Άρθρο 66
Δυνατότητα διάθεσης ανανεώσιμων καυσίμων και καυσίμων χαμηλών ανθρακούχων εκπομπών στην ελληνική επικράτεια – Τροποποίηση παρ. 2 άρθρου 5Α ν. 3054/2002
Στην παρ. 2 του άρθρου 5Α του ν. 3054/2002 (Α’ 230), περί αδειών διάθεσης βιοκαυσίμων, επέρχονται οι ακόλουθες τροποποιήσεις: α) στο πρώτο εδάφιο, αα) οι λέξεις «Βιοκαύσιμα και Βιορευστά» αντικαθίστανται από τις λέξεις «ανανεώσιμα καύσιμα και καύσιμα χαμηλών ανθρακούχων εκπομπών» και αβ) μετά από τις λέξεις «άδειας εμπορίας», διαγράφονται οι λέξεις «κατηγορίας Α», και β) στο δεύτερο εδάφιο, βα) οι λέξεις «υγρά Βιοκαύσιμα» αντικαθίστανται από τις λέξεις «ανανεώσιμα καύσιμα και τα καύσιμα χαμηλών ανθρακούχων εκπομπών», ββ) διαγράφονται οι λέξεις «κατηγορίας Α’» και βγ) στο τέλος του εδαφίου, προστίθενται οι λέξεις «, οι οποίοι πραγματοποιούν την ανάμιξη στις εγκαταστάσεις τους» και, μετά από νομοτεχνικές βελτιώσεις, η παρ. 2 διαμοφώνεται ως εξής:
«2. Ο κάτοχος άδειας διάθεσης βιοκαυσίμων μπορεί να διαθέτει αυτούσια ανανεώσιμα καύσιμα και καύσιμα χαμηλών ανθρακούχων εκπομπών εντός της ελληνικής επικράτειας, σε κατόχους άδειας διύλισης, άδειας εμπορίας και σε Τελικούς Καταναλωτές. Τα ανανεώσιμα καύσιμα και τα καύσιμα χαμηλών ανθρακούχων εκπομπών που προορίζονται για ανάμιξη με προϊόντα διύλισης του αργού πετρελαίου, διατίθενται μόνο σε κατόχους άδειας διύλισης ή άδειας εμπορίας, οι οποίοι πραγματοποιούν την ανάμιξη στις εγκαταστάσεις τους.».
Άρθρο 67
Μεταφορά προς διυλιστήρια προϊόντων που αγοράστηκαν ως πετρελαιοειδή προϊόντα – Προσθήκη παρ. 14 στο άρθρο 15 του ν. 3054/2002
Στο άρθρο 15 του ν. 3054/2002 (Α’ 230), περί γενικών διατάξεων, προστίθεται παρ. 14 ως εξής:
«14. Κατ’ εξαίρεση, επιτρέπεται η μεταφορά προς διυλιστήρια προϊόντων, τα οποία αγοράστηκαν ως πετρελαιοειδή, από τους νόμιμους κατόχους αυτών, για επεξεργασία και επαναδιάθεση, μόνο σε ειδικές περιπτώσεις, οι οποίες προβλέπονται με κοινή απόφαση των Υπουργών Περιβάλλοντος και Ενέργειας, Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών και Ναυτιλίας και Νησιωτικής Πολιτικής. Με την ίδια απόφαση, καθορίζονται οι προϋποθέσεις εκτέλεσης της μεταφοράς αυτής, η διαδικασία έγκρισης και ελέγχου, η διαχείριση της ποσότητας του μεταφερόμενου πετρελαιοειδούς, καθώς και κάθε άλλο σχετικό θέμα.».
Άρθρο 68
Τεχνικές προδιαγραφές διάθεσης ανανεώσιμων καυσίμων και καυσίμων χαμηλών ανθρακούχων εκπομπών – Τροποποίηση τίτλου και παρ. 1 και 2 άρθρου 15Α ν. 3054/2002
- Στο άρθρο 15Α του ν. 3054/2002 (Α’ 230), περί βιοκαυσίμων και άλλων ανανεώσιμων καυσίμων, ο τίτλος αντικαθίσταται ως εξής:
«Άρθρο 15Α
Ανανεώσιμα καύσιμα και καύσιμα χαμηλών ανθρακούχων εκπομπών».
- Στο άρθρο 15Α του ν. 3054/2002, επέρχονται οι ακόλουθες τροποποιήσεις: α) η παρ. 1 αντικαθίσταται, β) στην παρ. 2, βα) οι λέξεις «Βιοκαυσίμων ή Άλλων Ανανεώσιμων Καυσίμων» αντικαθίστανται από τις λέξεις «ανανεώσιμων καυσίμων και καυσίμων χαμηλών ανθρακούχων εκπομπών», ββ) διαγράφονται οι λέξεις «κατηγορίας Α» και οι παρ. 1 και 2 διαμορφώνονται ως εξής:
«1. Τα ανανεώσιμα καύσιμα και τα καύσιμα χαμηλών ανθρακούχων εκπομπών μπορούν να διατίθενται είτε αυτούσια είτε σε μίγμα με προϊόντα διύλισης του αργού πετρελαίου, για κάθε χρήση, συμπεριλαμβανομένων αεροπορικών και ναυτιλιακών μεταφορών, εφόσον πληρούν τις τεχνικές προδιαγραφές που αποδεικνύουν συμβατότητα ανάμιξης και χρήσης. Οι τεχνικές προδιαγραφές καθορίζονται δυνάμει αποφάσεων του Ανώτατου Χημικού Συμβουλίου (Α.Χ.Σ.), σύμφωνα με την περ. δ) της παρ. 8 του άρθρου 6 του ν. 4328/1929 (Α’ 272). Αν δεν προβλέπεται η έκδοση απόφασης του Α.Χ.Σ., σύμφωνα με το προηγούμενο εδάφιο, οι τεχνικές προδιαγραφές καθορίζονται με βάση είτε ευρωπαϊκές προδιαγραφές, είτε διεθνείς προδιαγραφές, είτε πιστοποίηση φορέα διαπιστευμένου για τον σκοπό αυτό σε κράτος μέλος της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
- Η ανάμιξη των αυτούσιων ανανεώσιμων καυσίμων και καυσίμων χαμηλών ανθρακούχων εκπομπών με τα αντίστοιχα συμβατά προϊόντα διύλισης του αργού πετρελαίου πραγματοποιείται με ευθύνη των κατόχων άδειας διύλισης ή άδειας εμπορίας, στις εγκαταστάσεις τους.».
Άρθρο 69
Διόρθωση παροραμάτων στον ν. 4951/2022 – Τροποποίηση παρ. 9 άρθρου 96Γ και παρ. 3, 6 και 7 άρθρου 96Δ ν. 4951/2022
- Στο δεύτερο εδάφιο της παρ. 9 του άρθρου 96Γ του ν. 4951/2022 (Α’ 129), οι λέξεις «παρ. 1 του άρθρου 1» αντικαθίστανται από τις λέξεις «παρ. 1 του άρθρου 96Β» και η παρ. 9 διαμορφώνεται ως εξής:
«9. Ο Διαχειριστής του Ε.Δ.Δ.Η.Ε. κατανέμει τα αιτήματα ανά Περιφέρεια και τα αξιολογεί με βάση την ημερομηνία υποβολής πλήρους αιτήματος για χορήγηση οριστικής προσφοράς σύνδεσης, ή σύμβασης σύνδεσης. Η χορήγηση των οριστικών προσφορών σύνδεσης ή η σύναψη σύμβασης σύνδεσης για την εγκατάσταση των αγρο-φωτοβολταϊκών σταθμών παύει μετά την κάλυψη των ορίων ισχύος της παρ. 1 του άρθρου 96Β. Αιτήματα που έχουν υποβληθεί, για εγκατάσταση αγρο-φωτοβολταϊκών σταθμών σε περιφέρειες των οποίων τα όρια ισχύος έχουν καλυφτεί, απορρίπτονται και οι σχετικές εγγυητικές επιστολές που έχουν υποβληθεί, επιστρέφονται.».
- Στο άρθρο 96Δ του ν. 4951/2022, περί πλαισίου αποζημίωσης αγρο-φωτοβολταϊκών σταθμών και υποχρεώσεων, επέρχονται οι ακόλουθες τροποποιήσεις: α) στην παρ. 3, οι λέξεις «της παρ. 2 και της παρ. 3 του άρθρου 2» αντικαθίστανται από τις λέξεις «της παρ. 2 του παρόντος και της παρ. 3 του άρθρου 96Γ», β) στην παρ. 6, οι λέξεις «της παρ. 3 του άρθρου 2» αντικαθίστανται από τις λέξεις «της παρ. 3 του άρθρου 96Γ», γ) στο πρώτο εδάφιο της παρ. 7, οι λέξεις «της περ. ιστ) της παρ. 7 του άρθρου 2» αντικαθίστανται από τις λέξεις «της περ. ιε) της παρ. 7 του άρθρου 96Γ», και το άρθρο 96Δ, μετά από νομοτεχνικές βελτιώσεις, διαμορφώνεται ως εξής:
«Αρθρο 96Δ
Πλαίσιο αποζημίωσης αγρο-φωτοβολταϊκών σταθμών και υποχρεώσεις
- Οι αγρο-φωτοβολταϊκοί σταθμοί εξαιρούνται των ανταγωνιστικών διαδικασιών υποβολής προσφορών του άρθρου 7 του ν. 4414/2016 (Α’ 149) και δύνανται να συνάπτουν τη Σύμβαση Λειτουργικής Ενίσχυσης Σταθερής Τιμής του άρθρου 10 του ν. 4414/2016 με τον Διαχειριστή Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας και Εγγυήσεων Προέλευσης (Δ.Α.Π.Ε.Ε.Π. Α.Ε.) ή τον Διαχειριστή Μ.Δ.Ν., κατόπιν έγκρισης από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, ή να λαμβάνουν επενδυτική ενίσχυση από πόρους του Εθνικού Προγράμματος Ανάπτυξης ή άλλες πηγές χρηματοδότησης. Σε περίπτωση σύναψης Σύμβασης Λειτουργικής Ενίσχυσης Σταθερής Τιμής, η τιμή αναφοράς των αγρο-φωτοβολταϊκών σταθμών καθορίζεται με την απόφαση της παρ. 5 του άρθρου 4 του ν. 4414/2016, περί τιμών αναφοράς για την αποζημίωση σταθμών παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας από Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας (Α.Π.Ε.) και Συμπαραγωγή Ηλεκτρισμού Θερμότητας Υψηλής Απόδοσης.
- Κάθε φυσικό ή νομικό πρόσωπο, άμεσα ή έμμεσα, μέσω της συμμετοχής του στη διοίκηση ή ως μέτοχος, εταίρος ή μέλος νομικού προσώπου με οποιοδήποτε ποσοστό συμμετοχής, επιτρέπεται να εγκαταστήσει μέχρι δύο (2) αγρο-φωτοβολταϊκούς σταθμούς σε καλλιεργούμενη αγροτική έκταση ή θερμοκηπιακή εγκατάσταση που νομίμως κατέχει.
- Οι αγρο-φωτοβολταϊκοί σταθμοί δύναται να μεταβιβάζονται αποκλειστικά σε φυσικά ή νομικά πρόσωπα που ικανοποιούν τις προϋποθέσεις της παρ. 2 του παρόντος και της παρ. 3 του άρθρου 96Γ.
- Οι κάτοχοι των αγρο-φωτοβολταϊκών σταθμών υποβάλλουν, μέχρι την 31η Μαρτίου κάθε έτους, και για δέκα (10) έτη μετά την έναρξη λειτουργίας της εγκατάστασης, τεχνική έκθεση λειτουργίας, στον Διαχειριστή Ελληνικού Δικτύου Διανομής Ηλεκτρικής Ενέργειας (Δ.Ε.Δ.Δ.Η.Ε. Α.Ε.) και στην αρμόδια υπηρεσία του Υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων, η οποία έχει συνταχθεί και υπογραφεί από αρμόδιο γεωτεχνικό κατάλληλης ειδικότητας. Επίσης, υποβάλλουν τα παραστατικά, ιδίως αίτηση ενιαίας ενίσχυσης, τιμολόγια πώλησης προϊόντων, τιμολόγια αγοράς εισροών, με τα οποία:
α) αποδεικνύεται ότι η γεωργία παραμένει η κύρια δραστηριότητα του κατόχου ή του διαχειριστή των καλλιεργούμενων εκτάσεων ή θερμοκηπιακών εγκατάστασεων, και
β) παρουσιάζεται η μεταβολή της αγροτικής παραγωγής, επί της έκτασης αυτής.
Με την έκθεση του πρώτου εδαφίου αποδεικνύεται επιπλέον ότι η καλλιεργούμενη έκταση που καλύπτεται από τον αγρο-φωτοβολταϊκό σταθμό διατηρεί τουλάχιστον το εξήντα έξι τοις εκατό (66%) της απόδοσης παραγωγής του καλλιεργούμενου προϊόντος, σε σύγκριση με την αντίστοιχη απόδοση, του έτους πριν από την εγκατάσταση του φωτοβολταϊκού σταθμού.
- Στην έκθεση της παρ. 4 περιγράφονται το είδος, τα χαρακτηριστικά και η απόδοση της καλλιεργούμενης έκτασης κάτω από τη θέση εγκατάστασης του αγρο-φωτοβολταϊκού σταθμού, και τα προβλήματα που ανακύπτουν στην παραγωγή του καλλιεργούμενου προϊόντος από τη λειτουργία των αγρο-φωτοβολταϊκών σταθμών.
- Με την ετήσια υποβολή της έκθεσης της παρ. 4, ο κάτοχος του σταθμού Α.Π.Ε. συνυποβάλλει στον Δ.Ε.Δ.Δ.Η.Ε. Α.Ε. και στην αρμόδια υπηρεσία του Υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων υπεύθυνη δήλωση ότι πληροί τις προϋποθέσεις της παρ. 3 του άρθρου 96 Γ, της περ. α) και του τρίτου εδαφίου της παρ. 4 του παρόντος.
- Σε περίπτωση μη υποβολής των στοιχείων των παρ. 4 και 6 ή μη ικανοποίησης των οριζόμενων σε αυτές, κατόπιν εισήγησης της αρμόδιας Υπηρεσίας του Υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων προς τον Δ.Ε.Δ.Δ.Η.Ε. Α.Ε., ο κάτοχος του αγρο-φωτοβολταϊκού σταθμού επιβαρύνεται ετησίως με πρόστιμο ίσο των δέκα ευρώ ανά κιλοβάτ (10€/kW), το οποίο επιβάλλεται με ισόποση κατάπτωση υπέρ του Ειδικού Λογαριασμού Α.Π.Ε. του Δ.Α.Π.Ε.Ε.Π. Α.Ε., της εγγυητικής επιστολής της περ. ιε) της παρ. 7 του άρθρου 96Γ. Σε περίπτωση μη υποβολής των στοιχείων των παρ. 4 και 6 ή μη ικανοποίησης των οριζόμενων σε αυτές, για δύο (2) ή παραπάνω συνεχόμενα έτη, το πρόστιμο του προηγούμενου εδαφίου προσαυξάνεται για κάθε έτος κατά είκοσι πέντε τοις εκατό (25%). Σε περίπτωση που η επιβολή προστίμου ξεπερνά τα πέντε (5) συνεχόμενα έτη, η εγγυητική επιστολή καταπίπτει πλήρως και ο κάτοχος του σταθμού υποχρεούται σε αποξήλωση του σταθμού και αποκατάσταση της έκτασης.
- Μετά την πάροδο δέκα (10) ετών από την έναρξη της λειτουργίας του αγρο-φωτοβολταϊκού σταθμού η σε ισχύ εγγυητική επιστολή επιστρέφεται στον κάτοχο του αγρο-φωτοβολταϊκού σταθμού.».
Άρθρο 70
Διόρθωση παροράματος άρθρου 84 ν. 5037/2023 – Τροποποίηση παρ. 1 άρθρου 84 ν. 5037/2023
Στην παρ. 1 του άρθρου 84 του ν. 5037/2023 (Α’ 78), περί μεταβατικών διατάξεων, οι λέξεις «παρ. 6 του άρθρου 32Ζ» αντικαθίστανται από τις λέξεις «περ. α) της παρ. 8 του άρθρου 32Η» και η παρ. 1, μετά από νομοτεχνικές βελτιώσεις, διαμορφώνεται ως εξής:
«1. Η κοινή απόφαση των Υπουργών Οικονομικών, Περιβάλλοντος και Ενέργειας και Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων υπό στοιχεία ΥΠΕΝ/ΔΑΠΕΕΚ/32218/1051/9.4.2019 «Σύστημα αειφορίας βιοκαυσίμων και βιορευστών σύμφωνα με το άρθρο 32η του ν. 3468/2006» (Β’ 1473) ισχύει μέχρι την έκδοση της κατ’ εξουσιοδότηση απόφασης της περ. α) της παρ. 8 του άρθρου 32Η του ν. 3468/2006 (Α’ 129), όπως αυτό τροποποιείται με τον παρόντα.».
Άρθρο 71
Διόρθωση παροραμάτων στον ν. 5261/2025 – Τροποποίηση παρ. 2 άρθρου 7, παρ. 3 άρθρου 17, άρθρου 23, παρ. 2 άρθρου 27, παρ. 8 άρθρου 40 και Παραρτημάτων Ι και IV ν. 5261/2025
- Στην περ. γ) της παρ. 2 του άρθρου 7 του ν. 5261/2025 (Α΄ 231), περί μεταφοράς διοξειδίου του άνθρακα, οι λέξεις «τα στοιχεία του κατόχου άδειας δέσμευσης από τον οποίο παρέλαβαν το αέριο» αντικαθίστανται από τις λέξεις «τα στοιχεία του κατόχου άδειας λειτουργίας που περιέχει τη δυνατότητα δέσμευσης, από τον οποίο παρέλαβαν το αέριο», και η παρ. 2 διαμορφώνεται ως εξής:
«2. Οι μεταφορείς κατά την παραλαβή του CO2 που προορίζεται να εγχυθεί σε τόπο αποθήκευσης χορηγούν στους παραγωγούς εκπομπών CO2 πιστοποιητικό προέλευσης (πιστοποιητικό μεταφοράς), το οποίο περιλαμβάνει:
α) τα στοιχεία του φορέα πιστοποίησης,
β) την ημερομηνία έκδοσης,
γ) τα στοιχεία του κατόχου άδειας λειτουργίας που περιέχει τη δυνατότητα δέσμευσης, από τον οποίο παρέλαβαν το αέριο,
δ) στοιχεία ως προς τα ποιοτικά χαρακτηριστικά του ρεύματος, σε συμμόρφωση με το άρθρο 17, και
ε) στοιχεία ως προς την ποσότητα που παρέλαβαν.».
- Στο δεύτερο εδάφιο της παρ. 3 του άρθρου 17 του ν. 5261/2025, περί κριτηρίων και διαδικασίας αποδοχής ρεύματος (διοξειδίου του άνθρακα), οι λέξεις «τα οποία» αντικαθίστανται από τις λέξεις «τις εγκαταστάσεις δέσμευσης των οποίων», και το δεύτερο εδάφιο διαμορφώνεται ως εξής:
«Αντίγραφο του πιστοποιητικού αποθήκευσης παραδίδεται και στα φυσικά ή νομικά πρόσωπα της παρ. 1 του άρθρου 5, από τις εγκαταστάσεις δέσμευσης των οποίων προέρχεται το ρεύμα CO2 που παραλαμβάνεται τελικώς από τον φορέα εκμετάλλευσης.».
- Στο άρθρο 23 του ν. 5261/2025, περί μεταβίβασης της ευθύνης για τον τόπο αποθήκευσης, επέρχονται οι ακόλουθες τροποποιήσεις: α) στην περ. β) της παρ. 2 οι λέξεις «πληρούται η περ. γ)» αντικαθίστανται από τις λέξεις «πληρούνται οι όροι της περ. γ)», β) στην παρ. 7 μετά τις λέξεις «διαθέσιμο στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή» διαγράφεται η λέξη «και», γ) στην παρ. 8 του άρθρου 23 οι λέξεις «έκδοσή τους» αντικαθίστανται από τις λέξεις «διατύπωσή τους», και το άρθρο 23 διαμορφώνεται ως εξής:
«Άρθρο 23
Μεταβίβαση της ευθύνης για τον τόπο αποθήκευσης (άρθρο 18 της Οδηγίας 2009/31/ΕΚ)
- Αν ένας τόπος αποθήκευσης έχει κλείσει σύμφωνα με τις περ. α) και β) της παρ. 1 του άρθρου 22, οι υποχρεώσεις που αφορούν:
α) στην παρακολούθηση και τη λήψη διορθωτικών μέτρων, σύμφωνα με τις απαιτήσεις του παρόντος,
β) στην επιστροφή δικαιωμάτων σε περίπτωση διαρροών, σύμφωνα με την υπό στοιχεία ΥΠΕΝ/ΔΚΑΠΑ/86227/2245/6.8.2024 κοινή απόφαση των Υπουργών Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, Υποδομών και Μεταφορών, Περιβάλλοντος και Ενέργειας, Ανάπτυξης και Ναυτιλίας και Νησιωτικής Πολιτικής (Β’4674), καθώς και γ) στη λήψη προληπτικών μέτρων ή μέτρων αποκατάστασης, σύμφωνα με το πρώτο εδάφιο της παρ. 1 του άρθρου 8 και την παρ. 1 του άρθρου 9 του π.δ. 148/2009 (Α’ 190), μεταβιβάζονται στην αρμόδια αρχή CCS με πρωτοβουλία της τελευταίας ή μετά από αίτημα του φορέα εκμετάλλευσης.
- Η μεταβίβαση των υποχρεώσεων της παρ. 1 πραγματοποιείται, εφόσον πληρούνται σωρευτικά οι ακόλουθες προϋποθέσεις:
α) από τα διαθέσιμα στοιχεία αποδεικνύεται ότι το αποθηκευμένο CO2 διατηρείται πλήρως και μονίμως απομονωμένο,
β) έχει παρέλθει η ελάχιστη περίοδος που καθορίζεται από την αρμόδια αρχή CCS, εκτός εάν η αρχή κρίνει ότι πληρούνται οι όροι της περ. γ) πριν από το τέλος της εν λόγω περιόδου,
γ) οι οικονομικές υποχρεώσεις του άρθρου 26 έχουν εκπληρωθεί, και
δ) ο τόπος αποθήκευσης έχει σφραγιστεί και οι εγχυτικές εγκαταστάσεις έχουν αφαιρεθεί.
- Ο φορέας εκμετάλλευσης συντάσσει έκθεση στην οποία τεκμηριώνεται η συνδρομή της προϋπόθεσης της περ. α) της παρ. 2 και την υποβάλλει στο αρμόδιο όργανο του Υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας, ώστε να εγκρίνει τη μεταβίβαση της ευθύνης για τον τόπο αποθήκευσης. Η έκθεση υποβάλλεται και στην αρμόδια αρχή CCS.
- Στην έκθεση της παρ. 3 τεκμηριώνονται τουλάχιστον τα εξής:
α) η αντιστοιχία της πραγματικής συμπεριφοράς του εγχυμένου CO2 προς τη μοντελοποιημένη συμπεριφορά,
β) η απουσία ανιχνεύσιμης διαρροής,
γ) ότι ο τόπος αποθήκευσης εξελίσσεται προς κατάσταση μακροχρόνιας σταθερότητας.
- Αν πληρούνται οι προϋποθέσεις των περ. α) και β) της παρ. 1 του άρθρου 22, η αρμόδια αρχή CCS συντάσσει σχέδιο απόφασης για τη μεταβίβαση της ευθύνης, το οποίο υποβάλλει στο αρμόδιο όργανο του Υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας, προς έγκριση. Το σχέδιο απόφασης προσδιορίζει τη μέθοδο που χρησιμοποιείται για τη διαπίστωση της εκπλήρωσης των προϋποθέσεων της περ. δ) της παρ. 2, καθώς και αναπροσαρμοσμένες απαιτήσεις για τη σφράγιση του τόπου αποθήκευσης και την απομάκρυνση των εγκαταστάσεων έγχυσης.
- Αν το αρμόδιο όργανο του Υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας, κατόπιν εισήγησης της αρμόδιας αρχής CCS, κρίνει ότι οι προϋποθέσεις των περ. α) και β) της παρ. 2 δεν πληρούνται, απορρίπτει το αίτημα για τη μεταβίβαση της ευθύνης.
- Η αρμόδια αρχή CCS κοινοποιεί στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή τις εκθέσεις της παρ. 3 μέσα σε έναν (1) μήνα από την παραλαβή τους και καθιστά διαθέσιμο στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή κάθε άλλο στοιχείο που λαμβάνει υπόψη κατά την κατάρτιση του σχεδίου απόφασης για τη μεταβίβαση της ευθύνης.
- Η αρμόδια αρχή CCS ενημερώνει την Ευρωπαϊκή Επιτροπή για τα σχέδια αποφάσεων που καταρτίζει, σύμφωνα με την παρ. 5, συμπεριλαμβανομένων και άλλων στοιχείων που συνεκτιμά για να καταλήξει στην οριστική διατύπωσή τους.
- Οι γνώμες της Ευρωπαϊκής Επιτροπής επί των σχεδίων αποφάσεων των παρ. 7 και 8, εφόσον παρέχονται, δεν είναι δεσμευτικές για το αρμόδιο όργανο του Υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας.
- Αν πληρούνται οι προϋποθέσεις των περ. α) έως δ) της παρ. 2, το αρμόδιο όργανο του Υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας εκδίδει την εγκριτική απόφαση για τη μεταβίβαση της ευθύνης του τόπου αποθήκευσης στην αρμόδια αρχή CCS.
- Η αρμόδια αρχή CCS κοινοποιεί την απόφαση της παρ. 10 στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή. Αν η απόφαση αποκλίνει από τη γνώμη της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, το αρμόδιο όργανο του Υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας αιτιολογεί την απόκλιση.
- Μετά από τη μεταβίβαση της ευθύνης δεν διεξάγονται οι τακτικές επιθεωρήσεις της παρ. 4 του άρθρου 20 και η παρακολούθηση μπορεί να περιορίζεται σε επίπεδο που επιτρέπει την ανίχνευση διαρροών ή σημαντικών ανωμαλιών. Αν ανιχνευθούν διαρροές ή σημαντικές ανωμαλίες, η παρακολούθηση εντείνεται για να αξιολογηθούν η κλίμακα του προβλήματος και η αποτελεσματικότητα των διορθωτικών μέτρων.
- Αν συντρέχει υπαιτιότητα του φορέα εκμετάλλευσης, όπως στις περιπτώσεις:
α) υποβολής ελλιπών στοιχείων,
β) απόκρυψης συναφών στοιχείων, και
γ) ηθελημένης απάτης ή μη ασκήσεως της δέουσας επιμέλειας,
η αρμόδια αρχή CCS ανακτά από τον φορέα εκμετάλλευσης τις δαπάνες στις οποίες υποβλήθηκε μετά τη μεταβίβαση της ευθύνης.
Με την επιφύλαξη του άρθρου 26, δεν ανακτώνται επιπλέον δαπάνες μετά τη μεταβίβαση της ευθύνης.
- Κατά την περίοδο μετά το κλείσιμο ενός τόπου αποθήκευσης, σύμφωνα με την περ. γ) της παρ. 1 του άρθρου 22, η ευθύνη θεωρείται ότι μεταβιβάστηκε στην αρμόδια αρχή CCS, εφόσον από τα διαθέσιμα αποδεικτικά στοιχεία καταδεικνύεται ότι το αποθηκευμένο CO2 θα παραμείνει σε πλήρη και μόνιμη απομόνωση και αφού σφραγισθεί ο τόπος και απομακρυνθούν οι εγχυτικές εγκαταστάσεις.».
- Στο τέταρτο εδάφιο της περ. α) της παρ. 2 του άρθρου 27 του ν. 5261/2025, περί πρόσβασης στα δίκτυα μεταφοράς και τους τόπους αποθήκευσης, μετά τις λέξεις «δεκαπέντε (15) ετών» το σημείο στίξης «,» αντικαθίσταται από τη λέξη «και», και η περ. α) διαμορφώνεται ως εξής:
«α) με ρυθμιζόμενο τρόπο, σε ποσοστό της αρχικά εκτιμώμενης αποθηκευτικής δυναμικότητας που καθορίζεται στον Κώδικα Κατανομής Χωρητικότητας ενός τόπου αποθήκευσης. Η ρυθμιζόμενη πρόσβαση πραγματοποιείται με ισόποση κατανομή χωρητικότητας μέχρις εξαντλήσεως της προς διάθεση ποσότητας και προϋποθέτει μία ελάχιστη ετήσια συμβολή στη μείωση των ρύπων, σύμφωνα με το σύστημα εμπορίας δικαιωμάτων εκπομπών της Ευρωπαϊκής Ένωσης (Ε.Ε.). Η κατανομή διενεργείται σε τιμή αναφοράς, που βασίζεται στο μεσοσταθμικό κόστος κεφαλαίου (Weighted Average Cost of Capital WACC) του τόπου αποθήκευσης και η οποία προκύπτει με βάση τη μεθοδολογία του Κανονισμού Τιμολόγησης του τόπου αποθήκευσης, αφού ληφθεί υπόψη το κεφαλαιουχικό και λειτουργικό κόστος της υποδομής. Οι συμβάσεις του φορέα εκμετάλλευσης με τους δικαιούχους χρήστες έχουν διάρκεια τουλάχιστον δεκαπέντε (15) ετών και περιέχουν ποινική ρήτρα υποχρεωτικής έκχυσης (store or pay). Στον Κώδικα Κατανομής Χωρητικότητας καθορίζονται οι όροι και οι περιορισμοί σε περίπτωση εκχώρησης των δικαιωμάτων και υποχρεώσεων που απορρέουν από τις συμβάσεις της παρούσας περίπτωσης από τον αρχικό δικαιούχο σε τρίτο. Οι δικαιούχοι χρήστες καταβάλλουν χρηματική εγγύηση που εκδίδεται από πιστωτικό ίδρυμα που εδρεύει και λειτουργεί σε κράτος μέλος της Ε.Ε. ή του Ευρωπαϊκού Οικονομικού Χώρου (Ε.Ο.Χ.), μοναδιαίας τιμής σε ευρώ/ τόνο, υπέρ του φορέα εκμετάλλευσης. Οι ειδικότεροι κανόνες κατανομής της χωρητικότητας, καθώς και το ελάχιστο περιεχόμενο των συμβάσεων αυτών, καθορίζονται στον Κώδικα Κατανομής Χωρητικότητας του τόπου αποθήκευσης της περ. β) της παρ. 10 του άρθρου 40.».
- Στην περ. β) της παρ. 8 του άρθρου 40 του ν. 5261/2025, περί εξουσιοδοτικών διατάξεων, μετά τη λέξη «εγγυήσεων» προστίθεται οι λέξεις «ή άλλων ισοδύναμων με αυτές εχεγγύων», και η παρ. 8 διαμορφώνεται ως εξής:
«8. Με κοινή απόφαση των Υπουργών Περιβάλλοντος και Ενέργειας και Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, κατόπιν εισήγησης της αρμόδιας αρχής CCS, δύναται να αναπροσαρμόζεται το ύψος του παραβόλου της παρ. 2 του άρθρου 24. Με όμοια απόφαση δύναται να καθορίζονται:
α) ο τύπος των χρηματικών εγγυήσεων του άρθρου 24, και τυχόν άλλο εχέγγυο ισοδύναμο με τη χρηματική εγγύηση,
β) οι αποδεκτοί εκδότες των χρηματικών εγγυήσεων ή άλλων ισοδύναμων με αυτές εχεγγύων,
γ) οι ειδικότεροι όροι και προϋποθέσεις για την κατάπτωσή τους,
δ) ο τρόπος διάθεσης των εσόδων από αυτές στην αρμόδια αρχή CCS,
ε) οι προϋποθέσεις για την υποβολή και επιστροφή τους και
στ) κάθε άλλο λεπτομερειακό ή τεχνικό θέμα για την εφαρμογή του άρθρου 24.».
- Στην περ. ια) της παρ. 2 της Φάσης 3.1, περί χαρακτηρισμού της δυναμικής συμπεριφοράς της αποθήκευσης, του Παραρτήματος Ι του ν. 5261/2025, οι λέξεις «και επακόλουθες αντιδράσεις, ιδίως τη μεταβολή του pH, τον σχηματισμό ορυκτών και τη συνεκτίμηση αντιδραστικών μοντέλων για την αξιολόγηση των επενεργειών» αντικαθίστανται από τις λέξεις «και επακόλουθων αντιδράσεων, ιδίως της μεταβολής του pH, του σχηματισμού ορυκτών και της συνεκτίμησης αντιδραστικών μοντέλων για την αξιολόγηση των επενεργειών» και η παρ. 2 της Φάσης 3.1. του Παραρτήματος Ι διαμορφώνεται ως εξής:
«2. Η εκπόνηση δυναμικού μοντέλου φωτίζει τις κρυφές πτυχές:
α) της επιφανειακής και κατακόρυφης έκτασης του CO₂ έναντι του χρόνου,
β) της φύσης της ροής CO₂ στον ταμιευτήρα, συμπεριλαμβανομένης της φασικής συμπεριφοράς,
γ) των μηχανισμών και ρυθμών παγίδευσης CO₂, συμπεριλαμβανομένων των σημείων υπερχείλισης και πλευρικών και κατακόρυφων σφραγιστικών στρώσεων,
δ) των συστημάτων δευτερογενούς απομόνωσης στο συνολικό συγκρότημα αποθήκευσης,
ε) της χωρητικότητας αποθήκευσης και των βαθμίδων πίεσης στον τόπο αποθήκευσης,
στ) του κινδύνου ρηγμάτωσης του σχηματισμού αποθήκευσης και των υπερκείμενων πετρωμάτων,
ζ) του κινδύνου εισόδου του CO₂ στο υπερκείμενο πέτρωμα,
η) του κινδύνου διαρροής από τον τόπο αποθήκευσης, ιδίως μέσω εγκαταλελειμμένων ή ανεπαρκώς σφραγισμένων φρεάτων,
θ) του ρυθμού μετανάστευσης σε ταμιευτήρες ανοικτού πέρατος,
ι) των ρυθμών σφράγισης της ρωγμής,
ια) των μεταβολών στη ρευστοχημεία του σχηματισμού και επακόλουθων αντιδράσεων, ιδίως της μεταβολής του pH, του σχηματισμού ορυκτών και της συνεκτίμησης εκπόνησης αντιδραστικών μοντέλων για την αξιολόγηση των επενεργειών,
ιβ) της μετατόπισης ρευστών σχηματισμού,
ιγ) της αυξημένης σεισμικότητας και του υψομέτρου στο επίπεδο της επιφάνειας.».
- Στην περ. γ) της παρ. 2 του κεφαλαίου Α, περί κατάρτισης και επικαιροποίησης του σχεδίου παρακολούθησης, του Παραρτήματος IV του ν. 5261/2025, περί κριτηρίων για την κατάρτιση και επικαιροποίηση του σχεδίου παρακολούθησης και για την παρακολούθηση μετά το κλείσιμο, διαγράφεται η λέξη «πέραν» και η περ γ) διαμορφώνεται ως εξής:
«γ) τεχνολογίες που μπορούν να παρέχουν ευρύ επιφανειακό φάσμα, ώστε να λαμβάνονται πληροφορίες, σχετικά με τυχόν προηγουμένως μη ανιχνευθείσες δυνητικές οδούς διαρροής, ανά τις επιφανειακές διαστάσεις του πλήρους συγκροτήματος αποθήκευσης και, σε περίπτωση σημαντικών ανωμαλιών ή μετανάστευσης του CO₂, εκτός του συγκροτήματος αποθήκευσης.».
- Στo τέταρτο εδάφιο της περ. α) της παρ. 3 του κεφαλαίου Α του Παραρτήματος IV του ν. 5261/2025, η λέξη «προσδίδεται» αντικαθίσταται από τη λέξη «εξασφαλίζεται», και η περ. α) διαμορφώνεται ως εξής:
«α) Τα στοιχεία που συλλέγονται από την παρακολούθηση υποβάλλονται σε σύνθεση και ερμηνεύονται. Τα παρατηρούμενα αποτελέσματα συγκρίνονται με την προβλεπόμενη συμπεριφορά στη δυναμική προσομοίωση της τρισδιάστατης πίεσης και όγκου και τη συμπεριφορά κορεσμού που αναλαμβάνεται στο πλαίσιο του χαρακτηρισμού ασφάλειας κατ` εφαρμογή του Παραρτήματος Ι. Αν παρατηρείται σημαντική απόκλιση μεταξύ της παρατηρούμενης και της προβλεπόμενης συμπεριφοράς, το τρισδιάστατο μοντέλο βαθμονομείται εκ νέου ώστε να αντανακλά την παρατηρούμενη συμπεριφορά. Η εκ νέου βαθμονόμηση βασίζεται στις παρατηρήσεις στοιχείων από το σχέδιο παρακολούθησης και, όποτε είναι αναγκαίο, προστίθενται επιπλέον στοιχεία για να εξασφαλίζεται εμπιστοσύνη στις παραδοχές της επαναβαθμονόμησης.»



