Υπουργείο Ανάπτυξης

Δικτυακός Τόπος Διαβουλεύσεων

• Σχόλιο του χρήστη 'Premium Consulting, Δρ Μαρίνα Μανιάτη' | 12 Μαρτίου 2026, 16:45

  Μόνιμος Σύνδεσμος

  Το Μέρος Γ΄ του σχεδίου νόμου αποτελεί σημαντική πρωτοβουλία για την εφαρμογή σε εθνικό επίπεδο του Κανονισμού (ΕΕ) 2023/2411 σχετικά με την προστασία των γεωγραφικών ενδείξεων για χειροτεχνικά και βιομηχανικά προϊόντα. Η θέσπιση του σχετικού πλαισίου μπορεί να συμβάλει ουσιαστικά στην ανάδειξη της ελληνικής χειροτεχνικής παραγωγής, στην προστασία της τοπικής παραγωγικής γνώσης και στην ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας των μικρών και πολύ μικρών επιχειρήσεων. Για την αποτελεσματική εφαρμογή του νέου συστήματος γεωγραφικών ενδείξεων, είναι σκόπιμο το θεσμικό πλαίσιο να συνοδευτεί από συμπληρωματικούς μηχανισμούς τεχνικής υποστήριξης. Ειδικότερα, με βάση την εμπειρία από μελέτες και δράσεις για την ανάπτυξη του τομέα της χειροτεχνίας στην Ελλάδα, προτείνονται οι ακόλουθες τεχνικές βελτιώσεις: 1. Ενίσχυση της διαδικασίας προετοιμασίας φακέλων γεωγραφικών ενδείξεων (άρθρα 133-137) Η επιτυχής αξιοποίηση του συστήματος γεωγραφικών ενδείξεων προϋποθέτει την ύπαρξη ώριμων φακέλων και οργανωμένων ομάδων παραγωγών. Στο πλαίσιο των αρμοδιοτήτων της Γενικής Γραμματείας Βιομηχανίας θα μπορούσε να ενισχυθεί η λειτουργία μηχανισμών ενημέρωσης, τεχνικής καθοδήγησης και προ-ωρίμανσης υποψηφίων φακέλων γεωγραφικών ενδείξεων, σε συνεργασία με θεσμικούς φορείς τεκμηρίωσης και στήριξης της μικρομεσαίας επιχειρηματικότητας, επιμελητήρια και ερευνητικούς οργανισμούς. Προτεινόμενη προσθήκη στην παρ. 3 του άρθρου 133: «Η αρμόδια υπηρεσία της Γενικής Γραμματείας Βιομηχανίας δύναται να αναπτύσσει δράσεις ενημέρωσης, τεχνικής καθοδήγησης και υποστήριξης για την προετοιμασία αιτήσεων καταχώρισης γεωγραφικών ενδείξεων για χειροτεχνικά και βιομηχανικά προϊόντα, σε συνεργασία με επιμελητήρια, ερευνητικούς φορείς και οργανισμούς τεκμηρίωσης και στήριξης της μικρομεσαίας επιχειρηματικότητας.» Η πρόβλεψη αυτή μπορεί να συμβάλει στην ανάπτυξη ώριμων φακέλων καταχώρισης και στη διευκόλυνση της συμμετοχής μικρών παραγωγών στο νέο σύστημα. 2. Ανάπτυξη υποστηρικτικών εργαλείων εφαρμογής (άρθρα 135–137) Δεδομένου ότι το σύστημα γεωγραφικών ενδείξεων για χειροτεχνικά προϊόντα εφαρμόζεται για πρώτη φορά σε ευρωπαϊκό επίπεδο, είναι χρήσιμο να προβλεφθεί η ανάπτυξη πρακτικών εργαλείων εφαρμογής που θα διευκολύνουν τους παραγωγούς. Προτεινόμενη συμπλήρωση στο άρθρο 137: «Η αρμόδια υπηρεσία δύναται να εκδίδει οδηγούς εφαρμογής, πρότυπα τεκμηρίωσης και κατευθυντήριες οδηγίες για την κατάρτιση των φακέλων καταχώρισης γεωγραφικών ενδείξεων, με σκοπό τη διευκόλυνση των ομάδων παραγωγών και τη διασφάλιση της ποιότητας των αιτήσεων.» Η ρύθμιση αυτή μπορεί να λειτουργήσει ως εργαλείο πρακτικής υποστήριξης των παραγωγών και να βελτιώσει την αποτελεσματικότητα της διαδικασίας. 3. Ρόλος του Συμβουλίου στην ανάδειξη προϊόντων με γεωγραφική ταυτότητα (άρθρο 157) Η λειτουργία του προβλεπόμενου Συμβουλίου μπορεί να συμβάλει στον εντοπισμό και την προτεραιοποίηση προϊόντων με ισχυρή γεωγραφική και πολιτιστική ταυτότητα, καθώς και στη διαμόρφωση στρατηγικής για την προώθηση των ελληνικών χειροτεχνικών προϊόντων που μπορούν να ενταχθούν στο νέο ευρωπαϊκό σύστημα. Προτεινόμενη συμπλήρωση στο άρθρο 157: «Το Συμβούλιο δύναται να διατυπώνει προτάσεις προς τη Γενική Γραμματεία Βιομηχανίας για την ανάδειξη προϊόντων με ισχυρή γεωγραφική και πολιτιστική ταυτότητα, καθώς και για την προώθηση δράσεων ενημέρωσης και τεχνικής υποστήριξης των παραγωγικών κοινοτήτων που δύνανται να αξιοποιήσουν το σύστημα γεωγραφικών ενδείξεων.» Η πρόβλεψη αυτή μπορεί να συμβάλει στον εντοπισμό προϊόντων με προοπτική ένταξης στο σύστημα και στη διαμόρφωση εθνικής στρατηγικής για την προώθηση των σχετικών καταχωρίσεων. 4. Πρόταση ενσωμάτωσης διάταξης βάσει του άρθρου 70 παράγραφος 2 του κανονισμού (ΕΕ) 2023/2411 Ειδικότερα εξαιτίας της μέχρι σήμερα καθυστέρησης εισαγωγής του παρόντος νόμου και του κινδύνου παρέλευσης της προθεσμίας της 2ας Δεκεμβρίου 2026, οπότε και τα κράτη μέλη της ΕΕ πρέπει να κοινοποιήσουν τυχόν υφιστάμενα εθνικά δικαιώματα και να παράσχουν όλες τις απαιτούμενες πληροφορίες (όνομα, αντίστοιχη προδιαγραφή προϊόντος, ενιαίο έγγραφο κ.λπ.), προτείνεται η ενσωμάτωση της παρακάτω διάταξης (ή αντίστοιχη αυτής). Άρθρο [……] Μεταβατική Προστασία γεωγραφικών ενδείξεων για χειροτεχνικά ή βιομηχανικά προϊόντα με εθνική προστασία (άρθρο 70 του Κανονισμού (ΕΕ) 2023/2411). α) Με απόφαση του Υπουργού Ανάπτυξης κοινοποιούνται σύμφωνα με το άρθρο 70 παράγραφος 2 του κανονισμού (ΕΕ) 2023/2411 α) στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή και β) στο Γραφείο (EUIPO), μέσω του ενδεδειγμένου ψηφιακού συστήματος ή στην ειδική υπηρεσιακή ηλεκτρονική θυρίδα του (GI Portal), οι υφιστάμενες ονομασίες που η χώρα επιθυμεί να καταχωρίσει και να προστατεύσει βάσει του κανονισμού (ΕΕ) 2023/2411, καθώς και οι αντίστοιχες αιτήσεις, σύμφωνα με το άρθρο 70 παράγραφος 4 του εν λόγω κανονισμού. β) Ο σχετικός κατάλογος με τις υφιστάμενες ονομασίες καταρτίζεται από τη Γενική Γραμματεία Βιομηχανίας, σύμφωνα με το ενδιαφέρον που έχει εκδηλωθεί, με αποδεδειγμένη ενημέρωση των ενδιαφερομένων μερών με ηλεκτρονική αλληλογραφία. Ο ΟΒΙ διενεργεί τις σχετικές κοινοποιήσεις στο σύστημα GI Portal και υποβοηθάει τις πολύ μικρές, μικρές και μεσαίες επιχειρήσεις (ΠΜΜΜΕ) στις σχετικές διαδικασίες σύμφωνα με το άρθρο 10 παρ. 2 του Κανονισμού (ΕΕ) 2023/2411. 5. Πρόταση ενσωμάτωσης διάταξης αναφορικά με την διευκόλυνση επιστροφής πόρων και χρηματοδότησης των Ομάδων Παραγωγών Η προτεινόμενη διάταξη είναι σύμφωνη με το σημείο 29 του Προοιμίου και του άρθρου 30 παρ. 6 του Εκτελεστικού Κανονισμού 2025/1956 «για τη θέσπιση κανόνων εφαρμογής του κανονισμού (ΕΕ) 2023/2411 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου σχετικά με την προστασία των γεωγραφικών ενδείξεων για χειροτεχνικά και βιομηχανικά προϊόντα», και θα αποτελέσει κίνητρο για τις ομάδες Ελλήνων παραγωγών να ενταχθούν στο καθεστώς προστασίας και να καλύψουν το κόστος για τα τέλη, την πιστοποίηση των επιχειρήσεων, της σύνταξη των τεχνικών προδιαγραφών κ.ά. απαιτούμενων ενεργειών. Άρθρο [……] Επιστροφή πόρων -χρηματοδότηση α) Για την διευκόλυνση των Ομάδων Παραγωγών και λαμβάνοντας ιδιαίτερα υπόψη τις ανάγκες των πολύ μικρών, μικρών και μεσαίων επιχειρήσεων (ΠΜΜΜΕ) στη προσβασιμότητα και προσιτότητα του συστήματος προστασίας των γεωγραφικών ενδείξεων σε χειροτεχνικά και βιομηχανικά προϊόντα, σύμφωνα με τον παρόντα νόμο, το Υπουργείο Ανάπτυξης σε συνεργασία με τον Οργανισμό Βιομηχανικής Ιδιοκτησίας αξιοποιούν κάθε δυνατότητα που τους παρέχεται τόσο από τις αρμόδιες ευρωπαϊκές αρχές και το Γραφείο Διανοητικής Ιδιοκτησίας της Ευρωπαϊκής Ένωσης (EUIPO) όσο και από εθνικούς πόρους και σχεδιάζουν εθνικές πολιτικές, συμπεριλαμβανομένου ενδεχομένως και ενός συστήματος επιστροφής χρημάτων/ τελών, για διαδικασίες που σχετίζονται με τον παρόντα νόμο. β) Με απόφαση του Υπουργού Ανάπτυξης δύναται να εξειδικεύονται οι λεπτομέρειες επιστροφής χρημάτων στους παραγωγούς και προβλέπονται οι τρόποι πληρωμής τους. Τέλος, επισημαίνεται ιδιαίτερα η επιτακτική ανάγκη για την άρτια προετοιμασία των ορισμένων αρμόδιων ελληνικών αρχών αναφορικά με τη διαχείριση ζητημάτων που άπτονται ονομασιών γεωγραφικών ενδείξεων προϊόντων γειτονικών χωρών. Οι εν λόγω ονομασίες δύνανται να προκαλέσουν σύγχυση με τις γεωγραφικές ενδείξεις παραδοσιακών ελληνικών προϊόντων, καθιστώντας αναγκαία την άμεση και ορθή υποβολή των προβλεπόμενων διοικητικών διαδικασιών (ενστάσεις, αιτήσεις ακυρότητας, κ.λπ.). Σημειώνεται, ότι τα ζητήματα αυτά είναι αναμενόμενα, δεδομένης της γεωγραφικής θέσης της Ελλάδας, των ευρύτερων γεωπολιτικών συνθηκών και της αλληλεπίδρασης των πολιτισμών.