Αρχική Δημόσια ηλεκτρονική διαβούλευση για το σχέδιο νόμου του Υπουργείου Εσωτερικών με τίτλο «Κώδικας Τοπικής Αυτοδιοίκησης»ΒΙΒΛΙΟ ΠΡΩΤΟ ΣΥΓΚΡΟΤΗΣΗ ΑΥΤΟΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΚΑΙ ΑΠΟΚΕΝΤΡΩΜΕΝΗΣ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ – ΕΚΛΟΓΗ ΔΗΜΟΤΙΚΩΝ ΚΑΙ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΩΝ ΑΡΧΩΝ- ΕΚΛΟΓΙΚΕΣ ΔΑΠΑΝΕΣ ΣΥΝΔΥΑΣΜΩΝ ΚΑΙ ΥΠΟΨΗΦΙΩΝ ΣΤΙΣ ΑΥΤΟΔΙΟΙΚΗΤΙΚΕΣ ΕΚΛΟΓΕΣ ΜΕΡΟΣ Α΄ ΟΡΓΑΝΩΤΙΚΕΣ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ ΓΙΑ ΤΗ ΣΥΣΤΑΣΗ ΚΑΙ ΣΥΓΚΡΟΤΗΣΗ ΤΗΣ ΤΟΠΙΚΗΣ ΑΥΤΟΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΚΑΙ ΤΗΣ ΑΠΟΚΕΝΤΡΩΜΕΝΗΣ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ – ΔΗΜΟΤΙΚΟΤΗΤΑ (άρθρα 1-28)Σχόλιο του χρήστη ΑΝΑΣΤΑΣΙΟΣ ΑΝΑΓΝΩΣΤΟΠΟΥΛΟΣ ΤΣΙΑΠΗΣ | 27 Μαΐου 2026, 21:44




Θέμα: Παρατήρηση επί του άρθρου 21 (Μεταδημότευση) – Πρόταση κατάργησης της προϋπόθεσης διετούς μόνιμης κατοικίας Προτείνεται η πλήρης κατάργηση της προϋπόθεσης διετούς μόνιμης κατοικίας για τη μεταδημότευση ενηλίκου δημότη, καθώς και η επανεξέταση των εξαιρέσεων που επιτρέπουν την απόκτηση δημοτικότητας χωρίς πραγματική μόνιμη κατοικία στον οικείο δήμο. Η προϋπόθεση της διετούς κατοικίας πιθανόν θεσπίστηκε σε παλαιότερο χρόνο προκειμένου να αποτραπούν φαινόμενα ευκαιριακής μεταδημότευσης ή τεχνητής μεταβολής εκλογικών συσχετισμών πριν από τις αυτοδιοικητικές εκλογές. Ωστόσο, υπό τις σημερινές κοινωνικές, οικονομικές και διοικητικές συνθήκες, ο χρονικός αυτός περιορισμός έχει καταστεί αναχρονιστικός και δεν φαίνεται πλέον να εξυπηρετεί ουσιαστικό διοικητικό ή θεσμικό σκοπό. Ο πολίτης που επιλέγει να εγκατασταθεί μόνιμα σε έναν δήμο αναπτύσσει άμεσα πραγματικό δεσμό με την τοπική κοινωνία. Επιλέγει συνειδητά τον συγκεκριμένο τόπο ως κέντρο της καθημερινής του διαβίωσης και επηρεάζεται άμεσα από τη λειτουργία των δημοτικών υπηρεσιών, των υποδομών και γενικότερα από τις αποφάσεις της τοπικής αυτοδιοίκησης. Κατά συνέπεια, δεν είναι ορθολογικό ένας πολίτης να υποχρεούται να παραμένει επί δύο ολόκληρα έτη δημότης και εκλογέας δήμου στον οποίο δεν κατοικεί πλέον, στερούμενος παράλληλα τη δυνατότητα άμεσης συμμετοχής στα κοινά του δήμου όπου πραγματικά ζει και διαβιώνει. Η συμμετοχή στις αυτοδιοικητικές εκλογές θα πρέπει να συνδέεται πρωτίστως με τον δήμο της πραγματικής και σύγχρονης κατοικίας του πολίτη και όχι με μία τυπική διοικητική εγγραφή που διατηρείται αποκλειστικά λόγω ενός χρονικού περιορισμού. Για τον ίδιο λόγο, χρήζει επανεξέτασης και η δυνατότητα απόκτησης της αρχικής δημοτικότητας ανεξαρτήτως πραγματικής κατοικίας. Η δημοτικότητα θα πρέπει να ακολουθεί τον δήμο μόνιμης εγκατάστασης και πραγματικής σύνδεσης με την τοπική κοινωνία και όχι αποκλειστικά παλαιότερους οικογενειακούς ή διοικητικούς δεσμούς, όταν αυτοί δεν συνοδεύονται από πραγματική κατοικία. Επιπλέον, η λειτουργία του πληροφοριακού συστήματος «Μητρώο Πολιτών», η ψηφιοποίηση των διοικητικών διαδικασιών και οι σύγχρονες δυνατότητες διασταύρωσης στοιχείων παρέχουν πλέον στη διοίκηση επαρκή και αξιόπιστα μέσα ελέγχου της πραγματικής μόνιμης κατοικίας. Συνεπώς, η επιβολή διετούς περιόδου αναμονής ως τεκμηρίου μόνιμης εγκατάστασης είναι πλέον διοικητικά περιττή. Τέλος, η ίδια η διάταξη προβλέπει ήδη πολλαπλές εξαιρέσεις από την προϋπόθεση της διετούς κατοικίας, γεγονός που αποδυναμώνει τον γενικό κανόνα και καταδεικνύει ότι η συγκεκριμένη προϋπόθεση δεν θεωρείται απολύτως αναγκαία ούτε από τον ίδιο τον νομοθέτη. Κατόπιν των ανωτέρω, προτείνεται η αναδιατύπωση της παρ. 1 του άρθρου 21 ως εξής: «1. Ο ενήλικος που κατοικεί μόνιμα σε δήμο δύναται να γίνει δημότης αυτού, κατόπιν σχετικής αίτησής του. Η μόνιμη κατοικία αποδεικνύεται με τα δικαιολογητικά του άρθρου 349, περί βεβαίωσης μόνιμης κατοικίας, τα οποία ελέγχονται από τον προϊστάμενο της αρμόδιας υπηρεσίας του δήμου.» (Με παράλληλη απαλοιφή της φράσης «επί δύο (2) έτη, τουλάχιστον»).