1. Στην παρ. 6 του άρθρου 80 του ν. 4954/2022 (Α’ 136) περί ψηφιακού αποθετηρίου εγγράφων προστίθεται περ. γ’ ως εξής:
«γ) Η Υπηρεσία Συντονισμού Ενιαίας Ψηφιακής Πύλης της Γενικής Γραμματείας Πληροφοριακών Συστημάτων και Ψηφιακής Διακυβέρνησης είναι αρμόδια για τον τεχνικό σχεδιασμό, την ανάπτυξη, την παραγωγική και επιχειρησιακή λειτουργία και τη συντήρηση της ηλεκτρονικής εφαρμογής της παρ. 1.».
2. Στο τρίτο εδάφιο της παρ. 10 του άρθρου 80 του ν. 4954/2022 οι λέξεις «Με κοινή απόφαση των Υπουργών Ψηφιακής Διακυβέρνησης, Οικονομικών και του κατά περίπτωση αρμόδιου Υπουργού» αντικαθίστανται από τις λέξεις «Με κοινή απόφαση του Υπουργού Ψηφιακής Διακυβέρνησης και του κατά περίπτωση αρμόδιου Υπουργού» και η παρ. 10 διαμορφώνεται ως εξής:
«10. Με κοινή απόφαση των Υπουργών Ψηφιακής Διακυβέρνησης, Οικονομικών, Προστασίας του Πολίτη, Δικαιοσύνης, Εσωτερικών και Υποδομών και Μεταφορών καθορίζονται τα ειδικότερα ζητήματα σχετικά με τη λειτουργία της ειδικής ηλεκτρονικής εφαρμογής, τα πρόσθετα στοιχεία ταυτοποίησης, τα οποία τηρούνται στην εφαρμογή, οι απαιτούμενες διαλειτουργικότητες με άλλα πληροφοριακά συστήματα και μητρώα του δημόσιου τομέα και τα τεχνικά και οργανωτικά μέτρα για την ασφάλεια της επεξεργασίας των δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα, εξειδικεύεται η διαδικασία ανάκλησης και ρυθμίζεται κάθε αναγκαία τεχνική ή άλλη λεπτομέρεια για την εφαρμογή του παρόντος. Με όμοια απόφαση δύνανται να προστίθενται στο πεδίο εφαρμογής της παρ. 5Α και άλλοι φορείς του δημόσιου ή του ιδιωτικού τομέα, να καθορίζονται τα στοιχεία του εγγράφου της παρ. 3 και να εξειδικεύεται η διαδικασία άντλησης της παρ. 5Α. Με κοινή απόφαση του Υπουργού Ψηφιακής Διακυβέρνησης και του κατά περίπτωση αρμόδιου Υπουργού δύναται να καθορίζονται στοιχεία άλλων δημόσιων εγγράφων, τα οποία αποθηκεύονται στην ειδική ηλεκτρονική εφαρμογή, η διαδικασία επαλήθευσης και ανάκλησης του σχετικού εγγράφου, οι απαιτούμενες διαλειτουργικότητες με άλλα πληροφοριακά συστήματα και μητρώα του δημόσιου τομέα και τα τεχνικά και οργανωτικά μέτρα για την ασφάλεια της επεξεργασίας των δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα, καθώς και κάθε άλλη συναφής λεπτομέρεια σχετικά με την τήρηση των ως άνω στοιχείων στην ειδική ηλεκτρονική εφαρμογή.».





Η πρόσφατη αποκάλυψη της ΕΠΙ 6 ΜΗΝΕΣ ΑΝΟΙΚΤΗΣ «ΤΡΥΠΑΣ», καθώς και η ευθεία παραδοχή ότι οι τρύπες αυτές μπορεί να ανοίγουν ανά πάσα στιγμή πχ στα πλαίσια updates της εφαρμογής, υπογραμμίζουν το γεγονός ότι η χρήση κρίσιμων ψηφιακών εγγράφων από τον πολίτη είναι ΕΞΑΙΡΕΤΙΚΑ ΕΠΙΚΙΝΔΥΝΗ και για αυτό το λόγο θα πρέπει να είναι ΑΥΣΤΗΡΑ ΠΡΟΑΙΡΕΤΙΚΗ, όπως εξάλλου είναι και άλλες κρίσιμες δραστηριότητες της ζωής (πχ. το e-banking).
Με απλά λόγια, θα πρέπει να εξασφαλιστεί ότι ο πολίτης θα έχει ΠΛΗΡΗ ΠΡΟΣΒΑΣΗ σε όλες τις υπηρεσίες του Δημοσίου και Ιδιωτικού τομέα με φυσικά πιστοποιητικά και έγγραφα, και όχι μόνο με ψηφιακά.
Εκτός από τους κινδύνους στην ασφάλεια που εγκυμονεί η άκρατη ψηφιοποίηση των πάντων, υπάρχει το μέγιστο θέμα της ΙΣΗΣ ΜΕΤΑΧΕΙΡΙΣΗΣ όλων των πολιτών. Είναι αδιανόητο να απαιτείται από ΟΛΟΥΣ τους πολίτες, είτε είναι νήπια, είτε ηλικιωμένοι, είτε κατάκοιτοι, είτε άποροι/άστεγοι, είτε ασθενείς ή ανάπηροι ψυχικά κλπ κλπ. να έχουν smartphone, apps, internet, να πληρώνουν (ιδιωτικές) εταιρείες τηλεφωνίας, προκειμένου να ΥΠΑΡΧΟΥΝ.
Οι άνθρωποι αυτοί αναγκάζονται να εμπιστευτούν τα πλέον ευαίσθητα, απόρρητα και ζωτικά δεδομένα τους σε τρίτους (πχ. συγγενείς με ψηφιακή δεξιότητα, φροντιστές) ή να εξαρτώνται από τα ΚΕΠ. Ταυτόχρονα καθίστανται ΥΠΕΥΘΥΝΟΙ για τυχόν διαρροή των προσωπικών δεδομένων τους ή άλλου είδους ζημία.
Όπως λοιπόν παρέχεται πχ. από τις τράπεζες η δυνατότητα συναλλαγής με φυσική παρουσία (ταμείο, ΑΤΜ), έτσι θα πρέπει να εξακολουθεί να έχει πρόσβαση ο κάθε πολίτης στις υπηρεσίες του Δημοσίου και ΜΗ ΨΗΦΙΑΚΑ, εφόσον το επιθυμεί.
Αυτό άλλωστε απαιτούν πολυάριθμες οργανώσεις για τα ανθρώπινα δικαιώματα σε ολόκληρο τον κόσμο και ειδικα στην Ευρώπη, ενώ σε πολλά μέρη (όπως πχ. στο καντόνι της Γενεύης στην Ελβετιά, η οποία ναι μεν δεν ανήκει στην ΕΕ, αποτελεί όμως παγκόσμιο σημείο αναφοράς) το δικαίωμα στη μη ψηφιακή ζωή είναι κατοχυρωμένο νομικά!
ΙΝΚΑ – ΓΕΝΙΚΗ ΟΜΟΣΠΟΝΔΙΑ ΚΑΤΑΝΑΛΩΤΩΝ ΕΛΛΑΔΟΣ
Άρθρο 25: Αρμοδιότητα για το αποθετήριο εγγράφων Gov.gr Wallet
Σχόλιο – Παρέμβαση: Η συγκέντρωση του συνόλου των κρίσιμων εγγράφων και πιστοποιητικών ενός πολίτη (Ταυτότητα, Άδεια Οδήγησης, Ψηφιακά Πιστοποιητικά) σε ένα ενιαίο, κεντρικό ψηφιακό αποθετήριο, δημιουργεί ένα επικίνδυνο «Μοναδικό Σημείο Αποτυχίας» (Single Point of Failure). Μια ενδεχόμενη τεχνική αστοχία ή μια στοχευμένη κυβερνοεπίθεση στο αποθετήριο αυτό, μπορεί να οδηγήσει σε πλήρη παράλυση της ικανότητας του πολίτη να ταυτοποιείται και να συναλλάσσεται, εκθέτοντας ταυτόχρονα το σύνολο της ψηφιακής του υπόστασης.
Πρόταση Τροποποίησης: Για τη διασφάλιση της δημόσιας εμπιστοσύνης και της ασφάλειας των δεδομένων, απαιτείται:
1.Η θεσμοθέτηση περιοδικού, ανεξάρτητου τεχνικού ελέγχου (security audit) του πηγαίου κώδικα της εφαρμογής και των υποδομών της από διεθνώς αναγνωρισμένους φορείς.
2.Η παροχή πλήρους και άμεσης διαφάνειας στον πολίτη μέσω της εφαρμογής. Ο χρήστης πρέπει να έχει τη δυνατότητα να βλέπει ανά πάσα στιγμή τα πλήρη αρχεία καταγραφής (access logs), γνωρίζοντας με απόλυτη ακρίβεια ποιος φορέας, πότε και για ποιον συγκεκριμένο σκοπό απέκτησε πρόσβαση σε οποιοδήποτε έγγραφο του αποθετηρίου του.
3. Η μετάβαση σε αρχιτεκτονική «Ασφαλούς Πολυμερούς Υπολογισμού» (Secure Multi-Party Computation). Τα ευαίσθητα δεδομένα του πολίτη δεν πρέπει να αποθηκεύονται αυτούσια και συγκεντρωτικά σε έναν κεντρικό διακομιστή, αλλά να κατατέμνονται σε ανεξάρτητους κόμβους. Μόνο το προσωπικό ή βιομετρικό κλειδί του ίδιου του πολίτη, ακριβώς τη στιγμή της συναλλαγής, θα πρέπει να έχει τη δυνατότητα να ανασυνθέτει τα δεδομένα για τον απαιτούμενο χρόνο, αποκλείοντας κάθε ενδεχόμενο μαζικής υποκλοπής.