηλαδή το στενό κύκλο των ΑΣΕΙ και των «ημετέρων». Για έναν αξιωματικό προέλευσης ΑΣΣΥ, ακόμη κι αν καταφέρει να μπει στο σώμα αξιωματικών, το σύστημα αυτό είναι σχεδιασμένο ώστε να τον κρατά σε καθεστώς διαρκούς υποψίας: ποτέ αρκετά «εξαίρετος», ποτέ με την «ποικιλία εμπειριών» που απαιτείται, ποτέ στην πρώτη γραμμή όταν μοιράζονται οι κρίσιμες θέσεις που μετράνε για τις κρίσεις. Το άρθρο 8 και 9 περί ιεραρχίας και επετηρίδων σφραγίζουν θεσμικά το ποιος θα είναι μόνιμα μπροστά και ποιος μόνιμα πίσω. Η προτεραιότητα των ΑΣΕΙ (ΣΙ, ΣΣΑΣ, ΣΑΝ κ.λπ.), η υποβάθμιση όσων προέρχονται από υπαξιωματικούς, εθελοντές, ΕΜΘ, η ειδική μεταχείριση υπέρ των «ευγενών» προελεύσεων, διαμορφώνουν μια ιεραρχία που δεν κρύβει τον ταξικό της χαρακτήρα. Οι απόφοιτοι ΑΣΣΥ που τυχόν θα μεταταγούν στο σώμα αξιωματικών, θα βρεθούν αυτόματα στο πίσω μέρος της ουράς, με την αρχαιότητα να λειτουργεί ως μόνιμο ανάχωμα. Με απλά λόγια: ακόμη και αν φτάσεις στο αξιωματικό σώμα, το σύστημα φροντίζει να παραμείνεις «νεότερος» και λιγότερο υπολογίσιμος για πάντα. Κομβικό είναι και το άρθρο 10 για τους καταληκτικούς βαθμούς. Εδώ αποκαλύπτεται ωμά η πολιτική του νομοσχεδίου: δημιουργούνται κορυφές για συγκεκριμένες κατηγορίες (Ιπτάμενοι, Μάχιμοι, Όπλα κ.ο.κ.) και ταυτόχρονα θεσμοθετούνται χαμηλοί καταληκτικοί βαθμοί για τους «λοιπούς». Στην ΠΑ, Πτέραρχος, Αντιπτέραρχος και Υποπτέραρχος προορίζονται για συγκεκριμένες κατηγορίες, ενώ όσοι εντάσσονται ως «λοιποί» – μέσα σε αυτούς, στην πράξη, συμπιέζονται όλες οι προελεύσεις εκτός του «κορμού» – βλέπουν την οροφή τους να κατεβαίνει μέχρι Σμήναρχο, Αντισμήναρχο ή Επισμηναγό. Για έναν Αρχισμηνία ΣΤΥΑ που μέχρι σήμερα είχε στον ορίζοντα, έστω θεωρητικά, τη δυνατότητα να φτάσει μέχρι Σμήναρχος μέσω ΑΣΣΥ και συστημάτων μετάταξης, η νέα φιλοσοφία είναι ξεκάθαρη: «δεν θα ανέβεις ποτέ στο ίδιο επίπεδο με τους αποφοίτους ΑΣΕΙ». Πρόκειται για θεσμική προσβολή, επικυρωμένη με άρθρο και παράγραφο. Ιδιαίτερη σημασία έχει και η έμφαση του νομοσχεδίου στην έννοια των «οργανικών θέσεων» και στην ΕΟΘ (άρθρα 6, 24, 26 και 28). Η δυνατότητα να τεθείς Εκτός Οργανικών Θέσεων παρουσιάζεται ως «διέξοδος» για όσους «ευδοκίμως τερμάτισαν», στην πραγματικότητα όμως είναι θεσμοθετημένη αποθήκη στελεχών. Όποιος μπει εκεί, χάνει για πάντα δικαίωμα ουσιαστικής υπηρεσιακής εξέλιξης, δεν καταλαμβάνει οργανικές θέσεις, προάγεται μόνο σε ακραίες περιπτώσεις (ανδραγαθία), και ζει την υπόλοιπη σταδιοδρομία του ως υπηρεσιακό φάντασμα. Για τα στελέχη προέλευσης ΑΣΣΥ, που συχνά βρίσκονται πιο κοντά στις σκληρές υπηρεσίες, στις φθορές υγείας και στις μετακινήσεις, η απειλή της ΕΟΘ είναι ένα ακόμη εργαλείο πίεσης: «κάτσε ήσυχος, μην απαιτείς, γιατί θα βρεθείς εκτός παιχνιδιού χωρίς επιστροφή». Τέλος, τα άρθρα 29, 30 και 31 ολοκληρώνουν την εικόνα. Οι μεταβατικές διατάξεις φροντίζουν να μην «θιγούν» κάποιοι ανώτατοι που ήδη έχουν κατοχυρώσει προνόμια με το παλιό σύστημα, ενώ οι καταργούμενες διατάξεις σβήνουν ό,τι είχε απομείνει ως θεσμική δικλείδα για τις προαγωγές στελεχών προέλευσης ΑΣΣΥ και μονιμοποιημένων εθελοντών. Η κατάργηση ρυθμίσεων που αφορούσαν ειδικά αξιωματικούς από ΑΣΣΥ και εθελοντές σημαίνει πρακτικά ότι το νέο πλαίσιο «σβήνει» κεκτημένα χρόνων και γυρίζει το ρολόι πίσω, σε εποχές όπου η προέλευση καθόριζε ασφυκτικά την οροφή της σταδιοδρομίας. Αυτό δεν είναι εξέλιξη, είναι νομοθετημένο πισωγύρισμα.