ΜΕΡΟΣ Β’ ΟΡΙΣΜΟΣ ΑΡΧΩΝ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΤΟΥ ΠΛΑΙΣΙΟΥ ΕΠΟΠΤΕΙΑΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΩΝ ΚΑΙ ΑΓΟΡΑΣ ΠΡΟΪΟΝΤΩΝ ΤΟΥ Ν. 4512/2018 ΣΤΟΥΣ ΤΟΜΕΙΣ ΤΗΣ ΑΣΦΑΛΕΙΑΣ ΥΠΟΔΟΜΩΝ ΚΑΙ ΚΑΤΑΣΚΕΥΩΝ, ΤΗΣ ΔΗΜΟΣΙΑΣ ΥΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΤΗΣ ΑΣΦΑΛΕΙΑΣ ΚΑΙ ΥΓΕΙΑΣ ΕΡΓΑΖΟΜΕΝΩΝ (Άρθρα 117-128)

Κεφάλαιο Α΄

Σκοπός – Αντικείμενο

 

Άρθρο 117

Σκοπός

Σκοπός του παρόντος Μέρους είναι η αποτελεσματική εποπτεία των οικονομικών δραστηριοτήτων και της αγοράς των προϊόντων, η αποφυγή αλληλοεπικαλύψεων μεταξύ των ελεγκτικών αρχών και η εξασφάλιση της διαφάνειας, μέσω της ενιαίας εφαρμογής του ν. 4512/2018 (Α’ 5) στους τομείς της ασφάλειας υποδομών και κατασκευών, της δημόσιας υγείας και της ασφάλειας και υγείας των εργαζομένων.

 

Άρθρο 118

Αντικείμενο

Αντικείμενο του παρόντος Μέρους είναι:

α) ο ορισμός των Αρχών Οργάνωσης Εποπτείας και Συντονισμού και των Αρχών Εφαρμογής Εποπτείας και Διαχείρισης για τα πεδία:

αα) της ασφάλειας υποδομών και κατασκευών,

αβ) της δημόσιας υγείας και

αγ) της ασφάλειας και υγείας των εργαζομένων,

β) ο ορισμός του αντικειμένου ανά πεδίο εποπτείας κάθε εποπτεύουσας αρχής και του συνόλου των ενεργειών εποπτείας επί των οποίων οι οριζόμενες αρχές έχουν αρμοδιότητα, σύμφωνα με τα άρθρα 127 έως 157 του ν. 4512/2018 (Α’ 5).

 

ΚΕΦΑΛΑΙΟ Β’

Ορισμός ΑΡΜΟΔΙΩΝ αρχών για την εφαρμογή του πλαισίου εποπτείας του ν. 4512/2018 στο πεδίο της ασφάλειας υποδομών και κατασκευών

 

Άρθρο 119

Αρχή οργάνωσης εποπτείας και συντονισμού για τις εγκαταστάσεις εξυπηρέτησης οχημάτων κατ’ εφαρμογή του άρθρου 130 του ν. 4512/2018

  1. Ως αρχή οργάνωσης εποπτείας και συντονισμού, σύμφωνα με την παρ. 2 του άρθρου 130 του ν. 4512/2018 (Α’ 5), περί εποπτευουσών αρχών, για τις εγκαταστάσεις εξυπηρέτησης οχημάτων που αναφέρονται στην παρ. 2 του παρόντος, ορίζεται η Γενική Διεύθυνση Οχημάτων και Εγκαταστάσεων της Γενικής Γραμματείας Μεταφορών του Υπουργείου Υποδομών και Μεταφορών, μέσω των υπηρεσιών:

α) της Διεύθυνσης Τεχνικού Ελέγχου και Εγκαταστάσεων Εξυπηρέτησης Οχημάτων (Δ35), η οποία έχει τις αρμοδιότητες θεσμοθέτησης της εποπτείας των εγκαταστάσεων εξυπηρέτησης οχημάτων και

β) της Διεύθυνσης Εποπτείας και Ελέγχου (Δ36), η οποία έχει τις αρμοδιότητες άσκησης της εποπτείας των εγκαταστάσεων εξυπηρέτησης οχημάτων.

  1. Οι εγκαταστάσεις εξυπηρέτησης οχημάτων που εμπίπτουν στην αρμοδιότητα της αρχής οργάνωσης εποπτείας και συντονισμού της παρ. 1 είναι οι εξής:

α) συνεργεία επισκευής και συντήρησης αυτοκινήτων, μοτοσικλετών και μοτοποδηλάτων όλων των κατηγοριών που υπάγονται στο π.δ. 78/1988 (Α΄ 34),

β) πλυντήρια και λιπαντήρια οχημάτων που υπάγονται στο π.δ. 455/1976 (Α΄ 169) και την υπ’ αρ. 56926/21.2.2023 απόφαση του Υφυπουργού Υποδομών και Μεταφορών «Καθορισμός των αρμοδίων οργάνων, των όρων και των προϋποθέσεων ίδρυσης και λειτουργίας εγκαταστάσεων πλύσης, καθαρισμού ή/και λίπανσης οχημάτων, ως και συμπληρωματικών εντός αυτών δραστηριοτήτων, κειμένων εντός και εκτός εγκεκριμένων σχεδίων πόλεων, καθώς και καθορισμός των όρων και προϋποθέσεων για την κυκλοφοριακή σύνδεση των ανωτέρω εγκαταστάσεων και επιχειρήσεων με εθνικές, επαρχιακές, δημοτικές και κοινοτικές οδούς» (Β΄ 943),

γ) υπαίθριοι και στεγασμένοι σταθμοί αυτοκινήτων που υπάγονται στο π.δ. 455/1976 και την υπό στοιχεία οικ. 44662/454/31.5.2019 απόφαση του Υπουργού Υποδομών και Μεταφορών «Καθορισμός των αρμοδίων οργάνων, των όρων και προϋποθέσεων ίδρυσης και λειτουργίας πάσης φύσεως σταθμών αυτοκινήτων εντός και εκτός εγκεκριμένων σχεδίων πόλεων, καθώς και των όρων και προϋποθέσεων για την κυκλοφοριακή σύνδεση των ανωτέρω εγκαταστάσεων και επιχειρήσεων με εθνικές, επαρχιακές, δημοτικές και κοινοτικές οδούς» (Β΄ 2192) και

δ) σταθμοί υπεραστικών λεωφορείων που υπάγονται στο π.δ. 79/2004 (Α΄ 62).

Η εποπτεία των ανωτέρω εγκαταστάσεων εξυπηρέτησης οχημάτων εμπίπτει στο πεδίο εποπτείας της ασφάλειας υποδομών και κατασκευών της περ. δ) της παρ. 4 του άρθρου 127 του ν. 4512/2018, περί αντικειμένου και πεδίου εφαρμογής.

  1. Η αρχή οργάνωσης εποπτείας και συντονισμού της παρ. 1 είναι αρμόδια για τον καθορισμό των διαδικασιών και τον έλεγχο εφαρμογής τους, καθώς και για τον συντονισμό και την οργάνωση των θεμάτων που αφορούν σε οριζόντια ζητήματα άσκησης εποπτείας των εγκαταστάσεων εξυπηρέτησης οχημάτων της παρ. 2. Ειδικότερα, η αρχή οργάνωσης εποπτείας και συντονισμού είναι αρμόδια για:

α) την κατανομή και την εγγραφή των σχετικών πιστώσεων στον κρατικό προϋπολογισμό, αναφορικά με τις εκτιμώμενες δαπάνες για την άσκηση της εποπτείας και των καθηκόντων της ως αρχή οργάνωσης εποπτείας και συντονισμού σύμφωνα με το άρθρο 135 του ν. 4512/2018, περί κατανομής του προϋπολογισμού και του προσωπικού,

β) τον σχεδιασμό της μεθοδολογίας για την αξιολόγηση του κινδύνου και την κατάταξη των εγκαταστάσεων εξυπηρέτησης οχημάτων σε βαθμούς επικινδυνότητας σύμφωνα με το άρθρο 137 του ν. 4512/2018, περί αξιολόγησης κινδύνου και κατάταξης των οικονομικών δραστηριοτήτων σε βαθμούς επικινδυνότητας, και την εισήγηση για την έκδοση της κοινής απόφασης των Υπουργών Υποδομών και Μεταφορών και Ανάπτυξης, με την οποία εξειδικεύονται τα κριτήρια αξιολόγησης κινδύνου και η κατάταξη σε βαθμούς επικινδυνότητας σύμφωνα με την παρ. 5 του άρθρου 137 του ν. 4512/2018, καθώς και τη διεξαγωγή ερευνών και μελετών για την αξιολόγηση νέων κινδύνων ή αλλαγών σε υφιστάμενους κινδύνους σύμφωνα με την περ. θ) της παρ. 1 του άρθρου 131 του ιδίου νόμου, περί γενικών λειτουργιών των εποπτευουσών αρχών,

γ) τον καθορισμό της συχνότητας των ελέγχων στις εγκαταστάσεις εξυπηρέτησης οχημάτων σύμφωνα με το άρθρο 138 του ν. 4512/2018, περί συχνότητας ελέγχων, την ανάπτυξη της μεθοδολογίας κατάρτισης του προγράμματος ελέγχων στις εν λόγω οικονομικές δραστηριότητες σύμφωνα με την παρ. 6 του άρθρου 139 του ιδίου νόμου, περί προγράμματος ελέγχων, και την εισήγηση για την έκδοση της κοινής απόφασης των Υπουργών Υποδομών και Μεταφορών και Ανάπτυξης, στην οποία εξειδικεύεται η μεθοδολογία σχεδιασμού των ενεργειών εποπτείας των εγκαταστάσεων εξυπηρέτησης οχημάτων, σύμφωνα με την παρ. 8 του άρθρου 139 του ιδίου νόμου,

δ) τον σχεδιασμό του συστήματος διαχείρισης καταγγελιών σύμφωνα με το άρθρο 140 του ν. 4512/2018, περί διαχείρισης καταγγελιών, για καταγγελίες που σχετίζονται με τη δραστηριότητα των εγκαταστάσεων εξυπηρέτησης οχημάτων και την εισήγηση για την έκδοση απόφασης σύμφωνα με την παρ. 8 του ιδίου άρθρου,

ε) την έκδοση των φύλλων ελέγχου για τις εγκαταστάσεις εξυπηρέτησης οχημάτων, σύμφωνα με το άρθρο 147 του ν. 4512/2018, περί φύλλων ελέγχου, και την εισήγηση για τον καθορισμό των ειδικότερων στοιχείων που πρέπει να αναγράφονται σε αυτά σύμφωνα με την παρ. 5 του ιδίου άρθρου,

στ) την κατάρτιση του Μοντέλου Ενεργειών Συμμόρφωσης (ΜΕΣ) για τις εγκαταστάσεις εξυπηρέτησης οχημάτων σύμφωνα με το άρθρο 149 του ν. 4512/2018, περί της διαδικασίας ενεργειών συμμόρφωσης και του Μοντέλου Ενεργειών Συμμόρφωσης (ΜΕΣ), και την εισήγηση για την έκδοση απόφασης σύμφωνα με την παρ. 1 του ιδίου άρθρου,

ζ) την εισήγηση για την έκδοση της κοινής απόφασης των Υπουργών Υποδομών και Μεταφορών και Ανάπτυξης σύμφωνα με την παρ. 8 του άρθρου 151 του ν. 4512/2018, για την εξειδίκευση και προσαρμογή των μέτρων και των κυρώσεων που επιβάλλονται στις εγκαταστάσεις εξυπηρέτησης οχημάτων σύμφωνα με το άρθρο 151 του ιδίου νόμου, περί κοινών μέτρων και κυρώσεων, τον ορισμό των διαδικασιών επιβολής μέτρων ή κυρώσεων, των ορισμό των πρόσθετων μέτρων που δεν προβλέπονται στην κείμενη νομοθεσία, καθώς και των όρων επιβολής αυτών,

η) τη διοργάνωση εξειδικευμένων επιμορφωτικών σεμιναρίων για τους αρμόδιους ελεγκτές των εγκαταστάσεων εξυπηρέτησης οχημάτων σύμφωνα με την παρ. 4 του άρθρου 152 του ν. 4512/2018, περί ελεγκτών,

θ) την έκδοση γενικών οδηγιών, οδηγών ορθής πρακτικής και άλλων εγγράφων παροχής κατευθυντήριων οδηγιών για θέματα εποπτείας των εγκαταστάσεων εξυπηρέτησης οχημάτων σύμφωνα με το άρθρο 142 του ν. 4512/2018, περί πληροφόρησης,

ι) τη συλλογή και αξιολόγηση των δεδομένων των ελέγχων, καθώς και την ανάλυση των αποτελεσμάτων των ελέγχων που διενεργούνται ετησίως στις εγκαταστάσεις εξυπηρέτησης οχημάτων,

ια) την προετοιμασία και υποβολή στον Υπουργό Υποδομών και Μεταφορών της ετήσιας έκθεσης δραστηριοτήτων εποπτείας στις εγκαταστάσεις εξυπηρέτησης οχημάτων, καθώς και τη δημοσίευση της ως άνω έκθεσης σύμφωνα με την παρ. 5 του άρθρου 144 του ν. 4512/2018, περί αξιολόγησης της απόδοσης,

ιβ) την εισήγηση για την έκδοση της κοινής απόφασης των Υπουργών Υποδομών και Μεταφορών και Ανάπτυξης ως προς τον ορισμό των μακροπρόθεσμων και ετήσιων στόχων και την εξειδίκευση των δεικτών απόδοσης και των κριτηρίων με τα οποία αξιολογείται η απόδοση των εποπτευουσών αρχών των εγκαταστάσεων εξυπηρέτησης οχημάτων και η επίτευξη των στόχων αυτών, σύμφωνα με την παρ. 6 του άρθρου 144 του ν. 4512/2018,

ιγ) την κοινοποίηση των πολυετών προγραμμάτων ελέγχων των εγκαταστάσεων εξυπηρέτησης οχημάτων στην Ομάδα Διαχείρισης Έργου για την εποπτεία του άρθρου 134 του ν. 4512/2018, περί σύστασης Ομάδας Διαχείρισης Έργου για την εποπτεία (Ο.Δ.Ε.), σύμφωνα με την παρ. 2 του άρθρου 139 του ν. 4512/2018,

ιδ) την πρόταση τροποποιήσεων της νομοθεσίας που αφορά στις απαιτήσεις συμμόρφωσης των εγκαταστάσεων εξυπηρέτησης οχημάτων σύμφωνα με την περ. ιβ) της παρ. 1 του άρθρου 131 του ν. 4512/2018, περί γενικών λειτουργιών εποπτευουσών αρχών, και

ιε) τη λειτουργία, χρήση και εκμετάλλευση του Ψηφιακού Μητρώου των λειτουργούντων συνεργείων και των υπεύθυνων τεχνιτών αυτών, των σταθμών οχημάτων, των πλυντηρίων, των λιπαντηρίων και των λοιπών συναφών εγκαταστάσεων εξυπηρέτησης οχημάτων, όπως ορίζεται στην περ. β) του άρθρου 4 της υπ’ αρ. 329369/2.11.2023 απόφασης της Υφυπουργού Υποδομών και Μεταφορών «Καθορισμός όρων και προϋποθέσεων για τη δημιουργία, ανάπτυξη, λειτουργία και συντήρηση Ψηφιακού Μητρώου λειτουργούντων συνεργείων και υπευθύνων τεχνιτών αυτών, σταθμών οχημάτων, λιπαντηρίων, πλυντηρίων και λοιπών συναφών εγκαταστάσεων εξυπηρέτησης οχημάτων δημοσίας και ιδιωτικής χρήσης και κάθε άλλης αναγκαίας λεπτομέρειας» (Β΄ 6458).

  1. Η αρχή οργάνωσης εποπτείας και συντονισμού της παρ. 1 ακολουθεί κατά την ανάπτυξη των εργαλείων εποπτείας του ν. 4512/2018 που αναφέρονται στις περ. β) έως ζ) της παρ. 3, τη μεθοδολογία που προβλέπεται στους οριζόντιους οδηγούς που εκδίδει και δημοσιοποιεί στην ιστοσελίδα της η Διεύθυνση Κανονιστικού Επιχειρηματικού Περιβάλλοντος της Γενικής Γραμματείας Βιομηχανίας του Υπουργείου Ανάπτυξης.
  2. Η αρχή οργάνωσης εποπτείας και συντονισμού της παρ. 1 συνεργάζεται και υποστηρίζει τις αρχές εφαρμογής εποπτείας και διαχείρισης του άρθρου 120, για την απρόσκοπτη εφαρμογή της εποπτείας των εγκαταστάσεων εξυπηρέτησης οχημάτων.
  3. Η αρχή οργάνωσης εποπτείας και συντονισμού της παρ. 1 συνεργάζεται με άλλες εποπτεύουσες αρχές και φορείς του δημοσίου τομέα για τους σκοπούς της δράσης της.
  4. Η αρχή οργάνωσης εποπτείας και συντονισμού της παρ. 1 ασκεί κάθε επιπρόσθετη αρμοδιότητα που της έχει ανατεθεί σύμφωνα με την εθνική και την ενωσιακή νομοθεσία.

 

Άρθρο 120

Αρχές εφαρμογής εποπτείας και διαχείρισης για τις εγκαταστάσεις εξυπηρέτησης οχημάτων κατ’ εφαρμογή του άρθρου 130 του ν. 4512/2018

  1. Ως αρχές εφαρμογής εποπτείας και διαχείρισης, σύμφωνα με την παρ. 3 του άρθρου 130 του ν. 4512/2018 (Α’ 5), περί εποπτευουσών αρχών, για τις εγκαταστάσεις εξυπηρέτησης οχημάτων που αναφέρονται στην παρ. 2 του άρθρου 119, ορίζονται οι υπηρεσίες μεταφορών και επικοινωνιών των περιφερειακών ενοτήτων της χώρας.
  2. Οι αρχές εφαρμογής εποπτείας και διαχείρισης της παρ. 1 συνεργάζονται με την αρχή οργάνωσης εποπτείας και συντονισμού της παρ. 1 του άρθρου 119, καθώς και με άλλες εποπτεύουσες αρχές και φορείς της δημόσιας διοίκησης για τους σκοπούς της δράσης τους.
  3. Ειδικότερα, οι αρχές εφαρμογής εποπτείας και διαχείρισης της παρ. 1 είναι αρμόδιες για:

α) την εφαρμογή της αξιολόγησης κινδύνου και την κατάταξη σε βαθμούς επικινδυνότητας των εγκαταστάσεων εξυπηρέτησης οχημάτων χωρικής αρμοδιότητας, σύμφωνα με τα οριζόμενα στην απόφαση της παρ. 5 του άρθρου 137 του ν. 4512/2018, περί αξιολόγησης κινδύνου και κατάταξης των οικονομικών δραστηριοτήτων σε βαθμούς επικινδυνότητας,

β) την κατάρτιση και την υλοποίηση των προγραμμάτων ελέγχων των εγκαταστάσεων εξυπηρέτησης οχημάτων χωρικής αρμοδιότητας και την αποστολή των προγραμμάτων ελέγχων στην αρχή οργάνωσης εποπτείας και συντονισμού της παρ. 1 του άρθρου 119,

γ) την εφαρμογή της απόφασης του συστήματος διαχείρισης καταγγελιών της παρ. 8 του άρθρου 140 του ν. 4512/2018, για την αξιολόγηση των καταγγελιών που σχετίζονται με τη δραστηριότητα των εγκαταστάσεων εξυπηρέτησης οχημάτων χωρικής αρμοδιότητας,

δ) την παροχή κατευθυντήριων οδηγιών για την υποστήριξη της συμμόρφωσης προς τις ελεγχόμενες εγκαταστάσεις εξυπηρέτησης οχημάτων χωρικής αρμοδιότητας σύμφωνα με το άρθρο 141 του ν. 4512/2018, περί κατευθυντήριων οδηγιών για την υποστήριξη της συμμόρφωσης,

ε) την πληροφόρηση του κοινού για θέματα που εμπίπτουν στο πεδίο εποπτείας των εγκαταστάσεων εξυπηρέτησης οχημάτων χωρικής αρμοδιότητας σύμφωνα με την παρ. 2 του άρθρου 142 του ν. 4512/2018, περί πληροφόρησης,

στ) τη λήψη αποφάσεων για τη διεξαγωγή κοινών ελέγχων με άλλες εποπτεύουσες αρχές σε εγκαταστάσεις εξυπηρέτησης οχημάτων χωρικής αρμοδιότητας σύμφωνα με το άρθρο 150 του ν. 4512/2018, περί διεξαγωγής κοινών ελέγχων,

ζ) τη διασφάλιση της συμμόρφωσης των εγκαταστάσεων εξυπηρέτησης οχημάτων χωρικής αρμοδιότητας καθώς και την επιβολή, όπου απαιτείται, αναλογικών, αποτελεσματικών και αποτρεπτικών κυρώσεων σύμφωνα με την εθνική και την ενωσιακή νομοθεσία,

η) την αποστολή σε ετήσια βάση στην αρχή οργάνωσης εποπτείας και συντονισμού της παρ. 1 του άρθρου 119 των αποτελεσμάτων των προγραμματισμένων και έκτακτων ελέγχων στις εγκαταστάσεις εξυπηρέτησης οχημάτων χωρικής αρμοδιότητας,

θ) την ανάθεση άσκησης ελεγκτικών αρμοδιοτήτων σε ελεγκτές, σύμφωνα με την εκάστοτε ισχύουσα νομοθεσία, σε περιπτώσεις προγραμματισμένων και έκτακτων ελέγχων στις εγκαταστάσεις εξυπηρέτησης οχημάτων χωρικής αρμοδιότητας, καθώς και την άμεση παρακολούθηση του έργου τους κατά την άσκηση των καθηκόντων τους,

ι) την άσκηση των αρμοδιοτήτων που προβλέπονται στο ισχύον κανονιστικό πλαίσιο, το οποίο διέπει το περιεχόμενο και τη διαδικασία νόμιμης λειτουργίας των εγκαταστάσεων εξυπηρέτησης οχημάτων χωρικής αρμοδιότητας, την καταβολή του προβλεπόμενου παραβόλου, τα δικαιολογητικά που τηρούνται στον χώρο της δραστηριότητας αυτών, καθώς και τον τρόπο γνωστοποίησης των στοιχείων τους σε περίπτωση επικείμενης μεταβολής των εγκαταστάσεών τους, προκειμένου να ασκήσουν τις ελεγκτικές τους αρμοδιότητες και να επιβάλλουν τις προβλεπόμενες κυρώσεις,

ια) την ηλεκτρονική εγγραφή των οριζόμενων υπαλλήλων – χρηστών στο Ψηφιακό Μητρώο των λειτουργούντων συνεργείων και των υπεύθυνων τεχνιτών αυτών, των σταθμών οχημάτων, των πλυντηρίων, των λιπαντηρίων και των λοιπών συναφών εγκαταστάσεων εξυπηρέτησης οχημάτων, καθώς και την άσκηση από τους εν λόγω υπαλλήλους – χρήστες των δικαιωμάτων που ορίζονται στις παρ. 3, 4, 5, 6 και 10α του άρθρου 3 της υπ’ αρ. 329369/2.11.2023 απόφασης της Υφυπουργού Υποδομών και Μεταφορών «Καθορισμός όρων και προϋποθέσεων για τη δημιουργία, ανάπτυξη, λειτουργία και συντήρηση Ψηφιακού Μητρώου λειτουργούντων συνεργείων και υπευθύνων τεχνιτών αυτών, σταθμών οχημάτων, λιπαντηρίων, πλυντηρίων και λοιπών συναφών εγκαταστάσεων εξυπηρέτησης οχημάτων δημοσίας και ιδιωτικής χρήσης και κάθε άλλης αναγκαίας λεπτομέρειας» (Β΄ 6458), και

ιβ) τη μέριμνα για την κατανομή και την εγγραφή των σχετικών πιστώσεων στον κρατικό προϋπολογισμό αναφορικά με τις εκτιμώμενες δαπάνες για την άσκηση της εποπτείας και των καθηκόντων τους ως αρχές εφαρμογής εποπτείας και διαχείρισης σύμφωνα με το άρθρο 135 του ν. 4512/2018, περί κατανομής του προϋπολογισμού και του προσωπικού.

 

ΚΕΦΑΛΑΙΟ Γ’

Ορισμός αρμοδιων αρχών για την εφαρμογή του πλαισίου εποπτείας του ν. 4512/2018 στο πεδίο της δημόσιας υγείας

 

Άρθρο 121

Αρχές οργάνωσης εποπτείας και συντονισμού κατ’ εφαρμογή του άρθρου 130 του ν. 4512/2018

  1. Ως αρχή οργάνωσης εποπτείας και συντονισμού στο πεδίο εποπτείας της δημόσιας υγείας, σύμφωνα με την περ. ε) της παρ. 4 του άρθρου 127 του ν. 4512/2018 (Α’ 5), περί αντικειμένου και πεδίου εφαρμογής, ορίζεται το Υπουργείο Υγείας, και ειδικότερα, ανά οικονομική δραστηριότητα, οι κάτωθι οργανικές μονάδες κατά λόγο αρμοδιότητάς τους:

α) Γενική Γραμματεία Δημόσιας Υγείας:

αα) η Διεύθυνση Δημόσιας Υγείας και Υγιεινής Περιβάλλοντος, που υπάγεται στη Γενική Διεύθυνση Δημόσιας Υγείας και Ποιότητας Ζωής για τις οριζόντιες υγειονομικές απαιτήσεις λειτουργίας και ελέγχου των οικονομικών δραστηριοτήτων που εμπίπτουν στις κείμενες διατάξεις για την προστασία της δημόσιας υγείας,

αβ) η Διεύθυνση Πρωτοβάθμιας Φροντίδας Υγείας, που υπάγεται απευθείας στη Γενική Γραμματεία Δημοσίας Υγείας, για θέματα προστασίας της δημόσιας υγείας σε φορείς παροχής υπηρεσιών πρωτοβάθμιας φροντίδας υγείας,

β) Γενική Γραμματεία Υπηρεσιών Υγείας:

βα) η Διεύθυνση Οργάνωσης και Λειτουργίας Νοσηλευτικών Μονάδων και Εποπτευόμενων Φορέων για τις μονάδες και τους φορείς υγείας δευτεροβάθμιας και τριτοβάθμιας νοσοκομειακής περίθαλψης,

ββ) η Διεύθυνση Ψυχικής Υγείας για τις κλινικές ψυχικής υγείας, τις μονάδες ψυχικής υγείας και τα ψυχιατρικά νοσοκομεία,

που υπάγονται αμφότερες στη Γενική Διεύθυνση Υπηρεσιών Υγείας.

  1. Οι Διευθύνσεις της παρ. 1 ως αρχές οργάνωσης εποπτείας και συντονισμού είναι αρμόδιες για τον σχεδιασμό, τον συντονισμό και την οργάνωση των ενεργειών εποπτείας των άρθρων 128 έως 157 του ν. 4512/2018 και, ιδίως, για:

α) τη θέσπιση κριτηρίων για την αξιολόγηση κινδύνου και την κατάταξη των οικονομικών δραστηριοτήτων σε βαθμούς επικινδυνότητας, καθώς και τη διεξαγωγή ερευνών και μελετών για την αξιολόγηση νέων κινδύνων ή αλλαγών σε υφιστάμενους,

β) την κατάρτιση της μεθοδολογίας προγραμματισμού ελέγχων, την παρακολούθηση και, κατά περίπτωση, την παρέμβαση στο πρόγραμμα ελέγχων της παρ. 2 του άρθρου 139 του ν. 4512/2018, περί προγράμματος ελέγχων,

γ) τον σχεδιασμό, την οργάνωση και την παρακολούθηση της εφαρμογής του Συστήματος Διαχείρισης Καταγγελιών,

δ) την κατάρτιση των φύλλων ελέγχου,

ε) την κατάρτιση και την παρακολούθηση της εφαρμογής του Μοντέλου Ενεργειών Συμμόρφωσης (ΜΕΣ),

στ) τη διασφάλιση της συμμόρφωσης με τις απαιτήσεις της νομοθεσίας,

ζ) τη γενική παρακολούθηση και αξιολόγηση των ενεργειών εποπτείας των αρχών εφαρμογής εποπτείας και διαχείρισης του άρθρου 122,

η) την έκδοση κατευθυντήριων οδηγιών προς τις αρχές εφαρμογής εποπτείας και διαχείρισης του άρθρου 122, καθώς και οδηγιών πληροφόρησης προς τους οικονομικούς φορείς και το ευρύ κοινό για θέματα που εμπίπτουν στο πεδίο εποπτείας της δημόσιας υγείας,

θ) τη συλλογή των στοιχείων ελέγχου, την εξαγωγή συμπερασμάτων και τη δημοσιοποίηση αυτών,

ι) τη σύνταξη και την υποβολή στον Υπουργό Υγείας της ετήσιας έκθεσης αξιολόγησης των δράσεων εποπτείας της παρ. 5 του άρθρου 144 του ν. 4512/2018, περί αξιολόγησης της απόδοσης,

ια) την κοινοποίηση των πολυετών προγραμμάτων ελέγχων στην Ομάδα Διαχείρισης Έργου (Ο.Δ.Ε.) του άρθρου 134 του ν. 4512/2018 και στη Διεύθυνση Κανονιστικού Επιχειρηματικού Περιβάλλοντος της Γενικής Γραμματείας Βιομηχανίας του Υπουργείου Ανάπτυξης,

ιβ) την πρόταση τροποποιήσεων της νομοθεσίας που αφορά σε απαιτήσεις συμμόρφωσης του πεδίου αρμοδιότητάς τους,

ιγ) την παροχή εκπαίδευσης στους ελεγκτές των αρχών εφαρμογής εποπτείας και διαχείρισης του άρθρου 122,

ιδ) την έκδοση κανόνων δεοντολογίας σύμφωνα με τους οποίους διενεργούνται οι δράσεις των αρχών εποπτείας,

ιε) τη συνεργασία με άλλες εποπτεύουσες αρχές και φορείς του δημοσίου τομέα για τους σκοπούς της δράσης τους, όπως τη διεξαγωγή ερευνών και μελετών για την αξιολόγηση νέων κινδύνων ή αλλαγών σε υφιστάμενους, τη διοργάνωση εκπαιδεύσεων, την ενημέρωση του κοινού ή των οικονομικών φορέων και την ανταλλαγή πληροφοριών, και

ιστ) τη συνεργασία με τη Διεύθυνση Κανονιστικού Επιχειρηματικού Περιβάλλοντος της Γενικής Γραμματείας Βιομηχανίας του Υπουργείου Ανάπτυξης για οδηγίες και καλές πρακτικές σχετικά με την εφαρμογή της μεθοδολογίας, την έκδοση και προσαρμογή της δευτερογενούς νομοθεσίας των άρθρων 127 έως 157 του ν. 4512/2018, καθώς και των οριζόντιων οδηγών της περ. 21 του άρθρου 128 του ν. 4512/2018. Οι αρχές οργάνωσης εποπτείας και συντονισμού εισηγούνται σχετικά με την κατανομή του προϋπολογισμού και του προσωπικού των αρχών εφαρμογής εποπτείας και διαχείρισης προς το Υπουργείο Εσωτερικών και προς την Ομάδα Διαχείρισης Έργου του άρθρου 134 του ν. 4512/2018.

  1. Η Διεύθυνση Δημόσιας Υγείας και Υγιεινής Περιβάλλοντος σε εφαρμογή της παρ. 8 του άρθρου 152 του ν. 4512/2018 συντάσσει ενοποιημένο μητρώο ελεγκτών για τη δημόσια υγεία, το οποίο κοινοποιείται ετησίως στη Διεύθυνση Κανονιστικού Επιχειρηματικού Περιβάλλοντος της Γενικής Γραμματείας Βιομηχανίας.
  2. Η ισχύς των υγειονομικών διατάξεων δεν θίγεται από τις διατάξεις του παρόντος, εφόσον αυτές δεν έρχονται σε αντίθεση με τις διατάξεις του ν. 4512/2018.

 

Άρθρο 122

Αρχές εφαρμογής εποπτείας και διαχείρισης κατ’ εφαρμογή του άρθρου 130 του ν. 4512/2018

  1. Οι αρχές οργάνωσης εποπτείας και συντονισμού του άρθρου 121 αναθέτουν τον έλεγχο των οικονομικών δραστηριοτήτων για τη δημόσια υγεία στις καθ’ ύλην αρμόδιες αρχές εφαρμογής εποπτείας και διαχείρισης.
  2. Ως αρχές εφαρμογής εποπτείας και διαχείρισης στο πεδίο εποπτείας της δημόσιας υγείας ορίζονται:

α) Οι Γενικές Διευθύνσεις Δημόσιας Υγείας και Κοινωνικής Μέριμνας του άρθρου 5 του ν. 4675/2020 (Α’ 54) των περιφερειών της χώρας για την άσκηση υγειονομικού ελέγχου, μέσω των αρμοδίων υπηρεσιών των Διευθύνσεων Υγειονομικών Ελέγχων των περιφερειακών ενοτήτων, σύμφωνα με τον οργανισμό τους.

β) Οι Υγειονομικές Περιφέρειες Αττικής, Πειραιώς και Αιγαίου, Μακεδονίας, Μακεδονίας και Θράκης, Θεσσαλίας και Στερεάς Ελλάδας, Πελοποννήσου, Ιονίων Νήσων, Ηπείρου και Δυτικής Ελλάδας και Κρήτης.

  1. Οι αρχές εφαρμογής εποπτείας και διαχείρισης της παρ. 2 συνεργάζονται με τις αντίστοιχες καθ’ ύλην αρμόδιες αρχές οργάνωσης εποπτείας και συντονισμού του άρθρου 121, για την απρόσκοπτη υποστήριξη και εφαρμογή του συνόλου των ενεργειών εποπτείας στο πεδίο αρμοδιότητάς τους σύμφωνα με τα άρθρα 127 έως 157 του ν. 4512/2018 και ιδίως για:

α) την εφαρμογή των κριτηρίων αξιολόγησης κινδύνου και τη συλλογή και την ενημέρωση των δεδομένων της αξιολόγησης κινδύνου για την κατάταξη των επιχειρήσεων σε βαθμούς επικινδυνότητας,

β) την κατάρτιση και την εφαρμογή των προγραμμάτων επιθεωρήσεων βάσει της αξιολόγησης κινδύνου και την κοινοποίηση των προγραμμάτων ελέγχων στις αρχές οργάνωσης εποπτείας και συντονισμού του άρθρου 121,

γ) την κοινοποίηση των αποτελεσμάτων του ελέγχου και κάθε σχετικής απόφασης στον οικονομικό φορέα ή τον νόμιμο εκπρόσωπό του εντός της εκάστοτε προβλεπόμενης προθεσμίας,

δ) την εφαρμογή του Συστήματος Διαχείρισης Καταγγελιών, καθώς και την αξιοποίηση των πληροφοριών που τίθενται σε γνώση τους με κάθε πρόσφορο μέσο και σύμφωνα με το εγκεκριμένο Σύστημα Διαχείρισης Καταγγελιών,

ε) την επιβολή ή την επικύρωση της επιβολής μέτρων και κυρώσεων που επιβάλλονται από τους αρμόδιους ελεγκτές, όταν μετά από τη διενέργεια ελέγχου διαπιστώνεται από αυτούς απειλή ή βλάβη για το δημόσιο συμφέρον και κατά την εφαρμογή του Μοντέλου Ενεργειών Συμμόρφωσης,

στ) την παροχή, σε συνεργασία με τις αρχές οργάνωσης εποπτείας και συντονισμού του άρθρου 121, κατευθυντήριων οδηγιών για την κατανόηση και εφαρμογή του νόμου από τους ελεγχόμενους, με σκοπό τη συμμόρφωση και τον περιορισμό ή τη μείωση των κινδύνων,

ζ) τη λήψη απόφασης για τη διεξαγωγή κοινών ελέγχων σύμφωνα με το άρθρο 150 του ν. 4512/2018, περί διεξαγωγής κοινών ελέγχων, προκειμένου να αντιμετωπιστούν θέματα που αφορούν σε περισσότερους τομείς του πεδίου της δημόσιας υγείας, καθώς και τη συνεργασία με άλλες εποπτεύουσες αρχές και φορείς του δημοσίου τομέα για τους σκοπούς της δράσης τους,

η) την αξιολόγηση των πληροφοριών και δεδομένων που συλλέγονται και αφορούν στο πεδίο της δημόσιας υγείας, καθώς και στη διενέργεια μελετών, όπου απαιτείται, για την εκτίμηση νέων κινδύνων ή πιθανών αλλαγών σε υφιστάμενους κινδύνους,

θ) την ανάλυση των αποτελεσμάτων μεμονωμένων ελέγχων,

ι) την ανάθεση άσκησης ελέγχων από τους ελεγκτές σε περιπτώσεις τακτικών και έκτακτων επιθεωρήσεων και την άμεση παρακολούθηση του έργου τους και της άσκησης των καθηκόντων τους,

ια) τον έλεγχο της συμμόρφωσης με τις απαιτήσεις της νομοθεσίας,

ιβ) την εκπόνηση ετήσιων εκθέσεων πεπραγμένων και την κοινοποίηση αυτών για την παροχή πληροφόρησης και δεδομένων στις αρχές οργάνωσης εποπτείας και συντονισμού του άρθρου 121 του παρόντος στο πλαίσιο εφαρμογής του άρθρου 144 του ν. 4512/2018, περί αξιολόγησης της απόδοσης,

ιγ) την πρόταση τροποποίησης του θεσμικού πλαισίου στις αρχές οργάνωσης εποπτείας και συντονισμού του άρθρου 121 σε σχέση με απαιτήσεις συμμόρφωσης για το πεδίο εποπτείας της δημόσιας υγείας,

ιδ) την τήρηση ενημερωμένων μητρώων ελεγκτών για τη δημόσια υγεία και την κοινοποίηση αυτών ετησίως στη Διεύθυνση Δημόσιας Υγείας και Υγιεινής Περιβάλλοντος της υποπερ. αα) της περ. α) του άρθρου 121. Οι αρχές εφαρμογής εποπτείας και διαχείρισης της παρ. 2 μεριμνούν για την κατανομή του προϋπολογισμού και του προσωπικού σύμφωνα με το άρθρο 135 του ν. 4512/2018.

 

ΚΕΦΑΛΑΙΟ Δ’

Εφαρμογή διατάξεων του πλαισίου εποπτείας των οικονομικών δραστηριοτήτων του ν. 4512/2018 στο πεδίο της ασφάλειας και υγείας ΤΩΝ εργαζομένων

 

Άρθρο 123

Ορισμός αρχής οργάνωσης εποπτείας και συντονισμού και καθορισμός των αρμοδιοτήτων της στο πεδίο της ασφάλειας και υγείας εργαζομένων

  1. Η Διεύθυνση Προγραμματισμού και Συντονισμού Επιθεώρησης Ασφάλειας και Υγείας στην Εργασία της Γενικής Διεύθυνσης Εποπτείας και Ελέγχων της Επιθεώρησης Εργασίας (ΔΠΣ-ΕΑΥΕ) καθορίζεται ως η αρχή οργάνωσης εποπτείας και συντονισμού στο πεδίο της ασφάλειας και υγείας εργαζομένων, η οποία ασκεί τις αρμοδιότητες που προβλέπονται στα άρθρα 127 έως 157 του ν. 4512/2018 (Α΄ 5), και κατ’ εφαρμογή της παρ. 4 του άρθρου 566 του Κώδικα Εργατικού Δικαίου (π.δ. 62/2025, Α’ 121).
  2. Η αρχή οργάνωσης εποπτείας και συντονισμού της παρ. 1, στο πλαίσιο της οργάνωσης και του συντονισμού των ενεργειών εποπτείας στο πεδίο αρμοδιότητάς της σύμφωνα με τα άρθρα 127 έως 157 του ν. 4512/2018, είναι αρμόδια για:

α) τη μεθοδολογία σχεδιασμού των ενεργειών εποπτείας,

β) την κατάρτιση του ετήσιου προγράμματος ελέγχων, κατ’ εφαρμογή της μεθοδολογίας κατάταξης των προς έλεγχο επιχειρήσεων με βάση την αξιολόγηση κινδύνου του άρθρου 137 του ν. 4512/2018, περί αξιολόγησης κινδύνου και κατάταξης των οικονομικών δραστηριοτήτων σε βαθμούς επικινδυνότητας, καθώς και τον έλεγχο της τήρησής του μετά την εισήγηση και με τη συνδρομή των Τμημάτων Συντονισμού Επιθεώρησης Ασφάλειας και Υγείας στην Εργασία (ΤΣΕΑΥΕ),

γ) την κατάρτιση φύλλων ελέγχου για χρήση σε επιθεωρήσεις οικονομικών δραστηριοτήτων ή επιμέρους εργασιών,

δ) τον σχεδιασμό του συστήματος διαχείρισης καταγγελιών,

ε) τον σχεδιασμό του συστήματος διαχείρισης έρευνας εργατικών ατυχημάτων,

στ) την κατάρτιση του Μοντέλου Ενεργειών Συμμόρφωσης,

ζ) την ανάλυση των αποτελεσμάτων των ελέγχων και τη σύνταξη αναφορών αυτοαξιολόγησης σχετικά με τις δράσεις και λειτουργίες της Αρχής, οι οποίες υποβάλλονται στον Διοικητή της Επιθεώρησης Εργασίας, κατά τα οριζόμενα στο άρθρο 144 του ν. 4512/2018, περί αξιολόγησης της απόδοσης,

η) τη σύνταξη της ετήσιας έκθεσης απολογισμού της Επιθεώρησης Ασφάλειας και Υγείας στην Εργασία, καθώς και τη μέριμνα για τη δημοσίευσή της στο Ολοκληρωμένο Πληροφοριακό Σύστημα Άσκησης Δραστηριοτήτων και Ελέγχων, σύμφωνα με το άρθρο 144 του ν. 4512/2018,

θ) την κοινοποίηση των πολυετών προγραμμάτων ελέγχου στην Ομάδα Διαχείρισης Έργου για την εποπτεία του άρθρου 134 του ν. 4512/2018,

ι) την εξαγωγή και την αξιοποίηση στοιχείων από το σύστημα διαχείρισης καταγγελιών για θέματα ασφάλειας και υγείας στην εργασία και το σύστημα διαχείρισης έρευνας εργατικών ατυχημάτων, καθώς και τον έλεγχο της ορθής εφαρμογής των εν λόγω συστημάτων,

ια) την έκδοση κανόνων δεοντολογίας, σύμφωνα με τους οποίους διενεργούνται οι δράσεις,

ιβ) τις γενικές κατευθύνσεις για παρακολούθηση του έργου των Επιθεωρητών και της ορθής εκτέλεσης των καθηκόντων τους, καθώς και τον συντονισμό επί θεμάτων που αφορούν στην άσκηση ελεγκτικών αρμοδιοτήτων από τους Επιθεωρητές Ασφάλειας και Υγείας στην Εργασία (Α.Υ.Ε.) στο πλαίσιο των αρμοδιοτήτων τους,

ιγ) την υποβολή προτάσεων προς τον Διοικητή της Επιθεώρησης Εργασίας για τροποποιήσεις της σχετικής με την ασφάλεια και την υγεία στην εργασία νομοθεσίας σε ό,τι αφορά στις απαιτήσεις συμμόρφωσης και άλλα θέματα, προκειμένου ο Διοικητής να εισηγείται σχετικά στον Υπουργό Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης,

ιδ) την αξιολόγηση και την κατάταξη των επαγγελματικών κινδύνων, καθώς και την αξιολόγηση νεοαναδυόμενων κινδύνων ή αλλαγών σε ήδη υφιστάμενους κινδύνους, σε συνεργασία με τη Διεύθυνση Υγείας και Ασφάλειας στην Εργασία του Υπουργείου Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης,

ιε) τη σύνταξη εγχειριδίων και ενημερωτικού υλικού που απευθύνονται τόσο στους Επιθεωρητές Ασφάλειας και Υγείας στην Εργασία όσο και στους λοιπούς υπαλλήλους που τους συνδράμουν,

ιστ) την έκδοση γενικών οδηγιών για την πληροφόρηση εργοδοτών και εργαζομένων επί θεμάτων που εμπίπτουν στο πεδίο της ασφάλειας και της υγείας στην εργασία,

ιζ) την παροχή κατευθυντήριων οδηγιών για την κατανόηση και την εφαρμογή των κείμενων νομοθετικών διατάξεων από τους ελεγχόμενους, με σκοπό τη συμμόρφωση, τον περιορισμό και την εξάλειψη των κινδύνων, σε συνεργασία με τη Διεύθυνση Υγείας και Ασφάλειας στην Εργασία του Υπουργείου Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης,

ιη) την τήρηση Μητρώου Επιθεωρητών Α.Υ.Ε., το οποίο επικαιροποιείται σε συνεργασία με τη Διεύθυνση Ανθρώπινου Δυναμικού, και

ιθ) την εισήγηση ως προς την κατανομή του προϋπολογισμού, την παροχή στοιχείων προς τη Διεύθυνση Οικονομικής Διαχείρισης για την κάλυψη των δαπανών του προσωπικού που πρέπει να μετακινηθεί εκτός έδρας για τη διενέργεια επιθεωρήσεων ή για άλλους υπηρεσιακούς λόγους, καθώς και κάθε άλλη δαπάνη που προκύπτει κατ’ εφαρμογή του άρθρου 135 του ν. 4512/2018, περί κατανομής του προϋπολογισμού και του προσωπικού, σε συνεργασία με τα Τμήματα Συντονισμού Επιθεώρησης Ασφάλειας και Υγείας στην Εργασία των Περιφερειακών Διευθύνσεων (ΤΣΕΑΥΕ).

 

Άρθρο 124

Καθορισμός αρχών εφαρμογής εποπτείας και διαχείρισης και των αρμοδιοτήτων τους στο πεδίο της ασφάλειας και υγείας εργαζομένων

  1. Ως αρχές εφαρμογής εποπτείας και διαχείρισης των οικονομικών δραστηριοτήτων στο πεδίο της ασφάλειας και υγείας των εργαζομένων ορίζονται οι Περιφερειακές Διευθύνσεις Επιθεώρησης Ασφάλειας και Υγείας στην Εργασία (ΠΔΕΑΥΕ) της παρ. 2 του άρθρου 21 της υπ’ αρ. 510148/17.11.2022 κοινής απόφασης του Αναπληρωτή Υπουργού Οικονομικών και του Διοικητή της Επιθεώρησης Εργασίας «Οργανισμός Ανεξάρτητης Αρχής Επιθεώρηση Εργασίας» (Β΄ 5937).
  2. Οι αρχές εφαρμογής εποπτείας και διαχείρισης της παρ. 1 συνεργάζονται με την αρχή οργάνωσης εποπτείας και συντονισμού του άρθρου 123, μέσω των υπαγομένων σε αυτές Τμημάτων Συντονισμού Επιθεώρησης Ασφάλειας και Υγείας στην Εργασία (ΤΣΕΑΥΕ), για την εφαρμογή του συνόλου των ενεργειών εποπτείας στο πεδίο της ασφάλειας και υγείας εργαζομένων σύμφωνα με τα άρθρα 127 έως 157 του ν. 4512/2018 (Α’ 5).

Ειδικότερα, στις αρμοδιότητές τους περιλαμβάνονται:

α) η εφαρμογή της αξιολόγησης κινδύνου και της κατάταξης σε βαθμούς επικινδυνότητας, σύμφωνα με τα οριζόμενα στην απόφαση της παρ. 5 του άρθρου 137 του ν. 4512/2018,

β) η εξειδίκευση του ετήσιου προγραμματισμού ελέγχων ως προς τον καθορισμό της συχνότητας, τον προγραμματισμό και τη διενέργεια των ελέγχων, για κάθε Τμήμα Επιθεώρησης Ασφάλειας και Υγείας στην Εργασία (ΤΕΑΥΕ) ή Συντονισμού Επιθεώρησης Ασφάλειας και Υγείας στην Εργασία (ΤΣΕΑΥΕ) που υπάγεται σε αυτές,

γ) η υποβολή προτάσεων στην αρχή οργάνωσης εποπτείας και συντονισμού του άρθρου 123 αναφορικά με την έκδοση γενικών οδηγιών για την πληροφόρηση των επιχειρήσεων και των εργαζομένων επί θεμάτων που εμπίπτουν στο πεδίο της ασφάλειας και υγείας των εργαζομένων,

δ) η παροχή, σε συνεργασία με την Αρχή Οργάνωσης Εποπτείας και Συντονισμού του άρθρου 123, κατευθυντήριων οδηγιών για την κατανόηση και εφαρμογή των κείμενων διατάξεων από τους ελεγχόμενους, με σκοπό τη συμμόρφωση και τον περιορισμό ή τη μείωση των κινδύνων,

ε) η συνεργασία και η διεξαγωγή κοινών ελέγχων με άλλες εποπτεύουσες αρχές και φορείς της διοίκησης, προκειμένου να αντιμετωπίζονται διεξοδικά θέματα κοινού ενδιαφέροντος που είναι συνυφασμένα, μεταξύ άλλων, με τομείς εποπτείας εκτός αρμοδιότητας της Επιθεώρησης Εργασίας, μετά από εισήγηση της αρχής οργάνωσης εποπτείας και συντονισμού του άρθρου 123 και απόφαση του προϊσταμένου της Γενικής Διεύθυνσης Εποπτείας και Ελέγχων,

στ) η εφαρμογή του εγκεκριμένου συστήματος διαχείρισης καταγγελιών,

ζ) η εφαρμογή του εγκεκριμένου συστήματος έρευνας εργατικών ατυχημάτων,

η) η υποβολή των απαιτούμενων στοιχείων για την ανάλυση των αποτελεσμάτων των ελέγχων και τη σύνταξη αναφορών αυτοαξιολόγησης σχετικά με τις δράσεις και λειτουργίες τους, οι οποίες υποβάλλονται στον Διοικητή της Επιθεώρησης Εργασίας, κατά τα οριζόμενα στο άρθρο 144 του ν. 4512/2018, περί αξιολόγησης της απόδοσης,

θ) η προετοιμασία και υλοποίηση των ελέγχων στο πλαίσιο του ετήσιου προγραμματισμού,

ι) η κοινοποίηση των αποτελεσμάτων των ελέγχων και κάθε σχετικής απόφασης στους κατά νόμο υπεύθυνους των ελεγχθέντων οικονομικών φορέων ή στους νόμιμους εκπροσώπους τους, εντός της εκάστοτε προβλεπόμενης νόμιμης προθεσμίας,

ια) η επιβολή ή η επικύρωση της επιβολής των κυρώσεων και λοιπών μέτρων που επιβάλλονται από τους αρμόδιους Επιθεωρητές Ασφάλειας και Υγείας στην Εργασία (Α.Υ.Ε.), όταν κατά τους ελέγχους που διενεργούν διαπιστώνουν κινδύνους για την υγεία και την ασφάλεια των εργαζομένων,

ιβ) η καταχώριση των στοιχείων των επιχειρήσεων που διαπιστώνονται επί τόπου κατά τους διενεργούμενους σε αυτές ελέγχους, και ιδίως των πληροφοριών που σχετίζονται με τον βαθμό επικινδυνότητας των επιχειρήσεων, στους φακέλους των επιχειρήσεων στη διαδικτυακή πύλη της Επιθεώρησης Εργασίας,

ιγ) η συλλογή πληροφοριών που προκύπτουν κατά τους ελέγχους των επιχειρήσεων, αναφορικά με τεχνολογικούς κινδύνους πέραν της ασφάλειας και υγείας στην εργασία και η κοινοποίηση αυτών στις αντίστοιχες, αρμόδιες εποπτικές αρχές,

ιδ) η παρακολούθηση του έργου των Επιθεωρητών και της ορθής εκτέλεσης των καθηκόντων τους, καθώς και ο συντονισμός σε θέματα που αφορούν στην άσκηση ελεγκτικών αρμοδιοτήτων από τους Επιθεωρητές Α.Υ.Ε., στο πλαίσιο των αρμοδιοτήτων τους.

 

Άρθρο 125

Άσκηση αρμοδιοτήτων από την αρχή οργάνωσης εποπτείας και συντονισμού και τις αρχές εφαρμογής εποπτείας και διαχείρισης

  1. Οι αρμοδιότητες της αρχής οργάνωσης εποπτείας και συντονισμού και των αρχών εφαρμογής εποπτείας και διαχείρισης σύμφωνα με την παρ. 2 του άρθρου 123 και την παρ. 2 του άρθρου 124, αντίστοιχα, ασκούνται πρόσθετα προς αυτές της παρ. 3 του άρθρου 17 και της παρ. 3 του άρθρου 21 της υπ’ αρ. 510148/17.11.2022 κοινής απόφασης του Αναπληρωτή Υπουργού Οικονομικών και του Διοικητή της Επιθεώρησης Εργασίας «Οργανισμός Ανεξάρτητης Αρχής Επιθεώρηση Εργασίας» (Β΄ 5937). Στις αρχές εφαρμογής εποπτείας και διαχείρισης ο προϊστάμενος της Γενικής Διεύθυνσης Εποπτείας και Ελέγχων αναθέτει, κατόπιν εισήγησης της αρχής οργάνωσης εποπτείας και συντονισμού του άρθρου 123, τη διενέργεια επιθεωρήσεων, σε συγκεκριμένους κλάδους ή υποκλάδους οικονομικής δραστηριότητας ή σε συγκεκριμένες, επιμέρους εργασίες των δραστηριοτήτων, στην περιοχή ευθύνης εκάστης Αρχής ή σε πανελλαδική κλίμακα.
  2. Με απόφαση του Διοικητή της Επιθεώρησης Εργασίας που εκδίδεται σύμφωνα με την παρ. 3 του άρθρου 121 του ν. 4808/2021 (Α’ 101), οι αρμοδιότητες των άρθρων 123 και 124 κατανέμονται μεταξύ των Τμημάτων της Διεύθυνσης Προγραμματισμού και Συντονισμού Επιθεώρησης Ασφάλειας και Υγείας στην Εργασία και των Περιφερειακών Διευθύνσεων Επιθεώρησης Ασφάλειας και Υγείας στην Εργασία, αντίστοιχα. Με την ίδια απόφαση μπορεί να τροποποιείται η διάρθρωση σε Τμήματα της Διεύθυνσης Προγραμματισμού και Συντονισμού Επιθεώρησης Ασφάλειας και Υγείας στην Εργασία και των Περιφερειακών Διευθύνσεων Επιθεώρησης Ασφάλειας και Υγείας στην Εργασία, για την αποτελεσματικότερη υλοποίηση του έργου τους.
  3. Με απόφαση του Υπουργού Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης όταν μετέχουν στελέχη του εν λόγω Υπουργείου, και με απόφαση του Διοικητή της Επιθεώρησης Εργασίας όταν μετέχουν αποκλειστικά στελέχη της Επιθεώρησης Εργασίας, δύνανται να συγκροτούνται ομάδες εργασίας για την επεξεργασία προτάσεων επί των περ. γ), ι), ια), ιβ), ιγ), ιδ), ιε) και ιστ) της παρ. 2 του άρθρου 123 του παρόντος, στο πλαίσιο του άρθρου 566 του Κώδικα Εργατικού Δικαίου (π.δ. 62/2025, Α’ 121).
  4. Με απόφαση του Διοικητή της Επιθεώρησης Εργασίας καταρτίζεται Μοντέλο Ενεργειών Συμμόρφωσης (Μ.Ε.Σ.) που περιλαμβάνει τις διαδικασίες και τις οδηγίες για την καθοδήγηση των ενεργειών και των αποφάσεων των Επιθεωρητών που λαμβάνονται σε συνέχεια του ελέγχου κατά τα προβλεπόμενα στο άρθρο 149 του ν. 4512/2018 (Α’ 5). Στην απόφαση προσδιορίζονται το είδος των μέτρων και κυρώσεων που επιβάλλονται, με στόχο τη συμμόρφωση των επιχειρήσεων και κάθε άλλο σχετικό θέμα.
  5. Με κοινή απόφαση των Υπουργών Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης, Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών και Ανάπτυξης εξειδικεύονται και προσαρμόζονται τα μέτρα και οι κυρώσεις που προβλέπονται στην κείμενη νομοθεσία σύμφωνα με το άρθρο 151 του ν. 4512/2018, ορίζονται οι διαδικασίες επιβολής μέτρων ή κυρώσεων, ορίζονται τα πρόσθετα μέτρα που δεν προβλέπονται στην κείμενη νομοθεσία και οι όροι επιβολής τους, καθώς και κάθε άλλο σχετικό θέμα σύμφωνα με τις απαιτήσεις του Μ.Ε.Σ. της παρ. 4.

 

Άρθρο 126

Κυρώσεις σε εργοδότες για ανάθεση εργασιών σε πρόσωπα χωρίς την απαιτούμενη άδεια – Προσθήκη παρ. 6Α στο άρθρο 572 του Κώδικα Εργατικού Δικαίου

Στο άρθρο 572 του Κώδικα Εργατικού Δικαίου (π.δ. 62/2025, Α’ 121), περί διοικητικών κυρώσεων σε περίπτωση παράβασης της εργατικής νομοθεσίας, προστίθεται παρ. 6Α ως εξής:

«6Α. Στους εργοδότες που αναθέτουν την εκτέλεση εργασιών, για τις οποίες απαιτείται ειδική άδεια άσκησης επαγγέλματος με βάση την κείμενη νομοθεσία, σε άτομα που δεν διαθέτουν τις κατά περίπτωση αναγκαίες άδειες επαγγέλματος, επιβάλλονται διοικητικές κυρώσεις, βάσει της υπό στοιχεία Φ.Γ.9.6./οικ.15712/1013/7.11.2011 απόφασης του Αναπληρωτή Υπουργού Ανάπτυξης, Ανταγωνιστικότητας και Ναυτιλίας «Καθορισμός κριτηρίων και διαδικασίας επιβολής κυρώσεων, σύμφωνα με την παρ. 5 του άρθρου 12 του Ν. 3982/2011» (Β΄ 2540). Οι επιθεωρητές Ασφάλειας και Υγείας στην Εργασία της Επιθεώρησης Εργασίας, εφόσον διαπιστώνουν ειδικότερα, κατά τους ελέγχους που διενεργούν, τη μη κατοχή άδειας χειρισμού μηχανημάτων και γενικά εξοπλισμού εργασίας σύμφωνα με τα άρθρα 46 και 64 του π.δ. 1073/1981 (Α’ 260), το άρθρο 56 του π.δ. 70/1990 (Α’ 31), την παρ. 2.1 του Παραρτήματος ΙΙ του άρθρου 9 του π.δ. 395/1994 (Α’ 220) και τις παρ. 7 και 8 του Τμήματος ΙΙ του Μέρους Β’ του Παραρτήματος ΙV του άρθρου 12 του π.δ. 305/1996 (Α’ 212), ενημερώνουν τις αρμόδιες αρχές για την εφαρμογή της υπό στοιχεία Φ.Γ.9.6./οικ.15712/1013/7.11.2011 απόφασης.».

 

ΚΕΦΑΛΑΙΟ Ε’

ΜΕΤΑΒΑΤΙΚΕΣ ΚΑΙ ΚΑΤΑΡΓΟΥΜΕΝΕΣ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ ΜΕΡΟΥΣ Β’

 

Άρθρο 127

Μεταβατικές διατάξεις Κεφαλαίου Δ’

Μέχρι την έκδοση της απόφασης της παρ. 5 του άρθρου 125, σε περίπτωση παραβίασης της εργατικής νομοθεσίας, εφαρμόζονται:

α) ως προς τις επιβαλλόμενες διοικητικές κυρώσεις:

αα) το άρθρο 542 του Κώδικα Εργατικού Δικαίου (π.δ. 62/2025, Α’ 121), περί διοικητικών κυρώσεων,

αβ) το άρθρο 571, περί του είδους και του εύρους των κυρώσεων, και το άρθρο 572, περί διοικητικών κυρώσεων σε περίπτωση παράβασης της εργατικής νομοθεσίας, του Κώδικα Εργατικού Δικαίου, και

αγ) η υπ’ αρ. 29164/755/27.6.2019 απόφαση της Υπουργού Εργασίας, Κοινωνικής Ασφάλισης και Κοινωνικής Αλληλεγγύης «Κατηγοριοποίηση παραβάσεων και καθορισμός ύψους προστίμων που επιβάλλονται από τους Επιθεωρητές Εργασίας του Σώματος Επιθεώρησης Εργασίας (ΣΕΠΕ)» (Β΄ 2686),

β) ως προς τις επιβαλλόμενες ποινικές κυρώσεις, τα άρθρα 544 και 576 του Κώδικα Εργατικού Δικαίου, περί ποινικών κυρώσεων.

 

Άρθρο 128

Καταργούμενες διατάξεις Κεφαλαίου Δ’

Από την έναρξη ισχύος του παρόντος καταργείται το άρθρο 1 του α.ν. 501/1937 (Α’ 81).

 

  • 11 Μαρτίου 2026, 19:13 | ΣΥΛΛΟΓΟΣ ΕΠΙΘΕΩΡΗΤΩΝ ΑΣΦΑΛΕΙΑΣ ΚΑΙ ΥΓΕΙΑΣ ΣΤΗΝ ΕΡΓΑΣΙΑ & ΥΠΑΛΛΗΛΩΝ ΕΠΙΘΕΩΡΗΣΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ

    Ο Σύλλογος Επιθεωρητών Ασφάλειας και Υγείας στην Εργασία & Υπαλλήλων Επιθεώρησης Εργασίας εκφράζει την αντίθεσή του σχετικά με τη συμβατότητα των νέων διατάξεων του παρόντος υπό διαβούλευση νομοσχεδίου και του Ν. 4512/2018, με τις αρχές και τους άξονες λειτουργίας της Επιθεώρηση Εργασίας.
    Οι αντιθέσεις εστιάζουν στα εξής σημεία:
    1) Ο Νόμος 4512/2018 εισήγαγε ένα νέο πλαίσιο για την εποπτεία των οικονομικών δραστηριοτήτων και της αγοράς προϊόντων, με στόχο την απλοποίηση των ελέγχων και τη βελτίωση του επιχειρηματικού περιβάλλοντος. Η λογική του νόμου ήταν:
    • ενοποίηση κανόνων εποπτείας,
    • πιο συντονισμένοι έλεγχοι,
    • σύνδεση ελέγχων με την οικονομική δραστηριότητα και την αγορά.
    Σε αυτό το πλαίσιο, ορισμένες αρμοδιότητες εποπτείας (που συνδέονται με οικονομικές δραστηριότητες) τοποθετήθηκαν ή συντονίζονται μέσω δομών που σχετίζονται με την αναπτυξιακή πολιτική.
    Σε αντίθεση με τα παραπάνω, η ασφάλεια και υγεία στην εργασία είναι κατεξοχήν κοινωνική προστασία, όχι ρύθμιση αγοράς. Γι’ αυτό ιστορικά στις περισσότερες ευρωπαϊκές χώρες βρίσκεται:
    • είτε στο Υπουργείο Εργασίας
    • είτε σε ανεξάρτητη επιθεώρηση εργασίας
    και όχι σε υπουργεία με βασικό στόχο την οικονομική ανάπτυξη όπως το Υπουργείο Ανάπτυξης και Επενδύσεων. Αυτό σχετίζεται και με τις αρχές της International Labour Organization για την ανεξαρτησία της επιθεώρησης εργασίας.
    Η λογική του Υπουργείου Ανάπτυξης είναι:
    • ενιαία φιλοσοφία ελέγχων στην αγορά
    • κοινά εργαλεία risk assessment
    • λιγότερη διοικητική πολυπλοκότητα για τις επιχειρήσεις
    Δηλαδή μεταφορά προς ένα οικονομικο-ρυθμιστικό μοντέλο εποπτείας.
    Η πολιτική του Υπουργείου Ανάπτυξης διακηρύσσει ως στόχους:
    • την ανταγωνιστικότητα
    • τη μείωση διοικητικών βαρών
    • την διευκόλυνση επιχειρηματικής δραστηριότητας
    Σε αντίθεση με αυτό, η επιθεώρηση ασφάλειας έχει στόχο:
    • την πρόληψη εργατικών ατυχημάτων
    • την επιβολή νόμων και κανόνων
    • την προστασία εργαζομένων
    Από τα παραπάνω διαπιστώνουμε ότι υπάρχει κίνδυνος σύγκρουσης στόχων, διότι αυτές οι δύο λογικές δεν ταυτίζονται.
    Η ένταξη σε αναπτυξιακή εποπτεία για την ασφάλεια και υγεία στην εργασία δημιουργεί τρεις κινδύνους:
    • αλλοίωση προτεραιοτήτων των ελέγχων
    • πολιτική πίεση υπέρ της απορρύθμισης
    • υποβάθμιση της προληπτικής λογικής της επιθεώρησης
    Το σύνολο των επιθεωρήσεων στην ΕΕ συνδέονται με εργασιακές ή κοινωνικές δομές του κράτους και όχι με αναπτυξιακά υπουργεία.
    Ο προσανατολισμός του Ν 4512/2018 και του υπό διαβούλευση νομοσχεδίου, περί απλοποίησης διαδικασιών αδειοδότησης, διαμόρφωσης πολιτικών βελτίωσης του επιχειρηματικού περιβάλλοντος που σχετίζονται με την αναπτυξιακή πολιτική περιγράφονται ξεκάθαρα, ως επιχειρησιακός στόχος της Διεύθυνσης Συντονισμού και Παρακολούθησης του κανονιστικού πλαισίου για το επιχειρηματικό περιβάλλον, στο άρθρο 133 του Ν 4512: «Η παρακολούθηση και ο συντονισμός των μεταρρυθμιστικών ενεργειών για την απλοποίηση της αδειοδότησης και την αναμόρφωση της άσκησης εποπτείας στις οικονομικές δραστηριότητες και την αγορά προϊόντων, καθώς και η αξιολόγηση της εφαρμογής των ενεργειών αυτών, προκειμένου να υποστηρίζεται και να ενισχύεται η συμμόρφωση των επιχειρήσεων, να εμπεδώνονται σχέσεις εμπιστοσύνης μεταξύ του δημόσιου και ιδιωτικού τομέα και να επιτυγχάνεται η βελτίωση του επιχειρηματικού περιβάλλοντος».
    Αντίστοιχα, σύμφωνα με το άρθρο 126 της αιτιολογικής έκθεσης του Ν 4512/2018 εισάγεται το νέο γενικό πλαίσιο και οι γενικές αρχές για την άσκηση εποπτείας και τη διαδικασία ελέγχου των οικονομικών δραστηριοτήτων και των προϊόντων, με στόχο την αύξηση της συμμόρφωσης των επιχειρήσεων, την προστασία του δημοσίου συμφέροντος, την προστασία των επιχειρήσεων από φαινόμενα αθέμιτου ανταγωνισμού καθώς και την εύρυθμη λειτουργία της αγοράς και του επιχειρηματικού περιβάλλοντος. Με λίγα λόγια, έννοιες και προσανατολισμοί που δεν έχουν καμία σχέση με την κατεύθυνση και αποστολή της Επιθεώρησης Εργασίας, η οποία είναι μόνο η προστασία των εργαζομένων.

    2) Στις εποπτεύουσες αρχές εντάσσεται η Επιθεώρηση Εργασίας (άρθρο 132 Ν.4512/2018), το οποίο έρχεται σε αντίθεση με το άρθρο 102 του 4808/2021 (Περί ανεξαρτησίας) « Συνιστάται ανεξάρτητη διοικητική αρχή χωρίς νομική προσωπικότητα με την επωνυμία «Επιθεώρηση Εργασίας» και σκοπό τον έλεγχο της εφαρμογής της εργατικής νομοθεσίας. Η Επιθεώρηση Εργασίας απολαύει λειτουργικής ανεξαρτησίας, διοικητικής και οικονομικής αυτοτέλειας και δεν υπόκειται σε έλεγχο ή εποπτεία από κυβερνητικά όργανα, κρατικούς φορείς ή άλλες διοικητικές αρχές και υπόκειται σε κοινοβουλευτικό έλεγχο, σύμφωνα με τα οριζόμενα στον Κανονισμό της Βουλής».
    Γενικότερα, η Επιθεώρηση Εργασίας υφίσταται στην Ελλάδα από το 1911 και είναι ένας θεσμός παγκό-σμια αποδεκτός με άξονες λειτουργίας που προσδιορίζονται από την 81η Διεθνή Σύμβαση Εργασίας, την οποία έχει κυρώσει η χώρα μας με το Ν.3249/2-6-55 (ΦΕΚ 139/Α/2-6-55). Η 81 ΔΣΕ αποτελεί μέρος του εσωτερικού δικαίου και υπερισχύει του κοινού νόμου. Σύμφωνα με το Άρθρο 28 παρ. 1 του Συντάγματος, οι διεθνείς συμβάσεις από τη στιγμή που επικυρώνονται με νόμο και τίθενται σε ισχύ, αποτελούν αναπόσπαστο μέρος του εσωτερικού δικαίου και υπερισχύουν από κάθε άλλη αντίθετη διάταξη νόμου.

    Κεντρικοί άξονες λειτουργίας της 81 ΔΣΕ είναι:
    • θεσμοθέτηση συστήματος επιθεώρησης εργασίας
    • έλεγχος εφαρμογής εργατικής νομοθεσίας
    • συμβουλευτικός ρόλος προς εργαζόμενους και εργοδότες
    • λειτουργική ανεξαρτησία και επάρκεια επιθεωρητών

    3) Στο άρθρο 149 του Ν. 4512/2018 προβλέπεται: «Κάθε Αρχή Οργάνωσης Εποπτείας και Συντονισμού, καταρτίζει Μοντέλο Ενεργειών Συμμόρφωσης («ΜΕΣ») που περιλαμβάνει τις διαδικασίες και τις οδηγίες για την καθοδήγηση των ενεργειών και των αποφάσεων των ελεγκτών που λαμβάνονται σε συνέχεια του ελέγχου». Επίσης στο άρθρο 125 του υπό διαβούλευση νομοσχεδίου προβλέπεται: “ Με απόφαση του Διοικητή της Επιθεώρησης Εργασίας καταρτίζεται Μοντέλο Ενεργειών Συμμόρφωσης (Μ.Ε.Σ.) που περιλαμβάνει τις διαδικασίες και τις οδηγίες για την καθοδήγηση των ενεργειών και των αποφάσεων των Επιθεωρητών που λαμβάνονται σε συνέχεια του ελέγχου κατά τα προβλεπόμενα στο άρθρο 149 του ν. 4512/2018 (Α’ 5). Στην απόφαση προσδιορίζονται το είδος των μέτρων και κυρώσεων που επιβάλλονται, με στόχο τη συμμόρφωση των επιχειρήσεων και κάθε άλλο σχετικό θέμα”.

    Τα ανωτέρω άρθρα καταργούν την ανεξαρτησία του επιθεωρητή και την ελεύθερη κρίση του όπως διατυπώνεται ρητά στο άρθρο 17 παρ. (2) της 81 ΔΣΕ:
    «Επαφίεται εις την ελευθέραν κρίσιν των επιθεωρητών εργασίας όπως προβαίνουν εις ειδοποιήσεις ή εις συμβουλάς, αντί να προβαίνουν ή συνιστούν διώξεις».

    4) Το προβλεπόμενα στην Εποπτεία checklists μπορεί να έχουν σαν συνέπεια τα “καθοδηγημένα” αποτελέσματα, περιορίζοντας την ελεύθερη κρίση:
    ● το checklist να αντικαθιστά την κρίση του επιθεωρητή
    ● το σύστημα να προαποφασίζει την κύρωση
    ● ή να περιορίζει την επιλογή του επιθεωρητή μεταξύ σύστασης, προθεσμίας ή κύρωσης.

    5) Στο άρθρο 128 παρ. (10) και στο άρθρο 152 παρ. 9 του Ν. 4512/2018 προβλέπεται: « Οι ελεγκτικές αρμοδιότητες μπορούν να ασκούνται και από φυσικά ή νομικά πρόσωπα στα οποία παραχωρείται η σχετική αρμοδιότητα από την εποπτεύουσα αρχή για την υποβοήθηση του έργου τους. Οι ελεγκτές του πρώτου εδαφίου πιστοποιούνται για τον σκοπό αυτόν από διαπιστευμένο φορέα για την άσκηση των εκάστοτε κατά παραχώρηση αρμοδιοτήτων. Με απόφαση του καθ’ ύλην αρμόδιου Υπουργού ορίζονται οι κατά παραχώρηση αρμοδιότητες, ο τρόπος παραχώρησης, η πιστοποίηση των προσώπων που αναλαμβάνουν τις σχετικές αρμοδιότητες, ο τρόπος άσκησης αυτών και κάθε άλλο σχετικό θέμα».
    Στο άρθρο 152 παρ. 8 του Ν. 4512/2018 αναφέρεται: “Σε κάθε εποπτεύουσα αρχή συντάσσεται μητρώο ελεγκτών το οποίο κοινοποιείται ετησίως στο αρμόδιο Υπουργείο και στη Διεύθυνση του άρθρου 133, η οποία συντάσσει ενιαίο μητρώο ελεγκτών. Στο μητρώο εντάσσεται κάθε πρόσωπο που εμπίπτει στον ορισμό του ελεγκτή όπως ορίζεται στο άρθρο 128”. Όπου στο άρθρο 128 παρ 10 διατυπώνεται: “ Ελεγκτής: α) ο δημόσιος υπάλληλος της εποπτεύουσας αρχής με αρμοδιότητα την άσκηση εποπτείας, β) το φυσικό πρόσωπο που έχει εγγραφεί σε μητρώο της εποπτεύουσας αρχής, στο οποίο ανατίθεται η άσκηση εποπτείας”.

    Τα ανωτέρω είναι σε αντίθεση με το άρθρο 6 της 81 ΔΣΕ όπου προβλέπεται «Το προσωπικόν της επι-θεωρήσεως αποτελείται από δημοσίους υπαλλήλους περί ων αι καταστατικαί διατάξεις και αι συνθήκαι της υπηρεσίας εξασφαλίζουν την μονιμότητα της απασχολήσεως αυτών και την ανεξαρτησίαν των από πάσης κυβερνητικής μεταβολής και πάσης ατόπου εξωτερικής επιρροής»
    6) Η διάταξη του άρθρου 154 παρ. (α) του Ν. 4512/2018 που προβλέπει γενικά για τους ελεγκτές, άρα και για τους Επιθεωρητές Εργασίας, ότι “ασκούν εποπτεία ΜΟΝΟ μετά από υπηρεσιακή, έγγραφη ή προφορική, εντολή και ανάθεση διεξαγωγής ελέγχου”, έρχεται σε αντίθεση με τον Ν. 4808/2021, και 81 ΔΣΕ, που δίνουν στους επιθεωρητές λειτουργική ανεξαρτησία και ισχυρές ελεγκτικές εξουσίες. Σε συνδυασμό και με επόμενες παραγράφους του ίδιου άρθρου (παρ. γ, ε) περιορίζουν την ανεξαρτησία του Επιθεωρητή στην άσκηση του ελεγκτικού έργου. Ειδικότερα, η διαδικασία γραπτής εντολής :
    • Περιορίζει τον αιφνιδιαστικό έλεγχο της Επιθεώρησης, άρθρο 12 της (ΔΣΕ) η οποία εισέρχεται ελεύθερα στους χώρους εργασίας χωρίς προηγούμενη ειδοποίηση οποιαδήποτε ώρα της ημέρας ή της νύχτας.
    • Αυξάνει τον κίνδυνο προειδοποίησης και απόκρυψης παραβάσεων, πριν από την διενέργεια του ελέγχου
    Σε κάθε περίπτωση, οι Επιθεωρητές έχουν ελεγκτική αρμοδιότητα λόγω της ιδιότητάς τους εκ του νόμου, και δεν χρειάζονται ειδική εντολή για κάθε έλεγχο. Σύμφωνα με την ισχύουσα νομοθεσία έχουν την εξουσιοδότηση να:
    • Εισέρχονται ελεύθερα και χωρίς προειδοποίηση στους χώρους εργασίας
    • Πραγματοποιούν ελέγχους οποιαδήποτε ώρα λειτουργίας
    • Ζητούν έγγραφα και στοιχεία
    • Συνομιλούν και να παίρνουν μαρτυρίες εργαζομένων και εργοδοτών

    7) Στο άρθρο 155 στις παρ. (στ), (ζ) και (η) προβλέπεται: “ στ. να απαιτεί την τήρηση εχεμύθειας για πληροφορίες εμπιστευτικού χαρακτήρα, στις οποίες ο ελεγκτής έχει πρόσβαση κατά τη διάρκεια του ελέγχου, ζ. να προβαίνει σε καταγγελία, σύμφωνα με την παρ. 9 του άρθρου 157, αν ο ελεγκτής υποδεικνύει ανάρμοστη ή παράνομη συμπεριφορά, ή αν προκύπτει σύγκρουση ιδιωτικού και δημοσίου συμφέροντος, η. να αιτείται την εξαίρεση του ελεγκτή, αν υπάρχει εύλογη και αιτιολογημένη αμφιβολία για την αμεροληψία του, θ. να λαμβάνει γνώση και αντίγραφα όλων των εγγράφων και αποτελεσμάτων του ελέγχου, να διατυπώνει απόψεις, να υποβάλει εξηγήσεις ή ενστάσεις, ακόμα και κατά τη διενέργεια του ελέγχου”.

    Εδώ πρωτίστως να υπογραμμίσουμε ότι η υποχρέωση τήρησης απορρήτου από τους επιθεωρητές εργασίας προβλέπεται στο νομοθετικό μας πλαίσιο. Όσο για τις παραγράφους που προβλέπουν και δίνουν την δυνατότητα εξαίρεσης του επιθεωρητή, είναι αντίθετες με την λειτουργική ανεξαρτησία των επιθεωρητών εργασίας και ανοίγει τον δρόμο της παρεμπόδισης του ελέγχου και της έλλειψης κάθε προστατευτικού και νομικού πλαισίου κατά την άσκηση των καθηκόντων τους. Οι προβλέψεις αυτές των παραγράφων στ, ζ και η λειτουργούν ουσιαστικά υπέρ του “περιορισμού του ελέγχου” και της παρεμπόδισής του, που διενεργείται στις επιχειρήσεις.

    Στο άρθρο 157 παρ. 1 & 2 προβλέπεται : “1. Οικονομικός φορέας ή εκπρόσωπός του ή άλλο πρόσωπο, που εμπλέκεται στο πλαίσιο της εποπτείας, μπορεί να υποβάλει καταγγελία για τη συμπεριφορά του ελεγκτή. Η καταγγελία υποβάλλεται στην αρμόδια εποπτεύουσα αρχή με κάθε πρόσφορο μέσο επικοινωνίας, ηλεκτρονικά, μέσω ηλεκτρονικού ταχυδρομείου, με επιστολή ή και τηλεφωνικώς. 2. Η εποπτεύουσα αρχή διαβιβάζει αρμοδίως την καταγγελία στην εισαγγελική αρχή εφόσον πιθανολογείται τέλεση αξιόποινων πράξεων και στα πειθαρχικά όργανα του ν. 3528/2007 (Α΄26)”.

    Στο ανωτέρω άρθρο επίσης διαπιστώνουμε μία σπουδή του νομοθέτη να δημιουργήσει εργαλεία και νόμιμες δυνατότητες στον ελεγχόμενο να:
    • διακόψει τον έλεγχο
    • αμφισβητήσει νομίμως τον έλεγχο
    • καταγγείλει τους επιθεωρητές για πλημμελή άσκηση καθηκόντων τους
    • παρεμποδίσει την ίδια τη λειτουργία των ελεγκτικών μηχανισμών του κράτους

    Συνοψίζοντας, η υπαγωγή της Επιθεώρησης Εργασίας στην Εποπτεία Ελέγχων αλλοιώνει τον χαρακτήρα της, που στοχεύει στην προστασία των εργαζομένων και την εντάσσει σε ένα πλαίσιο αντίθετο με την αποστολή της, όπως οι πολιτικές οικονομικής προώθησης, η στήριξη και διευκόλυνση των νέων επενδύσεων, απλούστευση διαδικασιών, βελτίωση του επιχειρηματικού περιβάλλοντος, εύρυθμη λειτουργία της αγοράς που αφορούν και είναι στόχευση του Υπουργείου Ανάπτυξης.
    Ο Σύλλογος Επιθεωρητών Ασφάλειας και Υγείας στην Εργασία & Υπαλλήλων Επιθεώρησης Εργασίας απορρίπτει το υπό διαβούλευση νομοσχέδιο για τους λόγους που παρουσίασε αναλυτικά ανωτέρω και ζητά την απόσυρσή του.

  • 2 Μαρτίου 2026, 12:17 | ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ Ζ ΜΕΚΟΣ

    «Με απόφαση του Διοικητή της Επιθεώρησης Εργασίας καταρτίζεται Μοντέλο Ενεργειών Συμμόρφωσης (Μ.Ε.Σ.) που περιλαμβάνει τις διαδικασίες και τις οδηγίες για την καθοδήγηση των ενεργειών και των αποφάσεων των Επιθεωρητών που λαμβάνονται σε συνέχεια του ελέγχου κατά τα προβλεπόμενα στο άρθρο 149 του ν. 4512/2018 (Α’ 5). Στην απόφαση προσδιορίζονται το είδος των μέτρων και κυρώσεων που επιβάλλονται, με στόχο τη συμμόρφωση των επιχειρήσεων και κάθε άλλο σχετικό θέμα.»

    Η λογική της διάταξης αυτής (όπως και όλου του νομοθετήματος) είναι αντίθετη με την υπ’ αριθμόν 81 Διεθνή Σύμβαση Εργασίας, που κυρώθηκε με το Ν. 3249 / 1955 και έχει υπερνομοθετική ισχύ. Σύμφωνα με το άρθρο 17 παράγ. 2 αυτής, «Επαφίεται εις την ελευθέραν κρίσιν των επιθεωρητών εργασίας όπως προβαίνουν εις ειδοποιήσεις ή εις συμβουλάς αντί να προβαίνουν ή συνιστούν διώξεις.»

    Με τις προτεινόμενες ρυθμίσεις αλλοιώνεται λοιπόν ο χαρακτήρας της Επιθεώρησης Εργασίας.

  • 2 Μαρτίου 2026, 11:02 | Αμανατίδου Ελένη

    Άρθρο 126

    Κυρώσεις σε εργοδότες για ανάθεση εργασιών σε πρόσωπα χωρίς την απαιτούμενη άδεια – Προσθήκη παρ. 6Α στο άρθρο 572 του Κώδικα Εργατικού Δικαίου

    Στο άρθρο 572 του Κώδικα Εργατικού Δικαίου (π.δ. 62/2025, Α’ 121), περί διοικητικών κυρώσεων σε περίπτωση παράβασης της εργατικής νομοθεσίας, προστίθεται παρ. 6Α ως εξής:

    «6Α. Στους εργοδότες που αναθέτουν την εκτέλεση εργασιών, για τις οποίες απαιτείται ειδική άδεια άσκησης επαγγέλματος με βάση την κείμενη νομοθεσία, σε άτομα που δεν διαθέτουν τις κατά περίπτωση αναγκαίες άδειες επαγγέλματος, επιβάλλονται διοικητικές κυρώσεις, βάσει της υπό στοιχεία Φ.Γ.9.6./οικ.15712/1013/7.11.2011 απόφασης του Αναπληρωτή Υπουργού Ανάπτυξης, Ανταγωνιστικότητας και Ναυτιλίας «Καθορισμός κριτηρίων και διαδικασίας επιβολής κυρώσεων, σύμφωνα με την παρ. 5 του άρθρου 12 του Ν. 3982/2011» (Β΄ 2540). Οι επιθεωρητές Ασφάλειας και Υγείας στην Εργασία της Επιθεώρησης Εργασίας, εφόσον διαπιστώνουν ειδικότερα, κατά τους ελέγχους που διενεργούν, τη μη κατοχή άδειας χειρισμού μηχανημάτων και γενικά εξοπλισμού εργασίας σύμφωνα με τα άρθρα 46 και 64 του π.δ. 1073/1981 (Α’ 260), το άρθρο 56 του π.δ. 70/1990 (Α’ 31), την παρ. 2.1 του Παραρτήματος ΙΙ του άρθρου 9 του π.δ. 395/1994 (Α’ 220) και τις παρ. 7 και 8 του Τμήματος ΙΙ του Μέρους Β’ του Παραρτήματος ΙV του άρθρου 12 του π.δ. 305/1996 (Α’ 212), ενημερώνουν τις αρμόδιες αρχές για την εφαρμογή της υπό στοιχεία Φ.Γ.9.6./οικ.15712/1013/7.11.2011 απόφασης.».

    Το συγκεκριμένο άρθρο θα δημιουργήσει ακόμη μεγαλύτερο πρόβλημα στην εφαρμογή της υπό στοιχεία Φ.Γ.9.6./οικ.15712/1013/7.11.2011 απόφασης, η οποία δεν έχει εναρμονιστεί με τον Ν. 4512/2018 και παρουσιάζει ήδη πολλές ασάφειες και ελλείψεις. Για την εφαρμογή των διατάξεων της προαναφερόμενης απόφασης, αποτελεί προϋπόθεση ο χαρακτηρισμός των μηχανημάτων ως μηχανημάτων έργου και η κατάταξη των εγκαταστάσεων ως ηλεκτρομηχανολογικών, το οποίο, όμως δεν αποτελεί αρμοδιότητα του ΣΕΠΕ αλλά των Δ/νσεων Ανάπτυξης. Θεωρώ απαραίτητη καταρχήν την επαναδιατύπωση της υπουργικής απόφασης με ενσωμάτωση του πνεύματος των διατάξεων του Ν. 4512/2018 (ιδίως για τον έλεγχο της συμμόρφωσης). Προτείνεται: (α) η αντιστοίχιση των ειδικοτήτων του ΕΦΚΑ και του ΣΕΠΕ με τις ειδικότητες του Ν. 3982/2011, (β) ο προκαταρκτικός έλεγχος κατά τη δήλωση ειδικότητας στο ΣΕΠΕ, ώστε η δήλωση τεχνικής ειδικότητας να γίνεται μόνο εφόσον υφίσταται η αντίστοιχη άδεια ή βεβαίωση αναγγελίας και εφόσον διασφαλίζεται η νόμιμη τεχνική επίβλεψη, (γ) η συγκρότηση μικτών κλιμακίων ΣΕΠΕ και Δ/νσεων Ανάπτυξης για τη διερεύνηση των συνθηκών των ατυχημάτων. Σε κάθε περίπτωση, το συγκεκριμένο άρθρο δεν είναι διατυπωμένο σωστά και δεν είναι ξεκάθαρο αν αφορά μόνο τα μηχανήματα έργου. Επιφυλάσσομαι για περισσότερα σχόλια.