Υπουργείο Παιδείας, Θρησκευμάτων και Αθλητισμού

Δικτυακός Τόπος Διαβουλεύσεων

• Σχόλιο του χρήστη 'Φ.' | 20 Φεβρουαρίου 2026, 18:18

  Μόνιμος Σύνδεσμος

  1. Σύνθεση Δ.Σ. (άρθρο 93) Η διεύρυνση της δυνατότητας συμμετοχής ομότιμων ή αφυπηρετησάντων Καθηγητών Πανεπιστημίου ενισχύει την εμπειρία, αλλά ταυτόχρονα δεν προβλέπεται ρητά συμμετοχή εκπροσώπων από ειδικούς καλλιτεχνικούς κλάδους όπου η ακαδημαϊκή διαδρομή δεν ταυτίζεται πάντοτε με την κλασική πανεπιστημιακή ιεραρχία. Σε πεδία όπως οι μουσικές, θεατρικές και χορευτικές σπουδές, η καλλιτεχνική πράξη, η διεθνής δραστηριότητα και η ερμηνευτική/δημιουργική έρευνα αποτελούν βασικά κριτήρια αξιολόγησης που δεν αποτυπώνονται πάντοτε αποκλειστικά μέσω της πανεπιστημιακής βαθμίδας. 2. Εθνικό Μητρώο Αξιολογητών (άρθρο 94) Η συγκρότηση Μητρώου αποτελεί θετική θεσμική πρόβλεψη. Ωστόσο, η επιλογή αξιολογητών σχεδόν αποκλειστικά από μέλη Δ.Ε.Π., Ε.ΔΙ.Π. ή ερευνητές ενδέχεται να δημιουργήσει περιορισμό σε κλάδους όπου η αριστεία και η εξειδίκευση δεν ταυτίζονται αποκλειστικά με διδακτορικό τίτλο. Στις καλλιτεχνικές επιστήμες, η αναγνωρισμένη διεθνής καλλιτεχνική σταδιοδρομία, η δισκογραφία, η δημιουργική παραγωγή ή η συμμετοχή σε κορυφαίους οργανισμούς αποτελούν ουσιώδη προσόντα που θα έπρεπε να συνεκτιμώνται θεσμικά. 3. Διαδικασία ακαδημαϊκής ισοδυναμίας (άρθρο 95) Η πρόβλεψη σαφών προθεσμιών (15 ημερών για εισήγηση, 3 μηνών για ολοκλήρωση) αποτελεί σημαντική βελτίωση ως προς την ταχύτητα. Ωστόσο, η ισχυρή συγκέντρωση αρμοδιότητας στο πρόσωπο του Προέδρου, ο οποίος δεσμεύεται τελικώς από την εισήγηση είτε ενός αξιολογητή είτε τριμελούς επιτροπής, εγείρει ζητήματα ισορροπίας μεταξύ ακαδημαϊκής κρίσης και διοικητικής ευθύνης. Θετική κρίνεται η αυτοτελής κρίση μεταπτυχιακών και διδακτορικών τίτλων μουσικών, θεατρικών, χορού και κινηματογράφου, χωρίς υποχρεωτική κατοχή αναγνωρισμένου ελληνικού προπτυχιακού πανεπιστημιακού τίτλου. Η ρύθμιση αυτή αναγνωρίζει τις ιδιαιτερότητες των καλλιτεχνικών σπουδών. Ωστόσο, ο περιορισμός ότι δεν πρέπει να υπήρχε αντίστοιχο ελληνικό πτυχίο κατά τον χρόνο εισαγωγής δημιουργεί ερμηνευτικά ζητήματα και ενδεχομένως άνιση μεταχείριση. Θα πρέπει να προβλεφθεί ρητά ειδική ρύθμιση για όλους εκείνους που απέκτησαν παλαιούς τίτλους σπουδών πριν από την ίδρυση των ελληνικών πανεπιστημιακών τμημάτων στο αντικείμενό τους και στη συνέχεια συνέχισαν τις σπουδές τους σε αναγνωρισμένα ιδρύματα του εξωτερικού. Πρόκειται για μια ολόκληρη γενιά καλλιτεχνών που κινήθηκαν σε ένα θεσμικό κενό, επειδή κατά τον χρόνο των σπουδών τους δεν υπήρχε αντίστοιχη πανεπιστημιακή δομή στην Ελλάδα. Πολλοί απέκτησαν μεταπτυχιακούς ή και διδακτορικούς τίτλους στην Ευρώπη, με πλήρη ακαδημαϊκή αναγνώριση στις χώρες απονομήςαλλά και ευρωπαικά, και διαθέτουν σημαντική επαγγελματική και καλλιτεχνική διαδρομή. Παρ’ όλα αυτά, στην Ελλάδα συναντούν προσκόμματα στην αναγνώριση των τίτλων τους, λόγω της απουσίας «πρώτου» αναγνωρισμένου ακαδημαϊκού τίτλου στο ίδιο αντικείμενο. Για τη μεταβατική περίοδο είναι αναγκαίο να προβλεφθεί: Ρητή δυνατότητα συνδυαστικής αξιολόγησης παλαιού τίτλου και μεταγενέστερων σπουδών.Συνεκτίμηση της καλλιτεχνικής και επαγγελματικής διαδρομής. Αναγνώριση μαθησιακών αποτελεσμάτων και όχι αποκλειστικά της τυπικής αλληλουχίας τίτλων.Αποφυγή αναδρομικής υποχρέωσης απόκτησης τίτλου χαμηλότερου επιπέδου.Είναι κρίσιμο να διαμορφωθεί ένα απολύτως σαφές και σταθερό πλαίσιο. Διαφορετικά, θα δημιουργηθεί το παράδοξο καλλιτέχνες που κατέχουν ανώτερους ευρωπαϊκούς τίτλους (π.χ. μεταπτυχιακούς ή διδακτορικούς) να αναγκάζονται να εισέρχονται σε διαδικασίες «διαδρόμου διαπερατότητας» ή συμπλήρωσης σπουδών για την απόκτηση χαμηλότερου τίτλου, μόνο και μόνο επειδή δεν διαθέτουν ελληνικό πρώτο ακαδημαϊκό τίτλο στο ίδιο αντικείμενο. Αυτό θα συνιστούσε θεσμική ανακολουθία και ουσιαστική υποβάθμιση ήδη αναγνωρισμένων ευρωπαϊκών προσόντων. Επιπλέον, απαιτείται αποσαφήνιση ως προς τις περιπτώσεις όπου ο ενδιαφερόμενος διαθέτει πρώτο τίτλο σπουδών άλλης ειδικότητας (π.χ. νομικής, φιλολογίας ή άλλου επιστημονικού πεδίου), ενώ η κύρια καλλιτεχνική του ταυτότητα και οι μεταγενέστερες σπουδές του αφορούν τη μουσική ή άλλη καλλιτεχνική ειδίκευση. Θα ( συνεχίσει να) αναγνωρίζεται ο πρώτος αυτός τίτλος ως επαρκής για τη θεμελίωση της ακαδημαϊκής ακολουθίας; Και αν ναι, με ποια κριτήρια; Θα αντιμετωπίζονται ευνοϊκότερα όσοι διαθέτουν άσχετο πρώτο πανεπιστημιακό τίτλο σε σχέση με εκείνους που διαθέτουν αποκλειστικά καλλιτεχνική διαδρομή αλλά χωρίς τυπικό «πρώτο» Α.Ε.Ι. τίτλο; Η μεταρρύθμιση οφείλει να διασφαλίσει ίση μεταχείριση, σαφήνεια και θεσμική συνέπεια. Χωρίς ρητή πρόβλεψη για αυτές τις περιπτώσεις, υπάρχει κίνδυνος να δημιουργηθούν νέες ανισότητες εις βάρος καλλιτεχνών με υψηλό επίπεδο σπουδών και διεθνή αναγνώριση, οι οποίοι απλώς ακολούθησαν μια διαφορετική – αλλά απολύτως νόμιμη – εκπαιδευτική διαδρομή σε μια περίοδο όπου το ελληνικό πανεπιστημιακό πλαίσιο δεν κάλυπτε το αντικείμενό τους.