Άρθρο 31
Μεθοδολογία υπολογισμού της ακαθάριστης τελικής κατανάλωσης ενέργειας από Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας – Τροποποίηση άρθρου 2Α ν. 3468/2006
(παρ. 3 άρθρου 1 Οδηγίας (ΕΕ) 2023/2413)
Στο άρθρο 2Α του ν. 3468/2006 (Α’ 129), περί υπολογισμού μεριδίου ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές επέρχονται οι ακόλουθες τροποποιήσεις: α) αντικαθίσταται ο τίτλος, β) στην παρ. 1, βα) στο δεύτερο εδάφιο οι λέξεις «το αέριο, η ηλεκτρική ενέργεια και το υδρογόνο από Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας (Α.Π.Ε.), λαμβάνονται υπόψη άπαξ» αντικαθίστανται από τις λέξεις «το αέριο και η ηλεκτρική ενέργεια από ανανεώσιμες πηγές λαμβάνονται υπόψη μία μόνον φορά», ββ) το τρίτο εδάφιο αντικαθίσταται, βγ) προστίθενται νέα εδάφια τέταρτο, πέμπτο και έκτο, γ) στο πρώτο εδάφιο της παρ. 2, γα) μετά τις λέξεις «του ν. 4513/2018 (Α’ 9)» προστίθενται οι λέξεις «και της ηλεκτρικής ενέργειας από ανανεώσιμα καύσιμα μη βιολογικής προέλευσης», γβ) μετά τις λέξεις «στον άνω ταμιευτήρα» προστίθενται οι λέξεις «, καθώς και της ηλεκτρικής ενέργειας που χρησιμοποιείται για την παραγωγή ανανεώσιμων καυσίμων μη βιολογικής προέλευσης», δ) στην παρ. 3, δα) στο πρώτο εδάφιο, i) οι λέξεις «συν την κατανάλωση» αντικαθίστανται από τις λέξεις «επιπροσθέτως της κατανάλωσης», ii) μετά τις λέξεις «για θέρμανση και ψύξη» προστίθενται οι λέξεις «και για βιομηχανικούς σκοπούς», δβ) στο δεύτερο εδάφιο μετά τις λέξεις «το κλάσμα της» η λέξη «παραγόμενης» διαγράφεται, δγ) στο πέμπτο εδάφιο οι λέξεις «μη ανανεώσιμων πηγών» αντικαθίστανται από τις λέξεις «από μη ανανεώσιμες πηγές», ε) η περ. α) της παρ. 4 αντικαθίσταται, στ) στην παρ. 5, στα) στο δεύτερο εδάφιο οι λέξεις «τα άρθρα 8, 10, 12 και 13» αντικαθίστανται από τις λέξεις «32ΑΑ, 32Β, 32Γ και 32Δ», στβ) στο τρίτο εδάφιο i) οι λέξεις «συμμορφωσής της με το ενωσιακό δίκαιο,» αντικαθίστανται από τη λέξη «συμμόρφωσης», ii) μετά τις λέξεις «ενδεικτική πορεία» προστίθενται οι λέξεις «που καθορίζονται στην υπ’ αρ. 3/18.12.2024 απόφαση του Κυβερνητικού Συμβουλίου Οικονομικής Πολιτικής «Κύρωση του αναθεωρημένου Εθνικού Σχεδίου για την Ενέργεια και το Κλίμα (ΕΣΕΚ)» (Β’ 6983) και, μετά από νομοτεχνικές βελτιώσεις, το άρθρο 2Α διαμορφώνεται ως εξής:
«Άρθρο 2Α
Υπολογισμός μεριδίου ενέργειας από Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας
(άρθρο 7 Οδηγίας (ΕΕ) 2018/2001, παρ. 3 άρθρου 1 Οδηγίας (ΕΕ) 2023/2413)
- Η ακαθάριστη τελική κατανάλωση ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές σε εθνικό επίπεδο υπολογίζεται ως το άθροισμα:
α) της ακαθάριστης τελικής κατανάλωσης ηλεκτρικής ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές·
β) της ακαθάριστης τελικής κατανάλωσης ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές για τον τομέα θέρμανσης και ψύξης και
γ) της τελικής κατανάλωσης ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές στις μεταφορές.
Για την εφαρμογή των περ. α), β) ή γ), το αέριο και η ηλεκτρική ενέργεια από ανανεώσιμες πηγές λαμβάνονται υπόψη μία μόνον φορά κατά τον υπολογισμό του μεριδίου ακαθάριστης τελικής κατανάλωσης ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές. H ενέργεια που παράγεται από ανανεώσιμα καύσιμα μη βιολογικής προέλευσης προσμετράται στον τομέα – ηλεκτρική ενέργεια, θέρμανση και ψύξη ή μεταφορές – όπου καταναλώνεται. Η Ελλάδα μπορεί να συμφωνήσει με άλλα κράτη μέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης να προσμετρήσουν το σύνολο ή μέρος των ανανεώσιμων καυσίμων μη βιολογικής προέλευσης που καταναλώνονται σε ένα κράτος μέλος στο μερίδιο της ακαθάριστης τελικής κατανάλωσης ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές στο κράτος μέλος στο οποίο παράγονται τα εν λόγω καύσιμα. Προκειμένου να παρακολουθείται ότι τα ίδια ανανεώσιμα καύσιμα μη βιολογικής προέλευσης δεν προσμετρώνται τόσο στο κράτος μέλος όπου παράγονται όσο και στο κράτος μέλος όπου καταναλώνονται και προκειμένου να καταγράφεται η προσμετρώμενη ποσότητα, κοινοποιείται στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή κάθε συμφωνία συνεργασίας. Μια συμφωνία συνεργασίας περιλαμβάνει την ποσότητα ανανεώσιμων καυσίμων μη βιολογικής προέλευσης που πρέπει να προσμετρηθεί συνολικά και για κάθε κράτος μέλος, καθώς και την ημερομηνία κατά την οποία τίθεται σε ισχύ η εν λόγω συμφωνία.
- Για τους σκοπούς της περ. α) του πρώτου εδαφίου της παρ. 1, η ακαθάριστη τελική κατανάλωση ηλεκτρικής ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές, υπολογίζεται ως η ποσότητα ηλεκτρικής ενέργειας από Α.Π.Ε., συμπεριλαμβανομένης της παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας από αυτοκαταναλωτές ενέργειας ανανεώσιμων πηγών, Κοινοτήτων Ανανεώσιμης Ενέργειας και Ενεργειακών Κοινοτήτων Πολιτών, καθώς και των Ενεργειακών Κοινοτήτων του ν. 4513/2018 (Α’ 9) και της ηλεκτρικής ενέργειας από ανανεώσιμα καύσιμα μη βιολογικής προέλευσης, εξαιρουμένης της ηλεκτρικής ενέργειας που παράγεται με συστήματα αποθήκευσης, μέσω άντλησης νερού που έχει προηγουμένως αντληθεί στον άνω ταμιευτήρα, καθώς και της ηλεκτρικής ενέργειας που χρησιμοποιείται για την παραγωγή ανανεώσιμων καυσίμων μη βιολογικής προέλευσης. Σε σταθμούς πολλαπλών καυσίμων που χρησιμοποιούν ανανεώσιμες και μη ανανεώσιμες πηγές ενέργειας, λαμβάνεται υπόψη μόνο το μέρος της ηλεκτρικής ενέργειας από Α.Π.Ε.. Για τους σκοπούς του εν λόγω υπολογισμού, η συμβολή κάθε πηγής ενέργειας υπολογίζεται με βάση το ενεργειακό της περιεχόμενο. Η ηλεκτρική ενέργεια από υδροηλεκτρική και αιολική ενέργεια λαμβάνεται υπόψη, σύμφωνα με τους κανόνες τυποποίησης του Παραρτήματος 1.
- Για τους σκοπούς της περ. β) της παρ. 1, η ακαθάριστη τελική κατανάλωση ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές στον τομέα θέρμανσης και ψύξης, υπολογίζεται ως η ποσότητα τηλεθέρμανσης και τηλεψύξης από Α.Π.Ε., επιπροσθέτως της κατανάλωσης άλλων μορφών ενέργειας από Α.Π.Ε. στη βιομηχανία, στα νοικοκυριά, στις υπηρεσίες, στη γεωργία, στη δασοκομία και στην αλιεία, για θέρμανση και ψύξη και για βιομηχανικούς σκοπούς. Σε σταθμούς πολλαπλών καυσίμων που χρησιμοποιούν ανανεώσιμες και μη ανανεώσιμες πηγές ενέργειας, λαμβάνεται υπόψη μόνο το κλάσμα της θέρμανσης και ψύξης που παράγεται από ανανεώσιμες πηγές. Για τους σκοπούς του εν λόγω υπολογισμού, η συμβολή κάθε πηγής ενέργειας υπολογίζεται με βάση το ενεργειακό της περιεχόμενο. Η ενέργεια περιβάλλοντος και η γεωθερμική ενέργεια που χρησιμοποιούνται για θέρμανση και ψύξη μέσω αντλιών θερμότητας και συστημάτων τηλεψύξης λαμβάνονται υπόψη για τους σκοπούς της περ. β) της παρ. 1, αν η παραγόμενη τελική ενέργεια υπερβαίνει κατά πολύ την αρχική ενέργεια που χρησιμοποιείται για τη λειτουργία των αντλιών θερμότητας. Η ποσότητα της θερμικής ή ψυκτικής ενέργειας που θεωρείται ενέργεια από Α.Π.Ε, για τους σκοπούς του παρόντος, υπολογίζεται σύμφωνα με το Παράρτημα 2 και συνυπολογίζει τη χρήση ενέργειας σε όλους τους τομείς τελικής χρήσης. Για τους σκοπούς της περ. β) της παρ. 1 δεν λαμβάνεται υπόψη η θερμική ενέργεια που παράγεται από συστήματα παθητικής ενέργειας, με τα οποία επιτυγχάνεται χαμηλότερη κατανάλωση ενέργειας με παθητικό τρόπο, μέσω του σχεδιασμού του κτιρίου ή από τη θερμότητα που παράγεται από ενέργεια από μη ανανεώσιμες πηγές.
- Για τους σκοπούς της περ. γ) της παρ. 1 εφαρμόζονται οι ακόλουθες απαιτήσεις:
α) Η τελική κατανάλωση ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές στον τομέα των μεταφορών υπολογίζεται ως το άθροισμα όλων των βιοκαυσίμων, του βιοαερίου και των ανανεώσιμων καυσίμων μη βιολογικής προέλευσης που καταναλώνονται στον τομέα των μεταφορών. Αυτό περιλαμβάνει και τα ανανεώσιμα καύσιμα που παρέχονται για διεθνείς θαλάσσιες μεταφορές.
β) Για τον υπολογισμό της τελικής κατανάλωσης ενέργειας στις μεταφορές, χρησιμοποιούνται οι τιμές σχετικά με το ενεργειακό περιεχόμενο των καυσίμων κίνησης του Παραρτήματος 3.
Για τον προσδιορισμό του ενεργειακού περιεχομένου των καυσίμων κίνησης που δεν περιλαμβάνονται στο Παράρτημα 3, χρησιμοποιούνται τα αντίστοιχα πρότυπα του Ευρωπαϊκού Οργανισμού Τυποποίησης («European Standards Organisation, ESO»), προκειμένου να προσδιοριστεί η θερμογόνος δύναμη των καυσίμων. Αν δεν έχουν εγκριθεί πρότυπα «ESO» για τον σκοπό αυτόν, χρησιμοποιούνται τα σχετικά πρότυπα του Διεθνούς Οργανισμού Τυποποίησης («International Organization for Standardisation, ISO»).
- Το μερίδιο της ενέργειας από Α.Π.Ε. υπολογίζεται διαιρώντας την ακαθάριστη τελική κατανάλωση ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές, διά της ακαθάριστης τελικής κατανάλωσης ενέργειας, από όλες τις ενεργειακές πηγές, και εκφράζεται ως ποσοστό επί της συνολικής ακαθάριστης τελικής κατανάλωσης ενέργειας, από το σύνολο των ενεργειακών πηγών. Για τους σκοπούς του πρώτου εδαφίου, το άθροισμα του πρώτου εδαφίου της παρ. 1, προσαρμόζεται σύμφωνα με τα άρθρα 32Α, 32Β, 32Γ και 32Δ. Κατά τον υπολογισμό της ακαθάριστης τελικής κατανάλωσης ενέργειας για τους σκοπούς μέτρησης της συμμόρφωσης ως προς τους στόχους και την ενδεικτική πορεία που καθορίζονται στην υπ’ αρ. 3/18.12.2024 απόφαση του Κυβερνητικού Συμβουλίου Οικονομικής Πολιτικής «Κύρωση του αναθεωρημένου Εθνικού Σχεδίου για την Ενέργεια και το Κλίμα (ΕΣΕΚ)» (Β’ 6983), η ποσότητα ενέργειας που καταναλίσκεται στην αεροπορία δεν υπερβαίνει, ως ποσοστό της ακαθάριστης τελικής κατανάλωσης ενέργειας, το έξι κόμμα δέκα οχτώ τοις εκατό (6,18 %). Ως ενεργειακό περιεχόμενο των καυσίμων για μεταφορές μέχρι το έτος 2030, λαμβάνεται το προβλεπόμενο στο Παράρτημα 3.
- Η μεθοδολογία και οι ορισμοί που χρησιμοποιούνται για τον υπολογισμό του μεριδίου της ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές προβλέπονται στον Κανονισμό (ΕΚ) 1099/2008 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 22ας Οκτωβρίου 2008 «για τις στατιστικές ενέργειας» (L 304). Κατά τον υπολογισμό των τομεακών και συνολικών μεριδίων, καθώς και των στατιστικών στοιχείων που διαβιβάζονται στην Επιτροπή, δυνάμει του ανωτέρω Κανονισμού, εξασφαλίζεται η συνοχή των χρησιμοποιούμενων στατιστικών στοιχείων.
- [Καταργείται].».
Άρθρο 32
Αλυσιδωτή χρήση βιομάζας – Προσθήκη άρθρου 2ΑΑ στον ν. 3468/2006
(περ. β) παρ. 2 άρθρου 1 Οδηγίας (ΕΕ) 2023/2413)
Στον ν. 3468/2006 (Α΄129) προστίθεται άρθρο 2ΑΑ, ως εξής:
«Άρθρο 2ΑΑ
Αλυσιδωτή χρήση βιομάζας
(περ. β) παρ. 2 άρθρου 1 Οδηγίας (ΕΕ) 2023/2413)
- Η ενέργεια από βιομάζα παράγεται με τρόπο που ελαχιστοποιεί τις αθέμιτες στρεβλωτικές επιπτώσεις στην αγορά πρώτων υλών βιομάζας και τις δυσμενείς συνέπειες στη βιοποικιλότητα, το περιβάλλον και το κλίμα. Για τον σκοπό αυτό, λαμβάνεται υπόψη η ιεράρχηση των αποβλήτων, σύμφωνα με το άρθρο 4 του ν. 4819/2021 (Α’129), και διασφαλίζεται η εφαρμογή της αρχής της αλυσιδωτής χρήσης της βιομάζας, με έμφαση στα καθεστώτα στήριξης και λαμβάνοντας δεόντως υπόψη τις εθνικές ιδιαιτερότητες.
Για τον σκοπό του προηγούμενου εδαφίου, τα καθεστώτα στήριξης για την ενέργεια από βιοκαύσιμα, βιορευστά και καύσιμα βιομάζας σχεδιάζονται κατά τρόπο ώστε να αποφεύγονται η παροχή κινήτρων για μη βιώσιμες οδούς και η στρέβλωση του ανταγωνισμού με τους τομείς των υλικών, προκειμένου να διασφαλιστεί ότι η ξυλώδης βιομάζα χρησιμοποιείται σύμφωνα με την υψηλότερη οικονομική και περιβαλλοντική προστιθέμενη αξία της με την ακόλουθη σειρά προτεραιοτήτων:
α) προϊόντα με βάση το ξύλο,
β) παράταση της διάρκειας ζωής των προϊόντων με βάση το ξύλο,
γ) επαναχρησιμοποίηση,
δ) ανακύκλωση,
ε) βιοενέργεια και
στ) διάθεση.
- Είναι δυνατή η παρέκκλιση από την αρχή της αλυσιδωτής χρήσης της βιομάζας της παρ. 1, σε περίπτωση που απαιτείται να διασφαλιστεί η ασφάλεια του ενεργειακού εφοδιασμού, καθώς και όταν η τοπική βιομηχανία δεν είναι, από ποσοτική ή τεχνική άποψη, σε θέση να χρησιμοποιήσει δασική βιομάζα για μια οικονομική και περιβαλλοντική προστιθέμενη αξία που είναι υψηλότερη από την παραγωγή ενέργειας, για πρώτες ύλες προερχόμενες από:
α) αναγκαίες δραστηριότητες διαχείρισης δασών, με στόχο τη διασφάλιση εργασιών αραίωσης πριν από την εμπορία ή που εκτελούνται σύμφωνα με το εθνικό δίκαιο για την πρόληψη των δασικών πυρκαγιών σε περιοχές υψηλού κινδύνου,
β) υλοτομία διάσωσης μετά από τεκμηριωμένες φυσικές διαταραχές, ή
γ) τη συγκομιδή συγκεκριμένης ξυλείας της οποίας τα χαρακτηριστικά δεν είναι κατάλληλα για τοπικές εγκαταστάσεις επεξεργασίας.
- Το Υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας κοινοποιεί σε ετήσια βάση στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή περίληψη των παρεκκλίσεων από την εφαρμογή της αρχής της αλυσιδωτής χρήσης της βιομάζας δυνάμει της παρ. 2, μαζί με την αιτιολόγηση των παρεκκλίσεων και τη γεωγραφική κλίμακα στην οποία εφαρμόζονται.
- Δεν επιτρέπεται η άμεση χρηματοδοτική στήριξη για:
α) τη χρήση κορμοτεμαχίων πριονιού, κορμών ξυλόφυλλων, στρογγυλής ξυλείας βιομηχανικής ποιότητας, πρέμνων και ριζών για την παραγωγή ενέργειας,
β) την παραγωγή ανανεώσιμης ενέργειας από την αποτέφρωση αποβλήτων, εκτός εάν έχουν τηρηθεί οι υποχρεώσεις χωριστής συλλογής που ορίζονται στον ν. 4042/2012 (Α΄ 24).
- Με την επιφύλαξη της παρ. 1, δεν χορηγείται νέα στήριξη ούτε ανανεώνεται οποιαδήποτε στήριξη για την παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας από δασική βιομάζα σε εγκαταστάσεις αποκλειστικής ηλεκτροπαραγωγής, εκτός εάν η εν λόγω ηλεκτρική ενέργεια πληροί τουλάχιστον μία από τις ακόλουθες προϋποθέσεις:
α) παράγεται σε μια περιοχή που προσδιορίζεται σε ένα εδαφικό σχέδιο δίκαιης μετάβασης που θεσπίστηκε σύμφωνα με το άρθρο 11 του Κανονισμού (ΕΕ) 2021/1056 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της 24ης Ιουνίου 2021 για τη θέσπιση του Ταμείου Δίκαιης Μετάβασης (L 231) λόγω της εξάρτησής του από στερεά ορυκτά καύσιμα, και πληροί τις σχετικές απαιτήσεις που ορίζονται στην παρ. 10 του άρθρου 32Ζ του παρόντος,
β) παράγεται μέσω συλλογής και αποθήκευσης CO2 βιομάζας και πληροί τις απαιτήσεις της παρ. 10 του άρθρου 32Ζ του παρόντος,
γ) παράγεται σε εξόχως απόκεντρη περιοχή, όπως αναφέρεται στο άρθρο 349 της Συνθήκης για τη Λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης, για περιορισμένο χρονικό διάστημα και με στόχο τη σταδιακή κατάργηση, στο μέτρο του δυνατού, της χρήσης δασικής βιομάζας, χωρίς να επηρεάζονται η πρόσβαση σε ασφαλή ενέργεια και η ενεργειακή ασφάλεια.
- Με απόφαση του Υπουργού Περιβάλλοντος και Ενέργειας δύναται να:
α) καθορίζεται η διαδικασία ελέγχου για την τήρηση των υποχρεώσεων που ορίζονται στο παρόν,
β) προσδιορίζονται οι κυρώσεις για τυχόν παραβάσεις, λαμβάνοντας υπόψη τη βαρύτητα της παράβασης, τυχόν υποτροπή, καθώς και την αρχή της αναλογικότητας, εντός των ορίων που καθορίζονται στο άρθρο 32ΘΑ , και
γ) ρυθμίζεται κάθε άλλο τεχνικό, ειδικό και λεπτομερειακό ζήτημα για την εφαρμογή του παρόντος.».
Άρθρο 33
Αύξηση της ανανεώσιμης ενέργειας και μείωση της έντασης των εκπομπών αερίων θερμοκηπίου στον τομέα των μεταφορών – Τροποποίηση άρθρου 32ΣΤΑ ν. 3468/2006 (παρ. 15 άρθρου 1 Οδηγίας (ΕΕ) 2023/2413)
Στο άρθρο 32ΣΤΑ του ν. 3468/2006 (Α΄ 129), περί προώθησης της ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές στον τομέα των μεταφορών, επέρχονται οι ακόλουθες τροποποιήσεις: α) ο τίτλος αντικαθίσταται, β) οι παρ. 1, 2, 3 και 4 αντικαθίστανται, γ) στο πρώτο εδάφιο της παρ. 5, γα) μετά τις λέξεις «του άρθρου 32ΘΑ,» η λέξη «περί» αντικαθίσταται από τη λέξη «λόγω», γβ) μετά τις λέξεις «κανόνων και υποχρεώσεων» προστίθενται οι λέξεις «, αλλά και για την ενημέρωση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής και των αρμόδιων αρχών των άλλων κρατών μελών της Ευρωπαϊκής Ένωσης, όπου απαιτείται», δ) στην παρ. 6, δα) στο πρώτο εδάφιο πριν από τις λέξεις «32Η και 32Θ» προστίθεται η λέξη «32ΖΑ,», δβ) στο δεύτερο εδάφιο πριν από τις λέξεις «32Η και 32Θ,» προστίθεται η λέξη «32ΖΑ,», ε) η παρ. 7 αντικαθίσταται και, μετά από νομοτεχνικές βελτιώσεις, το άρθρο 32ΣΤΑ διαμορφώνεται ως εξής:
«Άρθρο 32ΣΤΑ
Αύξηση της ανανεώσιμης ενέργειας και μείωση της έντασης των εκπομπών αερίων θερμοκηπίου στον τομέα των μεταφορών
(παρ. 15 άρθρου 1 Οδηγίας (ΕΕ) 2023/2413)
- Για την αύξηση της ανανεώσιμης ενέργειας και τη μείωση της έντασης των εκπομπών αερίων θερμοκηπίου στον τομέα των μεταφορών, οι προμηθευτές καυσίμων της παρ. 2, στα καύσιμα και την ενέργεια που διαθέτουν σε τελικούς καταναλωτές στον τομέα των μεταφορών, διασφαλίζουν ότι:
α) Η ποσότητα ανανεώσιμων καυσίμων και ηλεκτρικής ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές ενέργειας που παρέχεται στον τομέα των μεταφορών οδηγεί:
αα) σε μερίδιο ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές στην τελική κατανάλωση ενέργειας στον τομέα των μεταφορών τουλάχιστον είκοσι εννέα τοις εκατό (29 %) έως το έτος 2030, ή
αβ) σε μείωση της έντασης των εκπομπών αερίων θερμοκηπίου κατά τουλάχιστον δεκατέσσερα κόμμα πέντε τοις εκατό (14,5 %) έως το έτος 2030, σε σύγκριση με την τιμή αναφοράς που ορίζεται στην περ. β) της παρ. 1 του άρθρου 32ΣΤΓ, σύμφωνα με ενδεικτική πορεία που έχει καθοριστεί.
β) Το συνδυασμένο μερίδιο των προηγμένων βιοκαυσίμων και των βιοαερίων που παράγονται από τις πρώτες ύλες που απαριθμούνται στο Μέρος Α’ του Παραρτήματος 6 και των ανανεώσιμων καυσίμων μη βιολογικής προέλευσης στην ενέργεια που παρέχεται στον τομέα των μεταφορών, είναι τουλάχιστον ένα τοις εκατό (1 %) το έτος 2025 και πέντε κόμμα πέντε τοις εκατό (5,5 %) το έτος 2030, εκ των οποίων μερίδιο τουλάχιστον μιας (1) ποσοστιαίας μονάδας είναι από ανανεώσιμα καύσιμα μη βιολογικής προέλευσης το έτος 2030.
Από το έτος 2030, το μερίδιο των ανανεώσιμων καυσίμων μη βιολογικής προέλευσης στη συνολική ποσότητα ενέργειας που παρέχεται στις θαλάσσιες μεταφορές είναι τουλάχιστον ένα κόμμα δύο τοις εκατό (1,2 %).
Στις ενοποιημένες εθνικές εκθέσεις προόδου για την ενέργεια και το κλίμα που υποβάλλονται σύμφωνα με το άρθρο 17 του Κανονισμού (ΕΕ) 2018/1999 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 11ης Δεκεμβρίου 2018, για τη διακυβέρνηση της Ενεργειακής Ένωσης και της Δράσης για το Κλίμα, για την τροποποίηση των κανονισμών (ΕΚ) 663/2009 και (ΕΚ) 715/2009 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, των οδηγιών 94/22/ΕΚ, 98/70/ΕΚ, 2009/31/ΕΚ, 2009/73/ΕΚ, 2010/31/ΕΕ, 2012/27/ΕΕ και 2013/30/ΕΕ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, των οδηγιών 2009/119/ΕΚ και (ΕΕ) 2015/652 του Συμβουλίου και για την κατάργηση του κανονισμού (ΕΕ) 525/2013 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (L 328), υποβάλλεται έκθεση σχετικά με το μερίδιο της ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές στην τελική κατανάλωση ενέργειας στον τομέα των μεταφορών, συμπεριλαμβανομένων των θαλάσσιων μεταφορών, καθώς και σχετικά με τη μείωση της έντασης των εκπομπών αερίων θερμοκηπίου.
- Υπόχρεοι για την εφαρμογή του παρόντος είναι οι προμηθευτές καυσίμων των ακόλουθων κατηγοριών για τα καύσιμα και την ενέργεια που διαθέτουν σε τελικούς καταναλωτές στον τομέα των μεταφορών:
α) οι κάτοχοι άδειας εμπορίας κατηγορίας Α’ της παρ. 4 του άρθρου 6 του ν. 3054/2002 (Α’ 230),
β) οι κάτοχοι άδειας εμπορίας κατηγορίας Β1’ της παρ. 4 του άρθρου 6 του ν. 3054/2002, για τις θαλάσσιες μεταφορές,
γ) οι κάτοχοι άδειας εμπορίας κατηγορίας Γ’ της παρ. 4 του άρθρου 6 του ν. 3054/2002 για το υγραέριο κίνησης,
δ) οι κάτοχοι άδειας εμπορίας κατηγορίας Ε’ της παρ. 4 του άρθρου 6 του ν. 3054/2002,
ε) οι μεγάλοι τελικοί καταναλωτές της περ. α’ της παρ. 13 του άρθρου 3 του ν. 3054/2002, για τις ποσότητες καυσίμων και ενέργειας που προμηθεύονται οι ίδιοι,
στ) οι κάτοχοι άδειας λιανικής εμπορίας των περ. α’ και β’ της παρ. 3 του άρθρου 7 του ν. 3054/2002, καθώς και οι προμηθευτικοί συνεταιρισμοί και οι κοινοπραξίες της παρ. 10 του άρθρου 7 του ν. 3054/2002, για τις ποσότητες καυσίμων που προμηθεύονται απευθείας από τα διυλιστήρια,
ζ) οι κάτοχοι άδειας προμήθειας φυσικού αερίου του άρθρου 81 του ν. 4001/2011 (Α΄ 179) για το φυσικό αέριο κίνησης,
η) οι κάτοχοι άδειας προμήθειας ηλεκτρικής ενέργειας για φόρτιση ηλεκτρικών οχημάτων του άρθρου 134 του ν. 4001/2011,
θ) κάθε άλλος προμηθευτής που διαθέτει καύσιμα και ενέργεια στον τομέα των μεταφορών που εμπίπτουν στο πεδίο εφαρμογής της παρ. 1.
Οι κάτοχοι άδειας εμπορίας κατηγορίας Β1’ της παρ. 4 του άρθρου 6 του ν. 3054/2002 οφείλουν, επιπλέον, να τηρούν τις υποχρεώσεις για τους προμηθευτές ναυτιλιακών καυσίμων που απορρέουν από τον Κανονισμό (ΕΕ) 2023/1805 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της 13ης Σεπτεμβρίου 2023 για τη χρήση ανανεώσιμων καυσίμων και καυσίμων χαμηλών ανθρακούχων εκπομπών στις θαλάσσιες μεταφορές και για την τροποποίηση της οδηγίας 2009/16/ΕΚ (L 234).
Οι κάτοχοι άδειας εμπορίας κατηγορίας Β2’ της παρ. 4 του άρθρου 6 του ν. 3054/2002 οφείλουν να τηρούν τις υποχρεώσεις για τους προμηθευτές αεροπορικών καυσίμων που απορρέουν από τον Κανονισμό (ΕΕ) 2023/2405 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της 18ης Οκτωβρίου 2023, σχετικά με τη διασφάλιση ισότιμων όρων ανταγωνισμού για βιώσιμες αεροπορικές μεταφορές (ReFuelEU Aviation) (L 31.10.2023).
- Για τον υπολογισμό των στόχων που αναφέρονται στην περ. α) της παρ. 1 και των μεριδίων που αναφέρονται στην περ. β) της παρ. 1, λαμβάνονται υπόψη:
α) τα ανανεώσιμα καύσιμα μη βιολογικής προέλευσης, ακόμη και όταν χρησιμοποιούνται ως ενδιάμεσα προϊόντα για την παραγωγή συμβατικών καυσίμων κίνησης ή βιοκαυσίμων, υπό την προϋπόθεση ότι η μείωση των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου που επιτυγχάνεται με τη χρήση ανανεώσιμων καυσίμων μη βιολογικής προέλευσης δεν προσμετράται στον υπολογισμό της μείωσης των εκπομπών αερίων θερμοκηπίου από τα βιοκαύσιμα,
β) το βιοαέριο που διοχετεύεται στην εθνική υποδομή μεταφοράς και διανομής αερίων, και
γ) τα καύσιμα ανακυκλωμένου άνθρακα.
Οι προμηθευτές καυσίμων που προμηθεύουν ηλεκτρική ενέργεια και ανανεώσιμα καύσιμα μη βιολογικής προέλευσης, εξαιρούνται από την υποχρέωση συμμόρφωσης με το ελάχιστο μερίδιο των προηγμένων βιοκαυσίμων και των βιοαερίων που παράγονται από τις πρώτες ύλες του Μέρους Α’ του Παραρτήματος 6, σε σχέση με τα εν λόγω καύσιμα.
- Με κοινή απόφαση των Υπουργών Περιβάλλοντος και Ενέργειας και Υποδομών και Μεταφορών, θεσπίζεται μηχανισμός που επιτρέπει στους προμηθευτές καυσίμων στην επικράτειά τους να ανταλλάσσουν πιστώσεις για την προμήθεια ανανεώσιμης ενέργειας στον τομέα των μεταφορών. Οι οικονομικοί φορείς που παρέχουν ηλεκτρική ενέργεια από ανανεώσιμες πηγές σε ηλεκτρικά οχήματα μέσω δημόσιων σημείων επαναφόρτισης λαμβάνουν πιστώσεις, ανεξάρτητα από το αν οι οικονομικοί φορείς υπόκεινται στην υποχρέωση που έχει οριστεί για τους προμηθευτές καυσίμων του παρόντος, και μπορούν να πωλούν τις εν λόγω πιστώσεις σε προμηθευτές καυσίμων, οι οποίοι επιτρέπεται να χρησιμοποιούν τις πιστώσεις για την εκπλήρωση της υποχρέωσης που ορίζεται στην παρ. 1. Στον μηχανισμό αυτό μπορούν να περιλαμβάνονται και ιδιωτικά σημεία επαναφόρτισης, υπό την προϋπόθεση ότι μπορεί να αποδειχθεί ότι η ηλεκτρική ενέργεια από ανανεώσιμες πηγές που διοχετεύεται σε αυτά τα ιδιωτικά σημεία επαναφόρτισης, παρέχεται αποκλειστικά σε ηλεκτρικά οχήματα.
- Η Διεύθυνση Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας και Εναλλακτικών Καυσίμων του Υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας είναι αρμόδια για τη διασφάλιση της τήρησης των κανόνων και υποχρεώσεων του παρόντος και των άρθρων 32ΣΤΒ και 32ΣΤΓ, καθώς και για την εισήγηση επιβολής κυρώσεων του άρθρου 32ΘΑ, λόγω μη τήρησης των εν λόγω κανόνων και υποχρεώσεων, αλλά και για την ενημέρωση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής και των αρμόδιων αρχών των άλλων κρατών μελών της Ευρωπαϊκής Ένωσης, όπου απαιτείται.
- Το Κέντρο Ανανεώσιμων Πηγών και Εξοικονόμησης Ενέργειας (Κ.Α.Π.Ε.) ορίζεται αρμόδιο για την υποστήριξη της Διεύθυνσης Α.Π.Ε. και Εναλλακτικών Καυσίμων του Υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας για την εφαρμογή του παρόντος και των άρθρων 32ΣΤΒ, 32ΣΤΓ, 32ΣΤΔ, 32ΣΤΕ, 32Ζ, 32ΖΑ, 32Η και 32Θ.
Με απόφαση του Υπουργού Περιβάλλοντος και Ενέργειας καθορίζονται οι απαιτούμενες δράσεις που υλοποιεί το Κ.Α.Π.Ε. και ιδίως η κατάρτιση και επικαιροποίηση Μητρώου των προμηθευτών της παρ. 2, η παραλαβή και ο έλεγχος των υποβαλλόμενων από αυτούς στοιχείων, η συνεργασία με τις αδειοδοτούσες αρχές των προμηθευτών καυσίμων και με τους αρμόδιους φορείς για την τήρηση στατιστικών και λοιπών στοιχείων που σχετίζονται με τον έλεγχο της τήρησης των υποχρεώσεων των άρθρων 32ΣΤΑ, 32ΣΤΒ, 32ΣΤΓ, 32ΣΤΔ, 32ΣΤΕ, 32Ζ, 32ΖΑ, 32Η και 32Θ, η υλοποίηση δράσεων ενημέρωσης καθώς και κάθε άλλη σχετική ενέργεια ή δράση για την εφαρμογή του παρόντος.
Οι δαπάνες για τις δράσεις της παρούσας θεωρούνται επιλέξιμες στο πλαίσιο υλοποίησης συγχρηματοδοτούμενων προγραμμάτων, εφόσον πληρούνται οι σχετικές προϋποθέσεις.
- Με αποφάσεις του Υπουργού Περιβάλλοντος και Ενέργειας δύναται να:
α) καθορίζονται ενδιάμεσοι στόχοι, ανά έτος ή άλλη χρονική περίοδο, για την επίτευξη του στόχου της παρ. 1,
β) μεταβάλλονται οι κατηγορίες των υπόχρεων προμηθευτών καυσίμων και φορέων ενέργειας της παρ. 2,
γ) απαλλάσσονται κατηγορίες προμηθευτών καυσίμων και φορέων ενέργειας της παρ. 2 από τις υποχρεώσεις της παρ. 1,
δ) τίθενται διακρίσεις μεταξύ των διαφορετικών κατηγοριών προμηθευτών καυσίμων και φορέων ενέργειας της παρ. 2, κατά τον καθορισμό της υποχρέωσής τους σύμφωνα με την παρ. 1, καθώς και μεταξύ τομέων της αγοράς και χρήσεων ενεργειακών προϊόντων, όπως και μεταξύ του τομέα των θαλάσσιων μεταφορών και των άλλων τομέων, διασφαλίζοντας ότι λαμβάνονται υπόψη οι διαφορετικοί βαθμοί ωριμότητας και το κόστος των διαφορετικών τεχνολογιών,
ε) καθορίζονται οι στόχοι της παρ. 1 με άλλο ισοδύναμο τρόπο, σύμφωνα με τις εκάστοτε εθνικές και ευρωπαϊκές απαιτήσεις, καθώς και οι υποχρεώσεις της παρ. 1 μέσω μέτρων που στοχεύουν στον όγκο, το ενεργειακό περιεχόμενο ή τις εκπομπές αερίων του θερμοκηπίου,
στ) καθορίζονται διαφοροποιημένοι στόχοι για τα προηγμένα βιοκαύσιμα και το βιοαέριο που παράγονται από τις πρώτες ύλες που απαριθμούνται στο Μέρος Α του Παραρτήματος 6 και για τα ανανεώσιμα καύσιμα μη βιολογικής προέλευσης, σε εθνικό επίπεδο, προκειμένου να εκπληρωθεί η υποχρέωση που ορίζεται στην περ. β) της παρ. 1, κατά τρόπο ώστε να παρέχονται κίνητρα και να επεκτείνεται η ανάπτυξη των δύο καυσίμων,
ζ) καθορίζονται η διαδικασία και οι απαιτήσεις πιστοποίησης των προμηθευτών καυσίμων και επαλήθευσης των πληροφοριών που υποβάλλουν σχετικά με την τήρηση των υποχρεώσεων της παρ. 1, η διαδικασία υποβολής και το είδος των πληροφοριών που υποβάλλονται στην αρμόδια υπηρεσία της παρ. 5 και οι προθεσμίες υποβολής αυτών,
η) εξειδικεύονται και συμπληρώνονται τα μέτρα, οι διαδικασίες και οι λεπτομέρειες εφαρμογής του παρόντος.».
Άρθρο 34
Ειδικοί κανόνες για τα βιοκαύσιμα, τα βιορευστά και τα καύσιμα βιομάζας που παράγονται από καλλιέργειες τροφίμων και ζωοτροφών
– Τροποποίηση άρθρου 32ΣΤΒ ν. 3468/2006
(παρ. 16 άρθρου 1 Οδηγίας (ΕΕ) 2023/2413)
Στο άρθρο 32ΣΤΒ του ν. 3468/2006 (Α΄ 129), περί ειδικών κανόνων για τα βιοκαύσιμα, τα βιορευστά και τα καύσιμα βιομάζας που παράγονται από καλλιέργειες τροφίμων και ζωοτροφών, επέρχονται οι ακόλουθες τροποποιήσεις: α) η παρ. 1 αντικαθίσταται, β) στο πρώτο εδάφιο της παρ. 2, οι λέξεις «της παρ. 1» αντικαθίστανται από τις λέξεις «ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές και του στόχου μείωσης της έντασης των εκπομπών αερίων θερμοκηπίου που αναφέρεται στην περ. α) της παρ. 1» και το άρθρο 32ΣΤΒ διαμορφώνεται ως εξής:
«Άρθρο 32ΣΤΒ
Ειδικοί κανόνες για τα βιοκαύσιμα, τα βιορευστά και τα καύσιμα βιομάζας που παράγονται από καλλιέργειες τροφίμων και ζωοτροφών
(Άρθρο 26 Οδηγίας (ΕΕ) 2018/2001)
- Για τον υπολογισμό της ακαθάριστης τελικής κατανάλωσης ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές ενέργειας του άρθρου 2Α, του ελάχιστου μεριδίου ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές και του στόχου μείωσης της έντασης των εκπομπών αερίων θερμοκηπίου που αναφέρεται στην περ. α’ της παρ. 1 του άρθρου 32ΣΤΑ, το μερίδιο των βιοκαυσίμων, των βιορευστών και των καυσίμων βιομάζας που καταναλώνονται στις μεταφορές, αν παράγονται από καλλιέργειες τροφίμων και ζωοτροφών, δεν υπερβαίνει περισσότερο από μια (1) ποσοστιαία μονάδα το μερίδιο των καυσίμων αυτών στην τελική κατανάλωση ενέργειας στον τομέα των μεταφορών το έτος 2020, με μέγιστο ποσοστό επτά τοις εκατό (7%) της τελικής κατανάλωσης ενέργειας στον τομέα των μεταφορών.
- Για τον υπολογισμό της ακαθάριστης τελικής κατανάλωσης ενέργειας από τις ανανεώσιμες πηγές του άρθρου 2Α και του ελάχιστου μεριδίου ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές και του στόχου μείωσης της έντασης των εκπομπών αερίων θερμοκηπίου που αναφέρεται στην περ. α) της παρ. 1 του άρθρου 32ΣΤΑ, το μερίδιο βιοκαυσίμων υψηλού κινδύνου έμμεσης αλλαγής στη χρήση γης, βιορευστών ή καυσίμων βιομάζας που παράγονται από καλλιέργειες τροφίμων και ζωοτροφών σχετικά με τις οποίες παρατηρείται σημαντική επέκταση της περιοχής παραγωγής σε εκτάσεις με μεγάλα αποθέματα άνθρακα, δεν υπερβαίνει το επίπεδο της κατανάλωσης αυτών των καυσίμων το 2019, εκτός αν έχουν πιστοποιηθεί ως βιοκαύσιμα, βιορευστά ή καύσιμα βιομάζας χαμηλού κινδύνου έμμεσης αλλαγής στη χρήση γης, σύμφωνα με την παρούσα. Από την 31η Δεκεμβρίου 2023 και έως την 31η Δεκεμβρίου 2030, το εν λόγω όριο μειώνεται σταδιακά, ώσπου να μηδενιστεί.
- Με απόφαση του Υπουργού Περιβάλλοντος και Ενέργειας δύναται να εξειδικεύονται και να συμπληρώνονται τα μέτρα, οι διαδικασίες και οι λεπτομέρειες εφαρμογής του παρόντος.».
Άρθρο 35
Κανόνες υπολογισμού στον τομέα των μεταφορών και κανόνες υπολογισμού για ανανεώσιμα καύσιμα μη βιολογικής προέλευσης ανεξάρτητα από την τελική χρήση τους – Τροποποίηση άρθρου 32ΣΤΓ ν. 3468/2006
(παρ. 17 άρθρου 1 Οδηγίας (ΕΕ) 2023/2413)
Στο άρθρο 32ΣΤΓ του ν. 3468/2006 (Α΄ 129) περί κανόνων υπολογισμού σε σχέση με τα ελάχιστα μερίδια ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές στις μεταφορές, επέρχονται οι ακόλουθες τροποποιήσεις: α) ο τίτλος και οι παρ. 1, 2, 3 και 4 αντικαθίστανται, β) οι παρ. 5 και 6 καταργούνται, και το άρθρο 32ΣΤΓ διαμορφώνεται ως εξής:
«Άρθρο 32ΣΤΓ
Κανόνες υπολογισμού στον τομέα των μεταφορών και κανόνες υπολογισμού για ανανεώσιμα καύσιμα μη βιολογικής προέλευσης ανεξάρτητα από την τελική χρήση τους – (παρ. 17 άρθρου 1 Οδηγίας (ΕΕ) 2023/2413)
- Για τον υπολογισμό του στόχου μείωσης της έντασης των εκπομπών αερίων θερμοκηπίου που αναφέρεται στην υποπερ. αβ) της περ. α) της παρ. 1 του άρθρου 32ΣΤΑ, ισχύουν οι ακόλουθοι κανόνες:
α) Η μείωση των εκπομπών αερίων θερμοκηπίου υπολογίζεται ως εξής:
αα) Για βιοκαύσιμα και βιοαέρια, με πολλαπλασιασμό της ποσότητας των εν λόγω καυσίμων που παρέχονται σε όλους τους τομείς μεταφορών επί τη μείωση εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου που επιτυγχάνουν, η οποία καθορίζεται σύμφωνα με το άρθρο 32Θ.
αβ) Για ανανεώσιμα καύσιμα μη βιολογικής προέλευσης και καύσιμα ανακυκλωμένου άνθρακα, με πολλαπλασιασμό της ποσότητας των εν λόγω καυσίμων που παρέχονται σε όλους τους τομείς μεταφορών επί τη μείωση εκπομπών αερίων θερμοκηπίου που επιτυγχάνουν, η οποία καθορίζεται σύμφωνα με κατ’ εξουσιοδότηση πράξεις που εκδίδονται κατά την παρ. 3 του άρθρου 29α της Οδηγίας (ΕΕ) 2018/2001 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 11ης Δεκεμβρίου 2018, για την προώθηση της χρήσης ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές (L 328).
αγ) Για ηλεκτρική ενέργεια που παράγεται από ανανεώσιμες πηγές, με πολλαπλασιασμό της ποσότητας ηλεκτρικής ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές που παρέχεται σε όλους τους τομείς μεταφορών επί το συγκριτικό ορυκτό καύσιμο ECF(e) που ορίζεται στο Παράρτημα 4.
β) Η τιμή αναφοράς που αναφέρεται στην υποπερ. αβ) της περ. α) της παρ. 1 του άρθρου 32ΣΤΑ υπολογίζεται έως την 31η Δεκεμβρίου 2030, με πολλαπλασιασμό της ποσότητας ενέργειας που παρέχεται στον τομέα των μεταφορών επί το συγκριτικό ορυκτό καύσιμο EF(t) που ορίζεται στο Παράρτημα 4. Από την 1η Ιανουαρίου 2031, η τιμή αναφοράς που αναφέρεται στην υποπερ. αβ) της περ. α) της παρ. 1 του άρθρου 32ΣΤΑ είναι το άθροισμα:
βα) του γινομένου της ποσότητας καυσίμων που παρέχονται σε όλους τους τομείς μεταφορών επί το συγκριτικό ορυκτό καύσιμο EF(t) που ορίζεται στο Παράρτημα 4, και
ββ) του γινομένου της ποσότητας ηλεκτρικής ενέργειας που παρέχεται σε όλους τους τομείς μεταφορών επί το συγκριτικό ορυκτό καύσιμο ECF(e) που ορίζεται στο Παράρτημα 4.
γ) Για τον υπολογισμό των σχετικών ποσοτήτων ενέργειας, ισχύουν οι ακόλουθοι κανόνες:
γα) Για τον προσδιορισμό της ποσότητας ενέργειας που παρέχεται στον τομέα των μεταφορών, χρησιμοποιούνται οι τιμές σχετικά με το ενεργειακό περιεχόμενο των καυσίμων που παρατίθενται στο Παράρτημα 3.
γβ) Για τον προσδιορισμό του ενεργειακού περιεχομένου των καυσίμων που δεν περιλαμβάνονται στο παράρτημα 3, χρησιμοποιούνται τα σχετικά ευρωπαϊκά πρότυπα για να προσδιορίσουν τη θερμογόνο δύναμη των καυσίμων, ή, όταν δεν έχει εγκριθεί ευρωπαϊκό πρότυπο για τον σκοπό αυτόν, τα σχετικά πρότυπα ISΟ.
γγ) Η ποσότητα ηλεκτρικής ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές που παρέχεται στον τομέα των μεταφορών προσδιορίζεται με τον πολλαπλασιασμό της ποσότητας ηλεκτρικής ενέργειας που παρέχεται σε αυτόν τον τομέα επί το μέσο μερίδιο της ηλεκτρικής ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές που παρασχέθηκε στην επικράτεια της χώρας παραγωγής τα δύο (2) προηγούμενα έτη, εκτός εάν η ηλεκτρική ενέργεια λαμβάνεται μέσω άμεσης σύνδεσης με εγκατάσταση που παράγει ηλεκτρική ενέργεια από ανανεώσιμες πηγές και παρέχεται στον τομέα των μεταφορών, περίπτωση κατά την οποία η ηλεκτρική ενέργεια υπολογίζεται πλήρως ως ανανεώσιμη. Η ηλεκτρική ενέργεια που παράγεται από ηλιακό ηλεκτρικό όχημα και χρησιμοποιείται για την κατανάλωση του ίδιου του οχήματος υπολογίζεται πλήρως ως ανανεώσιμη.
γδ) Το μερίδιο των βιοκαυσίμων και των βιοαερίων, τα οποία παράγονται από τις πρώτες ύλες που απαριθμούνται στο Μέρος Β του Παραρτήματος 6, στο ενεργειακό περιεχόμενο καυσίμων και ηλεκτρικής ενέργειας που παρέχονται στον τομέα των μεταφορών, περιορίζεται, στο ένα κόμμα επτά τοις εκατό (1,7 %).
δ) Η μείωση της έντασης των εκπομπών αερίων θερμοκηπίου από τη χρήση ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές καθορίζεται διαιρώντας τη μείωση των εκπομπών αερίων θερμοκηπίου λόγω της χρήσης βιοκαυσίμων, βιοαερίου, ανανεώσιμων καυσίμων μη βιολογικής προέλευσης, καυσίμων ανακυκλωμένου άνθρακα και ηλεκτρικής ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές που παρέχονται σε όλους τους τομείς μεταφορών διά της τιμής αναφοράς.
Σε δεόντως αιτιολογημένες περιπτώσεις, μπορεί να αυξηθεί το όριο που αναφέρεται στην υποπερ. γδ) της περ. γ) της παρούσας, λαμβάνοντας υπόψη τη διαθεσιμότητα πρώτων υλών που απαριθμούνται στο Μέρος Β΄ του Παραρτήματος 6. Κάθε σχετική αύξηση κοινοποιείται στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή μαζί με τη σχετική αιτιολόγηση και υπόκειται στην έγκρισή της.
- Για τον υπολογισμό των ελάχιστων μεριδίων που αναφέρονται στην υποπερ. αα) της περ. α) και στην περ. β) της παρ. 1 του άρθρου 32ΣΤΑ, εφαρμόζονται οι ακόλουθοι κανόνες:
α) Για τον υπολογισμό του παρονομαστή, δηλαδή της ποσότητας ενέργειας που καταναλώνεται στον τομέα των μεταφορών, λαμβάνονται υπόψη όλα τα καύσιμα και η ηλεκτρική ενέργεια που παρέχονται στον τομέα των μεταφορών.
β) Για τον υπολογισμό του αριθμητή, δηλαδή της ποσότητας ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές που καταναλώνεται στον τομέα των μεταφορών για τους σκοπούς της παρ. 1 του άρθρου 32ΣΤΑ, λαμβάνεται υπόψη το ενεργειακό περιεχόμενο όλων των τύπων ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές που παρέχεται σε όλους τους τομείς μεταφορών, συμπεριλαμβανομένων των διεθνών θαλάσσιων μεταφορών, στην επικράτεια της χώρας, συμπεριλαμβανομένων των καυσίμων ανακυκλωμένου άνθρακα.
γ) Το μερίδιο των βιοκαυσίμων και των βιοαερίων που παράγεται από τις πρώτες ύλες που απαριθμούνται στο Παράρτημα 6 και των ανανεώσιμων καυσίμων μη βιολογικής προέλευσης θεωρείται ότι είναι δύο (2) φορές το ενεργειακό τους περιεχόμενο.
δ) Το μερίδιο της ηλεκτρικής ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές θεωρείται ότι είναι τέσσερις (4) φορές το ενεργειακό του περιεχόμενο όταν παρέχεται σε οδικά οχήματα, και μία κόμμα πέντε (1,5) φορές το ενεργειακό του περιεχόμενο όταν παρέχεται σε σιδηροδρομικές μεταφορές.
ε) Το μερίδιο των προηγμένων βιοκαυσίμων και των βιοαερίων που παράγονται από τις πρώτες ύλες που απαριθμούνται στο Μέρος Α΄ του Παραρτήματος 6 και παρέχονται στις αεροπορικές και θαλάσσιες μεταφορές θεωρείται ότι είναι μία κόμμα δύο (1,2) φορές το ενεργειακό τους περιεχόμενο, και το μερίδιο των ανανεώσιμων καυσίμων μη βιολογικής προέλευσης που παρέχονται στις αεροπορικές και θαλάσσιες μεταφορές θεωρείται ότι είναι μία κόμμα πέντε (1,5) φορές το ενεργειακό τους περιεχόμενο.
στ) Το μερίδιο των βιοκαυσίμων και των βιοαερίων τα οποία παράγονται από τις πρώτες ύλες που απαριθμούνται στο Μέρος Β του Παραρτήματος 6, στο ενεργειακό περιεχόμενο καυσίμων και ηλεκτρικής ενέργειας που παρέχονται στον τομέα των μεταφορών, περιορίζεται, στο ένα κόμμα επτά τοις εκατό (1,7 %).
ζ) Για τον προσδιορισμό της ποσότητας ενέργειας που παρέχεται στον τομέα των μεταφορών, χρησιμοποιούνται οι τιμές σχετικά με το ενεργειακό περιεχόμενο των καυσίμων που παρατίθενται στο Παράρτημα 3.
η) Για τον προσδιορισμό του ενεργειακού περιεχομένου των καυσίμων που δεν περιλαμβάνονται στο Παράρτημα 3, χρησιμοποιούνται τα σχετικά ευρωπαϊκά πρότυπα για να προσδιορίσουν τη θερμογόνο δύναμη των καυσίμων, ή, όταν δεν έχει εγκριθεί ευρωπαϊκό πρότυπο για τον σκοπό αυτόν, τα σχετικά πρότυπα ISΟ.
θ) Η ποσότητα ηλεκτρικής ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές που παρέχεται στον τομέα των μεταφορών προσδιορίζεται με τον πολλαπλασιασμό της ποσότητας ηλεκτρικής ενέργειας που παρέχεται σε αυτόν τον τομέα επί το μέσο μερίδιο της ηλεκτρικής ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές που παρασχέθηκε στην επικράτεια της χώρας παραγωγής τα δύο (2) προηγούμενα έτη, εκτός εάν η ηλεκτρική ενέργεια λαμβάνεται μέσω άμεσης σύνδεσης με εγκατάσταση που παράγει ηλεκτρική ενέργεια από ανανεώσιμες πηγές και παρέχεται στον τομέα των μεταφορών, περίπτωση κατά την οποία η εν λόγω ηλεκτρική ενέργεια υπολογίζεται πλήρως ως ανανεώσιμη. Η ηλεκτρική ενέργεια που παράγεται από ηλιακό ηλεκτρικό όχημα και χρησιμοποιείται για την κατανάλωση του ίδιου του οχήματος υπολογίζεται πλήρως ως ανανεώσιμη.
Όπου αυτό δικαιολογείται, μπορεί να αυξηθεί το όριο που αναφέρεται στην περ. στ), λαμβάνοντας υπόψη τη διαθεσιμότητα πρώτων υλών που απαριθμείται στο Μέρος Β’ του Παραρτήματος 6. Κάθε τέτοια αύξηση κοινοποιείται στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή μαζί με τη σχετική αιτιολογία και υπόκειται στην έγκρισή της.
- Για τους σκοπούς των υπολογισμών που αναφέρονται στην περ. β) της παρ. 1 και στην περ. α) της παρ. 2, η ποσότητα ενέργειας που παρέχεται στις θαλάσσιες μεταφορές, ως ποσοστό της ακαθάριστης τελικής κατανάλωσης ενέργειας της χώρας, θεωρείται ότι δεν υπερβαίνει το δεκατρία τοις εκατό (13 %). Η παρούσα παράγραφος εφαρμόζεται έως την 31η Δεκεμβρίου 2030.
- Όταν χρησιμοποιείται ηλεκτρική ενέργεια για την παραγωγή ανανεώσιμων καυσίμων μη βιολογικής προέλευσης, είτε απευθείας είτε για την παραγωγή ενδιάμεσων προϊόντων, για τον προσδιορισμό του μεριδίου της ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές χρησιμοποιείται το μέσο μερίδιο ηλεκτρικής ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές στη χώρα παραγωγής, όπως μετρήθηκε δύο (2) έτη πριν από το εν λόγω έτος.
Ωστόσο, η ηλεκτρική ενέργεια που λαμβάνεται μέσω άμεσης σύνδεσης με εγκατάσταση ηλεκτροπαραγωγής από ανανεώσιμες πηγές προσμετράται πλήρως ως ανανεώσιμη ενέργεια για την παραγωγή των εν λόγω ανανεώσιμων καυσίμων μη βιολογικής προέλευσης εάν η εγκατάσταση:
α) αρχίζει να λειτουργεί μετά ή ταυτόχρονα με την εγκατάσταση παραγωγής ανανεώσιμων καυσίμων μη βιολογικής προέλευσης, και
β) δεν είναι συνδεδεμένη με το δίκτυο ή είναι συνδεδεμένη με το δίκτυο αλλά μπορεί να αποδειχθεί ότι η αντίστοιχη ηλεκτρική ενέργεια έχει παρασχεθεί χωρίς εισαγωγή ενέργειας από το δίκτυο.
Η ηλεκτρική ενέργεια που έχει παρασχεθεί από το δίκτυο υπολογίζεται πλήρως ως ανανεώσιμη εάν παράγεται αποκλειστικά από ανανεώσιμες πηγές ενέργειας και έχουν αποδειχθεί οι ανανεώσιμες ιδιότητες όπως και λοιπά ενδεδειγμένα κριτήρια, διασφαλίζοντας ότι οι ανανεώσιμες ιδιότητες της εν λόγω ηλεκτρικής ενέργειας υπολογίζονται μόνο μία φορά και μόνο σε ένα τομέα τελικής χρήσης.
- [Καταργείται].
- [Καταργείται].
- Με απόφαση του Υπουργού Περιβάλλοντος και Ενέργειας δύναται να εξειδικεύονται και να συμπληρώνονται τα μέτρα, οι διαδικασίες και οι λεπτομέρειες εφαρμογής του παρόντος.».
Άρθρο 36
Κριτήρια αειφορίας και μείωσης των εκπομπών αερίων θερμοκηπίου για τα βιοκαύσιμα, τα βιορευστά και τα καύσιμα βιομάζας – Τροποποίηση άρθρου 32Ζ ν. 3468/2006
(παρ. 19 άρθρου 1 Οδηγίας (ΕΕ) 2023/2413)
Στο άρθρο 32Ζ του ν. 3468/2006 (Α΄ 129), περί κριτηρίων αειφορίας και μείωσης των εκπομπών αερίων θερμοκηπίου για τα βιοκαύσιμα, τα βιορευστά και τα καύσιμα βιομάζας, επέρχονται οι ακόλουθες τροποποιήσεις: α) ο παράτιτλος αντικαθίσταται, β) στην παρ. 1, βα) προστίθεται νέο τρίτο εδάφιο, ββ) στο νέο τέταρτο εδάφιο οι λέξεις «Το παρόν εδάφιο εφαρμόζεται» αντικαθίστανται από τις λέξεις «Τα εδάφια δεύτερο και τρίτο εφαρμόζονται», βγ) το νέο έκτο εδάφιο αντικαθίσταται, βδ) στο νέο έβδομο εδάφιο, i) πριν από τις λέξεις «εφαρμόζονται τα κριτήρια» προστίθενται οι λέξεις «δύναται να», ii) οι λέξεις «θερμική ισχύ για τις μονάδες του προηγούμενου εδαφίου» αντικαθίστανται από τις λέξεις «θερμική ισχύ ή ταχύτητα ροής βιομεθανίου για τις μονάδες των προηγούμενων εδαφίων», γ) στην παρ. 3, γα) στην περ. β), i) πριν από τη λέξη «περιοχές», προστίθεται η λέξη «χαρακτηρισθείσες», ii) στην υποπερ. βα), μετά τις λέξεις «ότι έχουν οριοθετηθεί,» προστίθενται οι λέξεις «εκτός εάν υποβάλλονται στοιχεία που αποδεικνύουν ότι η παραγωγή των εν λόγω πρώτων υλών δεν θίγει τους ανωτέρω σκοπούς προστασίας της φύσης,», γβ) στην περ. γ), i) μετά τις λέξεις «βιοποικιλότητας (highly biodiverse grassland)» προστίθενται οι λέξεις «με επιφάνεια μεγαλύτερη από ένα εκτάριο», γγ) προστίθεται περ. δ), γδ) προστίθεται δεύτερο εδάφιο, δ) στην παρ. 5 προστίθεται δεύτερο εδάφιο, ε) στην παρ. 7 προστίθενται υποπερ. αστ) και αζ), στ) στην παρ. 9, στα) στην περ. γ) η λέξη «τίθενται» αντικαθίσταται από τη λέξη «τέθηκαν», στβ) η περ. δ) αντικαθίσταται, στγ) προστίθενται περ. ε), στ), ζ) και η), στδ) στο τρίτο εδάφιο μετά τις λέξεις «εκπομπών αερίων» προστίθεται η λέξη «του», ζ) οι παρ. 12 και 13 αντικαθίστανται και, μετά από νομοτεχνικές βελτιώσεις, το άρθρο 32Ζ διαμορφώνεται ως εξής:
«Άρθρο 32Ζ
Κριτήρια αειφορίας και μείωσης των εκπομπών αερίων θερμοκηπίου για τα βιοκαύσιμα, τα βιορευστά και τα καύσιμα βιομάζας
(Άρθρο 29 Οδηγίας (ΕΕ) 2018/2001, παρ. 19 άρθρου 1 Οδηγίας (ΕΕ) 2023/2413 )
- Η ενέργεια από τα βιοκαύσιμα, τα βιορευστά και τα καύσιμα βιομάζας λαμβάνεται υπόψη για τους σκοπούς των περ. α), β) και γ) αν πληρούν τα κριτήρια αειφορίας και μείωσης των εκπομπών αερίων θερμοκηπίου των παρ. 2 έως 10:
α) για την αξιολόγηση της τήρησης των απαιτήσεων του παρόντος νόμου ως προς τους εθνικούς στόχους,
β) για την αξιολόγηση της τήρησης των υποχρεώσεων που αφορούν την ενέργεια από ανανεώσιμες πηγές,
γ) για τον προσδιορισμό της επιλεξιμότητας για χρηματοδοτική υποστήριξη για την κατανάλωση βιοκαυσίμων, βιορευστών και καυσίμων βιομάζας.
Προκειμένου να λαμβάνονται υπόψη για τους σκοπούς των περ. α), β) και γ), τα βιοκαύσιμα, τα βιορευστά και τα καύσιμα βιομάζας που παράγονται από απόβλητα και υπολείμματα, πλην των υπολειμμάτων υδατοκαλλιεργειών και αλιείας και των γεωργικών και δασικών υπολειμμάτων, χρειάζεται να τηρούν μόνο τα κριτήρια μείωσης των εκπομπών αερίων θερμοκηπίου της παρ. 9. Στην περίπτωση της χρήσης μεικτών αποβλήτων, απαιτείται από τους φορείς εκμετάλλευσης να εφαρμόζουν συστήματα διαλογής μεικτών αποβλήτων με στόχο την αφαίρεση ορυκτών υλικών. Τα εδάφια δεύτερο και τρίτο εφαρμόζονται επίσης στα απόβλητα και τα υπολείμματα που μεταποιούνται πρώτα σε προϊόν, πριν από την περαιτέρω μεταποίησή τους σε βιοκαύσιμα, βιορευστά και καύσιμα βιομάζας.
Η ηλεκτρική ενέργεια, η θέρμανση και η ψύξη που παράγονται από αστικά στερεά απόβλητα δεν υπόκεινται στα κριτήρια μείωσης των εκπομπών αερίων θερμοκηπίου της παρ. 9.
Τα καύσιμα βιομάζας πληρούν τα κριτήρια αειφορίας και μείωσης των εκπομπών αερίων θερμοκηπίου των παρ. 2 έως και 10 αν χρησιμοποιούνται:
α) στην περίπτωση στερεών καυσίμων βιομάζας, σε εγκαταστάσεις παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας, θερμότητας και ψύξης, με συνολική ονομαστική θερμική ισχύ τουλάχιστον επτά κόμμα πέντε μεγαβάτ (7,5 MW),
β) στην περίπτωση των αέριων καυσίμων βιομάζας, σε εγκαταστάσεις παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας, θερμότητας και ψύξης, με συνολική ονομαστική θερμική ισχύ τουλάχιστον δύο μεγαβάτ (2 MW),
γ) στην περίπτωση εγκαταστάσεων παραγωγής αέριων καυσίμων βιομάζας με την ακόλουθη μέση ταχύτητα ροής βιομεθανίου:
γα) πάνω από διακόσια κυβικά μέτρα (200 m3) ισοδύναμου μεθανίου/h, μετρημένου σε κανονικές συνθήκες θερμοκρασίας και πίεσης (ήτοι 0°C και ατμοσφαιρική πίεση 1 bar),
γβ) εάν το βιοαέριο αποτελείται από μείγμα μεθανίου και άλλου μη καύσιμου αερίου, για την ταχύτητα ροής του μεθανίου, το όριο που ορίζεται στην υποπερ. γα’, επανυπολογιζόμενο κατ’ αναλογία προς το ογκομετρικό μερίδιο μεθανίου στο μείγμα.
Με απόφαση του Υπουργού Περιβάλλοντος και Ενέργειας δύναται να εφαρμόζονται τα κριτήρια αειφορίας και μείωσης των εκπομπών αερίων θερμοκηπίου σε εγκαταστάσεις με μικρότερη συνολική ονομαστική θερμική ισχύ ή ταχύτητα ροής βιομεθανίου για τις μονάδες των προηγούμενων εδαφίων.
Τα κριτήρια αειφορίας και μείωσης των εκπομπών αερίων θερμοκηπίου των παρ. 2 έως 10, εφαρμόζονται ανεξάρτητα από τη γεωγραφική προέλευση της βιομάζας.
- Τα βιοκαύσιμα, τα βιορευστά και τα καύσιμα βιομάζας που παράγονται από απόβλητα και υπολείμματα γεωργικών εκτάσεων, αλλά όχι δασών, λαμβάνονται υπόψη για τους σκοπούς των περ. α), β) και γ) της παρ. 1, αν οι φορείς εκμετάλλευσης ή οι εθνικές αρχές έχουν θεσπίσει σχέδια παρακολούθησης ή διαχείρισης, προς αντιμετώπιση των επιπτώσεων στην ποιότητα του εδάφους και του εδαφικού άνθρακα. Πληροφορίες σχετικά με τον τρόπο παρακολούθησης και διαχείρισης των επιπτώσεων υποβάλλονται σύμφωνα με την παρ. 3 του άρθρου 32Η.
- Τα παραγόμενα από γεωργική βιομάζα βιοκαύσιμα, βιορευστά και καύσιμα βιομάζας που λαμβάνονται υπόψη για τους σκοπούς που αναφέρονται στις περ. α), β) και γ) της παρ. 1, δεν πρέπει να έχουν παραχθεί από πρώτες ύλες προερχόμενες από εδάφη με υψηλή αξία βιοποικιλότητας και ειδικό καθεστώς προστασίας, δηλαδή από εδάφη που είχαν έναν από τους ακόλουθους χαρακτηρισμούς τον Ιανουάριο 2008 ή μετέπειτα, ανεξαρτήτως εάν τα εδάφη αυτά εξακολουθούν να έχουν αυτόν τον χαρακτηρισμό:
α) πρωτογενή δάση και άλλες δασώδεις εκτάσεις, ήτοι δάση και άλλες δασώδεις εκτάσεις γηγενών ειδών (όπως θαμνώνες), εφόσον δεν υπάρχει σαφής ένδειξη ανθρώπινης δραστηριότητας και δεν έχουν διαταραχθεί σημαντικά οι οικολογικές διεργασίες, και εν γένει δάση, δασικά οικοσυστήματα και δασικές εκτάσεις, σύμφωνα με την ερμηνευτική δήλωση που προστέθηκε στο άρθρο 24 του Συντάγματος με το Ψήφισμα της 6ης Απριλίου 2001 και το άρθρο 3 του ν. 998/1979 (Α’ 289), καθώς και αναδασωτέες εκτάσεις,
αβ) δάση και άλλες δασικές εκτάσεις μεγάλης βιοποικιλότητας, οι οποίες παρουσιάζουν πλούτο ειδών, χωρίς υποβάθμιση ή έχουν χαρακτηριστεί ως εκτάσεις μεγάλης βιοποικιλότητας, εκτός εάν υποβάλλονται στοιχεία που αποδεικνύουν ότι η παραγωγή των εν λόγω πρώτων υλών δεν θίγει τους ανωτέρω σκοπούς προστασίας της φύσης,
β) χαρακτηρισθείσες περιοχές:
βα) των οποίων η φύση έχει κηρυχθεί ως προστατευόμενη εκ του νόμου ή από τη σχετική αρμόδια αρχή, όπως οι περιοχές απόλυτης προστασίας της φύσης και οι περιοχές προστασίας της φύσης, όπως ορίζονται με βάση τους νόμους 3937/2011 (Α’ 60) και 1650/1986 (Α’ 160) και με δεδομένο ότι έχουν οριοθετηθεί, εκτός εάν υποβάλλονται στοιχεία που αποδεικνύουν ότι η παραγωγή των εν λόγω πρώτων υλών δεν θίγει τους ανωτέρω σκοπούς προστασίας της φύσης, ή
ββ) για την προστασία σπάνιων, απειλούμενων ή υπό εξαφάνιση οικοσυστημάτων ή ειδών, αναγνωρισμένες από διεθνείς συμφωνίες ή περιλαμβανόμενες σε καταλόγους που καταρτίζονται από διακυβερνητικές οργανώσεις ή τη Διεθνή Ένωση για τη Διατήρηση της Φύσης και των Φυσικών Πόρων, με την επιφύλαξη της αναγνώρισής τους, σύμφωνα με τη διαδικασία του πρώτου εδαφίου της παρ. 4 του άρθρου 30 της Οδηγίας (ΕΕ) 2018/2001. Σε αυτές περιλαμβάνονται οι προστατευόμενες περιοχές του δικτύου «Natura 2000» (Ζώνες Ειδικής Προστασίας και Ειδικές Ζώνες Διατήρησης), οι οποίες εξαιρούνται στο σύνολό τους και μέχρι την ολοκλήρωση των σχεδίων διαχείρισης και τον καθορισμό των χρήσεων γης και των επιτρεπόμενων δραστηριοτήτων, οι οποίες θα ισχύουν στο εξής. Για τις περιοχές αυτές και για το χρονικό διάστημα μέχρι την ολοκλήρωση των σχεδίων διαχείρισης, με απόφαση των Υπουργών Περιβάλλοντος και Ενέργειας και Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων, δύναται, μετά από αιτιολογημένη γνωμοδότηση του αρμόδιου φορέα, να καθορίζονται οι χρήσεις γης και οι επιτρεπόμενες δραστηριότητες στο μεταβατικό στάδιο, κατά προτεραιότητα στις περιοχές όπου ήδη καλλιεργούνται ενεργειακά φυτά, εκτός εάν υποβάλλονται στοιχεία που αποδεικνύουν ότι η παραγωγή των εν λόγω πρώτων υλών δεν θίγει τους ανωτέρω σκοπούς προστασίας της φύσης,
γ) λειμώνες υψηλής βιοποικιλότητας (highly biodiverse grassland) με επιφάνεια μεγαλύτερη από ένα εκτάριο:
γα) φυσικοί λειμώνες υψηλής βιοποικιλότητας, ήτοι λειμώνες οι οποίοι θα παραμείνουν λειμώνες, ελλείψει ανθρώπινων δραστηριοτήτων και στους οποίους διατηρούνται η σύνθεση των φυσικών ειδών και τα οικολογικά χαρακτηριστικά και διεργασίες, ή
γβ) μη φυσικοί λειμώνες υψηλής βιοποικιλότητας, ήτοι λειμώνες οι οποίοι θα παύσουν να είναι λειμώνες, ελλείψει ανθρώπινων δραστηριοτήτων και οι οποίοι παρουσιάζουν μεγάλο πλούτο ειδών και καμία υποβάθμιση, εκτός αν αποδεικνύεται ότι η συγκομιδή πρώτων υλών είναι απαραίτητη για τη διατήρηση του χαρακτηρισμού τους ως λειμώνων.
δ) χερσότοποι.
Όταν δεν πληρούνται οι προυποθέσεις των υποπερ. αστ’ και αζ’ της περ. α’ της παρ. 7 του παρόντος, το πρώτο εδάφιο της παρούσας παραγραφου, με εξαίρεση την περ. β’, εφαρμόζεται επίσης στα παραγόμενα από δασική βιομάζα βιοκαύσιμα, βιορευστά και καύσιμα βιομάζας.
- Τα παραγόμενα από γεωργική βιομάζα βιοκαύσιμα, βιορευστά και καύσιμα βιομάζας που λαμβάνονται υπόψη για τους σκοπούς που απαριθμούνται στις περ. α), β) και γ) της παρ. 1, δεν πρέπει να έχουν παραχθεί από πρώτες ύλες προερχόμενες από εκτάσεις υψηλών αποθεμάτων άνθρακα, δηλαδή από εκτάσεις που είχαν τον Ιανουάριο του έτους 2008 και δεν έχουν πλέον ένα από τα ακόλουθα χαρακτηριστικά:
α) υγροβιότοποι (wetlands), δηλαδή εκτάσεις καλυπτόμενες ή κορεσμένες από νερό είτε μόνιμα είτε για σημαντικό μέρος του έτους,
β) συνεχώς δασωμένες περιοχές, δηλαδή εκτάσεις με επιφάνεια μεγαλύτερη από ένα (1) εκτάριο, με δένδρα ύψους άνω των πέντε (5) μέτρων και με συγκόμωση μεγαλύτερη του τριάντα τοις εκατό (30%), ή με δένδρα που έχουν τη δυνατότητα να φθάσουν, επιτόπου, τα όρια αυτά,
γ) εκτάσεις με επιφάνεια μεγαλύτερη από ένα (1) εκτάριο, με δένδρα ύψους άνω των πέντε (5) μέτρων και με συγκόμωση μεταξύ δέκα τοις εκατό (10%) και τριάντα τοις εκατό (30%), ή με δένδρα που έχουν τη δυνατότητα να φθάσουν, επιτόπου, τα όρια αυτά, εκτός αν παρασχεθούν στοιχεία σύμφωνα με τα οποία τα αποθέματα άνθρακα στη συγκεκριμένη περιοχή πριν και μετά τη μετατροπή είναι τέτοια που, εάν εφαρμοστεί η μεθοδολογία που καθορίζεται στο Παράρτημα 4, πληρούνται οι προϋποθέσεις που καθορίζονται στην παρ. 9.
Οι διατάξεις της παρούσας παραγράφου δεν εφαρμόζονται σε περίπτωση που κατά το χρόνο λήψης των πρώτων υλών η έκταση είχε τα ίδια χαρακτηριστικά με εκείνα που είχε τον Ιανουάριο 2008.
- Τα παραγόμενα από γεωργική βιομάζα βιοκαύσιμα, βιορευστά και καύσιμα βιομάζας που λαμβάνονται υπόψη για τους σκοπούς των περ. α), β) και γ) της παρ. 1, δεν παράγονται από πρώτες ύλες που προέρχονται από εκτάσεις που χαρακτηρίστηκαν τυρφώνες τον Ιανουάριο 2008, εκτός εάν αποδειχθεί ότι η καλλιέργεια και η συγκομιδή της συγκεκριμένης πρώτης ύλης δεν συνεπάγεται την αποξήρανση μη αποξηραμένου εδάφους. Όταν δεν πληρούνται οι προϋποθέσεις των υποπερ. αστ) και αζ) της περ. α) της παρ. 7 του παρόντος, η παρούσα παράγραφος εφαρμόζεται επίσης στα παραγόμενα από δασική βιομάζα βιοκαύσιμα, βιορευστά και καύσιμα βιομάζας.
- Οι γεωργικές πρώτες ύλες που καλλιεργούνται εντός της Ευρωπαϊκής Ένωσης και χρησιμοποιούνται για την παραγωγή βιοκαυσίμων, βιορευστών και καυσίμων βιομάζας, τα οποία λαμβάνονται υπόψη για τους σκοπούς που απαριθμούνται στις περ. α), β) και γ) της παρ. 1, πρέπει να λαμβάνονται τηρώντας τις κανονιστικές απαιτήσεις διαχείρισης και τα πρότυπα για την καλή γεωργική και περιβαλλοντική κατάσταση της γης που προβλέπονται στα άρθρα 12 και 13 και το Παράρτημα ΙΙΙ του Κανονισμού (ΕΕ) 2021/2115 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της 2ας Δεκεμβρίου 2021 «σχετικά με τη θέσπιση κανόνων για τη στήριξη των στρατηγικών σχεδίων που πρέπει να καταρτίζονται από τα κράτη μέλη στο πλαίσιο της κοινής γεωργικής πολιτικής (στρατηγικά σχέδια για την ΚΓΠ) και να χρηματοδοτούνται από το Ευρωπαϊκό Γεωργικό Ταμείο Εγγυήσεων (ΕΓΤΕ) και το Ευρωπαϊκό Γεωργικό Ταμείο Αγροτικής Ανάπτυξης (ΕΓΤΑΑ) και την κατάργηση των κανονισμών (ΕΕ) αριθ. 1305/2013 και (ΕΕ) αριθ. 1307/2013» (L 435). Η επαλήθευση της τήρησης του κριτηρίου αυτού βασίζεται στους ελέγχους που διενεργεί ο Οργανισμός Πληρωμών και Ελέγχου Κοινοτικών Ενισχύσεων Προσανατολισμού και Εγγυήσεων (Ο.Π.Ε.Κ.Ε.Π.Ε.). Το ελεγκτικό σύστημα της παρούσας παραγράφου εφαρμόζεται υποχρεωτικά και στους γεωργούς που προμηθεύουν πρώτες ύλες για παραγωγή βιοκαυσίμων, βιορευστών ή καυσίμων βιομάζας και δεν καλύπτονται από αυτό υπό άλλες συνθήκες.
- Τα παραγόμενα από δασική βιομάζα βιοκαύσιμα, βιορευστά και καύσιμα βιομάζας, τα οποία λαμβάνονται υπόψη για τους σκοπούς των περ. α), β) και γ) της παρ. 1, πληρούν τα εξής κριτήρια, ώστε να ελαχιστοποιείται ο κίνδυνος χρήσης δασικής βιομάζας, παραγόμενης με μη αειφόρο τρόπο:
α) Η συγκομιδή της δασικής βιομάζας γίνεται βάσει της κείμενης νομοθεσίας, και μέσω συστημάτων παρακολούθησης και επιβολής, ώστε να διασφαλίζονται:
αα) η νομιμότητα των δραστηριοτήτων συγκομιδής,
αβ) η αναγέννηση των δασών στις εκτάσεις συγκομιδής,
αγ) ότι οι περιοχές που ορίζονται για την προστασία της φύσης, ιδίως εντός των υγροβιότοπων και των τυρφώνων, προστατεύονται,
αδ) ότι η συγκομιδή εκτελείται με γνώμονα τη διατήρηση της ποιότητας του εδάφους και της βιοποικιλότητας, με στόχο την ελαχιστοποίηση των αρνητικών συνεπειών,
αε) ότι η συγκομιδή διατηρεί ή βελτιώνει τη μακροπρόθεσμη παραγωγική ικανότητα του δάσους,
αστ) ότι τα δάση στα οποία συγκομίζεται η δασική́ βιομάζα δεν προέρχονται από́ εκτάσεις που έχουν τα χαρακτηριστικά́ που αναφέρονται στις περ. α), β), δ) και ε) της παρ. 3, στην περ. α) της παρ. 4 και στην παρ. 5, αντίστοιχα, υπό́ τους ίδιους όρους προσδιορισμού́ του καθεστώτος της γης που ορίζεται στις εν λόγω παραγράφους, και
αζ) ότι οι εγκαταστάσεις παραγωγής βιοκαυσίμων, βιορευστών και καυσίμων βιομάζας από́ δασική́ βιομάζα εκδίδουν δήλωση αξιοπιστίας, υποστηριζόμενη από́ εσωτερικές διαδικασίες σε επίπεδο εταιρείας, για τους σκοπούς των ελέγχων που διενεργούνται σύμφωνα με την παρ. 3 του άρθρου 32Η, ότι η δασική́ βιομάζα δεν προέρχεται από́ τις εκτάσεις που αναφέρονται στην υποπερ. αστ) της παρούσας.
β) Όταν τα αποδεικτικά στοιχεία της περ α’ δεν είναι διαθέσιμα, τα παραγόμενα από δασική βιομάζα βιοκαύσιμα, βιορευστά και καύσιμα βιομάζας, λαμβάνονται υπόψη για τους σκοπούς των περ. α), β) και γ) της παρ. 1, εφόσον υπάρχουν συστήματα διαχείρισης σε επίπεδο δασικής περιοχής εφοδιασμού, ώστε να διασφαλίζονται:
βα) η νομιμότητα των δραστηριοτήτων συγκομιδής,
ββ) η αναγέννηση των δασών στις εκτάσεις συγκομιδής,
βγ) ότι οι περιοχές που ορίζονται για την προστασία της φύσης, ιδίως εντός των υγροβιότοπων και των τυρφώνων, προστατεύονται, εκτός εάν υποβάλλονται στοιχεία που αποδεικνύουν ότι η συγκομιδή των εν λόγω πρώτων υλών δεν θίγει τους ανωτέρω σκοπούς προστασίας της φύσης,
βδ) ότι η συγκομιδή πραγματοποιείται με βάση τη διατήρηση της ποιότητας του εδάφους και της βιοποικιλότητας, με στόχο την ελαχιστοποίηση των αρνητικών συνεπειών,
βε) ότι η συγκομιδή διατηρεί ή βελτιώνει τη μακροπρόθεσμη παραγωγική ικανότητα του δάσους.
- Τα παραγόμενα από δασική βιομάζα βιοκαύσιμα, βιορευστά και καύσιμα βιομάζας που λαμβάνονται υπόψη για τους σκοπούς των α), β) και γ) της παρ. 1, συμμορφώνονται προς τις ακόλουθες απαιτήσεις ως προς τη χρήση γης, την αλλαγή στη χρήση γης και τις δασοκομικές δραστηριότητες («land-use, land-use change and forestry, LULUCF»):
α) Η χώρα ή ο οργανισμός περιφερειακής οικονομικής ολοκλήρωσης από την οποία προέρχεται η δασική βιομάζα:
αα) είναι συμβαλλόμενο μέρος της συμφωνίας του Παρισιού, η οποία κυρώθηκε με τον ν. 4426/2016 (Α’ 187),
αβ) έχει υποβάλει εθνικά καθορισμένη συνεισφορά στη σύμβαση-πλαίσιο των Ηνωμένων Εθνών για την κλιματική αλλαγή, η οποία κυρώθηκε με τον ν. 2205/1994 (Α’ 60), που καλύπτει τις εκπομπές και τις απορροφήσεις από τη γεωργία, τη δασοκομία και τη χρήση γης και διασφαλίζει ότι οι μεταβολές του αποθέματος άνθρακα που συνδέονται με τη συγκομιδή βιομάζας προσμετρώνται στη δέσμευση της χώρας για μείωση ή περιορισμό των εκπομπών αερίων θερμοκηπίου, σύμφωνα με την εθνικά καθορισμένη συνεισφορά, ή
αγ) υπάρχει νομοθεσία, σύμφωνα με το άρθρο 5 της Συμφωνίας του Παρισιού, η οποία εφαρμόζεται στην περιοχή της συγκομιδής, για τη διατήρηση και την ενίσχυση των αποθεμάτων άνθρακα και των καταβοθρών διοξειδίου του άνθρακα, και παρέχει στοιχεία που αποδεικνύουν ότι οι αναφερόμενες εκπομπές στον τομέα «LULUCF» δεν υπερβαίνουν τις απορροφήσεις.
β) Όταν τα αποδεικτικά στοιχεία της περ. α) δεν είναι διαθέσιμα, τα παραγόμενα από δασική βιομάζα βιοκαύσιμα, βιορευστά και καύσιμα βιομάζας, λαμβάνονται υπόψη για τους σκοπούς των περ. α), β) και γ) της παρ. 1, εφόσον εφαρμόζονται συστήματα διαχείρισης σε επίπεδο δασικής περιοχής εφοδιασμού, ώστε να διασφαλίζεται η διατήρηση των επιπέδων των αποθεμάτων και των καταβοθρών άνθρακα στο δάσος ή η ενίσχυσή τους σε βάθος χρόνου.
- Η μείωση των εκπομπών αερίων θερμοκηπίου που επιτυγχάνεται με τη χρήση βιοκαυσίμων, βιορευστών και καυσίμων βιομάζας, τα οποία λαμβάνονται υπόψη για τους σκοπούς της παρ. 1, είναι:
α) τουλάχιστον πενήντα τοις εκατό (50 %) για βιοκαύσιμα, βιοαέρια που καταναλώνονται στον τομέα των μεταφορών και βιορευστά παραγόμενα σε εγκαταστάσεις που τέθηκαν σε λειτουργία στις ή πριν από την 5η Οκτωβρίου 2015,
β) τουλάχιστον εξήντα τοις εκατό (60 %) για βιοκαύσιμα, βιοαέρια που καταναλώνονται στον τομέα των μεταφορών και βιορευστά παραγόμενα σε εγκαταστάσεις που τέθηκαν σε λειτουργία από την 6η Οκτωβρίου 2015 έως και την 31η Δεκεμβρίου 2020,
γ) τουλάχιστον εξήντα πέντε τοις εκατό (65 %) για βιοκαύσιμα, βιοαέρια που καταναλώνονται στον τομέα των μεταφορών και βιορευστά παραγόμενα σε εγκαταστάσεις που τέθηκαν σε λειτουργία από την 1η Ιανουαρίου 2021 και μετά,
δ) για την παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας, θέρμανσης και ψύξης από καύσιμα βιομάζας που χρησιμοποιούνται σε εγκαταστάσεις που έχουν αρχίσει να λειτουργούν μετά τις 20 Νοεμβρίου 2023, τουλάχιστον ογδόντα τοις εκατό (80 %),
ε) για την παραγωγή́ ηλεκτρικής ενέργειας, θέρμανσης και ψύξης από́ καύσιμα βιομάζας που χρησιμοποιούνται σε εγκαταστάσεις με συνολική́ ονομαστική́ θερμική́ ισχύ́ ίση ή μεγαλύτερη από́ δέκα (10) MW που έχουν αρχίσει να λειτουργούν από́ την 1η Ιανουαρίου 2021 έως τις 20 Νοεμβρίου 2023, τουλάχιστον εβδομήντα τοις εκατό (70 %) έως τις 31 Δεκεμβρίου 2029 και τουλάχιστον ογδόντα τοις εκατό (80 %) από́ την 1η Ιανουαρίου 2030,
στ) για την παραγωγή́ ηλεκτρικής ενέργειας, θέρμανσης και ψύξης από́ αέρια καύσιμα βιομάζας που χρησιμοποιούνται σε εγκαταστάσεις με συνολική́ ονομαστική́ θερμική́ ισχύ́ ίση ή μικρότερη από́ δέκα (10) MW, οι οποίες έχουν αρχίσει να λειτουργούν από́ την 1η Ιανουαρίου 2021 έως τις 20 Νοεμβρίου 2023, τουλάχιστον εβδομήντα τοις εκατό (70 %) προτού́ συμπληρώσουν δεκαπέντε (15) έτη λειτουργίας και τουλάχιστον ογδόντα τοις εκατό (80 %) μόλις συμπληρώσουν δεκαπέντε (15) έτη λειτουργίας,
ζ) για την παραγωγή́ ηλεκτρικής ενέργειας, θέρμανσης και ψύξης από́ καύσιμα βιομάζας που χρησιμοποιούνται σε εγκαταστάσεις με συνολική́ ονομαστική́ θερμική́ ισχύ́ ίση ή μεγαλύτερη από́ δέκα (10) MW, οι οποίες τέθηκαν σε λειτουργία πριν από́ την 1η Ιανουαρίου 2021, τουλάχιστον ογδόντα τοις εκατό (80%) αφού́ συμπληρώσουν δεκαπέντε (15) έτη λειτουργίας, το νωρίτερο από́ την 1η Ιανουαρίου 2026 και το αργότερο από́ τις 31 Δεκεμβρίου 2029,
η) για την παραγωγή́ ηλεκτρικής ενέργειας, θέρμανσης και ψύξης από́ αέρια καύσιμα βιομάζας που χρησιμοποιούνται σε εγκαταστάσεις με συνολική́ ονομαστική́ θερμική́ ισχύ́ ίση ή μικρότερη από́ δέκα (10) MW, που έχουν αρχίσει να λειτουργούν πριν από́ την 1η Ιανουαρίου 2021, τουλάχιστον ογδόντα τοις εκατό (80 %) μόλις συμπληρώσουν δεκαπέντε (15) έτη λειτουργίας και το νωρίτερο από́ την 1η Ιανουαρίου 2026.
Μια εγκατάσταση θεωρείται ότι είναι σε λειτουργία μόλις αρχίσει η φυσική παραγωγή βιοκαυσίμων και βιοαερίων που καταναλώνονται στον τομέα των μεταφορών και βιορευστών, ή η φυσική παραγωγή θέρμανσης, ψύξης και ηλεκτρικής ενέργειας από καύσιμα βιομάζας.
Η μείωση εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου που επιτυγχάνεται με τη χρήση βιοκαυσίμων, βιοαερίων που καταναλώνονται στον τομέα των μεταφορών, βιορευστών και καυσίμων βιομάζας, που χρησιμοποιούνται σε εγκαταστάσεις παραγωγής θέρμανσης, ψύξης και ηλεκτρικής ενέργειας, υπολογίζεται σύμφωνα με την παρ. 1 του άρθρου 32Θ.
- Η ηλεκτρική ενέργεια από καύσιμα βιομάζας λαμβάνεται υπόψη για τους σκοπούς των περ. α), β) και γ) της παρ. 1, αν πληροί τουλάχιστον μια από τις ακόλουθες προϋποθέσεις:
α) παράγεται σε εγκαταστάσεις με συνολική ονομαστική θερμική ισχύ κάτω των πενήντα (50) MW,
β) για εγκαταστάσεις με συνολική ονομαστική θερμική ισχύ από πενήντα (50) έως εκατό (100) MW, παράγεται με την εφαρμογή τεχνολογίας συμπαραγωγής υψηλής απόδοσης για εγκαταστάσεις αποκλειστικής ηλεκτροπαραγωγής, οι οποίες πληρούν τα επίπεδα καθαρής ηλεκτρικής απόδοσης, που συνδέεται με τις βέλτιστες διαθέσιμες τεχνικές («BAT-AEEL»), της Εκτελεστικής Απόφασης (ΕΕ) 2017/1442 της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, της 31ης Ιουλίου 2017 «για τον καθορισμό των συμπερασμάτων για τις βέλτιστες διαθέσιμες τεχνικές (ΒΔΤ) βάσει της Οδηγίας 2010/75/ΕΕ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου όσον αφορά μεγάλες μονάδες καύσης» (L 212),
γ) για εγκαταστάσεις με συνολική ονομαστική θερμική ισχύ άνω των εκατό (100) MW, παράγεται με την εφαρμογή τεχνολογίας συμπαραγωγής υψηλής απόδοσης ή για εγκαταστάσεις αποκλειστικής ηλεκτροπαραγωγής, που επιτυγχάνουν καθαρή ηλεκτρική απόδοση τριάντα έξι τοις εκατό (36 %),
δ) παράγεται με την εφαρμογή δέσμευσης και αποθήκευσης διοξειδίου του άνθρακα (CO2) από βιομάζα.
Για τους σκοπούς των περ. α), β) και γ) της παρ. 1, οι εγκαταστάσεις αποκλειστικής ηλεκτροπαραγωγής λαμβάνονται υπόψη αν δεν χρησιμοποιούν ορυκτά καύσιμα ως κύριο καύσιμο και αν δεν υπάρχουν οικονομικά αποδοτικές δυνατότητες για την εφαρμογή της τεχνολογίας συμπαραγωγής υψηλής απόδοσης, σύμφωνα με την αξιολόγηση που διενεργείται βάσει του άρθρου 14 της Οδηγίας 2012/27/ΕΕ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 25ης Οκτωβρίου 2012 «για την ενεργειακή απόδοση, την τροποποίηση των Οδηγιών 2009/125/ΕΚ και 2010/30/ΕΕ και την κατάργηση των Οδηγιών 2004/8/ΕΚ και 2006/32/ΕΚ» (L 315).
Για τους σκοπούς των περ. α) και β) της παρ. 1, η παρούσα εφαρμόζεται σε εγκαταστάσεις που τίθενται σε λειτουργία ή μεταστρέφονται στη χρήση καυσίμων βιομάζας μετά την 25η Δεκεμβρίου 2021.
Για τους σκοπούς της περ. γ) της παρ. 1, η παρούσα εφαρμόζεται, με την επιφύλαξη καθεστώτος στήριξης που έχει εγκριθεί έως την 25η Δεκεμβρίου 2021.
Η παρούσα δεν εφαρμόζεται στην ηλεκτρική ενέργεια από εγκαταστάσεις που αποτελούν αντικείμενο ειδικής κοινοποίησης στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή από κράτος μέλος της Ευρωπαϊκής Ένωσης, βάσει δεόντως τεκμηριωμένης ύπαρξης κινδύνων για την ασφάλεια εφοδιασμού σε ηλεκτρική ενέργεια.
- Η μείωση εκπομπών αερίων θερμοκηπίου, που επιτυγχάνεται με τη χρήση βιοκαυσίμων, βιορευστών και καυσίμων βιομάζας, υπολογίζεται σύμφωνα με την παρ. 1 του άρθρου 32Θ.
- Η Διεύθυνση Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας και Εναλλακτικών Καυσίμων του Υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας είναι αρμόδια για τη διασφάλιση της τήρησης των κανόνων και υποχρεώσεων του παρόντος και του άρθρου 32ΖΑ, καθώς και για την εισήγηση της επιβολής κυρώσεων του άρθρου 32ΘΑ, λόγω μη τήρησης των εν λόγω κανόνων και υποχρεώσεων, αλλά και για την ενημέρωση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, των αρμόδιων αρχών των άλλων κρατών μελών της Ευρωπαϊκής Ένωσης και των εμπλεκόμενων εθελοντικών και εθνικών καθεστώτων, όπου απαιτείται.
- Με απόφαση του Υπουργού Περιβάλλοντος και Ενέργειας δύναται να:
α) τίθενται ποσοστώσεις και μέγιστες ποσότητες ανά είδος και ανά έτος ή άλλη χρονική περίοδο και άλλα μέτρα ελέγχου για πρώτες ύλες και ενδιάμεσα προϊόντα που προορίζονται για παραγωγή ανανεώσιμων καυσίμων και καυσίμων χαμηλών ανθρακούχων εκπομπών εντός της Ελληνικής Επικράτειας, καθώς και για ανανεώσιμα καύσιμα και καύσιμα χαμηλών ανθρακούχων εκπομπών που προέρχονται από άλλα κράτη μέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης ή από τρίτες χώρες στις οποίες τίθενται περιορισμοί σε ελέγχους τήρησης της διαδικασίας πιστοποίησης της αειφορίας και μείωσης των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου για τα είδη αυτά,
β) εξειδικεύονται και συμπληρώνονται τα μέτρα, οι διαδικασίες και οι λεπτομέρειες εφαρμογής του παρόντος και του άρθρου 32ΖΑ.».
Άρθρο 37
Κριτήρια μείωσης εκπομπών αερίων θερμοκηπίου για ανανεώσιμα καύσιμα μη βιολογικής προέλευσης, καύσιμα ανακυκλωμένου άνθρακα και καύσιμα χαμηλών ανθρακούχων εκπομπών – Προσθήκη άρθρου 32ΖΑ στον ν. 3468/2006
(παρ. 20 άρθρου 1 Οδηγίας (ΕΕ) 2023/2413, άρθρο 9 Οδηγίας (ΕΕ) 2024/1788)
Στον ν. 3468/2006 (Α΄ 129) προστίθεται άρθρο 32ΖΑ, ως εξής:
«Άρθρο 32ΖΑ
Κριτήρια μείωσης εκπομπών αερίων θερμοκηπίου για ανανεώσιμα καύσιμα μη βιολογικής προέλευσης, καύσιμα ανακυκλωμένου άνθρακα και καύσιμα χαμηλών ανθρακούχων εκπομπών
(παρ. 20 άρθρου 1 Οδηγίας (ΕΕ) 2023/2413, άρθρο 9 Οδηγίας (ΕΕ) 2024/1788)
- Η ενέργεια από ανανεώσιμα καύσιμα μη βιολογικής προέλευσης υπολογίζεται στα μερίδια ανανεώσιμης ενέργειας και στους στόχους που αναφέρονται στα άρθρα 1, 32ΘΒ, 32ΘΓ, 32ΘΕ, και 32ΣΤΑ, μόνο εάν η μείωση εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου από τη χρήση των εν λόγω καυσίμων υπολογίζεται τουλάχιστον στο εβδομήντα τοις εκατό (70 %).
- Η ενέργεια από καύσιμα ανακυκλωμένου άνθρακα υπολογίζεται στους στόχους που αναφέρονται στην περ. α) της παρ. 1 του άρθρου 32ΣΤΑ, μόνο εάν η μείωση εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου από τη χρήση των εν λόγω καυσίμων υπολογίζεται τουλάχιστον στο εβδομήντα τοις εκατό (70 %).
- Η ενέργεια από καύσιμα χαμηλών ανθρακούχων εκπομπών λαμβάνεται υπόψη για τους στόχους του παρόντος νόμου, μόνο εάν η μείωση εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου από τη χρήση των εν λόγω καυσίμων υπολογίζεται τουλάχιστον στο εβδομήντα τοις εκατό (70 %).
- Η μείωση εκπομπών αερίων θερμοκηπίου, που επιτυγχάνεται με τη χρήση ανανεώσιμων καυσίμων μη βιολογικής προέλευσης και καυσίμων ανακυκλωμένου άνθρακα, υπολογίζεται σύμφωνα με τον κατ’ εξουσιοδότηση κανονισμό (ΕΕ) 2023/1185 της Επιτροπής της 10ης Φεβρουαρίου 2023 για τη συμπλήρωση της οδηγίας (ΕΕ) 2018/2001 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου με τη θέσπιση ελάχιστου ορίου για τη μείωση των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου των καυσίμων ανακυκλωμένου άνθρακα και με τον καθορισμό μεθοδολογίας για την εκτίμηση της μείωσης των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου από υγρά και αέρια καύσιμα μεταφορών μη βιολογικής προέλευσης από ανανεώσιμες πηγές και από καύσιμα ανακυκλωμένου άνθρακα (L 157), όπως ισχύει κάθε φορά.
- Η μείωση εκπομπών αεριών θερμοκηπίου, που επιτυγχάνεται με τη χρήση καυσίμων χαμηλών ανθρακούχων εκπομπών, υπολογίζεται σύμφωνα με τον κατ’ εξουσιοδότηση κανονισμό (ΕΕ) 2025/2359 της Επιτροπής της 8ης Ιουλίου 2025 για τη συμπλήρωση της οδηγίας (ΕΕ) 2024/1788 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου με τον προσδιορισμό μεθοδολογίας για την εκτίμηση της μείωσης των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου από καύσιμα χαμηλών ανθρακούχων εκπομπών (L 2359), όπως ισχύει κάθε φορά.».
Άρθρο 38
Ενημέρωση και κοινοποίηση στοιχείων σχετικά με την εφαρμογή των κανόνων μείωσης εκπομπών αερίων θερμοκηπίου από τη χρήση βιοκαυσίμων, βιορευστών και καυσίμων βιομάζας – Αντικατάσταση παρ. 2 άρθρου 32Θ ν. 3468/2006
Η παρ. 2 του άρθρου 32Θ του ν. 3468/2006 (Α΄129), περί υπολογισμού του αντικτύπου των βιοκαυσίμων, των βιορευστών και των καυσίμων βιομάζας στα αέρια θερμοκηπίου, αντικαθίσταται ως εξής:
«2. Η Διεύθυνση Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας και Εναλλακτικών Καυσίμων του Υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας είναι αρμόδια για τη διασφάλιση της τήρησης των κανόνων και υποχρεώσεων του παρόντος, εισηγείται την επιβολή κυρώσεων του άρθρου 32ΘΑ, σε περίπτωση παράβασης αυτών, και ενημερώνει την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, τις αρμόδιες αρχές των άλλων κρατών μελών της Ευρωπαϊκής Ένωσης και τα εμπλεκόμενα εθελοντικά και εθνικά καθεστώτα, όπου απαιτείται.».
Άρθρο 39
Κανόνες υπολογισμού των ανανεώσιμων πηγών στη θέρμανση και την ψύξη – Πρόσβαση σε δίκτυα τηλεθέρμανσης και τηλεψύξης – Αντικατάσταση άρθρου 32ΘΒ ν. 3468/2006
(παρ. 10 και 13 άρθρου 1 Οδηγίας (ΕΕ) 2023/2413)
Το άρθρο 32ΘΒ του ν. 3468/2006 (Α’ 129), περί ενσωμάτωσης της ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές στη θέρμανση και την ψύξη και περί πρόσβασης ανανεώσιμων πηγών ενέργειας στα δίκτυα και τις υποδομές τηλεθέρμανσης και τηλεψύξης, αντικαθίσταται ως εξής:
«Άρθρο 32ΘΒ
Ενσωμάτωση της ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές στη θέρμανση και την ψύξη – Πρόσβαση Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας στα δίκτυα και τις υποδομές τηλεθέρμανσης τηλεψύξης
(άρθρο 23 Οδηγίας (ΕΕ) 2018/2001, παρ. 10 και 13 άρθρου 1 Οδηγίας (ΕΕ) 2023/2413)
- Για την προώθηση της χρήσης της ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές στον τομέα της θέρμανσης και της ψύξης, αυξάνεται το μερίδιο της ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές στον εν λόγω τομέα κατά τουλάχιστον μηδέν κόμμα οκτώ (0,8) ποσοστιαίες μονάδες, κατά μέσο όρο ετησίως, που υπολογίζεται για την περίοδο 2021 έως 2025 και κατά τουλάχιστον μία κόμμα μία (1,1) ποσοστιαία μονάδα, κατά μέσο όρο ετησίως, που υπολογίζεται για την περίοδο 2026 έως 2030, αρχής γενομένης από το μερίδιο της ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές στον τομέα της θέρμανσης και της ψύξης το έτος 2020, εκφραζόμενο ως εθνικό μερίδιο της ακαθάριστης τελικής κατανάλωσης ενέργειας, και υπολογιζόμενο σύμφωνα με τη μεθοδολογία του άρθρου 2Α. Επιπλέον των ελάχιστων ποσοστιαίων μονάδων των ετήσιων αυξήσεων που αναφέρονται στο πρώτο εδάφιο, επιδιώκεται η αύξηση του μεριδίου της ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές στον τομέα θέρμανσης και ψύξης κατά μία κόμμα τρεις (1,3) πρόσθετες ενδεικτικές ποσοστιαίες μονάδες για την περίοδο 2021 έως 2025 και κατά μία (1) πρόσθετη ενδεικτική ποσοστιαία μονάδα για την περίοδο 2026 έως 2030.
Στην ετήσια μέση αύξηση που ορίζεται στο πρώτο εδάφιο δύναται να συνυπολογίζεται η ηλεκτρική ενέργεια από ανανεώσιμες πηγές που χρησιμοποιείται για θέρμανση και ψύξη, έως το όριο των μηδέν κόμμα τεσσάρων (0,4) ποσοστιαίων μονάδων, υπό την προϋπόθεση ότι η απόδοση της μονάδας παραγωγής θερμότητας και ψύξης είναι υψηλότερη από εκατό τοις εκατό (100 %). Στην περίπτωση αυτή, η μέση ετήσια αύξηση αυξάνεται κατά το ήμισυ της εν λόγω ηλεκτρικής ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές, εκφραζόμενη σε ποσοστιαίες μονάδες, με ανώτατο όριο τη μία (1) ποσοστιαία μονάδα για την περίοδο 2021 έως 2025 και τις μία κόμμα τρεις (1,3) ποσοστιαίες μονάδες για την περίοδο 2026 έως 2030.
Το Υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας ενημερώνει την Ευρωπαϊκή Επιτροπή σχετικά με την πρόθεση της Ελλάδας να συνυπολογίζει την ηλεκτρική ενέργεια από ανανεώσιμες πηγές που χρησιμοποιείται για θέρμανση και ψύξη από μονάδες παραγωγής θερμότητας και ψύξης, η απόδοση των οποίων υπερβαίνει το εκατό τοις εκατό (100 %) στην ετήσια αύξηση που ορίζεται στο πρώτο εδάφιο και περιλαμβάνει την εκτιμώμενη δυναμικότητα ηλεκτρικής ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές των μονάδων παραγωγής θερμότητας και ψύξης, των οποίων η απόδοση υπερβαίνει το εκατό τοις εκατό (100 %) στο Εθνικό Σχέδιο για την Ενέργεια και το Κλίμα που υποβάλλεται σύμφωνα με τα άρθρα 3 και 14 του Κανονισμού (ΕΕ) 2018/1999 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 11ης Δεκεμβρίου 2018, για τη διακυβέρνηση της Ενεργειακής Ένωσης και της Δράσης για το Κλίμα, για την τροποποίηση των κανονισμών (ΕΚ) 663/2009 και (ΕΚ) 715/2009 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, των οδηγιών 94/22/ΕΚ, 98/70/ΕΚ, 2009/31/ΕΚ, 2009/73/ΕΚ, 2010/31/ΕΕ, 2012/27/ΕΕ και 2013/30/ΕΕ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, των οδηγιών 2009/119/ΕΚ και (ΕΕ) 2015/652 του Συμβουλίου και για την κατάργηση του κανονισμού (ΕΕ) 525/2013 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (L 328). Η ποσότητα ηλεκτρικής ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές που χρησιμοποιείται για θέρμανση και ψύξη από μονάδες παραγωγής θερμότητας και ψύξης με απόδοση άνω του εκατό τοις εκατό (100 %) περιλαμβάνεται στις ενοποιημένες εθνικές εκθέσεις προόδου για την ενέργεια και το κλίμα που υποβάλλονται δυνάμει του άρθρου 17 του Κανονισμού 2018/1999.
1α. Για τον υπολογισμό του μεριδίου της ηλεκτρικής ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές που χρησιμοποιείται για θέρμανση και ψύξη για τους σκοπούς της παρ. 1, χρησιμοποιείται το μέσο μερίδιο ηλεκτρικής ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές που παρασχέθηκε κατά τα δύο (2) προηγούμενα έτη.
1β. Το Υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας διενεργεί αξιολόγηση των δυνατοτήτων της Ελλάδας για ενέργεια από ανανεώσιμες πηγές και της χρήσης απορριπτόμενης θερμότητας και ψύξης στον τομέα θέρμανσης και ψύξης, συμπεριλαμβανομένης, κατά περίπτωση, της ανάλυσης περιοχών κατάλληλων για την ανάπτυξη τέτοιων επενδύσεων με χαμηλό οικολογικό κίνδυνο και των δυνατοτήτων για έργα μικρής κλίμακας σε επίπεδο νοικοκυριών. Η εν λόγω αξιολόγηση εξετάζει τη διαθέσιμη και οικονομικά εφικτή τεχνολογία για βιομηχανικές και οικιακές χρήσεις, προκειμένου να καθοριστούν ορόσημα και μέτρα για την αύξηση της χρήσης ανανεώσιμης ενέργειας στη θέρμανση και ψύξη και, κατά περίπτωση, τη χρήση απορριπτόμενης θερμότητας και ψύξης μέσω τηλεθέρμανσης και τηλεψύξης με σκοπό τη θέσπιση μακροπρόθεσμης εθνικής στρατηγικής για τη μείωση των εκπομπών αερίων θερμοκηπίου και της ατμοσφαιρικής ρύπανσης που προέρχεται από θέρμανση και ψύξη. Η εν λόγω αξιολόγηση είναι σύμφωνη με την αρχή της προτεραιότητας στην ενεργειακή απόδοση, αποτελεί μέρος του Εθνικού Σχεδίου για την Ενέργεια και το Κλίμα που υποβάλλεται σύμφωνα με τα άρθρα 3 και 14 του Κανονισμού (ΕΕ) 2018/1999 και συνοδεύει την περιεκτική αξιολόγηση θέρμανσης και ψύξης που απαιτείται βάσει της παρ. 1 του άρθρου 15 του ν. 4342/2015 (Α΄ 143).
- Για τους σκοπούς της παρ. 1, κατά τον υπολογισμό του μεριδίου ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές στον τομέα της θέρμανσης και της ψύξης και της μέσης ετήσιας αύξησής του σύμφωνα με την εν λόγω παράγραφο, συμπεριλαμβανομένης της πρόσθετης ενδεικτικής αύξησης που ορίζεται στο δεύτερο εδάφιο της παρ. 1, λαμβάνεται υπόψη ότι:
α) αν το μερίδιο ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές στον τομέα της θέρμανσης και της ψύξης είναι άνω του εξήντα τοις εκατό (60%), το μερίδιο ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές εκπληρώνει τη μέση ετήσια αύξηση και
β) αν το μερίδιο ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές για θέρμανση και ψύξη είναι άνω του πενήντα τοις εκατό (50%) και έως εξήντα τοις εκατό (60%), το μερίδιο ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές εκπληρώνει το ήμισυ της μέσης ετήσιας αύξησης.
Κατά τον προσδιορισμό των μέτρων για την ανάπτυξη της ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές στον τομέα της θέρμανσης και της ψύξης, δύναται να λαμβάνεται υπόψη η σχέση κόστους – αποτελεσματικότητας συνυπολογίζοντας τους διαρθρωτικούς φραγμούς που προκύπτουν από το υψηλό μερίδιο του φυσικού αερίου ή της ψύξης ή των δομών διασκορπισμένης οικιστικής διάρθρωσης με χαμηλή πληθυσμιακή πυκνότητα.
Στην περίπτωση που αναμένεται τα μέτρα της παρούσας να επιφέρουν μείωση της μέσης ετήσιας αύξησης σε σχέση με αυτή της παρ. 1, αυτή αποτυπώνεται στις εθνικές εκθέσεις προόδου για την ενέργεια και το κλίμα σύμφωνα με το άρθρο 20 του Κανονισμού (ΕΕ) 2018/1999, και παρέχεται αιτιολόγηση στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή που περιλαμβάνει την επιλογή των εν λόγω μέτρων.
Το Υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας παρέχει στους ιδιοκτήτες ή τους ενοικιαστές των κτιρίων και στις μικρομεσαίες επιχειρήσεις πληροφορίες για οικονομικώς αποδοτικά μέτρα και χρηματοδοτικά μέσα για τη βελτίωση της χρήσης ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές στα συστήματα θέρμανσης και ψύξης. Το Υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας παρέχει τις πληροφορίες αυτές μέσω του ιστοτόπου του ή άλλων προσιτών και διαφανών συμβουλευτικών εργαλείων.
- Στο Εθνικό Σχέδιο για την Ενέργεια και το Κλίμα που υποβάλλεται σύμφωνα με τα άρθρα 3 και 14 του Κανονισμού (ΕΕ) 2018/1999 περιλαμβάνεται κατάλογος μέτρων που συνεισφέρουν στη μέση ετήσια αύξηση κατά την παρ. 1 του παρόντος, βάσει αντικειμενικών, διαφανών κριτηρίων που δεν εισάγουν διακρίσεις καθώς και κάθε άλλη λεπτομέρεια για την εφαρμογή του παρόντος. Με απόφαση του Υπουργού Περιβάλλοντος και Ενέργειας δύναται να οριστούν και να δημοσιοποιηθούν οι εκτελεστικοί φορείς, όπως προμηθευτές καυσίμων, δημόσιοι ή επαγγελματικοί φορείς, που πρέπει να συνεισφέρουν στη μέση ετήσια αύξηση κατά την παρ. 1 του παρόντος.
- Για την επίτευξη της μέσης ετήσιας αύξησης που αναφέρεται στο πρώτο εδάφιο της παρ. 1, επιδιώκεται η εφαρμογή τουλάχιστον δύο (2) εκ των ακόλουθων μέτρων:
α) φυσική ενσωμάτωση ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές στις πηγές ενέργειας και στα καύσιμα που χρησιμοποιούνται για θέρμανση και ψύξη,
β) εγκατάσταση υψηλής απόδοσης συστημάτων θέρμανσης και ψύξης από ανανεώσιμες πηγές σε κτίρια, σύνδεση κτιρίων σε αποδοτικά συστήματα τηλεθέρμανσης και τηλεψύξης ή χρήση ανανεώσιμης ενέργειας σε βιομηχανικές διεργασίες θέρμανσης και ψύξης,
γ) μέτρα που καλύπτονται από εμπορεύσιμα πιστοποιητικά που αποδεικνύουν τη συμμόρφωση με την υποχρέωση του πρώτου εδαφίου της παρ. 1 μέσω της στήριξης μέτρων εγκατάστασης σύμφωνα με την περ. β), τα οποία εφαρμόζονται από άλλον οικονομικό φορέα, όπως έναν ανεξάρτητο εγκαταστάτη τεχνολογιών ανανεώσιμης ενέργειας ή μια εταιρεία ενεργειακών υπηρεσιών που παρέχει υπηρεσίες εγκατάστασης στον τομέα της ανανεώσιμης ενέργειας,
δ) ανάπτυξη ικανοτήτων για τις εθνικές, περιφερειακές και τοπικές αρχές με σκοπό τη χαρτογράφηση του τοπικού δυναμικού θέρμανσης και ψύξης από ανανεώσιμες πηγές ενέργειας και τον σχεδιασμό, την υλοποίηση και την παροχή συμβουλών σχετικά με έργα και υποδομές ανανεώσιμης ενέργειας,
ε) δημιουργία πλαισίου μετριασμού του κινδύνου για τη μείωση του κόστους κεφαλαίου για έργα θέρμανσης και ψύξης από ανανεώσιμες πηγές επιτρέποντας ιδίως την ομαδοποίηση μικρότερων έργων, καθώς και την πιο ολιστική σύνδεση των εν λόγω έργων με άλλα μέτρα ενεργειακής απόδοσης και ανακαίνισης κτιρίων,
στ) προώθηση των συμφωνιών αγοράς θέρμανσης και ψύξης από ανανεώσιμες πηγές ενέργειας για εταιρικούς και συλλογικούς μικρούς καταναλωτές,
ζ) σχεδιασμός προγραμμάτων αντικατάστασης ορυκτών πηγών θέρμανσης, συστημάτων θέρμανσης που δεν είναι συμβατά με ανανεώσιμες πηγές ενέργειας ή καθεστώτων με ορόσημα για τη σταδιακή κατάργηση των ορυκτών καυσίμων,
η) απαιτήσεις σε τοπικό και περιφερειακό επίπεδο σχετικά με τον σχεδιασμό της θέρμανσης και ψύξης, από ανανεώσιμες πηγές,
θ) προώθηση της παραγωγής βιοαερίου και της έγχυσής του στο δίκτυο αερίου αντί για τη χρήση του για την παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας,
ι) μέτρα που προωθούν την ενσωμάτωση τεχνολογίας αποθήκευσης θερμικής ενέργειας σε συστήματα θέρμανσης και ψύξης,
ια) προώθηση δικτύων τηλεθέρμανσης και τηλεψύξης που βασίζονται σε ανανεώσιμες πηγές ενέργειας, ιδίως από κοινότητες ανανεώσιμης ενέργειας, ιδίως μέσω ρυθμιστικών μέτρων, χρηματοδοτικών ρυθμίσεων και στήριξης,
ιβ) άλλα μέτρα πολιτικής, με ισοδύναμο αποτέλεσμα, συμπεριλαμβανομένων φορολογικών μέτρων, καθεστώτων στήριξης ή άλλων οικονομικών κινήτρων που συμβάλλουν στην εγκατάσταση εξοπλισμού θέρμανσης και ψύξης από ανανεώσιμες πηγές και στην ανάπτυξη ενεργειακών δικτύων παροχής ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές για θέρμανση και ψύξη σε κτίρια και στη βιομηχανία.
Κατά τη θέσπιση και την εφαρμογή των εν λόγω μέτρων, διασφαλίζεται ότι τα μέτρα είναι προσβάσιμα σε όλους τους καταναλωτές, ιδίως σε εκείνους που ζουν σε νοικοκυριά με χαμηλό εισόδημα ή σε ευάλωτα νοικοκυριά, που διαφορετικά δεν θα διέθεταν επαρκή αρχικά κεφάλαια για να ωφεληθούν.
- Για την εφαρμογή και την παρακολούθηση των μέτρων της παρ. 3 του παρόντος δύναται να χρησιμοποιούνται οι δομές που δημιουργήθηκαν βάσει των εθνικών υποχρεώσεων ενεργειακής απόδοσης του άρθρου 9 του ν. 4342/2015.
- Όπου οι φορείς ορίζονται σύμφωνα με την παρ. 3, η συνεισφορά των φορέων είναι μετρήσιμη και επαληθεύσιμη και οι φορείς υποβάλλουν ετήσια έκθεση σχετικά με:
α) τη συνολική ποσότητα παρεχόμενης ενέργειας για θέρμανση και ψύξη,
β) τη συνολική ποσότητα ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές που παρέχεται για θέρμανση και ψύξη,
γ) το μερίδιο της ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές στη συνολική ποσότητα παρεχόμενης ενέργειας για θέρμανση και ψύξη και
δ) το είδος της πηγής ανανεώσιμης ενέργειας.
- Με την επιφύλαξη της αξιολόγησης που περιλαμβάνεται στο Εθνικό Σχέδιο για την Ενέργεια και το Κλίμα (ΕΣΕΚ) που υποβάλλεται σύμφωνα με τα άρθρα 3 και 14 του Κανονισμού (ΕΕ) 2018/1999 και σύμφωνα με το Παράρτημα I του εν λόγω Κανονισμού σχετικά με την ανάγκη κατασκευής νέων υποδομών τηλεθέρμανσης και τηλεψύξης από ανανεώσιμες πηγές ενέργειας, προκειμένου να επιτευχθεί ο δεσμευτικός στόχος της παρ. 3 του άρθρου 1 που καθορίζεται στο ΕΣΕΚ, τα αναγκαία μέτρα για την ανάπτυξη αποδοτικών υποδομών τηλεθέρμανσης και τηλεψύξης για την προώθηση της θέρμανσης και της ψύξης από ανανεώσιμες πηγές ενέργειας, όπως ηλιακή θερμική ενέργεια, ηλιακή φωτοβολταϊκή ενέργεια, αντλίες θερμότητας που λειτουργούν με ηλεκτρική ενέργεια από ανανεώσιμες πηγές με χρήση ενέργειας του περιβάλλοντος και γεωθερμικής ενέργειας, άλλη τεχνολογία γεωθερμικής ενέργειας, βιομάζα, βιοαέριο, βιορευστά και απορριπτόμενη θερμότητα και ψύξη, όπου είναι δυνατόν, σε συνδυασμό με αποθήκευση θερμικής ενέργειας, συστήματα ανταπόκρισης στη ζήτηση και εγκαταστάσεις θερμότητας από ηλεκτρική ενέργεια περιλαμβάνονται στο ΕΣΕΚ.».
Άρθρο 40
Κανόνες υπολογισμού των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας στη βιομηχανία – Προσθήκη άρθρου 32ΘΓ στον ν. 3468/2006
(παρ. 12 άρθρου 1 Οδηγίας (ΕΕ) 2023/2413)
Στον ν. 3468/2006 (Α΄129) προστίθεται άρθρο 32ΘΓ, ως εξής:
«Άρθρο 32ΘΓ
Κανόνες υπολογισμού των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας στη βιομηχανία
(παρ. 12 άρθρου 1 Οδηγίας (ΕΕ) 2023/2413)
- Επιδιώκεται η αύξηση του μεριδίου των ανανεώσιμων πηγών στην ποσότητα των ενεργειακών πηγών που χρησιμοποιούνται για τελικούς ενεργειακούς και μη ενεργειακούς σκοπούς στον βιομηχανικό τομέα με ενδεικτική αύξηση τουλάχιστον μίας κόμμα έξι (1,6) ποσοστιαίων μονάδων, κατά μέσο όρο ετησίως, που υπολογίζεται για τις περιόδους 2021 έως 2025 και 2026 έως 2030.
Οι πολιτικές και τα μέτρα για την επίτευξη της ενδεικτικής αύξησης της παρ. 1 αποτυπώνονται στο Εθνικό Σχέδιο για την Ενέργεια και το Κλίμα που υποβάλλεται σύμφωνα με τα άρθρα 3 και 14 του Κανονισμού (ΕΕ) 2018/1999 της 11ης Δεκεμβρίου 2018 για τη διακυβέρνηση της Ενεργειακής Ένωσης και της Δράσης για το Κλίμα, για την τροποποίηση των κανονισμών (ΕΚ) 663/2009 και (ΕΚ) 715/2009 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, των οδηγιών 94/22/ΕΚ, 98/70/ΕΚ, 2009/31/ΕΚ, 2009/73/ΕΚ, 2010/31/ΕΕ, 2012/27/ΕΕ και 2013/30/ΕΕ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, των οδηγιών 2009/119/ΕΚ και (ΕΕ) 2015/652 του Συμβουλίου και για την κατάργηση του κανονισμού (ΕΕ) 525/2013 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (L 328) και στις ενοποιημένες εθνικές εκθέσεις προόδου που υποβάλλονται δυνάμει του άρθρου 17 του Κανονισμού (EE) 2018/1999.
Όταν ο εξηλεκτρισμός θεωρείται οικονομικά αποδοτική επιλογή, οι εν λόγω πολιτικές και τα μέτρα προωθούν τον εξηλεκτρισμό των βιομηχανικών διεργασιών με βάση τις ανανεώσιμες πηγές ενέργειας. Οι εν λόγω πολιτικές και τα μέτρα επιδιώκουν να δημιουργήσουν ευνοϊκές συνθήκες στην αγορά για τη διαθεσιμότητα οικονομικά βιώσιμων και τεχνικά εφικτών εναλλακτικών ανανεώσιμης ενέργειας για την αντικατάσταση των ορυκτών καυσίμων που χρησιμοποιούνται για βιομηχανική θέρμανση με στόχο τη μείωση της χρήσης ορυκτών καυσίμων που χρησιμοποιούνται για θέρμανση, στην οποία η θερμοκρασία είναι κάτω από διακόσιους βαθμούς Κελσίου (200° C). Κατά τη θέσπιση των εν λόγω πολιτικών και μέτρων, λαμβάνονται υπόψη η αρχή της προτεραιότητας στην ενεργειακή απόδοση, η αποτελεσματικότητα, η διεθνής ανταγωνιστικότητα και η ανάγκη να αντιμετωπίζονται τα κανονιστικά, διοικητικά και οικονομικά εμπόδια.
Η συνεισφορά των ανανεώσιμων καυσίμων μη βιολογικής προέλευσης που χρησιμοποιούνται για τελικούς ενεργειακούς και μη ενεργειακούς σκοπούς ανέρχεται τουλάχιστον στο σαράντα δύο τοις εκατό (42%) του υδρογόνου που χρησιμοποιείται για τελικούς ενεργειακούς και μη ενεργειακούς σκοπούς στη βιομηχανία έως το έτος 2030 και στο εξήντα τοις εκατό (60%) έως το έτος 2035. Για τον υπολογισμό του εν λόγω ποσοστού, ισχύουν οι ακόλουθοι κανόνες:
α) για τον υπολογισμό του παρονομαστή, λαμβάνεται υπόψη η ενεργειακή περιεκτικότητα του υδρογόνου για τελικούς ενεργειακούς και μη ενεργειακούς σκοπούς, εξαιρουμένων:
αα) του υδρογόνου που χρησιμοποιείται ως ενδιάμεσο προϊόν για την παραγωγή συμβατικών καυσίμων κίνησης και βιοκαυσίμων,
αβ) του υδρογόνου που παράγεται με την απανθρακοποίηση βιομηχανικού υπολειμματικού αερίου και που χρησιμοποιείται για την αντικατάσταση του συγκεκριμένου αερίου από το οποίο παράγεται,
αγ) του υδρογόνου που παράγεται ως υποπροϊόν ή προέρχεται από υποπροϊόντα σε βιομηχανικές εγκαταστάσεις,
β) για τον υπολογισμό του αριθμητή, λαμβάνεται υπόψη το ενεργειακό περιεχόμενο των ανανεώσιμων καυσίμων μη βιολογικής προέλευσης που καταναλώνονται στον κλάδο της βιομηχανίας για τελικούς ενεργειακούς και μη ενεργειακούς σκοπούς, εξαιρουμένων των ανανεώσιμων καυσίμων μη βιολογικής προέλευσης που χρησιμοποιούνται ως ενδιάμεσα προϊόντα για την παραγωγή συμβατικών καυσίμων κίνησης και των βιοκαυσίμων,
γ) για τον υπολογισμό του αριθμητή και του παρονομαστή, χρησιμοποιούνται οι τιμές σχετικά με το ενεργειακό περιεχόμενο των καυσίμων που παρατίθενται στο Παράρτημα 3.
Προκειμένου να προσδιοριστεί το ενεργειακό περιεχόμενο των καυσίμων που δεν περιλαμβάνονται στο Παράρτημα 3, χρησιμοποιούνται τα σχετικά ευρωπαϊκά πρότυπα για τον προσδιορισμό της θερμογόνου δύναμης των καυσίμων ή, όταν δεν έχει εγκριθεί ευρωπαϊκό πρότυπο για τον σκοπό αυτόν, τα σχετικά πρότυπα ISO.
- Τα βιομηχανικά προϊόντα που παράγονται με ανανεώσιμη ενέργεια και ανανεώσιμα καύσιμα μη βιολογικής προέλευσης μπορούν να φέρουν επισήμανση του ποσοστού της ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές που χρησιμοποιείται ή των ανανεώσιμων καυσίμων μη βιολογικής προέλευσης που χρησιμοποιούνται στο στάδιο απόκτησης και προεπεξεργασίας πρώτων υλών, κατασκευής και διανομής, υπολογιζόμενου με βάση τις μεθοδολογίες που ορίζονται είτε στη σύσταση (ΕΕ) 2021/2279 της Επιτροπής της 15ης Δεκεμβρίου 2021 σχετικά με τη χρήση των μεθόδων περιβαλλοντικού αποτυπώματος για τη μέτρηση και τη γνωστοποίηση των περιβαλλοντικών επιδόσεων κατά τον κύκλο ζωής των προϊόντων και των οργανισμών (L 471) είτε στο πρότυπο ISO 14067:2018.
- Η ποσότητα ανανεώσιμων καυσίμων μη βιολογικής προέλευσης που αναμένεται να εισάγεται και να εξάγεται αναφέρεται στο Εθνικό Σχέδιο για την Ενέργεια και το Κλίμα που υποβάλλεται σύμφωνα με τα άρθρα 3 και 14 του Κανονισμού (ΕΕ) 2018/1999 και στις ενοποιημένες εθνικές εκθέσεις προόδου που υποβάλλονται δυνάμει του άρθρου 17 του Κανονισμού (EE) 2018/1999. Στο Εθνικό Σχέδιο για την Ενέργεια και το Κλίμα και στις ενοποιημένες εθνικές εκθέσεις προόδου του Κανονισμού (EE) 2018/1999 αναφέρεται και ο τρόπος που η Ελλάδα συμβάλλει στην ενωσιακή στρατηγική που αναπτύσσει η Ευρωπαϊκή Επιτροπή για το εισαγόμενο και το εγχώριο υδρογόνο, με στόχο την προώθηση της ευρωπαϊκής αγοράς υδρογόνου και της εγχώριας παραγωγής υδρογόνου εντός της Ευρωπαϊκής Ένωσης.».
Άρθρο 41
Προϋποθέσεις για τη μείωση του στόχου για τη χρήση ανανεώσιμων καυσίμων μη βιολογικής προέλευσης στον βιομηχανικό τομέα – Προσθήκη άρθρου 32ΘΔ στον ν. 3468/2006
(παρ. 12 άρθρου 1 Οδηγίας (ΕΕ) 2023/2413)
Στον ν. 3468/2006 (Α΄129) προστίθεται άρθρο 32ΘΔ, ως εξής:
«Άρθρο 32ΘΔ
Προϋποθέσεις για τη μείωση του στόχου για τη χρήση ανανεώσιμων καυσίμων μη βιολογικής προέλευσης στον βιομηχανικό τομέα
(παρ. 12 άρθρου 1 Οδηγίας (ΕΕ) 2023/2413)
- Η συνεισφορά των ανανεώσιμων καυσίμων μη βιολογικής προέλευσης που χρησιμοποιούνται για τελικούς ενεργειακούς και μη ενεργειακούς σκοπούς που αναφέρεται στο τέταρτο εδάφιο της παρ. 1 του άρθρου 32ΘΓ, μειώνεται κατά είκοσι τοις εκατό (20 %) το 2030, εάν:
α) η Ελλάδα βρίσκεται σε τροχιά επίτευξης της εθνικής συνεισφοράς της στον δεσμευτικό συνολικό στόχο της Ευρωπαϊκής Ένωσης που ορίζεται στην παρ. 1 του άρθρου 3 της Οδηγίας (ΕΕ) 2018/2001 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 11ης Δεκεμβρίου 2018, για την προώθηση της χρήσης ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές (L 328), όπως τροποποιήθηκε με την Οδηγία (ΕΕ) 2023/2413 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 18ης Οκτωβρίου 2023, για την τροποποίηση της οδηγίας (ΕΕ) 2018/2001, του κανονισμού (ΕΕ) 2018/1999 και της οδηγίας 98/70/ΕΚ όσον αφορά την προώθηση της ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές, και την κατάργηση της οδηγίας (ΕΕ) 2015/652 του Συμβουλίου (L 31.10.2023), η οποία είναι τουλάχιστον ισοδύναμη με την αναμενόμενη εθνική συνεισφορά σύμφωνα με τον τύπο που αναφέρεται στο Παράρτημα II του Κανονισμού (ΕΕ) 2018/1999 της 11ης Δεκεμβρίου 2018 για τη διακυβέρνηση της Ενεργειακής Ένωσης και της Δράσης για το Κλίμα, για την τροποποίηση των κανονισμών (ΕΚ) 663/2009 και (ΕΚ) 715/2009 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, των οδηγιών 94/22/ΕΚ, 98/70/ΕΚ, 2009/31/ΕΚ, 2009/73/ΕΚ, 2010/31/ΕΕ, 2012/27/ΕΕ και 2013/30/ΕΕ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, των οδηγιών 2009/119/ΕΚ και (ΕΕ) 2015/652 του Συμβουλίου και για την κατάργηση του κανονισμού (ΕΕ) 525/2013 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (L 328) και
β) το μερίδιο του υδρογόνου, ή των παραγώγων του, από ορυκτά καύσιμα που καταναλώνεται δεν υπερβαίνει το είκοσι τρία τοις εκατό (23 %) το 2030 και το είκοσι τοις εκατό (20 %) το 2035.
Εάν δεν πληρούται οποιαδήποτε από τις προϋποθέσεις αυτές, η μείωση που αναφέρεται στο πρώτο εδάφιο παύει να ισχύει.
- Στην περίπτωση εφαρμογής της μείωσης της παρ. 1, το Υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας προβαίνει σε σχετική κοινοποίηση στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή μαζί με το Εθνικό Σχέδιο για την Ενέργεια και το Κλίμα που υποβάλλεται σύμφωνα με τα άρθρα 3 και 14 του Κανονισμού (ΕΕ) 2018/1999 και ως μέρος των ενοποιημένων εθνικών εκθέσεων προόδου που υποβάλλονται δυνάμει του άρθρου 17 του Κανονισμού (ΕΕ) 2018/1999. Η κοινοποίηση περιλαμβάνει πληροφορίες σχετικά με το επικαιροποιημένο μερίδιο ανανεώσιμων καυσίμων μη βιολογικής προέλευσης και τα δεδομένα που αποδεικνύουν ότι πληρούνται οι προϋποθέσεις των περ. α) και β) της παρ. 1 του παρόντος.».
Άρθρο 42
Κανόνες υπολογισμού των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας στα κτίρια – Προσθήκη άρθρου 32ΘΕ στον ν. 3468/2006
(παρ. 6 άρθρου 1 Οδηγίας (ΕΕ) 2023/2413)
Στον ν. 3468/2006 (Α΄ 129) προστίθεται άρθρο 32ΘΕ ως εξής:
«Άρθρο 32ΘΕ
Κανόνες υπολογισμού των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας στα κτίρια
(παρ. 6 άρθρου 1 Οδηγίας (ΕΕ) 2023/2413)
- Για την προώθηση της παραγωγής και της χρήσης της ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές στον κτιριακό τομέα, καθορίζεται ενδεικτικό μερίδιο της ανανεώσιμης ενέργειας που παράγεται επιτόπου ή πλησίον, καθώς και της ανανεώσιμης ενέργειας από το δίκτυο στην τελική κατανάλωση ενέργειας στον κτιριακό τομέα το 2030, το οποίο συνάδει με τον ενδεικτικό στόχο μεριδίου τουλάχιστον σαράντα εννέα τοις εκατό (49%) ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές στον κτιριακό τομέα στην τελική κατανάλωση ενέργειας της Ευρωπαϊκής Ένωσης στα κτίρια το 2030. Το ενδεικτικό μερίδιο και ο τρόπος επίτευξής του καθορίζονται στο Εθνικό Σχέδιο για την Ενέργεια και το Κλίμα που υποβάλλεται, σύμφωνα με τα άρθρα 3 και 14 του Κανονισμού (ΕΕ) 2018/1999.
- Στους εθνικούς κανονισμούς και οικοδομικούς κώδικες και, κατά περίπτωση, στα καθεστώτα στήριξης θεσπίζονται κατάλληλα μέτρα, για την αύξηση του μεριδίου της ηλεκτρικής ενέργειας και της θέρμανσης και ψύξης από ανανεώσιμες πηγές που παράγονται επιτόπου ή πλησίον, καθώς και από ανανεώσιμη ενέργεια από το δίκτυο, στο κτιριακό απόθεμα. Στα μέτρα αυτά μπορεί να περιλαμβάνονται εθνικά μέτρα που σχετίζονται με σημαντικές αυξήσεις της αυτοκατανάλωσης ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές, τις κοινότητες ανανεώσιμης ενέργειας, την τοπική αποθήκευση ενέργειας, την έξυπνη επαναφόρτιση και την αμφίδρομη επαναφόρτιση, άλλες υπηρεσίες ευελιξίας, όπως η ανταπόκριση στη ζήτηση, και σε συνδυασμό με βελτιώσεις της ενεργειακής απόδοσης που σχετίζονται με τη συμπαραγωγή και ανακαινίσεις μεγάλης κλίμακας, οι οποίες αυξάνουν τον αριθμό των κτιρίων με σχεδόν μηδενική κατανάλωση ενέργειας και κτιρίων που υπερβαίνουν τις ελάχιστες απαιτήσεις ενεργειακής απόδοσης που καθορίζονται στο άρθρο 4 του ν. 4122/2013 (Α΄42).
Για την επίτευξη του ενδεικτικού μεριδίου της ανανεώσιμης ενέργειας που προβλέπεται στην παρ. 1, απαιτείται, στους εθνικούς κανονισμούς και οικοδομικούς κώδικες και, κατά περίπτωση, στα καθεστώτα στήριξης, ή με άλλα μέσα ισοδύναμου αποτελέσματος, η χρήση ελάχιστων επιπέδων ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές που παράγεται επιτόπου ή πλησίον καθώς και από ανανεώσιμη ενέργεια από το δίκτυο, σε νέα κτίρια και σε υφιστάμενα κτίρια που υπόκεινται σε ανακαίνιση μεγάλης κλίμακας ή ανακαίνιση του συστήματος θέρμανσης, σύμφωνα με τον ν. 4122/2013, εφόσον αυτό είναι οικονομικά, τεχνικά και λειτουργικά εφικτό. Επιτρέπεται η επίτευξη των εν λόγω ελάχιστων επιπέδων, ιδίως μέσω της αποδοτικής τηλεθέρμανσης και τηλεψύξης.
Όσον αφορά στα υφιστάμενα κτίρια, το πρώτο εδάφιο ισχύει για τις ένοπλες δυνάμεις, μόνον στο μέτρο που η εφαρμογή του δεν έρχεται σε σύγκρουση με τη φύση και τον κύριο στόχο των δραστηριοτήτων των ενόπλων δυνάμεων και εξαιρουμένου του υλικού που χρησιμοποιείται αποκλειστικά για στρατιωτικούς σκοπούς.
- Τα δημόσια κτίρια σε εθνικό, περιφερειακό και τοπικό επίπεδο λειτουργούν ως υπόδειγμα όσον αφορά το μερίδιο της ανανεώσιμης ενέργειας που χρησιμοποιείται, σύμφωνα με το άρθρο 9 του ν. 4122/2013 και το άρθρο 7 του ν. 4342/2015 (Α΄ 143). Επιτρέπεται η εκπλήρωση αυτής της υποχρέωσης, ιδίως με την πρόβλεψη ότι οι στέγες των δημόσιων ή μεικτών ιδιωτικών-δημοσίων κτιρίων χρησιμοποιούνται από τρίτους για εγκαταστάσεις που παράγουν ενέργεια από ανανεώσιμες πηγές.
- Όπου κρίνεται σκόπιμο, προωθείται η συνεργασία μεταξύ τοπικών αρχών και κοινοτήτων ανανεώσιμης ενέργειας στον κτιριακό τομέα, ιδίως μέσω της χρήσης δημόσιων συμβάσεων.
- Προκειμένου να επιτευχθεί το ενδεικτικό μερίδιο ανανεώσιμης ενέργειας που προβλέπεται στην παρ. 1, προωθείται η χρήση συστημάτων και εξοπλισμού θέρμανσης και ψύξης από ανανεώσιμες πηγές και καινοτόμες τεχνολογίες, όπως έξυπνα και βασιζόμενα σε ανανεώσιμες πηγές ηλεκτροδοτούμενα συστήματα θέρμανσης και ψύξης και εξοπλισμός, που συμπληρώνεται, κατά περίπτωση, με έξυπνη διαχείριση της κατανάλωσης ενέργειας στα κτίρια. Για τον σκοπό αυτόν, χρησιμοποιούνται τα κατάλληλα μέτρα, εργαλεία και κίνητρα, συμπεριλαμβανομένων των ενεργειακών ετικετών που έχουν αναπτυχθεί βάσει του Κανονισμού (ΕΕ) 2017/1369 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 4ης Ιουλίου 2017, σχετικά με τον καθορισμό ενός πλαισίου για την ενεργειακή σήμανση και για την κατάργηση της οδηγίας 2010/30/ΕΕ (L 198), των πιστοποιητικών ενεργειακής απόδοσης που θεσπίστηκαν δυνάμει του άρθρου 11 του ν. 4122/2013, και άλλων κατάλληλων πιστοποιητικών ή προτύπων που έχουν αναπτυχθεί, ώστε να διασφαλίζεται η παροχή επαρκών πληροφοριών και συμβουλών σχετικά με εναλλακτικές επιλογές ανανεώσιμης ενέργειας υψηλής ενεργειακής απόδοσης, καθώς και για ενδεχόμενα χρηματοδοτικά μέσα και κίνητρα που είναι διαθέσιμα, με στόχο την προώθηση αυξημένου ποσοστού αντικατάστασης των παλαιών συστημάτων θέρμανσης και της ενισχυμένης μετάβασης σε λύσεις που βασίζονται σε ενέργεια από ανανεώσιμες πηγές.».



