Αρχική Mέτρα αντιμετώπισης της ενεργειακής κρίσης και ενίσχυσης του διαθέσιμου εισοδήματος των πολιτών, μισθολογικές και φορολογικές διατάξεις, ρυθμίσεις για τον εξωδικαστικό μηχανισμό ρύθμισης οφειλών...ΜΕΡΟΣ Ε΄ ΛΟΙΠΕΣ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟΥ ΕΘΝΙΚΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ ΚΑΙ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ   ΚΕΦΑΛΑΙΟ Α΄ ΡΥΘΜΙΣΕΙΣ ΓΕΝΙΚΗΣ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗΣ ΔΗΜΟΣΙΑΣ ΠΕΡΙΟΥΣΙΑΣ – ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΣΗ Ν. 5092/2024 (Άρθρα 71-75)Σχόλιο του χρήστη ΠΑΣΧΑΛΗΣ ΠΑΠΟΥΤΣΗΣ | 5 Ιουνίου 2026, 16:56
  • Σχόλιο του χρήστη 'ΠΑΣΧΑΛΗΣ ΠΑΠΟΥΤΣΗΣ' | 5 Ιουνίου 2026, 16:56

    Με την εφαρμογή του Ν. 5092/2024 έχει ανακύψει σημαντικό ζήτημα άνισης μεταχείρισης μεταξύ επιχειρήσεων υγειονομικού ενδιαφέροντος (εστιατόρια – ταβέρνες έναντι αναψυκτηρίων – beach bars) ως προς τις επιτρεπόμενες χρήσεις των παραχωρούμενων τμημάτων αιγιαλού και παραλίας. Συγκεκριμένα, είναι γνωστό ότι το ισχύον πλαίσιο προβλέπει δύο διαφορετικούς τρόπους παραχώρησης κοινόχρηστων τμημάτων αιγιαλού και παραλίας: αφενός μέσω πλειοδοτικής δημοπρασίας και αφετέρου μέσω απευθείας παραχώρησης σε όμορες επιχειρήσεις. Ωστόσο, οι επιτρεπόμενες χρήσεις διαφοροποιούνται σημαντικά ανάλογα με τη διαδικασία που ακολουθείται. Στην περίπτωση της απευθείας παραχώρησης σε όμορη επιχείρηση παρέχεται η δυνατότητα παραχώρησης με σκοπό την ανάπτυξη τραπεζοκαθισμάτων, ενώ στην περίπτωση της παραχώρησης μέσω πλειοδοτικής δημοπρασίας η ίδια χρήση (ανάπτυξη τραπεζοκαθισμάτων) δεν επιτρέπεται, καθώς οι επιτρεπόμενες δραστηριότητες περιορίζονται αποκλειστικά βάσει του άρθρου 8 παρ. 1 εδ. γ’ του Ν. 5092/2024 στην τοποθέτηση ομπρελών και ξαπλωστρών, στην ανάπτυξη θαλάσσιων μέσων αναψυχής και λοιπών κινητών στοιχείων. Έτσι, ιδιαίτερα προβληματική εμφανίζεται η διαφοροποίηση των επιτρεπόμενων χρήσεων του ίδιου κοινόχρηστου χώρου αιγιαλού ανάλογα με τη διαδικασία παραχώρησής του. Πρόκειται για μία προφανή κανονιστική αντίφαση, καθώς η νομιμότητα μιας χρήσης δεν εξαρτάται από τα φυσικά χαρακτηριστικά της έκτασης, την προστασία του αιγιαλού ή την εξυπηρέτηση του δημοσίου συμφέροντος, αλλά αποκλειστικά από τη διοικητική διαδικασία που ακολουθήθηκε για την παραχώρησή της. Εν ολίγοις δηλαδή, ο ίδιος χώρος αιγιαλού θεωρείται κατάλληλος για ανάπτυξη τραπεζοκαθισμάτων όταν παραχωρείται ως όμορος, αλλά ακατάλληλος για την ίδια ακριβώς χρήση όταν παραχωρείται μέσω ανοικτής διαγωνιστικής διαδικασίας. Η διαφοροποίηση αυτή δεν στηρίζεται σε αντικειμενικά, περιβαλλοντικά ή πολεοδομικά κριτήρια και οδηγεί σε άνιση μεταχείριση σε βάρος συγκεκριμένων επιχειρήσεων (εστιατόρια – ταβέρνες έναντι των ευνοούμενων, αναψυκτηρίων – beach-bars). Παράλληλα, δημιουργεί στρέβλωση του ανταγωνισμού και σοβαρά ζητήματα συμβατότητας με τις αρχές της ισότητας και της χρηστής διοίκησης, καθώς η ίδια χρήση κρίνεται άλλοτε επιτρεπτή και άλλοτε απαγορευμένη για τον ίδιο κοινόχρηστο χώρο, αποκλειστικά με βάση μόνο τον τρόπο παραχώρησής του. Το πρόβλημα καθίσταται ακόμη εντονότερο για πολλές επιχειρήσεις εστίασης, (εστιατόρια – ταβέρνες) οι οποίες, παρά το γεγονός ότι λειτουργούν επί δεκαετίες σε παραθαλάσσιες περιοχές, αδυνατούν να χαρακτηριστούν ως «όμορες» λόγω ιδιοκτησιακών ή γεωμορφολογικών ιδιαιτεροτήτων, οι οποίες αποκλείουν την υπαγωγή τους στο καθεστώς της όμορης παραχώρησης. Ως αποτέλεσμα, οι επιχειρήσεις αυτές στερούνται πλήρως της δυνατότητας ανάπτυξης τραπεζοκαθισμάτων, παρότι θα μπορούσαν να μισθώσουν νόμιμα την ίδια έκταση μέσω δημοπρασίας αν ο σκοπός της παραχώρησης δεν ήταν η ανάπτυξη τραπεζοκαθισμάτων αλλά η ανάπτυξη ομπρελών και ξαπλωστρών. Επιπλέον, ακόμη και όταν υφίσταται δυνατότητα όμορης παραχώρησης, οι προς παραχώρηση εκτάσεις είναι αυστηρά προκαθορισμένες με βάση την πρόσοψη της επιχείρησης και συχνά δεν ανταποκρίνονται στις πραγματικές λειτουργικές ανάγκες της. Αντίθετα, μέσω της διαδικασίας δημοπρασίας παρέχεται μεγαλύτερη ευελιξία ως προς τη θέση και τη διαμόρφωση της παραχωρούμενης έκτασης, χωρίς όμως να επιτρέπεται η ανάπτυξη τραπεζοκαθισμάτων. Κατ’ αποτέλεσμα, το ισχύον πλαίσιο οδηγεί σε ουσιαστικό αποκλεισμό μεγάλου αριθμού επιχειρήσεων εστίασης (εστιατόρια – ταβέρνες) από τη δυνατότητα νόμιμης ανάπτυξης της δραστηριότητάς τους στον αιγιαλό (ανάπτυξη τραπεζοκαθισμάτων), δημιουργώντας συνθήκες άνισης μεταχείρισης και αθέμιτης διαφοροποίησης μεταξύ επιχειρήσεων που παρέχουν τις ίδιες υπηρεσίες και δραστηριοποιούνται στις ίδιες περιοχές. Εάν συνεχίσει να υφίσταται η ανωτέρω διάκριση, πολλές από αυτές τις επιχειρήσεις, οι οποίες εξαρτώνται αποκλειστικά από την παραχώρηση χώρων για την ανάπτυξη τραπεζοκαθισμάτων, κινδυνεύουν με παύση της λειτουργίας τους. Σε συνέχεια των ανωτέρω, κρίνεται αναγκαία η τροποποίηση του άρθρου 8 του Ν. 5092/2024, ώστε να επιτρέπεται ρητά η τοποθέτηση τραπεζοκαθισμάτων και στις παραχωρήσεις που πραγματοποιούνται μέσω πλειοδοτικής δημοπρασίας, υπό τους ίδιους όρους, περιορισμούς και ποσοτικά όρια που ισχύουν για τις λοιπές επιτρεπόμενες χρήσεις. Άλλωστε, προκύπτει από τα ανωτέρω ότι η νομιμότητα της ανωτέρω χρήσης προβλέπεται στην περίπτωση παραχώρησης εκτάσεων σε όμορες επιχειρήσεις. Παράλληλα, κρίνεται σκόπιμο να προβλεφθεί η δυνατότητα τροποποίησης της επιτρεπόμενης χρήσης εκτάσεων που ήδη έχουν παραχωρηθεί μέσω πλειοδοτικής δημοπρασίας, κατόπιν έγκρισης της αρμόδιας υπηρεσίας. Η προτεινόμενη ρύθμιση θα αποκαταστήσει την ίση μεταχείριση μεταξύ των επιχειρήσεων, θα εξασφαλίσει ενιαία εφαρμογή της νομοθεσίας, θα ενισχύσει τον υγιή ανταγωνισμό και θα συμβάλει στη βιωσιμότητα των παραθαλάσσιων επιχειρήσεων εστίασης, χωρίς να θίγεται η προστασία του αιγιαλού, η ελεύθερη πρόσβαση των πολιτών και ο κοινόχρηστος χαρακτήρας των παραλιών. Αντιθέτως, θα δημιουργήσει ένα σαφές, διαφανές και λειτουργικό πλαίσιο, το οποίο θα εξυπηρετεί τόσο το δημόσιο συμφέρον όσο και την ορθολογική αξιοποίηση της δημόσιας περιουσίας. ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΗ ΡΥΘΜΙΣΗ: Τροποποίηση του άρθρου 8 παρ. 1 εδ. γ’ του Ν. 5092/2024 προκειμένου να υφίσταται ρητή αναφορά στην χρήση του αιγιαλού για την τοποθέτηση τραπεζοκαθισμάτων ως εξής: «γ) Περιορίζει την ανάπτυξη των ομπρελών, ξαπλωστρών και τραπεζοκαθισμάτων, καθώς και των θαλάσσιων μέσων αναψυχής και λοιπών κινητών στοιχείων σε ποσοστό του εμβαδού της παραχωρούμενης έκτασης που δεν υπερβαίνει το εξήντα τοις εκατό (60%) ή το τριάντα τοις εκατό (30%), αν πρόκειται για προστατευόμενο αιγιαλό και παραλία της παρ. 1 του άρθρου 4, ώστε να διασφαλίζονται η διέλευση του κοινού κάθετα και παράλληλα προς τη θάλασσα και η ύπαρξη ελεύθερης ζώνης από την ακτογραμμή πλάτους τουλάχιστον τεσσάρων (4) μέτρων.» Τροποποίηση της παρ. 4 του άρθρου 8 του Ν. 5092/2024 «4. Οι υποχρεώσεις του παραχωρησιούχου μνημονεύονται στη σύμβαση παραχώρησης.» ως εξής: «4. Οι υποχρεώσεις του παραχωρησιούχου μνημονεύονται στη σύμβαση παραχώρησης. Οι δικαιούχοι παραχώρησης απλής χρήσης τμήματος αιγιαλού ή παραλίας που έχουν ήδη υπογράψει σχετική σύμβαση με την αρμόδια Κτηματική Υπηρεσία, δύνανται, διαρκούσης της σύμβασης, να αιτηθούν την τροποποίηση της επιτρεπόμενης χρήσης της παραχωρηθείσας έκτασης. Η τροποποίηση μπορεί να αφορά την ολική ή μερική αλλαγή της χρήσης σε τοποθέτηση τραπεζοκαθισμάτων, υπό τους όρους και περιορισμούς που προβλέπονται στο άρθρο 8 παρ. 1 και στις εκάστοτε αποφάσεις παραχώρησης. Η εξέταση του αιτήματος και η τυχόν έγκρισή του γίνεται από την αρμόδια Κτηματική Υπηρεσία εντός χρονικού διαστήματος τριάντα (30) ημερών.» ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΑ: Η ενσωμάτωση των τραπεζοκαθισμάτων στο εδ. γ’ της παρ. 1 του άρθρου 8 του Ν. 5092/2024, αποσκοπεί στην εξασφάλιση ενιαίου και διαφανούς πλαισίου για όλες τις επιχειρήσεις υγειονομικού ενδιαφέροντος, ανεξαρτήτως του τρόπου παραχώρησης, και στην άρση των υφιστάμενων νομοθετικών και κανονιστικών αντιφάσεων που περιορίζουν τη λειτουργική δυνατότητα ανάπτυξης καθιστικού χώρου για τους λουόμενους και τους πελάτες των ανωτέρω επιχειρήσεων.