Υπουργείο Παιδείας, Θρησκευμάτων και Αθλητισμού

Δικτυακός Τόπος Διαβουλεύσεων

• Σχόλιο του χρήστη 'Βασίλειος Αθανασάκης Αθηναϊκές Μαριονέττες' | 2 Μαρτίου 2026, 07:17

  Μόνιμος Σύνδεσμος

  Αξιότιμοι κύριοι, Μετά από τριάντα και πλέον χρόνια επαγγελματικής μου ενασχόλησης με το θέατρο κούκλας-μαριονέττας και κίνησης αντικειμένων σε θεατρικές και μη παραγωγές όπως και στην εκπαίδευση (ΚΕΚ-ΙΕΚ) σας στέλνω το σχόλιό μου που νομίζω πως πρέπει να ληφθεί σοβαρά υπόψη. Στην Ελλάδα θεσπίζεται Πανεπιστήμιο Παραστατικών Τεχνών σε μια ιστορική στιγμή επαναπροσδιορισμού της καλλιτεχνικής εκπαίδευσης. Αν το εγχείρημα φιλοδοξεί να είναι σύγχρονο, ολιστικό και ουσιαστικό, τότε η ένταξη του θεάτρου μαριονέττας, της τέχνης της κούκλας και της κίνησης αντικειμένων δεν αποτελεί πολυτέλεια· αποτελεί αναγκαιότητα. Το θέατρο κούκλας δεν είναι «παιδικό θέαμα», όπως συχνά παρεξηγείται. Είναι ένα σύνθετο, απαιτητικό και βαθιά ποιητικό πεδίο που συνδυάζει υποκριτική, σκηνοθεσία, δραματουργία, εικαστικές τέχνες, γλυπτική, μηχανική κατασκευών, μουσική, φωνητική και κινησιολογία. Ο καλλιτέχνης δεν ερμηνεύει μόνο έναν ρόλο· εμψυχώνει την ύλη. Μετατρέπει το άψυχο σε φορέα συναισθήματος και ιδέας. Αυτή η πράξη δεν είναι τεχνικό τέχνασμα· είναι καλλιτεχνική και φιλοσοφική τοποθέτηση πάνω στη σχέση ανθρώπου και αντικειμένου. Σε ένα πανεπιστήμιο που φιλοδοξεί να διαμορφώσει δημιουργούς του 21ου αιώνα, η εκπαίδευση οφείλει να καλλιεργεί τη σωματική νοημοσύνη, την αντίληψη του χώρου, τον ρυθμό και τη λεπτομέρεια της κίνησης. Η κίνηση αντικειμένων εκπαιδεύει τον καλλιτέχνη στην ακρίβεια, στην οικονομία εκφραστικών μέσων και στη συλλογική λειτουργία. Δεν υπάρχει αυθορμητισμός χωρίς πειθαρχία. Το θέατρο μαριονέττας διδάσκει ακριβώς αυτή την ισορροπία. Επιπλέον, η τέχνη της κούκλας έχει βαθιές ρίζες στη λαϊκή και λόγια παράδοση. Από τις σκιές και τις υπαίθριες παραστάσεις μέχρι τις σύγχρονες πολυμεσικές σκηνικές εγκαταστάσεις, αποτελεί γέφυρα ανάμεσα στο παρελθόν και στο παρόν. Η ακαδημαϊκή της ένταξη διασφαλίζει έρευνα, τεκμηρίωση και εξέλιξη — όχι απλώς διατήρηση. Υπάρχει και μια ακόμα κρίσιμη διάσταση: η διαθεματικότητα. Το θέατρο αντικειμένων συνομιλεί άμεσα με τη σύγχρονη σκηνική πρακτική, το devised theatre, τη σωματική περφόρμανς και τις εικαστικές εγκαταστάσεις. Σε μια εποχή όπου τα όρια μεταξύ τεχνών καταρρέουν, η απουσία αυτού του πεδίου από ένα πανεπιστημιακό πρόγραμμα θα δημιουργούσε κενό στην καλλιτεχνική κατάρτιση. Αν ο στόχος είναι η δημιουργία ενός ιδρύματος που δεν αναπαράγει ιεραρχίες αλλά καλλιεργεί την πολυφωνία, τότε το θέατρο μαριονέττας και η κίνηση αντικειμένων πρέπει να έχουν αυτόνομη και ισότιμη θέση στο πρόγραμμα σπουδών — με εργαστήρια κατασκευής, θεωρητική κατάρτιση, πρακτική εξάσκηση και ερευνητικά πεδία. Η τέχνη που διδάσκει πώς να δίνεις ζωή στο άψυχο, διδάσκει τελικά πώς να αντιλαμβάνεσαι βαθύτερα το ίδιο το ζωντανό. Και αυτό είναι παιδεία στον πυρήνα της. Ευχαριστώ Βασίλειος Αθανασάκης Αθηναϊκές Μαριονέττες