• Σχόλιο του χρήστη 'Δημήτρης Π' | 12 Μαρτίου 2026, 13:13

    Η πραγματικότητα ενός νέου μικρού παραγωγού, σε ένα μικρό χωριό της επαρχίας Νέος στο επάγγελμα μελισσοκόμος, που ζει στην επαρχία, σε ένα μικρό χωριό, ασχολείται τα τελευταία πέντε χρόνια με την μελισσοκομία. Κατέχει 130 μελισσοκομικά σμήνη και έχει μια παραγωγή λιγότερη από 500 κιλά το έτος, εξαιρετικό μέλι, ανώτερης ποιότητας. Με αυτή την παραγωγή και με την συνδρομή της βοήθειας λόγω της καταστροφής Ντανιελ τα έτη 2023 και 2024, και της βοήθειας του μέτρου 23 λόγω ξηρασίας το 2025, καταφέρνει να ισορροπήσει τα έσοδα με τα έξοδα, χωρίς να πληρώνεται για την επίπονη και χρονοβόρα εργασία του. Όλα αυτά τα έτη είναι αγρότης ειδικού καθεστώτος με προνόμιο την μη υποχρέωση έκδοσης αποδείξεων με φπα, αλλά και μειονέκτημα την πώληση των προϊόντων του τοπικά, στο χωριό που μένει, έξω από τα μελισσοκομία του, και σε γνωστούς, συγγενείς και φίλους. Η παραγωγή είναι τόσο μικρή, που δεν υπάρχει λόγος να την δώσει σε μεταπωλητή, αφενός γιατί μπορεί να την διαθέτει μόνος του, αφετέρου δεν μπορεί να μειώσει την τιμή κιλού, την στιγμή που εργάζεται τόσα χρόνια χωρίς πληρωμή. Το 2025, ευνοϊκές καιρικές συνθήκες, έχουν σαν αποτέλεσμα τον διπλασιασμό της παραγωγής σε 1000 κιλά μελιού. Για πρώτη φορά, για μια επένδυση πάνω από 30.000 ευρώ, και μετά από πέντε χρόνια εργασίας χωρίς πληρωμή, θεωρεί ότι οι κόποι του μπορεί να ανταμειφθούν και να αρχίσει επιτέλους να πληρώνεται για την εργασία του. Αν τα 650 κιλά μελιού μπορούν να καλύψουν τα έξοδα, τότε τα υπόλοιπα 350 κιλά μπορεί να είναι μέρος της πληρωμής του, και έτσι να καταστήσει σιγά σιγά την μελισσοκομία βιώσιμη και να μην την παρατήσει. Το νέο πρόβλημα που δημιουργείται είναι η πώληση της παραγωγής του στην λιανική, γιατί η χονδρική πώληση θα ήταν κοροϊδία. Η λογική ιδέα είναι η πώληση στην λαϊκή αγορά, του μεγαλύτερου χωριού της περιοχής, που βρίσκεται 50 χιλιόμετρα μακριά. Επίσης η συμμετοχή σε εκθέσεις και φεστιβάλ μελιού και η πώληση από απόσταση ταχυδρομικά. Για το σκοπό αυτό αποφασίζει να αλλάξει καθεστώς και να ενταχθεί στο κανονικό καθεστώς αγρότη προαιρετικά, χωρίς να έχει υποχρέωση από τον νόμο, αφού ούτε είχε ποτέ τζίρο 15.000 ευρώ, ούτε επιδότηση πάνω από 5.000 ευρώ. Ο μέγιστος τζίρος ήταν 8.000 ευρώ το 2025, και η μέγιστη επιδότηση 1.200 ευρώ το 2024, για πετρέλαιο αντικατάσταση κυψελών - βάσεων και αναλύσεις μελιού. Τα χρήματα της επιδότησης ήταν μικρό μέρος των χρημάτων που είχε ήδη πληρώσει για τους παραπάνω σκοπούς. Η πραγματικότητα στις λαϊκές αγορές σήμερα. Ο μελισσοκόμος παίρνει το ρίσκο να αλλάξει καθεστώς και να αυξήσει τα έξοδα της επιχείρησης του, για να πληρώνει το pos, την cloud ταμειακή, και τον λογιστή (λόγω αλλαγής λογιστικών υποχρεώσεων), με την λογική ιδέα ότι το κράτος θα τον στηρίξει να πουλήσει τα προϊόντα του στην λιανική. Εκεί αρχίζουν οι δυσάρεστες εκπλήξεις. Για να πουλήσει τα μελισσοκομικά προιοντα που ο ίδιος παράγει, χρειάζεται άδεια λαϊκής αγοράς. Επικοινωνεί με τον υπάλληλο του Δήμου και μαθαίνει ότι πρέπει να περιμένει να προκηρυχθεί προκήρυξη, χωρίς ο υπάλληλος να ξέρει πότε θα γίνει αυτό. Ο υπάλληλος του Δήμου υποστηρίζει ότι αυτό εξαρτάται από την Περιφέρεια. Επικοινωνεί με τον υπάλληλο της Περιφέρειας και μαθαίνει ότι η Περιφέρεια περιμένει τα αιτήματα των Δήμων, και μάλιστα πρέπει όλοι οι Δήμοι να καταθέσουν αίτηση, γιατί δεν μπορεί η διαδικασία να γίνει για μεμονωμένους Δήμους. Επιπρόσθετα μαθαίνει, ότι δεν υπάρχει δυνατότητα να καταθέσει αίτηση για άδειας λαϊκής, ώστε ο Δήμος, η Περιφέρεια και το κράτος να γνωρίζουν πόσοι νέοι παραγωγοί ενδιαφέρονται για άδεια. Ακόμα παραπάνω δεν υπάρχει αυτοδίκαιο δικαίωμα του νέου μικρού παραγωγού να πουλήσει νόμιμα τα προιοντα του και να κάνει την επιχείρησή του βιώσιμη. Ένα πολύπλοκο σύστημα μοριοδότησης, μπορεί να αποκλείσει ένα μικρό νεο παραγωγό, ακόμα και αν κάποτε προκηρυχθούν νέες θέσεις. Οι αγορές. Οι αγορές πάντα τείνουν να είναι κλειστές. Αυτοί που συμμετέχουν σε μια αγορά νομίζουν, ότι συμφέρον τους είναι ο αποκλεισμός των νεοεισερχόμενων. Δεν κατανοούν ότι το άνοιγμα της αγοράς θα φέρει νέους ανταγωνιστές, αλλά θα φέρει και νέους πελάτες. Ετσι αυτοί που έχουν τις άδειες, καλούν την αστυνομία να διώξει αυτούς που δεν έχουν άδειες. Αυτό που τελικά πετυχαίνουν, είναι κακό για όλους. Πρώτα από όλα είναι κακό για τους ίδιους, γιατί μειώνουν έτσι τον συνολικό αριθμό των καταναλωτών της αγοράς. Ο καταναλωτής έρχεται για ένα παραγωγό που γνωρίζει, και μετά αγοράζει και από τους άλλους παραγωγούς και εμπόρους, διαφορετικά προϊόντα. Οταν ο παραγωγός που γνωρίζει ο καταναλωτής, έχει εκδιωχθεί από την αγορά, ο καταναλωτής δεν θα πάει στην αγορά, αλλά στο σουπερ μαρκετ. Τελικά η εκδίωξη του ανταγωνισμού, μειώνει την δυναμική της αγοράς, μειώνει τους καταναλωτες και αυξάνει τις τιμές. Η πολιτεία είναι αυτή που πρέπει να θεσμοθετεί την ελεύθερη πρόσβαση, χωρίς περιορισμούς, των νέων μικρών παραγωγών στην αγορά. Δεν πρέπει να υπάρχει ούτε ένας μικρός παραγωγός χωρίς δικαίωμα πρόσβασης στην αγορά για την πώληση των προϊόντων του. Πολλές οικονομικές αναλύσεις, λανθασμένα υποστηρίζουν την δημιουργία μεγάλων αγροτικών επιχειρήσεων, που θα μπορούν να παράγουν μεγάλες ποσότητες αγροτικών προϊόντων σε χαμηλές τιμές. Το γεωγραφικο ανάγλυφο της Ελλάδας, με τις πολλές ημιορεινές περιοχες και τα νησιά υποστηρίζει τους μικρούς παραγωγούς. Η Ελλάδα παραδοσιακά είχε ένα σοβαρό αγροτοκτηνοτροφικό τομέα που διαρκώς συρρικνώνεται. Οι γεωπολιτικές εξελίξεις καθιστούν υποχρέωση της πολιτείας να αναζητήσει αυτάρκεια τροφίμων. Η δυνατότητα παραγωγής εξαιρετικών προϊόντων από μικρούς παραγωγούς, μπορεί να δημιουργήσει ακόμα και την δυνατότητα εξαγωγής αυτών στις αγορές της Ευρώπης, ακόμα και αν οι ποσότητες είναι μικρές για ένα παραγωγό, οι ποσότητες από πολλούς μικρούς παραγωγούς μπορεί να είναι υπολογίσιμη, συμβάλλοντας θετικά στο εμπορικό ισοζύγιο της χώρας. Η υπαιθρος ερημώνει, τα χωριά ερημώνουν, γιατί δεν υπάρχουν πολλές εργασίες που μπορεί κανείς να βρει σε ένα χωριό. Η Ευρωπαϊκή Ένωση αντιλαμβάνεται το πρόβλημα και προσπαθεί να το αντιμετωπίσει. Στην Ελλάδα κάποιοι γραφειοκράτες κάνουν σχέδια επιδοτήσεων νέων αγροτών, χωρίς σχέση με την πραγματικότητα. Αρκετοί νέοι κουρασμένοι από την ζωή στην πόλη θα ήθελαν να πάνε στην επαρχία. Αλλά πως? Όταν ξεκινήσει κάποιος να παράγει στον αγροτικό τομέα, αντιλαμβάνεται την εξάρτησή του από τις καιρικές συνθήκες. Αν οι καιρικές συνθήκες είναι ευνοϊκές και έχει μια αξιοπρεπή παραγωγή, έχει προβλημα διαθεσης των προιόντων του. Αν οι καιρικές συνθήκες είναι μη ευνοϊκές χρειάζεται την στήριξη της πολιτείας, αλλά αυτή δεν είναι θεσμοθετημένη. Σε μια δημοκρατία πάντα έχουμε συγκρούσεις συμφερόντων, η κάθε κυβέρνηση κοιτάει να ικανοποιήσει τους ψηφοφόρους της για να επανεκλεγει. Η κυβέρνηση δρα επίσης και από το μέγεθος των κινητοποιήσεων των διαμαρτυρόμενων πολιτών. Ο μικρός παραγωγός μπορεί να μην έχει την δυνατότητα να κατέβει με τα τρακτερ στην Αθήνα Μια σωστή διακυβέρνηση όμως, πρέπει να μπορεί να δει και πέρα από μικρο συμφέροντα κάποιων ψηφοφόρων της. Πρέπει να μπορεί να δει τους γεωπολιτικούς κινδύνους, την αυτάρκεια τροφίμων, την ερήμωση της υπαίθρου. Μια διακυβέρνηση με αυτό το πρίσμα πρέπει να στηρίξει τους μικρούς παραγωγούς της επαρχίας, με άνοιγμα των αγορών σε κάθε μικρό παραγωγό. Έτσι θα πετύχει ταυτόχρονα την μείωση των τιμών των τροφίμων, κάτι που ζητά όλη η κοινωνία.