Υπουργείο Παιδείας, Θρησκευμάτων και Αθλητισμού

Δικτυακός Τόπος Διαβουλεύσεων

• Σχόλιο του χρήστη 'Μαρία Δρ.' | 27 Φεβρουαρίου 2026, 16:07

  Μόνιμος Σύνδεσμος

  Με το παρόν ζητώ ρητά να συμπεριληφθεί στο νομοσχέδιο σαφής ρύθμιση που να προβλέπει τη δυνατότητα εξέλιξης των μελών ΕΔΙΠ κατόχων διδακτορικού διπλώματος σε μόνιμες προσωποπαγείς θέσεις Επίκ. Καθηγητή, κατόπιν ακαδημαϊκής κρίσης. Η απουσία σχετικής πρόβλεψης διαιωνίζει μια χρόνια θεσμική ανωμαλία που αντιβαίνει στις αρχές της ισότητας και της αξιοκρατίας στη δημόσια διοίκηση και περιορίζει την ουσιαστική εφαρμογή της ακαδημαϊκής ελευθερίας. Στα ελληνικά πανεπιστήμια υπηρετούν Δρ. ΕΔΙΠ με πολυετή αυτοδύναμη διδακτική εμπειρία, σημαντικό ερευνητικό έργο, διεθνείς δημοσιεύσεις και συμμετοχή σε ανταγωνιστικά προγράμματα. Σε αρκετές περιπτώσεις, το ακαδημαϊκό και ερευνητικό τους αποτύπωμα υπερβαίνει εκείνο υπηρετούντων μελών ΔΕΠ αντίστοιχης βαθμίδας, όπως αποδεικνύεται από αντικειμενικούς δείκτες (δημοσιεύσεις σε έγκριτα περιοδικά, ετεροαναφορές, συντονισμό έργων και διεθνείς συνεργασίες). Η απουσία δυνατότητας θεσμικής εξέλιξης για επιστήμονες με τέτοια προσόντα δεν συνάδει με την αρχή της αξιοκρατίας και δημιουργεί εύλογα ερωτήματα ως προς τη συνοχή και τη δικαιοσύνη του συστήματος. Παρά ταύτα, στερούνται βασικών ακαδημαϊκών δικαιωμάτων, όπως η θεσμική δυνατότητα συμμετοχής σε επιτροπές επίβλεψης διδακτορικών διατριβών, ακόμη και όταν το γνωστικό τους αντικείμενο δεν θεραπεύεται από μέλος ΔΕΠ του οικείου Τμήματος. Έτσι παγιώνεται μια προβληματική κατάσταση άτυπης συνεπίβλεψης χωρίς θεσμική κατοχύρωση, που θίγει τη διαφάνεια, τη λογοδοσία και τη νομική ασφάλεια των διαδικασιών. Ιδιαίτερη ανησυχία προκαλεί η πρόβλεψη εμπλοκής Ειδικών Λειτουργικών Επιστημόνων (ΕΛΕ) σε επιτροπές διδακτορικών, ενώ δεν έχει ακόμη ρυθμιστεί το αυτονόητο δικαίωμα των Δρ. ΕΔΙΠ – οι οποίοι αποτελούν ενταγμένο διδακτικό προσωπικό των ΑΕΙ και επιτελούν έρευνα – να συμμετέχουν θεσμικά στην επίβλεψη και εξέταση διδακτορικών που ήδη στην πράξη υποστηρίζουν. Παράλληλα, σε επιτροπές διδακτορικών συμμετέχουν επιστήμονες από ιδρύματα του εξωτερικού χωρίς να τεκμηριώνεται πάντοτε με σαφήνεια η αντιστοίχιση της ακαδημαϊκής τους βαθμίδας με εκείνη μέλους ΔΕΠ. Αναγνωρίζεται δηλαδή θεσμικός ρόλος σε εξωτερικούς συνεργάτες, ενώ παραμένει ασαφής ή αποκλεισμένος ο ρόλος μόνιμου διδακτικού προσωπικού του ίδιου του Ιδρύματος. Την ίδια στιγμή, στο πλαίσιο προηγούμενων θεσμικών μεταβολών, διδάσκοντες των πρώην ΤΕΙ χωρίς διδακτορικό δίπλωμα εντάχθηκαν ή μετατράπηκαν σε θέσεις ΔΕΠ. Δεν είναι θεσμικά συνεπές να παραμένουν χωρίς προοπτική εξέλιξης επιστήμονες που διαθέτουν διδακτορικό τίτλο, αποδεδειγμένο ερευνητικό έργο και πολυετή πανεπιστημιακή εμπειρία, όταν σε άλλες περιπτώσεις η ένταξη σε βαθμίδες ΔΕΠ πραγματοποιήθηκε χωρίς την ίδια ακαδημαϊκή προϋπόθεση. Η άνιση αυτή μεταχείριση πλήττει την εμπιστοσύνη στο σύστημα και δημιουργεί αντικίνητρα αριστείας. Η πρόβλεψη εξέλιξης μετά από κρίση δεν συνιστά χαριστική ρύθμιση. Αντιθέτως, αποτελεί μηχανισμό ποιοτικού ελέγχου που διασφαλίζει την τήρηση των ακαδημαϊκών προδιαγραφών, βελτιώνει τον ιδιαίτερα δυσμενή δείκτη διδασκόντων/φοιτητών, ενισχύει τη δυνατότητα προσέλκυσης διεθνών χρηματοδοτήσεων και αξιοποιεί επένδυση του ελληνικού δημοσίου σε υψηλού επιπέδου ανθρώπινο κεφάλαιο. Το δημοσιονομικό κόστος είναι περιορισμένο, ενώ το θεσμικό, εκπαιδευτικό και αναπτυξιακό όφελος πολλαπλάσιο. Η έλλειψη προοπτικής εξέλιξης λειτουργεί αποτρεπτικά για την παραμονή ικανών επιστημόνων στο ελληνικό δημόσιο πανεπιστήμιο, ενισχύοντας τη διαρροή επιστημονικού δυναμικού που έχει ήδη εκπαιδευτεί με δημόσιους πόρους. Η μη ρύθμιση του ζητήματος δεν αποτελεί ουδετερότητα - αποτελεί διατήρηση μιας θεσμικής ανακολουθίας που πλήττει το κύρος, τη λειτουργικότητα και τη διεθνή αξιοπιστία των ελληνικών πανεπιστημίων. Ζητείται σαφής, δίκαιη και άμεση νομοθετική πρόβλεψη που θα αποκαθιστά την ισονομία, τη θεσμική συνέπεια και την πλήρη αξιοποίηση του επιστημονικού δυναμικού των ΑΕΙ.