Δεύτερο Βιβλίο: Διαδικασία στα Πρωτοβάθμια Δικαστή

ΚΕΦΑΛΑΙΟ Α`
ΑΠΟΠΕΙΡΑ ΣΥΜΒΙΒΑΣΜΟΥ

Αρθρο 208
(Το άρθρο 208 καταργείται)

Άρθρο 209
1. Όποιος έχει την πρόθεση να ασκήσει αγωγή μπορεί πριν από την κατάθεσή της να ζητήσει τη συμβιβαστική επέμβαση του αρμόδιου για την εκδίκαση της αγωγής ειρηνοδίκη. Για το σκοπό αυτό ή υποβάλλεται αίτηση προς τον ειρηνοδίκη, στην οποία πρέπει να αναγράφεται συνοπτικά το αντικείμενο της διαφοράς, ή εμφανίζονται αυθόρμητα οι ενδιαφερόμενοι ενώπιόν του.
2. Ο ειρηνοδίκης, όταν υποβληθεί αίτηση συμβιβασμού καλεί ενώπιόν του το συντομότερο σε ορισμένη ημέρα και ώρα όλους τους ενδιαφερομένους. Η πρόσκληση του ειρηνοδίκη πρέπει να αναφέρει με συντομία τη διαφορά.
Αν προσέλθουν αυθόρμητα όλοι οι ενδιαφερόμενοι, ο ειρηνοδίκης μπορεί αμέσως να προχωρήσει σε συμβιβαστική επέμβαση. Η συμβιβαστική επέμβαση του ειρηνοδίκη δεν είναι ανάγκη να γίνεται δημόσια, όμως για την επέμβαση αυτή τηρούνται Πρακτικά.
3. Αν αυτός που υπέβαλε την αίτηση δεν εμφανιστεί, η αίτηση θεωρείται ότι δεν υποβλήθηκε ποτέ και καταδικάζεται αυτός στα δικαστικά έξοδα. Αν δεν εμφανιστεί κάποιος απ` αυτούς που κλήθηκαν, αναφέρεται αυτό στα πρακτικά και η συμβιβαστική επέμβαση του ειρηνοδίκη θεωρείται ότι απέτυχε.

Άρθρο 210
1. Ο ειρηνοδίκης κατά την συμβιβαστική επέμβαση εξετάζει μαζί με τους ενδιαφερομένους ολόκληρη τη διαφορά χωρίς να δεσμεύεται από το ισχύον δικονομικό και ουσιαστικό δίκαιο, εκτιμά ελεύθερα τα διάφορα πραγματικά περιστατικά και προσπαθεί να βρει τρόπο συμβιβασμού. Ιδίως έχει το δικαίωμα να διατάζει αυτοψία, πραγματογνωμοσύνη, την προσαγωγή οποιουδήποτε εγγράφου, την προσωπική εμφάνιση των διαδίκων και μπορεί να εξετάζει μάρτυρες, έστω και χωρίς όρκο, και γενικά να ενεργεί οποιαδήποτε πράξη για να διευκρινιστεί η διαφορά.
2. Ο συμβιβασμός μπορεί να αφορά ολόκληρη τη διαφορά ή μόνο μέρος της.
3. (Η παράγραφος 3 καταργείται)

Άρθρο 211
(Το άρθρο 211 καταργείται.)

Άρθρο 212
1. Για τις ενέργειες του ειρηνοδίκη προς συμβιβασμό γίνεται σύντομη αναφορά στα Πρακτικά.
2. Αν η συμβιβαστική επέμβαση αποτύχει, γίνεται σχετική αναφορά στα πρακτικά και σημειώνεται από τον ειρηνοδίκη ο λόγος της αποτυχίας.
3. Αν επιτευχθεί συμβιβασμός, αναγράφονται λεπτομερώς στο πρακτικό
όλοι οι όροι του.
4. Ο συμβιβασμός που έγινε σύμφωνα με τα άρθρα 209 και επόμενα έχει
όλα τα αποτελέσματα του δικαστικού συμβιβασμού.

Άρθρο 213
Η αίτηση συμβιβαστικής επέμβασης θεωρείται ότι δεν υποβλήθηκε ποτέ, αν δεν συντρέχουν οι προϋποθέσεις του ουσιαστικού δικαίου για να είναι έγκυρος ο συμβιβασμός. Στην περίπτωση αυτή γίνεται σχετική σημείωση στα πρακτικά.

Άρθρο 214
Η υποβολή αίτησης για συμβιβαστική επέμβαση του ειρηνοδίκη έχει όλες τις συνέπειες της άσκησης αγωγής, εφόσον αυτή ασκηθεί μέσα σε τρεις μήνες από την αποτυχία της συμβιβαστικής επέμβασης.

Άρθρο 214 Α
1. Οι διάδικοι μπορούν να συμβιβάζονται, μετά την επέλευση της εκκρεμοδικίας μέχρι την έκδοση τελεσίδικης απόφασης και χωρίς να υφίσταται στάση της δίκης, όταν αντικείμενο της είναι ιδιωτικού δικαίου διαφορά, για την οποία επιτρέπεται κατά το ουσιαστικό δίκαιο να συνομολογηθεί συμβιβασμός.
2. Για το συμβιβασμό συντάσσεται ατελώς πρακτικό, που περιλαμβάνει το περιεχόμενο της συμφωνίας τους και ιδίως το είδος του αναγνωριζόμενου δικαιώματος, το ποσό της οφειλόμενης παροχής και τους τυχόν όρους υπό τους οποίους θα εκπληρωθεί, καθώς και πρόβλεψη για τα Δικαστικά έξοδα. Το πρακτικό συντάσσεται σε τόσα αντίτυπα όσοι και οι διάδικοι ή ομάδες διαδίκων, που αντιδικούν, χρονολογείται και υπογράφεται από αυτούς ή από τους δικηγόρους τους αν έχουν ειδική πληρεξουσιότητα κατά το άρθρο 98 περίπτωση β`.
3. Κάθε διάδικος μπορεί, προσκομίζοντας το πρακτικό σε πρωτότυπο, να ζητήσει την επικύρωση του από το δικαστή ή τον πρόεδρο του δικαστηρίου, ενώπιον του οποίου εκκρεμεί η αγωγή ή το ένδικο μέσο. Το πρακτικό επικυρώνεται αφού διαπιστωθεί ότι:
α) η διαφορά είναι δεκτική συμβιβαστικής επίλυσης,
β) το πρακτικό έχει υπογραφεί σύμφωνα με όσα προαναφέρονται και
γ) από αυτό προκύπτει σαφώς το είδος του αναγνωριζόμενου δικαιώματος και το ποσό της οφειλόμενης παροχής, καθώς και οι τυχόν όροι εκπλήρωσης της. Αν η διαφορά περιλαμβάνει και καταψήφιση, το πρακτικό αποτελεί από την επικύρωση του τίτλο εκτελεστό και περιάπτεται με τον εκτελεστήριο τύπο από το αρμόδιο για την επικύρωση του δικαστήριο. Αν η διαφορά έχει χαρακτήρα απλώς αναγνωριστικό, το πρακτικό αποδεικνύει το δικαίωμα. Με την επικύρωση του πρακτικού επέρχεται κατάργηση της δίκης.

Άρθρο 214Β
1. Διαφορές ιδιωτικού δικαίου μπορούν να επιλυθούν και με προσφυγή σε δικαστική μεσολάβηση.
Η προσφυγή στη δικαστική μεσολάβηση, η οποία είναι προαιρετική, μπορεί να γίνει πριν από την άσκηση της αγωγής ή και κατά τη διάρκεια της εκκρεμοδικίας.

2. Σε κάθε πρωτοδικείο και εφετείο ορίζονται, για δύο έτη, με δυνατότητα ανανέωσης για ένα επιπλέον έτος, ένας ή περισσότεροι από τους υπηρετούντες προέδρους πρωτοδικών και εφετών ή από τους αρχαιότερους πρωτοδίκες και εφέτες, ως μεσολαβητές μερικής ή πλήρους απασχόλησης.
3. Η δικαστική μεσολάβηση περιλαμβάνει ξεχωριστές και κοινές ακροάσεις και συζητήσεις των μερών και των πληρεξούσιων δικηγόρων τους με τον μεσολαβητή δικαστή, ο οποίος και μπορεί να απευθύνει στα μέρη μη δεσμευτικές προτάσεις επίλυσης της διαφοράς. Κάθε ενδιαφερόμενος μπορεί, μετά ή δια πληρεξουσίου δικηγόρου, να προσφεύγει στον κατά τόπον αρμόδιο δικαστή μεσολαβητή υποβάλλοντας γραπτώς το αίτημα του.
4. Το δικαστήριο στο οποίο είναι εκκρεμής η υπόθεση μπορεί σε κάθε στάση της δίκης, ανάλογα με την περίπτωση και λαμβάνοντας υπόψη όλες τις περιστάσεις της υπόθεσης, να καλεί τα μέρη να προσφύγουν στη δικαστική μεσολάβηση για την επίλυση της διαφοράς τους και ταυτόχρονα, αν συμφωνούν τα μέρη, να αναβάλει την εκδίκαση της υπόθεσης σε σύντομη δικάσιμο και πάντως όχι πέραν του εξαμήνου.
5. Αν τα μέρη καταλήξουν σε συμφωνία συντάσσεται πρακτικό μεσολάβησης. Το πρακτικό υπογράφεται από τον μεσολαβητή, τα μέρη και τους πληρεξουσίους δικηγόρους τους και το πρωτότυπο του κατατίθεται στη γραμματεία του πρωτοδικείου όπου διεξήχθη η μεσολάβηση.
Κατά την κατάθεση ο ενδιαφερόμενος υποβάλλει παράβολο υπέρ του Δημοσίου, το ύψος και η αναπροσαρμογή του οποίου καθορίζονται με κοινή απόφαση των Υπουργών Οικονομικών και Δικαιοσύνης, Διαφάνειας και Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων Από την κατάθεση στη γραμματεία του πρωτοδικείου, το πρακτικό μεσολάβησης, εφόσον περιέχει συμφωνία των μερών για ύπαρξη αξίωσης, αποτελεί εκτελεστό τίτλο, σύμφωνα με το άρθρο 904 παράγραφος 2 εδάφιο γ` Κ.Πολ.Δ.
6. Η μεσολάβηση πρέπει να διεξάγεται κατά τρόπο που να μην παραβιάζει το απόρρητο αυτής, εκτός αν τα μέρη συμφωνήσουν άλλως. Πριν από την έναρξη της διαδικασίας όλοι οι συμμετέχοντες δεσμεύονται εγγράφως να τηρήσουν το απόρρητο της διαδικασίας.

ΚΕΦΑΛΑΙΟ Β`
ΑΣΚΗΣΗ ΤΗΣ ΑΓΩΓΗΣ

Άρθρο 215
1. Η αγωγή ασκείται με κατάθεση δικογράφου στη γραμματεία του δικαστηρίου στο οποίο απευθύνεται και με επίδοση αντιγράφου της στον εναγόμενο. Η κατάθεση του δικογράφου μπορεί να γίνεται και με ηλεκτρονικά μέσα σύμφωνα με την παράγραφο 4 του άρθρου 119. Κάτω από το δικόγραφο που κατατέθηκε συντάσσεται έκθεση στην οποία αναφέρεται η ημέρα, ο μήνας και το έτος της κατάθεσης, καθώς και το ονοματεπώνυμο του καταθέτη. Η έκθεση μπορεί να συντάσσεται και με ηλεκτρονικά μέσα σύμφωνα με την παράγραφο 2 του άρθρου 117. Αναφορά του δικογράφου της αγωγής που κατατέθηκε γίνεται χωρίς καθυστέρηση σε ειδικό βιβλίο με αλφαβητικό ευρετήριο. Στο βιβλίο αυτό αναγράφονται με αύξοντα αριθμό και χρονολογική σειρά οι αγωγές που κατατίθενται και αναφέρονται τα ονοματεπώνυμα των διαδίκων, η χρονολογία της κατάθεσης και το αντικείμενο της διαφοράς. Στη γραμματεία κάθε δικαστηρίου τηρείται και ηλεκτρονικό αρχείο αγωγών.
2. Στην περίπτωση του άρθρου 237, η αγωγή επιδίδεται στον εναγόμενο μέσα σε προθεσμία τριάντα ημερών από την κατάθεσή της. Αν η αγωγή δεν επιδοθεί μέσα στην προθεσμία αυτή, θεωρείται ως μη ασκηθείσα.

Άρθρο 216
1. Η αγωγή εκτός από τα στοιχεία που ορίζονται στα άρθρα 118 ή 117 πρέπει να περιέχει α) σαφή έκθεση των γεγονότων που θεμελιώνουν σύμφωνα με το νόμο την αγωγή και δικαιολογούν την άσκησή της από τον ενάγοντα κατά του εναγομένου, β) ακριβή περιγραφή του αντικειμένου της διαφοράς, γ) ορισμένο αίτημα.
2. Στην αγωγή αναφέρεται: α) προκειμένου για δίκες περιουσιακών σχέσεων η χρηματική αξία του επίδικου αντικειμένου και β) τα στοιχεία που θεμελιώνουν την αρμοδιότητα του δικαστηρίου.

Άρθρο 217
Οι διατάξεις για την αγωγή εφαρμόζονται και σε κάθε δικόγραφο εισαγωγικό δίκης, εκτός αν ορίζει διαφορετικά ο νόμος.

Άρθρο 218
1. Περισσότερες αιτήσεις του ίδιου ενάγοντος κατά του ίδιου εναγομένου οι οποίες πηγάζουν από την ίδια ή διαφορετική αιτία, αφορούν το ίδιο ή διαφορετικό αντικείμενο και στηρίζονται στον ίδιο ή διαφορετικό λόγο μπορούν να ενωθούν στο ίδιο δικόγραφο αγωγής α) αν δεν είναι αντιφατικές μεταξύ τους, β) αν στο σύνολό τους υπάγονται λόγω ποσού στο δικαστήριο όπου εισάγονται, γ) αν υπάγονται στην τοπική αρμοδιότητα του ίδιου δικαστηρίου, δ) αν υπάγονται στο ίδιο είδος διαδικασίας, ε) αν η σύγχρονη εκδίκασή τους δεν επιφέρει σύγχυση.
2. Αν ενωθούν περισσότερες αιτήσεις χωρίς να συντρέχουν οι προϋποθέσεις της παραγράφου 1, διατάσσεται ύστερα από αίτηση ή και αυτεπαγγέλτως ο χωρισμός και στην περίπτωση καθ` ύλην ή κατά τόπον αναρμοδιότητας εφαρμόζονται τα άρθρα 46 και 47.

Άρθρο 219
1. Αγωγή υπό αίρεση δεν επιτρέπεται, μπορεί όμως ο ενάγων για την περίπτωση που απορριφθεί η πρώτη βάση ή αίτηση της αγωγής να τη στηρίξει σε άλλη βάση ή να υποβάλει άλλη αίτηση που στηρίζεται στην ίδια ή σε άλλη βάση.
2. Η επιβοηθητική σύμφωνα με την παράγραφο 1 άσκηση αγωγής μπορεί να γίνει με το ίδιο ή άλλο δικόγραφο.
3. Οι διατάξεις της παραγράφου 1 εφαρμόζονται και στην ανταγωγή.

Άρθρο 220
1. Αγωγές, στις οποίες περιλαμβάνονται και αναγνωριστικές ή ανακοπές εμπράγματες, μικτές ή νομής, εκτός από τα Ασφαλιστικά μέτρα νομής, καθώς και αγωγές διάρρηξης δικαιοπραξίας ως καταδολιευτικής, όταν αφορούν ακίνητα, εγγράφονται ύστερα από αίτηση του ενάγοντος ή ανακόπτοντος στα βιβλία διεκδικήσεων του γραφείου της περιφέρειας όπου βρίσκεται το ακίνητο μέσα σε τριάντα ημέρες από την κατάθεση τους, διαφορετικά απορρίπτονται και αυτεπαγγέλτως ως απαράδεκτες.
2. Αν οι αγωγές και ανακοπές που εγγράφηκαν στα βιβλία διεκδικήσεων είναι φανερά αβάσιμες, διατάσσεται η διαγραφή τους, κατά τη διαδικασία των άρθρων 740 επ. Στη Συζήτηση κλητεύεται υποχρεωτικά αυτός που έχει καταθέσει την αγωγή ή ανακοπή που πρέπει να διαγραφεί. Μετά την παρέλευση δεκαετίας από την κατάθεση, η διαγραφή μπορεί να διαταχθεί και χωρίς κλήτευση, αν κατά την κρίση του δικαστηρίου αυτή είναι δύσκολη.
3. Με διατάγματα που εκδίδονται ύστερα από πρόταση του Υπουργού της Δικαιοσύνης ορίζεται ο τρόπος που τηρούνται τα βιβλία διεκδικήσεων.

ΚΕΦΑΛΑΙΟΝ Γ`
ΣΥΝΕΠΕΙΕΣ ΑΠΟ ΤΗΝ ΑΣΚΗΣΗ ΤΗΣ ΑΓΩΓΗΣ

Άρθρο 221
1. Με την άσκηση της αγωγής, σύμφωνα με το άρθρο 215, η κατάθεσή της έχει ως συνέπεια α) εκκρεμοδικία, β) το αμετάβλητο της δικαιοδοσίας και Αρμοδιότητας του δικαστηρίου, γ) την προτίμηση ανάμεσα σε περισσότερα αρμόδια δικαστήρια, και η επίδοση της έχει ως συνέπεια τα αποτελέσματα που το ουσιαστικό δίκαιο ορίζει ότι επέρχονται από την έγερση της αγωγής.
2. Εκκρεμοδικία συνεπάγεται και η υποβολή, ενώ διαρκεί η δίκη, αίτησης με την οποία επιδιώκεται καταψήφιση, αναγνώριση ή διάπλαση, καθώς και η πρόταση ένστασης συμψηφισμού.

Άρθρο 222
1. Οταν επέλθει η εκκρεμοδικία και όσο αυτή διαρκεί, δεν μπορεί να γίνει σε οποιοδήποτε δικαστήριο νέα δίκη για την ίδια επίδικη διαφορά ανάμεσα στους ίδιους διαδίκους, εφόσον εμφανίζονται με την ίδια ιδιότητα.
2. Αν κατά την διάρκεια της εκκρεμοδικίας ασκηθεί άλλη αγωγή, ανταγωγή ή κύρια παρέμβαση ή προταθεί ένσταση συμψηφισμού για την ίδια επίδικη διαφορά, αναστέλλεται και αυτεπαγγέλτως η εκδίκασή της εωσότου περατωθεί η πρώτη δίκη.

Άρθρο 223
Όταν επέλθει η εκκρεμοδικία, είναι απαράδεκτη η μεταβολή του αιτήματος της αγωγής. Κατ` εξαίρεση μπορεί ο ενάγων με τις προτάσεις ή με δήλωση στα πρακτικά εωσότου περατωθεί η δίκη στον πρώτο βαθμό να περιορίσει το αίτημα της αγωγής ή να ζητήσει 1) τα παρεπόμενα του κύριου αντικειμένου της αγωγής και 2) αντί γι’ αυτό που ζητήθηκε αρχικά άλλο αντικείμενο ή το διαφέρον εξαιτίας μεταβολής που επήλθε.

Άρθρο 224
Είναι απαράδεκτο να μεταβληθεί η βάση της αγωγής. Με τις προτάσεις που κατατίθενται ενώπιον του πρωτοβάθμιου δικαστηρίου ή με προφορική δήλωση που καταχωρίζεται στα Πρακτικά, μπορεί ο ενάγων να συμπληρώσει, να διευκρινίσει ή να διορθώσει τους ισχυρισμούς του, αρκεί να μη μεταβάλλεται η βάση της αγωγής.

Άρθρο 225
1. Η επέλευση της εκκρεμοδικίας δεν στερεί τους διαδίκους από την εξουσία να μεταβιβάσουν το επίδικο πράγμα ή δικαίωμα ή να συστήσουν εμπράγματο δικαίωμα.
2. Η μεταβίβαση του επίδικου πράγματος ή δικαιώματος ή η σύσταση εμπράγματου δικαιώματος δεν επιφέρει καμία μεταβολή στη δίκη. Ο ειδικός διάδοχος έχει δικαίωμα να ασκήσει παρέμβαση.
3. Αν ο ενάγων μετεβίβασε το επίδικο πράγμα ή δικαίωμα ή σύστησε εμπράγματο δικαίωμα, δεν μπορεί να προταθεί εναντίον του έλλειψη νομιμοποίησης, εκτός αν η απόφαση που θα εκδοθεί δεν δεσμεύει τον ειδικό διάδοχο.

ΚΕΦΑΛΑΙΟ Δ`

Τίτλος Ι

Εισαγωγή της αγωγής για εκδίκαση

Άρθρο 226
1. Το πρωτότυπο της αγωγής που κατατέθηκε φυλάσσεται στο αρχείο του δικαστηρίου.
2. Αμέσως μετά την κατάθεση της αγωγής ο γραμματέας, με βάση τη σημείωση στο πρωτότυπο της αγωγής της ημέρας και ώρας συζήτησής της, την εγγράφει στο πινάκιο του δικαστηρίου, όπου σημειώνει το όνομα και το επώνυμο των διαδίκων και των πληρεξουσίων τους, καθώς και το αντικείμενο της δίκης.
3. Το πινάκιο είναι βιβλίο με αριθμημένες σελίδες, μονογραφημένες από τον πρόεδρο του δικαστηρίου ή τον ειρηνοδίκη, στο οποίο καταχωρίζονται οι υποθέσεις που θα συζητηθούν σε κάθε δικάσιμο. Ο πρόεδρος του δικαστηρίου ή ο ειρηνοδίκης ορίζει τον αριθμό των υποθέσεων που θα εκδικασθούν σε κάθε δικάσιμο.
4. Ο δικαστής που διευθύνει τη συζήτηση σημειώνει στο πινάκιο αν η συζήτηση έγινε κατ` αντιμωλία ή ερήμην ή αναβλήθηκε ή ματαιώθηκε. Αν η συζήτηση αναβληθεί, ο γραμματέας οφείλει αμέσως μετά το τέλος της συνεδρίασης να μεταφέρει την υπόθεση στη σειρά των υποθέσεων που πρέπει να συζητηθούν κατά τη δικάσιμο που ορίσθηκε. Κλήση του διαδίκου για εμφάνιση στη δικάσιμο αυτή δεν χρειάζεται και η αναγραφή της υπόθεσης στο πινάκιο ισχύει ως κλήτευση όλων των διαδίκων. Αν ματαιωθεί η συνεδρίαση για οποιονδήποτε λόγο, οι υποθέσεις που είναι γραμμένες σ` αυτήν μεταφέρονται με επιμέλεια των διαδίκων στις επόμενες συνεδριάσεις, ακόμη και με υπέρβαση του ορισμένου αριθμού, και ο αντίδικος αυτού που επισπεύδει τη συζήτηση καλείται πάντοτε στη νέα δικάσιμο. Στην περίπτωση αυτή η εγγραφή, η κλήση και η επίδοσή της γίνονται ατελώς. Το ίδιο ισχύει και όταν είναι αναγκαία η ανασυζήτηση της υπόθεσης. Ελλείψεις ή σφάλματα του πινακίου, ως προς τα στοιχεία των διαδίκων, των εκδικαζόμενων υποθέσεων και τη σήμανση του, συμπληρώνονται κατά την εκφώνηση της υπόθεσης ύστερα από προφορική αίτηση οποιουδήποτε διαδίκου.
5. Κάθε αίτημα προτίμησης που υποβάλλεται από διάδικο για ορισμό ημέρας
συζήτησης αίτησης, αγωγής ή ενδίκου μέσου ενώπιον παντός δικαστηρίου, οιασδήποτε διαδικασίας, διαφορετικής από εκείνη που, κατά τη νόμιμη σειρά, πρέπει να προσδιοριστεί ή έχει ήδη προσδιοριστεί, υποβάλλεται εγγράφως. Στην αίτηση πρέπει, με ποινή απαραδέκτου, να περιέχονται οι λόγοι της προτίμησης και ο αρμόδιος δικαστής αποφαίνεται σχετικά, με αιτιολογημένη πράξη του.

Άρθρο 227
1. Αν υπάρχουν τυπικές παραλείψεις που μπορούν να αναπληρωθούν, ο πρόεδρος οποιουδήποτε πολυμελούς δικαστηρίου ή ο εισηγητής ή ο δικαστής μονομελούς δικαστηρίου καλεί να τις συμπληρώσει και μετά την συζήτηση, τον πληρεξούσιο δικηγόρο ή το διάδικο, εφόσον παρίσταται αυτοπροσώπως, τάσσοντας εύλογη κατά την κρίση του προθεσμία.
2. Η πρόσκληση γίνεται και τηλεφωνικώς, ο δε γραμματέας βεβαιώνει με σημείωση στο εσωτερικό του φακέλου της δικογραφίας το χρόνο της ειδοποίησης, τα ζητούμενα στοιχεία και την προθεσμία. Αν η τηλεφωνική πρόσκληση είναι αδύνατη ή δυσχερής, αποστέλλεται έγγραφο, αντίγραφο του οποίου τηρείται στο φάκελο της δικογραφίας. Στο αντίγραφο αυτό σημειώνεται η ημερομηνία αποστολής του εγγράφου.

Άρθρο 228
Εάν δεν ορίζεται διαφορετικά, η προθεσμία για την κλήτευση των διαδίκων είναι τριάντα ημέρες και, αν ο διάδικος που καλείται ή κάποιος από τους ομοδίκους διαμένει στο εξωτερικό ή είναι άγνωστης διαμονής, εξήντα ημέρες πριν από τη συζήτηση.

Άρθρο 229
Το άρθρο 229 καταργείται

Άρθρο 230
1. Οι διατάξεις του άρθρου 228 του Κώδικα Πολιτικής Δικονομίας εφαρμόζονται και για τον προσδιορισμό κάθε άλλης δικασίμου.
2. Δικαίωμα να επισπεύσει την συζήτηση έχει οποιοσδήποτε διάδικος.

Άρθρο 231
(Το άρθρο 231 καταργείται)

Άρθρο 232
1. Ο πρόεδρος του πολυμελούς πρωτοδικείου, ο δικαστής του μονομελούς ή ο ειρηνοδίκης μπορούν ύστερα από αίτηση των διαδίκων που υποβάλλεται με την αγωγή ή και αυτοτελώς πριν από τη λήξη της προθεσμίας κατάθεσης των προτάσεων και πάντως πριν από την ορισμένη δικάσιμο:
α) να καλέσουν εγγράφως τους διαδίκους ή τους νομίμους αντιπροσώπους τους να εμφανιστούν αυτοπροσώπως στη συζήτηση για να τους υποβληθούν ερωτήσεις και να δώσουν διασαφήσεις για την υπόθεση,
β) να ζητήσουν εγγράφως από δημόσια αρχή την προσαγωγή ή αποστολή εγγράφου, που βρίσκεται στην κατοχή της,
γ) να διατάξουν την προσαγωγή εγγράφων ή άλλων δικαιολογητικών που βρίσκονται στην κατοχή ενός των διαδίκων ή τρίτου εντός προθεσμίας που ορίζει το δικαστήριο. Ο τρίτος δεν υποχρεούται στην προσαγωγή αν συντρέχουν λόγοι για τους οποίους δεν υπάρχει υποχρέωση μαρτυρίας ή υπάρχει δικαίωμα αρνήσεως μαρτυρίας ή η προσαγωγή θα συνιστούσε ιδιαίτερη επιβάρυνση για τον τρίτο.
2. Αν ο διάδικος ή ο τρίτος κληθεί και αδικαιολόγητα δεν προσκομίσει τα έγγραφα της παραγράφου 1 εδ. γ`, καταδικάζεται, εκτός από τα Δικαστικά έξοδα και σε χρηματική ποινή 100 έως 200 ευρώ, που περιέρχονται στο Ταμείο Ασφάλισης Νομικών του Ενιαίου Ταμείου Ανεξάρτητα Απασχολουμένων. Η άρνηση του διαδίκου ή του τρίτου να προσκομίσει τα έγγραφα ή τα δικαιολογητικά εκτιμάται ελευθέρως από το δικαστήριο.

ΚΕΦΑΛΑΙΟ Ε`
ΣΥΖΗΤΗΣΗ ΣΤΟ ΑΚΡΟΑΤΗΡΙΟ

Άρθρο 233
Η διαδικασία αρχίζει με την εκφώνηση από το δικαστή των υποθέσεων από το πινάκιο με τη σειρά που είναι γραμμένες. Ο δικαστής διευθύνει τη συζήτηση, δίνει το λόγο στα πρόσωπα που μετέχουν σ` αυτήν, τον αφαιρεί σε περίπτωση παράβασης των διατάξεων που τη ρυθμίζουν ή των οδηγιών του, εξετάζει τους διαδίκους, τους νομίμους αντιπροσώπους τους, τους μάρτυρες και τους πραγματογνώμονες, κηρύσσει τη συζήτηση περατωμένη, όταν σύμφωνα με την κρίση του η υπόθεση διευκρινίστηκε όσο χρειάζεται και δημοσιεύει την απόφαση.
(Οι παράγραφοι 2, 3 και 4 καταργούνται).

Άρθρο 234
1. Κάθε μέλος του δικαστηρίου έχει δικαίωμα με την άδεια του δικαστή που διευθύνει τη συζήτηση να απευθύνει ερωτήσεις στους διαδίκους, τους νομίμους αντιπροσώπους τους, τους μάρτυρες και τους πραγματογνώμονες και να απαιτεί την ανάγνωση εγγράφων.
2. Το δικαίωμα της παραγράφου 1 έχουν και οι διάδικοι, οι νόμιμοι αντιπρόσωποι, οι πληρεξούσιοι και οι τεχνικοί σύμβουλοί τους, αφού ζητήσουν και λάβουν άδεια από το δικαστή που διευθύνει. Η υποβολή των ερωτήσεων μπορεί να γίνει απευθείας ή μέσω του δικαστή που διευθύνει τη συζήτηση, ο οποίος μπορεί και να τις απαγορεύσει, αν τις κρίνει άσκοπες ή ανεπίτρεπτες. Επίσης μπορεί να απαγορεύει και την ανάγνωση εγγράφων, αν την κρίνει περιττή.

Άρθρο 235
Στα πολυμελή δικαστήρια, αν η διακοπή που αφορά τη διευκρίνηση της υπόθεσης από το δικαστή ο οποίος διευθύνει τη συζήτηση ή η ερώτηση που υπέβαλε αυτός ή άλλο μέλος του δικαστηρίου αποκρούεται από κάποιο πρόσωπο που μετέχει στη συζήτηση ως ανεπίτρεπτη, αποφαίνεται γι` αυτό το δικαστήριο. Το ίδιο εφαρμόζεται και στην περίπτωση που απαγορεύεται ερώτηση ή ανάγνωση εγγράφου.

Άρθρο 236
Ο δικαστής που διευθύνει τη συζήτηση πρέπει να φροντίζει με την υποβολή ερωτήσεων ή με άλλο τρόπο να εκφράζονται σαφώς για όλα τα ουσιώδη πραγματικά γεγονότα τα πρόσωπα που μετέχουν στη συζήτηση, να υποβάλλουν τις αναγκαίες προτάσεις και αιτήσεις, να συμπληρώνουν τους ισχυρισμούς που υποβλήθηκαν ελλιπώς και αορίστως με προφορική δήλωση που καταχωρίζεται στα πρακτικά και γενικά να παρέχουν τις αναγκαίες διασαφήσεις για την εξακρίβωση της αλήθειας των προβαλλόμενων ισχυρισμών.

Άρθρο 237
1. Μέσα σε εκατό ημέρες από την κατάθεση της αγωγής οι διάδικοι οφείλουν να καταθέσουν τις προτάσεις και να προσκομίσουν όλα τα αποδεικτικά μέσα και τα διαδικαστικά έγγραφα που επικαλούνται με αυτές. Μέσα στην ίδια προθεσμία κατατίθεται το αποδεικτικό επίδοσης της αγωγής, καθώς και τα πληρεξούσια έγγραφα προς τους δικηγόρους κατά το άρθρο 96. Το δικαστικό ένσημο κατατίθεται το αργότερο μέχρι τη συζήτηση της υπόθεσης.
2. Οι αμοιβαίες αντικρούσεις γίνονται με προσθήκη στις προτάσεις, η οποία κατατίθεται μέσα στις επόμενες δεκαπέντε ημέρες από τη λήξη της παραπάνω προθεσμίας, με την παρέλευση των οποίων κλείνει ο φάκελος της δικογραφίας. Νέοι ισχυρισμοί με την προσθήκη μπορεί να προταθούν και νέα αποδεικτικά μέσα να προσκομισθούν μόνο για την αντίκρουση ισχυρισμών που περιέχονται στις προτάσεις. Εκπρόθεσμες προτάσεις και προσθήκες δεν λαμβάνονται υπόψη.
3. Η κατάθεση γίνεται στον αρμόδιο υπάλληλο της γραμματείας, που βεβαιώνει με επισημείωση τη χρονολογία της κατάθεσης των προτάσεων και των αντικρούσεων. Κάθε διάδικος δικαιούται να πάρει ατελώς με δική του δαπάνη αντίγραφα των προτάσεων και των αντικρούσεων των αντιδίκων του και των εγγράφων που έχουν προσκομίσει. Το δικαίωμα αυτό μπορεί να ασκηθεί και από το δικηγόρο που υπογράφει την αγωγή, την παρέμβαση ή τις προτάσεις ή από τρίτο πρόσωπο εξουσιοδοτημένο από το δικηγόρο αυτόν.
4. Μέσα σε δεκαπέντε ημέρες από το κλείσιμο του φακέλου της δικογραφίας με πράξη του προέδρου του τριμελούς συμβουλίου ή του αρμόδιου δικαστή, ορίζεται ο δικαστής και για τις υποθέσεις αρμοδιότητας του πολυμελούς πρωτοδικείου η σύνθεση του δικαστηρίου για την εκδίκαση της υπόθεσης. Στην τελευταία περίπτωση ο πρόεδρος του πολυμελούς πρωτοδικείου ορίζει τον εισηγητή. Συγχρόνως ορίζεται ημέρα και ώρα συζήτησης στο ακροατήριο σε χρόνο όχι μεγαλύτερο των τριάντα ημερών από την παρέλευση της αμέσως πιο πάνω δεκαπενθήμερης προθεσμίας. Κατ’ εξαίρεση, εάν ο προβλεπόμενος από τον κανονισμό του δικαστηρίου αριθμός υποθέσεων, που ανατίθεται σε κάθε δικαστή, καλυφθεί, ο ορισμός δικαστή και χρόνου συζήτησης της υπόθεσης γίνεται στον απολύτως αναγκαίο χρόνο. Η εγγραφή της υπόθεσης στο οικείο πινάκιο γίνεται με πρωτοβουλία του γραμματέα και ισχύει ως κλήτευση όλων των διαδίκων. Κατά την ορισμένη δικάσιμο δεν εξετάζονται μάρτυρες και η υπόθεση συζητείται και χωρίς την παρουσία των διαδίκων ή των πληρεξουσίων δικηγόρων τους. Αναβολή της συζήτησης δεν επιτρέπεται.
5. Μετά τη συζήτηση αυτή εκδίδεται η οριστική απόφαση με βάση τα στοιχεία του φακέλου της δικογραφίας.
6. Αν από τη μελέτη του φακέλου της δικογραφίας κρίνεται απολύτως αναγκαία η εξέταση μαρτύρων στο ακροατήριο, ενός από κάθε πλευρά από εκείνους που έδωσαν ένορκη βεβαίωση ή σε περίπτωση ανυπαρξίας αυτών από τους προτεινόμενους από κάθε πλευρά, με απλή διάταξη του προέδρου επί πολυμελούς πρωτοδικείου ή του δικαστή της υπόθεσης επί μονομελούς πρωτοδικείου και ειρηνοδικείου, διατάσσεται η επανάληψη της συζήτησης στο ακροατήριο σε χρόνο όχι συντομότερο των δεκαπέντε ημερών, για την εξέταση των μαρτύρων ενώπιον του ήδη ορισμένου δικαστή, στον τόπο και στην ημέρα και ώρα που ορίζεται με τη διάταξη αυτή μέσα στο ίδιο δικαστικό έτος, εκτός εάν αυτό είναι χρονικά αδύνατο. Η καταχώριση της διάταξης στο οικείο βιβλίο του δικαστηρίου επέχει θέση κλήτευσης όλων των διαδίκων. Ο εισηγητής αποφασίζει για όλα τα σχετικά με την απόδειξη διαδικαστικά ζητήματα. Αν ο χρόνος εξέτασης των μαρτύρων δεν επαρκεί, επιτρέπεται μόνο διακοπή για άλλη ημέρα και ώρα ενώπιον του ίδιου δικαστή, με προφορική ανακοίνωση που καταχωρίζεται στα πρακτικά και επέχει θέση κλήτευσης όλων των διαδίκων και εκείνων που δεν παρίστανται. Με την ολοκλήρωση της διαδικασίας εξέτασης των μαρτύρων θεωρείται συντελεσμένη και η επανάληψη της συζήτησης. Αν ο χρόνος εξέτασης των μαρτύρων οριστεί για οποιοδήποτε λόγο μέσα στο επόμενο δικαστικό έτος και η εξέταση των μαρτύρων ενώπιον του ίδιου δικαστή δεν είναι δυνατή, η υπόθεση διαγράφεται από τη χρέωση του συγκεκριμένου δικαστή και ακολουθεί νέα χρέωση για την εξέταση των μαρτύρων και την έκδοση της απόφασης. Στη θέση της διαγραφείσας υπόθεσης στον εισηγητή ή στο δικαστή του μονομελούς πρωτοδικείου ή του ειρηνοδικείου ανατίθεται άλλη υπόθεση.
7. Μέσα σε πέντε εργάσιμες ημέρες από την εξέταση των μαρτύρων οι διάδικοι δικαιούνται με προσθήκη να προβούν σε αξιολόγηση των αποδείξεων αυτών. Νέοι ισχυρισμοί και νέα αποδεικτικά μέσα δεν λαμβάνονται υπόψη και δεν κατατίθενται νέες προτάσεις, ή προσθήκη.
8. Μετά την περάτωση της δίκης οι διάδικοι οφείλουν να αναλάβουν όλα τα σχετικά έγγραφα τους. Ο γραμματέας βεβαιώνει στις προτάσεις κάθε διαδίκου ότι ανέλαβε τα έγγραφα του. Αν υπάρχει σπουδαίος λόγος, ο πρόεδρος του δικαστηρίου επιτρέπει στο διάδικο να αναλάβει ορισμένο έγγραφο και πριν από την περάτωση της δίκης. Αν το έγγραφο αυτό είναι αναγκαίο, η ανάληψη επιτρέπεται μόνο αφού κατατεθεί επικυρωμένο αντίγραφο. Οι προτάσεις παραμένουν στο αρχείο του δικαστηρίου.
9. Η κατάθεση των προτάσεων μπορεί να γίνεται και με ηλεκτρονικά μέσα σύμφωνα με την παράγραφο 4 του άρθρου 119. Επίσης με ηλεκτρονικά μέσα μπορεί να υποβάλλονται και τα σχετικά έγγραφα που επικαλούνται με τις προτάσεις τους οι διάδικοι.
10. Το δικαστήριο, ύστερα από αίτηση των διαδίκων ή αυτεπαγγέλτως, μπορεί να αποφασίσει οι διάδικοι και οι πληρεξούσιοι δικηγόροι τους κατά τη διάρκεια της συζήτησης να παρίστανται σε άλλο τόπο και να ενεργούν εκεί διαδικαστικές πράξεις. Η συζήτηση αυτή μεταδίδεται ταυτόχρονα με ήχο και εικόνα στην αίθουσα συνεδρίασης του δικαστηρίου και στον τόπο, όπου παρίστανται οι διάδικοι και οι πληρεξούσιοι δικηγόροι τους.
11. Το δικαστήριο, ύστερα από αίτηση των διαδίκων ή αυτεπαγγέλτως, μπορεί να αποφασίσει την εξέταση μαρτύρων, πραγματογνωμόνων και διαδίκων χωρίς αυτοί να παρίστανται στην αίθουσα συνεδρίασης του, η δε σχετική απόφαση του δικαστηρίου δεν υπόκειται σε ένδικα μέσα. Η εξέταση μεταδίδεται ταυτόχρονα με ήχο και εικόνα στην αίθουσα συνεδρίασης του δικαστηρίου και στον τόπο εξέτασης των μαρτύρων, πραγματογνωμόνων και διαδίκων. Η εξέταση αυτή, η οποία θεωρείται ότι διεξάγεται ενώπιον του δικαστηρίου, έχει την ίδια αποδεικτική ισχύ με την εξέταση στο ακροατήριο.

Άρθρο 238
1. Παρεμβάσεις, προσεπικλήσεις, ανακοινώσεις και ανταγωγές στην περίπτωση του άρθρου 237 κατατίθενται και επιδίδονται σε όλους τους διαδίκους μέσα σε εξήντα ημέρες από την κατάθεση της αγωγής. Παρεμβάσεις μετά από προσεπίκληση ή ανακοίνωση κατατίθενται και επιδίδονται σε όλους τους διαδίκους, μέσα σε ενενήντα ημέρες από την κατάθεση της αγωγής. Η κατάθεση των προτάσεων και της προσθήκης σε αυτές γίνεται και στην τελευταία περίπτωση μέσα στις προθεσμίες των παραγράφων 1 και 2 του άρθρου 237.
2. Μέσα στην προθεσμία των εξήντα ή ενενήντα ημερών αντίστοιχα της προηγούμενης παραγράφου κατατίθενται και τα προβλεπόμενα στην παράγραφο 1 του άρθρου 237 αποδεικτικά μέσα και διαδικαστικά έγγραφα.

Άρθρο 239
(Το άρθρο 239 έχει καταργηθεί)

Άρθρο 240
Για την επαναφορά ισχυρισμών που υποβλήθηκαν σε προηγούμενη συζήτηση στο ίδιο ή ανώτερο δικαστήριο, αρκεί η επανυποβολή τους με σύντομη περίληψη και αναφορά στις σελίδες των προτάσεων της προηγούμενης συζήτησης που τους περιέχουν. Οι προτάσεις της προηγούμενης συζήτησης προσκομίζονται απαραιτήτως σε επικυρωμένο αντίγραφο.

Άρθρο 241
1. Ύστερα από αίτηση του διαδίκου και αν ακόμη δεν κατατέθηκαν προτάσεις ή αυτές κατατέθηκαν εκπρόθεσμα, μπορεί να αναβληθεί η συζήτηση της υπόθεσης μόνο μία φορά, ανά βαθμό δικαιοδοσίας, σε μεταγενέστερη δικάσιμο, εφόσον υπάρχει σπουδαίος κατά την κρίση του δικαστηρίου λόγος, με απλή σημείωση στο πινάκιο. Σε περίπτωση αποχής των δικηγόρων, οι υποθέσεις αναβάλλονται υποχρεωτικά σε δικάσιμο που ανακοινώνει το δικαστήριο εντός αποκλειστικής προθεσμίας ενενήντα (90) ημερών ή σε άλλη εμβόλιμη δικάσιμο.
2. Το δικαστήριο μπορεί να επιδικάσει, με απόφαση που καταχωρίζεται στα Πρακτικά, δικαστική δαπάνη σε βάρος εκείνου που ζήτησε την αναβολή, με αίτηση του αντιδίκου του, 70 έως 400 ευρώ.

Άρθρο 242
1. Η συζήτηση αρχίζει μετά την εκφώνηση των ονομάτων των διαδίκων και τη δήλωση των παραστάσεών τους. Οι διάδικοι που παρίστανται νόμιμα έχουν δικαίωμα να αναπτύξουν στο ακροατήριο προφορικά τους ισχυρισμούς τους.
2. Στις περιπτώσεις που η προφορική συζήτηση δεν είναι υποχρεωτική οι διάδικοι μπορούν να συμφωνήσουν με κοινή δήλωση, που υπογράφεται από τους πληρεξούσιους δικηγόρους ότι δε θα παραστούν κατά την εκφώνηση. Τέτοια δήλωση μπορεί να γίνει και από έναν ή ορισμένους μόνο πληρεξουσίους. Η δήλωση αυτή παραδίνεται στην περίπτωση κοινής δήλωσης από έναν τουλάχιστον πληρεξούσιο δικηγόρο και στην περίπτωση μονομερούς δήλωσης από τον πληρεξούσιο δικηγόρο, στον αρμόδιο γραμματέα το αργότερο την παραμονή της δικασίμου και σημειώνεται αμέσως στο πινάκιο.
Στις παραπάνω περιπτώσεις η συζήτηση περατώνεται με μόνη την εκφώνηση της υπόθεσης. Μόνο δήλωση βίαιης διακοπής της δίκης είναι παραδεκτή. Μπορεί όμως το δικαστήριο, αν προβάλλονται άλλοι διαδικαστικοί ισχυρισμοί, να αναβάλει την υπόθεση σε σύντομη δικάσιμο με πρακτικό στο οποίο καταχωρίζονται και οι ισχυρισμοί αυτοί. Στη δικάσιμο αυτή καλούνται όσοι διάδικοι δεν ήταν παρόντες κατά την αναβολή, ενώ οι παρόντες οφείλουν να εμφανιστούν χωρίς κλήτευση και αν δεν παραστούν κατά τη νέα δικάσιμο δικάζονται εξαρχής ερήμην.

Άρθρο 243
Όλες οι συζητήσεις στο ακροατήριο γίνονται ενώπιον του ίδιου ειρηνοδίκη ή δικαστή του μονομελούς πρωτοδικείου που εκδίδει και την οριστική απόφαση. Αν ο δικαστής αυτός κωλύεται πρόσκαιρα, η συζήτηση αναβάλλεται για άλλη σύντομη δικάσιμο. Αν ο δικαστής έπαψε να υπηρετεί στο δικαστήριο ή βρίσκεται με άδεια που πρόκειται να διαρκέσει περισσότερο από ένα μήνα, ορίζεται αναπληρωτής και η συζήτηση γίνεται ενώπιόν του.

Άρθρο 244
Το άρθρο 244 καταργείται

Άρθρο 245
Το δικαστήριο μπορεί, αυτεπαγγέλτως ή ύστερα από αίτηση κάποιου διαδίκου, να διατάξει οτιδήποτε μπορεί να συντελέσει στη διάγνωση της διαφοράς και ιδιαίτερα την αυτοπρόσωπη εμφάνιση των διαδίκων ή των νόμιμων αντιπροσώπων τους στο ακροατήριο για την υποβολή ερωτήσεων και την παροχή διασαφήσεων σχετικών με την υπόθεση.
(Η παρ. 2 καταργείται)

Άρθρο 246
Το δικαστήριο σε κάθε στάση της δίκης μπορεί, αυτεπαγγέλτως ή ύστερα από αίτηση κάποιου διαδίκου, να διατάξει την ένωση και συνεκδίκαση περισσότερων εκκρεμών ενώπιόν του δικών ανάμεσα στους ίδιους ή διαφορετικούς διαδίκους, αν υπάγονται στην ίδια διαδικασία και κατά την κρίση του διευκολύνεται ή επιταχύνεται η διεξαγωγή της δίκης ή επέρχεται μείωση των εξόδων.

Άρθρο 247
1. Το δικαστήριο σε κάθε στάση της δίκης μπορεί αυτεπαγγέλτως ή ύστερα από αίτηση κάποιου διαδίκου να διατάξει να συζητηθούν χωριστά περισσότερες αιτήσεις που υποβλήθηκαν με το ίδιο δικόγραφο.
2. Αν ο εναγόμενος ασκεί ανταγωγή, το δικαστήριο μπορεί να διατάξει να γίνει χωριστή συζήτηση της αγωγής και της ανταγωγής, αν κατά την κρίση του διευκολύνεται ή επιταχύνεται η διεξαγωγή της δίκης.

Άρθρο 248
Το δικαστήριο μπορεί, αυτεπαγγέλτως ή ύστερα από αίτηση κάποιου διαδίκου, να διατάξει στην περίπτωση περισσότερων αυτοτελών μέσων επίθεσης ή άμυνας που αφορούν την ίδια αίτηση, η συζήτηση να γίνει διαδοχικά ή να περιοριστεί σε ένα ή ορισμένα μόνο από αυτά, αν κατά την κρίση του διευκολύνεται ή επιταχύνεται η διεξαγωγή της δίκης.

Άρθρο 249
Αν η διάγνωση της διαφοράς εξαρτάται ολικά ή εν μέρει από την ύπαρξη ή ανυπαρξία μιας έννομης σχέσης ή την ακυρότητα ή τη διάρρηξη μιας δικαιοπραξίας που συνιστά αντικείμενο άλλης δίκης εκκρεμούς σε πολιτικό ή διοικητικό δικαστήριο ή από ζήτημα που πρόκειται να κριθεί ή κρίνεται από διοικητική αρχή, το δικαστήριο
μπορεί αυτεπαγγέλτως ή ύστερα από αίτηση κάποιου διαδίκου να διατάξει την αναβολή της συζήτησης εωσότου περατωθεί τελεσίδικα ή αμετάκλητα η άλλη δίκη ή εωσότου εκδοθεί από τη διοικητική αρχή απόφαση που δεν θα μπορεί να προσβληθεί. Αν η διοικητική αρχή δεν έχει ακόμη ασχοληθεί με την υπόθεση, το δικαστήριο ορίζει προθεσμία, μέσα στην οποία ο διάδικος οφείλει να προκαλέσει με αίτηση την ενέργεια της αρχής.

Άρθρο 250
Αν είναι εκκρεμής ποινική αγωγή που επηρεάζει τη διάγνωση της διαφοράς, το δικαστήριο μπορεί, αυτεπαγγέλτως ή ύστερα από αίτηση κάποιου διαδίκου, να διατάξει την αναβολή της συζήτησης εωσότου περατωθεί αμετάκλητα η ποινική διαδικασία.

Άρθρο 251
(το άρθρο 251 καταργείται)

Άρθρο 252
1. Αν μάρτυρας, πραγματογνώμονας ή κάποιος από τους παριστάμενους διαδίκους ή τους νόμιμους αντιπροσώπους τους που εμφανίζεται αυτοπροσώπως στη συζήτηση ή την επιχείρηση διαδικαστικής πράξης αγνοεί την ελληνική γλώσσα, προσλαμβάνεται διερμηνέας. Αν πρόκειται για γλώσσα ελάχιστα γνωστή, μπορεί να προσληφθεί διερμηνέας του διερμηνέα.
2. Η κατάθεση του μάρτυρα γράφεται στα Πρακτικά ή στην έκθεση σε μετάφραση.
3. Οι διερμηνείς διορίζονται από το δικαστή και στα πολυμελή δικαστήρια από τον πρόεδρο του δικαστηρίου και εφόσον δεν έχουν ορκιστεί ως διερμηνείς, ορκίζονται σύμφωνα με το άρθρο 407 ότι θα ασκήσουν το καθήκον τους πιστά και με ακρίβεια και μπορούν να εξαιρεθούν για τους ίδιους λόγους που μπορούν να εξαιρεθούν και οι πραγματογνώμονες.

Άρθρο 253
1. Αν μάρτυρας ή πραγματογνώμονας ή κάποιος από τους διαδίκους ή τους νόμιμους αντιπροσώπους τους που παρίστανται στη συζήτηση ή την επιχείρηση διαδικαστικής πράξης είναι κουφός, άλαλος ή κωφάλαλος, η συνεννόηση μαζί του γίνεται ως εξής: οι ερωτήσεις και οι τυχόν παρατηρήσεις υποβάλλονται προς τον κουφό εγγράφως και οι απαντήσεις δίνονται προφορικά. Προς τον άλαλο οι ερωτήσεις και οι παρατηρήσεις υποβάλλονται προφορικά και αυτός απαντά εγγράφως. Προς τον κωφάλαλο οι ερωτήσεις και οι παρατηρήσεις υποβάλλονται εγγράφως και εγγράφως επίσης απαντά αυτός.
Οι γραπτές ερωτήσεις, παρατηρήσεις και απαντήσεις καταχωρίζονται στα πρακτικά ή στην έκθεση.
2. Αν ο κουφός, ο άλαλος ή ο κωφάλαλος δεν ξέρει να διαβάζει και να γράφει, ο δικαστής διορίζει έναν ή δύο διερμηνείς, που εκλέγονται κατά προτίμηση ανάμεσα στα πρόσωπα που είναι συνηθισμένα να συνεννοούνται μαζί του.

Άρθρο 254
1. Το δικαστήριο μπορεί να διατάξει την επανάληψη της συζήτησης, η οποία έχει κηρυχθεί περατωμένη, όταν κατά τη μελέτη της υπόθεσης ή τη διάσκεψη παρουσιάζονται κενά ή αμφίβολα σημεία που χρειάζονται συμπλήρωση ή επεξήγηση ή όταν επιβάλλεται η διενέργεια αυτοψίας, πραγματογνωμοσύνης ή εξέτασης των διαδίκων στο ακροατήριο. Η απόφαση μνημονεύει απαραιτήτως τα ειδικά θέματα που αποτελούν αντικείμενο της επαναλαμβανόμενης συζήτησης. Η συζήτηση αυτή θεωρείται συνέχεια της προηγούμενης. Στην περίπτωση των άρθρων 237 και 238 με την απόφαση για την επανάληψη της συζήτησης μπορεί επιπλέον, αν κρίνεται απολύτως αναγκαία η εξέταση μαρτύρων στο ακροατήριο, να διαταχθεί και η εξέταση ενός μάρτυρα από κάθε πλευρά κατά την επαναλαμβανόμενη συζήτηση.
2. Στην επαναλαμβανόμενη συζήτηση, η οποία ορίζεται το συντομότερο δυνατό, οι διάδικοι κλητεύονται τριάντα τουλάχιστον ημέρες πριν από αυτήν.
3. Η υπόθεση εκδικάζεται από τον ίδιο δικαστή και από την ίδια σύνθεση επί πολυμελούς δικαστηρίου, εκτός αν αυτό είναι για φυσικούς ή νομικούς λόγους αδύνατο.

Άρθρο 255
Αν για να τηρηθεί η τάξη διατάχθηκε η απομάκρυνση προσώπου που μετέχει στη συζήτηση ή τη διαδικαστική πράξη από τον τόπο όπου διεξάγεται, η διαδικασία συνεχίζεται σαν να ήταν η αποχώρηση εκούσια.

Άρθρο 256
1. Για την προφορική συζήτηση στο ακροατήριο συντάσσονται από το γραμματέα και με τις οδηγίες του δικαστή που διευθύνει τη συζήτηση πρακτικά, που πρέπει να περιέχουν α) τον τόπο και το χρόνο της συζήτησης, β) τα ονοματεπώνυμα των δικαστών, του εισαγγελέα, του γραμματέα, του διερμηνέα, των διαδίκων που εμφανίστηκαν, των νόμιμων αντιπροσώπων και των πληρεξουσίων τους, γ) αν η συζήτηση έγινε δημόσια ή κεκλεισμένων των θυρών, δ) όσα έγιναν κατά τη συζήτηση και ιδίως τις ερωτήσεις που υποβλήθηκαν και τις απαντήσεις σ` αυτές, τους ισχυρισμούς, τις αιτήσεις και τις δηλώσεις των διαδίκων εκτός αν είναι υποχρεωτική η υποβολή προτάσεων, οπότε αρκεί η αναφορά σ` αυτές, τις καταθέσεις των μαρτύρων, των πραγματογνωμόνων και των διαδίκων ή των νόμιμων αντιπροσώπων τους που εξετάστηκαν, εφόσον δεν εξετάστηκαν προηγουμένως ή απομακρύνονται από την προηγούμενη κατάθεσή τους, τις γνωμοδοτήσεις των πραγματογνωμόνων, εφόσον δεν υποβλήθηκαν εγγράφως, οπότε αρκεί η αναφορά σ` αυτές, το πόρισμα της αυτοψίας και ε) τη δημοσίευση των αποφάσεων.
2. Τα πρακτικά μπορούν να τηρηθούν και στενογραφικά. Το στενογραφημένο πρωτότυπο μεταφράζεται από αυτόν που το τήρησε και πρασαρτάται στα πρακτικά.
3. Ενώπιον των δικαστηρίων, συμπεριλαμβανομένων και των ειρηνοδικείων, μπορεί να εφαρμοστεί και το σύστημα τήρησης πρακτικών των συζητήσεων με φωνοληψία.

Άρθρο 257
Το σχέδιο των πρακτικών διαβάζεται στους διαδίκους ή τους πληρεξουσίους τους ύστερα από αίτησή τους υποχρεωτικά αν περιλαμβάνουν αναγνώριση, συμβιβασμό, παραίτηση ή ομολογία και σε κάθε άλλη περίπτωση κατά την κρίση του δικαστηρίου. Η ανάγνωση αυτή αναφέρεται στα πρακτικά.

Άρθρο 258
1. Τα πρακτικά υπογράφονται από το δικαστή που διευθύνει τη συζήτηση και από το γραμματέα.
2. Αν ο δικαστής που διευθύνει τη συζήτηση κωλύεται ή έπαψε να είναι μέλος του δικαστηρίου, υπογράφει αντί γι’ αυτόν ο αρχαιότερος κατά το διορισμό από τους δικαστές που έλαβαν μέρος στη συζήτηση και αν όλοι αυτοί κωλύονται, υπογράφει μόνο ο γραμματέας. Τα κωλύματα αναφέρονται στα πρακτικά.
3. Οι διατάξεις της παραγράφου 2 εφαρμόζονται αναλόγως και σε μονομελή δικαστήρια.

Άρθρο 259
1. Τα πρακτικά αποτελούν πλήρη απόδειξη ως προς τη συζήτηση και το περιεχόμενό της.
2. Αν κατά την ανάγνωση των πρακτικών διατυπώθηκε από την πλευρά των διαδίκων, των νόμιμων αντιπροσώπων ή των πληρεξουσίων τους αντίρρηση για την ακρίβεια της διατύπωσης των αναγνωρίσεων, συμβιβασμών, παραιτήσεων, ομολογιών ή άλλων δηλώσεων, το μέρος αυτό των πρακτικών εκτιμάται ελεύθερα από το δικαστή.
3. Η τήρηση των διατυπώσεων της προφορικής συζήτησης μπορεί να αποδειχθεί μόνο με τα πρακτικά.

Άρθρο 260
1. Αν κατά την εκφώνηση της υπόθεσης δεν εμφανίζονται όλοι οι διάδικοι ή εμφανίζονται, αλλά δεν μετέχουν κανονικά στη συζήτηση, η συζήτηση ματαιώνεται.
2. Στην περίπτωση των άρθρων 237 και 238 αν οι διάδικοι δεν λάβουν κανονικά μέρος στη δίκη η υπόθεση ματαιώνεται.
3. Εάν παρέλθουν εξήντα ημέρες από τη ματαίωση χωρίς να ζητηθεί ο προσδιορισμός νέας συζήτησης, η υπόθεση διαγράφεται από το πινάκιο και η αγωγή θεωρείται ως μη ασκηθείσα. Η κατάθεση της αίτησης μπορεί να γίνει και με ηλεκτρονικά μέσα σύμφωνα με την παράγραφο 4 του άρθρου 119. Προσδιορισμός νέας συζήτησης μπορεί να γίνει μόνο μία φορά.
4. Η για οποιονδήποτε τρόπο ματαίωση της συζήτησης της υπόθεσης αποτελεί διαδικαστική πράξη του δικαστηρίου.

Άρθρο 261
Κάθε διάδικος οφείλει να απαντά με σαφήνεια γενικά ή ειδικά για την αλήθεια ή όχι των πραγματικών ισχυρισμών του αντιδίκου του. Εφόσον δεν αμφισβητήθηκε η αλήθεια κάποιου πραγματικού ισχυρισμού, απόκειται στο δικαστή να κρίνει σε συνδυασμό με την τυχόν γενική άρνηση και το σύνολο των ισχυρισμών των διαδίκων, αν συνάγεται ομολογία ή άρνηση.

Άρθρο 262
1. Η ένσταση πρέπει να περιλαμβάνει ορισμένη αίτηση και σαφή έκθεση των γεγονότων που τη θεμελιώνουν.
Ο ενιστάμενος μπορεί να συμπληρώσει, να διευκρινίσει ή να διορθώσει τους ισχυρισμούς του με προφορική δήλωση που καταχωρίζεται στα Πρακτικά.
2. Ενστάσεις από δικαίωμα τρίτου επιτρέπονται μόνο στις περιπτώσεις που ορίζει ο νόμος.

Άρθρο 263
Κατά την συζήτηση πρέπει να προτείνονται, με ποινή απαραδέκτου α) η αναρμοδιότητα, εκτός αν δεν επιτρέπεται παρέκταση, β) η υπαγωγή της διαφοράς σε διαιτησία, γ) η έλλειψη εγγυοδοσίας, δ) η μη καταβολή των εξόδων της προηγούμενης δίκης, ε) η ύπαρξη προθεσμίας για την αποποίηση κληρονομίας, στ) η προσεπίκληση ομοδίκων ή υπόχρεων για αποζημίωση.

Άρθρο 264
Αν η διαφορά υπάγεται σε διαιτησία, το δικαστήριο παραπέμπει την υπόθεση στη διαιτησία, διατηρούνται όμως οι συνέπειες της άσκησης της αγωγής. Αν πάψει να ισχύει η συμφωνία της διαιτησίας, η υπόθεση επαναφέρεται στο δικαστήριο με κλήση.

Άρθρο 265
Ο κληρονόμος που ενάγεται για απαίτηση κατά της κληρονομίας, εφόσον έχει ακόμη το δικαίωμα να την αποποιηθεί, μπορεί να ζητήσει Αναβολή της Συζήτησης. Αν το δικαστήριο δεχτεί την αίτηση αναβάλλει τη Συζήτηση εωσότου περάσει η προθεσμία για την αποποίηση της κληρονομίας.

Άρθρο 266
Αν ο εναγόμενος προσεπικάλεσε τους ομοδίκους ή τους υπόχρεους για αποζημίωση ή το νομέα και αυτοί δεν εμφανίστηκαν κατά την συζήτηση, μπορεί να ζητήσει την αναβολή της συζήτησης εωσότου περάσει η προθεσμία για εμφάνιση που παρέχεται σ` αυτόν που έχει προσεπικληθεί. Αν το δικαστήριο δεχτεί την αίτηση, αναβάλλει τη συζήτηση εωσότου περάσει η προθεσμία.

Άρθρο 267
Στις περιπτώσεις του άρθρου 263 το δικαστήριο, αν κρίνει ότι διευκολύνεται ή επιταχύνεται η διεξαγωγή της δίκης, μπορεί να προχωρήσει σε ιδιαίτερη απόφαση πριν εξετάσει την ουσία της υπόθεσης. Το ίδιο ισχύει και ως προς την έλλειψη δικαιοδοσίας, την εκκρεμοδικία, την ικανότητα διαδίκου ή την ικανότητα διεξαγωγής της δίκης στο όνομα του διαδίκου ή τη νόμιμη παράσταση ή την εξουσιοδότηση του νόμιμου αντιπροσώπου.

Άρθρο 268
1. Μετά την εκκρεμοδικία ο εναγόμενος μπορεί να ασκήσει ανταγωγή.
2. Στην περίπτωση αναγκαστικής ομοδικίας επιτρέπεται ανταγωγή μόνο όταν ασκείται από όλους ή εναντίον όλων των ομοδίκων.
3. Δεν μπορεί να ασκηθεί ανταγωγή για υπόθεση που υπάγεται σε ειδική διαδικασία, αν η αγωγή δικάζεται κατά τη γενική ή άλλη ειδική διαδικασία και αντίστροφα.
4. Μετά την άσκηση της ανταγωγής, η δωσιδικία της διατηρείται και αν η κύρια αγωγή απορριφθεί ή ο ενάγων την ανακαλέσει ή παραιτηθεί από αυτήν.

Άρθρο 269
Το άρθρο 269 καταργείται.

Άρθρο 270
Το άρθρο 270 καταργείται.

Άρθρο 271
1. Αν ο εναγόμενος δεν λάβει μέρος κανονικά στη δίκη, το δικαστήριο εξετάζει αυτεπαγγέλτως, αν η αγωγή και η κλήση για συζήτηση επιδόθηκαν σε αυτόν νόμιμα και εμπρόθεσμα.
2. Αν η αγωγή και η κλήση για συζήτηση δεν επιδόθηκαν εμπρόθεσμα, η αγωγή θεωρείται ως μη ασκηθείσα. Διαφορετικά συζητεί την υπόθεση ερήμην του εναγομένου.
3. Στην περίπτωση ερημοδικίας του εναγομένου, οι περιεχόμενοι στην αγωγή πραγματικοί ισχυρισμοί του ενάγοντος θεωρούνται ομολογημένοι, εκτός αν πρόκειται για γεγονότα για τα οποία δεν επιτρέπεται ομολογία, και η αγωγή γίνεται δεκτή, εφόσον κρίνεται νομικά βάσιμη και δεν υπάρχει ένσταση που εξετάζεται αυτεπαγγέλτως.

Άρθρο 272
1. Αν η συζήτηση γίνεται με επιμέλεια του ενάγοντος και αυτός δεν λάβει μέρος κανονικά στη δίκη, το δικαστήριο συζητεί την υπόθεση χωρίς αυτόν και απορρίπτει την αγωγή.
2. Αν η συζήτηση γίνεται με την επιμέλεια του εναγόμενου ή εκείνου που άσκησε κύρια ή πρόσθετη παρέμβαση, εφαρμόζονται οι διατάξεις του άρθρου 271, και σε περίπτωση ερημοδικίας του ενάγοντος απορρίπτεται η αγωγή.
3. Αν ο εναγόμενος άσκησε ανταγωγή εφαρμόζονται οι διατάξεις του άρθρου 271.

Άρθρο 273
Αν εκείνος που άσκησε κύρια παρέμβαση δεν λάβει μέρος κανονικά στη δίκη, εφαρμόζονται οι διατάξεις του άρθρου 272.

Άρθρο 274
1. Αν εκείνος που άσκησε πρόσθετη παρέμβαση δεν εμφανιστεί κατά τη συζήτηση ή εμφανιστεί αλλά δεν λάβει μέρος σ` αυτήν κανονικά, η διαδικασία προχωρεί σαν να μην είχε ασκηθεί η πρόσθετη παρέμβαση. Όποιος άσκησε πρόσθετη παρέμβαση μπορεί να παρίσταται στις επόμενες στάσεις της δίκης και στις επόμενες διαδικαστικές πράξεις, πρέπει δε να καλείται νόμιμα γι` αυτό.
2. Αν εκείνος που άσκησε πρόσθετη παρέμβαση εμφανιστεί κατά τη συζήτηση, τότε α) αν λείπουν και οι δύο αρχικοί διάδικοι ή ο αντίδικος εκείνου υπέρ του οποίου ασκήθηκε η παρέμβαση, το δικαστήριο συζητεί την υπόθεση ερήμην του αντιδίκου εκείνου υπέρ του οποίου ασκήθηκε η παρέμβαση και εφαρμόζονται οι διατάξεις των άρθρων 271 και 272, β) αν λείπει μόνο εκείνος υπέρ του οποίου ασκήθηκε η παρέμβαση, το δικαστήριο συζητεί την υπόθεση ερήμην του μεταξύ εκείνου που άσκησε την παρέμβαση και του αντιδίκου εκείνου υπέρ του οποίου ασκήθηκε η παρέμβαση.

3. Αν εκείνος που άσκησε πρόσθετη παρέμβαση, λάβει μέρος στη δίκη ως κύριος διάδικος και δεν εμφανιστεί κατά τη συζήτηση ή εμφανιστεί αλλά δεν λάβει μέρος σ’ αυτήν κανονικά, επέρχονται ως προς αυτόν οι συνέπειες της απουσίας του διαδίκου τη θέση του οποίου ανέλαβε.

Άρθρο 275
Αν δεν έλαβαν κανονικά μέρος στη δίκη αυτοί που έχουν προσεπικληθεί κατά το άρθρο 86 ή εκείνος που προσεπικάλεσε, αλλά έλαβαν κανονικά μέρος οι ομόδικοι που προσεπικλήθηκαν, εφαρμόζονται οι διατάξεις του άρθρου 76. Αν δεν έλαβαν κανονικά μέρος στη δίκη αυτοί που έχουν προσεπικληθεί και εκείνος που προσεπικάλεσε, οι ομόδικοι που προσεπικλήθηκαν υπόκεινται στις ίδιες συνέπειες στις οποίες υπόκειται και εκείνος που προσεπικάλεσε.

Άρθρο 276
1. Αν αυτός που έχει προσεπικληθεί κατά το άρθρο 87 δεν λάβει κανονικά μέρος στη δίκη ή λάβει αλλά δεν κάνει δήλωση για τη σχέση του με το επίδικο ή αμφισβητήσει τους ισχυρισμούς του εναγομένου που τον προσεπικάλεσε, ο τελευταίος μπορεί να αποδεχτεί την αγωγή.
2. Αν αυτός που έχει προσεπικληθεί κατά το άρθρο 87 αναγνωρίσει ως αληθείς τους ισχυρισμούς του εναγομένου που τον προσεπικάλεσε, έχει δικαίωμα, αν εκείνος συναινεί να λάβει μέρος στη δίκη ως κύριος διάδικος, στη θέση του εναγομένου. Στην περίπτωση αυτή ο εναγόμενος τίθεται εκτός δίκης, η απόφαση όμως που θα εκδοθεί ισχύει και εναντίον του.

Άρθρο 277
Αν ο ενάγων, ο εναγόμενος ή εκείνος που έχει ασκήσει κύρια παρέμβαση προσεπικάλεσε τους υπόχρεους σε αποζημίωση, τότε 1) αν δεν λάβουν κανονικά μέρος στη δίκη αυτοί που έχουν προσεπικληθεί και εκείνος που έχει προσεπικαλέσει δικάζονται ερήμην, 2) αν οι κύριοι διάδικοι λάβουν κανονικά μέρος στη δίκη αλλά απουσιάζουν αυτοί που έχουν προσεπικληθεί, συζητείται η υπόθεση μεταξύ των πρώτων κατ’ αντιμωλία, ενώ αυτοί που έχουν προσεπικληθεί δικάζονται ερήμην, 3) αν λάβουν κανονικά μέρος στη δίκη αυτοί που έχουν προσεπικληθεί και απουσιάζει ο κύριος διάδικος που τους προσεπικάλεσε, οι πρώτοι έχουν το δικαίωμα είτε να λάβουν τη θέση του κύριου διαδίκου και να συζητήσουν την υπόθεση με τον αντίδικο, είτε απλώς να ασκήσουν παρέμβαση. Στη δεύτερη περίπτωση η διαδικασία προχωρεί σαν να μην είχε ασκηθεί η πρόσθετη παρέμβαση και το δικαστήριο δικάζει ερήμην τον απόντα προσεπικαλέσαντα διάδικο, 4) αν λάβουν κανονικά μέρος στη δίκη οι κύριοι διάδικοι και αυτοί που έχουν προσεπικληθεί, οι τελευταίοι έχουν το δικαίωμα να αρνηθούν την προσεπίκληση ή να ασκήσουν απλώς παρέμβαση ή να πάρουν τη θέση εκείνου που τους προσεπικάλεσε και να συζητήσουν την υπόθεση με τον αντίδικο.

Άρθρο 278
Αν στις περιπτώσεις του άρθρου 277 αυτοί που έχουν προσεπικληθεί λάβουν τη θέση εκείνου που τους προσεπικάλεσε, χάνουν το δικαίωμα να αμφισβητήσουν την υποχρέωση για αποζημίωση και η υπόθεση συζητείται μεταξύ αυτών και των υπόλοιπων διαδίκων, ενώ εκείνος που προσεπικάλεσε τίθεται εκτός δίκης. Η απόφαση ισχύει και εναντίον του προσεπικαλούντος που τέθηκε εκτός της δίκης, ο οποίος μπορεί να εξακολουθήσει να μετέχει στη δίκη σαν να έχει ασκήσει πρόσθετη παρέμβαση.

Άρθρο 279
Το άρθρο 279 έχει καταργηθεί

Άρθρο 280
1. Αν διάδικος που δεν εμφανίστηκε κατά την εκφώνηση της υπόθεσης, προσέλθει κατά τη διάρκεια της συζήτησης και λάβει μέρος κανονικά σ` αυτήν θεωρείται ότι δικάζεται κατ` αντιμωλίαν και είναι υποχρεωμένος να δεχτεί τη συζήτηση στο σημείο που βρίσκεται.
2. Θεωρείται ότι δεν εμφανίζεται ο διάδικος που ζητεί μόνο αναβολή, η οποία δεν έγινε δεκτή από το δικαστήριο.
3. Αν διάδικος που εμφανίστηκε κατά την εκφώνηση της υπόθεσης υποβάλει αίτηση αναβολής της συζήτησης, η οποία απορρίφθηκε από το δικαστήριο, χωρίς να έχει απαντήσει στην ουσία, θεωρείται ότι δεν μετέχει κανονικά στην παραπέρα συζήτηση.
4. Ο διάδικος που αποχωρεί εκούσια μετά την έναρξη της κατ’ ουσίαν συζήτησης θεωρείται ότι δικάζεται κατ` αντιμωλίαν.

Άρθρο 281
Συζήτηση θεωρείται εκείνη κατά την οποία εκφωνήθηκε η υπόθεση και άρχισε η εκδίκασή της, ανεξάρτητα από το αν το δικαστήριο άρχισε ή όχι να εξετάζει την ουσία της.

ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΣΤ`
ΠΑΡΕΜΠΙΠΤΟΝΤΑ

Άρθρο 282
1. Παρεμπίπτον ζήτημα είναι οτιδήποτε μπορεί να εμποδίσει, διακόψει ή καταργήσει ή οπωσδήποτε επηρεάζει την τακτική πρόοδο της κύριας δίκης, στην οποία περιλαμβάνεται και η εκτέλεση.
2. Τα παρεμπίπτοντα ζητήματα προϋποθέτουν κύρια διαφορά και ένα τουλάχιστον διάδικο τον οποίο ενδιαφέρει η απόφαση για την κύρια διαφορά και το παρεμπίπτον ζήτημα.

Άρθρο 283
1. Η παρεμπίπτουσα αγωγή ανάμεσα στους ίδιους διαδίκους στο ίδιο δικαστήριο πρέπει να περιέχει μεταγενέστερη αίτηση του ενός ή του άλλου διαδίκου.
2. Οι παρεμπίπτουσες αγωγές μπορούν να ασκηθούν σε κάθε στάση της δίκης και κατ` έφεση, εκτός αν περιέχουν αυτοτελή αίτηση.

Άρθρο 284
Το δικαστήριο, με οποιαδήποτε διαδικασία και αν δικάζει, εξετάζει τα παρεμπίπτοντα ζητήματα ακόμη και όταν είναι αναρμόδιο να τα εκδικάσει.

Άρθρο 285
Τα παρεμπίπτοντα ζητήματα ή οι παρεμπίπτουσες αγωγές συνεκδικάζονται με την κύρια δίκη. Αν ο δικαστής κρίνει ότι η κύρια δίκη είναι ώριμη για να εκδοθεί οριστική απόφαση, ενώ το παρεμπίπτον ζήτημα πρέπει να εξεταστεί, εκδίδει απόφαση για την κύρια δίκη και παραπέμπει το παρεμπίπτον σε ιδιαίτερη συζήτηση.

ΚΕΦΑΛΑΙΟΝ Ζ`
ΔΙΑΚΟΠΗ ΚΑΙ ΕΠΑΝΑΛΗΨΗ ΤΗΣ ΔΙΚΗΣ

Άρθρο 286

Η δίκη διακόπτεται αν, εωσότου τελειώσει η συζήτηση, μετά την οποία εκδίδεται η οριστική απόφαση, α) πεθάνει κάποιος διάδικος ή νόμιμος αντιπρόσωπός του ή συμβεί άλλη μεταβολή στο πρόσωπο κάποιου από αυτούς, η οποία επηρεάζει την ικανότητα της δικαστικής παράστασής του ή την εξουσία εκπροσώπησης του νόμιμου αντιπροσώπου, εκτός αν πρόκειται για θάνατο ή άλλες μεταβολές στο πρόσωπο του νόμιμου αντιπροσώπου ανώνυμης εταιρίας, εταιρίας περιορισμένης ευθύνης, νομικού προσώπου δημοσίου δικαίου, σωματείου ή ιδρύματος, β) επέλθει περίπτωση αποκατάστασης κληρονομίας ή κληροδοσίας, γ) πτωχεύσει κάποιος διάδικος, εφόσον η δίκη αφορά την πτωχευτική περιουσία ή πεθάνει ή αντικατασταθεί ο σύνδικος ή εκδοθεί τελεσίδικη απόφαση για επικύρωση του πτωχευτικού συμβιβασμού ή για αποκατάσταση, εφόσον έχουν ως αποτέλεσμα την ανάληψη της διαχείρισης της περιουσίας από τον πτωχό που συμβιβάστηκε ή αποκαταστάθηκε, δ) πεθάνει, απολυθεί, εκπέσει, παραιτηθεί από το λειτούργημά του ή χάσει γενικά την ικανότητα για εκπροσώπηση και υπεράσπιση του διαδίκου ο δικαστικός πληρεξούσιος κάποιου διαδίκου ή νόμιμου αντιπροσώπου διαδίκου, εκτός αν ο διάδικος ή ο νόμιμος αντιπρόσωπός του έχει στη δίκη περισσότερους δικαστικούς πληρεξούσιους που έλαβαν μέρος σ` αυτήν.

Άρθρο 287
1. Η διακοπή επέρχεται από τη γνωστοποίηση προς τον αντίδικο του λόγου της διακοπής με επίδοση δικογράφου ή με προφορική δήλωση στο ακροατήριο ή εκτός του ακροατηρίου κατά την επιχείρηση της διαδικαστικής πράξης. Η γνωστοποίηση γίνεται από πρόσωπο που έχει δικαίωμα να επαναλάβει τη δίκη.
2. Τη γνωστοποίηση της παραγράφου 1 μπορεί να κάνει και αυτός που ήταν κατά τη στιγμή που επήλθε ο λόγος της διακοπής πληρεξούσιος του διαδίκου ή του νόμιμου αντιπροσώπου, στο πρόσωπο του οποίου επήλθε ο λόγος αυτός.

Άρθρο 288
Στην περίπτωση αναγκαστικής ομοδικίας ο θάνατος ενός από τους ομοδίκους ή άλλο γεγονός του άρθρου 286 που επέρχεται στο πρόσωπο ενός ομοδίκου, έχει ως αποτέλεσμα τη διακοπή της δίκης ως προς όλους τους διαδίκους.

Άρθρο 289
Κάθε διαδικαστική πράξη, εκτός από την έκδοση της απόφασης, αν γίνει μετά τη διακοπή της δίκης και πριν από την επανάληψή της, είναι άκυρη εκτός αν την ενεργήσει ο διάδικος υπέρ του οποίου επήλθε η διακοπή.

Άρθρο 290
Η επανάληψη της δίκης που έχει διακοπεί μπορεί να γίνει εκούσια με ρητή ή σιωπηρή δήλωση του διαδίκου υπέρ του οποίου επήλθε η διακοπή.

Άρθρο 291
1. Ο αντίδικος του διαδίκου υπέρ του οποίου επήλθε η διακοπή της δίκης και ο ομόδικός του μπορούν να προκαλέσουν την επανάληψη της δίκης που έχει διακοπεί προσκαλώντας τον για το σκοπό αυτό με κοινοποίηση δικογράφου. Μπορούν να κοινοποιήσουν την πρόσκληση και πριν από τη γνωστοποίηση του γεγονότος που προκάλεσε τη διακοπή θεωρώντας ότι αυτή επήλθε.
2. Η δίκη επαναλαμβάνεται αυτοδικαίως τριάντα ημέρες μετά την κοινοποίηση της πρόσκλησης. Η προθεσμία αυτή μπορεί να παραταθεί ως έξι το πολύ μήνες από το δικαστή, και στην περίπτωση πολυμελούς δικαστηρίου από τον πρόεδρο, που δικάζουν κατά τη διαδικασία των άρθρων 686 επ.

Άρθρο 292
Ο κληρονόμος, ο κληροδόχος ή ο καταπιστευματοδόχος δεν μπορούν να κληθούν για να επαναληφθεί η δίκη που έχει διακοπεί πριν περάσει η προθεσμία της αποποίησης ή πριν χάσουν με οποιονδήποτε άλλο τρόπο το δικαίωμα της αποποίησης.

ΚΕΦΑΛΑΙΟ Η`
ΚΑΤΑΡΓΗΣΗ ΚΑΙ ΠΕΡΑΤΩΣΗ ΤΗΣ ΔΙΚΗΣ

Άρθρο 293
1. Οι διάδικοι μπορούν σε κάθε στάση της δίκης να συμβιβάζονται, εφόσον συντρέχουν οι προϋποθέσεις του ουσιαστικού δικαίου. Ο συμβιβασμός γίνεται με δήλωση ενώπιον του δικαστηρίου ή του εισηγητή δικαστή ή συμβολαιογράφου και επιφέρει αυτοδίκαιη κατάργηση της δίκης. Ο συμβιβασμός αυτός, καθώς και εκείνος που περιέχεται στα πρακτικά των παραγράφων 3 του άρθρου 214Α και 5 του άρθρου 214Β, καλύπτει τον τύπο του συμβολαιογραφικού εγγράφου, που προβλέπεται από το ουσιαστικό δίκαιο, και μπορεί να χρησιμοποιηθεί ως τίτλος προς εγγραφή ή εξάλειψη υποθήκης.
2. Συμβιβασμός που έγινε με άλλο τρόπο δεν επιφέρει κατάργηση της δίκης και κρίνεται κατά τις διατάξεις του ουσιαστικού δικαίου.

Άρθρο 294
Ο ενάγων μπορεί να παραιτηθεί από το δικόγραφο της αγωγής χωρίς συναίνεση του εναγομένου πριν αυτός προχωρήσει στη συζήτηση της ουσίας της υπόθεσης και στην περίπτωση των άρθρων 237 και 238 πριν από την κατάθεση προτάσεων από τον εναγόμενο. Η παραίτηση που γίνεται αργότερα είναι απαράδεκτη, εφόσον ο εναγόμενος προβάλλει αντίρρηση και πιθανολογεί ότι έχει έννομο συμφέρον η δίκη να περατωθεί με έκδοση οριστικής απόφασης.

Άρθρο 295
1. Η παραίτηση από το δικόγραφο της αγωγής έχει ως αποτέλεσμα ότι η αγωγή θεωρείται πως δεν ασκήθηκε. Ο περιορισμός του αιτήματος θεωρείται ως μερική παραίτηση από το δικόγραφο.
2. Αν η αγωγή ασκηθεί πάλι, ο εναγόμενος μπορεί να αρνηθεί να απαντήσει στην αγωγή εωσότου καταβληθούν τα έξοδα της πρώτης δίκης, εκτός αν για την πρώτη δίκη έχει παραχωρηθεί στον ενάγοντα το ευεργέτημα της πενίας.

Άρθρο 296
Ο ενάγων μπορεί να παραιτηθεί από το δικαίωμα που ασκήθηκε με την αγωγή, εφόσον συντρέχουν οι προϋποθέσεις του ουσιαστικού δικαίου, χωρίς συναίνεση του εναγομένου. Η παραίτηση είναι απαράδεκτη, εφόσον ο εναγόμενος προβάλλει αντιρρήσεις και πιθανολογεί ότι έχει έννομο συμφέρον η δίκη να περατωθεί με έκδοση οριστικής απόφασης.

Άρθρο 297
Η παραίτηση κατά τα άρθρα 294 και 296 γίνεται ή με δήλωση που καταχωρίζεται στα πρακτικά ή με δικόγραφο που επιδίδεται στον αντίδικο του παραιτουμένου ή με δήλωση στις προτάσεις.

Άρθρο 298
Ο εναγόμενος μπορεί να αποδεχτεί την αγωγή αναγνωρίζοντας ολικά ή εν μέρει το δικαίωμα που έχει ασκηθεί με αυτήν, εφόσον συντρέχουν οι προϋποθέσεις κατά το ουσιαστικό δίκαιο. Η αποδοχή γίνεται είτε κατά το άρθρο 297 είτε σιωπηρά με πράξεις από τις οποίες συνάγεται σαφώς. Αν γίνει αποδοχή, εκδίδεται απόφαση σύμφωνα με αυτήν.

Άρθρο 299
Οι διατάξεις των άρθρων 294 έως 298 εφαρμόζονται και στην ανταγωγή, την κύρια και πρόσθετη παρέμβαση, την προσεπίκληση, την ανακοίνωση, τα ένδικα μέσα, την ανακοπή κατά εξώδικων και δικαστικών πράξεων, την τριτανακοπή και σε οποιαδήποτε άλλη διαδικαστική πράξη.

ΚΕΦΑΛΑΙΟΝ Θ`
ΑΠΟΦΑΣΗ

Άρθρο 300
Η απόφαση εκδίδεται μόνο από το δικαστή που έλαβε μέρος στη σύνθεση του δικαστηρίου κατά τη συζήτηση, ύστερα από την οποία εκδίδεται, και στα πολυμελή δικαστήρια ύστερα από διάσκεψη και ψηφοφορία όλων των δικαστών που έλαβαν μέρος στη συζήτηση.

Άρθρο 301
1. Τη διάσκεψη τη διευθύνει ο πρόεδρος και την εισήγηση κάνει ο δικαστής που ο πρόεδρος όρισε εισηγητή. Η διάσκεψη γίνεται είτε αμέσως μετά τη συζήτηση, είτε αργότερα, σε ημέρα που ορίζει ο πρόεδρος.
2. Τη σειρά της συζήτησης και της ψηφοφορίας ορίζει ο πρόεδρος.

3. Στην ψηφοφορία πρώτος ψηφίζει ο νεότερος κατά το διορισμό δικαστής, ύστερα ο αμέσως αρχαιότερος και τελευταίος ο πρόεδρος.

Άρθρο 302
1. Σε περίπτωση διαφωνίας επικρατεί η γνώμη της πλειοψηφίας. Αν το ζητήσει η μειοψηφία, η γνώμη της καταχωρίζεται στο αιτιολογικό της απόφασης με τον τύπο της αμφιβολίας, καθώς και στο πρακτικό της διάσκεψης. Στην απόφαση του Αρείου Πάγου καταχωρίζεται μόνο η γνώμη της πλειοψηφίας και στο πρακτικό της διάσκεψης η γνώμη της μειοψηφίας.
2. Αν κατά την ψηφοφορία σχηματιστούν περισσότερες από δύο γνώμες, εκείνοι που αποτελούν την ασθενέστερη μειοψηφία οφείλουν να προσχωρήσουν σε μία από τις επικρατέστερες γνώμες. Αν περισσότερες από τις ασθενέστερες γνώμες συγκεντρώνουν ισοψηφία, γίνεται ψηφοφορία για να αποκλειστεί η μία από αυτές και τότε εκείνοι που την ακολουθούν οφείλουν να προσχωρήσουν σε μία από τις άλλες γνώμες εωσότου σχηματιστεί πλειοψηφία.
3. Αν επέλθει ισοψηφία, προσλαμβάνεται και άλλος δικαστής και η υπόθεση συζητείται πάλι στο ακροατήριο.

Άρθρο 303
Αν στη διάσκεψη διχαστούν οι ψήφοι, συντάσσεται πρακτικό, που υπογράφεται από τον πρόεδρο, εκείνους που μειοψήφησαν και το γραμματέα. Αν κάποιος από αυτούς πέθανε ή έπαψε να είναι τοποθετημένος στο δικαστήριο ή έχει άδεια, αυτό αναφέρεται στο πρακτικό και υπογράφουν οι υπόλοιποι.

Άρθρο 304
1. Αφού περατωθεί η ψηφοφορία, ο εισηγητής δικαστής συντάσσει την απόφαση σε ηλεκτρονική μορφή. Αν πρόκειται για αποφάσεις του μονομελούς πρωτοδικείου και του ειρηνοδικείου, την απόφαση συντάσσει σε ηλεκτρονική μορφή και ακολούθως χρονολογεί και υπογράφει την αποτύπωση της σε υλική μορφή ο δικαστής που εκδίδει την απόφαση.
2. Η απόφαση της παραγράφου 1 δημοσιεύεται σε δημόσια συνεδρίαση. Ο δικαστής που παραδίδει την απόφαση σε ηλεκτρονική μορφή, παραδίδει ομοίως και το πρωτότυπο της απόφασης με πλήρες το περιεχόμενο που προβλέπεται στο άρθρο 305.

Άρθρο 305
Το πρωτότυπο της απόφασης πρέπει να αναφέρει: 1) τη σύνθεση του δικαστηρίου και, αν πρόκειται για πολυμελή δικαστήρια, το όνομα του εισηγητή δικαστή, 2) το ονοματεπώνυμο, το επάγγελμα και την κατοικία των διαδίκων, των νόμιμων αντιπροσώπων και των δικαστικών πληρεξουσίων τους, και αναφέρονται αν αυτοί έχουν παραστεί και αν υπέβαλαν προτάσεις, 3) σύντομη περίληψη του αντικειμένου και της πορείας της δίκης, 4) το αιτιολογικό και το διατακτικό της απόφασης και 5) ότι η απόφαση δημοσιεύθηκε.

Άρθρο 306
1. Όποιος είχε διευθύνει τη συζήτηση και ο γραμματέας υπογράφουν το πρωτότυπο της απόφασης.
2. Αν όποιος είχε διευθύνει τη συζήτηση πέθανε ή έπαψε να είναι τοποθετημένος στο δικαστήριο ή βρίσκεται σε άδεια, υπογράφει στη θέση του ο αρχαιότερος κατά το διορισμό από τους δικαστές που έλαβαν μέρος στη συζήτηση. Αν όλοι τους κωλύονται, υπογράφει ο προϊστάμενος του δικαστηρίου και, αν ούτε αυτός υπάρχει, υπογράφει μόνο ο γραμματέας.
3. Τα κωλύματα της παραγράφου 2 αναφέρονται στο πρωτότυπο της απόφασης.

Άρθρο 307
Αν για οποιοδήποτε λόγο που παρουσιάστηκε μετά το τέλος της συζήτησης είναι αδύνατο να εκδοθεί η απόφαση, η συζήτηση επαναλαμβάνεται αφού οριστεί νέα δικάσιμος και κοινοποιηθεί κλήση. Ο ορισμός της δικασίμου μπορεί να γίνει και η κλήση για τη συζήτηση μπορεί να κοινοποιηθεί με την επιμέλεια είτε κάποιου διαδίκου, είτε της γραμματείας του δικαστηρίου. Το ίδιο εφαρμόζεται και όταν το δικαστήριο διατάζει να επαναληφθεί η συζήτηση. Σε όλες τις πιο πάνω περιπτώσεις, οι κλήσεις για συζήτηση και τα αποδεικτικά της επίδοσης συντάσσονται ατελώς.

Άρθρο 308
1. Το δικαστήριο εκδίδει οριστική απόφαση, αν κρίνει πως η υπόθεση είναι ώριμη γι’ αυτό.
2. Σε περίπτωση που σωρεύονται αγωγές ή που συνεκδικάζονται υποθέσεις, το δικαστήριο μπορεί, είτε να εκδώσει οριστική απόφαση για τις ώριμες υποθέσεις, είτε να αναβάλει να αποφασίσει οριστικά, εωσότου γίνουν όλες ώριμες, αν το κρίνει σκόπιμο για την καλύτερη διάγνωση της διαφοράς.

Άρθρο 309
Οι αποφάσεις που αποφαίνονται οριστικά σε κύρια ή παρεμπίπτουσα αίτηση δεν μπορούν μετά τη δημοσίευσή τους να ανακαλούνται από το δικαστήριο που τις εξέδωσε. Όσες δεν κρίνουν οριστικά μπορούν είτε αυτεπαγγέλτως είτε με πρόταση κάποιου διαδίκου που υποβάλλεται μόνο στη διάρκεια της συζήτησης της υπόθεσης και όχι αυτοτελώς, να ανακληθούν σε κάθε στάση της δίκης από το δικαστήριο που τις εξέδωσε εωσότου εκδοθεί οριστική απόφαση. Το δικαστήριο δεν έχει υποχρέωση να απαντά σε πρόταση για ανάκληση και όταν ακόμη αυτό υποβάλλεται με τρόπο παραδεκτό.

Άρθρο 310

1. Οι αποφάσεις επιδίδονται με επιμέλεια των διαδίκων.
2. Όταν πρόκειται για μη οριστικές αποφάσεις, η παρουσία κατά τη δημοσίευση των διαδίκων ή των νόμιμων αντιπροσώπων τους που διεξάγουν τη δίκη ή των πληρεξούσιων δικηγόρων τους ισοδυναμεί με επίδοση.

Άρθρο 311
(Το άρθρο 311 καταργείται)

Άρθρο 312
1. Το περιεχόμενο της απόφασης αποτελεί πλήρη απόδειξη για ό,τι αφορά την εμφάνιση και την εκπροσώπηση των διαδίκων, για την προβολή προφορικά στο ακροατήριο ισχυρισμών και την υποβολή αιτήσεων καθώς και για τη γνώμη που έχει εκφέρει το δικαστήριο.
2. Η κατά την παράγραφο 1 αποδεικτική δύναμη του περιεχομένου της απόφασης μπορεί να ανατραπεί με το πρακτικό της συζήτησης ή με την προσβολή της απόφασης ως πλαστής.

Άρθρο 313
1. Μπορεί να επιδιωχθεί με αγωγή ή ένσταση η αναγνώριση της ανυπαρξίας μιας δικαστικής απόφασης μόνο στις ακόλουθες περιπτώσεις: α) αν την εξέδωσαν πρόσωπα που δεν είχαν δικαστική ιδιότητα, β) αν πολιτικό δικαστήριο αποφάσισε για αντικείμενο που δεν υπάγεται στη δικαιοδοσία των πολιτικών δικαστηρίων, γ) αν δεν
δημοσιεύθηκε, δ) αν εκδόθηκε σε δίκη που είχε διεξαχθεί κατά ανύπαρκτου φυσικού ή νομικού προσώπου, ε) αν εκδόθηκε κατά προσώπου που έχει το προνόμιο της ετεροδικίας.
2. Η αγωγή της παραγράφου 1 αποκλείεται, αν η απόφαση έχει προσβληθεί με ένδικα μέσα.
3. Η αγωγή της παραγράφου 1 υπάγεται στο πολυμελές πρωτοδικείο της γενικής δωσιδικίας του εναγομένου.

Άρθρο 314
Το δικαστήριο που δικάζει την αγωγή του άρθρου 313 μπορεί ύστερα από αίτηση κάποιου διαδίκου, που μπορεί να υποβληθεί και με τις προτάσεις, να διατάξει να ανασταλεί η εκτέλεση της απόφασης, ολικά ή εν μέρει. Το δικαστήριο μπορεί, αν ένας διάδικος το ζητήσει με τον ίδιο τρόπο, να ανακαλέσει αυτή την απόφαση εωσότου εκδοθεί η οριστική απόφαση.

ΚΕΦΑΛΑΙΟΝ Ι`
ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑ ΔΙΟΡΘΩΣΗΣ ΚΑΙ ΕΡΜΗΝΕΙΑΣ ΑΠΟΦΑΣΕΩΝ

Άρθρο 315
Αν από παραδρομή κατά τη σύνταξη της απόφασης περιέχονται λάθη γραφικά ή λογιστικά ή το διατακτικό της διατυπώθηκε κατά τρόπο ελλιπή ή ανακριβώς, το δικαστήριο που την έχει εκδώσει μπορεί, αν το ζητήσει κάποιος διάδικος ή και αυτεπαγγέλτως, να τη διορθώσει με νέα απόφασή του.

Άρθρο 316
Αν απόφαση είναι διατυπωμένη με τρόπο που γεννά αμφιβολίες ή είναι ασαφής, το δικαστήριο που την έχει εκδώσει μπορεί, αν το ζητήσει κάποιος διάδικος, να την ερμηνεύσει με νέα του απόφαση έτσι που η έννοιά της γίνει αναμφίβολη, η ερμηνεία όμως δεν μπορεί ποτέ να αλλάξει το διατακτικό της απόφασης που ερμηνεύεται.

Άρθρο 317
1. Η αίτηση διόρθωσης ή ερμηνείας μιας απόφασης πρέπει, εκτός από όσα ορίζει το άρθρο 118, να αναφέρει με σαφήνεια και τα λάθη ή τις παραλείψεις ή τις ανακρίβειες που ζητείται να διορθωθούν ή τα αμφίβολα σημεία ή τις ασάφειες που ζητείται να ερμηνευθούν.
2. Η αίτηση κατατίθεται στη γραμματεία του δικαστηρίου που εξέδωσε την απόφαση και συντάσσεται σχετική έκθεση.
3. Αν ο πρόεδρος ή ο δικαστής του μονομελούς πρωτοδικείου ή ο ειρηνοδίκης θεωρούν αναγκαίο να διορθωθεί η απόφαση, κινούν αυτεπαγγέλτως την διαδικασία διόρθωσης.

Άρθρο 318
1. Η συζήτηση γίνεται κατά τη διαδικασία με την οποία εκδόθηκε η απόφαση που διορθώνεται ή ερμηνεύεται, και αφού κληθούν οκτώ τουλάχιστον ημέρες πριν από τη συζήτηση όλοι οι διάδικοι που αναφέρονται στην απόφαση. Αν τη διόρθωση την προκαλεί το δικαστήριο αυτεπαγγέλτως, η κλήση των διαδίκων γίνεται με την επιμέλεια της γραμματείας του δικαστηρίου.
2. Αν κατά τη συζήτηση της αίτησης δεν εμφανίζεται κάποιος διάδικος που κλητεύθηκε νόμιμα, η διαδικασία προχωρεί σαν να ήταν παρόντες όλοι οι διάδικοι και, αν δεν κλητεύθηκε νόμιμα, η συζήτηση αναβάλλεται και το δικαστήριο διατάζει να κλητευθεί.

Άρθρο 319
Οι αποφάσεις που εκδίδονται σε αιτήσεις για διόρθωση ή ερμηνεία μιας απόφασης μπορούν να προσβληθούν με όλα τα ένδικα μέσα με τα οποία θα μπορούσε να προσβληθεί η απόφαση που ζητήθηκε να διορθωθεί ή να ερμηνευθεί, εκτός από την ανακοπή ερημοδικίας.

Άρθρο 320
Η διορθωτική ή ερμηνευτική απόφαση σημειώνεται στο πρωτότυπο της απόφασης που διορθώνεται ή ερμηνεύεται, και πρέπει στα αντίγραφα, τα απόγραφα ή τα αποσπάσματα της να αναγράφεται ο αριθμός και η ημερομηνία της διορθωτικής ή ερμηνευτικής απόφασης.

ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΙΑ`
ΔΕΔΙΚΑΣΜΕΝΟ

Άρθρο 321
Όσες οριστικές αποφάσεις των πολιτικών δικαστηρίων δεν μπορούν να προσβληθούν με ανακοπή ερημοδικίας και έφεση είναι τελεσίδικες και αποτελούν δεδικασμένο.

Άρθρο 322
1. Το δεδικασμένο εκτείνεται στο ουσιαστικό ζήτημα που κρίθηκε, αν η απόφαση έκρινε οριστικά για μια έννομη σχέση που έχει προβληθεί με αγωγή, ανταγωγή, κύρια παρέμβαση ή ένσταση συμψηφισμού. Το δεδικασμένο εκτείνεται επίσης και στο δικονομικό ζήτημα που κρίθηκε οριστικά.
2. Αν προβλήθηκε ένσταση συμψηφισμού, η απόφαση που αποφαίνεται για την ύπαρξη ή όχι της ανταπαίτησης η οποία προτάθηκε σε συμψηφισμό αποτελεί δεδικασμένο μόνο έως το ποσό για το οποίο προβλήθηκε η ένσταση του συμψηφισμού, εκτός αν κρίθηκε ολόκληρο το ποσό της ανταπαίτησης, οπότε το δεδικασμένο εκτείνεται σ` αυτό.

Άρθρο 323
Με την επιφύλαξη αυτών που ορίζουν διεθνείς συμβάσεις, απόφαση αλλοδαπού πολιτικού δικαστηρίου ισχύει και αποτελεί Δεδικασμένο στην Ελλάδα χωρίς άλλη διαδικασία εφόσον 1) αποτελεί Δεδικασμένο σύμφωνα με το δίκαιο του τόπου όπου εκδόθηκε, 2) η υπόθεση κατά τις διατάξεις του ελληνικού δικαίου υπαγόταν στη δικαιοδοσία των δικαστηρίων του κράτους στο οποίο ανήκει το δικαστήριο που εξέδωσε την απόφαση, 3) ο διάδικος που νικήθηκε δεν στερήθηκε το δικαίωμα της υπεράσπισης και γενικά της συμμετοχής στη δίκη, εκτός αν η στέρηση έγινε σύμφωνα με διάταξη που ισχύει και για τους υπηκόους του κράτους στο οποίο ανήκει το δικαστήριο που εξέδωσε την απόφαση, 4) δεν είναι αντίθετη προς απόφαση ελληνικού δικαστηρίου που εκδόθηκε στην ίδια υπόθεση και αποτελεί δεδικασμένο για τους διαδίκους μεταξύ των οποίων εκδόθηκε η απόφαση του αλλοδαπού δικαστηρίου και 5) δεν είναι αντίθετη προς τα χρηστά ήθη ή προς τη δημόσια τάξη.

Άρθρο 324
Δεδικασμένο υπάρχει μεταξύ των ίδιων προσώπων με την ίδια ιδιότητα μόνο για το δικαίωμα που κρίθηκε και εφόσον πρόκειται για το ίδιο αντικείμενο και την ίδια ιστορική και νομική αιτία.

Άρθρο 325
Το δεδικασμένο ισχύει υπέρ και κατά
1) των διαδίκων,
2) εκείνων που έγιναν διάδοχοί τους όσο διαρκούσε η δίκη ή μετά το τέλος της,
3) εκείνων που νέμονται ή κατέχουν το επίδικο πράγμα στο όνομα κάποιου διαδίκου ή διαδόχου του, αδιάφορο αν πρόκειται για σχέσεις εμπράγματες ή ενοχικές.
Το δεδικασμένο δεν ισχύει απέναντι σε εκείνον που απέκτησε δικαιώματα σύμφωνα με τις διατάξεις του ουσιαστικού δικαίου με μεταβίβαση από μη δικαιούχο.

Άρθρο 326
1. Η απόφαση που εκδόθηκε υπέρ του υποχρέου να αποκαταστήσει κληρονομία ή κληροδότημα και εναντίον ενός τρίτου, η οποία αφορά την περιουσία που υπόκειται σε αποκατάσταση ή κάποιο αντικείμενό της αποτελεί Δεδικασμένο και υπέρ του καταπιστευματοδόχου.

2. Η απόφαση που εκδόθηκε κατά του υποχρέου να αποκαταστήσει κληρονομία ή κληροδότημα και υπέρ ενός τρίτου, η οποία αφορά αντικείμενο της περιουσίας που υπόκειται σε αποκατάσταση αποτελεί δεδικασμένο και κατά του καταπιστευματοδόχου μόνο αν εκείνος που έχει υποχρέωση να αποκαταστήσει έχει εξουσία να διαθέσει το επίδικο αντικείμενο χωρίς τη συναίνεση του καταπιστευματοδόχου.

Άρθρο 327
1. Η απόφαση που εκδόθηκε σε δίκη μεταξύ του κηδεμόνα σχολάζουσας κληρονομίας ή του εκκαθαριστή κληρονομίας ή του εκτελεστή διαθήκης που έχει δικαίωμα να διεξάγει τη δίκη και τρίτου, η οποία αφορά δικαιώματα ή υποχρεώσεις της κληρονομίας, αποτελεί δεδικασμένο και απέναντι στους κληρονόμους.

2. Η απόφαση που εκδόθηκε μεταξύ των κληρονόμων που έχουν δικαίωμα διεξαγωγής της δίκης και τρίτου, η οποία αφορά δικαιώματα και υποχρεώσεις της κληρονομίας, αποτελεί δεδικασμένο και απέναντι στον εκτελεστή της διαθήκης.

Άρθρο 328
1. Η απόφαση που εκδόθηκε μεταξύ του δανειστή και του πρωτοφειλέτη και απορρίπτει την αγωγή επειδή το χρέος είναι ανύπαρκτο, αποτελεί δεδικασμένο και υπέρ του εγγυητή.

2. Η απόφαση που εκδόθηκε μεταξύ του δανειστή και του εγγυητή και απορρίπτει την αγωγή επειδή το χρέος είναι ανύπαρκτο, αποτελεί δεδικασμένο και υπέρ του πρωτοφειλέτη.

Άρθρο 329
Η απόφαση που εκδόθηκε μεταξύ νομικού προσώπου και τρίτου και αφορά δικαιώματα ή υποχρεώσεις του νομικού προσώπου αποτελεί δεδικασμένο και απέναντι στα μέλη του ως προς τα δικαιώματα ή τις υποχρεώσεις του νομικού προσώπου.

Άρθρο 330
Το δεδικασμένο εκτείνεται στις ενστάσεις που προτάθηκαν, καθώς και σε εκείνες που μπορούσαν να προταθούν και δεν προτάθηκαν. Από τις ενστάσεις που δεν προτάθηκαν εξαιρούνται εκείνες που στηρίζονται σε αυτοτελές δικαίωμα που μπορεί να ασκηθεί και με κύρια αγωγή.

Άρθρο 331

Το δεδικασμένο εκτείνεται και στα ζητήματα που κρίθηκαν παρεμπιπτόντως και αποτελούν αναγκαία προϋπόθεση του κυρίου ζητήματος, αν το δικαστήριο ήταν καθ` ύλην αρμόδιο να αποφασίσει για τα παρεμπίπτοντα αυτά ζητήματα.

Άρθρο 332
Το δεδικασμένο λαμβάνεται υπόψη από το δικαστήριο και αυτεπαγγέλτως.

Άρθρο 333
1. Οι διάδικοι και οι διάδοχοί τους δεν μπορούν να προσβάλουν την απόφαση για δόλο κάποιου διάδικου ή τρίτου παρά μόνο στις περιπτώσεις κατά τις οποίες επιτρέπεται αναψηλάφηση.

2. Τρίτοι απέναντι στους οποίους ισχύει το δεδικασμένο μπορούν να το προσβάλουν μόνο εξαιτίας δόλου των διαδίκων.

Άρθρο 334
1. Κάθε διάδικος έχει δικαίωμα να ζητήσει να μεταρρυθμιστεί τελεσίδικη ή ανέκκλητη απόφαση, που καταδικάζει σε καταβολή περιοδικών παροχών, οι οποίες οφείλονται κατά το νόμο από οποιαδήποτε αιτία και γίνονται απαιτητές στο μέλλον, αν μεσολάβησε ουσιαστική μεταβολή των συνθηκών επάνω στις οποίες βασίστηκε η απαγγελία της καταδίκης. Το ίδιο ισχύει και για περιοδικές παροχές που οφείλονται σύμφωνα με κάποια δικαιοπραξία εφόσον το ποσό ή η διάρκεια της καταβολής τους ορίστηκε από το δικαστήριο, και μόνο για το ποσό ή τη διάρκειά της.
2. Μεταβολή των συνθηκών θεωρείται και η ουσιώδης μετά την απόφαση αυξομείωση του τιμαρίθμου της ζωής.
3. Η μεταβολή των συνθηκών λαμβάνεται υπόψη μόνο εφόσον έγινε σε χρόνο στον οποίο εκείνος που ζητεί να μεταρρυθμιστεί η απόφαση δεν μπορούσε να προβάλει τη μεταβολή στην αρχική δίκη.
4. Η μεταρρύθμιση μπορεί να ζητηθεί μόνο με αγωγή και εισάγεται στο αρμόδιο δικαστήριο.
5. Η μεταρρύθμιση μπορεί να ζητηθεί και να απαγγελθεί μόνο για το χρόνο μετά την έγερση της αγωγής.

ΚΕΦΑΛΑΙΟΝ ΙΒ`
ΑΠΟΔΕΙΞΗ

ΤΙΤΛΟΣ Ι
ΓΕΝΙΚΕΣ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ

Άρθρο 335
Αντικείμενο της απόδειξης είναι μόνο τα πραγματικά γεγονότα που έχουν ουσιώδη επιρροή στην έκβαση της δίκης.

Άρθρο 336

1. Πραγματικά γεγονότα τα οποία είναι τόσο πασίγνωστα ώστε να μην υπάρχει εύλογη αμφιβολία ότι είναι αληθινά, λαμβάνονται υπόψη αυτεπαγγέλτως και χωρίς απόδειξη.
2. Πραγματικά γεγονότα γνωστά στο δικαστήριο από άλλη δικαστική ενέργειά του λαμβάνονται υπόψη αυτεπαγγέλτως και χωρίς απόδειξη, αν η αλήθεια τους ισχύει απέναντι σε όλους.
3. Με βάση αποδεδειγμένα πραγματικά γεγονότα το δικαστήριο μπορεί να βγάλει συμπεράσματα για άλλα γεγονότα.
4. Το δικαστήριο λαμβάνει αυτεπαγγέλτως υπόψη τα διδάγματα της κοινής πείρας και χωρίς απόδειξη.

Άρθρο 337
Το δικαστήριο λαμβάνει υπόψη αυτεπαγγέλτως και χωρίς απόδειξη το δίκαιο που ισχύει σε αλλοδαπή πολιτεία, τα έθιμα και τα συναλλακτικά ήθη και, αν δεν τα γνωρίζει, μπορεί να διατάξει απόδειξη ή να χρησιμοποιήσει όποιο μέσο κρίνει κατάλληλο χωρίς να περιορίζεται στις αποδείξεις που προσάγουν οι διάδικοι.

Άρθρο 338
1. Κάθε διάδικος οφείλει να αποδείξει τα πραγματικά γεγονότα που είναι αναγκαία για να υποστηρίξει την αυτοτελή αίτηση ή ανταίτηση του.
2. Όταν ο νόμος ορίζει κάποιο τεκμήριο για την ύπαρξη ενός πραγματικού γεγονότος, επιτρέπεται αντίθετη απόδειξη, αν δεν ορίζεται διαφορετικά.

Άρθρο 339
Αποδεικτικά μέσα είναι η ομολογία, η αυτοψία, η πραγματογνωμοσύνη, τα έγγραφα, η εξέταση των διαδίκων, οι μάρτυρες, τα δικαστικά τεκμήρια και οι ένορκες βεβαιώσεις.

Άρθρο 340
1. Το δικαστήριο λαμβάνει υπόψη τα αποδεικτικά μέσα που πληρούν τους όρους του νόμου. Λαμβάνει επίσης υπόψη και εκτιμά ελεύθερα και αποδεικτικά μέσα που δεν πληρούν τους όρους του νόμου, με την επιφύλαξη των άρθρων 393 και 394.
2. Εκτός από τις περιπτώσεις που ορίζει ρητά ο νόμος, το δικαστήριο κρίνει ελεύθερα τα αποδεικτικά μέσα και αποφασίζει κατά συνείδηση αν οι ισχυρισμοί είναι αληθινοί. Στην απόφαση πρέπει να αναφέρονται οι λόγοι που οδήγησαν το δικαστή να σχηματίσει την πεποίθηση του.

Άρθρο 341
Καταργήθηκε με το άρθρο 14 παρ. 1 Ν. 2915/2001

Άρθρο 342.
Καταργήθηκε με το άρθρο 14 παρ. 1 Ν. 2915/2001

Άρθρο 343.
Καταργήθηκε με το άρθρο 14 παρ. 1 Ν. 2915/2001

Άρθρο 344.
Καταργήθηκε με το άρθρο 14 παρ. 1 Ν. 2915/2001

Άρθρο 345
Καταργήθηκε με το άρθρο 14 παρ. 1 Ν. 2915/2001

Άρθρο 346

Τα αποδεικτικά μέσα που έχει προσκομίσει ένας διάδικος λαμβάνονται υπόψη από το δικαστήριο και για την απόδειξη των ισχυρισμών άλλου διαδίκου.

Άρθρο 347
Όπου ο νόμος θεωρεί αρκετή την πιθανολόγηση το δικαστήριο δεν έχει υποχρέωση να εφαρμόσει τις διατάξεις που ισχύουν για την αποδεικτική διαδικασία, τα αποδεικτικά μέσα και τη δύναμη τους, αλλά λαμβάνει υπόψη οποιαδήποτε μέσα κρίνει κατάλληλα για να σχηματιστεί πιθανότητα σχετικά με την αλήθεια των πραγματικών περιστατικών.

Άρθρο 348
Αν συμφωνούν οι διάδικοι ή υπάρχει κίνδυνος να χαθεί ή να δυσκολευθεί η χρήση κάποιου αποδεικτικού μέσου ή πρόκειται να διαπιστωθεί η τωρινή κατάσταση ενός πράγματος ή έργου, μπορεί να ζητηθεί να γίνει συντηρητική απόδειξη για συγκεκριμένο ισχυρισμό και πριν ακόμη αρχίσει η δίκη.

Άρθρο 349
1. Η αίτηση για συντηρητική απόδειξη υποβάλλεται στο δικαστήριο το αρμόδιο να δικάσει την κύρια δίκη, αν ο κίνδυνος είναι άμεσος, μπορεί να υποβληθεί και σε κάθε άλλο δικαστήριο που μπορεί να αποφασίσει γρηγορότερα. Η αίτηση συζητείται κατά τη διαδικασία των άρθρων 686 επ. όταν πρόκειται για πολυμελές δικαστήριο τη δικάσιμο ορίζει ο πρόεδρος.
2. Η αίτηση πρέπει να περιέχει:
α) το όνομα και την κατοικία του αντιδίκου,
β) τα πραγματικά γεγονότα για τα οποία θα γίνει η συντηρητική απόδειξη,
γ) το αποδεικτικό μέσο με το οποίο θα διεξαχθεί,
δ) το λόγο για τον οποίο υπάρχει κίνδυνος να χαθεί η ή να δυσκολευθεί η χρήση του αποδεικτικού μέσου. Ο λόγος αυτός αρκεί να πιθανολογείται.

Άρθρο 350
1. Αν το δικαστήριο επιτρέψει τη συντηρητική απόδειξη, ορίζει με την απόφασή του τα πραγματικά γεγονότα για τα οποία θα διεξαχθεί, τα αποδεικτικά μέσα και χρόνο μεσά στον οποίο πρέπει να περατωθεί, και, αν κρίνει ότι η κλήτευση του αντιδίκου είναι δυνατή, ορίζει και την προθεσμία της.
2. Αν η αίτηση έχει υποβληθεί σε δικαστήριο αναρμόδιο να δικάσει την κύρια δίκη, το δικαστήριο αυτό μπορεί, αν ο κίνδυνος δεν είναι άμεσος, να παραπέμψει την αίτηση στο δικαστήριο το αρμόδιο για την κύρια δίκη.

Άρθρο 351
Όταν δικάζει τη διαφορά, το δικαστήριο έχει υποχρέωση να λάβει υπόψη του τη συντηρητική απόδειξη που έχει διεξαχθεί, ανεξάρτητα από το αν ο κίνδυνος πραγματοποιήθηκε. Η κατανομή του βάρους της απόδειξης δεν επηρεάζεται από τη συντηρητική απόδειξη.

Τίτλος ΙΙ
Ομολογία

Άρθρο 352
1. Η ομολογία του διαδίκου, προφορική η γραπτή, ενώπιον του δικαστηρίου που δικάζει τη δίκη ή του εντεταλμένου δικαστή, αποτελεί πλήρη απόδειξη εναντίον εκείνου που ομολόγησε.
2. Το δικαστήριο εκτιμά ελεύθερα την εξώδικη ομολογία.

Άρθρο 353
Η αποδεικτική δύναμη της ομολογίας δεν επηρεάζεται από το ότι, εκτός από το επιζήμιο πραγματικό γεγονός για εκείνον που ομολογεί, περιέχει και άλλο πραγματικό γεγονός που τον ωφελεί και αποτελεί αυτοτελή ισχυρισμό. Aν το πραγματικό γεγονός, το ωφέλιμο για εκείνον που ομολογεί, δεν είναι αυτοτελές, το δικαστήριο εκτιμά ελεύθερα την ομολογία.

Άρθρο 354
Όποιος ομολόγησε μπορεί να ανακαλέσει την ομολογία του μόνο αν αυτός αποδείξει ότι δεν ανταποκρίνεται στην αλήθεια.

Τίτλος ΙΙΙ
Αυτοψία

Άρθρο 355
Το δικαστήριο διατάζει αυτοψία αν θεωρεί αναγκαία την αντίληψη του αντικειμένου της απόδειξης με τις δικές του αισθήσεις.

Άρθρο 356
1. Το δικαστήριο που αποφασίζει να ενεργήσει αυτοψία μπορεί να διατάξει να γίνει ταυτόχρονα και πραγματογνωμοσύνη ή και εξέταση μαρτύρων.
2. Αν μαζί με την αυτοψία διατάχθηκε και πραγματογνωμοσύνη, ο διορισμός και η όρκιση των πραγματογνωμόνων μπορούν να γίνουν και κατά την αυτοψία από εκείνον που την ενεργεί.

Άρθρο 357
Ο δικαστής που θα ενεργήσει την αυτοψία ορίζει τον τόπο, την ημέρα και την ώρα της διεξαγωγής της. Αν ο δικαστής που ενεργεί την αυτοψία ή, αν πρόκειται για πολυμελές δικαστήριο, ο πρόεδρός του, κρίνει πως είναι αδύνατο ή δύσκολο να μεταφερθεί το αντικείμενο της αυτοψίας στον τόπο των συνεδριάσεων, ορίζει τόπο κατάλληλο για τη διεξαγωγή της, όπου πηγαίνει εκείνος που την ενεργεί.

Άρθρο 358
Όποιος ενεργεί την αυτοψία μπορεί, αν το κρίνει σκόπιμο, κατά την ενέργειά της να καταρτίσει σχέδια ή ιχνογραφήματα, να πάρει φωτογραφίες ή άλλες απεικονίσεις ή να εφαρμόσει επιτόπου τίτλους ή να προβεί σε τεχνικές ενέργειες, είτε ο ίδιος είτε διαμέσου ενός υπαλλήλου της γραμματείας του δικαστηρίου ή του πραγματογνώμονα που είναι ήδη διορισμένος ή που διορίζεται γι’ αυτό το σκοπό. Με τον ίδιο τρόπο μπορεί να κάνει και αναπαράσταση του αποδεικτέου γεγονότος και ενδεχομένως φωτογράφιση ή άλλη απεικόνιση της αναπαράστασης.

Άρθρο 359
1. Η αυτοψία, αν γίνεται στο ακροατήριο, αναφέρεται στα πρακτικά, ενώ, αν γίνεται έξω από το ακροατήριο, συντάσσεται σχετική έκθεση. Στα πρακτικά ή την έκθεση πρέπει να αναφέρεται το αντικείμενο της αυτοψίας, καθώς και η αντίληψη που σχημάτισε από την αυτοψία το δικαστήριο ή ο δικαστής.
2. Αν διορίστηκαν πραγματογνώμονες, πρέπει στα πρακτικά ή την έκθεση να αναγράφονται τα ονόματά τους, καθώς και αν αυτοί ενήργησαν την πραγματογνωμοσύνη. Επίσης πρέπει να αναφέρεται η γνωμοδότηση των πραγματογνωμόνων, εφόσον δεν την επέβαλαν εγγράφως, οπότε αρκεί να γίνει αναφορά σε αυτήν.
3. Αν εξετάστηκαν μάρτυρες, οι καταθέσεις τους πρέπει να περιλαμβάνονται στα πρακτικά ή την έκθεση.
4. Η γραπτή γνωμοδότηση των πραγματογνωμόνων, καθώς και τα τυχόν σχέδια, ιχνογραφήματα, φωτογραφίες, αναπαραστάσεις και γενικά τα βοηθήματα που το δικαστήριο ή ο δικαστής είχε υπόψη ενεργώντας την αυτοψία, επισυνάπτονται στα πρακτικά ή την έκθεση.

Άρθρο 360
Αν η αυτοψία γίνεται στο ακροατήριο, η υπόθεση συζητείται αμέσως κατόπιν. Αν γίνεται έξω από το ακροατήριο, η έκθεση που συντάσσεται για την αυτοψία κατατίθεται ή αποστέλλεται μαζί με τα συνημμένα της στη γραμματεία του δικαστηρίου που δικάζει την υπόθεση.

Άρθρο 361
Οι διάδικοι οφείλουν να βοηθούν για την ενέργεια της αυτοψίας και να κάνουν ό,τι είναι αναγκαία για τη διεξαγωγή της.

Άρθρο 362
Αν το αντικείμενο της αυτοψίας είναι διάδικος ή τρίτος, αυτός οφείλει να ανεχθεί την αυτοψία, εκτός αν συντρέχει σπουδαίος λόγος, και ιδίως αν θίγεται η υγεία ή η αξιοπρέπειά του, δεν μπορούν όμως να λάβουν εναντίον του εξαναγκαστικά μέτρα. Εκείνος που ενεργεί την αυτοψία πρέπει να λάβει όλα τα μέτρα για να εξασφαλιστεί εντελώς η υγεία και η αξιοπρέπεια του προσώπου όσο γίνεται η αυτοψία.

Άρθρο 363
1. Αν αντικείμενο της αυτοψίας είναι κινητό που το κατέχει διάδικος ή τρίτος, αυτός οφείλει να το παρουσιάσει και να το επιδείξει σε εκείνον που ενεργεί την αυτοψία.
2. Αν αντικείμενο της αυτοψίας είναι ακίνητο που κατέχει διάδικος ή τρίτος, αυτός έχει υποχρέωση να επιτρέψει την επίσκεψη του ακινήτου για να γίνει η αυτοψία. Επίσης ο διάδικος ή το τρίτος που κατέχει ακίνητο οφείλει να επιτρέψει την επίσκεψή του αν μέσα στο ακίνητο βρίσκεται κινητό που είναι αντικείμενο αυτοψίας εφόσον η μεταφορά του είναι αδύνατη ή δύσκολη.

Άρθρο 364
Ο διάδικος ή ο τρίτος που κατέχει το αντικείμενο της αυτοψίας ή που είναι ο ίδιος αντικείμενο της αυτοψίας πρέπει τρείς ημέρες πρίν ενεργηθεί η αυτοψία να κληθεί να παραστεί σ’ αυτήν.

Άρθρο 365
1. Αν ο διάδικος ή ο τρίτος αρνείται για λόγο σπουδαίο κατά την κρίση εκείνου που ενεργεί την αυτοψία να παρουσιάσει και να επιδείξει ένα κινητό ή να επιτρέψει την επίσκεψη ενός ακίνητου ή να υποβάλει τον εαυτό του σε αυτοψία, η αυτοψία ματαιώνεται.
2. Αν ο διάδικος ή ο τρίτος που κατέχει το κινητό ή το ακίνητο δεν παρίσταται την ημέρα και ώρα που ορίστηκε για την αυτοψία ή αν εκείνος που την ενεργεί κρίνει πως αρνείται αδικαιολόγητα να παρουσιάσει και να επιδείξει το κινητό ή να επιτρέψει την επίσκεψη του ακινήτου, μπορεί με απόφαση που εκδίδει αμέσως να διατάξει να αφαιρεθεί βίαι το κινητό και να του προσκομιστεί ή να ανοιχθούν βίαια οι θύρες, του ακινήτου και να γίνει η αυτοψία.
3. Η βίαιη αφαίρεση κινητού και η παρουσίασή του σε αυτόν που ενεργεί την αυτοψία γίνεται κατά τις διατάξεις που ισχύουν για την αναγκαστική εκτέλεση από δικαστικό επιμελητή, που αμέσως μετά την αυτοψία επιστρέφει το κινητό στον κάτοχο, από τον οποίο το αφαίρεσε. Το βίαιο άνοιγμα των θυρών του ακινήτου γίνεται σύμφωνα με τις διατάξεις που ισχύουν για την αναγκαστική εκτέλεση.
4. Αν δεν είναι δυνατό να γίνει αμέσως η αφαίρεση του κινητού ή να ανοιχθούν οι θύρες, εκείνος που κάνει την αυτοψία μπορεί με απόφασή του που την εκδίδει αμέσως να αναβάλει την αυτοψία για ορισμένη ημέρα και ώρα στην οποία οι διάδικοι ή ο τρίτος οφείλουν να παραστούν χωρίς κλήτευση.

Άρθρο 366
Αν η αυτοψία δεν μπόρεσε να γίνει επειδή κάποιος διάδικος απουσίασε ή αρνήθηκε να φέρει και να επιδείξει το κινητό που κατέχει ή να επιτρέψει την επίσκεψη ακινήτου που βρίσκεται στην κατοχή του ή να υποβληθεί ο ίδιος σε αυτοψία, το δικαστήριο που αποφάσισε την αυτοψία κρίνει ελεύθερα αν το αντικείμενο της απόδειξης για το οποίο διατάχθηκε η αυτοψία πρέπει να θεωρηθεί αποδεδειγμένο.

Άρθρο 367
Διάδικοι ή τρίτοι που εμποδίζουν αδικαιολόγητα την αυτοψία με την απουσία τους την ημέρα και ώρα που ορίστηκε για την ενέργειά της ή με την άρνησή τους να φέρουν και να επιδείξουν ένα κινητό ή να επιτρέψουν την επίσκεψη ενός ακινήτου ή να υποβάλουν τον εαυτό τους σε αυτοψία καταδικάζονται σε αποζημίωση, στα δικαστικά έξοδα, καθώς και σε χρηματική ποινή κατά τις διατάξεις του άρθρου 205.

Τίτλος ΙV
Πραγματογνωμοσύνη

Άρθρο 368
1. Το δικαστήριο μπορεί να διορίσει έναν ή περισσότερους πραγματογνώμονες, αν κρίνει πως πρόκειται για ζητήματα που απαιτούν για να γίνουν αντιληπτά ειδικές γνώσεις επιστήμης ή τέχνης.
2. Το δικαστήριο οφείλει να διορίσει πραγματογνώμονες αν το ζητήσει κάποιος διάδικος και κρίνει ότι χρειάζονται ιδιάζουσες γνώσεις επιστήμης ή τέχνης.

Άρθρο 369
Οι πραγματογνώμονες βοηθούν το δικαστήριο με την γνωμοδότησή τους στα ζητήματα που έθεσε. Αν είναι ανάγκη, το δικαστήριο διατάζει να παραστούν οι πραγματογνώμονες κατά την ενέργεια όλων ή ορισμένων διαδικαστικών πράξεων.

Άρθρο 370
1. Το δικαστήριο που δικάζει την υπόθεση μπορεί να αναθέσει το διορισμό των πραγματογνωμόνων ή και τον ορισμό του αριθμού τους σε άλλο δικαστήριο, που ενεργεί σύμφωνα με αίτηση ή παραγγελία, ή σε εντεταλμένο δικαστή.
2. Τους πραγματογνώμονες μπορεί να τους αντικαταστήσει για εύλογη αιτία το δικαστήριο που τους διόρισε με αίτηση των διαδίκων ή αυτεπαγγέλτως κατά τη διαδικασία των άρθρων 686 επ.

Άρθρο 371
Σε κάθε δικαστήριο τηρείται κατάλογος πραγματογνωμόνων. Ο τρόπος που καταρτίζονται και τηρούνται οι κατάλογοι ορίζεται με διατάγματα, που εκδίδονται με πρόταση του υπουργού της δικαιοσύνης.

Άρθρο 372
Το δικαστήριο ορίζει τους πραγματογνώμονες από τον κατάλογο πραγματογνωμόνων, αν όμως δεν υπάρχει κατάλογος ή αν το δικαστήριο το κρίνει σκόπιμο, διορίζει τα πρόσωπα που κρίνει κατάλληλα για το σκοπό αυτόν.

Άρθρο 373
Δεν μπορούν να εγγράφουν στον κατάλογο πραγματογνωμόνων, ούτε να διοριστούν πραγματογνώμονες
1) όσοι καταδικάστηκαν για κακούργημα ή πλημμέλημα και στερήθηκαν τα πολιτικά τους δικαιώματα κατά τα άρθρα 59 έως 63 του ποινικού κώδικα, καθώς και όσοι παραπέμφθηκαν με βούλευμα για τέτοιες πράξεις,
2) όσοι στερήθηκαν την άδεια να ασκούν το επάγγελμά τους για όσο καιρό διαρκεί αυτή η στέρηση,
3) όσοι έχουν στερηθεί το δικαίωμα να διαθέτουν ελεύθερα την περιουσία τους,
4) Οι δικαστές, οι εισαγγελείς και οι υπάλληλοι της γραμματείας των δικαστηρίων.

Άρθρο 374
Όσοι είναι γραμμένοι στον κατάλογο πραγματογνωμόνων, καθώς και όσοι ασκούν νόμιμα ένα επάγγελμα στον κύκλο του οποίου περιλαμβάνεται το θέμα της πραγματογνωμοσύνης, οφείλουν να εκτελέσουν τα καθήκοντα που τους αναθέτει η απόφαση, όσοι δεν ανήκουν σ’ αυτές τις κατηγορίες μπορούν να αποποιηθούν το διορισμό τους, εφόσον δεν δήλωσαν πως τον δέχονται ή δεν έδωσαν το νόμιμο όρκο.

Άρθρο 375
Αντίγραφο της απόφασης που διορίζει ή αντικαθιστά πραγματογνώμονες κοινοποιείται μόλις δημοσιευθεί στους διαδίκους και τους πραγματογνώμονες με επιμέλεια της γραμματείας του δικαστηρίου ή του δικαστή που την έχει εκδώσει.

Άρθρο 376
Οι πραγματογνώμονες μπορούν να ζητήσουν οι ίδιοι να εξαιρεθούν, ή να εξαιρεθούν από διάδικο
1) αν συντρέχει κάποιος από τους λόγους του άρθρου 52 παρ. 1 εδ. α’ έως γ’ και στ’,
2) αν είναι δημόσιοι υπάλληλοι και η προϊσταμένη τους αρχή τους απαγόρευσε εγγράφως να ενεργήσουν την πραγματογνωμοσύνη για λόγους που αφορούν της υπηρεσία τους,
3) αν συντρέχει άλλος σπουδαίος λόγος.

Άρθρο 377
1. Την εξαίρεση την προτείνει ο πραγματογνώμονας ή ένας από τους διαδίκους με γραπτή αίτηση που υποβάλλεται στο δικαστήριο ή στον εντεταλμένο δικαστή που διόρισε τους πραγματογνώμονες. Η αίτηση κατατίθεται στη γραμματεία του δικαστηρίου μέσα σε πέντε ημέρες αφότου κοινοποιήθηκε η απόφαση που διορίζει τους πραγματογνώμονες.
Αργότερα η αίτηση για εξαίρεση είναι απαράδεκτη, εκτός αν ο λόγος της εξαίρεσης προέκυψε κατόπιν.
2. Η αίτηση για εξαίρεση μπορεί να γίνει και με δήλωση στη γραμματεία του δικαστηρίου ή στον εντεταλμένο δικαστή που διορίζει τους πραγματογνώμονες.
3. Η αίτηση για εξαίρεση πρέπει να περιέχει τους λόγους της εξαίρεσης, αλλιώς είναι απαράδεκτη.

Άρθρο 378
1. Η αίτηση για εξαίρεση εισάγεται για να συζητηθεί στο δικαστήριο ή στον εντεταλμένο δικαστή που διόρισε τους πραγματογνώμονες, και δικάζεται κατά τη διαδικασία των άρθρων 686 επ., όταν πρόκειται για πολυμελές δικαστήριο, τη δικάσιμο ορίζει ο πρόεδρος.
2. Αν η εξαίρεση γίνει δεκτή, το δικαστήριο ή ο εντεταλμένος δικαστής διορίζει με την ίδια απόφαση άλλον πραγματογνώμονα για να αντικαταστήσει εκείνον που εξαιρέθηκε.

Άρθρο 379
1. Το δικαστήριο που δικάζει την υπόθεση δίνει στους πραγματογνώμονες τις αναγκαίες οδηγίες για τον τρόπο με τον οποίο θα εκτελέσουν τα καθήκοντά τους και ορίζει ιδίως:
α) αν κρίνει αναγκαίο να παραστούν σε διαδικαστικές πράξεις και σε ποιές,
β) αν η πραγματογνωμοσύνη θα ενεργηθεί ενώπιόν του ή από μόνους τους πραγματογνώμονες.
2. Τις εξουσίες της παραγράφου 1 έχει και το δικαστήριο που ύστερα από αίτηση ή παραγγελία ενεργεί διαδικαστικές πράξεις που αναφέρονται στην πραγματογνωμοσύνη ή ο εντεταλμένος δικαστής, εφόσον δεν όρισε διαφορετικά το δικαστήριο που δικάζει την υπόθεση.

Άρθρο 380
1. Οι πραγματογνώμονες μπορούν να λάβουν γνώση των στοιχείων της δικογραφίας που είναι χρήσιμα για τη διεξαγωγή της πραγματογνωμοσύνης.
2. Το δικαστήριο του άρθρου 379 ή ο δικαστής μπορούν να επιτρέψουν στους πραγματογνώμονες να ζητήσουν, πρίν συντάξουν τη γνωμοδότησή τους, διευκρινίσεις από τους διαδίκους ή πληροφορίες από τρίτους ή να καταρτίσουν σχέδια ή ιχνογραφήματα, να πάρουν φωτογραφίες ή άλλες απεικονίσεις ή να κάνουν επιτόπια εφαρμογή τίτλων ή τεχνικές ενέργειες ή να εξετάσουν έγγραφα ή βιβλία εμπόρων ή επαγγελματιών.

Άρθρο 381
Τις αποφάσεις των άρθρων 379 και 380 παρ. 2 λαμβάνει το δικαστήριο ύστερα από αίτηση των διαδίκων ή των πραγματογνωμόνων ή και αυτεπαγγέλτως, χωρίς να κλητευθούν προηγουμένως οι διάδικοι ή οι πραγματογνώμονες.

Άρθρο 382
1. Αν το δικαστήριο διέταξε να παραστούν οι πραγματογνώμονες κατά την ενέργεια ορισμένων διαδικαστικών πράξεων, τους κοινοποιείται πρίν από τρείς ημέρες κλήση για να παραστούν σ’ αυτές.
2. Οι πραγματογνώμονες, όταν παρίστανται στις συνεδριάσεις, έχουν δικαίωμα με την άδεια εκείνου που διευθύνει τη συζήτηση να υποβάλουν ερωτήσεις στους διαδίκους, τους νόμιμους αντιπροσώπους τους και τους μάρτυρες και να ζητούν να διαβαστούν έγγραφα.

Άρθρο 383
1. Αν διατάχθηκε έγγραφη γνωμοδότηση, το δικαστήριο ορίζει προθεσμία μέσα στην οποία πρέπει να την υποβάλουν οι πραγματογνώμονες. Ο δικαστής ή στα πολυμελή δικαστήριο ο πρόεδρος του δικαστηρίου μπορούν, αν το ζητήσουν οι πραγματογνώμονες, χωρίς την προηγούμενη κλήτευση των διαδίκων , να παρατείνουν την προθεσμία, άν κρίνουν οτι δεν είναι αρκετή για να καταρτίσει η γνωμοδότηση.
2. Αν υπάρχουν περισσότεροι πραγματογνώμονες, ενεργούν όλες τις πράξεις που χρειάζονται για την πραγματογνωμοσύνη και καταρτίζουν τη γραπτή τους γνωμοδότηση από κοινού. Για το σκοπό αυτόν συνέρχονται, όταν τους καλεί οποιοσδήποτε από αυτούς.
3. Η έγγραφη γνωμοδότηση πρέπει να αναφέρει τις ενέργειες των πραγματογνωμόνων και τη γνώμη καθενός αιτιολογημένη, και να υπογράφεται από αυτούς. Αν κάποιος ή κάποιοι από τους πραγματογνώμονες δεν παρουσιάζονται όταν γίνεται η πραγματογνωμοσύνη ή αρνούνται να υπογράψουν την έγγραφη γνωμοδότηση, αυτό σημειώνεται στη γνωμοδότηση.
4. Η έγγραφη γνωμοδότηση κατατίθεται από τους πραγματογνώμονες ή από εκείνον που εξουσιοδότησαν γι’ αυτό στη γραμματεία του δικαστηρίου που τους διόρισε και συντάσσεται σχετική έκθεση. Αν η γνωμοδότηση κατατέθηκε στη γραμματεία του δικαστηρίου που ενεργεί ύστερα από αίτηση ή παραγγελία του δικαστηρίου όπου υπηρετεί ο εντεταλμένος δικαστής, η έκθεση στέλνεται αμέσως στη γραμματεία του δικαστηρίου που δικάζει την υπόθεση.

Άρθρο 384
Το δικαστήριο ή ο δικαστής του άρθρου 379 μπορούν, αφού οι πραγματογνώμονες υποβάλουν τη γνωμοδότησή τους, να διατάξουν να δοθούν γι’ αυτήν διευκρινίσεις ή άλλες πληροφορίες, οπότε εφαρμόζονται τα άρθρα 382 και 383.

Άρθρο 385
1. Πριν από κάθε ενέργεια οι πραγματογνώμονες ορκίζονται σύμφωνα με τις διακρίσεις του άρθρου 408, ότι θα εκτελέσουν ευσυνειδήτως τα καθήκοντά τους.
2. Η όρκιση των πραγματογνωμόνων γίνεται ενώπιον του δικαστηρίου που δικάζει την υπόθεση ή του δικαστηρίου ή του δικαστή που ορίζεται από το πρώτο, και συντάσσεται έκθεση γι’ αυτήν.

Άρθρο 386
Αν ο δικαστής πραγματογνώμονας οφείλει να εκτελέσει τα καθήκοντα που του ανατέθηκαν και αρνηθεί αδικαιολόγητα ή παραλείψει οποτεδήποτε να τα εκτελέσει, εκτός από την υποχρέωσή του για αποζημίωση, καταδικάζεται χωρίς κλήτευση ύστερα από αίτηση κάποιου διαδίκου, από το δικαστήριο που δικάζει την υπόθεση ή το δικαστήριο ή το δικαστή που τον διόρισε, στα δικαστικά έξοδα με τα οποία ο διάδικος που έκανε την αίτηση επιβαρύνεται εξαιτίας της αποχής ή της άρνησης του πραγματογνώμονα. Το δικαστήριο μπορεί να επιβάλει αυτεπαγγέλτως και χρηματική ποινή σύμφωνα με τις διατάξεις του άρθρου 205.

Άρθρο 387
Το δικαστήριο εκτιμά ελεύθερα τη γνωμοδότηση των πραγματογνωμόνων.

Άρθρο 388
Το δικαστήριο που δικάζει την υπόθεση, άν κρίνει πως υπάρχει λόγος, μπορεί ύστερα από αίτηση των διαδίκων ή και αυτεπαγγέλτως να διατάξει νέα πραγματογνωμοσύνη ή την επανάληψη ή τη συμπλήρωση της πραγματογνωμοσύνης από τους ίδιους ή άλλους πραγματογνώμονες.

Άρθρο 389
Καταργήθηκε με το άρθρο 14 παρ. 1 Ν. 2915/2001

Άρθρο 390
Το δικαστήριο εκτιμά ελεύθερα τις γνωμοδοτήσεις προσώπων που έχουν ειδικές γνώσεις επιστήμης η τέχνης σε ζητήματα που αφορούν εκκρεμή δίκη, οι οποίες συντάχθηκαν ύστερα από αίτηση κάποιου διαδίκου και προσάγονται από αυτόν.

Άρθρο 391
1. Αν το δικαστήριο διορίζει πραγματογνώμονες, κάθε διάδικος μπορεί να διορίσει από ένα τεχνικό σύμβουλο που έχει την ικανότητα να διοριστεί πραγματογνώμονας.
2. Ο τεχνικός σύμβουλος που διορίζεται από τους διαδίκους δεν είναι υποχρεωμένος να αποδειχτεί το διορισμό και η αμοιβή του πληρώνεται από το διάδικο που τον διόρισε.

Άρθρο 392
1. Ο διορισμός των τεχνικών συμβούλων γίνεται εγγράφως ή προφορικώς με δήλωση, είτε ενώπιον του δικαστηρίου ή του εντεταλμένου δικαστή, η οποία καταχωρίζεται στα πρακτικά ή στην έκθεση, είτε ενώπιον της γραμματείας του δικαστηρίου και συντάσσεται έκθεση.
2. Οι τεχνικοί σύμβουλοι των διαδίκων τους βοηθούν με τις τεχνικές γνώσεις τους, μπορούν να παρίστανται σε όλες τις διαδικαστικές πράξεις όπου παρίστανται οι πραγματογνώμονες, και έχουν τις εξουσίες των άρθρων 380 παρ. 1 και 382 παρ. 2.
3. Οι τεχνικοί σύμβουλοι των διαδίκων μπορούν, αφού οι πραγματογνώμονες υποβάλουν τη γνωμοδότησή τους και πριν συζητηθεί η υπόθεση, να αναπτύξουν τις γνώμες τους για την γνωμοδότηση των πραγματογνωμόνων προφορικά ενώπιον του δικαστηρίου ή να τις υποβάλλουν εγγράφως, καθώς και να υποβάλουν ερωτήσεις και στους πραγματογνώμονες.

Τίτλος V
Μάρτυρες

Άρθρο 393
1. Δεν επιτρέπεται να αποδειχθούν με μάρτυρες συμβάσεις ή συλλογικές πράξεις, καθώς και πρόσθετα σύμφωνα, προγενέστερα, σύγχρονα ή μεταγενέστερα δικαιοπραξίας που έχει συνταχθεί εγγράφως όταν η αξία του αντικειμένου τους υπερβαίνει τα τριάντα χιλιάδες (30.000) ευρώ, έστω και αν δεν είναι αντίθετα προς το περιεχόμενο του εγγράφου.
2. Δεν επιτρέπεται η απόδειξη με μάρτυρες κατά του περιεχομένου εγγράφου.
3. Η εξέταση των μαρτύρων μπορεί να γίνει και με τηλεδιάσκεψη.

Άρθρο 394
1. Εξαιρετικά επιτρέπεται η απόδειξη με μάρτυρες:
α) αν υπάρχει αρχή έγγραφης απόδειξης που πηγάζει από έγγραφο που έχει αποδεικτική δύναμη,
β) αν υπήρχε φυσική ή ηθική αδυναμία να αποκτηθεί έγγραφο,
γ) αν αποδεικνύεται ότι το έγγραφο που είχε συνταχθεί χάθηκε τυχαία, και
δ) αν από την φύση της δικαιοπραξίας ή τις ειδικές συνθήκες κάτω από τις οποίες έγινε και ιδίως όταν πρόκειται για εμπορικές συναλλαγές, δικαιολογείται η απόδειξη με μάρτυρες.
2. Όταν ο νόμος ή τα μέρη ορίζουν ότι για τη δικαιοπραξία χρειάζεται έγγραφο είτε ως συστατικός είτε ως αποδεικτικός τύπος, η απόδειξη της δικαιοπραξίας με μάρτυρες επιτρέπεται μόνο στην περίπτωση της παραγράφου 1 εδαφ. γ.

Άρθρο 395
Όταν η απόδειξη με μάρτυρες αποκλείεται, δεν επιτρέπεται ούτε και η απόδειξη με δικαστικά τεκμήρια.

Άρθρο 396
Με την επιφύλαξη των άρθρων 237 και 238, το δικαστήριο οφείλει να εξετάσει έναν τουλάχιστον από τους προτεινόμενους και παριστάμενους μάρτυρες για κάθε πλευρά. Σε περίπτωση ομοδικίας μπορεί να εξετασθεί ένας μάρτυρας για κάθε ομόδικο, αν τούτο κριθεί απαραίτητο λόγω διαφορετικών συμφερόντων.

Άρθρο 397
Καταργήθηκε με το άρθρο 14 παρ. 1 του Ν. 2915/2001

Άρθρο 398
1. Όποιος καλείται να εξεταστεί ως μάρτυρας οφείλει να προσέλθει και να καταθέσει για τα πραγματικά γεγονότα που γνωρίζει.
2. Αν εκείνος που κλητεύτηκε να εξεταστεί μάρτυρας δεν προσέλθει αδικαιολόγητα, το δικαστήριο ή ο δικαστής με απόφασή του που καταχωρίζεται στα πρακτικά ή στην έκθεση τον καταδικάζουν να πληρώσει τα έξοδα που προξενήθηκαν από την απουσία του και μπορεί να τον καταδικάσουν και σε χρηματική ποινή σύμφωνα με το άρθρο 205. Αν η απουσία του μάρτυρα πιθανολογείται ως δικαιολογημένη, το ίδιο δικαστήριο ή ο ίδιος δικαστής μπορούν να ανακαλέσουν την απόφαση αυτή, εφόσον το ζητήσει ο μάρτυρας μέσα σε είκοσι ημέρες αφότου του επιδόθηκε η απόφαση.

Άρθρο 399
Δεν εξετάζονται ως μάρτυρες:
1) οι κληρικοί για όσα έμαθαν κατά την εξομολόγηση,
2) πρόσωπα τα οποία όταν έγινε το πραγματικό γεγονός που πρέπει να αποδειχθεί δεν είχαν το αισθητήριο για να το αντιληφθούν ή δεν έχουν την ικανότητα να ανακοινώσουν αυτό που αντιλήφθηκαν,
3) πρόσωπα που, όταν έγινε το πραγματικό γεγονός που πρέπει να αποδειχθεί, βρίσκονται σε κατάσταση ψυχικής ή διανοητικής διαταραχής που περιόριζε αποφασιστικά τη λειτουργία της κρίσης και της βούλησής τους ή που βρίσκονται σε μια τέτοια κατάσταση, όταν πρόκειται να εξετασθούν.

Άρθρο 400
Δεν εξετάζονται, όταν κληθούν ως μάρτυρες:
1) οι κληρικοί, δικηγόροι, συμβολαιογράφοι, γιατροί, φαρμακοποιοί, νοσοκόμοι, μαίες, οι βοηθοί τους, καθώς και οι σύμβουλοι των διαδίκων, για τα πραγματικά γεγονότα που τους εμπιστεύτηκαν ή που διαπίστωσαν κατά την άσκηση του επαγγέλματός τους για τα οποία έχουν καθήκον εχεμύθειας, εκτός αν το επιτρέψει εκείνος που τους τα εμπιστεύτηκε και εκείνος τον οποίο αφορά το απόρρητο,
2) δημόσιοι υπάλληλοι και στρατιωτικοί εν ενεργεία ή όχι, για πραγματικά γεγονότα για τα οποία υπάρχει καθήκον εχεμύθειας, εκτός αν ο αρμόδιος υπουργός επιτρέψει να εξεταστούν.

Άρθρο 401
Έχουν δικαίωμα να αρνηθούν να εξεταστούν ως μάρτυρες:

1) οι κληρικοί, δικηγόροι, συμβολαιογράφοι, γιατροί, φαρμακοποιοί, νοσοκόμοι, μαίες, οι βοηθοί τους καθώς και σύμβουλοι των διαδίκων, για τα γεγονότα που έμαθαν κατά την άσκηση του επαγγέλματός τους,
2) οι συγγενείς κάποιου από τους διαδίκους εξ αίματος ή εξ αγχιστείας ή υιοθεσίας έως και τον τρίτο βαθμό σε ευθεία ή σε πλάγια γραμμή, εκτός αν έχουν τον ίδιο βαθμό συγγενείας με όλους τους διαδίκους, οι σύζυγοι και μετά τη λύση του γάμου, καθώς και οι μνηστευμένοι.

Άρθρο 402
Ο μάρτυρας δεν έχει υποχρέωση να καταθέσει:
1) περιστατικά που μπορούν να δικαιολογήσουν τη δίωξη για αξιόποινη πράξη είτε του ίδιου είτε κάποιου προσώπου που συνδέεται μαζί του κατά το άρθρο 401 αριθ. 2, ή που θίγουν την τιμή του ή την τιμή των προσώπων αυτών,
2) περιστατικά που αποτελούν επαγγελματικό ή καλλιτεχνικό απόρρητο.

Άρθρο 403
1. Στην περίπτωση του άρθρου 399, η απαγόρευση να εξεταστεί ο μάρτυρας λαμβάνεται υπόψη αυτεπαγγέλτως ή αφού το ζητήσει κάποιος από τους διαδίκους.
2. Ο διάδικος οφείλει να προτείνει το λόγο της μη εξέτασης του μάρτυρα κατά το άρθρο 400 πριν ορκιστεί.
3. Ο μάρτυρας οφείλει να προτείνει το λόγο του άρθρου 401 για τον οποίο έχει δικαίωμα να αρνηθεί να μαρτυρήσει, καθώς και το λόγο του άρθρου 402 για τον οποίο δεν έχει υποχρέωση να καταθέσει.
4. Το δικαστήριο ή ο δικαστής ενώπιον του οποίου διεξάγεται η μαρτυρική απόδειξη αποφασίζουν για τις περιπτώσεις των παραγράφων 1, 2 και 3 και αρκεί για αυτό η πιθανολόγηση.

Άρθρο 404
Μάρτυρας που εμφανίζεται και αρνείται να καταθέσει, άν και υποχρεούται, μπορεί να καταδικαστεί από το δικαστήριο ή το δικαστή ενώπιον του οποίου διεξάγεται η απόδειξη, σε χρηματική ποινή κατά το άρθρο 205.

Άρθρο 405
Αν επιβάλλεται για ειδικούς λόγους να εξεταστούν ως μάρτυρες πρόσωπα που δεν συμπλήρωσαν το δέκατο τέταρτο έτους της ηλικίας τους ή που έχασαν τα πολιτικά τους δικαιώματα επειδή έχουν καταδικαστεί, τα πρόσωπα αυτά εξετάζονται χωρίς να ορκιστούν.

Άρθρο 406
Υπουργοί, αρχιερείς, πρεσβευτές και άλλοι διπλωματικοί υπάλληλοι ξένου κράτους επιφορτισμένοι με διπλωματική αποστολή εξετάζονται στην κατοικία τους, εκτός αν προτιμούν να προσέλθουν στο δικαστήριο. Στην κατοικία τους εξετάζονται επίσης και οι μάρτυρες που εμποδίζονται από αρρώστια ή γεράματα να εμφανιστούν.

Άρθρο 407
Πριν εξεταστεί ο μάρτυρας ερωτάται για το όνομα και το επώνυμο, τον τόπο που γεννήθηκε, την ηλικία, την κατοικία και το επάγγελμά του. Επίσης ερωτάται για την τυχόν συγγένειά του με τους διαδίκους και για κάθε άλλο περιστατικό που μπορεί να αποτελέσει λόγο για να μην εξεταστεί, ή να διαφωτίσει για τις σχέσεις του με τους διαδίκους και για την αξιοπιστία του.

Άρθρο 408
1. Πριν εξεταστεί ο μάρτυρας οφείλει να ορκιστεί. Προς τούτο ερωτάται, αν πρόκειται να δώσει θρησκευτικό ή πολιτικό όρκο.
2. Ο τύπος του θρησκευτικού όρκου είναι: <<Ορκίζομαι ενώπιον του Θεού να πω ευσυνείδητα όλη την αλήθεια και μόνο την αλήθεια, χωρίς να προσθέσω ούτε να κρύψω τίποτα>>. Αν ο μάρτυρας πιστεύει σε γνωστή θρησκεία ή δόγμα, που ορίζει ιδιαίτερο τύπο όρκου, δίνει τον όρκο σύμφωνα με αυτόν τον τύπο.
3. Ο πολιτικός όρκος δίνεται ως διαβεβαίωση με τον εξής τύπο: «Δηλώνω στην τιμή και στη συνείδησή μου πως θα πω όλη την αλήθεια και μόνον την αλήθεια, χωρίς να προσθέσω ούτε να κρύψει τίποτε».
4. Οι κληρικοί κάθε θρησκεύματος ορκίζονται διαβεβαιώνοντας στην ιερωσύνη τους.
5. Αν ο μάρτυρας δεν έχει χέρια, επαναλαμβάνει τον όρκο που διαβάζει ο δικαστής,
6. Κουφοί, άλαλοι και κωφάλαλοι ορκίζονται σύμφωνα με τις διατάξεις του άρθρου 253.

Άρθρο 409
1. Οι μάρτυρες εξετάζονται χωριστά και μόνο αν κριθεί απαραίτητο μπορούν να εξεταστούν σε αντιπαράσταση με άλλους μάρτυρες ή και με τους διαδίκους. Οι μάρτυρες καταθέτουν προφορικά και μπορούν, κατά την κρίση του δικαστή, να χρησιμοποιούν σημείωμα για να βοηθήσουν τη μνήμη τους.
2. Ο μάρτυρας οφείλει να δηλώσει πώς έμαθε αυτά που καταθέτει, και αν πρόκειται για γεγονότα για τα οποία δεν έχει άμεση αντίληψη, οφείλει να δηλώνει και το πρόσωπο από το οποίο πληροφορήθηκε όσα καταθέτει.
3. Το δικαστήριο μπορεί να απογορεύει τις ερωτήσεις των διαδίκων ή των πληρεξουσίων τους προς το μάρτυρα, αν είναι έκδηλα άσκοπες ή έξω από το θέμα, και κηρύσσει περατωμένη την εξέταση του μάρτυρα όταν κρίνουν ότι κατέθεσε όλα όσα γνωρίζει για τα αποδεικτέα.

Άρθρο 410
Οι καταθέσεις μαρτύρων καταχωρίζονται στα πρακτικά, στα οποία πρέπει να αναφέρεται η όρκιση του μάρτυρα και οι τυχόν ενστάσεις των διαδίκων.

Άρθρο 411
Το δικαστήριο μπορεί ύστερα από αίτηση ή και αυτεπαγγέλτως να διατάξει να εξεταστεί και πάλι ένας μάρτυρας, αν αυτό χρειάζεται για να συμπληρωθεί, ή να διευκρινιστεί η κατάθεση ή αν το δικαστήριο κρίνει πως ο μάρτυρας αρνήθηκε αδικαιολόγητα να καταθέσει επάνω σε ορισμένο θέμα. Στις περιπτώσεις αυτές ο μάρτυρας δεν ορκίζεται και πάλι.

Άρθρο 412
Καταργήθηκε με το άρθρο 14 παρ. 1 του Ν. 2915/2001

Άρθρο 413
Οι σχετικές διατάξεις με τους μάρτυρες εφαρμόζονται και όταν, για να αποδειχθούν περασμένα πραγματικά γεγονότα, εξετάζονται πρόσωπα που τα αντιλήφθηκαν με βάση τις ειδικές γνώσεις τους.

Άρθρο 414
Καταργήθηκε με το άρθρο 14 παρ. 1 του Ν. 2915/2001

Τίτλος VI
Εξέταση των διαδίκων

Άρθρο 415
1. Το δικαστήριο μπορεί να εξετάσει έναν ή περισσότερους διαδίκους για την αλήθεια των πραγματικών γεγονότων.
2. Αν ο διάδικος είναι πρόσωπο ανίκανο να παρίστανται στο δικαστήριο, μπορεί κατά την κρίση του δικαστηρίου να εξεταστεί είτε εκείνος που τελεί υπό επιμέλεια, εκτός αν δεν έχει συνείδηση των πράξεών του ή αν δεν συμπλήρωσε το δέκατο τέταρτο έτος της ηλικίας του, είτε ο νόμιμος αντιπρόσωπός του είτε και οι δύο.
3. Αν ο διάδικος είναι νομικό πρόσωπο, μπορεί να εξεταστεί όποιος το εκπροσωπεί στο δικαστήριο ή κάποιο άλλο μέλος της διοίκησής του.
4. Αν διεξάγει τη δίκη ο σύνδικος πτώχευσης, μπορούν να εξεταστούν είτε ο σύνδικος είτε ο πτωχός είτε και οι δύο.

Άρθρο 416
Η εξέταση των διαδίκων διατάσσεται ύστερα από αίτηση κάποιου από τους διαδίκους ή αυτεπαγγέλτως και διεξάγεται κατά τις διατάξεις για την εξέταση μαρτύρων.

Άρθρο 417
1. Οι διάδικοι εξετάζονται χωρίς να ορκιστούν, εκτός αν το δικαστήριο κρίνει σκόπιμο να διατάξει να εξεταστεί με όρκο ο διάδικος για όλα ή μερικά από τα αμφισβητούμενα γεγονότα. Το δικαστήριο μπορεί επίσης να καλέσει το διάδικο που εξετάστηκε ήδη χωρίς όρκο να βεβαιώσει με όρκο την κατάθεσή του ολόκληρη ή μέρος της. Ο δικαστής επισημαίνει τη δυνατότητα αυτήν στο διάδικο που εξετάζεται πρίν να αρχίσει η εξέτασή του. Η ένορκη εξέταση δεν επιτρέπεται σχετικά με γεγονότα που αποτελούν για εκείνον που ορκίζεται πράξη αξιόποινη ή ανήθικη.
2. Δεν μπορούν να εξεταστούν με όρκο για το ίδιο γεγονός οι διάδικοι που αντιδικούν.

Άρθρο 418
Δεν εξετάζονται με όρκο όσοι έχουν καταδικαστεί τελεσίδικα για ψευδορκία ή για ψευδομαρτυρία.

Άρθρο 419
1. Η μη εμφάνιση κάποιου διάδικου στη δικάσιμο που ορίστηκε για την εξέταση του ή η άρνησή του να καταθέσει δεν εμποδίζει να εξεταστεί άλλος διάδικος που εμφανίστηκε.
2. Δεν επιτρέπεται να χρησιμοποιηθούν εξαναγκαστικά μέτρα για να υποχρεωθεί ο διάδικος να προσέλθει και να εξεταστεί.

Άρθρο 420
Το δικαστήριο εκτιμά ελεύθερα την κατάθεση των διαδίκων, ένορκη ή χωρίς όρκο, την αδικαιολόγητη μη εμφάνιση του διαδίκου που κλητεύθηκε να εξεταστεί, με όρκο ή χωρίς όρκο, την άρνησή του να καταθέσει ή να απαντήσει στις ερωτήσεις που του υπέβαλαν, καθώς και τη διαφορά ανάμεσα στην ένορκη και τη χωρίς όρκο προηγούμενη κατάθεσή του.

Καταργήθηκαν τα άρθρα 421-431 με το άρθρο 14 παρ. 1 του Ν. 2915/2001 περί όρκου

Τίτλος VII
Ένορκες βεβαιώσεις

Άρθρο 421
Οι διάδικοι μπορούν να προσάγουν προαποδεικτικώς ένορκες βεβαιώσεις, εφόσον αυτές λαμβάνονται ενώπιον του ειρηνοδίκη ή συμβολαιογράφου της έδρας του δικαστηρίου ή της κατοικίας ή της διαμονής του μάρτυρα ή προξένου κατά τη διαδικασία των επόμενων άρθρων.

Άρθρο 422
1. Ο διάδικος που επιδιώκει τη λήψη ένορκης βεβαίωσης, σύμφωνα με όσα ορίζονται στο προηγούμενο άρθρο, επιδίδει τρεις (3) τουλάχιστον εργάσιμες ημέρες πριν από την βεβαίωση στον αντίδικο κλήση, η οποία αναφέρει την αγωγή, το ένδικο βοήθημα ή μέσο, που αφορά η βεβαίωση, τόπο, ημέρα και ώρα που θα δοθεί, το ονοματεπώνυμο, το επάγγελμα και τη διεύθυνση της κατοικίας του μάρτυρα.
2. Κατά τη βεβαίωση παρίστανται, εφόσον το επιθυμούν, οι διάδικοι.
3. Δεν επιτρέπεται η λήψη ένορκων βεβαιώσεων πάνω από πέντε (5) για κάθε διάδικο και τρεις (3) για την αντίκρουση.

Άρθρο 423
1. Οι διατάξεις των άρθρων 393, 394, 398 παρ. 2, 399, 400, 402, 405, 407, 408, 409 παρ. 2, 411 και 413 εφαρμόζονται αναλόγως.
2. Ενστάσεις και αιτήσεις εξαίρεσης εκείνου, που δίδει τη βεβαίωση, καταχωρίζονται στο προοίμιο της ένορκης βεβαίωσης κρίνονται όμως από το Δικαστήριο.

Άρθρο 424
Ένορκη βεβαίωση, που δίδεται κατά παράβαση των προηγούμενων διατάξεων, δεν λαμβάνεται καθόλου υπόψη στο πλαίσιο της δίκης για την οποία δόθηκε, ούτε για τη συναγωγή δικαστικών τεκμηρίων.

Τίτλος VIII
Έγγραφα

Άρθρο 432
Τα έγγραφα έχουν αποδεικτική δύναμη όταν έχουν συνταχθεί σύμφωνα με τους νόμιμους τύπους, έχουν τα στοιχεία τα απαραίτητα για το κύρος τους, δεν είναι τεμαχισμένα, τρυπημένα ή διαγραμμένα, δεν έχουν ξύσιματα ή δεν είναι με άλλον τρόπο αλλαγμένα σε ουσιώδη μέρη τους, και μπορούν να διαβαστούν.
Άρθρο 433
Ο τεμαχισμός, η διάτρηση ή η διαγραφή ενός εγγράφου τεκμαίρεται ότι έγινε για να εκμηδενιστεί η αποδεικτική του δύναμη, εκτός αν αποδειχθεί το αντίθετο.

Άρθρο 434
Αν σε ένα έγγραφο υπάρχουν μεταβολές, όποιος το χρησιμοποιεί ως αποδεικτικό μέσο πρέπει να αποδείξει πως οι μεταβολές έγιναν από εκείνον που έχει εκδώσει το έγγραφο ή από εκείνον κατά του οποίου πρόκειται να χρησιμεύσει ως απόδειξη η από εκείνον στον οποίο περιήλθε το δικαίωμα ή ότι έγιναν με τη συγκατάθεση τους.

Άρθρο 435
Αν ένα έγγραφο χαθεί ή γίνει δυσανάγνωστο ή άχρηστο, εκείνος που διεξάγει την απόδειξη μπορεί να αποδείξει ήτοι το έγγραφο υπάρχει νόμιμα συνταγμένο ή το περιεχόμενό του ή και δύο, με κάθε αποδεικτικό μέσο και αν ακόμη πρόκειται για σχέση που για να συσταθεί επιβάλλεται από το νόμο ή από τα μέρη να συνταχθεί έγγραφο.

Άρθρο 436
1. Αν το έγγραφο που προσκομίστηκε αναφέρεται σε άλλο έγγραφο, προσάγεται και αυτό, εκτός αν εκείνο που προσκομίστηκε αντικατέστησε το έγγραφο που αναφέρεται ή περιλαμβάνει όλο το ουσιώδες περιεχόμενό του.
2. Αν το έγγραφο που προσκομίστηκε έχει περιεχόμενο διαφορετικό από το αναφερόμενο έγγραφο, προτιμάται το περιεχόμενο του τελευταίου.

Άρθρο 437
Σε περίπτωση συντηρητικής απόδειξης με έγγραφο το δικαστήριο μπορεί, εκτός από τα άλλα μέτρα, να επιτρέψει να ληφθεί επικυρωμένο αντίγραφο που ισχύει σαν πρωτότυπο αν το πρωτότυπο χαθεί, ή να διατάξει να προσκομιστεί το έγγραφο για να αποδειχθεί η γνησιότητά του.

Άρθρο 438
Έγγραφα που έχουν συνταχθεί κατά τους νόμιμους τύπους από δημόσιο υπάλληλο ή λειτουργό ή πρόσωπο που ασκεί δημόσια υπηρεσία ή λειτουργία αποτελούν πλήρη απόδειξη για όλους ως προς όσα βεβαιώνονται στο έγγραφο ότι έγιναν από το πρόσωπο που συνέταξε το έγγραφο ή ότι έγιναν ενώπιόν του άν το πρόσωπο αυτό είναι καθ’ ύλην και κατά τόπον αρμόδιο να κάνει αυτή τη βεβαίωση. Ανταπόδειξη επιτρέπεται μόνο με προσβολή του εγγράφου ως πλαστού.

Άρθρο 439.

Έγγραφα συνταγμένα από αλλοδαπό δημόσιο υπάλληλο ή λειτουργό ή πρόσωπο που ασκεί δημόσια υπηρεσία ή λειτουργία καθ’ ύλην και κατά τόπον αρμόδιο, τα οποία θεωρούνται ως δημόσια έγγραφα στον τόπο όπου εκδόθηκαν, έχουν την αποδεικτική δύναμη που ορίζει το άρθρο 438.

Άρθρο 440.
Τα έγγραφα που αναφέρονται στα άρθρα 438 και 439 αποτελούν πλήρη απόδειξη για όλους ως προς όσα βεβαιώνονται σε αυτά, την αλήθεια των οποίων όφειλε να διαπιστώσει εκείνος που έχει συντάξει το έγγραφο, επιτρέπεται όμως ανταπόδειξη.

Άρθρο 441
1. Τα έγγραφα συντάσσονται σύμφωνα με τα άρθρα 438 και 439 για τη σύνταξη ή τη βεβαίωση δικαιοπραξίας αποτελούν πλήρη απόδειξη για όλους ως προς το περιεχόμενο των δικαιοπρακτικών δηλώσεων των μερών, επιτρέπεται όμως ανταπόδειξη.
2. Όσα ορίζονται στην παράγραφο 1 ισχύουν και για όσα αναφέρονται αφηγηματικά στο έγγραφο, εφόσον έχουν άμεση σχέση με το κύριο αντικείμενο του εγγράφου. Οσα δεν έχουν άμεση σχέση θεωρούνται ως αρχή έγγραφης απόδειξης.

Άρθρο 442
Το έγγραφο που δεν συγκεντρώνει τις προϋποθέσεις των άρθρων 438 και 439 δεν έχει την αποδεικτική δύναμη δημοσίου εγγράφου, αλλά μπορεί να ισχύσει σαν ιδιωτικό έγγραφο με τους όρους του άρθρου 443.

Άρθρο 443
Για να έχει αποδεικτική δύναμη ιδιωτικό έγγραφο πρέπει να έχει την ιδιόχειρη υπογραφή του εκδότη ή αντί για υπογραφή ένα σημάδι που αυτός έβαλε και επικυρώθηκε από συμβολαιογράφο ή άλλη δημόσια αρχή, που επιβεβαιώνει πως το σημάδι έχει τεθεί αντί για την υπογραφή και ότι ο εκδότης δήλωσε ότι δεν μπορεί να υπογράψει.

Άρθρο 444
1.- Ιδιωτικά έγγραφα θεωρούνται και α) τα βιβλία που έμποροι και επαγγελματίες τηρούν κατά τον εμπορικό νόμο ή άλλες διατάξεις, β) τα βιβλία που δικηγόροι, συμβολαιογράφοι, δικαστικοί επιμελητές, γιατροί, φαρμακοποιοί και μαίες τηρούν κατά τις ισχύουσες διατάξεις, γ) φωτογραφικές ή κινηματογραφικές αναπαραστάσεις, φωνοληψίες και κάθε άλλη μηχανική απεικόνιση.
2. Μηχανική απεικόνιση, κατά την έννοια της παραγράφου 1, είναι και κάθε μέσο το οποίο χρησιμοποιείται από υπολογιστή ή περιφερειακή μνήμη υπολογιστή με ηλεκτρονικό, μαγνητικό ή άλλο τρόπο, για εγγραφή, αποθήκευση, παραγωγή ή αναπαραγωγή στοιχείων, που δεν μπορούν να διαβαστούν άμεσα, όπως επίσης και κάθε μαγνητικό, ηλεκτρονικό ή άλλο υλικό στο οποίο εγγράφεται οποιαδήποτε πληροφορία, εικόνα, σύμβολο ή ήχος, αυτοτελώς ή σε συνδυασμό, εφόσον τα μέσα και τα υλικά αυτά προορίζονται ή είναι πρόσφορα να αποδείξουν γεγονότα που έχουν έννομη σημασία.

Άρθρο 445
Έγγραφα ιδιωτικά, συνταγμένα σύμφωνα με τους νόμιμους τύπους, εφόσον η γνησιότητά τους αναγνωρίστηκε ή αποδείχθηκε, αποτελούν πλήρη απόδειξη ότι η δήλωση που περιέχουν προέρχεται από τον εκδότη του εγγράφου, επιτρέπεται όμως ανταπόδειξη. Με τους ίδιους όρους αυτά αποτελούν πλήρη απόδειξη και ως προς το περιεχόμενο των δικαιοπρακτικών δηλώσεων.

Άρθρο 446
Το ιδιωτικό έγγραφο αποκτά βέβαιη χρονολογία ως προς τους τρίτους μόνο όταν θεωρήσει συμβολαιογράφος ή άλλος δημόσιος υπάλληλος αρμόδιος κατά το νόμο ή όταν πεθάνει ένας από εκείνους που το υπέγραψαν ή όταν το ουσιώδες περιεχόμενότου αναφερθεί σε δημόσιο έγγραφο ή όταν υπάρξει άλλο γεγονός που κάνει με ανάλογο τρόπο βέβαιη τη χρονολογία. Η θεώρηση γίνεται με σημείωση επάνω στο έγγραφο της λέξης <<θεωρήθηκε>> και της χρονολογίας.

Άρθρο 447
Το ιδιωτικό έγγραφο αποτελεί απόδειξη υπέρ του εκδότη μόνο αν το προσκόμισε ο αντίδικος ή αν πρόκειται για τα βιβλία που αναφέρονται στις περιπτώσεις α’ και β’ της παραγράφου 1 του άρθρου 444.

Άρθρο 448
1. Τα βιβλία που αναφέρονται στις περιπτώσεις α’ και β’ της παραγράφου 1 του άρθρου 444, εφόσον είναι συνταγμένα σύμφωνα με τους νόμιμους τύπους, αποτελούν μεταξύ εμπόρων ή άλλων προσώπων υποχρεωμένων να τηρούν όμοια βιβλία πληρη απόδειξη για όσα αναφέρονται σ’ αυτά, αλλά επιτρέπεται η ανταπόδειξη. Κατά προσώπων όμως που δεν έχουν υποχρέωση να τηρούν αυτά τα βιβλία αποτελούν πλήρη απόδειξη για το μέγεθος της απαίτησης, όταν η ύπαρξή της είναι αποδεδειγμένη με άλλο τρόπο, και μόνο για ένα έτος αφότου γίνει η εγγραφή, εκτός αν ο υπόχρεος αναγνώρισε με την υπογραφή του το περιεχόμενο.
2. Τα έγγραφα που αναφέρονται στην περίπτωση γ’ της παραγράφου 1 του άρθρου 444 αποτελούν πλήρη απόδειξη για τα γεγονόντα ή πράγματα που αναγράφουν, επιτρέπεται όμως ανταπόδειξη.
3. Οι απεικονίσεις της παρ. 2 του άρθρου 444 αποτελούν πλήρη απόδειξη με την επιφύλαξη του άρθρου 445.

Άρθρο 449
1. Αντίγραφα των οποίων η ακρίβεια βεβαιώνεται από τον αρμόδιο υπάλληλο έχουν αποδεικτική δύναμη ίση με το πρωτότυπο.
2. Φωτογραφίες ή φωτοτυπίες εγγράφων έχουν αποδεικτική δύναμη ίση με το πρωτότυπο, εφόσον η ακρίβειά τους βεβαιώνεται από πρόσωπο που είναι κατά το νόμο αρμόδιο να εκδίδει αντίγραφα.

Άρθρο 450
1. Κάθε διάδικος οφείλει να επιδείξει τα έγγραφα που χρησιμοποίησε ή επικαλέστηκε στη δίκη.
2. Κάθε διάδικος ή τρίτος έχει υποχρέωση να επιδείξει τα έγγραφα που κατέχει και που μπορούν να χρησιμεύσουν για απόδειξη, εκτός αν συντρέχει σπουδαίος λόγος που δικαιολογεί τη μή επίδειξή τους. Σπουδαίος λόγος συντρέχει ιδίως στις περιπτώσεις που επιτρέπεται να αρνηθεί κανείς να μαρτυρήσει.

Άρθρο 451
1. Η επίδειξη μπορεί να ζητηθεί, εφόσον έχει την υποχρέωση αυτή ένας τρίτος, με παρεμπίπτουσα αγωγή, ενώ αν έχει την υποχρέωση διάδικος, και με τις προτάσεις. Αν δεν είναι υποχρεωτική η κατάθεση προτάσεων, η αίτηση για την επίδειξη υποβάλλεται με δήλωση που καταχωρίζεται στα πρακτικά.
2. Η συζήτηση και η απόδειξη γίνονται κατά τις γενικές διατάξεις.
3. Αν είναι δύσκολη για σπουδαίος λόγους η προσαγωγή του εγγράφου στο ακροατήριο ή από τη σπουδαιότητα ή τη φύση του υπάρχει κίνδυνος να χαθεί η να υποστεί βλάβη, το δικαστήριο μπορεί να ορίσει να προσαχθεί το έγγραφο ενώπιον ενός από τα μέλη του δικαστηρίου η να εξεταστεί από εντεταλμένο δικαστή, που πηγαίνει στον τόπο όπου βρίσκεται το έγγραφο, ή να επιτρέψει να προσαχθεί επικυρωμένη φωτοτυπία η φωτογραφία ή επικυρωμένο αντίγραφό του.

Άρθρο 452
1. Η εκτέλεση της απόφασης που διατάζει την επίδειξη γίνεται κατα τις διατάξεις που αφορούν την εκτέλεση για την ικανοποίηηση απαιτήσεων που συνίστανται στην απόδοση και στην παράδοση πράγματος ή την ενέργεια πράξης.
2. Το άρθρο 366 εφαρμόζεται και εδώ.
3. Τα άρθρα 450 και 451 εφαρμόζονται και όταν το έγγραφο βρίσκεται σε δημόσια αρχή ή δημόσιο όργανο ή άλλο υπάλληλο νομικού προσώπου δημοσίου ή ιδιωτικού δικαίου, εκτός αν πρόκειται για έγγραφα που ανάγονται σε απόρρητα του κράτους σχετικά με την ασφάλεια και τις διεθνείς σχέσεις του.

Άρθρο 453
1. Ιδιωτικό έγγραφο το οποίο θέλει να μεταχειριστεί ο διάδικος για απόδειξη πρέπει να υποβάλλεται στο πρωτότυπο με όλο το περιεχόμενό του. Το δικαστήριο κατά την κρίση του μπορεί να λάβει υπόψη επικυρωμένο αντίγραφο του εγγράφου η τηλεγράφημα που έχει επιδοθεί.
2. Αν πρόκειται να διεξαχθεί απόδειξη με βιβλίο ή άλλο εκτενές έγγραφο που περιέχει περισσότερα θέματα τα οποία δεν έχουν συνάφεια με τη δίκη, μπορεί να υποβληθεί επικυρωμένο απόσπασμα που περιέχει τα μέρη του εγγράφου τα οποία έχουν συνάφεια με τη δίκη.

Άρθρο 454
Αν το έγγραφο που προσάγεται έχει συνταχθεί σε ξένη γλώσσα, υποβάλλεται μαζί και επίσημη μετάφρασή του επικυρωμένη από το υπουργείο εξωτερικών ή άλλο αρμόδιο κατά το νόμο πρόσωπο ή από την πρεσβεία ή το προξενείο της Ελλάδας στη χώρα, στην περιοχή της οποίας έχει συνταχθεί το έγγραφο ή από την πρεσβεία στην Ελλάδα ή το προξενείο της ίδιας χώρας. Σε οποιαδήποτε περίπτωση το δικαστήριο μπορεί να διατάξει να μεταφραστεί το έγγραφο στα ελληνικά από πραγματογνώμονα.

Άρθρο 455
Τα δημόσια έγγραφα θεωρούνται γνήσια και επιτρέπεται μόνο να προσβληθούν ως πλαστά. Το δικαστήριο μπορεί, άν έχει αμφιβολίες ως προς τη γνησιότητα του εγγράφου, να ζητήσει αυτεπαγγέλτως εξηγήσεις από εκείνον που φέρεται ως εκδότης του εγγράφου.

Άρθρο 456
Το δικαστήριο μπορεί με βάση τις συντρέχουσες περιστάσεις να θεωρήσει γνήσιο χωρίς απόδειξη ξένο δημόσιο έγγραφο. Για το σκοπό αυτό μπορεί να θεωρήσει επαρκή την επικύρωσή του από το υπουργείο εξωτερικών ή από πρεσβευτή ή πρόξενο της Ελλάδας.

Άρθρο 457
1. Τη γνησιότητα ιδιωτικού εγγράφου, εφόσον αμφισβηητείται, πρέπει να την αποδείξει εκείνος που το επικαλείται και το προσάγει, εκτός αν είναι τόσο φανερά αλλαγμένο ώστε το δικαστήριο να μπορεί να διαπιστώσει αμέσως και ασφαλώς οτι δεν είναι γνήσιο.
2. Εκείνος κατά του οποίου προσάγεται ιδιωτικό έγγραφο οφείλει να δηλώσει αμέσως αν αναγνωρίζει ή αρνείται τη γνησιότητα της υπογραφής, διαφορετικά το έγγραφο θεωρείται αναγνωρισμένο.
3. Αν αναγνωριστεί ή αποδειχθεί η γνησιότητα της υπογραφής, θεωρείται ότι έχει διαπιστωθεί η γνησιότητα του περιεχομένου με την επιφύλαξη της προβολής του ως πλαστού.
4. Σε φωτογραφικές ή κινηματογραφικές αναπαραστάσεις, φωνοληψίες και κάθε άλλη μηχανική απεικόνιση τη γνησιότητά τους, εφόσον αμφισβητείται, οφείλει να την αποδείξει εκείνος που τις επικαλείται και τις προσάγει.

Άρθρο 458
Η απόδειξη της γνησιότητας ιδιωτικού εγγράφου μπορεί να γίνει με κάθε αποδεικτικό μέσο.

Άρθρο 459
1. Αν πρόκειται να γίνει παραβολή εγγράφων, εκείνος που διεξάγει την απόδειξη οφείλει πέντε ημέρες πρίν από την ορισμένη για την παραβολή ημέρα να κοινοποιήσει στον αντίδικο κατάλογο των εγγράφων προς τα οποία θα γίνει η παραβολή ή να καταθέσει τα πρωτότυπα στη γραμματεία του δικαστηρίου.
2. Αν δεν υπάρχουν ή δεν είναι δυνατό να προσαχθούν εύκολα αναμφισβητήτως γνήσια έγγραφα, μπορεί ο διάδικος ή τρίτος, του οποίου αμφισβητείται η γνησιότητα της γραφής ή της υπογραφής, να υποχρεωθεί να γράψει ενώπιον του δικαστηρίου ή ενταταλμένου δικαστή με υπαγόρευσή τους ορισμένο κείμενο προς το οποίο θα γίνει η παραβολή. Το κείμενο αυτό επισυνάπτεται στα πρακτικά ή στης έκθεση. Το δικαστήριο εκτιμά ελεύθερα την άρνηση του διαδίκου ή του τρίτου να γράψει ή την προσπάθειά του να αλλοιώσει τη γραφή του.
3. Αν τα έγγραφα που πρόκειται αν παραβληθούν τα κατέχει ο αντίδικος ή τρίτος, μπορεί να ζητηθεί η επίδειξή τους. Για την παραβολή εφαρμόζονται οι διατάξεις οι σχετικές με την αυτοψία και την πραγματογνωμοσύνη.

Άρθρο 460
Κάθε έγγραφο μπορεί να προσβληθεί ως πλαστό, τα ιδιωτικά και όταν με παραβολή προς άλλα αποδείχθηκαν γνήσια.

Άρθρο 461
Αν η πλαστογραφία αποδίδεται σε ορισμένο πρόσωπο, μπορεί να προταθεί σε οποιαδήποτε στάση της δίκης με κύρια ή παρεμπίπτουσα αγωγή ή με τις προτάσεις, όπως και με τους τρόπους που προβλέπει ο κώδικας ποινικής δικονομίας.

Άρθρο 462
Αν δημιουργούνται σοβαρές υπόνοιες πλαστογραφίας εναντίον ορισμένου προσώπου, το δικαστήριο μπορεί, εφόσον το έγγραφο που προσβάλλεται ως πλαστό είναι κατα την κρίση του ουσιώδες για τη διάγνωση της υπόθεσης, είτε να αναβάλει τη δίκη έως το τέλος της ποινικής δίκης, είτε να διατάξει αποδείξεις για την πλαστότητα.

Άρθρο 463
Όποιος προβάλλει ισχυρισμούς για την πλαστότητα εγγράφου είναι ταυτόχρονα υποχρεωμένος να προσκομίσει τα έγγραφα που αποδεικνύουν την πλαστότητα και να αναφέρει ονομαστικά τους μάρτυρες και τα άλλα αποδεικτικά μέσα, αλλιώς οι ισχυρισμοί του είναι απαράδεκτοι.

Άρθρο 464
Αν έγγραφο προσβάλλεται παρεμπιπτόντως ως πλαστό χωρίς να αποδίδεται η πλαστογραφία σε ορισμένο πρόσωπο, το δικαστήριο διατάζει αποδείξεις μόνο αν εκείνος που προσκόμισε το έγγραφο επιμένει να το χρησιμοποιήσει και το έγγραφο είναι κατά την κρίση του δικαστηρίου ουσιώδες για τη διάγνωση της υπόθεσης.

Άρθρο 465
1. Η γραμματεία του δικαστηρίου στέλνει αμέσως αντίγραφο κάθε απόφασης που κηρύσσει έγγραφο πλαστό η ανακαλεί ή μεταρρυθμίζει την απόφαση αυτή στον εισαγγελέα του δικαστηρίου και στη δημόσια αρχή που το έχει εκδώσει.
2. Το έγγραφο που κηρύχθηκε πλαστό δεν αποδίδεται στο διάδικο αλλά παραμένει στο αρχείο του δικαστηρίου. Στην περίπτωση αυτή ο γραμματέας σημειώνει επάνω στο έγγραφο ή σε πρόσθεμα ότι κηρύχθηκε πλαστό, καθώς και την απόφαση που κήρυξε την πλαστότητα.
3. Στην περίπτωση που θα εκδοθεί αντίγραφο, το αντίγραφο περιλαμβάνει και τη σημείωση που αναφέρεται στην προηγούμενη παράγραφο.

ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΙΓ`
ΕΙΔΙΚΕΣ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ ΓΙΑ ΤΙΣ ΜΙΚΡΟΔΙΑΦΟΡΕΣ

Άρθρο 466
1. Αν το αντικείμενο της διαφοράς υπάγεται στο ειρηνοδικείο και αφορά απαιτήσεις, καθώς και δικαιώματα επάνω σε κινητά πράγματα ή τη νομή τους και η αξία του δεν είναι μεγαλύτερη από πέντε χιλιάδες (5.000) ευρώ, εφαρμόζονται τα άρθρα 467 έως 472.

2. Τα άρθρα 467 έως 472 εφαρμόζονται και όταν η αξία του αντικειμένου της διαφοράς είναι μεγαλύτερη από πέντε χιλιάδες (5.000) ευρώ, αν ο ενάγων δηλώσει ότι δέχεται προς ικανοποίηση του, αντί για το αντικείμενο που ζητεί με την αγωγή χρηματικό ποσό όχι μεγαλύτερο από πέντε χιλιάδες (5.000) ευρώ. Στην περίπτωση αυτή ο εναγόμενος καταδικάζεται διαζευκτικά να καταβάλει είτε το αντικείμενο που ζητείται με την αγωγή είτε την αποτίμηση του σύμφωνα με την απόφαση που θα εκδώσει ο ειρηνοδίκης.

Άρθρο 467
Ο ενάγων είναι υποχρεωμένος να ασκήσει με την ίδια αγωγή όλες τις απαιτήσεις του κατά του εναγομένου, οι οποίες δεν εξαρτώνται από αίρεση ή προθεσμία, εφόσον το σύνολο τους δεν υπερβαίνει τις πέντε χιλιάδες (5.000) ευρώ. Αν τις ασκήσει χωριστά, οι αγωγές δεν απορρίπτονται, αλλά οι σχετικές δαπάνες, εκτός της πρώτης, βαρύνουν τον ενάγοντα.

Άρθρο 468
1. Η αγωγή κατατίθεται στη γραμματεία του ειρηνοδικείου. Στην αγωγή αναφέρονται, εκτός από τα στοιχεία του άρθρου 216 παρ. 1, και τα μέσα για την απόδειξή τους.
2. Ο ειρηνοδίκης γράφει επάνω στην αγωγή ημέρα και ώρα για τη συζήτηση και διατάζει να επιδοθεί αντίγραφο στον εναγόμενο δέκα τουλάχιστον ημέρες πριν από την ορισμένη δικάσιμο και αν ο εναγόμενος ή κάποιος από τους ομοδίκους του διαμένει στο εξωτερικό ή η διαμονή του είναι άγνωστη, πριν από τριάντα τουλάχιστον ημέρες. Η υπόθεση δεν χρειάζεται να εγγραφεί στο πινάκιο.
3. Οι διάδικοι καταθέτουν κατά τη συζήτηση τα αποδεικτικά τους έγγραφα, τα οποία αναλαμβάνουν μετά την έκδοση της απόφασης. Ο ειρηνοδίκης καλεί τους μάρτυρες του ενάγοντος τρεις ημέρες πριν από τη δικάσιμο, αν ο ενάγων δηλώσει ότι δεν αναλαμβάνει να τους προσαγάγει αυτός και ζητεί να κλητευθούν. Με προφορική αίτηση του εναγομένου καλεί και τους δικούς του μάρτυρες πριν από την ίδια προθεσμία.

4. Οι επιδόσεις που αναφέρονται στις προηγούμενες παραγράφους γίνονται από κάποιο όργανο από εκείνα που αναφέρονται στο άρθρο 122 παρ. 3, με επιμέλεια της γραμματείας, και η δαπάνη τους, που ορίζεται με απόφαση του Υπουργού Δικαιοσύνης, προκαταβάλλεται στη γραμματεία του ειρηνοδικείου από εκείνον που ζητεί την επίδοση και αποδίδεται στο όργανο το οποίο κάνει τις επιδόσεις.

Άρθρο 469
1. Αν κανείς από τους διαδίκους δεν εμφανιστεί όταν εκφωνηθεί η υπόθεση, η
συζήτηση ματαιώνεται. Αν απουσιάζει κάποιος διάδικος, η συζήτηση γίνεται και χωρίς αυτόν και οι διατάξεις των άρθρων 271 παράγραφος 3 και 272 παράγραφοι 1 και 2 δεν εφαρμόζονται. Αν κάποιος διάδικος δικαστεί ερήμην κατά τη διαδικασία των άρθρων 466 έως 472, η απόφαση μπορεί να προσβληθεί με ανακοπή, μόνον αν εκείνος που δικάστηκε ερήμην δεν κλητεύθηκε καθόλου ή δεν κλητεύθηκε νόμιμα ή δεν κλητεύθηκε εμπρόθεσμα για τη συζήτηση ή αν συντρέχει λόγος ανώτερης βίας.
2. Ο ειρηνοδίκης δικάζοντας τις διαφορές που αναφέρονται στο άρθρο 466 μπορεί να αποκλίνει από τις δικονομικές διατάξεις, να λαμβάνει υπόψη και αποδεικτικά μέσα που δεν πληρούν τους όρους του νόμου και να ακολουθεί κάθε φορά κατά την ελεύθερη κρίση του τη μέθοδο εκείνη που ασφαλεστέρα, γρηγορότερα και με λιγότερες δαπάνες μπορεί να οδηγήσει στην ανεύρεση της αλήθειας.

Άρθρο 470
Η συζήτηση έως την οριστική απόφαση θεωρείται ένα σύνολο. Οτιδήποτε προταθεί ή αποδειχθεί έως το τέλος της συζήτησης θεωρείται ότι έχει προταθεί και αποδειχθεί εμπρόθεσμα.

Άρθρο 471
1. Οι αποφάσεις δημοσιεύονται προφορικά σε δημόσια συνεδρίαση, κατά κανόνα, αμέσως μετά τη συζήτηση και ενώ διαρκεί η συνεδρίαση, πριν ο ειρηνοδίκης ασχοληθεί με την εξέταση άλλης υπόθεσης.
2. Οι αποφάσεις δεν επιδίδονται αν βεβαιώνεται από τα πρακτικά ότι δημοσιεύθηκαν ενώ ήταν παρόντες οι διάδικοι ή οι νόμιμοι αντιπρόσωποί τους, που διεξάγουν τη δίκη, ή οι δικαστικοί τους πληρεξούσιοι.

Άρθρο 472
Το άρθρο 472 καταργείται

ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΙΔ`
ΕΙΔΙΚΕΣ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ ΓΙΑ ΤΗ ΛΟΓΟΔΟΣΙΑ

Άρθρο 473
Όποιος ασκεί αγωγή για λογοδοσία ή για την παράδοση καταλόγου με τα στοιχεία ομάδας αντικειμένων μπορεί και να περιλάβει στην αγωγή αίτημα για την καταβολή του καταλοίπου του λογαριασμού ή για την απόδοση των αντικειμένων της ομάδας, χωρίς να προσδιοριστούν τα αντικείμενα στο δικόγραφο της αγωγής ή για την καταβολή ορισμένου ελλείμματος, στην περίπτωση που δεν θα κατατεθεί ο λογαριασμός ή ο κατάλογος με τα δικαιολογητικά. Τα ίδια αιτήματα μπορούν να υποβληθούν και με παρεμπίπτουσα αγωγή.

Άρθρο 474
Η απόφαση που διατάζει λογοδοσία ή παράδοση καταλόγου των στοιχείων ομάδας αντικειμένων ορίζει προθεσμία μέσα στην οποία ο λογαριασμός ή ο κατάλογος πρέπει να κατατεθεί με τα δικαιολογητικά στη γραμματεία του δικαστηρίου.

Άρθρο 475
1. Για την κατάθεση του λογαριασμού ή του καταλόγου συντάσσεται έκθεση. Τα έγγραφα αυτά και τα δικαιολογητικά αποτελούν στοιχεία του φακέλου της δικογραφίας.

2. Μετά την κατάθεση του λογαριασμού ή του καταλόγου η υπόθεση εισάγεται για Συζήτηση, κατά την οποία οι διάδικοι υποβάλλουν τις παρατηρήσεις τους, προσδιορίζουν σαφώς τα κονδύλια του λογαριασμού ή τα στοιχεία του καταλόγου, τα οποία αμφισβητούν τις ελλείψεις ή τις παραλήψεις τους και γενικά προβάλλουν όλα τα μέσα επίθεσης και άμυνας που αφορούν το λογαριασμό ή τον κατάλογο.

Άρθρο 476
Αν με το λογαριασμό ή τον κατάλογο που έχει κατατεθεί ομολογείται υποχρέωση για καταβολή ορισμένου ποσού ή για απόδοση ορισμένων αντικειμένων, το δικαστήριο ύστερα από σχετική αίτηση καταδικάζει τον εναγόμενο να καταβάλει το ποσό ή να αποδώσει τα αντικείμενα με βάση την ομολογία που περιέχεται στο λογαριασμό ή τον κατάλογο, επιφυλάσσεται όμως για όσα επιπλέον πρέπει να καταβληθούν ή να αποδοθούν.

Άρθρο 477
1. Αν δεν κατατεθούν μέσα στην προθεσμία που όρισε η απόφαση ο λογαριασμός ή ο κατάλογος, η απόφαση γίνεται οριστική ως προς την υποχρέωση λογοδοσίας ή την υποβολή του καταλόγου.
2. Αν ζητήθηκε κατά το άρθρο 473 να καταβληθεί ορισμένο έλλειμμα και το έλλειμμα πιθανολογείται, το δικαστήριο με την απόφαση που διατάζει τη λογοδοσία μπορεί να καταδικάσει τον εναγόμενο, για την περίπτωση που δεν θα καταθέσει εμπρόθεσμα το λογαριασμό ή τον κατάλογο με τα δικαιολογητικά, να καταβάλει το κατά την κρίση του έλλειμμα. Το δικαστήριο μπορεί, αν το κρίνει αναγκαίο, να διατάξει απόδειξη για το πιθανό έλλειμμα.

ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΙΕ`
ΕΙΔΙΚΕΣ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ ΓΙΑ ΤΗ ΔΙΑΝΟΜΗ

Άρθρο 478
Όταν υπάρχει κοινωνία, η αγωγή διανομής απευθύνεται κατά όλων των κοινωνών, αλλιώς απορρίπτεται ως απαράδεκτη.

Άρθρο 479
Στην αγωγή διανομής το δικαστήριο προσδιορίζει τη μερίδα κάθε κοινωνού, τα αντικείμενα που πρέπει να διανεμηθούν και τις απαιτήσεις κάθε κοινωνού από την κοινωνία, καθώς και από τη συνεισφορά.

Άρθρο 480
1. Το δικαστήριο αποφασίζει την Αυτούσια διανομή, αν είναι δυνατή η διαίρεση του διανεμητέου σε μέρη ανάλογα προς τις μερίδες των κοινωνών, δίχως να μειώνεται η αξία του.
2. Αν τα διανεμητέα αντικείμενα είναι περισσότερα και η αυτούσια διανομή όλων ή μερικών από αυτά είναι αδύνατη ή ασύμφορη, είναι όμως δυνατή η κατανομή τους σε μέρη ανάλογα προς τις μερίδες των κοινωνών, το δικαστήριο μπορεί να αποφασίσει την αυτούσια διανομή με τον τρόπο αυτόν.
3. Αν ορισμένοι κοινωνοί ζήτησαν να λάβουν κοινή μερίδα, η μερίδα αυτή λογίζεται ως ενιαία. Στο μέρος που περιέρχεται σ` αυτούς με την αυτούσια διανομή συνιστάται κοινωνία κατά το λόγο των μερίδων τους.

Άρθρο 480 Α
1.Κάθε συγκύριος οικοπέδου στο οποίο υπάρχει οικοδομή ή χωριστές οικοδομές, έχει το δικαίωμα να ζητήσει την αυτούσια διανομή του οικοπέδου με σύσταση χωριστής ιδιοκτησίας κατ` ορόφους ή μέρη ορόφων ή με σύσταση χωριστής ιδιοκτησίας σε διακεκριμένα μέρη του ενιαίου οικοπέδου, στα οποία έχουν ανεγερθεί οι χωριστές οικοδομές με την επιφύλαξη των πολεοδομικών διατάξεων. Το δικαστήριο αποφασίζει τη διανομή με τον τρόπο αυτόν, αν είναι εφικτή και δεν αντιβαίνει στο συμφέρον των λοιπών συγκυρίων. Η απόφαση που διατάζει τη διανομή κατά τον τρόπο αυτόν, προσδιορίζει τα χωριστά μέρη της οικοδομής που αναλογούν στις μερίδες των συγκυρίων και τα επιδικάζει σ’ αυτούς. Αν με τη διανομή αυτή περιέρχονται σε κάποιον συγκύριο περισσότερες αυτοτελείς ιδιοκτησίες, η απόφαση καθορίζει το ποσοστό της συγκυριότητας που αναλογεί σε κάθε μία από τις ιδιοκτησίες αυτές.

2. Αν πρόκειται για οικόπεδο ακάλυπτο και οικοδομήσιμο και η αυτούσια διαίρεσή του είναι ανέφικτη ή ασύμφορη, το δικαστήριο μπορεί να αποφασίσει την αυτούσια διανομή του με σύσταση χωριστής ιδιοκτησίας σε διακεκριμένα μέρη του ενιαίου οικοπέδου στα οποία θα είναι δυνατή η ανέγερση χωριστών οικοδομημάτων, με την επιφύλαξη των πολεοδομικών διατάξεων. Οι διατάξεις της προηγούμενης παραγράφου εφαρμόζονται αναλόγως.
3. Η παράγραφος 3 του προηγούμενου άρθρου εφαρμόζεται αναλόγως και στην περίπτωση της διανομής με σύσταση χωριστών ιδιοκτησιών.

Άρθρο 481
Στις περιπτώσεις των άρθρων 480 και 480Α το δικαστήριο
1) δεν είναι υποχρεωμένο να διατάξει απόδειξη, αν κρίνει ότι η αυτούσια διανομή είναι προδήλως δυνατή, αδύνατη ή ασύμφορη και
2) μπορεί για την εξίσωση άνισων μερών να αποφασίσει ότι οι κοινωνοί που λαμβάνουν ορισμένα μέρη θα καταβάλουν σε άλλους κοινωνούς ορισμένο χρηματικό ποσό ή να συστήσει δουλεία σε ορισμένα μέρη υπέρ άλλων κοινωνών.

Άρθρο 482
1. Κατά το σχηματισμό των μερών πρέπει, όσο είναι δυνατό, να αποφεύγεται η κατάτμηση των ακινήτων και η διανομή των επιχειρήσεων.
2. Για να σχηματιστούν τα μέρη λαμβάνεται υπόψη η αξία των αντικειμένων που πρέπει να διανεμηθούν κατά το χρόνο του σχηματισμού τους. Το δικαστήριο καθορίζει την αξία με βάση τις αποδείξεις που έχουν διεξαχθεί χωρίς να διατάζει γι` αυτό νέες αποδείξεις στην περίπτωση που έχει κατόπιν μεταβληθεί η αξία.

Άρθρο 483
1. Αν στην κοινωνία υπάρχει εμπορική, βιομηχανική, βιοτεχνική, μεταλλευτική, γεωργική, κτηνοτροφική ή άλλη επιχείρηση που αποτελεί οικονομικό σύνολο, το δικαστήριο μπορεί με αίτηση κάποιου από τους κοινωνούς να επιδικάσει ολόκληρη την επιχείρηση που πρέπει να διανεμηθεί σε εκείνον που το ζητεί έναντι καταβολής χρηματικού ποσού ίσου προς την αγοραία αξία της επιχείρησης. Για να καθοριστεί η αξία εφαρμόζονται οι διατάξεις της παρ. 2 του άρθρου 482. Αν περισσότεροι κοινωνοί ζητήσουν να επιδικαστεί σ` αυτούς η επιχείρηση, το δικαστήριο την επιδικάζει σε εκείνον, που κατά την κρίση του, είναι πιο ικανός να τη συνεχίσει κατά τρόπο επωφελή.
2. Η αίτηση πρέπει να υποβάλλεται μέχρι την συζήτηση στο ακροατήριο.
3. Η αίτηση ενός ή περισσοτέρων κοινωνών για επιδίκαση ολόκληρης της επιχείρησης ως οικονομικού συνόλου, είτε η επιχείρηση αποτελεί το μοναδικό περιουσιακό στοιχείο της κοινωνίας, είτε ένα από τα στοιχεία που την αποτελούν, μπορεί, αν συντρέχουν σοβαροί λόγοι για τους οποίους δικαιολογείται να μη γίνει η διανομή της, να υποβληθεί στο δικαστήριο της διανομής και πριν από κάθε εκκαθάριση ή άσκηση της αγωγής για διανομή της κοινής περιουσίας και να δικαστεί από το ίδιο το δικαστήριο αυτοτελώς. Το άρθρο 220 εφαρμόζεται και εδώ.

Άρθρο 484
1. Αν η κατά τα άρθρα 480 και 480 Α διανομή είναι ανέφικτη ή ασύμφορη, το δικαστήριο διατάζει την πώληση με πλειστηριασμό.
2. Η διαδικασία του πλειστηριασμού αρχίζει με την περιγραφή των επικοίνων κατά το άρθρο 954 και διεξάγεται όπως ορίζουν τα άρθρα 959 επ. Οι προθεσμίες του άρθρου 960 παρ. 1 και 2 αρχίζουν από την κατάρτιση της έκθεσης περιγραφής. Στην έκθεση περιγραφής αναφέρονται το όνομα και το επώνυμο, το επάγγελμα και η κατοικία όλων των κοινωνών. Με την καταβολή του πλειστηριάσματος επέρχεται απόσβεση της υποθήκης ή του ενεχύρου που υπάρχει στα πράγματα τα οποία πλειστηριάστηκαν.

Άρθρο 485
Αν η αυτούσια διανομή είναι κατά ένα μόνο μέρος δυνατή, το δικαστήριο μπορεί να αποφασίσει κατά ένα μέρος την Αυτούσια διανομή και κατά ένα μέρος την πώληση με πλειστηριασμό.

Άρθρο 486
1. Αν τα μέρη που σχηματίστηκαν κατά τα άρθρα 480 ή 480Α είναι ίσα, η αυτούσια διανομή τους μεταξύ των κοινωνών γίνεται με κλήρωση. Αν όμως η διανομή με κλήρωση μπορεί να οδηγήσει σε τεμαχισμό της ιδιοκτησίας κάποιου από τους κοινωνούς ή είναι προδήλως αντίθετη προς το συμφέρον του, το δικαστήριο μπορεί, ύστερα από σχετική αίτηση, να επιδικάσει σε κάθε κοινωνό ή στις ομάδες των κοινωνών που ζήτησαν να λάβουν κοινή μερίδα, ό,τι τους αναλογεί, δίχως κλήρωση.
2. Αν τα μέρη που σχηματίστηκαν κατά τα άρθρα 480 ή 480Α είναι άνισα, η αυτούσια διανομή γίνεται με επιδίκασή τους στους συγκυρίους ή στις ομάδες εκείνων που ζήτησαν κοινή μερίδα, κατά το λόγο των μερίδων τους.

Άρθρο 487
1. Η απόφαση του πολυμελούς δικαστηρίου, με την οποία διατάζεται αυτούσια διανομή με κλήρωση και σχηματίζονται τα μέρη, παραπέμπει την υπόθεση σε εντεταλμένο δικαστή για να γίνει η κλήρωση ενώπιόν του. Αν η απόφαση παρέλειψε την παραπομπή, μπορεί να ζητηθεί η συμπλήρωσή της.
2. Ο ειρηνοδίκης ή ο δικαστής του μονομελούς πρωτοδικείου ή ο εντεταλμένος δικαστής ορίζει, με αίτηση κάποιου από τους διαδίκους, ημέρα και ώρα κατά την οποία γίνεται ενώπιόν του η κλήρωση, αφού κληθούν όλοι οι διάδικοι.
3. Ο δικαστής ενώπιον του οποίου γίνεται η κλήρωση ορίζει κατά την κρίση του την προθεσμία που πρέπει να περάσει από την κοινοποίηση της κλήσης έως την ημέρα της κλήρωσης, καθώς και τον τρόπο της κλήρωσης.

4. Κατά την ημέρα και την ώρα που έχει οριστεί καταρτίζονται τόσοι κλήροι όσα είναι τα μέρη που σχημάτισε η απόφαση και τοποθετούνται στην κληρωτίδα. Από την κληρωτίδα εξάγεται για κάθε κοινωνό ο αριθμός κλήρων που αναλογεί στη μερίδα του.
5. Η κλήρωση γίνεται και αν απουσιάζει κάποιος διάδικος ή και όλοι οι διάδικοι, εφόσον αποδεικνύεται ότι κλητεύθηκαν νόμιμα.
6. Για τον καταρτισμό των κλήρων και την κλήρωση συντάσσεται έκθεση στην οποία πρέπει να αναφέρεται ο τρόπος που καταρτίστηκαν οι κλήροι και έγινε η κλήρωση και να ορίζονται ακριβώς τα μέρη που έλαχαν σε κάθε κοινωνό.

Άρθρο 488
1. Αν όλοι οι διάδικοι είναι σύμφωνοι, η κλήρωση μπορεί να γίνει ενώπιον συμβολαιογράφου. Ο συμβολαιογράφος συντάσσει έκθεση στην οποία πρέπει να αναφέρονται όλοι όσοι ήταν παρόντες κατά την κλήρωση, να βεβαιώνεται η συμφωνία των κοινωνών για να γίνει η κλήρωση ενώπιον του συμβολαιογράφου, να αναφέρεται ο τρόπος που σχηματίστηκαν οι κλήροι, η κλήρωση, καθώς και τα μέρη που έλαχαν σε κάθε κοινωνό.
2. Αν όλοι οι διάδικοι είναι σύμφωνοι, αντί για κλήρωση μπορεί να γίνει διανομή των μερών που σχηματίστηκαν από την απόφαση η οποία διέταξε την Αυτούσια διανομή μεταξύ των κοινωνών χωρίς κλήρωση και να συνταχθεί γι` αυτό έκθεση ενώπιον του συμβολαιογράφου.

Άρθρο 489
1. Με τη διανομή κάθε κοινωνός γίνεται δικαιούχος του μέρους που περιήλθε σ` αυτόν.
2. Για τη μεταβίβαση στους κοινωνούς της κυριότητας των διανεμόμενων ακινήτων, για τη σύσταση της χωριστής ιδιοκτησίας, σύμφωνα με το άρθρο 480 Α, καθώς και για τη σύσταση υπέρ κοινωνού, τη μεταβίβαση σ` αυτόν ή την κατάργηση εμπράγματου δικαιώματος απαιτείται μεταγραφή της τελεσίδικης δικαστικής απόφασης που διατάζει την αυτούσια διανομή και σε περίπτωση κλήρωσης και της σχετικής έκθεσης.

Άρθρο 490
Κάθε κοινωνός έχει δικαίωμα να ζητήσει και λάβει στην κατοχή του τα αποδεικτικά έγγραφα των δικαιωμάτων πάνω στα μέρη που περιήλθαν σ` αυτόν. Αν τα έγγραφα αυτά αφορούν περισσότερα μέρη, ανήκουν σ` εκείνον που έλαβε το μεγαλύτερο από αυτά. Οι άλλοι κοινωνοί έχουν δικαίωμα να λάβουν με έξοδά τους αντίγραφα επικυρωμένα από δημόσια αρχή. Σε περίπτωση διαφωνίας αποφασίζει το δικαστήριο.

Άρθρο 491
1. Στη δίκη διανομής προσεπικαλούνται υποχρεωτικά με επιμέλεια εκείνου που επισπεύδει τη συζήτηση όσοι έχουν δικαίωμα υποθήκης ή ενεχύρου ή επικαρπίας, καθώς και όσοι έχουν επιβάλλει συντηρητική ή αναγκαστική κατάσχεση στη μερίδα κάποιου από τους κοινωνούς.
2. Αν δεν έγινε η προσεπίκληση που αναφέρεται στην παρ. 1, το δικαστήριο, με αίτηση κάποιου από τους διαδίκους ή αυτεπαγγέλτως, αναβάλλει τη συζήτηση και ορίζει προθεσμία μέσα στην οποία πρέπει να προσεπικληθεί εκείνος που έχει δικαίωμα υποθήκης ή ενεχύρου ή επικαρπίας ή εκείνος που έχει επιβάλλει συντηρητική ή αναγκαστική κατάσχεση. Αν η προθεσμία περάσει άπρακτη, η αγωγή απορρίπτεται ως απαράδεκτη.

Άρθρο 492
1. Από την τελεσιδικία της απόφασης που διατάζει τη διανομή, σύμφωνα με τα άρθρα 480, 480 Α και 486, η υποθήκη ή το ενέχυρο περιορίζονται στα μέρη που περιήλθαν στον οφειλέτη. Ο περιορισμός της υποθήκης σημειώνεται στο βιβλίο υποθηκών. Ο περιορισμός του ενεχύρου σημειώνεται, εφόσον τηρούνται για τη σύστασή του δημόσια βιβλία.
2. Αν ως συνέπεια του περιορισμού που αναφέρεται στην παρ. 1 δεν ασφαλίζεται επαρκώς η απαίτηση του ενυπόθηκου ή του ενεχυρούχου δανειστή, μπορεί με αίτησή του το δικαστήριο που διατάζει τη διανομή να συστήσει υποθήκη ή ενέχυρο σε άλλα αντικείμενα, τα οποία με τη διανομή περιέρχονται στον οφειλέτη του. Η αίτηση μπορεί να υποβληθεί και μετά την τελεσιδικία της απόφασης και την ενέργεια της διανομής.
3. Αν η απόφαση που διατάζει τη διανομή για να εξισωθούν τα μέρη υποχρεώνει κάποιον από τους κοινωνούς να καταβάλει χρηματικό ποσό στον κοινωνό που η μερίδα του βαρύνεται με υποθήκη ή ενέχυρο, το δικαστήριο με αίτηση του δανειστή διατάζει να καταβληθεί σ` αυτόν το χρηματικό ποσό για να εξοφληθεί, ολικά ή εν μέρει, η απαίτησή του και αν η απαίτηση που ασφαλίζεται δεν είναι ληξιπρόθεσμη.

Άρθρο 493
-Από την τελεσιδικία της απόφασης που διατάζει τη διανομή, σύμφωνα με τα άρθρα 480,480Α και 486, αντικείμενο επικαρπίας γίνονται όσα περιήλθαν στον ψιλό κύριο.

Άρθρο 494
1. Η συντηρητική ή αναγκαστική κατάσχεση δεν εμποδίζει τη δικαστική διανομή.
2. Μετά την τελεσιδικία της απόφασης που διατάζει την αυτούσια διανομή η συντηρητική ή η αναγκαστική κατάσχεση στη μερίδα ενός από τους κοινωνούς περιορίζεται στο μέρος που περιήλθε σ` αυτόν.

«Σας παρακαλούμε να σχολιάσετε τα επι μέρους σημεία του Κώδικα αναφέροντας το συγκεκριμένο άρθρο, παράγραφο ή εδάφιο στο οποίο αναφέρεται το σχόλιό σας»

  • 28 Μαρτίου 2014, 06:54 | Σίμος Ι. Σαμαράς
    Το βλέπω Θετικά/Αρνητικά:  

    Π ρ ο δ ι κ α σ ί α α π ό τ η ν κ α τ ά θ ε σ η τ η ς α γ ω γ ή ς κ ι ε ξ ή ς

    — Γενικά

    Είναι αδιαμφισβήτητο ότι το πρόβλημα στην καθυστέρηση της απονομής της δικαιοσύνης έγκειται στην πληθώρα εκκρεμών ενδίκων βοηθημάτων και μέσων. Η εκκρεμότητα δεν οφείλεται στην προφορική διαδικασία, που καταργεί στην ουσία το προσχέδιο νόμου για το νέο ΚΠολΔ (ΠρσχΚΠολΔ). Απόδειξη τούτου αποτελεί το γεγονός ότι τα προβλήματα καθυστέρησης είναι εξίσου υψηλά, αν όχι υψηλότερα, στη διοικητική δικονομία, όπου η διαδικασία είναι σχεδόν αποκλειστικά έγγραφη. Συνεπώς το πρόβλημα δεν αντιμετωπίζεται με την εξάλειψη της επ’ ακροατηρίου διαδικασίας, αλλά με τον εξορθολογισμό της. Εξάλλου η επ’ ακροατηρίου διαδικασία πρέπει να είναι προφορική, όπως έχει κρίνει παγίως το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο Δικαιωμάτων του Ανθρώπου (ΕΔΔΑ) ως εγγύηση χρηστής δίκης στο πλαίσιο της ερμηνείας του άρθρου 6 § 1 της Ευρωπαϊκής Σύμβασης Δικαιωμάτων του Ανθρώπου (ΕΣΔΑ)
    Αν λάβει κανείς υπόψη ότι περίπου 10% των αγωγών απορρίπτονται ως απαράδεκτες, 20% ως νόμω αβάσιμες κι επιπλέον σε ένα 5%, στις οποίες δεν συμπεριλαμβάνεται εκείνο που αντιστοιχεί στις προηγούμενες κατηγορίες, η δίκη διεξάγεται ερήμην για ένα από τα μέρη, όπως και ότι το παραδεκτό και το νόμω βάσιμο δεν χρήζουν απόδειξης, μπορεί κανείς εύκολα να αντιληφθεί πόσο θα αποσυμφορούνταν οι δικάσιμοι, αν αυτές οι διαφορές δεν έφθαναν ποτέ στο ακροατήριο. Για κάτι τέτοιο υπάρχει λύση και μάλιστα απλή και δοκιμασμένη σε επίπεδο ΕΔΔΑ.

    — Ειδικά

    Ορθώς προβλέπεται η προεπίδοση της αγωγής κατά ΠρσχΚΠολΔ 215 § 2. Μόνο που δεν θα έπρεπε να συνοδεύεται από προσδιορισμό δικασίμου κι εγγραφή στο πινάκιο κατά ΠρσχΚΠολΔ 226 § 2, διότι αυτό είναι που αναπαράγει το πρόβλημα, δηλ. ότι άγονται στην επ’ ακροατηρίου διαδικασία διαφορές μη δικονομικά ώριμες. Εφόσον το παραδεκτό και το νόμω βάσιμο αποτελούν προϋποθέσεις για την έρευνα επί της ουσίας και φύσει δεν χρήζουν απόδειξης, με την εξαίρεση της έλλειψης εννόμου συμφέροντος σε κάποιες περιπτώσεις, θα μπορούσε η διαδικασία να χωρισθεί σε δύο μέρη. Πρώτα την έρευνα αυτών των στοιχείων στην προδικασία και, επί ευδοκιμήσεώς της, εκείνη επί της ουσίας (πρβλ. ΕΣΔΑ 27 & 35)
    Έτσι, λοιπόν, με την κατάθεσή της η αγωγή θα έπρεπε να χρεώνεται σε ένα δικαστή – κι όχι αργότερα όπως προβλέπει το ΠρσχΚΠολΔ 237 § 4 εδ. α΄ –, ο οποίος, μετά την κατάθεση των προτάσεων και των αμοιβαίων αντικρούσεων (ΠρσχΚΠολΔ 237 §§ 1 & 2), μόνον επί του παραδεκτού και του νόμω βασίμου κι όχι επί τους ουσίας και φυσικά χωρίς προσκόμιση εκ των πραγμάτων αποδεικτικών στοιχείων, να αποφαίνεται αποκλειστικώς για το παραδεκτό, το νόμω βάσιμο και τα μέχρι τότε δικαστικά έξοδα υπό την αίρεση της συνέχισης της διαδικασίας για τη θετική απόφαση. Κι αν μεν η απόφασή του ήταν θετική, τότε δεν θα προσβαλλόταν – όντας επί της ουσίας προδικαστική – με ένδικα μέσα, παρά μόνο η απόφαση επί της ουσίας αλλά αυτή και για λόγους του προηγουμένου διαδικαστικού σταδίου. Αν θα ήταν αρνητική, όπως κι επί ερημοδικίας του ενάγοντος, τότε θα άνοιγε η οδός των ενδίκων μέσων, η εξέταση των οποίων θα διερχόταν, όμως, και πάλι τα ίδια δυο στάδια. Σε κάθε περίπτωση η απόφαση θα έπρεπε να δημοσιεύεται δημοσία όπως προβλέπει η νομολογία του ΕΔΔΑ, δηλ. με δημόσια ανακοίνωση εν περιλήψει του περιεχομένου της κατόπιν πρόσκλησης των μερών – στο σημείο αυτό συγκρούονται τα άρθρα του ΠρσχΚΠολΔ 226 § 2, που προβλέπει άμεσο καθορισμό δικασίμου, και 237 § 4 εδ. β΄, που προβλέπει καθορισμό μετά το κλείσιμο του φακέλου, κάτι που θα έπρεπε να πρυτανεύσει και στην πρότασή μας.
    Με τον τρόπο αυτό ένα ποσοστό της τάξεως του 35% δεν θα έφθανε καν στο ακροατήριο. Για το υπόλοιπο 65%, για τις διαφορές εκείνες που απορρέουν από σύμβαση ή, ομοίως προς αυτές, από το νόμο χωρίς να αμφισβητείται η ύπαρξη της υποχρέωσης, θα έπρεπε να εισαχθεί κώλυμα της συνέχισης της διαδικασίας χωρίς την απόπειρα διαμεσολάβησης, κατ’ αναλογία του προϊσχ. ΚΠολΔ 214Α § 1, με την προσθήκη, όμως, επαχθών συνεπειών σύμφωνων με τον ισχύοντα ΚΠολΔ και το ΠρσχΝ του. Ειδικότερα, αν μέσα στην προθεσμία του ΠρσχΚΠολΔ 237 § 4 εδ. α΄ δεν απηύθυνε ο ενάγων πρόσκληση προς τον/τους εναγομένους για ορισμό διαμεσολαβητή για τη διενέργεια διαμεσολάβησης, τότε θα βαρυνόταν με τα έξοδα της πρώτης φάσης ως προκαλέσας αυτήν αδίκως (ΠρσχΚΠολΔ 173 § 1), όπως και αν κακόπιστα προκαλούσε τον τερματισμό της διαδικασίας διαμεσολάβησης. Αν ο/οι εναγόμενοι δεν ανταποκρίνονταν, θα έπρεπε να βαρυνθούν με τα έξοδα της δίκης επί του παραδεκτού και του νόμω βασίμου ως ηττηθέντες (ΠρσχΚΠολΔ 176 εδ. α΄) και της δίκης επί της ουσίας ως προκαλέσαντες αυτήν. Σε κάθε περίπτωση, αν δεν υπήρχε βεβαίωση διαμεσολαβητή για ανεπιτυχή προσπάθεια διαμεσολάβησης μη οφειλόμενη σε κακόπιστη συμμετοχή κάποιου διαδίκου, δεν θα έπρεπε να είναι παραδεκτή η διεξαγωγή της δίκης επί της ουσίας.
    Αν περαιτέρω αποκλείονταν από τη διαδικασία, επί ποινή απαραδέκτου κι ό,τι αυτό συνεπάγεται, οι διάδικοι που παρίστανται όχι για να προβάλλουν νομικούς ή πραγματικούς ισχυρισμούς, αλλά για να προβάλλουν αστήριχτες αρνήσεις υπό μορφή σχολιασμών υποβαθμίζοντας μια διαδικασία απονομής δικαιοσύνης σε φιλολογική συζήτηση, τότε θα συρρικνωνόταν σημαντικά ο όγκος των διαφορών που πραγματικά απασχολούν τους δικαστές, με την έννοια της εξέτασης της ουσίας τους.

    Ζ η τ ή μ α τ α μ ι κ ρ ο δ ι α φ ο ρ ώ ν

    Το χρηματικό όριο για την εφαρμογή των διατάξεων των μικροδιαφορών κατ’ άρθρο 466 § 1 του προσχεδίου νόμου του νέου Κώδικα Πολιτικής Δικονομίας (ΠρσχΚΠολΔ) είναι πολύ υψηλό σε σχέση με την τρέχουσα οικονομική πραγματικότητα. Θα πρέπει, λοιπόν, να μειωθεί αισθητά και μάλιστα στο όριο στο οποίο βρισκόταν πριν το ξέσπασμα της οικονομικής κρίσης και μέχρι το φθινόπωρο του 2011 με την τροποποίηση από το Ν. 3994/2011, δηλ. € 1.500. Επιπλέον, δεν υπάρχει λόγος να εξακολουθούν να αποκλείονται οι επαχθείς συνέπειες της ερημοδικίας κατά ΠρσχΚΠολΔ 469 § 1. Κάθε άλλο μάλιστα: το χαμηλό, σχετικά, ποσό – υψηλό για τα σημερινά δεδομένα αυτό που ξεπερνά τα € 1.500 – υπόκειται ευκολότερα στη διάθεση των ενδιαφερομένων, ώστε να μη συντρέχει λόγος προστασίας τους από το δικαστήριο.

    ΣΙΜΟΣ Ι. ΣΑΜΑΡΑΣ – Δικηγόρος
    Διαπ. Διαμεσολαβητής ADRg Ηνωμένου Βασιλείου
    Υπ. Διδάκτορας Νομικής Πανεπιστημίου Αθηνών
    http://www.nomologio.wordpress.com

  • 27 Μαρτίου 2014, 16:34 | Α.ΜΠΙΛΙΣΗΣ ΔΙΚΗΓΟΡΟΣ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ
    Το βλέπω Θετικά/Αρνητικά:  

    Αρ. 238
    Λάθος η κατάργηση του άρθρου, που είναι παρεπόμενη της εισαγωγής του νέου αρ, 237.

    Αρ. 251
    Το άρθρο καταργείται εντελώς διότι με το σχέδιο εισάγεται ολική απαγόρευση της χωρίς δικηγόρο παράστασης του διαδίκου στο ακροατήριο με το νέο άρθρο 94 παρ. 1. Η εν λόγω απαγόρευση δεν είναι συμβατή με την πραγματικότητα καθώς στην ουσία της στερεί τη δικαστική προστασία σε υποθέσεις μικρού αντικειμένου. Θα πρέπει να παραμείνει η διάταξη με τη μορφή που είχε μέχρι σήμερα. Επίσης θα πρέπει να διατηρηθεί το επιτρεπτό της παράστασης χωρίς δικηγόρο στο Ειρηνοδικείο στις υποθέσεις με αντικείμενο μέχρι 8.000 €, με τροποποίηση του αρ. 94, λόγω και της προτεινόμενης μείωσης της υλικής αρμοδιότητας του Ειρηνοδικείου στο ποσό των 15.000 € η οποία είναι ορθή, όπως προαναφέρθηκε, λόγω του φόρτου που έχει σωρευτεί σε αυτά.

    Αρ. 254
    Η αρχή είναι ότι η διενέργεια αυτοψίας ή πραγματογνωμοσύνης πρέπει να διατάσσεται μέχρι την λήξη της συζήτησης στο ακροατήριο, καθώς, λόγω της προκατάθεσης των προτάσεων και των αποδεικτικών μέσων, το δικαστήριο είναι σε θέση να διαπιστώσει την αναγκαιότητα αυτοψίας ή πραγματογνωμοσύνης, εκ των προτέρων και δεν χρειάζεται να το πράξει με απόφασή του που εκδίδεται οκτώ (8) και πλέον μήνες μετά, καθώς αυτό είναι αδικαιολόγητο. Μόνον σε εξαιρετικές περιπτώσεις, αν είναι απόλυτα αναγκαίο μπορεί να διαταχθεί επαναληπτική συζήτηση με ειδικά αιτιολογημένη απόφαση του Δικαστηρίου.

    Αρ. 260
    Ορθή η παρ. 3 της διάταξης που θεωρεί την αγωγή μη ασκηθείσα κι επιβάλλει τη διαγραφή της αν ματαιώθηκε η συζήτησή της και δεν ζητήθηκε νέος προσδιορισμός πλην όμως πρέπει να επιμηκυνθεί η προθεσμία από 60 ημέρες σε έξι(6) μήνες ώστε να υπάρχει αναλογία με την διάταξη του άρθρου 263ΑΚ.

    Αρ. 269 – 2
    Εντελώς εσφαλμένη η κατάργηση του άρθρου που ρυθμίζει τα μέσα επίθεσης και άμυνας και επίθεσης για τους λόγους που προαναφέρθηκαν.

    Αρ. 270
    Εντελώς εσφαλμένη η κατάργηση της προφορικής συζήτησης και της προαπόδειξης που επιβάλλει το άρθρο αυτό για τους λόγους που προαναφέρθηκαν.

    Αρ. 393
    Λάθος το επιτρεπτό της απόδειξης με μάρτυρες συμβάσεων ή συλλογικών πράξεων όταν η αξία του αντικειμένου της διαφοράς υπερβαίνει τις 30.000 €. Το ποσό είναι πολύ μεγάλο πρέπει να περιοριστεί στις 20.000 €. Ορθή η δυνατότητα εξέτασης των μαρτύρων με τηλεδιάσκεψη .

    Αρ. 396
    Η επαναφορά του 396 με το συγκεκριμένο περιεχόμενο είναι εσφαλμένη καθώς τα προτεινόμενα άρθρα 237 και 238 στα οποία αναφέρεται δεν πρέπει να υιοθετηθούν για τους λόγους που προαναφέρθηκαν.

    Αρ. 421 επόμενα για τις ένορκες βεβαιώσεις.
    Οι προτεινόμενες διατάξεις δεν επαρκούν για να καταστήσουν τις ένορκες βεβαιώσεις αξιόπιστο αποδεικτικό μέσο ώστε να μπορεί να στηριχθεί σε αυτό η δικαστική κρίση. Η προτεινόμενη αλλαγή για πέντε(5) ένορκες βεβαιώσεις για κάθε διάδικο θα καταστήσει τους δικηγόρους «συγγραφείς» ενόρκων βεβαιώσεων αναγκαστικά και θα δημιουργήσει αδιαχώρητο στα ήδη βεβαρυμένα αρμόδια γραφεία των Ειρηνοδικείων.

  • 27 Μαρτίου 2014, 16:42 | Α.ΜΠΙΛΙΣΗΣ ΔΙΚΗΓΟΡΟΣ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ
    Το βλέπω Θετικά/Αρνητικά:  

    ΑΡΘΡΟ 237
    —- Α —-
    Η προτεινόμενη διάταξη μας δεν εξυπηρετεί ούτε την επιτάχυνση ούτε και την ποιότητα. Θεωρεί επαρκές το να στηρίζεται η δικαστική κρίση στις ένορκες βεβαιώσεις κι αυτό είναι καίριο και αυτονόητο λάθος το οποίο θα οδηγήσει σε πλήρη ανυποληψία το σύστημα της πολιτικής δίκης. Ειδικότερα :

    Ορθή η προκατάθεση. Ωστόσο, λάθος η υποβολή των προτάσεων «μέσα σε εκατό ημέρες». Είναι αδύνατο πρακτικά να τηρούνται οι φάκελοι ανοικτοί για τόσο μεγάλο χρονικό διάστημα καθώς δεν υπάρχει χώρος για να τοποθετηθούν στις γραμματείες. [Άλλος θα καταθέτει στις 30 άλλος στις 43 μέρες άλλος στις 60 άλλος στις 72 κ.λ.π.] .
    Περεταίρω είναι εντελώς λάθος : —– α) ότι εντός 30 ημερών συζήτηση στο ακροατήριο εκτός «αν ο προβλεπόμενος από τον κανονισμό του δικαστηρίου αριθμός υποθέσεων καλυφθεί» οπότε ο ορισμός δικαστή και χρόνου συζήτησης της υπόθεσης γίνεται στον απολύτως αναγκαίο χρόνο και ότι κατά την δικάσιμο που ορίζεται δεν εξετάζονται μάρτυρες και η υπόθεση συζητείται και χωρίς την παρουσία των διαδίκων και των πληρεξουσίων δικηγόρων τους, —– β) ότι εξέταση μαρτύρων γίνεται, αν κρίνεται απολύτως αναγκαία μεταξύ εκείνων που έδωσαν ένορκη βεβαίωση ή σε περίπτωση ανυπαρξίας αυτών από τους προτεινόμενους από κάθε πλευρά, σε επαναληπτική συζήτηση εντός του ιδίου δικαστικού έτους, εκτός αν αυτό είναι αδύνατο, —– γ) ότι στην περίπτωση που για οποιοδήποτε λόγο ο χρόνος της εξέτασης των μαρτύρων οριστεί στο επόμενο δικαστικό έτος και δεν είναι δυνατή η εξέταση ενώπιον του ιδίου δικαστή γίνεται νέα χρέωση σε άλλον δικαστή. Ειδικότερα :

    1ον] Η διάταξη ωθεί τους δικαστές να μην εξετάζουν καθόλου μάρτυρες και να βασίζουν την κρίση τους, όπου δεν επαρκούν τα έγγραφα, (δηλαδή στις πλείστες των περιπτώσεων) στις ένορκες βεβαιώσεις, – που καθίστανται εμμέσως υποχρεωτικές – οι οποίες ως γνωστόν γράφονται στα δικηγορικά γραφεία με «στρογγυλεμένο» περιεχόμενο, ώστε να βολεύει τον διάδικο που κλητεύει αυτόν που τις δίδει. Αυτό είναι απαράδεκτο καθώς βρίσκεται εκτός νομικού πολιτισμού και αν περάσει θα χαθεί κάθε αξιοπιστία στο σύστημα.

    2ον] Η επίκληση των αποδεικτικών μέσων και άρα και του εμμάρτυρου μέσου απόδειξης αποτελεί συνταγματικό δικαίωμα των διαδίκων και όχι επιλογή του δικαστή και ως εκ τούτου η διάταξη έχει και συνταγματικό πρόβλημα, αφού επιτρέπει την μη ακρόαση των μαρτύρων με απόφαση του δικαστή, κατά παράβαση της αρχής ότι μόνον οι διάδικοι με δικονομική συμφωνία τους μπορούν να περιορίσουν τα αποδεικτικά μέσα. Η έννοια της δίκης είναι συνυφασμένη με την εξέταση μαρτύρων στο ακροατήριο και «συζήτηση» χωρίς αυτήν δεν υπάρχει.

    3ον] Οι γραμματείες προσδιορίζουν σήμερα ακριβώς με βάση τον αριθμό που επιβάλλεται από τον κανονισμό των δικαστηρίων στις δικασίμους που όλοι ξέρουμε, δηλαδή πάρα πολύ αργότερα από τις 100 ημέρες. Αφού λοιπόν ο φόρτος είναι συγκεκριμένος τι είναι αυτό που κάνει τους συντάκτες του νομοσχεδίου να πιστεύουν ότι αν γίνεται κατάθεση των προτάσεων εντός 100 ημερών από την κατάθεση της αγωγής, (δηλαδή τρεισήμισι περίπου μήνες μετά), θα είναι δυνατός ο προσδιορισμός της συζήτησης τριάντα (30) μετά τη λήξη της δεκαπενθήμερης προθεσμίας των αντικρούσεων ; Νομίζω ότι πρόκειται για καθαρή ευχή και όχι για απορρέουσα από τα πράγματα δυνατότητα και αν κρίνει κανείς από την «ουρά» της διάταξης που περιλαμβάνει εξαίρεση, αυτό αποτελεί συνείδηση και των συντακτών του νομοσχεδίου. Αλλά ακόμα και αν είναι δυνατός ο σύντομος προσδιορισμός είναι ανεξήγητος ο λόγος για τον οποίο πιστεύουν ότι μπορεί να αποδοθεί δικαιοσύνη μέσω των ενόρκων βεβαιώσεων και όχι με την εξέταση των μαρτύρων στο ακροατήριο. [ Δεν υπάρχει εισηγητική έκθεση κι αυτό είναι απαράδεκτο καθώς πρέπει να αναφέρονται ρητά πραγματικές αναγκαιότητες που να δικαιολογούν τέτοιας τάξης αλλαγές, ιδιαίτερα όταν οι έμπειροι δικηγόροι δεν τις βλέπουμε].

    4ον ] Η διάταξη είναι διατυπωμένη με τέτοιο τρόπο ώστε η υπόθεση για την οποία κρίνεται αναγκαία η εξέταση των μαρτύρων να καθυστερεί υπερβολικά, καθώς προβλέπεται αόριστα η δυνατότητα εξέτασής τους και εντός του επομένου δικαστικού έτους και αν αυτό είναι αδύνατο για οποιοδήποτε λόγο, η υπόθεση επαναχρεώνεται και αρχίζουμε από την αρχή. Περίπου δηλαδή «τιμωρούνται» οι διάδικοι στην περίπτωση που κρίνεται αναγκαία η εξέταση μαρτύρων για την έκδοση απόφασης και επιπλέον είναι δυνατόν να υποστούν και την περίπτωση της «πάσας» από τον ένα δικαστή στον άλλον, όπως εύστοχα σημείωσε στη διαβούλευση υπουργείου Δικαιοσύνης σχολιαστή που ανέφερε ότι είναι πρωτοδίκης. Έτσι όμως καθίσταται άνευ αντικειμένου η επικαλούμενη «επιτάχυνση» που αποτελεί τον κύριο λόγο της εκπόνησης του νομοσχεδίου.

    5ον ] Στις παραπάνω αστοχίες πρέπει να προστεθεί και η αδικαιολόγητη κατάργηση του αρ. 269 Κ.Πολ.Δ. που έδιδε τη δυνατότητα της εισαγωγής στη δίκη οψιγενών, της κατάθεσης των προτάσεων, ισχυρισμών και αποδεικτικών μέσων, που προέκυψαν μέχρι τη συζήτηση. Το αποτέλεσμα της κατάργησης θα είναι εσφαλμένες αποφάσεις αναντίστοιχες με την πραγματικότητα, καθώς δεν θα λαμβάνονται υπόψιν αποδείξεις που ενδεχομένως θα προκύπτουν στο μεγάλο χρονικό διάστημα που θα μεσολαβεί μεταξύ του κλεισίματος του φακέλου και της τυπικής συζήτηση της υπόθεσης.

    —- Β —- Η ορθή διαδικασία
    Ιδρύεται στάδιο προδικαστικού ελέγχου με επαύξηση της προθεσμίας προκατάθεσης των προτάσεων και έκδοση απόφασης για την πλήρωση των διαδικαστικών προϋποθέσεων στην έδρα. Έτσι δεν θα αναγκάζονται να περιμένουν οι διάδικοι τη διαπίστωση της έλλειψης των διαδικαστικών προϋποθέσεων με απόφαση που θα εκδίδεται οκτώ και δέκα μήνες μετά και να ξαναρχίζουν από την αρχή. Το μέτρο θα προστατεύσει τους δικηγόρους που χρεώνονται ως επαγγελματική αστοχία την έλλειψη των διαδικαστικών προϋποθέσεων και θα ωφελήσει προφανώς και τη διαδικασία και τους διαδίκους. Ειδικότερα:

    ___ α] Η επίδοση του εισαγωγικού δικογράφου εντός ενός (1) μηνός από την κατάθεσή του όπως προτείνεται . Οι προτάσεις μαζί με τα αποδεικτικά έγγραφα κατατίθενται στην τακτική διαδικασία σε όλα τα δικαστήρια το αργότερο δύο(2) μήνες πριν τη συζήτηση. Η μη κατάθεση προτάσεων ισοδυναμεί με ερημοδικία και αποκλείεται η χορήγηση αναβολής αν δεν έχουν κατατεθεί προτάσεις. [Αυτό είναι επιβεβλημένο καθώς δεν μπορεί να καταστεί με άλλο τρόπο δυνατός ο προδικαστικός έλεγχος εκ μέρους του δικαστηρίου και εφόσον η επίδοση έχει γίνει αμέσως μετά την κατάθεση της αγωγής η μη κατάθεση προτάσεων είναι αδικαιολόγητη].
    Η τελευταία ημέρα προκατάθεσης προσδιορίζεται μέσω προγράμματος Η/Υ και αναγράφεται στην έκθεση της γραμματείας που συνάπτεται στο εισαγωγικό δικόγραφο, ώστε να μη γίνεται ποτέ λάθος. Επίσης, η σχετική σημείωση τίθεται στην προμετωπίδα του δικογράφου με ευδιάκριτη σφραγίδα από τη γραμματεία , στη δε εντολή επίδοσης που τίθεται στο δικόγραφο από τον δικηγόρο περιλαμβάνεται υποχρεωτικά μνεία της ημερομηνίας προκατάθεσης των προτάσεων και της αντίστοιχης της δικασίμου .

    ___ β] Η πρώτη προσθήκη κατατίθεται τριάντα (30) ημέρες πριν την συζήτηση ώστε να υπάρχει επαρκής χρόνος αντίκρουσης και να κλείνει ο φάκελος και να περιέρχεται στα χέρια του δικαστή αρκετό χρόνο προ της συζήτησης, ώστε να μπορεί να κάνει με ευχέρεια τον προγραμματισμό του, ενόψει και των λοιπών επαγγελματικών του υποχρεώσεων, και να είναι σε θέση μελετήσει επαρκώς την υπόθεση και να ελέγξει αν πληρούνται ή όχι οι διαδικαστικές προϋποθέσεις της δίκης.

    ___γ] Μετά την εκφώνηση των ονομάτων των διαδίκων και πριν την εξέταση ενδεχόμενου αιτήματος αναβολής, το δικαστήριο έχει υποχρέωση να αποφανθεί για το παραδεκτό, το ορισμένο, το νόμω βάσιμο του δικογράφου, για την αρμοδιότητά του και για την ενεργητική και την παθητική νομιμοποίηση των διαδίκων, καθώς και για την πλήρωση των λοιπών διαδικαστικών προϋποθέσεων της δίκης, ήτοι επίδοση, πιστοποιητικά κ.λ.π Η απόφαση εκφωνείται απλώς και καταχωρίζεται στα πρακτικά. Ειδικά επί αοριστίας της αγωγής ή των ενστάσεων ή των εν γένει ισχυρισμών των διαδίκων, το δικαστήριο αναφέρει στην απόφασή του αιτιολογημένα τα σημεία αοριστίας.

    ___δ] Σε περίπτωση μη πλήρωσης των προϋποθέσεων η υπόθεση αναβάλλεται υποχρεωτικά, εντός το αργότερο τριών(3) μηνών, ώστε να συμπληρωθούν οι ελλείψεις και επί αοριστίας η συμπλήρωση γίνεται το αργότερο εντός 30 ημερών από τη συζήτηση με δικόγραφο που κατατίθεται στη γραμματεία του δικαστηρίου και επιδίδεται στον αντίδικο. Σε περίπτωση πλήρωσης των διαδικαστικών προϋποθέσεων το δικαστήριο προχωρά είτε αμέσως είτε μετά από ενδεχόμενη αναβολή στη συζήτηση της υπόθεσης κι εξετάζει τους μάρτυρες που προτείνουν οι διάδικοι. Και στην περίπτωση αυτή η μετ’ αναβολή δικάσιμος ορίζεται σε χρονικό διάστημα όχι μεγαλύτερο των τριών (3) μηνών. Και στις δύο περιπτώσεις την υπόθεση δικάζει στην μετ’ αναβολή δικάσιμο ο ίδιος δικαστής ή το ίδιο δικαστήριο.

    ε] Μέχρι το πέρας της συζήτησης το Δικαστήριο, λόγω του ότι έχει μελετήσει επαρκώς το φάκελο και έχει συμπληρώσει τις πληροφορίες του από την επ’ ακροατηρίω διαδικασία, μπορεί να διατάξει αυτοψία ή πραγματογνωμοσύνη ή την προσκόμιση κατά την κρίση του ή μετά από αίτημα διαδίκου, οποιουδήποτε εγγράφου, με προφορική διάταξη του δικαστηρίου που καταχωρείται στα πρακτικά.

    στ] Η δεύτερη προσθήκη περιορίζεται μόνον στο σχολιασμό των μαρτυρικών καταθέσεων και υποβάλλεται εντός δέκα εργασίμων ημερών (10) ημερών από την συζήτηση.

  • 27 Μαρτίου 2014, 16:27 | Α.ΜΠΙΛΙΣΗΣ ΔΙΚΗΓΟΡΟΣ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ
    Το βλέπω Θετικά/Αρνητικά:  

    Αρ. 14
    Ορθή η μείωση της υλικής αρμοδιότητας του Ειρηνοδικείου και του Μονομελούς Πρωτοδικείου. Το Ειρηνοδικείο με τα υπερχρεωμένα έχει μεγάλο φόρτο και η υλική αρμοδιότητα του Μονομελούς στις 250.000 € ήταν υπερβολική.

    Αρ. 18
    Ορθή η υπαγωγή στο Πολυμελές των Εφέσεων κατά των αποφάσεων των Ειρηνοδικείων.

    Αρ. 79
    Δεν είναι κατανοητός ο λόγος που προτείνεται να μην αναφέρεται ότι η κύρια παρέμβαση μπορεί να ασκηθεί «σε κάθε στάση της δίκης» .

    Αρ. 94
    Λάθος η υποχρεωτικότητα παράστασης με δικηγόρο στα ειρηνοδικεία για υποθέσεις μέχρι του ποσού των 8.000 €. Καθιστά ασύμφορη τη δικαστική προστασία λόγω των εξόδων παράστασης στις ήσσονος σημασίας υποθέσεις. Η μη υποχρεωτικότητα πρέπει να επεκταθεί και στην κατάθεση της αίτησης για τα υπερχρεωμένα. Ωστόσο πρέπει να διατηρηθεί στη συζήτηση όπου τα πράγματα, αφενός είναι αρκετά πολύπλοκα και είναι αδικαιολόγητο ο Ειρηνοδίκης να αφήνεται μόνος του να βρεί την άκρη και αφετέρου διακυβεύεται η τύχη του σπιτιού και γενικά της περιουσίας του οφειλέτη και χρειάζεται οπωσδήποτε επαγγελματική επιμέλεια.

    Αρ. 115
    Ορθή η υποχρεωτικότητα κατάθεσης των προτάσεων. Λάθος η κατάργηση της προφορικότητας της συζήτησης. Η προφορική συζήτηση με την εξέταση των μαρτύρων στο ακροατήριο είναι η πεμπτουσία της δίκης.

    Αρ. 116
    Ορθή η 2η παράγραφος που προτείνεται να προστεθεί στο άρθρο αν και περιλαμβάνει αυτονόητη υποχρέωση του δικαστηρίου των διαδίκων και των πληρεξούσιων δικηγόρων τους.

    Αρ. 116 Α
    Λάθος η διατύπωση προτάσεων συμβιβασμού από το Δικαστήριο. Εκφεύγει της αρμοδιότητάς του που είναι η έκδοση δικαιοδοτικής κρίσης και όχι η παροχή νομικών συμβουλών. [Αυτή είναι δουλειά των δικηγόρων.] Με την πρόταση συμβιβασμού το δικαστήριο θα παίρνει αναγκαστικά θέση στην αντιδικία κι επιπλέον θα δημιουργείται η αίσθηση στους διαδίκους ότι η άρνηση της πρότασης θα έχει επίπτωση στην απόφαση του δικαστηρίου. Συνεπώς πολλές φορές ο μετά από πρόταση του δικαστηρίου παραγόμενος συμβιβασμός θα έχει το στοιχείο του εξαναγκασμού.

    Αρ. 119
    Ορθότατα προτείνεται τα δικόγραφα να φέρουν την ηλεκτρονική διεύθυνση των πληρεξουσίων δικηγόρων, ώστε να μπορεί να υπάρχει ευχερώς επικοινωνία του δικαστηρίου μαζί τους για όλα τα θέματα. .

    Αρ. 128
    Λάθος η προτεινόμενη απάλειψη από τη διάταξη ότι ο παραλήπτης των επιδιδόμενων εγγράφων πρέπει να είναι υποχρεωτικά ενήλικος. Δεν είναι αντιληπτό τι εξυπηρετεί η αλλαγή και είναι προφανές ότι δεν μπορεί ο δικαστικός επιμελητής να κάνει τις επιδόσεις των εγγράφων σε μικρά παιδιά.

    Αρ. 148
    Ορθή η αναδιατύπωση του αρ. 148 περί παράτασης των διαδικαστικών προθεσμιών με τη σύμφωνη γνώμη του δικαστή. Ορθή και η εισαγωγή της 2η παραγράφου που εξαιρεί από τη συμφωνία παράτασης τα ένδικα μέσα.

    Αρ. 208, 209 και 210
    Ορθή η κατάργηση του πρώτου και οι τροποποιήσεις στο δεύτερο . Απλοποιούν τη διαδικασία και την περιορίζουν την απόπειρα συμβιβασμού του Ειρηνοδίκη στις ενώπιον του Ειρηνοδικείου υποθέσεις.

    Αρ. 214
    Ορθή η πρόταση για άμεση επίδοση της αγωγής. Πρέπει όμως η προθεσμία να είναι δύο (2) μήνες, καθώς σε περίπτωση που η αγωγή ασκείται στο όριο της παραγραφής να υπάρχει ο χρόνος να εξευρεθεί ο εναγόμενος. Στην προτεινόμενη διατύπωση πρέπει να προστεθεί « η αγωγή με την κάτω από αυτήν πράξη προσδιορισμού δικασίμου και την κλίση για συζήτηση, που περιλαμβάνει και αναφορά της τελευταίας ημέρας της κατάθεσης των προτάσεων, επιδίδεται στον εναγόμενο …» . Η κατάργηση του εξαρχής προσδιορισμού της συζήτησης και η μετάθεσή του 115 μέρες μετά είναι σοβαρό λάθος καθώς είναι αυτονόητο ότι θα πάει «πίσω» τους προσδιορισμούς για ίσο χρονικό αυτό διάστημα

    Αρ. 223
    Ορθή η πρόταση για τον με δήλωση στα πρακτικά περιορισμό του αιτήματος κ.λ.π.

    Αρ. 232
    Ορθή η επαναδιατύπωση της διάταξης. Είναι εξαιρετικά χρήσιμο να παραγγέλνει ο δικαστής τόσο την αυτοπρόσωπη παρουσία των διαδίκων, όσο και την προσκόμιση εγγράφων που βρίσκονται στα χέρια τρίτου. Ωστόσο ελάχιστη η χρηματική ποινή που προβλέπεται σε περίπτωση απείθειας. Από 300 € καθώς πρόκειται για απείθεια έως 10.000 €, ανάλογα με την πιθανολογούμενη βαρύτητα του αποδεικτικού μέσου και το αντικείμενο της δίκης.

  • 24 Μαρτίου 2014, 13:22 | Γ.Τ
    Το βλέπω Θετικά/Αρνητικά:  

    Το άρθρο 227 πρέπει να καταργηθεί. Δεν είναι δυνατόν ο δικαστής να καλεί το συνήγορο να καλύψει τις τυπικές ελλείψεις στο δικόγραφο του. Υποτίθεται ότι η δουλειά του συνηγόρου για την οποία πληρώνεται είναι να μην υπάρχουν τέτοιες ελλείψεις.
    Οι ένορκες βεβαιώσεις να γίνονται μόνο ενώπιον συμβολαιογράφων και όχι των Ειρηνοδικών. Έτσι απαλλάσσονται οι Ειρηνοδίκες από μια διαδικασία που δεν εμπίπτει στο ρόλο του δικαστή, τουλάχιστον με τον τρόπο με τον οποίο γίνεται έως τώρα.
    Τέλος το τεκμήριο ερημοδικίας πρέπει να εφαρμοστεί και στη διαδικασία των μικροδιαφορών, αφού λόγω της απουσίας του ενός διαδίκου δεν υπάρχει περίπτωση το Δικαστήριο να κρίνει διαφορετικά επί της ουσίας της διαφοράς, ενώ η ύπαρξη του τεκμηρίου θα διευκολύνει τους δικαστές, επιταχύνοντας την έκδοση απόφασης.

  • 21 Μαρτίου 2014, 20:37 | Στέφανος Ακριτίδης Δικηγόρος Θεσσαλονίκης
    Το βλέπω Θετικά/Αρνητικά:  

    1. Το άρθρο 215 παρ. 2 εδ. 1 ορίζει, ότι στην περίπτωση του άρθρου 237 η αγωγή επιδίδεται στον εναγόμενο μέσα σε προθεσμία τριάντα ημερών από την κατάθεσή της. Μα αν δεν κάνω τεράστιο λάθος, το άρθρο 237 ισχύει στην τακτική διαδικασία ενώπιον όλων των δικαστηρίων. Τι νόημα έχει τότε η φράση «στην περίπτωση του άρθρου 237» ; Ποια είναι η άλλη περίπτωση ; Η οι άλλες περιπτώσεις ; Αντιδιαστολή με τις ειδικές διαδικασίες δεν είναι νοητή, αφού το άρθρο 591 ορίζει τι ισχύει εκεί για την επίδοση.
    2. Στα παραπάνω πλαίσια των άρθρων 215 πα. 2 και 237 ιδιαίτερα παρ. 4 και 6, ποια είναι η έννοια και η χρησιμότητα του άρθρου 228 ; Πότε θα έχει εφαρμογή η κλήτευση, που προβλέπεται εκεί ;
    3. Το άρθρο 226 παρ. 2 ξεκινάει ως εξής : «Αμέσως μετά την κατάθεση της αγωγής ο γραμματέας με βάση τη σημείωση στο πρωτότυπο της αγωγής της ημέρας και ώρας συζήτησής της ….». Μα το 237 στην παράγραφο 4 ορίζει, ότι ο ορισμός της ημέρας συζήτησης γίνεται 115 ημέρες μετά την κατάθεση της αγωγής αφού κλείσει η δικογραφία μετά την κατάθεση των προτάσεων και των αντικρούσεων. Εκτός και όλα όσα ορίζει η παρ. 4 του άρθρου 237 γίνονται τελικά (στο μυαλό των μελών της επιτροπής ;) ήδη την ημέρα κατάθεσης της αγωγής. Σύγχυση βλέπω … Και βέβαια πάλι δεν δικαιολογείται να παρατίθενται στο τμήμα αυτό διατάξεις που σκοπό έχουν να εφαρμόζονται στις ειδικές διαδικασίες (όταν δεν έρχονται σε αντίθεση με διατάξεις εκείνων των διαδικασιών), εφόσον όμως έρχονται σε αντίθεση με διατάξεις της τακτικής διαδικασίας στα πλαίσια της οποίας πρωτίστως πρέπει να εφαρμόζονται. Και για όσους δεν κατάλαβαν, δεν είναι δυνατόν να πει κανείς, ότι η άμεση σημείωση της ημέρας και ώρας της συζήτησης της αγωγής προορίζεται ως διάταξη της τακτικής διαδικασίας να έχει εφαρμογή μόνο στις ειδικές διαδικασίες, αφού δεν έρχεται σε αντίθεση με διατάξεις τους, εφόσον έρχεται σε αντίθεση με διάταξη της ίδιας της τακτικής διαδικασίας (του άρθρου 237). Τότε θα έπρεπε νομοτεχνικά να περιέχεται μόνο στις διατάξεις των ειδικών διαδικασιών.
    4. Συζήτηση στο ακροατήριο, όπου δεν επιτρέπεται αναβολή, δενπαρίστανται διάδικοι και δεν γίνεται προφορική συζήτηση αλλά εμφανίζονται μόνο οι δικαστές και ο γραμματέας, εκφωνούν τα ονόματα των διαδίκων και την μαγική λέξη «συζητείται» και φεύγουν είναι θέαμα κωμικοτραγικό για ένα σύστημα δικαιοσύνης, που θέλει να λέγεται σοβαρό. Στη γερμανική πολιτική δικονομία (από όπου και γίνεται προφανώς προσπάθεια να μεταφερθεί το πλέγμα των διατάξεων στην Ελλάδα, πράγμα θετικό κατ’ αρχήν) στην περίπτωση που δεν κρίνεται απαραίτητη η συζήτηση στο ακροατήριο το Δικαστήριο εκδίδει απόφαση με βάση τα αποδεικτικά στοιχεία που έχουν κατατεθεί με τις προτάσεις απευθείας (χωρίς δηλαδή ορισμό δικασίμου και λοιπά φαιδρά). Δικάσιμο ορίζει μόνο όταν χρειάζεται να διεξαχθούν αποδείξεις με μάρτυρες, με εξέταση των διαδίκων ή με άλλο τρόπο, που απαιτεί την προσωπική επικοινωνία διαδίκων και Δικαστηρίου. Και εδώ συνεπώς δεν θα πρέπει να υπάρχει διάταξη για επανάληψη της συζήτησης (παρ. 6 του άρθρου 237) αλλά το πρώτον ορισμός δικασίμου στην περίπτωση εκείνη και μόνο.
    5. Ο Α ασκεί αγωγή κατά του Β και την επιδίδει την 30ή ημέρα από την κατάθεσή της. Ο Β ακολούθως ανακοινώνει τη δίκη στον Γ την 60ή ημέρα από την κατάθεση της αγωγής. Ο Γ ασκεί κύρια παρέμβαση κατά των δύο κυρίων διαδίκων την 90ή ημέρα από την κατάθεση της αγωγής. Προθεσμία για όλους τους διαδίκους για να καταθέσουν προτάσεις επί της κυρίας παρεμβάσεως μέχρι την 100ή ημέρα από την κατάθεση της αγωγής, δηλαδή 10 ημέρες μόνο !!!!! Είναι δυνατόν ;;;;
    6. Κανένας από τα αξιότιμα μέλη της επιτροπής δεν αντιλήφθηκε, ότι η διάταξη του άρθρου 237 είναι απολύτως ανεπίδεκτη εφαρμογής στις περιπτώσεις, που ο εναγόμενος είναι κάτοικος εξωτερικού ; Ότι φυσικά μέσα σε τριάντα ημέρες (ακόμη δηλαδή και αν η επίδοση στον Εισαγγελέα γίνει την ίδια ημέρα με την κατάθεση) δεν είναι δυνατόν το έγγραφο να διαβιβαστεί στον παραλήπτη του ; Ότι τις περισσότερες φορές δεν αρκούν ούτε εξήντα ημέρες για την πραγματική επίδοση ; Ότι και αν ακόμη γίνει τυχόν αυτή σε οποιδήποτε χρόνο πριν από τις 100 ημέρες, μειώνεται δραστικότατα το περιθώριο των 70 ημερών για τον εναγόμενο για την προετοιμασία των προτάσεών του ; Ότι καθίσταται αδύνατη και η εφαρμογή του άρθρου 238 ; Προφανώς θα έπρεπε να τίθεται ως χρονικό σημείο έναρξης της προθεσμίας για την κατάθεση των προτάσεων η ημέρα επίδοσης και όχι εκείνη της κατάθεσης της αγωγής.
    7. Πώς συμβιβάζονται τα άρθρα 263, 266 και 267 με το άρθρο 237 ; Ποια είναι η συζήτηση, που αναφέρεται στα παραπάνω άρθρα αφού κατά το 237 η συζήτηση μπορεί να γίνει και χωρίς την παρουσία των διαδίκων και των πληρεξουσίων τους ; Η τελικά εφόσον τελικά υπάρχει π.χ. θέμα έλλειψης εγγυοδοσίας ή μη καταβολής των εξόδων της προηγούμενης δίκης θα πρέπει οι διάδικοι να είναι υποχρεωτικά στη συζήτηση και να προτείνουν τα παραπάνω ; Δεν θα ήταν προτιμότερο το άρθρο 263 να αναφέρεται πλέον στις προτάσεις (ότι δηλαδή όσα προβλέπει προτείνονται επί ποινή απαραδέκτου με αυτές και όχι στη συζήτηση ώστε το δικαστήριο να μπορεί να εκδώσει απευθείας απόφαση);
    Φυσικά υπάρχουν και πολλά άλλα σημεία, που σίγουρα έχω παραβλέψει, θα ήμουν όμως ευτυχής αν διορθώνονταν έστω αυτά που υπέδειξα.

  • 21 Μαρτίου 2014, 08:27 | Σ. Σ.
    Το βλέπω Θετικά/Αρνητικά:  

    1) Η καταβολή του δικαστικού ενσήμου να είναι υποχρεωτική κατά την κατάθεση της αγωγής και όχι κατά τη συζήτηση της.
    2) Η απόπειρα συμβιβαστικής επίλυσης της διαφοράς ενώπιον του Ειρηνοδίκη πρέπει να είναι υποχρεωτική, ως όρος του παραδεκτού της συζήτησης. Αυτή να γίνεται ενώπιον του ειρηνοδίκη υπηρεσίας (ή σε μεγάλα ειρηνοδικεία, όπου δεν υπάρχει αυτή η ευχέρεια, ενώπιον ειρηνοδίκη, ο οποίος έχει οριστεί προς τούτο), χωρίς τη σύμπραξη γραμματέα, σε ημερομηνία που θα καθορίζεται με την κατάθεση της αγωγής. Αν κάποιος από τους διαδίκους δεν εμφανιστεί να εφαρμόζονται τα 271 και 272 ΚΠολΔ (τεκμήρια ερημοδικίας) και να κλείνει η διαφορά στο στάδιο αυτό. Αν αποτύχει, ο Ειρηνοδίκης να συντάσσει ένα πρακτικό, όπου θα εκθέτει το λόγο της αποτυχίας.
    3) Ως προς το άρθρο 315 που αφορά διόρθωση γραφικών λαθών και σφαλμάτων, θα πρέπει να προστεθεί, ότι η διαδικασία μπορεί να γίνει χωρίς κλήτευση των διαδίκων, εφόσον το λάθος προκύπτει από την ίδια την απόφαση.
    4) Εφαρμογή του τεκμηρίου της ομολογίας σε όλες τις διαδικασίες (και στις μικροδιαφορές).
    5)Οι ατέρμονες αιτιολογίες είναι η βασικότερη τροχοπέδη για την γρήγορη απονομή της πολιτικής δικαιοσύνης. Πρέπει να εκδίδονται λιτές αποφάσεις με περιεχόμενο κυρίως το διατακτικό και τα βασικά πραγματικά περιστατικά που αποδείχτηκαν και δικαιολογούν το διατακτικό (στα γερμανικά πρότυπα με τη δυνατότητα έκδοσης πλήρως τεκμηριωμένης απόφασης μετά από καταβολή χρηματικού ποσού από τον ενδιαφερόμενο ακόμα και όταν ασκείται ένδικο μέσο).

  • 20 Μαρτίου 2014, 19:12 | Μυρτώ Αντωνοπούλου
    Το βλέπω Θετικά/Αρνητικά:  

    Η με την κατάθεση της αγωγής προετοιμασία του φακέλου και συγκέντρωση του αποδεικτικού υλικού που προβλέπεται στο αρθ. 237 ΚΠολΔ θα καθίστατο αποτελεσματική στην πράξη, εφόσον ο Δικαστής επρόκειτο κατά την ορισμένη δικάσιμο να προβεί σε εξέταση μαρτύρων, έτσι ώστε να είναι ενημερωμένος για την υπόθεση, τα επιχειρήματα και τις ενστάσεις αμφοτέρων των πλευρών και να είναι σε θέση να κάνει καίριες ερωτήσεις για να διαμορφώσει σαφή εικόνα για τα πραγματικά περιστατικά. Εφόσον, όμως, κατά το σχέδιο του νέου ΚΠολΔ, η διαδικασία θα είναι στην συντριπτική πλειοψηφία των περιπτώσεων έγγραφη, η παραμονή του φακέλου της δικογραφίας στα συρτάρια των Δικαστηρίων επί μακρό χρονικό διάστημα, μέχρι την ημέρα της δικασίμου, απλώς και μόνο για την εκφώνησή της, χωρίς, μάλιστα καν την παρουσία των διαδίκων και των πληρεξουσίων δικηγόρων τους, καθίσταται άνευ νοήματος, το μόνο δε που πετυχαίνεται με τον τρόπο αυτό είναι η καθυστέρηση της όλης διαδικασίας.

  • 20 Μαρτίου 2014, 19:12 | Α.Μ.
    Το βλέπω Θετικά/Αρνητικά:  

    Στο σχόλιο του κ. Καρύδη αναγράφεται ότι θα πρέπει ο ενόρκως εξεταζόμενος να καταθέτει διά ζώσης και να εξετάζεται με ερωτήσεις από τους διαδίκους. Όλα αυτά είναι εφικτά μόνο ενώπιον συμβολαιογράφου. Ο ειρηνοδίκης υπηρεσίας που είναι φορτωμένος με διαταγές πληρωμής, προσημειώσεις και τουλάχιστον 5 προσωρινές διαταγές την ημέρα ελέω υπερχρεωμένων νοικοκυριών δεν προλαβαίνει να τα κάνει τίποτα απ’ όλα αυτά με αποτέλεσμα οι ένορκες βεβαιώσεις επί της ουσίας να διεκπεραιώνονται τυπικά από τους γραμματείς. Γι’ αυτό πρέπει τα ειρηνοδικεία να απελευθερωθούν από αυτό το βάρος. Οι διάδικοι έτσι και αλλιώς θα χρειαστεί να πληρώσουν το δικηγόρο που θα συντάξει την ένορκη βεβαίωση. Ας δώσουν κάτι παραπάνω για να πληρώσουν και το συμβολαιογράφο. Δωρεάν δικαιοσύνη δεν υπάρχει πουθενά στον κόσμο.Αυτό πρέπει να γίνει αντιληπτό από τους πάντες.

  • Το βλέπω Θετικά/Αρνητικά:  

    Στο άρθρ. 237 ΚΠολΔ προτείνεται η εξής αλλαγή: Η εκδίκαση της υπόθεσης να ολοκληρώνεται με το πέρας της προθεσμίας για την κατάθεση των αντικρούσεων, και όχι σε μία μεταγενέστερη δικάσιμο, στην οποία απλά θα γίνεται εκφώνηση. Δεν συντρέχει λόγος να καθυστερεί η εκδίκαση, αφού η επ’ ακροατηρίω διαδικασία δεν θα είναι προφορική, θα ολοκληρώνεται δε ακόμη και χωρίς την παράσταση των διαδίκων ή των πληρεξουσίων δικηγόρων τους. Αυτό, υπό την αίρεση ότι ο Δικαστής δεν θα θελήσει να εξετάσει μάρτυρες (κάτι που πρέπει να το αποφασίζει εντός συγκεκριμένης προθεσμίας λ.χ. 30 ημερών από το πέρας της προθεσμίας για την κατάθεση των αντικρούσεων), οπότε στην περίπτωση αυτή, η διαδικασία θα περατώνεται με την κατάθεση του σχολιασμού των μαρτυρικών καταθέσεων.

    Εναλλακτικά, προτείνεται η εξής διαδικασία, η οποία προσομοιάζει με τη διαδικασία εκδίκασης της ανακοπής ενώπιον του Γ.Ε.Ε.Α. (Κανονισμός 2868/95 της Επιτροπής, περί της εφαρμογής του ΕΚ 40/94 του Συμβουλίου για το κοινοτικό σήμα), και συνδυάζει άμεση απόφαση επί του παραδεκτού της αγωγής, δυνατότητα συμβιβαστικής επίλυσης της διαφοράς και ταχεία ολοκλήρωση της διαδικασίας:

    • Άμεση κοινοποίηση του εισαγωγικού δικογράφου στον αντίδικο (λ.χ. εντός 15 ημερών).
    • Προπαρασκευαστικό στάδιο
    Εντός σύντομης προθεσμίας από την κατάθεση του δικογράφου (λ.χ. 30 ημερών), ο Δικαστής που θα έχει χρεωθεί άμεσα την υπόθεση, θα αποφαίνεται περί του παραδεκτού και του ορισμένου. Δηλαδή: α) Εάν κρίνει ότι υπάρχουν αθεράπευτες αοριστίες ή ότι συντρέχουν λόγοι αναρμοδιότητας, με διάταξή του η αγωγή θα παραπέμπεται ή θα απορρίπτεται, οπότε (στην τελευταία περίπτωση) θα θεωρείται ως μη ασκηθείσα. Η διάταξη αυτή θα καταχωρείται και αμφότεροι οι διάδικοι θα μπορούν να ενημερωθούν σχετικά. β) Εάν κρίνει ότι υπάρχουν ελλείψεις που μπορούν να συμπληρωθούν, θα προβλέπεται σύντομη προθεσμία για τη συμπλήρωσή τους (λ.χ. 15 ημέρες). Στην περίπτωση αυτή, μέσα σε σύντομη προθεσμία μετά το πέρας της ως άνω προθεσμίας (λ.χ. 15 ημέρες), θα αποφαίνεται με διάταξή του εάν θεωρεί ότι η αοριστία έχει συμπληρωθεί ή όχι (οπότε στην τελευταία περίπτωση, και πάλι η αγωγή θα θεωρείται ως μη ασκηθείσα). γ) Εάν δεν υπάρξει κάποια σχετική διάταξη, τότε η αγωγή θα έχει κριθεί ορισμένη, οπότε θα προχωρά η διαδικασία, όπως κατωτέρω.
    • Περίοδος συμβιβαστικής επίλυσης
    Θα προβλέπεται χρόνος για τον συμβιβασμό των δύο πλευρών, ο οποίος θα είναι λ.χ. 30 ημέρες από το πέρας του προπαρασκευαστικού σταδίου. Ο χρόνος αυτός θα μπορεί να παραταθεί με κοινό αίτημα των μερών, για συγκεκριμένο χρονικό διάστημα. Κατά το διάστημα αυτό θα μπορούσε να προβλεφθεί η υποχρεωτική χρήση της διαδικασίας της διαμεσολάβησης ή κάποια κίνητρα για την περίπτωση συμβιβασμού (λ.χ. απαλλαγή από τα δικαστικά έξοδα κ.α.).
    • Προκατάθεση ισχυρισμών και αποδεικτικών στοιχείων – πιθανότητα εξέτασης μαρτύρων
    Μετά το πέρας της περιόδου συμβιβαστικής επίλυσης, εάν δεν επιτευχθεί συμβιβασμός, θα προβλέπεται χρονικό διάστημα (λ.χ. 60 ημερών), για την κατάθεση των προτάσεων. Μετά το πέρας του χρονικού αυτού διαστήματος, θα προβλέπεται προθεσμία λ.χ. 15 ημερών για την προσθήκη – αντίκρουση. Μετά το πέρας των 15 ημερών, θα ολοκληρώνεται η διαδικασία, δίχως να χρειαστεί να επακολουθήσει ακροαματική διαδικασία. Όμως, θα προβλέπεται δυνατότητα του Δικαστή να αποφασίσει εντός προθεσμίας λ.χ. 30 ημερών, εάν θα χρειαστεί να εξετάσει μάρτυρες. Τότε, με διάταξή του θα ορίζεται η ημέρα και η ώρα για την εξέταση (σε σύντομο χρονικό διάστημα λχ. μεταξύ 15 και 20 ημερών από την καταχώρηση της διάταξης).
    Αφού ολοκληρωθεί η εξέταση των μαρτύρων, θα προβλέπεται σύντομη προθεσμία (λ.χ. 10 ημερών), για τον σχολιασμό των καταθέσεων. Μετά το πέρας αυτής της προθεσμίας, θα ολοκληρώνεται η διαδικασία και θα αναμένεται η έκδοση της απόφασης.

    Δυνατότητα αναβολής της υπόθεσης δεν θα προβλέπεται(εκτός από την περίπτωση της συναινετικής παράτασης της προθεσμίας συμβιβασμού). Οι προθεσμίες θα καταγράφονται στη γραμματεία του δικαστηρίου (όπου θα βρίσκεται ο φάκελος της υπόθεσης) ή και πάνω στο δικόγραφο, ώστε ο διάδικος στον οποίο κοινοποιείται να γνωρίζει ότι πρέπει άμεσα να αναθέσει στην υπόθεση σε δικηγόρο. Αντίστοιχη διαδικασία θα μπορούσε να προβλεφθεί και για τις ειδικές διαδικασίες, με συντομότερες προθεσμίες για την κατάθεση των προτάσεων και των δύο προσθηκών (λ.χ. 30 ημέρες, 10 ημέρες και 8 ημέρες), ώστε να ολοκληρώνεται πιο άμεσα.

  • 20 Μαρτίου 2014, 12:38 | ΔΗΜΗΤΡΙΟΣ ΚΑΡΥΔΗΣ
    Το βλέπω Θετικά/Αρνητικά:  

    Εάν θέλουμε πράγματι οι ένορκες βεβαιώσεις να λειτουργήσουν θεσμικά στο πλαίσιο απονομής της δικαιοσύνης, θα πρέπει στο 422§2 να συμπληρωθεί:
    α) ότι ο ενόρκως εξεταζόμενος καταθέτει δια ζώσης, και δεν υπογράφει απλώς ένα προπαρασκευασμένο κείμενο, ωστόσο, να επιτρέπεται σ’ αυτόν να χρησιμοποιήσει σημειώσεις, εάν το θέλει, και τούτο να καταγράφεται στην έκθεση,
    β) ότι οι διάδικοι μπορούν να απευθύνουν ερωτήσεις στον εξεταζόμενο, το όριο και η έκταση των οποίων θα κρίνεται από τον Ειρηνοδίκη ή το συμβολαιογράφο.

  • 16 Μαρτίου 2014, 20:34 | Βενιέρης Ιάκωβος Δικηγόρος Λέκτορας Νομικής
    Το βλέπω Θετικά/Αρνητικά:  

    Κατά το άρθρο 241 επιτρέπεται η αναβολή, ενώ κατά το άρθρο 237 παρ.4 εδ. ζ δεν επιτρέπεται σε καμία περίπτωση;; ΤΙ ΓΙΝΕΤΑΙ με την αναβολή τελικώς; μπορούμε ή δεν μπορούμε να την ζητήσουμε;;;

  • 16 Μαρτίου 2014, 20:22 | Βενιέρης Ιάκωβος Δικηγόρος Λέκτορας Νομικής
    Το βλέπω Θετικά/Αρνητικά:  

    Κατά το άρθρο 215 παρ. 2 πρέπει να επιδώσω την αγωγή εντός τριάντα ημερών από την κατάθεσή της. κατά το άρθρο 237 παρ. 1 πρέπει να καταθέσω προτάσεις εντός 100 ημερών από την κατάθεσή της. συνεπώς ο πελάτης μου (εναγόμενος) που διαμένει στο εξωτερικό έχει προθεσμία σχεδόν μόνο 70 ημερών (ειδικά αν του επιδοθεί στο τέλος της προθεσμίας η αγωγή) για να έρθει σε επικοινωνία με εμένα, να κατανοήσω την υπόθεση, να μου στείλει όλα τα έγγραφα, μάρτυρες, να κάνω ένορκες και προτάσεις, αφότου βέβαια μεταφράσω όλα τα έγγραφα. ΚΑΙ με αδυναμία αναβολής κατά το άρθρο 237 παρ. 4. ΑΔΥΝΑΤΗ η εφαρμογή αυτής της διάταξης για τους εκτός ελληνικής επικράτειας διαδίκους.

  • 16 Μαρτίου 2014, 19:28 | Βενιέρης Ιάκωβος Δικηγόρος Λέκτορας Νομικής
    Το βλέπω Θετικά/Αρνητικά:  

    άρθρο 237 7. Μέσα σε πέντε εργάσιμες ημέρες από την εξέταση των μαρτύρων οι διάδικοι δικαιούνται με προσθήκη να προβούν σε αξιολόγηση των αποδείξεων αυτών. Νέοι ισχυρισμοί και νέα αποδεικτικά μέσα δεν λαμβάνονται υπόψη και δεν κατατίθενται νέες προτάσεις, ή προσθήκη.

    Δεν αντιλαμβάνομαι την χρησιμότητα της απαγόρευσης προσκόμισης νέων αποδεικτικών ή ακόμα και νέων ισχυρισμών. Aν ψευδομαρτυρεί ο μάρτυρας που εξετάζεται και αυτό προκύπτει εξ εγγράφων δεν θα μπορούμε να τα προσκομίσουμε; αν π.χ. μετά την κατάθεση των προτάσεων και μέχρι την αξιολόγηση των μαρτυρικών καταθέσεων εκδοθεί μεταγενέστερο (όψιμο) έγγραφο (διοικητική πράξη ή δικαστική απόφαση ή ιδιωτικό έγγραφο)που τέμνει την υπόθεση, δεν θα προσκομισθεί;; Τι επιδιώκουμε, την αύξηση του φόρτου εργασίας των εφετείων προκειμένου να προσκομισθούν εκεί;; πρέπει μεταγενέστεροι ισχυρισμοί και αποδεικτικά μέσα ΓΙΑ ΤΗΝ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ ΤΗΣ ΔΙΚΗΣ να μπορούν να προσκομισθούν τουλάχιστον για αντίκρουση των (νέων προφορικών) μαρτυρικών καταθέσεων.

  • 16 Μαρτίου 2014, 00:32 | Γιώργος Πάσογλου
    Το βλέπω Θετικά/Αρνητικά:  

    Γίνεται απολύτως κατανοητό, ότι για μια ακόμη φορά η νομοπαρασκευαστική επιτροπή δεν έχει καμία σχέση με τη δικαστική καθημερινότητα. Ο μοναδικός δικαστής που τοποθετήθηκε προτείνει ό,τι προτείνουν όλοι οι δικαστές για την «αποσυμφόρηση» των δικαστηρίων, την επιβολή εξόδων στους διαδίκους. Χαίρομαι που οι συνάδελφοι δικηγόροι για μια ακόμη φορά κάνουν τις σημαντικότερες παρατηρήσεις. Αυτό δείχνει το υψηλό επιστημονικό επίπεδο του κλάδου, σε αντίθεση με άλλους νομικούς που έχουν και την ευθύνη της εξουσίας.
    Έχετε μετρήσει ποτέ προθεσμίες ; θα μετράμε μέχρι το 100 για να δούμε πότε είναι το εκπρόθεσμο ; Δεν μπορούσατε να βάλετε μήνες ; Μόνο από τις πρώτες τέσσερις λέξεις φαίνεται η ποιότητα της μεταρρύθμισης.

  • 15 Μαρτίου 2014, 23:21 | ΑΝΑΣΤΑΣΙΑΔΟΥ ΑΓΓΕΛΙΚΗ Ειρηνοδίκης Αθηνών
    Το βλέπω Θετικά/Αρνητικά:  

    1. Τα αρθρ. 209-214 που αφορούν το συμβιβασμό ενώπιον Ειρηνοδικείου απηχούν παρωχημένες αντιλήψεις και παραπέμπουν στην πάλαι ποτέ αναγκαιότητα της δημιουργίας Ειρηνοδικείων. Αυτό έχει αλλάξει στη διάρκεια των χρόνων.Τα παραπάνω αρθρ. που έχουν περιπέσει σε αχρησία και είναι μη εφαρμόσιμα, μπορούν να απαλειφθούν και περιληφθούν στα ίδια άρθρ. που αναφέρονται στο συμβιβασμό στα λοιπά δικαστήρια. Πρόκειται για εκούσια προσφυγή σε συμβιβασμό εκ μέρους των διαδίκων και τίποτε δεν δικαιολογεί την ύπαρξη των παραπάνω αρθρ. Περαιτέρω και όσο αφορά το δικαστικό συμβιβασμό και το προβλεπόμενο παράβολο,ίσως δεν θάπρεπε να ισχύσει, ως πόλος έλξης για προσφυγή σε συμβιβασμό, συνδιαζόμενο με μείωση αμοιβής του δικηγόρου και άλλες πιθανόν ελαφρύνσεις.
    2. Τα αρθρ. 227, 232, 237, 260 προϋποθέτουν εξ ολοκλήρου άλλο σχεδιασμό για την όλη διαδικασία, πλήθος υπαλλήλων, οικονομοτεχνική υποδομή, πρόγραμμα software παρακολούθησης δικογραφιών, που δεν μπορεί να γίνεται χειρόγραφα, όπως μέχρι στιγμής είναι σχεδιασμένο το σύστημα. Αξίζει, να σημειωθεί, ότι οι υπάλληλοι, που στελεχώνουν τα δικαστήρια δεν είναι καταρτισμένοι, δεν έχουν ιδιαίτερη εξοικείωση με το computer,η δε γνώση ολίγων δεν εξικνείται πέρα από αυτή της απλής χρήσης, σε συγκεκριμένα πεδία. Το ίδιο συμβαίνει και με το μεγαλύτερο μέρος των δικαστών. Ενώ δεν υπάρχει επάρκεια ούτε υπαλλήλων, ούτε μηχανημάτων.
    3. Ως προς την εφαρμογή του αρθρ. 237 που προκρίνει την «έγγραφη διαδικασία» και στα δικαστήρια πρώτου βαθμού, θα δημιουργήσει περισσότερα προβλήματα, από ότι θεωρείται, ότι μπορεί να λύσει. Πέρα από τα προβλήματα που αναφέρθηκαν η διάταξη ΑΓΝΟΕΙ ΤΗΝ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ.Μια αδυναμία που διατρέχει όλη την κοινωνία είναι η «μη θέληση για κατάρτιση εγγράφων». Οι εμπλεκόμενοι «αποφεύγουν» μάλλον με τρόμο την απόκτηση εγγράφου, είτε πρόκειται για σύμβαση, είτε για άλλη συναλλακτική σχέση. Τα πράγματα δυσκολεύουν ακόμη περισσότερο, γιατί η απόκτηση εγγράφου δεν είναι υποχρεωτική κατά το ελληνικό δίκαιο, εκτός ελαχίστων εξαιρέσεων. Παράλληλα, μέχρι στιγμής οι εμπλεκόμενοι (των δικαστών μη εξαιρούμενων) ακόμη κι όταν υπάρχει έγγραφο κι απαγορεύεται η «εμμάρτυρη απόδειξη», επέτρεπαν αυτή, δίνοντας σαφές προβάδισμα στους μάρτυρες. Η έλλειψη αυτή εγγράφων αποτελεί έναν πρωταρχικό παράγοντα καθυστέρησης και συντελεί σε αδυναμία εξεύρεσης της αλήθειας και σε στρεψοδικία. Συνεπώς, η έγγραφη διαδικασία στα πρωτοβάθμια δικαστήρια, αν δεν συνδυαστεί με «υποχρέωση» έγγραφης κατάρτισης συναλλακτικών σχέσεων δεν μπορεί να εφαρμοστεί. Οι συντάκτες έχουν υπόψη μάλλον τα ββάθμια δικαστήρια. Τέλος οι «ένορκες βεβαιώσεις» ως αναχρονιστικό αποδεικτικό μέσο, που δεν αποτελεί στην πραγματικότητα κανένα μέσο κι όλοι γνωρίζουμε τι συμβαίνει όχι μόνο δεν θα πρέπει να ενισχυθεί, όπως συμβαίνει, αλλά να καταργηθεί. Αποτελεί προσχηματική απόδειξη που καθίσταται αναγκαία, ακριβώς λόγω έλλειψης εγγράφων. Αν πρόκειται να φτιάξουμε ένα σύστημα απονομής δικαίου, που να ανταποκρίνεται στις ανάγκες και να τις λύνει, τότε δεν μπορούμε να εθελοτυφλούμε, να χρησιμοποιούμε προσχήματα και καλύψεις. Η δυσκολία δεν λύνεται με ευχές, αλλά με τομές, που πρέπει να γίνουν, πριν τεθεί σε λειτουργία το άρθρο. Αν η έγγραφη διαδικασία δεν συνδυαστεί με την υποχρέωση προς δημιουργία εγγράφων, δεν οδηγεί πουθενά. Περαιτέρω, δημιουργούνται προβλήματα υλοποίησης, με την προθεσμία (100 ημερών)για την κατάθεση των εγγράφων, το γεγονός ότι ο εναγόμενος, που έχει ήδη κληθεί πριν τον προσδιορισμό της υπόθεσης για εκδίκαση, πρέπει να παρακολουθεί τη διαδικασία, ενώ υπάρχει πραγματική αδυναμία παρακολούθησης της κι από τα δικαστήρια, την προσφυγή σε μαρτυρικές καταθέσεις που θα καταστεί απαραίτητη και την αφαίρεση της δικογραφίας από το φυσικό δικαστή της, που δεν θα αποτελεί την εξαίρεση, αλλά τον κανόνα.
    4. Το αρθρ. 271 παρ.2, που ορίζει ότι η αγωγή που δεν επιδόθηκε θεωρείται «μη ασκηθείσα» εμφανίζει προβλήματα. Τι συμβαίνει με τα αποτελέσματα της κατάθεσης της αγωγής και τι θα συμβεί και πως με τη μη ασκηθείσα αγωγή;
    5. Ως προς το αρθρ. 315 που αφορά διόρθωση γραφικών λαθών και σφαλμάτων, θα πρέπει να προστεθεί, ότι η διαδικασία μπορεί να γίνει χωρίς κλήτευση των διαδίκων, εφόσον το λάθος προκύπτει από την ίδια την απόφαση
    6. Η διάταξη του αρθρ. 335 είναι καιρός να αλλάξει, γιατί είναι υπαίτια πολλών προβλημάτων μέχρι σήμερα. Αντικείμενο απόδειξης δεν αποτελούν τα «γεγονότα»(όσα έγιναν δηλαδή κι αποδεικνύονται, αλλά τα πραγματικά περιστατικά, που μπορούν να υπαχθούν στο πραγματικό του κανόνα δικαίου και να επισύρουν τις έννομες συνέπεις, που διαγράφονται σε αυτόν. Η διάταξη που παρέμεινε αναλλοίωτη επιφέρει παρανοήσεις και συντελεί σε στρεψοδικία. Είναι σύνηθες, να βλέπουμε δικηγόρουςκαι δικαστές, να ασχολούνται με την «εξαφάνιση» ή τη «θεμελίωση» γεγονότος, που αποδεικνύεται και καμία ενασχόληση δεν έπρεπε να υπάρχει προς αυτό.
    7. Τα αρθρ. που αφορούν την πραγματογνωμοσύνη θα έπρεπε να περιλάβουν διάταξη περί της αμοιβής του πραγματογνώμονα
    8. Οι διαφορές που αφορούν τις μικροδιαφορές (466-472), που δεν αποτελούν, υπό τις σημερινές συνθήκες, μικροδιαφορές, με την αύξηση στο ποσό των 5.000,00€, που δεν αλλάζουν, θα πρέπει να αλλάξουν.Μεγάλος όγκος υποθέσεων των Ειρηνοδικείων αποτελούν τέτοιας φύσης υποθέσεις. Θα πρέπει να υπάρξει πρόβλεψη. Ειδικά στις περιπτώσεις που υπάρχουν έγγραφα, που παρότι μπορεί να εμφανίζουν τυπικές παραλείψεις, δεν αναιρούν την απαίτηση,ούτε την παραλαβή εμπορευμάτων ή υπηρεσιών από τον εναγόμενο. Αποτελεί σημείο προβληματισμού, αν θα έπρεπε, να συνεχίσουν, να εξετάζονται στην ουσία τους, παρά την μη εμφάνιση του εναγομένου ή όχι, μόνο και μόνο διότι δεν προβλέπεται έφεση για τις υποθέσεις αυτές, όταν σε άλλες υποθέσεις, δεν έχει ακουστεί καν ο εναγόμενος, περικόπτονται άλλα ένδικα μέσα, αλλά ισχύει το τεκμήριο ομολογίας. Ο όλος σχεδιασμός ίσως θα έπρεπε να αναθεωρηθεί.

  • 15 Μαρτίου 2014, 10:48 | Χαράλαμπος Μαχαίρας
    Το βλέπω Θετικά/Αρνητικά:  

    214B.4. Στην εν λόγω διάταξη προτείνω:
    α) η παραπομπή στην δικαστική μεσολάβηση και η αναβολή της δίκης, να γίνεται και χωρίς την συναίνεση των διαδίκων μερών, εφόσον το δικαστήριο ενώπιον του οποίου ήδη ευρίσκεται η υπόθεση και με συνοπτική αιτιολογία κρίνει ούτω, επισημαίνοντας ταυτόχρονα και τα σημεία που ενδεχομένως μπορούν να επιλυθούν συμβιβαστικά.
    β) η προθεσμία της αναβολής να περιορισθεί στο τρίμηνο. Αν τα μέρη πρόκειται να συμφωνήσουν σε επίλυση της διαφοράς τους με δικαστική μεσολάβηση, νομίζω ότι το τρίμηνο είναι υπέρ αρκετό. Θα μπορούσε επίσης συναινούντων όλων των ενδιαφερομένων μερών, η συζήτηση της υπόθεσης να αναβληθεί για ένα ακόμη τρίμηνο.
    γ) στο τέλος της διατάξεως να προστεθεί …»Η συζήτηση της υπόθεσης σε περίπτωση αποτυχίας της δικ. μεσολάβησης γίνεται πάντοτε ενώπιον των ίδιων δικαστών της συνθέσεως του δικαστηρίου που διέταξε την δικαστική μεσολάβηση εφόσον υπηρετούν ακόμη στο δικαστήριο αυτό».
    δ) να δίδεται η δυνατότητα στα διάδικα μέρη, αν όλα συμφωνούν, μετά την έκδοση της αναβλητικής ανωτέρω απόφασης, στην οποία και με συνοπτική αιτιολογία θα εμεπεριέχονται και τα σημεία που μπορούν τα μέρη να συμφωνήσουν, να προσφεύγουν σε ιδιωτική διαμεσολάβηση, αντί της δικαστικής.

  • 15 Μαρτίου 2014, 09:38 | ΠΧ
    Το βλέπω Θετικά/Αρνητικά:  

    Έγινε ολόκληρο συνέδριο για την αιτιολογία των δικαστικών αποφάσεων, ακούστηκαν τόσες απόψεις (άλλες ενδιαφέρουσες και ρηξικέλευθες και άλλες αναχρονιστικές), αλλά προφανώς όλα αυτά δεν απασχόλησαν την επιτροπή ώστε να οριστεί ρητά πλέον η συνοπτική αιτιολογία των δικαστικών αποφάσεων (η μη αιτιολογία θα πρέπει να προβλέφθει μετά την συνταγματική αναθεώρηση της σχετικής διάταξης). Κάποτε θα πρέπει να καταλάβουμε ότι τούτο αποτελεί τη βασικότερη τροχοπέδη για την «γρήγορη απονομή της πολιτικής δικαιοσύνης». Αν υπάρχει η δυνατότητα έκδοσης τελείως λιτών αποφάσων (στα γερμανικά πρότυπα με τη δυνατότητα έκδοσης πλήρως τεκμηριωμένης απόφασης μετά από καταβολή χρηματικού ποσού από τον ενδιαφερόμενο ακόμα και όταν ασκείται ένδικο μέσο) κανείς δικαστής δεν θα εκδίδει προδικαστικές για να «πετάξει από πάνω του» μια δύσκολη υπόθεση, κανείς δεν θα ασχολείται με «τυπολατρικές αοριστίες», οι απόφάσεις θα εκδίδονται πολύ γρήγορα, θα υπάρχει η δυνατότητα χρέωσης περισσότερων υποθέσεων σε κάθε δικαστή και εγγραφής περισσότερων υποθέσεων στα πινάκια (με αποτέλεσμα οι υποθέσεις να εκδικάζονται πιο γρήγορα), δεν θα υποβάλλονται καταχρηστικά αιτήματα αναβολών για παρέλκυση της δίκης (αφού ο αιτών θα γνωρίζει ότι και με την αναβολή δεν θα κερδίζει πολύ χρόνο) αλλά ούτε και θα γίνεται «καταχρηστική» παραδοχή τέτοιων αιτημάτων από τους δικαστές (για να «γλυτώσουν» μια δύσκολη υπόθεση). Αυτοί που είναι στην επιτροπή πρέπει να ανοίξουν τα μάτια τους και να δουν το πραγματικό πρόβλημα στην πραγματική του διάσταση και όχι να προσπαθούν να λύσουν όλα τα παρεμφερή ανακύπτοντα προβλήματα που πηγάζουν από το ένα αυτό και κύριο.

  • 15 Μαρτίου 2014, 07:39 | Αργυρης Κατσαμάνης
    Το βλέπω Θετικά/Αρνητικά:  

    Μείωση του ποσού που δικάζεται με βάσει την διαδικασία μικροδιαφορών αντί για 5.000 Ευρώ να επανέλθει στο ποσόν των 1000 ή 1500 Ευρώ. Εαν φανταστεί κανείς οτι οι νεοπροσληφθέντες εργαζόμενοι αμείβονται πλέον με ποσά της τάξεως 500 ή 600 Ευρώ η αποταμίευση του ποσού των 5000 Ευρώ προυποθέτει χρονια εργασίας….ετσι δεν ειναι δυνατόν να θεωρείται το ποσό των 5.000 Ευρώ ευτέλές ουτως ωστε να εκδικάζεται με την διαδικασία των μικροδιαφορών με τις περιορισμένες εγγυήσεις που παρέχει αυτή η διαδικασία και χωρίς την δυνατότητα ασκήσεως έφεσης…κόποι δηλ χρονων δεν μπορούν να παίζονται πλέον σε μια ζαριά…

  • 15 Μαρτίου 2014, 00:40 | A.M.
    Το βλέπω Θετικά/Αρνητικά:  

    Η αναβάθμιση του ρόλου των ενόρκων βεβαιώσεων θα οδηγεί τους πάντες πλέον στα ειρηνοδικεία αφού το ειρηνοδικείο είναι δωρεάν ενώ ο συμβολαιογράφος στοιχίζει. Πρέπει τα ειρηνοδικεία να απαλλαγούν επιτελούς από αυτή την ιδιαίτερα χρονοβόρα διαδικασία και να επιφορτιστούν με αυτή αποκλειστικά οι συμβολαιογράφοι. Είναι μία διαδικασία που δεν εμπίπτει στο ρόλο του δικαστή, αντιθέτως τον αποσπά από άλλα σημαντικότερα καθήκοντα.

  • 14 Μαρτίου 2014, 12:27 | Π.Ι.
    Το βλέπω Θετικά/Αρνητικά:  

    Άρθρο 237 Σχεδίου Νέου Κώδικα Πολιτικής Δικονομίας, παράγραφος 4 «Κατ’ εξαίρεση, εάν ο προβλεπόμενος από τον κανονισμό του δικαστηρίου αριθμός υποθέσεων, που ανατίθεται σε κάθε δικαστή, καλυφθεί, ο ορισμός δικαστή και χρόνου συζήτησης της υπόθεσης γίνεται στον απολύτως αναγκαίο χρόνο. «Για να μην καταστεί κανόνας η εξαίρεση, πρέπει να προσδιορίζεται ο χρόνος προσδιορισμού κατ’ ανώτατο όριο και να μην αναφέρεται το παντελώς αόριστο «στον απολύτως αναγκαίο χρόνο», π.χ. ¨γίνεται το αργότερο εντός (ενός έτους- δυο ετών) από το κλείσιμο του φακέλου της υπόθεσης».
    Επιπλέον, πρέπει να προβλέπεται ρητώς πειθαρχική ευθύνη του προϊσταμένου του δικαστηρίου που αμέλησε να ορίσει εισηγητή ή δικαστή εντός των κειμένων προθεσμιών καθώς και του δικαστή που δεν εκδίδει αποφάσεις εντός των κειμένων προθεσμιών.
    Δε νοείται να υπάρχουν «σφιχτές» προθεσμίες για τους Δικηγόρους και να μην υφίστανται αντίστοιχες για τους Δικαστές, αν επιδιώκεται η επιτάχυνση της πολιτικής δίκης.

  • 11 Μαρτίου 2014, 20:53 | Μυρτώ Αντωνοπούλου
    Το βλέπω Θετικά/Αρνητικά:  

    Στο πλαίσιο του άρθρου 237 ΚΠολΔ και εφόσον διαταχθεί επανάληψη της συζήτησης για την εξέταση μαρτύρων ενώπιον του Δικαστή, δεν προκύπτει με ποιον ακριβώς τρόπο οι διάδικοι θα πληροφορούνται την εν λόγω διάταξη, καθώς δεν θεσπίζεται υποχρέωση κλήτευσής τους, παρά μόνο καταχώρηση της διάταξης στο οικείο βιβλίο του Δικαστηρίου.

  • 11 Μαρτίου 2014, 18:11 | BK
    Το βλέπω Θετικά/Αρνητικά:  

    Στο άρθ. 221 να απαλειφθεί το «Με την άσκηση της αγωγής», ώστε να είναι επιτέλους ξεκάθαρο, ότι το άρθρο αυτό ορίζει τις (δικονομικές) συνέπειες της κατάθεσης της αγωγής και τις (ουσιαστικές) συνέπειες της επίδοσής της, και οι δικονομικές συνέπειες δεν εξαρτώνται από την άσκηση (επίδοση) της αγωγής. Αντίστοιχα να διατυπωθεί και ο τίτλος του Κεφ. Γ.

  • 11 Μαρτίου 2014, 14:06 | Αναστάσιος Κυριακίδης
    Το βλέπω Θετικά/Αρνητικά:  

    Σχετικά με τις ένορκες βεβαιώσεις και την προσπάθεια «αναβάθμισής» τους με τη σχεδιαζόμενη τροποποίηση:
    Καταρχάς θεωρώ ανούσιο και ΑΚΡΩΣ ΕΠΙΚΙΝΔΥΝΟ για τις ιδιωτικές διαφορές το να μεταφερθεί αυτούσια η ισχύουσα ρύθμιση του ΚΔΔ για αναγραφή των στοιχείων του μάρτυρα στην κλήση σε ένορκη βεβαίωση. Ο αντίδικός μου δεν είναι ούτε το Δημόσιο, ούτε κάποιο νπδδ για να έχω την ίδια «εμπιστοσύνη» ότι δεν θα γίνουν απόπειρες «παρεμβολής» στον μάρτυρά μου. Ούτως ή άλλως παρέχεται η δυνατότητα αιτήματος ή ενστάσεως εξαίρεσης ή μη λήψης υπόψη της κατάθεσης με τις προτάσεις. Επίσης είναι άνευ νοήματος η θέσπιση «κατά τόπον αρμοδιότητας» Ειρηνοδίκη ή Συμβολαιογράφου ενώπιον του οποίο λαμβάνεται η ένορκη βεβαίωση. Η δημόσια αρχή είναι η ίδια είτε είναι στην Αθήνα, είτε στην Ορεστιάδα, είτε στη Ρόδο. Ο μάρτυράς σου όμως όταν τον χρειασθείς δεν ξέρεις που θα βρίσκεται (π.χ. για λόγους εργασίας ή άλλους έκτακτους λόγους).
    Περαιτέρω, αφού εργαλείο της σχεδιαζόμενης μεταρρύθμισης είναι και η αναβάθμιση των ενόρκων βεβαιώσεων, σκόπιμο θα ήταν, προκειμένου να αλλάξει κάπως (μοιραία όμως όχι εξ ολοκλήρου) το σημερινό καθεστώς των ενόρκων βεβαιώσεων, να θεσπισθεί η δυνατότητα επίδοσης στον πληρεξούσιο του καλούντος σε εξέταση διαδίκου έγγραφο του αντιδίκου του με συγκεκριμένο αριθμό ερωτήσεων (προτείνω περί των 10) επί των επιδίκων θεμάτων (αυστηρά) που θα τεθούν υποχρεωτικά προς απάντηση στον εξετασθησόμενο μάρτυρα. Για την επίδοση αυτού του ερωτηματολογίου να τεθεί προθεσμία 12 ωρών προ της ώρας της ένορκης βεβαίωσης (όχι περισσότερες ώρες, ούτως ώστε να μην υπάρχει πολύ περιθώριο μαγειρέματος της κατάθεσης). Σε περίπτωση που κάποια από τις ερωτήσεις (επί των επιδίκων θεμάτων, όχι άσχετες) παραμένει αναπάντητη, τούτο να κρίνεται ελεύθερα από τον δικαστή ακόμα και σαν ομολογία ισχυρισμού του αντιδίκου, αντίστοιχα με αυτό που συμβαίνει στην περίπτωση της σιωπηράς ομολογίας (261 ΚΠολΔ).

  • 10 Μαρτίου 2014, 18:50 | Κώστας Δημητρίου
    Το βλέπω Θετικά/Αρνητικά:  

    1) σχετικά με την επίδοση της αγωγής και τα των προτάσεων, όπως και άλλοι αναφέρουν πρόκειται για προχειρότητες και βυζαντινισμούς … ->
    στην επίδοση της αγωγής και όλων των δικογράφων οι υπάρχουσες ρυθμίσεις δεν είχαν πρόβλημα – με το να απαιτεί ο νόμος προθεσμίες για διενέργεια επίδοσης και κατάθεση προτάσεων με βάση την ημερομηνία κατάθεσης, είναι σαν να θέλουμε εκ των πρωτέρων να «σβήσουμε» και την παραμικρή ελπίδα μια υπόθεση αν είναι να λήξει συμβιβαστικά ή να μην εκδικαστεί, «σώνει και καλά» να εισαχθεί για εκδίκαση
    2) η κατάθεση προτάσεων θα πρέπει να γίνεται με προθεσμία λίγων ημερών από τη συζήτηση, λ.χ. τριών ή πέντε εργασίμων ημερών σε όλες τις διαδικασίες, γιατί και πάλι αν υπάρχει περίπτωση συμβιβαστικής επίλυσης διαφοράς με την προκατάθεση προτάσεων ή έστω και στο ακροατήριο κατάθεση, δίνεται αφορμή λόγω όσων πιθανόν να αναφέρουν, να μην υπάρξει η παραμικρή ελπίδα συμβιβασμού-εξώδικης επίλυσης διαφοράς -> αν δεν γίνει αυτό σε όλα τα δικαστήρια, τουλάχιστο να γίνεται όσον αφορά τις προτάσεις σε όλες τις διαδικασίες στο Ειρηνοδικείο .

  • 10 Μαρτίου 2014, 18:02 | ΓΙΑΝΝΗΣ ΕΥΑΓΓΕΛΑΤΟΣ
    Το βλέπω Θετικά/Αρνητικά:  

    Αναφορικά με το άρθρο 237 παρ. 4: Η προτεινόμενη ρύθμιση προϋποθέτει να αλλάξουν οι κανονισμοί των Δικαστηρίων και να ορίζουν τις χρεώσεις ανά υπηρετούντα δικαστή. Διαφορετικά οι προθεσμίες που αναφέρονται θα είναι ουτοπικές και ο «απολύτως αναγκαίος χρόνος», δυστυχώς, δεν θα είναι ο επιθυμητός…

  • Το βλέπω Θετικά/Αρνητικά:  

    Η διάταξη: «η καταχώρηση της διάταξης στο οικείο βιβλίο του δικαστηρίου επέχει θέση κλήτευσης όλων των διαδίκων», δεν μπορεί να εφαρμοστεί στην πράξη. Κι αυτό, διότι δεν προβλέπεται συγκεκριμένη προθεσμία, εντός της οποίας ο δικαστής πρέπει να αποφανθεί σχετικά. Έτσι, είναι πρακτικά αδύνατο να γίνεται έλεγχος του σχετικού βιβλίου κάθε μέρα, από την εκδίκαση της υπόθεσης έως την έκδοση της απόφασης, ώστε να ενημερωθεί ο διάδικος για τυχόν διάταξη του δικαστή. Σκόπιμο είναι να προβλεφθεί συγκεκριμένη προθεσμία, εντός της οποίας ο δικαστής θα αποφασίζει εάν θα χρειαστεί να εξετάσει ή όχι μάρτυρες, ή εναλλακτικά, να προβλεφθεί κάποιος τρόπος ενημέρωσης των πληρεξουσίων δικηγόρων (λ.χ. τηλεφωνική ενημέρωση από τη γραμματέα ή e-mail).

  • Το βλέπω Θετικά/Αρνητικά:  

    Θα ήταν σκόπιμο, μέσα σε συγκεκριμένη προθεσμία από την κατάθεση της αγωγής (λ.χ. εντός 60 ημερών), να προβλέπεται υποχρέωση του δικαστή (ο οποίος θα έχει χρεωθεί από πριν την υπόθεση), να αποφανθεί για το παραδεκτό και το ορισμένο του εισαγωγικού δικογράφου, καθώς και για την καθ’ ύλην και κατά τόπο αρμοδιότητα του δικαστηρίου. Εάν η αοριστία ή το απαράδεκτο μπορούν να θεραπευτούν, θα τάσσει συγκεκριμένη προθεσμία προς τούτο (λ.χ. 20 ημερών) και η προθεσμία για την κατάθεση των προτάσεων θα ξεκινά από την παρέλευση της εν λόγω προθεσμίας. Ειδάλλως, η αγωγή θα θεωρείται ως μη ασκηθείσα και δεν θα προχωρά η διαδικασία. Οι διάδικοι θα οφείλουν να ενημερωθούν για την εν λόγω απόφαση του δικαστή, η οποία δεν θα είναι αναγκαίο να κοινοποιηθεί.
    Έτσι, θα αποφευχθούν περιπτώσεις κατά τις οποίες εκδίδεται μία απόφαση περί αοριστίας/απαραδέκτου ή παραπομπής, μετά από χρόνια αναμονής, με αποτέλεσμα ο διάδικος να υποχρεούται να ασκήσει νέο δικόγραφο ή να προσδιορίσει εκ νέου την αγωγή του με κλήση, ώστε να θεραπεύσει το απαράδεκτο.
    Επίσης, η διαδικασία που προβλέπεται στο άρθρο 237 του σχεδίου ΚΠολΔ, πρέπει να εφαρμοστεί και στις ειδικές διαδικασίες, αφού οι διαφορές που εκδικάζονται σε αυτές, πολλές φορές είναι εξίσου σημαντικές με τις διαφορές της τακτικής διαδικασίας και αρμόζει σε αυτές η ίδια δικονομική αντιμετώπιση.

  • 10 Μαρτίου 2014, 14:31 | ΠΡΩΤΟΔΙΚΗΣ
    Το βλέπω Θετικά/Αρνητικά:  

    Με λύπη μου παρατηρώ ότι μέχρι στιγμής ελάχιστος σχολιασμός έχει γίνει για το εξωφρενικό άρθρο 237.
    Τα αποτελέσματά του θα είναι ο ένας δικαστής να κάνει «πάσα» στον άλλο μιας δύσκολη υπόθεση που χρεώθηκε, μέσω του τεχνάσματος της εξέτασης μαρτύρων στο επόμενο δικαστικό έτος. Με τον τρόπο αυτό τυχόν κακοπροαίρετοι συνάδελφοι θα δημιουργήσουν αναστάτωση, που θα έχει ως αποτέλεσμα την αρνησιδικία. Ας φανταστούμε έστω και μια υπόθεση που θα εξετάζονται μάρτυρες κάθε δικαστικό έτος για δήθεν διευκρινήσεις, με αποτέλεσμα να αλλάζει ο φυσικός δικαστής κάθε έτος.
    Επίσης, με τη δεσμευτικότητα των 100 ημερών (η προθεσμία πρέπει να γίνει σε μήνες σε κάθε περίπτωση, αλλιώς θα προκύψουν θέματα με τον υπολογισμό), αφαιρείται ουσιαστικά κάθε πιθανότητα συμβιβασμού.Η πράξη δείχνει ότι ο πανδαμάτωρ χρόνος μπορεί να οδηγήσει σε άμβλυνση των διαφορών. Με τη διαδικασία του αρθ. 237, αφαιρείται λόγω της άμεσης κατάθεσης προτάσεων κτλ, κάθε πιθανότητα συμβιβασμού, την οποία άπαντες ευαγγελίζονται και προωθούν (ορθώς).
    Αντ’ αυτών, και μέχρι την αναδιάρθρωση των δομών της δικαιοσύνης με προσθήκη νέων δικαστικών λειτουργών, γραμματέων κτλ, προτείνεται η προκατάθεση προτάσεων στο μονομελές, όπως ισχύει και στο πολυμελές. Η πράξη έχει δείξει ότι η προκατάθεση προτάσεων διευκολύνει τα μέγιστα το έργο των δικαστών, ενώ βοηθάει να αδειάσουν τα πινάκια από προφανώς στρεψόδικες και «περιττές» για τους ίδιους τους διαδίκους αγωγές,

  • 10 Μαρτίου 2014, 14:46 | Παναγιώτης Ιορδανίδης
    Το βλέπω Θετικά/Αρνητικά:  

    Άρθρο 237, παράγραφος 4 «Κατ’ εξαίρεση, εάν ο προβλεπόμενος από τον κανονισμό του δικαστηρίου αριθμός υποθέσεων, που ανατίθεται σε κάθε δικαστή, καλυφθεί, ο ορισμός δικαστή και χρόνου συζήτησης της υπόθεσης γίνεται στον απολύτως αναγκαίο χρόνο. »
    Για να μην καταστεί κανόνας η εξαίρεση, πρέπει να προσδιορίζεται ο χρόνος προσδιορισμού κατ’ ανώτατο όριο και να μην αναφέρεται το παντελώς αόριστο «στον απολύτως αναγκαίο χρόνο», π.χ. ¨γίνεται το αργότερο εντός (ενός έτους- δυο ετών) από το κλείσιμο του φακέλου της υπόθεσης».
    Επιπλέον, πρέπει να προβλέπεται ρητώς πειθαρχική ευθύνη του προϊσταμένου του δικαστηρίου που αμέλησε να ορίσει εισηγητή ή δικαστή εντός των κειμένων προθεσμιών καθώς και του δικαστή που δεν εκδίδει αποφάσεις εντός των κειμένων προθεσμιών.
    Δε νοείται να υπάρχουν «σφιχτές» προθεσμίες για τους Δικηγόρους και να μην υφίστανται αντίστοιχες για τους Δικαστές, αν θέλετε επιτάχυνση της πολιτικής δίκης.

  • 10 Μαρτίου 2014, 11:37 | Νίκος Παπαδόπουλος
    Το βλέπω Θετικά/Αρνητικά:  

    Γεια σας,

    Μία γενική πλην όμως σημαντική παρατήρηση με την οποία πιστεύω θα συμφωνούσε το σύνολο των συναδέλφων δικηγόρων/δικαστών που ασχολούνται με το αστικό – αστικό δικονομικό δίκαιο:

    Είναι πολύ καίριο για την εύκολη χρήση του κώδικα τα άρθρα να έχουν τίτλους.
    Παρουσιάζεται μία καλή ευκαιρία, αφού ξεκίνησε μία τόσο μεγάλη προσπάθεια αλλαγής, να προστεθούν στα περισσότερα τουλάχιστον άρθρα, καθοδηγητικοί τίτλοι κατά το πρότυπο άλλων κωδικοποιημένων νόμων (βλ. Α.Κ., Π.Κ., Κ.Π.Δ.).

    Κατά καιρούς διάφορες έντυπες εκδόσεις προσθέτουν τίλους πλην όμως αυθαίρετα και αποσπασματικά.

    Καλό θα είναι να υπάρχει μία σταθερά αναφοράς θεσμοθετημένη από τον νομοθέτη γι’ αυτό το θέμα. Θα μας διευκόλυνε πολύ στην καθημερινή χρήση του Κώδικα.

    Σας ευχαριστώ πολύ
    Νίκος Παπαδόπουλος
    Δικηγόρος Αθηνών

  • 10 Μαρτίου 2014, 11:31 | Γεώργιος Α. Κριμίζης
    Το βλέπω Θετικά/Αρνητικά:  

    ΠΡΟΤΑΣΗ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΠΙΤΑΧΥΝΣΗ ΣΤΗΝ ΑΠΟΝΟΜΗ ΔΙΚΑΙΟΣΥΝΗΣ
    Γίνεται πολύς λόγος για τις καθυστερήσεις στην απονομή της Δικαιοσύνης. Τίποτα δεν πρόκειται να αλλάξει ούτε με αύξηση του αριθμού των Δικαστών και των υπαλλήλων των Δικαστηρίων αν δεν αλλάξει η Πολιτική Δικονομία, ο νόμος δηλαδή που διέπει την πολιτική δίκη. Τα 38 έτη στην μαχόμενη δικηγορία με δίδαξαν ότι η ισχύουσα Πολιτική Δικονομία ευνοεί αποκλειστικά και μόνο τους απατεώνες, τους κακοπληρωτές και τους στρεψόδικους.
    Η σύνοψη της πρότασης που ακολουθεί και έχει ήδη αναρτηθεί στο σχετικό site του Δικηγορικού Συλλόγου Αθηνών, έχει σκοπό την επιτάχυνση της απονομής της Πολιτικής Δικαιοσύνης, την ισονομία μεταξύ των διαδίκων, την εξάλειψη του αιφνιδιασμού, την εξάλειψη παρελκυστικών και στρεψόδικων συμπεριφορών από παράγοντες της δίκης, τον περιορισμό του κόστους της απονομής της και την δίκαιη και ανάλογη συμμετοχή των διαδίκων στο κόστος απονομής της δικαιοσύνης στο μέτρο που και μόνον η κατάθεση και κοινοποίηση αγωγής αποτελεί μέτρο πίεσης για την ικανοποίηση των ενδίκων απαιτήσεων του ενάγοντος. Όπως άλλωστε έχει πει διαπρεπής καθηγητής του δικαίου «Το αντίδικό σου εσύ τον διάλεξες».
    Είναι αυτονόητο ότι η πρόταση περιγράφει την ιδέα και τις αρχές και απαιτεί περαιτέρω επεξεργασία σε επίπεδο ειδικής προς τούτο επιτροπής ώστε να προσαρμοσθούν στην λογική της πρότασης οι διατάξεις του Κώδικα Πολιτικής Δικονομίας.
    Η πρόταση στηρίζεται στην διαπίστωση από τον προτείνοντα ότι η ισχύουσα Πολιτική Δικονομία δυστυχώς «εξυπηρετεί» τα συμφέροντα και τις επιδιώξεις των διαδίκων που συνήθως έχουν με το μέρος τους το άδικο επί της ουσίας, «ταλαιπωρεί» τον έντιμο και καλόπιστο διάδικο και επιβαρύνει το Δημόσιο με δαπάνες που στις χώρες της Ευρώπης και του δυτικού κόσμου γενικά βαρύνουν τους διαδίκους, που προκάλεσαν την διαφορά και όχι τους φορολογούμενους.
    Η καθυστέρηση, σε βαθμό αρνησιδικίας, απονομής της πολιτικής δικαιοσύνης οφείλεται βασικά σε δύο βασικά αιτίες: α) η προσφυγή στην δικαιοσύνη από τον ενάγοντα καθώς και η αντίκρουση των αγωγικών απαιτήσεών του κοστίζει ελάχιστα στον κακόπιστο και στρεψόδικο εναγόμενο, αφού η πλειονότητα των προσδιοριζόμενων αγωγών δεν συζητείται καν ενώ έχει ήδη απασχολήσει τα όργανα της Δικαιοσύνης, δικαιοδοτικά και μη, χωρίς τη παραμικρή συμμετοχή π.χ. του ενάγοντα στο αναλογούν κόστος πέραν από τα μεγαρόσημα, αξίας σήμερα 3 Ευρώ, που επικολλούνται στα δικόγραφα και β) στο ότι η κατάθεση της αγωγής, ως διαδικαστική πράξη σύμφωνα με το άρθρο 215 του ΚΠολΔικ, ταυτίζεται απαράδεκτα με την διαδικαστική πράξη προσδιορισμού της δικασίμου.
    Με άλλα λόγια, όπως δέχεται η κρατούσα στην Θεωρεία και Νομολογία άποψη, για την άσκηση της αγωγής και των συνεπειών της που καθορίζονται στα άρθρα 221 έως και 225 ΚΠολΔ δεν είναι απαραίτητη η διαδικαστική πράξη ορισμού δικασίμου για την συζήτηση της αγωγής.
    Συνεπώς η ουσία της πρότασης είναι η αποφυγή της ταύτισης των δύο πιο πάνω διακριτών διαδικαστικών πράξεων, κατάθεση της αγωγής και προσδιορισμός δικασίμου, ώστε να αποφεύγεται η επιβάρυνση των πινακίων με αγωγές, η πλειονότητα των οποίων είτε δεν θα συζητηθεί ποτέ είτε οι διάδικοι θα συμβιβαστούν είτε όταν θα εκδοθεί κάποτε η απόφαση δεν θα έχει νόημα αφού δεν θα υπάρχει αντικείμενο εκτέλεσης.

    ΑΡΧΕΣ

    1) Η πρόταση αφορά αποκλειστικά την Τακτική Διαδικασία, η οποία και πάσχει με αποτέλεσμα να «μολύνει μεταστατικά» και τις λοιπές διαδικασίες. Ειδικές ρυθμίσεις είναι δυνατόν να προβλεφθούν για τις οικογενειακές διαφορές στο μέτρο που το απαιτεί η ιδιαιτερότητα των διαφορών και η ανάγκη προστασίας της οικογένειας και των ανήλικων τέκνων. Η ακροαματική διαδικασία τέτοιων διαφορών θα πρέπει να γίνεται σε ειδικούς χώρους, όπως άλλωστε σε άλλες χώρες.
    2) Η πρόταση αφορά αποκλειστικά και μόνον τις ασκούμενες αγωγές και ανταγωγές καθώς και τις παρεμβάσεις τρίτων.
    3) Η πρόταση σε όλα τα στάδια της εδράζεται στην αποκλειστικά και μόνον μέσω Δικηγόρων προσφυγή των διαδίκων στην Δικαιοσύνη, με παράλληλη αναβάθμιση του ρόλου των από παράγοντες της δίκης σε συνδιαμορφωτές του αποτελέσματος. Διατηρείται η αρχή ότι διαδικαστική πράξη η οποία θα χωρεί χωρίς την μεσολάβηση και υπογραφή Δικηγόρου θα είναι αυτοδίκαια άκυρη.
    4) Ο ρόλος του Δικαστηρίου παραμένει ως το αποκλειστικό μέσο ελέγχου της ομαλής εξέλιξης της διαδικασίας και η, σε περίπτωση μη επίτευξης συμβιβαστικής επίλυσης της διαφοράς, οριστική και σε πρώτο βαθμό επίλυσή της.

    ΣΥΝΟΨΗ ΠΡΟΤΑΣΗΣ

    1)Καταργείται για την Τακτική Διαδικασία το Μονομελές Πρωτοδικείο. Παραμένει για τις λοιπές διαδικασίες. Οι αγωγές και ανταγωγές, ανεξαρτήτως ποσού, θα εισάγονται στο Πολυμελές Πρωτοδικείο ως καθ΄ ύλην αρμόδιο με αναβάθμιση του ρόλου του Εισηγητή Δικαστή. Ο Πρόεδρος του Τμήματος ορίζει για κάθε κατατιθέμενη αγωγή Εισηγητή Δικαστή στον οποίο η Γραμματεία του Δικαστηρίου θα κοινοποιεί, μόνον όταν τούτο απαιτηθεί είτε από τον ίδιο είτε από τους διαδίκους, αντίγραφα των δικογράφων της δίκης καθώς και των κοινοποιούμενων μεταξύ των διαδίκων εγγράφων αποδεικτικών στοιχείων. Η κοινοποίηση δικογράφων στον Εισηγητή μπορεί να γίνεται ηλεκτρονικά.
    2)Το δικόγραφο της αγωγής, κατατίθεται στην Γραμματεία του αρμοδίου κατά τόπο Πολυμελούς Πρωτοδικείου, χωρίς όμως να ορισθεί δικάσιμος για την συζήτηση. Η πληρεξουσιότητα του υπογράφοντος την αγωγή Δικηγόρου τεκμαίρεται για όλα τα στάδια της δίκης. Όρος για την κατάθεση της αγωγής και τις προβλεπόμενες νόμιμες συνέπειες από την άσκησή της καθώς και το παραδεκτό της προόδου της διαδικασίας, είναι η εκ μέρους του ενάγοντος προκαταβολή ποσοστού του αναλογούντος δικαστικού ενσήμου, εφόσον το αίτημα της αγωγής αφορά καταψήφιση χρηματικού ποσού. Σκοπός της προκαταβολής ποσοστού του δικαστικού ενσήμου είναι να αποτραπεί η κατάθεση εκβιαστικών αγωγών με μοναδικό έσοδο για το κράτος το ποσό των 3 Ευρώ μεγαρόσημου που επικολλάται στα δικόγραφα και για τις παραστάσεις των δικηγόρων στις αναβολές και συζητήσεις των υποθέσεων.
    3) Αντίγραφο της αγωγής καθώς και αντίγραφα των εγγράφων τα οποία στοιχειοθετούν και αποδεικνύουν την αγώγιμη απαίτηση κοινοποιούνται με Δικαστικό Επιμελητή στον εναγόμενο. Τα έγγραφα είτε περιλαμβάνονται στο σώμα του δικογράφου της αγωγής είτε αποτελούν Παραρτήματα αυτής.
    4) Εντός δύο μηνών από την κοινοποίηση της αγωγής, προκειμένου για αγωγές με αίτημα μέχρι 100.000 Ευρώ και τριών μηνών με αίτημα από 100.001 και άνω, ο εναγόμενος δικαιούται, με δικόγραφο Προτάσεων, κατατιθέμενο στην Γραμματεία του Δικαστηρίου και κοινοποιούμενο στον ενάγοντα, να αντικρούσει την αγωγή και να προβάλει όλες τις ενστάσεις του, δικονομικές και ουσιαστικές. Οι προθεσμίες παρατείνονται κατά ένα τουλάχιστον μήνα εάν ο εναγόμενος είναι κάτοικος εξωτερικού. Μαζί με το αντίγραφο των Προτάσεών του ο εναγόμενος κοινοποιεί και αντίγραφα όλων των εγγράφων που αποδεικνύουν τους ισχυρισμούς του. Εφ΄όσον στο δικόγραφο των Προτάσεων του εναγόμενου ενσωματώνεται και Ανταγωγή με την κατάθεση του δικογράφου ο εναγόμενος προκαταβάλει ποσοστό του αναλογούντος δικαστικού ενσήμου. Ο εναγόμενος δικαιούται με δικόγραφο απευθυνόμενο στο Εισηγητή Δικαστή 25 τουλάχιστον ημέρες πριν την λήξη της προθεσμίας των 2 ή 3 μηνών αντίστοιχα, να ζητήσει άπαξ μόνον την για 20 ημέρες παράταση της προθεσμίας καταθέσεως και κοινοποιήσεως των Προτάσεών του, χωρίς να απαιτείται η κλήτευση του ενάγοντα. Επί του αιτήματος αποφασίζει ο Εισηγητής Δικαστής. Εφ’ όσον ο εναγόμενος επιθυμεί να προσεπικαλέσει στην δίκη τρίτον οφείλει να ασκήσει το δικαίωμά του εντός προθεσμίας ενός μηνός από την κοινοποίηση της αγωγής, παρατεινομένης αυτόματα κατά τον χρόνο αυτό της προθεσμίας για την κατάθεση του δικογράφου των Προτάσεων ή/και της Ανταγωγής.
    5) Εντός μηνός από την κοινοποίηση των Προτάσεων του εναγομένου είτε στον ίδιο τον ενάγοντα είτε στον υπογράφοντα την αγωγή δικηγόρο του, ο ενάγων με Δικόγραφο κατατιθέμενο στην Γραμματεία του Δικαστηρίου και κοινοποιούμενο στον εναγόμενο και τους τυχόν παρεμβαίνοντες είτε στους υπογράφοντες τα δικόγραφα των Προτάσεων/Παρέμβασης Δικηγόρους δικαιούται να αντικρούσει τους ισχυρισμούς ή/και την ανταγωγή του εναγομένου και την τυχόν ασκηθείσα παρέμβαση. Στο στάδιο αυτό οι υπογράφοντες την αγωγή, τις Προτάσεις με ή χωρίς Ανταγωγή και τις Παρεμβάσεις Δικηγόροι δεν δικαιούνται να προτείνουν στον επιδίδοντα Δικαστικό Επιμελητή ανάκληση της εντολής τους και να αρνηθούν την κοινοποίηση. Ανάκληση της εντολής εκ μέρους των διαδίκων προς τους Δικηγόρους τους είναι δυνατόν να επικληθεί μόνον μετά την γνωστοποίησή της με δικόγραφο που κατατίθεται στη γραμματεία του Δικαστηρίου και επιδίδεται στον αντίδικο.
    6) Ο εναγόμενος εντός 15 ημερών από την κοινοποίηση του Δικογράφου της Αντίκρουσης του ενάγοντα δικαιούται κατά τον ίδιο άνω τρόπο να απαντήσει. Στο σημείο αυτό περατούται η εκτός ακροατηρίου διαδικασία και η υπόθεση θεωρείται ώριμη για συζήτηση.
    7)Ο Εισηγητής Δικαστής επιλύει διαφορές που προκύπτουν και αφορούν την διαδικασία και σε περίπτωση που κρίνει ότι το ζήτημα είναι σοβαρό ή γενικότερου ενδιαφέροντος, όπως π.χ. η ανάγκη συνεκδίκασης πλειόνων αγωγών μεταξύ των αυτών διαδίκων, δικαιούται να φέρει το θέμα ενώπιον του Τμήματος το οποίο αποφασίζει. Οι πράξεις του Εισηγητή και του Τμήματος εκκαλούνται μόνον μαζί με την απόφαση του Δικαστηρίου που επιλύει οριστικά την διαφορά.
    7)Εάν μέχρι το στάδιο αυτό, το οποίο δεν υπερβαίνει τους 6-8 μήνες από την άσκηση της αγωγής, οι διάδικοι δεν καταλήξουν σε συμβιβαστική επίλυση της διαφοράς τους, ο επιμελέστερος αυτών δικαιούται με Αίτησή του να ζητήσει από τον Εισηγητή Δικαστή τον ορισμό δικασίμου για την συζήτηση της υποθέσεως. Η δικάσιμος δεν μπορεί ν’ απέχει λιγότερο από 2 μήνες από την υποβολή της αιτήσεως. Ο Εισηγητής ορίζει την δικάσιμο για την συζήτηση και, μόνον εφ’ όσον κρίνει ότι συντρέχει λόγος, επιβάλει στους διαδίκους, μαζί με τον ορισμό δικασίμου την εξέταση μαρτύρων ενώπιον του Δικαστηρίου, Συμβολαιογράφου ή Ειρηνοδίκη για την περαιτέρω διευκρίνιση των ισχυρισμών τους.
    8) Κατά την συζήτηση της υπόθεσης στο Δικαστήριο οι διάδικοι δεν δικαιούνται να προβάλλουν ισχυρισμούς και ενστάσεις που κατά το στάδιο της προδικασίας δεν είχαν προβληθεί κατά τον άνω προβλεπόμενο τρόπο, με εξαίρεση οψιγενή γεγονότα τα οποία κατά τη κρίση του Δικαστηρίου θα πρέπει να ληφθούν υπόψη. Το Δικαστήριο κρίνει μόνον τους ισχυρισμούς και τις ενστάσεις που οι διάδικοι προέβαλλαν με τα κατατεθέντα και κοινοποιηθέντα δικόγραφα καθώς και τις αυτεπαγγέλτως λαμβανόμενες υπόψη ενστάσεις.
    9) Όλες οι άνω προθεσμίες παρατείνονται ανάλογα εφ΄όσον ασκηθεί παρέμβαση από τρίτο. Για τις ασκηθείσες παρεμβάσεις ισχύουν τα όσα προτείνονται για τις αγωγές και τις ανταγωγές.
    10) Εφ’ όσον τελικά η διαφορά επιλυθεί με απόφαση του Δικαστηρίου, ο επί της ουσίας ηττηθείς διάδικος επιβαρύνεται με το σύνολο των δικαστικών δαπανών του νικήσαντος διαδίκου. Εάν όμως το νομικό ζήτημα που απασχόλησε το Δικαστήριο έχει παγίως επιλυθεί από τον Άρειο Πάγο με αποφάσεις που είχαν δημοσιευθεί πριν την κατάθεση της αγωγής, το Δικαστήριο δικαιούται να επιβάλλει κατά του ηττηθέντος διαδίκου ως ποινή, ποσό ίσο με την επιδικαζόμενη δικαστική δαπάνη.
    Γιώργος Α. Κριμίζης
    Δικηγόρος Αθηνών

  • 9 Μαρτίου 2014, 19:36 | ΙΩΑΝΝΗΣ ΜΥΤΑΛΟΥΛΗΣ
    Το βλέπω Θετικά/Αρνητικά:  

    Ειναι προφανές οτι πρόκειται για μια πρόχειρη ενέργεια και κολάζ ρυθμίσεων . Ρυθμίσεις ξένου δικαιου συγκοληθηκαν στον Κλασσικο ΚΠΟΛΔ. Και μαλιστα με προχειροτητα.Πχ πως ειναι δυνατόν στις διαταγές πληρωμης ταυτόχρονα να απαγορεύεται η έκδοση διαταγής πληρωμης σε πρόσωπο άγνωστης διαμονής και εν συνέχεια αλλά άρθρα να προβλέπουν οτι απλώς αναστέλλεται η έκτελλελστοτητα της διαταγής πληρωμης καθον χρόνο τρέχει η προθεσμία για άσκηση ΑΝΑΚΟΠΗΣ που στην περίπτωση της άγνωστης διαμονής ειναι 30 ημέρες.
    Εάν ψάξετε θα βρείτε ενα πλήθος προβλημάτων και ρυθμίσεων που προκαλούν δυσλειτουργίες. Εχει κάποια καλά πχ επέκταση αναιρετικών λόγων στις αποφάσεις ΕΙΡΗΝΟΔΙΚΕΙΟΥ, αλλά αυτο που προβλέπεται οτι οι ΑΝΑΚΟΠες του 933 κπολδ δεν θα επιδέχονται έφεση ειναι προβληματικό εως εκ του πονηρού. Αυτο δεν ειναι ένας κώδικας. Η έλλειψη εξέτασης μαρτύρων θα οδηγήσει σε προδικαστικες αποφάσεις που θα διατάσσουν την εξέταση οπως στην διαδικασία Πολυμελούς πριν το 2915/01 και γρήγορα τα πινάκια θα γεμίσουν πάλι. Αντί να αλλάξουν όλον τον κώδικα ας αρχίσουν να εφαρμόζουν σε βάθος χρόνου μια μια τις προτεινόμενες αλλαγές. Πειραματικα να δουν πωσ θα παει. Ενα αυτο το κολάζ ψηφιστεί ως έχει και εφαρμοστει ωσ συνολο θα αδρανοποιησει την πολιτική δικαιοδοσία. Η παραπάνω δημοσίευση δείχνει μια περίεργη σπουδή……

  • 9 Μαρτίου 2014, 18:48 | ΙΩΑΝΝΗΣ ΑΘΑΝΑΣΙΑΔΗΣ
    Το βλέπω Θετικά/Αρνητικά:  

    Οι προτάσεις σε όλες τις διαδικασίες (δηλαδή και τακτική και ειδικές) και ανεξάρτητα από την υλική και λειτουργική αρμοδιότητα (Ειρηνοδικεία, Πρωτοδικεία), αλλά και το βαθμό δικαιοδοσίας, ΝΑ ΚΑΤΑΤΙΘΕΝΤΑΙ ΕΠΙ ΤΗΣ ΕΔΡΑΣ και να ακολουθεί προσθεσμία δεκαπέντε (15) πλήρων ημερών για προσθήκη-αντίκρουση την τακτική διαδικασία και τριών (3) εργάσιμων ημερών για προσθήκη-αντίκρουση στις ειδικές διαδικασίες, και την εκουσία δικαιοδοσία.

    Η προβλεπόμενη προθεσμία των 100 ημερών από την κατάθεση του εισαγωγικού δικογράφου για την κατάθεση των προτάσεων αποτελεί έναν ακόμη βυζαντινισμό, περιπλέκει χωρίς λόγο τα πράγματα και αναγκαστικά θα καταργηθεί με νεώτερη τροπολογία σε 1-2 χρόνια, επειδή δεν θα την ενστερνιστεί, κατά τη γνώμη μου, ο νομικός κόσμος.

    Ιωάννης Δ. Αθανασιάδης
    (ΑΜ ΔΣΘ 3362)

  • 9 Μαρτίου 2014, 16:32 | βασιλης αλεξιου
    Το βλέπω Θετικά/Αρνητικά:  

    αναφορικα με τα αρθρα 393 394 395 396 398 399 400 401 402 403 404 405 406 407 408 409 410 411 413 δεν θα πρεπει να λαμβάνεται υποψιν από το δικαστηριο καμμια μαρτυρια αν δεν συνοδευεται από βιντεο η φωτογραφια των οποιων θα πρεπει να αποδειχθεί η γνησιοτητα από πραγματογνώμονες που θα εχει ορισει το δικαστηριο.το ιδιο και με τις μαρτυριες των διαδικων αναφορικα με τα αρθρα 415 416 417 418 419 420.επισης το ιδιο με τις ενορκες βεβαιώσεις αναφορικα με τα αρθρα 421 422 423 424.

  • 9 Μαρτίου 2014, 03:53 | ΣΤΑΥΡΟΣ ΝΤΗΝ [ΕΙΡΗΝΟΔΙΚΗΣ ΧΑΝΙΩΝ]
    Το βλέπω Θετικά/Αρνητικά:  

    Η καταβολή του δικαστικού ενσήμου να είναι ΥΠΟΧΡΕΩΤΙΚΗ κατα την κατάθεση της αγωγής και οχι κατά τη συζήτηση της. Και τούτο, διοτί αρκετές φορές παρατηρείται το φαινόμενο να κατατίθενται αγωγές και κατόπιν να παραιτούνται απ΄ αυτές, χωρίς προφανή λόγο και αιτία. Στην περίπτωση λοιπόν αυτή το δικαστικό ένσημο ΔΕΝ ΘΑ ΕΠΙΣΤΡΕΦΕΤΑΙ και θα καταπίπτει ΥΠΕΡ ΤΟΥ ΔΗΜΟΣΙΟΥ, αυτοδικαίως.

  • 9 Μαρτίου 2014, 03:10 | ΣΤΑΥΡΟΣ ΝΤΗΝ [ΕΙΡΗΝΟΔΙΚΗΣ ΧΑΝΙΩΝ]
    Το βλέπω Θετικά/Αρνητικά:  

    Στο άρθρο 241 ΚΠολΔ να προβλεφθεί η δυνατότητα του Δικαστηρίου ή του Δικαστή [εαν είναι μονομελές το Δικαστήριο π.χ. Ειρηνοδικείο, Μονομελές], αντι για αναβολή, να διακόπτει τη δίκη, ακόμα και αυτεπαγγέλτως, σ΄ άλλη σύντομη δικάσιμο, κατα την οποία θα εκδικάζεται η υπόθεση με την ΙΔΙΑ σύνθεση.
    Τούτο θα είναι ιδιαίτερα χρήσιμο, καθώς τελευταία παρατηρώ ως Δικαστής το θλιβερό φαινόμενο της επιλογής Δικαστων. Και εξηγώ: Οι δικηγόροι (κυρίως της επαρχίας) γνωρίζουν τους Δικαστές και τους χωρίζουν σε αυστηρούς και μη αυστηρούς, οπότε μόλις δουν σε Ειρηνοδικείο ή Μονομελές Πρωτοδικείο οτι δικάζει Δικαστής, που κατα τη κρίση τους είναι αυστηρός, ζητούν αμέσως αναβολή, ελπίζοντας οτι την επόμενη φορά θα δικάσει διαφορετικός Δικαστής εκ των μη αυστηρών !!!!!!!!

  • 8 Μαρτίου 2014, 11:04 | Κωνσταντίνος
    Το βλέπω Θετικά/Αρνητικά:  

    Στο πλαίσιο του άρθρου 237 ποιά είναι η προθεσμία επίδοσης της αγωγής?! Έτσι όπως είναι διατυπωμένο το άρθρο δίνει την εντύπωση ότι ο ενάγων μπορεί να την επιδώσει την 99η μέρα και την τελευταία μέρα της προθεσμίας να καταθέσει το έγγραφο επίδοσης. Πρέπει να προβλεφθεί προθεσμία επίδοσης πχ. 30 μέρες από την κατάθεση, ώστε να έχει ο εναγόμενος χρόνο να ετοιμάσει τις προτάσεις του.