Υπουργείο Εθνικής Άμυνας

Δικτυακός Τόπος Διαβουλεύσεων

• Σχόλιο του χρήστη 'ΑΡΗΣ ΚΩΝ.' | 4 Δεκεμβρίου 2025, 19:04

  Μόνιμος Σύνδεσμος

  Το παρόν Σχέδιο Νόμου εισάγει ένα νέο καθεστώς βαθμολογικής και υπηρεσιακής εξέλιξης το οποίο, κατά τη συνολική του θεώρηση, εγείρει σοβαρά ζητήματα συνταγματικότητας, ίσης μεταχείρισης, διοικητικής αναλογικότητας, καθώς και διατάραξης της λειτουργικής συνοχής των Ενόπλων Δυνάμεων. Α. Γενικές παρατηρήσεις 1. Παραβίαση της αρχής της ισότητας και της ισονομίας Το άρθρο 4 του Συντάγματος επιβάλλει ίση μεταχείριση των πολιτών ενώπιον του νόμου. Με το ΣχΝ επιδιώκεται η δημιουργία ενός συστήματος όπου η βαθμολογική και υπηρεσιακή εξέλιξη κατατείνει σε μονομερή ευνοϊκή μεταχείριση των ανώτατων αξιωματικών, εις βάρος όλων των άλλων κατηγοριών στελεχών. Η διεύρυνση των βαθμών και ο προνομιακός τρόπος πρόσβασης σε αυτούς για προελεύσεις ΑΣΕΙ, σε συνδυασμό με τον περιορισμό της εξέλιξης όλων των λοιπών κατηγοριών μέχρι πολύ χαμηλότερους βαθμούς, συνιστούν σαφή απόκλιση από την αρχή της ισότητας. Η νομολογία ΣτΕ (ενδεικτικά ΣτΕ 3470/2014, ΣτΕ 1125/2016) έχει κρίνει ότι η διαφορετική μεταχείριση κατηγοριών προσωπικού επιτρέπεται μόνον όταν τεκμηριώνεται από αντικειμενικά κριτήρια. Στο παρόν ΣχΝ τέτοια τεκμηρίωση δεν υφίσταται. 2. Διοικητικός αποκλεισμός και στασιμότητα στελεχών Με τον οριζόμενο καταληκτικό βαθμό για κατηγορίες πλην ΑΣΕΙ, το ΣχΝ δημιουργεί έναν διοικητικό μηχανισμό στασιμότητας, αντίθετο με την αρχή της εξατομικευμένης κρίσης που θέσπισε ο ν. 3883/2010. Το άρθρο 23 περ. ε’ του ν. 3883/2010 ορίζει ρητά ότι κάθε στέλεχος πρέπει να αξιολογείται ατομικά για την προαγωγή του. Η επιβολή απόλυτων καταληκτικών ορίων χωρίς επαρκή αιτιολογία αντίκειται σε αυτή τη θεμελιώδη αρχή. Η νομολογία (ΔΕφΑθ 1578/2021) έχει ήδη ακυρώσει αποφάσεις Διοίκησης που στηρίχθηκαν σε καταργημένα ή ατεκμηρίωτα στενά βαθμολογικά όρια, κρίνοντας ότι η διοίκηση οφείλει να αξιολογεί το στέλεχος με βάση πραγματικά, υπηρεσιακά και ουσιαστικά κριτήρια. Η διάταξη πρέπει να ληφθεί υπόψη έστω επικουρικά, καθώς εκκρεμεί η αίτηση αναίρεσης. 3. Υποβάθμιση εργασιακών όρων και προσβολή του άρθρου 22 Συντάγματος Οι διατάξεις που διαμορφώνουν τις αμοιβές (π.χ. άρθρο 78 παρ. 2β και άρθρο 79 παρ. 1ε) δημιουργούν ένα εξόφθαλμο μισθολογικό χάσμα μεταξύ κατηγοριών, μη συνδεδεμένο με αντικειμενικά καθήκοντα ή προσόντα. Αμοιβή μαθητευόμενου σε ΑΣΕΙ κατά 50% του ΒΜ, ενώ ο μαθητευόμενος σε ΑΣΣΥ μόλις κατά 24%, εγείρει ζήτημα αντισυνταγματικότητας, καθώς δεν θεμελιώνεται σε αντίστοιχη διαφορά εκπαιδευτικού κόστους ή απαιτήσεων. Η αντιστοιχία δεν προβλέπεται σε καμία άλλη βαθμίδα της εκπαίδευσης στρατιωτικών. Η βραδινή αποζημίωση των 3,33 ευρώ αποτελεί διοικητική προσβολή της ανθρώπινης αξιοπρέπειας, ιδίως όταν διαπιστώνεται ότι ρυθμίσεις για ειδικά καθήκοντα προβλέπουν, σε άλλους κλάδους του Δημοσίου, αποζημιώσεις πολλαπλάσιες (π.χ. ν. 4472/2017). 4. Κίνδυνος μαζικής αποχώρησης στελεχών και αδυναμία στελέχωσης Με το παρόν ΣχΝ δημιουργείται ένα μοντέλο ΕΔ όπου: • η πυραμίδα αδειάζει στη βάση, λόγω υπογεννητικότητας και αποστροφής των νέων • το ενδιαφέρον για κατάταξη θα μειωθεί • τα χαμηλόβαθμα στελέχη θα παραμείνουν «κολλημένα» για δεκαετίες • οι ΕΠΟΠ υφίστανται προτρεπτικό μηχανισμό αποχώρησης Αυτό αντίκειται στην αρχή της χρηστής διοίκησης και στη νομολογία ΣτΕ για υποχρέωση της Πολιτείας να διασφαλίζει τη λειτουργική επάρκεια κρίσιμων υπηρεσιών. 5. Ασυμβατότητα με ΝΑΤΟϊκά πρότυπα Το ΣχΝ δημιουργεί έναν υπερδιογκωμένο αριθμό βαθμών –ιδίως στους υπαξιωματικούς– που δεν βρίσκουν αντιστοίχηση σε καμία νατοϊκή χώρα. Η αδυναμία αντιστοίχισης βαθμών αποτελεί λειτουργικό εμπόδιο για αποστολές, διεθνή καθήκοντα, επιτελικές θέσεις και επιχειρησιακή συνεργασία, κάτι που έπρεπε να έχει αξιολογηθεί από το ΓΕΕΘΑ πριν την κατάρτιση. 6. Επιπτώσεις σε ΜΤΝ, ΕΚΟΕΜ, ΒΟΕΑ και καταληκτικό εφάπαξ Ο καταληκτικός βαθμός κάθε στελέχους συνδέεται άμεσα με: • το εφάπαξ βοήθημα • τις παροχές του Μετοχικού Ταμείου • τα ΕΚΟΕΜ • το ύψος των ΒΟΕΑ των τέκνων • την υγειονομική περίθαλψη • τις παροχές ΚΑΑΥ • τις ευκαιρίες μετεκπαίδευσης Με τη νέα ρύθμιση, όλο το προσωπικό πλην ΑΣΕΙ υφίσταται στρατηγική απομείωση κοινωνικο-οικονομικών δικαιωμάτων, κάτι που θα επηρεάσει άμεσα τις οικογένειές τους. Πρόκειται για έμμεση οικονομική βλάβη και διοικητικό μέτρο δυσμενέστερο από το ισχύον. 7. Ελλιπής νομοτεχνική προσαρμογή – πρόβλημα συνοχής Οι αλλαγές στις Ειδικές Καταστάσεις, τα νέα Σώματα, τα ζητήματα ειδικοτήτων σε ΠΝ, καθώς και οι διατάξεις που ανατρέπουν οριστικές υγειονομικές κρίσεις δεν συνοδεύονται από: • μεταβατικές διατάξεις • εκθέσεις επιπτώσεων • ανάλυση κόστους • αντιστοίχιση σε υφιστάμενη νομοθεσία (ν. 3883/2010, ΠΔ 24/2019, ΠΔ 27/1986) Η απουσία αυτών δημιουργεί νομική ανασφάλεια και αυξημένο κίνδυνο ακυρωτικών αποφάσεων. Β. Ειδικότερες παρατηρήσεις 1. ΕΠΟΠ Το ΣχΝ διαμορφώνει ένα καθεστώς βαθμολογικής οροφής που λειτουργεί αποτρεπτικά για παραμονή στο στράτευμα. Παραβιάζεται η αρχή της αναλογικότητας (ΣτΕ 2192/2014), διότι οι ΕΠΟΠ καλούνται να υπηρετήσουν έως 40 χρόνια με ελάχιστη βαθμολογική μεταβολή. 2. Χαρακτηρισμός «Νέος Αξιωματικός» Ο όρος εφαρμόζεται ισοπεδωτικά σε στελέχη με 20+ έτη υπηρεσίας και προϋπηρεσία σε απαιτητικά αντικείμενα. Συνιστά διοικητική απαξίωση ασύμβατη με τις βασικές αρχές του άρθρου 22 Συντάγματος. 3. ΠΝ – τεχνικές και διοικητικές ειδικότητες Ο διαχωρισμός των ΑΣΣΥ σε Τεχνική και Διοικητική υποστήριξη δεν ανταποκρίνεται στις πραγματικές ανάγκες των νέων τεχνολογιών του Ναυτικού. Η εξειδικευμένη εκπαίδευση απαιτεί ενιαίο πλαίσιο και σαφή περιγραφή καθηκόντων, διαφορετικά δημιουργείται κίνδυνος ελλείψεων σε κρίσιμες ειδικότητες. 4. Άρθρο 78 παρ. 2β Ο καθορισμός 50% για ΑΣΕΙ και 24% για ΑΣΣΥ δεν στηρίζεται σε καμία τεχνική ή οικονομική μελέτη. Εγείρονται ζητήματα ίσης μεταχείρισης και συμβατότητας με το άρθρο 4. 5. Άρθρο 79 παρ. 1ε Η αποζημίωση νυχτερινής υπηρεσίας των 3,33 ευρώ ανά ώρα δεν συνάδει με τα διεθνή πρότυπα, ούτε με άλλες κατηγορίες εργαζομένων του Δημοσίου. 6. Πλεύσιμα Το ποσό δεν αντανακλά τις πραγματικές συνθήκες εν πλω υπηρεσίας και υποτιμά τη δυσχέρεια, την επικινδυνότητα και την οικογενειακή επιβάρυνση. Γ. Συμπέρασμα Το ΣχΝ δεν θεραπεύει παθογένειες. Αντιθέτως: • εντείνει τις ανισότητες • δημιουργεί ταξικούς διαχωρισμούς • υπονομεύει την ενότητα του προσωπικού • προκαλεί συνταγματικά ζητήματα • οδηγεί σε μαζική αποχώρηση στελεχών • αποθαρρύνει την κατάταξη νέων • διαταράσσει την λειτουργική συνοχή των Ενόπλων Δυνάμεων Το ζητούμενο δεν είναι νέοι τίτλοι, αλλά αξιοκρατικό σύστημα κρίσεων, εφαρμογή του άρθρου 23ε του ν. 3883/2010, και ενιαία διαδικασία πρόσβασης, εκπαίδευσης και εξέλιξης που σέβεται το Σύνταγμα και τα διεθνή πρότυπα. Ένα Σχέδιο Νόμου τέτοιας βαρύτητας απαιτεί συστηματική νομοτεχνική προετοιμασία, θεσμική σοβαρότητα και σεβασμό στη συνοχή των στελεχών των Ενόπλων Δυνάμεων.