Υπουργείο Εσωτερικών

ΜΕΡΟΣ Α’
ΣΥΣΤΗΜΑ ΔΙΑΚΥΒΕΡΝΗΣΗΣ ΔΗΜΩΝ ΚΑΙ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΩΝ

ΚΕΦΑΛΑΙΟ Α’
ΣΚΟΠΟΣ ΚΑΙ ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΟ ΜΕΡΟΥΣ Α’

Άρθρο 106
Σκοπός
Σκοπός του Μέρους Α’ του Βιβλίου Δεύτερου του Κώδικα Τοπικής Αυτοδιοίκησης είναι η επικαιροποίηση του συστήματος διακυβέρνησης των δήμων και των περιφερειών, μέσω της αποσαφήνισης των αρμοδιοτήτων και του τρόπου συγκρότησης και λειτουργίας των αιρετών οργάνων διοίκησης και των συμβουλευτικών και διαμεσολαβητικών οργάνων των δήμων και των περιφερειών, καθώς και η ενίσχυση της συμμετοχής των πολιτών, ιδιαίτερα των νέων, στις τοπικές υποθέσεις.

Άρθρο 107
Αντικείμενο
Αντικείμενο του Μέρους Α’ του Βιβλίου Δεύτερου του Κώδικα Τοπικής Αυτοδιοίκησης είναι η θέσπιση του θεσμικού πλαισίου για τον προσδιορισμό:
α) των αρμοδιοτήτων του δημάρχου και του περιφερειάρχη,
β) των αντιδημάρχων, των αντιπεριφερειαρχών, του αναπληρωτή περιφερειάρχη και των αρμοδιοτήτων τους,
γ) του τρόπου λειτουργίας και των αρμοδιοτήτων του δημοτικού και του περιφερειακού συμβουλίου,
δ) του τρόπου λειτουργίας και των αρμοδιοτήτων της δημοτικής και της περιφερειακής επιτροπής,
ε) των διαμεσολαβητικών και συμβουλευτικών οργάνων των δήμων και των περιφερειών και των αρμοδιοτήτων τους,
στ) του τρόπου συμμετοχής των νέων στις τοπικές υποθέσεις, μέσω των συμβουλίων νέων,
ζ) των αιρετών οργάνων ενδοδημοτικής αποκέντρωσης των δήμων και των αρμοδιοτήτων τους και
η) της διαδικασίας διεξαγωγής συμβουλευτικών δημοτικών δημοψηφισμάτων.

ΚΕΦΑΛΑΙΟ Β’
ΑΙΡΕΤΑ ΟΡΓΑΝΑ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΔΗΜΩΝ ΚΑΙ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΩΝ ΚΑΙ ΑΙΡΕΤΑ ΟΡΓΑΝΑ ΕΝΔΟΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΑΠΟΚΕΝΤΡΩΣΗΣ

Άρθρο 108
Αιρετά όργανα διοίκησης δήμων και περιφερειών και αιρετά όργανα ενδοδημοτικής αποκέντρωσης
1. Αιρετά όργανα διοίκησης των δήμων είναι:
α) ο δήμαρχος,
β) το δημοτικό συμβούλιο,
γ) η δημοτική επιτροπή και
δ) η αποφασιστικού χαρακτήρα επιτροπή του δημοτικού συμβουλίου, σε δήμους με πάνω από διακόσιους χιλιάδες (200.000) κατοίκους.
2. Αιρετά όργανα ενδοδημοτικής αποκέντρωσης του δήμου είναι:
α) ο εκπρόσωπος δημοτικής κοινότητας, σε δημοτικές κοινότητες με πληθυσμό έως και τριακόσιους (300) κατοίκους,
β) ο πρόεδρος του συμβουλίου της δημοτικής κοινότητας και το συμβούλιο της δημοτικής κοινότητας, σε δημοτικές κοινότητες με πληθυσμό από τριακόσιους έναν (301) και άνω κατοίκους.
3. Αιρετά όργανα διοίκησης των περιφερειών είναι ο περιφερειάρχης, το περιφερειακό συμβούλιο, η περιφερειακή επιτροπή, καθώς και οι αποφασιστικού χαρακτήρα επιτροπές του περιφερειακού συμβουλίου.

Άρθρο 109
Αρμοδιότητες δημάρχου και περιφερειάρχη
1. Ο δήμαρχος και, αντίστοιχα, ο περιφερειάρχης, κατά την άσκηση των αρμοδιοτήτων τους, προασπίζουν το τοπικό δημόσιο συμφέρον και ενεργούν με γνώμονα τις αρχές της νομιμότητας, της διαφάνειας, της αμεροληψίας, της αποτελεσματικότητας, της χρηστής δημοσιονομικής διαχείρισης και της διασφάλισης της εδαφικής και κοινωνικής συνοχής της περιοχής αρμοδιότητάς τους.
2. Ο δήμαρχος έχει τις ακόλουθες αρμοδιότητες:
α) κατευθύνει την υλοποίηση του οικείου σχεδίου ανάπτυξης και τις δράσεις του δήμου για την προαγωγή της ποιότητας ζωής των δημοτών και των κατοίκων,
β) είναι προϊστάμενος των υπηρεσιών του δήμου. Ως προϊστάμενος όλου του προσωπικού, εκδίδει τις πράξεις που προβλέπουν οι σχετικές διατάξεις για τον διορισμό, τις κάθε είδους υπηρεσιακές μεταβολές και την άσκηση του πειθαρχικού ελέγχου,
γ) εκτελεί τις αποφάσεις του δημοτικού συμβουλίου, της αποφασιστικού χαρακτήρα επιτροπής του, καθώς και της δημοτικής επιτροπής,
δ) εκπροσωπεί τον δήμο δικαστικά και εξώδικα,
ε) υπογράφει τις συμβάσεις που συνάπτει ο δήμος,
στ) συνιστά ομάδες εργασίας και ομάδες διοίκησης έργου από μέλη του δημοτικού συμβουλίου, υπαλλήλους του οικείου δήμου, υπαλλήλους του δημόσιου τομέα ή ιδιώτες, για τη μελέτη και επεξεργασία θεμάτων του δήμου, και καθορίζει τον τρόπο οργάνωσης και λειτουργίας τους,
ζ) συγκροτεί συλλογικά όργανα, εφόσον η συγκρότησή τους δεν ανατίθεται από τον νόμο σε άλλα όργανα,
η) αποφασίζει, ως διατάκτης, για την έγκριση των δαπανών και τη διάθεση όλων των εγγεγραμμένων στον προϋπολογισμό πιστώσεων, συμπεριλαμβανομένων των πιστώσεων που εγγράφονται με αναμόρφωση, με την έκδοση της σχετικής απόφασης ανάληψης υποχρέωσης,
θ) εκδίδει βεβαιώσεις, σύμφωνα με τα επίσημα στοιχεία που διαχειρίζονται οι υπηρεσίες του δήμου, και άδειες που προβλέπονται από τις διατάξεις που διέπουν τις αρμοδιότητες του δήμου, εφόσον η έκδοσή τους δεν έχει αποδοθεί, από τον νόμο, σε υπηρεσία του δήμου,
ι) ορίζει τους μη αιρετούς εκπροσώπους του δήμου, όπου απαιτείται σύμφωνα με ειδικές διατάξεις, στις οποίες δεν προσδιορίζεται ρητά άλλος τρόπος ορισμού τους, και
ια) εκδίδει τα πιστοποιητικά δημοτολογίου και τις βεβαιώσεις μόνιμης κατοικίας.
3. Ο περιφερειάρχης κατευθύνει την υλοποίηση του σχεδίου περιφερειακής ανάπτυξης και έχει, κατ’ αναλογία και τις αρμοδιότητες των περ. α) έως ι) της παρ. 2.
4. Οι αρμοδιότητες της περ. β) σχετικά με την άσκηση πειθαρχικού ελέγχου και των περ. δ), ε) και η) της παρ. 2 είναι αμεταβίβαστες.
5. Ο δήμαρχος και, αντίστοιχα, ο περιφερειάρχης, ως διατάκτης, υποχρεούνται στην τήρηση των υποχρεώσεων που απορρέουν από τον ν. 4270/2014 (Α’ 143) και το π.δ. 80/2016 (Α’ 145). Ειδικότερα, υπό την ιδιότητα αυτή έχουν τις αρμοδιότητες ελέγχου, εποπτείας και καταλογισμού των υπόλογων, σύμφωνα με τα άρθρα 150 και 152 του ν. 4270/2014. Σε περίπτωση που έλαβαν μη νόμιμη απόφαση νομικής δέσμευσης, η οποία εκτελέστηκε, ευθύνονται μόνο για δόλο ή βαριά αμέλεια, σύμφωνα με την παρ. 4 του άρθρου 144 του ν. 4820/2021 (Α’ 130), περί μέτρου ευθύνης.
6. Όταν δημιουργείται άμεσος και προφανής κίνδυνος ή απειλείται άμεση ζημία των συμφερόντων του δήμου ή της περιφέρειας από την αναβολή λήψης απόφασης, ο δήμαρχος και, αντίστοιχα, ο περιφερειάρχης δύνανται να αποφασίσουν για θέματα που ανήκουν στην αρμοδιότητα της δημοτικής και, αντίστοιχα, της περιφερειακής επιτροπής. Στην περίπτωση αυτή οφείλουν να υποβάλουν προς έγκριση τη σχετική απόφασή τους, κατά την επόμενη συνεδρίαση της εν λόγω επιτροπής. Εάν η απόφαση δεν υποβληθεί στην επιτροπή κατά την επόμενη συνεδρίαση ή εάν δεν εγκριθεί από αυτή, παύει να ισχύει στο εξής.

Άρθρο 110
Ορισμός, αρμοδιότητες και αριθμός αντιδημάρχων
1. Τον δήμαρχο δύναται να επικουρούν αντιδήμαρχοι.
Ο αντιδήμαρχος είναι δημοτικός σύμβουλος που ανήκει στην παράταξη του δημάρχου, ορίζεται και ανακαλείται με απόφασή του. Σε περίπτωση ανεξαρτητοποίησης ή διαγραφής του από την παράταξη του δημάρχου, εκπίπτει αυτοδικαίως από το αξίωμα του αντιδημάρχου. Κατά τη διάρκεια της θητείας του, ο αντιδήμαρχος δεν μπορεί να εκλεγεί ή να είναι μέλος του προεδρείου του δημοτικού συμβουλίου του άρθρου 117, περί συγκρότησης και θητείας προεδρείου δημοτικού και περιφερειακού συμβουλίου.
2. Ο δήμαρχος, με την απόφαση ορισμού της παρ. 1, μεταβιβάζει στους αντιδημάρχους την άσκηση καθ’ ύλην ή/και κατά τόπο αρμοδιοτήτων του, με εξαίρεση αυτές που είναι αμεταβίβαστες, σύμφωνα με τις παρ. 4 και 5 του άρθρου 109, περί αρμοδιοτήτων δημάρχου και περιφερειάρχη. Στην ίδια απόφαση καθορίζονται η θητεία τους και η σειρά με την οποία αναπληρώνουν τον δήμαρχο, στις περιπτώσεις των παρ. 1 και 2 του άρθρου 113, περί αναπλήρωσης δημάρχου και περιφερειάρχη. Σε περίπτωση απουσίας ή κωλύματος αντιδημάρχου, οι αρμοδιότητές του ασκούνται από τον δήμαρχο ή άλλον αντιδήμαρχο που ορίζει ο δήμαρχος με την απόφαση της παρ. 1.
3. Η απόφαση του δημάρχου περί ορισμού αντιδημάρχου και μεταβίβασης σε αυτόν αρμοδιοτήτων, καθώς και η απόφαση ανάκλησης ορισμού ή μεταβίβασης αρμοδιοτήτων του, δημοσιεύονται αποκλειστικά με ανάρτηση στον ιστότοπο του προγράμματος «Διαύγεια» και στην ιστοσελίδα του δήμου.
4. Ο αριθμός των αντιδημάρχων ορίζεται ως εξής:
α) Σε δήμους με πληθυσμό έως πέντε χιλιάδες (5.000) κατοίκους ορίζονται έως τέσσερις (4) αντιδήμαρχοι.
β) Σε δήμους με πληθυσμό από πέντε χιλιάδες και έναν (5.001) έως είκοσι χιλιάδες (20.000) κατοίκους ορίζονται έως πέντε (5) αντιδήμαρχοι.
γ) Σε δήμους με πληθυσμό από είκοσι χιλιάδες και έναν (20.001) έως πενήντα χιλιάδες (50.000) κατοίκους ορίζονται έως έξι (6) αντιδήμαρχοι.
δ) Σε δήμους με πληθυσμό από πενήντα χιλιάδες και έναν (50.001) έως εκατό χιλιάδες (100.000) κατοίκους ορίζονται έως επτά (7) αντιδήμαρχοι.
ε) Σε δήμους με πληθυσμό από εκατό χιλιάδες και έναν (100.001) κατοίκους και άνω ορίζονται έως εννέα (9) αντιδήμαρχοι.
5. Για κάθε δημοτική ενότητα που εκτείνεται στην περιφέρεια ενός νησιωτικού δήμου και εφόσον πριν από την 1η Ιανουαρίου 2011 ήταν οργανισμός τοπικής αυτοδιοίκησης α’ βαθμού, ο δήμαρχος δύναται να ορίζει επιπρόσθετα του αριθμού αντιδημάρχων της παρ. 4 έναν (1) αντιδήμαρχο.
6. Ο αριθμός των αντιδημάρχων προσαυξάνεται κατά έναν (1), σε δήμους που αποτελούνται από πέντε (5) και άνω δημοτικές ενότητες. Στον αριθμό των δημοτικών ενοτήτων δεν περιλαμβάνονται οι δημοτικές ενότητες της παρ. 5.
7. Με την απόφαση της παρ. 1 και τηρουμένων των προϋποθέσεων του άρθρου αυτού, δύναται να ορίζονται άμισθοι αντιδήμαρχοι σε αριθμό που δεν υπερβαίνει το ένα τρίτο (1/3) του αριθμού των αντιδημάρχων της παρ. 4. Άμισθοι αντιδήμαρχοι δεν δύνανται να είναι τα πρόσωπα των παρ. 1 και 2 του άρθρου 294, περί άσκησης δημόσιου λειτουργήματος ή δημόσιων υπαλληλικών καθηκόντων δημάρχων, περιφερειαρχών, αναπληρωτών περιφερειαρχών, αντιδημάρχων, αντιπεριφερειαρχών, αναστολής επαγγελματικής και επιχειρηματικής δραστηριότητας περιφερειαρχών και ειδικής άδειας άνευ αποδοχών. Οι άμισθοι αντιδήμαρχοι δεν δικαιούνται αντιμισθίας, εξόδων παράστασης, οποιασδήποτε άλλης οικονομικής απολαβής ή ειδικής άδειας . .
Άρθρο 111
Ορισμός, αρμοδιότητες αναπληρωτή περιφερειάρχη και αντιπεριφερειαρχών, αριθμός αντιπεριφερειαρχών
1. Τον περιφερειάρχη δύναται να επικουρούν αντιπεριφερειάρχες, οι οποίοι ορίζονται και ανακαλούνται με απόφαση του περιφερειάρχη. Με όμοια απόφαση δύναται να ορίζεται και αναπληρωτής περιφερειάρχης, ο οποίος επικουρεί και αναπληρώνει τον περιφερειάρχη, σύμφωνα με τα οριζόμενα στο άρθρο 113, περί αναπλήρωσης δημάρχου και περιφερειάρχη, και στον οποίο ο περιφερειάρχης δύναται να μεταβιβάζει την άσκηση αρμοδιοτήτων σύμφωνα με την παρ. 3. Ο αναπληρωτής περιφερειάρχης δύναται να οριστεί πρόεδρος σε κάθε συλλογικό όργανο στο οποίο προβλέπεται ο ορισμός αντιπεριφερειάρχη ως προέδρου.
2. Αντιπεριφερειάρχης και αναπληρωτής περιφερειάρχης ορίζονται περιφερειακός σύμβουλος που ανήκει στην παράταξη του περιφερειάρχη και, σε περίπτωση ανεξαρτητοποίησης ή διαγραφής από την παράταξη αυτή, εκπίπτει αυτοδικαίως από το αξίωμα του αντιπεριφερειάρχη ή του αναπληρωτή περιφερειάρχη. Κατά τη διάρκεια της θητείας του, ο αντιπεριφερειάρχης και ο αναπληρωτής περιφερειάρχης δεν δύνανται να εκλεγούν ή να είναι μέλη του προεδρείου του περιφερειακού συμβουλίου.
3. Ο περιφερειάρχης με την απόφαση ορισμού της παρ. 1 μεταβιβάζει στους αντιπεριφερειάρχες την άσκηση, καθ’ ύλην ή/και κατά τόπο αρμοδιοτήτων του, με εξαίρεση αυτές που είναι αμεταβίβαστες, σύμφωνα με τις παρ. 4 και 5 του άρθρου 109, περί αρμοδιοτήτων δημάρχου και περιφερειάρχη. Στην ίδια απόφαση καθορίζονται η θητεία τους και η σειρά με την οποία οι αντιπεριφερειάρχες αναπληρώνουν τον περιφερειάρχη στις περιπτώσεις των παρ. 1 και 2 του άρθρου 113, εφόσον δεν έχει οριστεί αναπληρωτής περιφερειάρχης. Σε περίπτωση απουσίας ή κωλύματος αντιπεριφερειάρχη ή αναπληρωτή περιφερειάρχη, οι αρμοδιότητές του ασκούνται από τον περιφερειάρχη ή άλλον αντιπεριφερειάρχη που ορίζει ο περιφερειάρχης με την απόφαση της παρ. 1.
4. Ο αναπληρωτής περιφερειάρχης προηγείται κατά μία θέση στη σειρά προβαδίσματος των αντιπεριφερειαρχών κατά τις επίσημες εορτές και τελετές, σύμφωνα με την απόφαση του άρθρου 10 του ν.δ. 4260/1962 (Α΄186).
5. Η απόφαση του περιφερειάρχη, περί ορισμού αντιπεριφερειάρχη και αναπληρωτή περιφερειάρχη και μεταβίβασης σε αυτούς αρμοδιοτήτων, καθώς και η απόφαση ανάκλησης ορισμού ή μεταβίβασης αρμοδιοτήτων τους, δημοσιεύονται αποκλειστικά με ανάρτηση στον ιστότοπο του προγράμματος «Διαύγεια» και στην ιστοσελίδα της περιφέρειας.
6. Αντιπεριφερειάρχες δύναται να ορίζονται έως έξι (6) σε κάθε περιφέρεια, και ο αριθμός τους δύναται να προσαυξάνεται κατά τον αριθμό των περιφερειακών ενοτήτων της οικείας περιφέρειας, με εξαίρεση τις Περιφέρειες Ανατολικής Μακεδονίας και Θράκης, Βορείου Αιγαίου, Νοτίου Αιγαίου και Ιονίων Νήσων, στις οποίες ο αριθμός των αντιπεριφερειαρχών δύναται να προσαυξάνεται κατά τον αριθμό των νομών της οικείας περιφέρειας.
7. Ο περιφερειάρχης δύναται, με την απόφαση της παρ. 1, να ορίσει, επιπλέον του αριθμού της παρ. 6, έως τρεις (3) περιφερειακούς συμβούλους της παράταξής του ως άμισθους αντιπεριφερειάρχες. Άμισθοι αντιπεριφερειάρχες δεν δύνανται να είναι τα πρόσωπα των παρ. 1 και 2 του άρθρου 294, περί άσκησης δημόσιου λειτουργήματος ή δημόσιων υπαλληλικών καθηκόντων δημάρχων, περιφερειαρχών, αναπληρωτών περιφερειαρχών, αντιδημάρχων, αντιπεριφερειαρχών, αναστολής επαγγελματικής και επιχειρηματικής δραστηριότητας περιφερειαρχών και ειδικής άδειας άνευ αποδοχών.Οι άμισθοι αντιπεριφερειάρχες δεν δικαιούνται αντιμισθίας, εξόδων παράστασης,οποιασδήποτε άλλης οικονομικής απολαβής ή ειδικής άδειας.

Άρθρο 112
Εξουσιοδότηση υπογραφής δημάρχου και περιφερειάρχη
1. Ο δήμαρχος δύναται, με απόφασή του, να μεταβιβάζει σε:
α) αντιδήμαρχο,
β) δημοτικό σύμβουλο,
γ) πρόεδρο συμβουλίου δημοτικής κοινότητας,
δ) εκπρόσωπο δημοτικής κοινότητας,
ε) γενικό ή ειδικό γραμματέα του δήμου,
στ) προϊστάμενο δημοτικής υπηρεσίας ή
ζ) υπάλληλο του δήμου, μόνιμο ή με σχέση εργασίας ιδιωτικού δικαίου αορίστου ή ορισμένου χρόνου,
το δικαίωμα υπογραφής εγγράφων και πιστοποιητικών, τα οποία φέρουν την ένδειξη «με εντολή Δημάρχου». Την ίδια δυνατότητα εξουσιοδότησης υπογραφής στα πρόσωπα των περ. β) έως ζ), μετά από σύμφωνη γνώμη του δημάρχου, έχει ο αντιδήμαρχος για τις αρμοδιότητες που του έχουν μεταβιβαστεί.
2. Ο περιφερειάρχης δύναται, με απόφασή του, να μεταβιβάζει σε:
α) αναπληρωτή περιφερειάρχη,
β) αντιπεριφερειάρχη,
γ) περιφερειακό σύμβουλο,
δ) εκτελεστικό ή ειδικό γραμματέα της περιφέρειας,
ε) προϊστάμενο υπηρεσίας ή
στ) υπάλληλο της περιφέρειας, μόνιμο ή με σχέση εργασίας ιδιωτικού δικαίου αορίστου ή ορισμένου χρόνου, το δικαίωμα υπογραφής εγγράφων και πιστοποιητικών, τα οποία φέρουν την ένδειξη «με εντολή Περιφερειάρχη». Την ίδια δυνατότητα εξουσιοδότησης υπογραφής, μετά από σύμφωνη γνώμη του περιφερειάρχη, έχουν ο αναπληρωτής περιφερειάρχης σε πρόσωπα των περ. β) έως στ) και ο αντιπεριφερειάρχης σε πρόσωπα των περ. γ) έως στ) για τις αρμοδιότητες που τους έχουν μεταβιβαστεί.
3. Οι αποφάσεις των παρ. 1 και 2 δημοσιεύονται, αποκλειστικά, με ανάρτηση στον ιστότοπο του προγράμματος «Διαύγεια» και στην ιστοσελίδα του δήμου ή της περιφέρειας, αντίστοιχα. Όταν εκδίδονται από αντιδήμαρχο, αναπληρωτή περιφερειάρχη ή αντιπεριφερειάρχη, κοινοποιούνται υποχρεωτικά στον δήμαρχο ή τον περιφερειάρχη, αντίστοιχα.

Άρθρο 113
Αναπλήρωση δημάρχου και περιφερειάρχη
1. Όταν ο δήμαρχος απουσιάζει ή κωλύεται ή έχει τεθεί σε αργία, τον αναπληρώνει ένας από τους αντιδημάρχους με τη σειρά αναπλήρωσης που έχει ορίσει ο δήμαρχος, σύμφωνα με την παρ. 1 του άρθρου 110, περί ορισμού, αρμοδιοτήτων και αριθμού αντιδημάρχων. Αντίστοιχα, στις περιπτώσεις του πρώτου εδαφίου, τον περιφερειάρχη αναπληρώνει ο αναπληρωτής περιφερειάρχης ή, εφόσον δεν έχει οριστεί αναπληρωτής περιφερειάρχης, ένας από τους αντιπεριφερειάρχες με τη σειρά αναπλήρωσης που έχει ορίσει ο περιφερειάρχης, σύμφωνα με την παρ. 3 του άρθρου 111, περί ορισμού, αρμοδιοτήτων αναπληρωτή περιφερειάρχη και αντιπεριφερειαρχών και αριθμού αντιπεριφερειαρχών.
2. Αν ο δήμαρχος ή ο περιφερειάρχης παραιτηθεί, εκπέσει, αποβιώσει, παυθεί ή ακυρωθεί η εκλογή του, τα καθήκοντά του ασκεί, ώσπου να εκλεγεί νέος, σύμφωνα με το άρθρο 114, περί εκλογής νέου δημάρχου και νέου περιφερειάρχη, ένας από τους αντιδημάρχους ή αντίστοιχα ο αναπληρωτής περιφερειάρχης ή ένας από τους αντιπεριφερειάρχες σύμφωνα με το οριζόμενα στην παρ. 1.
3. Αν δεν έχει οριστεί αντιδήμαρχος προς αναπλήρωση του δημάρχου, η αναπλήρωση γίνεται από τον σύμβουλο της παράταξης του δημάρχου που έχει εκλεγεί κατά σειρά με τις περισσότερες ψήφους, σύμφωνα με την απόφαση του άρθρου 72, περί της επικύρωσης της εκλογής. Αν δεν έχει οριστεί αναπληρωτής περιφερειάρχης ή, ακολούθως, αντιπεριφερειάρχης προς αναπλήρωση του περιφερειάρχη, η αναπλήρωση γίνεται από τον σύμβουλο της παράταξης του περιφερειάρχη που έχει εκλεγεί κατά σειρά με τις περισσότερες ψήφους, σύμφωνα με την απόφαση του άρθρου 72 στη μεγαλύτερη σε πληθυσμό εκλογική περιφέρεια.
4. Ο αντιδήμαρχος ή αναπληρωτής περιφερειάρχης ή αντιπεριφερειάρχης, ο οποίος αναπληρώνει τον δήμαρχο ή τον περιφερειάρχη, αντίστοιχα, σύμφωνα με το παρόν, δύναται να ορίσει νέους αντιδημάρχους ή αντιπεριφερειάρχες για όσο χρόνο διαρκεί η αναπλήρωση, εφόσον: α) η θητεία τους λήξει κατά τη διάρκεια αναπλήρωσης του δημάρχου ή περιφερειάρχη ή β) η αργία του δημάρχου ή αντιπεριφεριειάρχη διαρκεί για διάστημα μεγαλύτερο του ενός (1) μήνα.

Άρθρο 114
Εκλογή νέου δημάρχου και νέου περιφερειάρχη
1. Αν μετά την εγκατάσταση των δημοτικών και περιφερειακών αρχών, η θέση του δημάρχου και, αντίστοιχα, του περιφερειάρχη μείνει κενή, λόγω ακύρωσης εκλογής, παραίτησης, έκπτωσης, θανάτου, ή παύσης, οι σύμβουλοι της παράταξής του συνέρχονται σε ειδική συνεδρίαση, μέσα σε προθεσμία δεκαπέντε (15) ημερών αφότου κενώθηκε η θέση, ύστερα από πρόσκληση του προσώπου που τον αναπληρώνει σύμφωνα με το άρθρο 113, περί αναπλήρωσης δημάρχου και περιφερειάρχη και εκλέγουν με μυστική ψηφοφορία και με την απόλυτη πλειοψηφία του συνολικού αριθμού των συμβούλων της παράταξης, έναν από αυτούς, ως δήμαρχο και, αντίστοιχα, περιφερειάρχη. Στη συνεδρίαση προεδρεύει το πρόσωπο που τη συγκάλεσε. Σε περίπτωση που ο παραιτηθείς δήμαρχος ή περιφερειάρχης δηλώσει την παραμονή του ως δημοτικός ή περιφερειακός σύμβουλος, σύμφωνα με το άρθρο 73, περί ορκωμοσίας αιρετών και εγκατάστασης και ανάληψης καθηκόντων, καθίσταται σύμβουλος μετά από την εκλογή νέου δημάρχου ή περιφερειάρχη και δεν μπορεί να συμμετάσχει στην ψηφοφορία εκλογής νέου δημάρχου ή αντίστοιχα περιφερειάρχη.
2. Αν κατά την ψηφοφορία της παρ. 1 δεν αναδειχθεί δήμαρχος ή, αντίστοιχα, περιφερειάρχης, διενεργείται στην ίδια συνεδρίαση δεύτερη ψηφοφορία, κατά την οποία εκλέγεται όποιος συγκεντρώσει τη σχετική πλειοψηφία των συμβούλων της παράταξης. Σε περίπτωση ισοψηφίας, διενεργείται κλήρωση μεταξύ των συμβούλων που ισοψήφησαν.
3. Μετά την ολοκλήρωση της ψηφοφορίας των παρ. 1 και 2, συντάσσεται πρακτικό περί εκλογής νέου δημάρχου ή περιφερειάρχη, το οποίο κοινοποιείται στο πρωτόκολλο του δήμου ή αντίστοιχα της περιφέρειας. Το πρακτικό εκλογής νέου δημάρχου ή περιφερειάρχη, ως εκτελεστή διοικητική πράξη, προσβάλλεται μόνο δικαστικά, με αίτηση ακύρωσης ενώπιον του Συμβουλίου της Επικρατείας.
4. Αν η συνεδρίαση ματαιωθεί, η διαδικασία επαναλαμβάνεται την επόμενη ημέρα, χωρίς την έκδοση πρόσκλησης, και εφαρμόζονται οι παρ. 1 και 2.
5. Αν η εκλογή ακυρωθεί, οι σύμβουλοι της παράταξης του δημάρχου και, αντίστοιχα, του περιφερειάρχη συνέρχονται πάλι για να εκλέξουν νέο δήμαρχο ή περιφερειάρχη, πέντε (5) ημέρες μετά την περιέλευση της ακυρωτικής απόφασης στο πρωτόκολλο του δήμου ή αντίστοιχα της περιφέρειας.
6. Σε περίπτωση κένωσης της θέσης του δημάρχου ή περιφερειάρχη κατά το χρονικό διάστημα που μεσολαβεί από την ανακήρυξη του επιτυχόντος και των επιλαχόντων συνδυασμών μέχρι την εγκατάσταση των νέων αυτοδιοικητικών αρχών, εφαρμόζεται η παρ. 8 του άρθρου 73.

Άρθρο 115
Συγκρότηση και λειτουργία δημοτικής και περιφερειακής παράταξης
1. Τα μέλη του δημοτικού συμβουλίου και, αντίστοιχα, τα μέλη του περιφερειακού συμβουλίου από την εγκατάστασή τους, σύμφωνα με το άρθρο 73, περί ορκωμοσίας αιρετών και εγκατάστασης και ανάληψης καθηκόντων ανήκουν σε παρατάξεις, ανάλογα με τον συνδυασμό με τον οποίο έχουν εκλεγεί.
2. Επικεφαλής της πλειοψηφούσας παράταξης είναι ο δήμαρχος και, αντίστοιχα, ο περιφερειάρχης. Επικεφαλής των λοιπών παρατάξεων της μειοψηφίας είναι ο σύμβουλος που ήταν υποψήφιος δήμαρχος και, αντίστοιχα, υποψήφιος περιφερειάρχης και, στην περίπτωση ακύρωσης της εκλογής του, θανάτου, παραίτησης, έκπτωσης, παύσης ή ανεξαρτητοποίησής του, ο σύμβουλος που εκλέγεται από την πλειοψηφία των συμβούλων της οικείας παράταξης. Η εκλογή νέου επικεφαλής παράταξης δεν ανακαλείται.
3. Για την αποδοτικότερη λειτουργία των παρατάξεων, η δημοτική και, αντίστοιχα, η περιφερειακή αρχή παραχωρεί σε αυτές κατάλληλα εξοπλισμένο χώρο και γραμματειακή υποστήριξη, εφόσον το επιτρέπουν οι υπηρεσιακές ανάγκες. Οι υπηρεσίες του δήμου και, αντίστοιχα, της περιφέρειας διευκολύνουν τη λειτουργία των παρατάξεων και χορηγούν στις παρατάξεις ηλεκτρονικές διευθύνσεις που είναι αναρτημένες στην ιστοσελίδα του δήμου και αντίστοιχα της περιφέρειας.

Άρθρο 116
Ανεξαρτητοποίηση και διαγραφή μελών δημοτικής και περιφερειακής παράταξης
1. Οι δημοτικοί και, αντίστοιχα, οι περιφερειακοί σύμβουλοι έχουν απεριόριστο το δικαίωμα γνώμης και ψήφου κατά συνείδηση.
2. Μέλος του δημοτικού και, αντίστοιχα, του περιφερειακού συμβουλίου δύναται, με γραπτή δήλωσή του προς το προεδρείο, να ανεξαρτητοποιηθεί από την παράταξη στην οποία ανήκει. Η δήλωση ανεξαρτητοποίησης δεν ανακαλείται.
3. Είναι δυνατή η διαγραφή δημοτικού ή περιφερειακού συμβούλου από την παράταξή του, με απόφαση του επικεφαλής της, η οποία κοινοποιείται στον πρόεδρο του δημοτικού ή του περιφερειακού συμβουλίου, αντίστοιχα, και δεν ανακαλείται.
4. Το μέλος του δημοτικού και, αντίστοιχα, του περιφερειακού συμβουλίου που ανεξαρτητοποιήθηκε ή διαγράφηκε από την παράταξή του, δεν μπορεί να εξακολουθήσει να είναι μέλος του προεδρείου ή της δημοτικής και, αντίστοιχα, της περιφερειακής επιτροπής ή των άλλων αποφασιστικών επιτροπών του συμβουλίου και λοιπών συλλογικών οργάνων των πάσης φύσεως νομικών προσώπων, κληροδοτημάτων και σωματείων, εφόσον την ιδιότητα αυτή απέκτησε ή εκλέχτηκε σε αυτή ως μέλος της παράταξης από την οποία ανεξαρτητοποιήθηκε ή διαγράφηκε.
5. Το μέλος του δημοτικού και αντίστοιχα του περιφερειακού συμβουλίου που ανεξαρτητοποιήθηκε ή διαγράφηκε από την παράταξή του, δεν μπορεί να ενταχθεί σε άλλη υφιστάμενη παράταξη, με εξαίρεση την παρ. 6.
6. Δημοτικοί και περιφερειακοί σύμβουλοι που διαγράφηκαν ή ανεξαρτητοποιήθηκαν, με εξαίρεση τυχόν επικεφαλής παρατάξεων της μειοψηφίας που ανεξαρτητοποιήθηκαν, καθώς και τον πρώην δήμαρχο ή περιφερειάρχη που παραμένει σύμβουλος, σύμφωνα με το τελευταίο εδάφιο της παρ. 1 του άρθρου 114, περί εκλογής νέου δημάρχου και νέου περιφερειάρχη, μπορούν να συγκροτήσουν νέα παράταξη μειοψηφίας, με κοινή δήλωσή τους προς το προεδρείο, εφόσον τα μέλη της είναι πάνω από το ένα τέταρτο (1/4) του συνολικού αριθμού μελών του συμβουλίου. Στη δήλωση αναφέρεται και το όνομα της νέας παράταξης, με τον επικεφαλής. Η νέα παράταξη μειοψηφίας λύεται αυτοδικαίως, εάν απωλέσει το ανωτέρω ποσοστό. Η νέα παράταξη της μειοψηφίας δεν μπορεί, καθ’ όλη τη διάρκεια της δημοτικής και περιφερειακής περιόδου, να καταστεί παράταξη της πλειοψηφίας, ακόμα και εάν τα μέλη της είναι περισσότερα από τα μέλη της παράταξης του δημάρχου ή του περιφερειάρχη, αντίστοιχα.
7. Σε περίπτωση κένωσης θέσης στο προεδρείο του δημοτικού και, αντίστοιχα, του περιφερειακού συμβουλίου ή νέας συγκρότησής του, κατά τη δεύτερη θητεία, η νέα παράταξη της μειοψηφίας δύναται να εκλέξει μέλος, εφόσον καταστεί δεύτερη ή τρίτη σε εκλογική δύναμη παράταξη. Αντίστοιχα, η νέα παράταξη της μειοψηφίας δύναται να εκλέξει μέλος σε περίπτωση που εξαντληθούν τα αναπληρωματικά μέλη από το σύνολο των παρατάξεων της μειοψηφίας στη δημοτική ή περιφερειακή επιτροπή ή σε αποφασιστική επιτροπή του δημοτικού ή αντίστοιχα του περιφερειακού συμβουλίου, σύμφωνα με την παρ. 6 του άρθρου 137, περί εκλογής μελών δημοτικής και περιφερειακής επιτροπής, καθώς και σε περίπτωση νέας συγκρότησής τους κατά τη δεύτερη θητεία.

ΚΕΦΑΛΑΙΟ Γ’
ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΚΑΙ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ

Άρθρο 117
Συγκρότηση και θητεία προεδρείου δημοτικού και περιφερειακού συμβουλίου
1. Η συγκρότηση του προεδρείου είναι προϋπόθεση νόμιμης λειτουργίας και λήψης αποφάσεων του δημοτικού και, αντίστοιχα, του περιφερειακού συμβουλίου.
2. Το προεδρείο συγκροτείται από τον πρόεδρο, τον αντιπρόεδρο και τον γραμματέα, ως εξής:
α) Ο πρόεδρος προέρχεται από την παράταξη του δημάρχου και, αντίστοιχα, του περιφερειάρχη.
β) Ο αντιπρόεδρος προέρχεται από την πρώτη σε αριθμό συμβούλων παράταξη της μειοψηφίας.
γ) Ο γραμματέας προέρχεται από τη δεύτερη σε αριθμό συμβούλων παράταξη της μειοψηφίας. Αν δεν υπάρχουν άλλες παρατάξεις, πλην αυτών των περ. α) και β), ο γραμματέας προέρχεται από την παράταξη της περ. α).
3. Το αξίωμα του προέδρου του συμβουλίου δεν μπορεί να συντρέχει ταυτόχρονα με άλλο αιρετό αξίωμα ή θέση διοίκησης στον δήμο και, αντίστοιχα στην περιφέρεια και συνιστά κώλυμα συμμετοχής του ως μέλους στη δημοτική επιτροπή και, αντίστοιχα, την περιφερειακή επιτροπή και τις αποφασιστικές επιτροπές του δημοτικού ή περιφερειακού συμβουλίου.
4. Το προεδρείο έχει συνολική θητεία τριάντα (30) μηνών. Τα μέλη του εκλέγονται από το δημοτικό και, αντίστοιχα, το περιφερειακό συμβούλιο για δύο (2) επιμέρους θητείες, σύμφωνα με τη διαδικασία του άρθρου 118, περί της διαδικασίας εκλογής μελών του προεδρείου του δημοτικού και του περιφερειακού συμβουλίου. Το συμβούλιο εκλέγει τα μέλη της πρώτης θητείας του προεδρείου έως την εβδόμη (7η) Ιανουαρίου του έτους έναρξης της αυτοδιοικητικής περιόδου και της δεύτερης θητείας του έως την εβδόμη (7η) Ιουλίου του τρίτου (3ου) έτους αυτής. Αν, για οποιονδήποτε λόγο, το συμβούλιο δεν συνεδριάσει στις ανωτέρω προθεσμίες, συνέρχεται χωρίς πρόσκληση, για την πρώτη θητεία του προεδρείου την ογδόη (8η) Ιανουαρίου του έτους έναρξης της αυτοδιοικητικής περιόδου στις οκτώ (8) μετά μεσημβρίαν, στην αίθουσα συνεδριάσεών του, και για τη δεύτερη θητεία του την ογδόη (8η) Ιουλίου του τρίτου έτους της αυτοδιοικητικής περιόδου στις οκτώ (8) μετά μεσημβρίαν, αντίστοιχα.

Άρθρο 118
Διαδικασία εκλογής μελών προεδρείου δημοτικού και περιφερειακού συμβουλίου
1. Το δημοτικό και, αντίστοιχα, το περιφερειακό συμβούλιο συνέρχονται για την εκλογή των μελών του προεδρείου τους σε ειδική δημόσια συνεδρίαση, ύστερα από πρόσκληση του συμβούλου της παράταξης του δημάρχου που έχει εκλεγεί κατά σειρά με τις περισσότερες ψήφους, σύμφωνα με την απόφαση του άρθρου 72, περί επικύρωσης της εκλογής, και για τις περιφέρειες του συμβούλου της παράταξης του περιφερειάρχη που έχει εκλεγεί, κατά σειρά, με τους περισσότερους σταυρούς προτίμησης, σύμφωνα με το άρθρο 72, στη μεγαλύτερη σε πληθυσμό εκλογική περιφέρεια. Η πρόσκληση κοινοποιείται στους συμβούλους, τουλάχιστον, σαράντα οκτώ (48) ώρες πριν από την έναρξη της συνεδρίασης. Στη συνεδρίαση αυτή προεδρεύει ο σύμβουλος που συγκάλεσε το συμβούλιο, ο οποίος αναθέτει προσωρινά καθήκοντα γραμματέα του συμβουλίου σε έναν (1) από τους υπαλλήλους του δήμου και, αντίστοιχα, της περιφέρειας. Αν ο σύμβουλος της παράταξης του δημάρχου ή, αντίστοιχα, του περιφερειάρχη απουσιάζει, τα καθήκοντα του προέδρου της συνεδρίασης ασκεί ο επόμενος κατά σειρά επιτυχίας σύμβουλος της παράταξης του δημάρχου ή, αντίστοιχα, του περιφερειάρχη, σύμφωνα με τις προϋποθέσεις του πρώτου εδαφίου. Κατά τη δεύτερη θητεία, έως την εβδόμη (7η) Ιουλίου του τρίτου (3ου) έτους της αυτοδιοικητικής περιόδου, το συμβούλιο συνέρχεται για την ανάδειξη νέου προεδρείου, με πρόσκληση του υφιστάμενου προέδρου, ο οποίος και προεδρεύει στη συνεδρίαση.
2. Ο επικεφαλής της κάθε παράταξης των περ. α), β) και γ) της παρ. 2 του άρθρου 117, περί συγκρότησης και θητείας του προεδρείου του δημοτικού και του περιφερειακού συμβουλίου, με δήλωσή του προς τον προεδρεύοντα σύμβουλο, η οποία επιδίδεται πριν από την έναρξη της συνεδρίασης, υποδεικνύει τον σύμβουλο της παράταξής του, ο οποίος προτείνεται προς το συμβούλιο ως υποψήφιο μέλος του προεδρείου. Αν για οποιαδήποτε από τις ανωτέρω θέσεις δεν υπάρξει υποψηφιότητα που προέρχεται από την αντίστοιχη παράταξη, τότε ο δήμαρχος και, αντίστοιχα, ο περιφερειάρχης προτείνουν σύμβουλο της παράταξής τους ως υποψήφιους για το αξίωμα αυτό.
3. Ο πρόεδρος, ο αντιπρόεδρος και ο γραμματέας του δημοτικού και, αντίστοιχα, του περιφερειακού συμβουλίου, εκλέγονται χωριστά και με φανερή ψηφοφορία, σύμφωνα με την ακόλουθη διαδικασία:
Υποψήφιος για κάθε αξίωμα εκλέγεται όποιος συγκεντρώσει την απόλυτη πλειοψηφία του συνόλου των μελών του συμβουλίου.
Εάν κανείς από τους υποψηφίους δεν συγκεντρώσει την απόλυτη πλειοψηφία, τότε η ψηφοφορία επαναλαμβάνεται στην ίδια συνεδρίαση.
Εάν και κατά τη δεύτερη ψηφοφορία δεν συγκεντρωθεί η απόλυτη πλειοψηφία του συνόλου των μελών του συμβουλίου ή υπάρξει ισοψηφία, τότε στην ίδια συνεδρίαση διενεργείται και τρίτη ψηφοφορία. Κατά την τρίτη ψηφοφορία εκλέγεται ο σύμβουλος τον οποίο πρότεινε ο επικεφαλής της παράταξής του, υπό την προϋπόθεση ότι έλαβε τουλάχιστον τις ψήφους του ενός τετάρτου (1/4) του όλου αριθμού των μελών του συμβουλίου.
4. Αν δεν επιτευχθεί εκλογή για οποιονδήποτε λόγο ή η συνεδρίαση ματαιωθεί, επειδή δεν σχηματίστηκε απαρτία, η συνεδρίαση επαναλαμβάνεται την αμέσως επόμενη Κυριακή από τις ημερομηνίες της παρ. 4 του άρθρου 117, κατ’ αντιστοιχία. Αν και στη δεύτερη συνεδρίαση δεν επιτευχθεί εκλογή ή η συνεδρίαση ματαιωθεί, επειδή δεν σχηματίστηκε απαρτία, θεωρείται ότι εκλέγονται, ανάλογα με την περίπτωση, οι σύμβουλοι που είναι μέλη της αντίστοιχης παράταξης της παρ. 2 του άρθρου 117 και έλαβαν κατά σειρά τους περισσότερους σταυρούς προτίμησης, σύμφωνα με το πρώτο εδάφιο της παρ. 1. Αν δεν υπάρχουν σύμβουλοι των παρατάξεων που προβλέπονται στην παρ. 2 του άρθρου 117, οι θέσεις καταλαμβάνονται από τους συμβούλους της παράταξης του δημάρχου και αντίστοιχα του περιφερειάρχη, που έλαβαν κατά σειρά τους περισσότερους σταυρούς προτίμησης, σύμφωνα με το πρώτο εδάφιο της παρ. 1.
5. Τα πρακτικά της εκλογής αναρτώνται μέσα σε προθεσμία πέντε (5) ημερών από τη διενέργειά της στο πληροφοριακό σύστημα ελέγχου νομιμότητας τοπικής αυτοδιοίκησης του άρθρου 672, περί του πληροφοριακού συστήματος ελέγχου νομιμότητας οργανισμών τοπικής αυτοδιοίκησης, προκειμένου να διενεργηθεί ο υποχρεωτικός έλεγχος νομιμότητας. Η Αυτοτελής Υπηρεσία Ελέγχου των Οργανισμών Τοπικής Αυτοδιοίκησης (Α.Υ.Ε. Ο.Τ.Α.) ελέγχει τη νομιμότητα της πράξης και ο Επόπτης εκδίδει απόφαση μέσα σε αποκλειστική προθεσμία πέντε (5) ημερών από την ανάρτηση και ταυτόχρονη ανάθεσή της στην Α.Υ.Ε. Ο.Τ.Α.
6. Αν ακυρωθεί οποιαδήποτε εκλογή για τα ανωτέρω αξιώματα, επαναλαμβάνεται σύμφωνα με τη διαδικασία των προηγούμενων παραγράφων εντός τριών (3) ημερών από την παραλαβή στο πρωτόκολλο του δήμου ή αντίστοιχα της περιφέρειας, της ακυρωτικής απόφασης του Επόπτη Νομιμότητας.
7. Τα πρακτικά της εκλογής, μετά τον έλεγχο νομιμότητας από τον Επόπτη Νομιμότητας, αναρτώνται στην ιστοσελίδα του δήμου και αντίστοιχα της περιφέρειας και στον ιστότοπο του προγράμματος «Διαύγεια».

Άρθρο 119
Εκλογή μελών προεδρείου δημοτικού και περιφερειακού συμβουλίου σε περίπτωση παραίτησης ή κενής θέσης μέλους του
1. Η παραίτηση από τα αξιώματα του προεδρείου του δημοτικού και, αντίστοιχα, του περιφερειακού συμβουλίου, υποβάλλεται στο συμβούλιο και γίνεται οριστική, αφότου πληρωθεί η αντίστοιχη θέση, με εκλογή, ενώ το μέλος του προεδρείου συνεχίζει, έως τότε, να ασκεί τα καθήκοντά του. Ο παραιτούμενος από το αξίωμα μέλους του προεδρείου παραμένει σύμβουλος. Σε ειδική δημόσια συνεδρίαση, η οποία πραγματοποιείται μετά από την υποβολή της παραίτησης και το αργότερο εντός τριών (3) ημερών από την υποβολή της, το συμβούλιο προβαίνει, κατά περίπτωση, στην εκλογή νέου προέδρου, αντιπροέδρου ή γραμματέα, για το υπόλοιπο της θητείας, με τη διαδικασία των παρ. 2 έως 7 του άρθρου 118, περί διαδικασίας εκλογής μελών προεδρείου δημοτικού και περιφερειακού συμβουλίου και υπό τις προϋποθέσεις της παρ. 2 του άρθρου 117, περί συγκρότησης και θητείας προεδρείου δημοτικού και περιφερειακού συμβουλίου.
2. Αν μείνει κενή η θέση προέδρου, αντιπροέδρου ή γραμματέα του συμβουλίου, λόγω έκπτωσης ή θανάτου ή ανεξαρτητοποίησης ή διαγραφής από την παράταξη ή επειδή κάποιο μέλος του προεδρείου τελεί σε κατάσταση αργίας για διάστημα πέραν του ενός (1) μήνα, το συμβούλιο συνέρχεται σε ειδική δημόσια συνεδρίαση για την εκλογή νέου κατά περίπτωση προέδρου, αντιπροέδρου ή γραμματέα, εντός τριών (3) ημερών από την τέλεση του γεγονότος και για το υπόλοιπο της θητείας. Για την εκλογή ακολουθείται η διαδικασία των παρ. 2 έως 7 του άρθρου 118 και τηρούνται οι προϋποθέσεις της παρ. 2 του άρθρου 117.
3. Εάν οι περιπτώσεις της παρ. 1 και 2 αφορούν τον πρόεδρο του συμβουλίου, η πρόσκληση για την εκλογή νέου προέδρου αποστέλλεται από τον σύμβουλο που προβλέπεται στο πρώτο εδάφιο της παρ. 1 του άρθρου 118, ο οποίος και προεδρεύει της ειδικής συνεδρίασης.

Άρθρο 120
Αρμοδιότητες δημοτικού και περιφερειακού συμβουλίου
1.Το δημοτικό και το περιφερειακό συμβούλιο, αντίστοιχα:
α) Αποφασίζουν για όλα τα θέματα που αφορούν στον δήμο και στην περιφέρεια, αντίστοιχα, εκτός από εκείνα που:
αα) ανήκουν από τον νόμο στην αρμοδιότητα του δημάρχου και του περιφερειάρχη, αντίστοιχα, ή σε άλλο όργανο του δήμου και, αντίστοιχα, της περιφέρειας ή
αβ) το συμβούλιο έχει μεταβιβάσει στη δημοτική επιτροπή, και αντίστοιχα, στην περιφερειακή επιτροπή ή σε επιτροπή αποφασιστικού χαρακτήρα του δημοτικού ή περιφερειακού συμβουλίου, με απόφασή του, η οποία λαμβάνεται με την απόλυτη πλειοψηφία των παρόντων.
β) Για θέματα ιδιαίτερα σοβαρά, με ειδική αιτιολογία και με την απόλυτη πλειοψηφία του συνόλου των μελών του, δύνανται να αποφασίζουν ότι θα ασκήσουν τα ίδια αρμοδιότητες της δημοτικής και, αντίστοιχα, της περιφερειακής επιτροπής ή της αποφασιστικού χαρακτήρα επιτροπής τους.
γ) Καταρτίζουν με την απόλυτη πλειοψηφία του συνόλου των μελών τους τον κανονισμό λειτουργίας τους. Ο κανονισμός λειτουργίας τους ψηφίζεται εντός τριών (3) μηνών μετά από την έναρξη της αυτοδιοικητικής περιόδου και τροποποιείται όποτε το αποφασίσει το συμβούλιο, με την ίδια πλειοψηφία.
δ) Γνωμοδοτούν όποτε δημόσιες αρχές ή αρμόδια όργανα ζητούν τη γνώμη τους και εκφράζουν τις θέσεις τους σε θέματα τοπικού ενδιαφέροντος.
2. Ένα (1) μήνα πριν από τη διενέργεια των εκλογών και μέχρι την εγκατάσταση των νέων αυτοδιοικητικών αρχών, το δημοτικό και το περιφερειακό συμβούλιο, αντίστοιχα, αποφασίζουν μόνο για θέματα που αναφέρονται σε έκτακτες περιπτώσεις εξαιρετικά επείγουσας και απρόβλεπτης ανάγκης, καθώς και για θέματα που αφορούν στην υλοποίηση συγχρηματοδοτούμενων έργων.

Άρθρο 121
Τρόπος και τόπος συνεδρίασης δημοτικού και περιφερειακού συμβουλίου
Το δημοτικό και το περιφερειακό συμβούλιο, αντίστοιχα, με απόφαση του προέδρου τους, δύνανται να συνεδριάζουν:
α) δια ζώσης στο κατάστημα της έδρας του δήμου ή της περιφέρειας ή και εκτός αυτού, σε τόπο εντός της χωρικής έκτασης του δήμου και, αντίστοιχα, της περιφέρειας, ή
β) με τηλεδιάσκεψη, με κάθε πρόσφορο μέσο ηλεκτρονικών επικοινωνιών, ή
γ) με μικτό τρόπο, διά ζώσης και με τηλεδιάσκεψη.

Άρθρο 122
Δημοσιότητα συνεδριάσεων δημοτικού και περιφερειακού συμβουλίου
1. Ο δημόσιος χαρακτήρας της συνεδρίασης του δημοτικού και του περιφερειακού συμβουλίου, αντίστοιχα, καθώς και η δυνατότητα πρόσβασης και παρουσίας των δημοτών, κατοίκων και φορέων της τοπικής κοινωνίας σε αυτή, διασφαλίζονται τόσο στη δια ζώσης, όσο και στη συνεδρίαση με τηλεδιάσκεψη.
2. Είναι υποχρεωτική η ταυτόχρονη μετάδοση της συνεδρίασης, εφόσον διεξάγεται δημόσια, με ανάρτηση σχετικού συνδέσμου στην ιστοσελίδα του δήμου και, αντίστοιχα, της περιφέρειας, ή σε μέσα κοινωνικής δικτύωσης του δήμου και της περιφέρειας, εφόσον υπάρχουν.
3. Η συνεδρίαση δεν δύναται να διεξαχθεί και να μεταδοθεί δημόσια, αν αυτό αποφασιστεί με πλειοψηφία των τριών πέμπτων (3/5) του συνολικού αριθμού των μελών του δημοτικού και του περιφερειακού συμβουλίου, η οποία αιτιολογείται ειδικά και απαγγέλλεται σε δημόσια συνεδρίαση.
4. Στους δημοσιογράφους και γενικά σε όλα τα μέσα μαζικής ενημέρωσης, παρέχεται κάθε διευκόλυνση, σύμφωνα με τo άρθρο 28 του ν. 4624/2019 (Α’ 137), περί επεξεργασίας και ελευθερίας έκφρασης και πληροφόρησης. Επιτρέπεται η ραδιοφωνική και τηλεοπτική κάλυψη των συνεδριάσεων του δημοτικού και του περιφερειακού συμβουλίου, αντίστοιχα, με απόφαση του προέδρου του, υπό την επιφύλαξη της παρ. 3.
5. Κατά τη διάρκεια της δημόσιας συνεδρίασης διασφαλίζεται η προηγούμενη προσήκουσα ενημέρωση των μελών του συμβουλίου, των συμμετεχόντων και παρακολουθούντων ότι η δημόσια συνεδρίαση μεταδίδεται διαδικτυακά και λαμβάνει χώρα επεξεργασία δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα εικόνας και φωνής. Εάν κάποιος από τους συμμετέχοντες δεν επιθυμεί την επεξεργασία των ανωτέρω δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα παρέχεται εναλλακτικός τρόπος υποβολής ερώτησης και μέριμνα για τη μη μετάδοση της φωνής ή της εικόνας του στο διαδίκτυο. Οι δήμοι και οι περιφέρειες ενεργούν ως αυτοτελώς υπεύθυνοι επεξεργασίας για τα δεδομένα που εισάγουν και διαχειρίζονται στο πλαίσιο των αρμοδιοτήτων τους. Η τήρηση των δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα λαμβάνει χώρα μόνο για το απολύτως αναγκαίο χρονικό διάστημα για την επίτευξη του σκοπού της επεξεργασίας. Μετά την παρέλευση του διαστήματος αυτού, τα δεδομένα διαγράφονται ή ανωνυμοποιούνται, εκτός εάν η περαιτέρω τήρησή τους επιβάλλεται από ειδική διάταξη νόμου ή από υποχρέωση αρχειοθέτησης σύμφωνα με την κείμενη νομοθεσία.

Άρθρο 123
Χρόνος σύγκλησης δημοτικού και περιφερειακού συμβουλίου
1. Το δημοτικό και το περιφερειακό συμβούλιο, αντίστοιχα, συνεδριάζουν, ύστερα από πρόσκληση του προέδρου τους τουλάχιστον μία (1) φορά τον μήνα, καθώς και όποτε το ζητήσει ο δήμαρχος ή η δημοτική επιτροπή ή η αποφασιστικού χαρακτήρα επιτροπή του δημοτικού συμβουλίου για τους δήμους και αντίστοιχα, ο περιφερειάρχης, ή η περιφερειακή επιτροπή ή οι αποφασιστικού χαρακτήρα επιτροπές του περιφερειακού συμβουλίου για τις περιφέρειες.
2. Η αδικαιολόγητη παράλειψη του προέδρου, για δύο (2) συνεχείς φορές, να καλέσει το συμβούλιο με οποιονδήποτε τρόπο σύμφωνα με την παρ. 1, συνιστά σοβαρή παράβαση καθήκοντος, για την οποία εφαρμόζεται η πειθαρχική διαδικασία του άρθρου 713, περί πειθαρχικής διαδικασίας.

Άρθρο 124
Πρόσκληση για σύγκληση δημοτικού και περιφερειακού συμβουλίου σε τακτική συνεδρίαση
1. Το δημοτικό και το περιφερειακό συμβούλιο, αντίστοιχα, συνεδριάζουν, ύστερα από γραπτή πρόσκληση του προέδρου τους, στην οποία αναγράφονται ο τρόπος, ο χρόνος, ο τόπος σύγκλησης της συνεδρίασης, καθώς και τα θέματα της ημερήσιας διάταξης.
2. Η πρόσκληση αναρτάται αυθημερόν στην ιστοσελίδα του δήμου και της περιφέρειας, αντίστοιχα, και κοινοποιείται στους συμβούλους, με μήνυμα ηλεκτρονικού ταχυδρομείου τρεις (3) τουλάχιστον πλήρεις ημέρες πριν από την ημέρα της συνεδρίασης μαζί με τις εισηγήσεις των αρμόδιων υπηρεσιών, με εξαίρεση την περίπτωση κατεπείγουσας συνεδρίασης του άρθρου 125, περί πρόσκλησης για σύγκληση δημοτικού και περιφερειακού συμβουλίου σε κατεπείγουσα συνεδρίαση και της συζήτησης θέματος εκτός ημερήσιας διάταξης της παρ. 3 του άρθρου 126, περί του περιεχομένου ημερήσιας διάταξης συνεδρίασης δημοτικού και περιφερειακού συμβουλίου.
Όταν στα θέματα της ημερήσιας διάταξης περιλαμβάνονται αιτήσεις, αναφορές ή προτάσεις δημοτών και κατοίκων, ενημερώνονται με μήνυμα ηλεκτρονικού ταχυδρομείου και οι ενδιαφερόμενοι δημότες και κάτοικοι τουλάχιστον μία (1) ημέρα πριν από τη συνεδρίαση.
3. Η συνεδρίαση δεν είναι νόμιμη αν δεν έχει προσκληθεί, καθόλου ή εγκαίρως, έστω και ένα μέλος του συμβουλίου, εκτός και αν το μέλος αυτό είναι παρόν και δεν αντιλέγει για την πραγματοποίηση της συνεδρίασης. Στις συνεδριάσεις του συμβουλίου προσκαλούνται ο δήμαρχος και ο περιφερειάρχης, αντίστοιχα, αλλιώς η συνεδρίαση είναι άκυρη.
4. Ο πρόεδρος έχει το δικαίωμα να καλεί στη συνεδρίαση υπαλλήλους, εκπροσώπους φορέων ή ιδιώτες, καθώς και τον συμπαραστάτη του δημότη και της επιχείρησης για τους δήμους και τον περιφερειακό συμπαραστάτη του πολίτη και της επιχείρησης για τις περιφέρειες, αντίστοιχα, του άρθρου 152, περί συμπαραστάτη του δημότη και της επιχείρησης και του περιφερειακού συμπαραστάτη του πολίτη και της επιχείρησης, προκειμένου να συμβάλλουν με τις τοποθετήσεις τους στην καλύτερη διαμόρφωση της απόφασης. Ο πρόεδρος του δημοτικού συμβουλίου καλεί υποχρεωτικά και τον πρόεδρο συμβουλίου νέων, σύμφωνα με την παρ. 2 του άρθρου 160, περί προέδρου και λειτουργίας συμβουλίου νέων.
5. Αν, μετά από την αποστολή της πρόσκλησης, προκύψουν λόγοι ανωτέρας βίας για τους οποίους δεν μπορεί να πραγματοποιηθεί η συνεδρίαση, είναι δυνατόν ο πρόεδρος να την αναβάλει ή ακόμα και να τη ματαιώσει, αναφέροντας τους λόγους που το επιβάλλουν. Σε περίπτωση αναβολής, η συνεδρίαση δύναται να πραγματοποιηθεί με τα ίδια θέματα της ημερήσιας διάταξης, μετά την άρση των λόγων αναβολής, και σε χρόνο όχι μεγαλύτερο των τριών (3) ημερών από την αρχική ορισθείσα ημερομηνία πραγματοποίησης της συνεδρίασης. Διαφορετικά η συνεδρίαση ματαιώνεται και εκδίδεται πρακτικό ματαίωσής της.

Άρθρο 125
Πρόσκληση για σύγκληση δημοτικού και περιφερειακού συμβουλίου σε κατεπείγουσα συνεδρίαση
1. Σε κατεπείγουσες περιπτώσεις, η πρόσκληση για σύγκληση δημοτικού ή περιφερειακού συμβουλίου δύναται να κοινοποιηθεί από τον πρόεδρο ακόμα και την ημέρα της συνεδρίασης, εφόσον αναρτηθεί, αυθημερόν, στην οικεία ιστοσελίδα και αποσταλεί σχετικό μήνυμα ηλεκτρονικού ταχυδρομείου. Στην περίπτωση αυτή, στην πρόσκληση αναφέρεται ο λόγος για τον οποίο η συνεδρίαση έχει κατεπείγοντα χαρακτήρα. Το συμβούλιο αποφασίζει, με την απόλυτη πλειοψηφία του συνόλου των μελών του, τα θέματα που κρίνονται ως κατεπείγοντα, προκειμένου να ακολουθήσει η συζήτησή τους και η λήψη απόφασης.
2. Σε κατεπείγουσες περιπτώσεις και εφόσον ανακύπτουν θέματα για τα οποία είναι αναγκαία η άμεση λήψη απόφασης και βάσιμα πιθανολογείται κίνδυνος εκ της αναβολής, στην πρόσκληση, αντί τόπου, είναι δυνατό να αναφέρεται ότι η συνεδρίαση θα πραγματοποιηθεί δια περιφοράς. Στην πρόσκληση προσδιορίζονται και η διαδικασία διεξαγωγής της, δηλαδή με ηλεκτρονικό ταχυδρομείο ή γραπτό μήνυμα κινητής τηλεφωνίας ή τηλεφωνικώς, καθώς και το χρονικό διάστημα κατά το οποίο οι σύμβουλοι δύνανται να αποστέλλουν τις απόψεις τους και την ψήφο τους επί της πρότασης που τίθεται σε ψηφοφορία. Για τη νομιμότητα της διά περιφοράς διαδικασίας, είναι απαραίτητη η συμμετοχή τουλάχιστον των δύο τρίτων (2/3) των μελών του συμβουλίου. Οι αποφάσεις που λαμβάνονται στη δια περιφοράς συνεδρίαση λαμβάνονται με την απόλυτη πλειοψηφία του συνολικού αριθμού των μελών του συμβουλίου, εκτός αν ορίζεται μεγαλύτερη πλειοψηφία για τη λήψη της συγκεκριμένης απόφασης. Οι αποφάσεις που λαμβάνονται ανακοινώνονται από τον πρόεδρο του συμβουλίου στην πρώτη, μετά τη λήψη της απόφασης, τακτική συνεδρίαση.

Άρθρο 126
Περιεχόμενο ημερήσιας διάταξης συνεδρίασης δημοτικού και περιφερειακού συμβουλίου
1. Ο πρόεδρος του συμβουλίου καταρτίζει την ημερήσια διάταξη της συνεδρίασης. Στην ημερήσια διάταξη αναγράφονται υποχρεωτικά και όλα τα θέματα που προτείνει ο δήμαρχος και ο περιφερειάρχης, αντίστοιχα, η δημοτική επιτροπή, η περιφερειακή επιτροπή, καθώς και οι αποφασιστικού χαρακτήρα επιτροπές του δημοτικού και περιφερειακού συμβουλίου, αντίστοιχα.
2. Ο πρόεδρος δύναται να εντάξει στην ημερήσια διάταξη θέμα που προτείνεται από επικεφαλής κάθε παράταξης της μειοψηφίας, έως και μία (1) μέρα πριν από τη δημοσίευση της πρόσκλησης. Ο πρόεδρος υποχρεούται να εντάξει θέμα στην ημερήσια διάταξη, έως τρεις (3) φορές ανά ημερολογιακό έτος, εφόσον προτείνεται από τον επικεφαλής της μείζονος μειοψηφίας, και έως μία (1) φορά, εφόσον προτείνεται από τους λοιπούς επικεφαλής των παρατάξεων της μειοψηφίας.
3. Το συμβούλιο έχει δικαίωμα να αποφασίζει, χωρίς συζήτηση, μετά από εισήγηση του προέδρου ή του δημάρχου και, αντίστοιχα, του περιφερειάρχη, με την απόλυτη πλειοψηφία του συνόλου των μελών του, ότι ένα θέμα το οποίο δεν είναι γραμμένο στην ημερήσια διάταξη είναι κατεπείγον. Στη συνέχεια ακολουθεί η συζήτησή του και η λήψη απόφασης, με τη συνήθη πλειοψηφία, πριν από την έναρξη της συζήτησης των θεμάτων της ημερήσιας διάταξης.

Άρθρο 127
Απαρτία δημοτικού και περιφερειακού συμβουλίου
1. Το δημοτικό και, αντίστοιχα, το περιφερειακό συμβούλιο συνεδριάζουν νόμιμα, εφόσον έχουν απαρτία. Η απαρτία λαμβάνεται πριν από την έναρξη της συνεδρίασης, με βάση τον αριθμό των συμβούλων που έχουν ορκισθεί και εγκατασταθεί και συντρέχει για όλα τα θέματα που περιλαμβάνονται στην ημερήσια διάταξη μέχρι τη λήξη της συνεδρίασης
2. Το συμβούλιο έχει απαρτία όταν τα μέλη που είναι παρόντα είναι περισσότερα από αυτά που απουσιάζουν.
3. Αν μετά από δύο (2) συνεχείς προσκλήσεις το συμβούλιο δεν έχει απαρτία, συνεδριάζει ύστερα από τρίτη πρόσκληση, το νωρίτερο σε είκοσι τέσσερις (24) ώρες, από τη δεύτερη, με παρόντα περισσότερα από το ένα τέταρτο (¼+1) των μελών, και λαμβάνει αποφάσεις μόνο για τα θέματα που είχαν εγγραφεί στην ημερήσια διάταξη της πρώτης συνεδρίασης.

Άρθρο 128
Λήψη απόφασης δημοτικού και περιφερειακού συμβουλίου
1. Το δημοτικό και το περιφερειακό συμβούλιο, αντίστοιχα, λαμβάνουν για κάθε θέμα της ημερήσιας διάταξης ξεχωριστή απόφαση, με τη συνήθη πλειοψηφία, η οποία συνίσταται στην απόλυτη πλειοψηφία των παρόντων, εκτός εάν για τη λήψη απόφασης προβλέπεται μεγαλύτερη πλειοψηφία.
2. Κατά τη λήψη απόφασης, για τον υπολογισμό της πλειοψηφίας των παρόντων, ως παρόντες λογίζονται οι σύμβουλοι που ψηφίζουν, θετικά ή αρνητικά, στην πρόταση που τίθεται για ψηφοφορία.
Αν κάποιο μέλος του συμβουλίου, κατά τη φανερή ψηφοφορία, απέχει με δήλωσή του από την ψηφοφορία ή, κατά τη μυστική ψηφοφορία, δώσει λευκή ψήφο, δεν λαμβάνεται υπόψη στον υπολογισμό της πλειοψηφίας των παρόντων.
3. Εάν ο συνολικός αριθμός αυτών που ψηφίζουν, θετικά ή αρνητικά, είναι ίσος ή κατώτερος από τον αριθμό των μελών που απαιτείται για τον σχηματισμό της απαρτίας, η απόφαση λαμβάνεται μόνο εάν συγκεντρωθεί αριθμός θετικών ψήφων, ίσος τουλάχιστον με την απόλυτη πλειοψηφία επί του αριθμού της απαρτίας της παρ. 2 του άρθρου 127, περί απαρτίας δημοτικού και περιφερειακού συμβουλίου. Εάν λόγω αποχώρησης μελών από τη συνεδρίαση, δεν υπάρχει η ελάχιστη απαρτία της παρ. 2 του άρθρου 127, η απόφαση λαμβάνεται μόνο εάν συγκεντρωθεί αριθμός θετικών ψήφων, ίσος τουλάχιστον με την απόλυτη πλειοψηφία επί του αριθμού της απαρτίας της παρ. 2 του άρθρου 127.
4. Ο δήμαρχος και ο περιφερειάρχης, αντίστοιχα, μετέχουν στις συζητήσεις του συμβουλίου, χωρίς δικαίωμα ψήφου. Όταν, όμως, αναπληρώνονται νομίμως, ο αναπληρωτής τους διατηρεί το δικαίωμα ψήφου σε όλες τις περιπτώσεις αναπλήρωσης του άρθρου 113, περί αναπλήρωσης δημάρχου και περιφερειάρχη.
5. Οι αποφάσεις λαμβάνονται με φανερή ψηφοφορία για κάθε θέμα ξεχωριστά. Σε περίπτωση ισοψηφίας, επικρατεί η άποψη υπέρ της οποίας τάσσεται ο πρόεδρος του συμβουλίου.
6. Μυστική ψηφοφορία διεξάγεται μόνο στις περιπτώσεις που προβλέπεται ρητά ή μετά από απόφαση του δημοτικού και του περιφερειακού συμβουλίου, αντίστοιχα, η οποία λαμβάνεται με την απόλυτη πλειοψηφία του συνόλου των μελών του. Η μυστική ψηφοφορία διεξάγεται με τη χρήση ψηφοδελτίων. Σε περίπτωση ισοψηφίας, η ψηφοφορία επαναλαμβάνεται για μια ακόμη φορά, η τυχόν δε νέα ισοψηφία ισοδυναμεί με απόρριψη της πρότασης που τέθηκε σε ψηφοφορία.

Άρθρο 129
Λειτουργία δημοτικού και περιφερειακού συμβουλίου
1. Ο πρόεδρος του συμβουλίου διαπιστώνει την ύπαρξη απαρτίας και κηρύσσει την έναρξη της συνεδρίασης, προκειμένου να αρχίσει η συζήτηση των θεμάτων της ημερήσιας διάταξης.
2. Αν ο πρόεδρος απουσιάζει ή κωλύεται, τον αναπληρώνει ο αντιπρόεδρος. Αν απουσιάζει ή κωλύεται και ο αντιπρόεδρος, τα καθήκοντα του προέδρου ασκεί όποιος από τους παρόντες συμβούλους της παράταξης του δημάρχου και του περιφερειάρχη, αντίστοιχα, έχει εκλεγεί με τις περισσότερες ψήφους σύμφωνα με την παρ. 1 του άρθρου 118, περί διαδικασίας εκλογής μελών προεδρείου δημοτικού και περιφερειακού συμβουλίου.
3. Ο δήμαρχος και ο περιφερειάρχης, αντίστοιχα, έχουν το δικαίωμα να εκφράζουν τις απόψεις τους κατά προτεραιότητα. Όταν ο δήμαρχος και ο περιφερειάρχης, αντίστοιχα, απουσιάζουν ή κωλύονται, αναπληρώνονται νομίμως.
4. Κατά προτεραιότητα, μετά από τον δήμαρχο και τον αρμόδιο αντιδήμαρχο, τον περιφερειάρχη και τον αρμόδιο αντιπεριφερειάρχη, αντίστοιχα, εκφράζουν τις απόψεις τους οι επικεφαλής των παρατάξεων της μειοψηφίας, με βάση τον αριθμό των συμβούλων της παράταξης, κατά φθίνουσα σειρά, και σε περίπτωση ίσου αριθμού συμβούλων, κατόπιν κλήρωσης.
5. Στις συνεδριάσεις των συμβουλίων λαμβάνουν τον λόγο, μετά από τα πρόσωπα της παρ. 4, οι ειδικοί αγορητές ανά θέμα που ορίζονται από τις παρατάξεις, με γραπτή δήλωσή τους στο προεδρείο πριν από την έναρξη της συνεδρίασης. Με τον ίδιο τρόπο δύνανται να εγγραφούν ως ομιλητές και σύμβουλοι που επιθυμούν να τοποθετηθούν ανά θέμα, καθώς και ο συμπαραστάτης του δημότη και της επιχείρησης ή ο περιφερειακός συμπαραστάτης του πολίτη και της επιχείρησης, αντίστοιχα του άρθρου 152, περί συμπαραστάτη του δημότη και της επιχείρησης και περιφερειακού συμπαραστάτη του πολίτη και της επιχείρησης, καθώς και ο πρόεδρος του συμβουλίου νέων, σύμφωνα με την παρ. 2 του άρθρου 160, περί προέδρου και λειτουργίας συμβουλίου νέων.
6. Με απόφαση του συμβουλίου, η οποία λαμβάνεται με απλή πλειοψηφία των παρόντων μελών του, δύναται να επιτραπεί να λάβουν τον λόγο εκπρόσωποι φορέων ή πολίτες που παρευρίσκονται στη συνεδρίαση, εφόσον το ζητήσουν.
7. O πρόεδρος του συμβουλίου διευθύνει τη συζήτηση, λαμβάνει κάθε κατάλληλο μέτρο για την ομαλή διεξαγωγή της συνεδρίασης και δύναται να αποβάλει σύμβουλο ή πολίτη που τη διαταράσσει.
8. Όταν λόγω της σοβαρότητας και της φύσης των θεμάτων παρατείνεται η συζήτηση, το συμβούλιο, με απόφασή του, είναι δυνατόν να διακόψει τη συνεδρίαση, προκειμένου αυτή να συνεχιστεί την επόμενη ημέρα και την ίδια ώρα για τα θέματα της ημερήσιας διάταξης για τα οποία το συμβούλιο δεν έλαβε απόφαση. Στην περίπτωση αυτή θεωρείται ότι η συζήτηση των θεμάτων άρχισε και τελείωσε κατά την τελευταία συνεδρίαση, αφού πρώτα ο πρόεδρος ενημερώσει το σώμα για τα όσα συζητήθηκαν στην προηγούμενη συνεδρίαση.
9. Με τον κανονισμό λειτουργίας του συμβουλίου, επιβάλλονται αντίστοιχοι χρονικοί περιορισμοί για τις αγορεύσεις και τις συζητήσεις στο συμβούλιο, για τον δήμαρχο και τους αντιδημάρχους, για τον περιφερειάρχη και τους αντιπεριφερειάρχες, αντίστοιχα, τους επικεφαλής των παρατάξεων, τους ειδικούς αγορητές και τα μέλη του συμβουλίου, καθώς και για τον συμπαραστάτη του δημότη και της επιχείρησης ή τον περιφερειακό συμπαραστάτη του πολίτη και της επιχείρησης και τον πρόεδρο του συμβουλίου νέων.
10. Για τη γραμματειακή υποστήριξη των συνεδριάσεων του συμβουλίου ορίζονται υπάλληλοι του δήμου ή της περιφέρειας, με απόφαση του δημάρχου και του περιφερειάρχη, αντίστοιχα. Στους υπαλλήλους παρέχεται, για κάθε συνεδρίαση στην οποία λαμβάνουν μέρος, αποζημίωση ίση με τα δύο τρίτα (2/3) της αποζημίωσης που λαμβάνουν τα μέλη του δημοτικού και, αντίστοιχα, του περιφερειακού συμβουλίου.

Άρθρο 130
Αποφασιστικού χαρακτήρα επιτροπές δημοτικού και περιφερειακού συμβουλίου
1. Είναι δυνατή η σύσταση επιτροπών αποφασιστικού χαρακτήρα, με σκοπό τη μεταβίβαση σε αυτές αρμοδιοτήτων του δημοτικού και του περιφερειακού συμβουλίου, αντίστοιχα, για συγκεκριμένους τομείς πολιτικής που ορίζονται από το συμβούλιο, ως ακολούθως:
α) μία (1) επιτροπή αποφασιστικού χαρακτήρα αποκλειστικά σε δήμους με πληθυσμό άνω των διακοσίων χιλιάδων (200.000) κατοίκων και
β) έως δύο (2) επιτροπές αποφασιστικού χαρακτήρα στις περιφέρειες, ανεξαρτήτως πληθυσμού.
Οι επιτροπές του πρώτου εδαφίου συστήνονται με απόφαση του δημοτικού και του περιφερειακού συμβουλίου, αντίστοιχα, η οποία λαμβάνεται με την απόλυτη πλειοψηφία του συνόλου των μελών τους.
2. Δεν αποτελεί ασυμβίβαστο η ταυτόχρονη συμμετοχή των συμβούλων στη δημοτική και στην περιφερειακή επιτροπή, αντίστοιχα, και στις αποφασιστικού χαρακτήρα επιτροπές του συμβουλίου.
3. Πρόεδρος της κάθε επιτροπής αποφασιστικού χαρακτήρα είναι ο αρμόδιος σχετικά με το αντικείμενο της επιτροπής αντιδήμαρχος ή δημοτικός σύμβουλος της παράταξης της πλειοψηφίας και αντιπεριφερειάρχης ή αναπληρωτής περιφερειάρχης ή περιφερειακός σύμβουλος της παράταξης της πλειοψηφίας αντίστοιχα, που ορίζεται από τον δήμαρχο ή τον περιφερειάρχη, αντίστοιχα. Για την εκλογή αντιπροέδρου εφαρμόζεται αναλογικά η παρ. 5 του άρθρου 135, περί συγκρότησης δημοτικής και περιφερειακής επιτροπής.
4. Οι αποφασιστικού χαρακτήρα επιτροπές, με απόφαση που λαμβάνεται με την απόλυτη πλειοψηφία του συνόλου των μελών τους, δύνανται να παραπέμπουν συγκεκριμένο θέμα της αρμοδιότητάς τους στο δημοτικό και περιφερειακό συμβούλιο, αντίστοιχα, για τη λήψη απόφασης, εφόσον κρίνουν ότι αυτό επιβάλλεται από την ιδιαίτερη σοβαρότητά του.
5. Κατά τα λοιπά, για τη συγκρότηση, τον αριθμό των μελών και την εκλογή τους εφαρμόζονται τα άρθρα 135, περί συγκρότησης δημοτικής και περιφερειακής επιτροπής, 136, περί αριθμού μελών δημοτικής και περιφερειακής επιτροπής αντίστοιχα, και 137, περί εκλογής μελών δημοτικής και περιφερειακής επιτροπής. Για τον τρόπο, τόπο, χρόνο σύγκλησης της συνεδρίασης, την πρόσκληση, το περιεχόμενο της ημερήσιας διάταξης, την απαρτία, την πλειοψηφία για τη λήψη απόφασης, τα πρακτικά, τη δημοσιότητα και κάθε άλλο σχετικό θέμα για τη λειτουργία των αποφασιστικού χαρακτήρα επιτροπών, εφαρμόζονται αναλογικά τα άρθρα 139 έως 147. Ειδικά για τη λήψη των αποφάσεων των αποφασιστικού χαρακτήρα επιτροπών που λαμβάνουν χώρα έναν (1) μήνα πριν από τη διενέργεια των αυτοδιοικητικών εκλογών και μέχρι την εγκατάσταση των νέων αρχών εφαρμόζεται η παρ. 2 του άρθρου 120, περί αρμοδιοτήτων δημοτικού και περιφερειακού συμβουλίου.

Άρθρο 131
Συμμετοχή εκπροσώπου και προέδρου συμβουλίου δημοτικής κοινότητας στο δημοτικό συμβούλιο
1. Στις συνεδριάσεις του δημοτικού συμβουλίου, όταν συζητούνται θέματα που αφορούν αποκλειστικά δημοτική κοινότητα του δήμου, προσκαλείται και ο εκπρόσωπος ή ο πρόεδρος του συμβουλίου της αντίστοιχης δημοτικής κοινότητας, ο οποίος, στην περίπτωση αυτή, μετέχει στη συζήτηση, με δικαίωμα ψήφου. Η συνεδρίαση δεν είναι νόμιμη, αν δεν έχει προσκληθεί εγκαίρως ή καθόλου, εκτός και εάν είναι παρών και δεν αντιλέγει για την πραγματοποίηση της συνεδρίασης.
2. Αν μετέχει στη συνεδρίαση ο εκπρόσωπος ή ο πρόεδρος συμβουλίου δημοτικής κοινότητας, δεν υπολογίζεται για τη διαπίστωση της απαρτίας των μελών του δημοτικού συμβουλίου.
3. Για τη λήψη διαφοροποιημένων μέτρων ανά δημοτική κοινότητα, η σχετική απόφαση του δημοτικού συμβουλίου είναι διακριτή ανά δημοτική κοινότητα και ο εκπρόσωπος ή ο πρόεδρος συμβουλίου δημοτικής κοινότητας έχει δικαίωμα ψήφου μόνο για τα ζητήματα που αφορούν αποκλειστικά στη δημοτική κοινότητα την οποία εκπροσωπεί. Η παράλειψη άσκησης του δικαιώματος ψήφου του εκπροσώπου ή προέδρου συμβουλίου δημοτικής κοινότητας δεν θίγει το κύρος της απόφασης.
4. Κατά τη συζήτηση και λήψη απόφασης για θέματα εκτός της ημερήσιας διάταξης, κατ’ εφαρμογή της παρ. 3 του άρθρου 126, περί περιεχομένου ημερήσιας διάταξης συνεδρίασης δημοτικού και περιφερειακού συμβουλίου, η συμμετοχή του εκπροσώπου ή του προέδρου συμβουλίου δημοτικής κοινότητας διασφαλίζεται τουλάχιστον με τη διενέργεια μικτού τρόπου, δηλαδή δια ζώσης και με τηλεδιάσκεψη, συνεδρίασης. Σε περίπτωση μη συμμετοχής του, η απόφαση δεν θεωρείται μη νόμιμη εξ αυτού του λόγου.

Άρθρο 132
Πρακτικά συνεδρίασης δημοτικού και περιφερειακού συμβουλίου
1. Σε κάθε συνεδρίαση του συμβουλίου τηρούνται επίσημα και πρόχειρα πρακτικά, με ευθύνη του προέδρου και του γραμματέα του συμβουλίου, καθώς και υπαλλήλου του δήμου και της περιφέρειας, αντίστοιχα. Τα πρόχειρα πρακτικά προηγούνται των επισήμων και έχουν προσωρινό και συνοπτικό χαρακτήρα, ώστε να εκδοθούν οι αντίστοιχες αποφάσεις. Τα πρόχειρα πρακτικά αποτελούν τη βάση των επίσημων πρακτικών.
2. Τα επίσημα πρακτικά καταρτίζονται με κάθε πρόσφορο ηλεκτρονικό μέσο. Μεταφέρονται σε κείμενο ηλεκτρονικής μορφής, υπογράφονται ψηφιακά από τον πρόεδρο και τον γραμματέα του συμβουλίου και αναρτώνται, κατά το πλήρες περιεχόμενό τους, στην ιστοσελίδα του δήμου και, αντίστοιχα, της περιφέρειας. Σε περίπτωση που στα πρακτικά καταγράφονται ευαίσθητα προσωπικά δεδομένα ιδιωτών, αυτά, κατά την ανάρτησή τους στην ιστοσελίδα, ανωνυμοποιούνται.
3. Τα επίσημα πρακτικά κάθε συνεδρίασης παίρνουν ιδιαίτερο αύξοντα αριθμό, με διακεκριμένη αρίθμηση κατ’ έτος. Πρακτικό συντάσσεται και όταν η συνεδρίαση ματαιώνεται για οποιονδήποτε λόγο. Στο τέλος του έτους, τα επίσημα πρακτικά ενοποιούνται με ευθύνη του προέδρου και του γραμματέα του συμβουλίου.
4. Η μη τήρηση των επίσημων πρακτικών, σύμφωνα με τα ανωτέρω, και η μη ανάρτησή τους στην ιστοσελίδα του δήμου ή αντίστοιχα της περιφέρειας, συνιστά σοβαρή παράβαση καθήκοντος για τον πρόεδρο και τον γραμματέα του συμβουλίου και ελέγχεται πειθαρχικά, σύμφωνα με τη διαδικασία του άρθρου 713, περί πειθαρχικής διαδικασίας.
5. Οι εργασίες μαγνητοφώνησης, μαγνητοσκόπησης, απομαγνητοφώνησης και ηλεκτρονικής απόδοσης σε μορφή κειμένου των συνεδριάσεων του συμβουλίου δύναται να ανατίθενται σε φυσικά ή νομικά πρόσωπα σύμφωνα με τις ισχύουσες διατάξεις περί ανάθεσης δημοσίων συμβάσεων υπηρεσιών του ν. 4412/2016 (Α’ 147).

Άρθρο 133
Δημοσίευση αποφάσεων δημοτικού και περιφερειακού συμβουλίου
1. Οι αποφάσεις του δημοτικού ή περιφερειακού συμβουλίου, με εξαίρεση τις αποφάσεις κανονιστικού χαρακτήρα, είναι άμεσα εκτελεστές, αφότου εκδοθούν, και φέρουν την υπογραφή του προέδρου και του γραμματέα του συμβουλίου.
2. Έως τρεις (3) μέρες μετά από τη συνεδρίαση του συμβουλίου, με ευθύνη του αρμόδιου υπαλλήλου σε συνεργασία με τον πρόεδρο, αναρτάται στην ιστοσελίδα του δήμου και της περιφέρειας, αντίστοιχα, πίνακας που περιλαμβάνει τα θέματα που συζητήθηκαν, τον αριθμό των αποφάσεων και περίληψη του περιεχομένου τους, περιλαμβανομένης της ψήφου της μειοψηφίας.
3. Οι ατομικού περιεχομένου πράξεις δημοσιεύονται υπό μορφή περίληψης στην ιστοσελίδα του δήμου ή της περιφέρειας, αντίστοιχα, σύμφωνα με την παρ. 2, και κοινοποιούνται σε πλήρες κείμενο στον ενδιαφερόμενο. Οι κανονιστικού περιεχομένου αποφάσεις, για τη νόμιμη υπόστασή τους, δημοσιεύονται σε πλήρες κείμενο στην ιστοσελίδα του δήμου ή αντίστοιχα της περιφέρειας, παραμένοντας συνεχώς διαθέσιμες. Επιπλέον, ο πρόεδρος του συμβουλίου λαμβάνει μέτρα για την όσο το δυνατόν ευρύτερη δημοσιοποίηση των κανονιστικού χαρακτήρα αποφάσεων, μέσω των τοπικών μέσων μαζικής ενημέρωσης, και χρησιμοποιεί, για τον ίδιο σκοπό, οποιοδήποτε άλλο πρόσφορο μέσο.
4. Αν ειδικές διατάξεις προβλέπουν τη δημοσίευση αποφάσεων του συμβουλίου στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως, διατηρείται αυτός ο τρόπος δημοσίευσης.
5. Αποφάσεις του συμβουλίου, όπως αυτές προβλέπονται στην παρ. 3 του άρθρου 76 του ν. 4727/2020 (Α’ 184), περί πεδίου εφαρμογής ψηφιακής διαφάνειας, αναρτώνται υποχρεωτικά στον ιστότοπο του προγράμματος «Διαύγεια», με τις επιφυλάξεις και τις εξαιρέσεις που προβλέπονται στο ίδιο άρθρο, καθώς και στο άρθρο 79 του ίδιου νόμου, περί προστασίας δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα και απόρρητων. Αποφάσεις με τις οποίες θεσπίζονται διοικητικές διαδικασίες δημοσιεύονται στο Εθνικό Μητρώο Διοικητικών Διαδικασιών (Ε.Μ.Δ.Δ. – ΜΙΤΟΣ) του άρθρου 92 του ν. 4727/2020.
6. Για τις αποφάσεις του συμβουλίου που εμπίπτουν στον υποχρεωτικό έλεγχο νομιμότητας, του άρθρου 689, περί κατηγοριών πράξεων που εμπίπτουν στον υποχρεωτικό έλεγχο νομιμότητας, εφαρμόζεται, επιπλέον, το άρθρο 691, περί διαδικασίας υποχρεωτικού ελέγχου νομιμότητας.
7. Οι αποφάσεις των δήμων και των περιφερειών διατίθενται προς το κοινό, σύμφωνα με το Κεφάλαιο Ι του ν. 4727/2020, περί ανοικτών δεδομένων και περαιτέρω χρήσης πληροφοριών δημοσίου τομέα.

Άρθρο 134
Δημοσίευση αποφάσεων δήμων και περιφερειών σε εφημερίδα
1. Για την ευρύτερη γνωστοποίηση των αποφάσεων των δήμων και των περιφερειών που καθορίζονται στην παρ. 2, οι δήμοι και οι περιφέρειες δημοσιεύουν τις αποφάσεις σε τουλάχιστον μία (1) ημερήσια ή εβδομαδιαία εφημερίδα του υπομητρώου του Μητρώου Περιφερειακού και Τοπικού Τύπου του ν. 3548/2007 (Α’ 68) του ηλεκτρονικού Μητρώου Έντυπου Τύπου (Μ.Ε.Τ.) της Γενικής Γραμματείας Επικοινωνίας και Ενημέρωσης.
2. Οι αποφάσεις των δήμων και περιφερειών που δημοσιεύονται, σύμφωνα με την παρ. 1 είναι οι ακόλουθες:
α) κατά το πλήρες περιεχόμενό τους:
αα) η απόφαση περί μεταβίβασης αρμοδιοτήτων του δημάρχου στους εκπροσώπους ή στους προέδρους συμβουλίων δημοτικών κοινοτήτων και του δημοτικού συμβουλίου στα συμβούλια δημοτικών κοινοτήτων, σύμφωνα με το άρθρο 166, περί γενικών διατάξεων για τη λειτουργία δημοτικών κοινοτήτων,
αβ) οι τοπικές κανονιστικές αποφάσεις του άρθρου 318, περί δημοτικών κανονιστικών πράξεων τοπικού ενδιαφέροντος,
αγ) οι αποφάσεις του άρθρου 317, περί αρμοδιοτήτων που απορρέουν από το τεκμήριο καθημερινότητας,
αδ) η απόφαση προκήρυξης δημοτικού συμβουλευτικού δημοψηφίσματος του άρθρου 175, περί διαδικασίας προκήρυξης του δημοτικού δημοψηφίσματος.
β) κατά συνοπτική κατάσταση:
βα) ο προϋπολογισμός, η απόφαση επιβολής τελών και εισφορών, οι χρηματοοικονομικές αναφορές και η έκθεση ελέγχου του ορκωτού ελεγκτή-λογιστή,
ββ) οι ανακοινώσεις κοινωνικών προγραμμάτων.
3. Οι αποφάσεις κήρυξης απαλλοτρίωσης και σύστασης δουλείας υπέρ των δήμων και περιφερειών δημοσιεύονται σε εφημερίδα, σύμφωνα με το άρθρο 643, περί δημοσίευσης απόφασης κήρυξης απαλλοτρίωσης και σύστασης δουλείας.
4. Οι διακηρύξεις δημοπρασιών και προκηρύξεις διαγωνισμών των δήμων και περιφερειών δημοσιεύονται σε εφημερίδα σύμφωνα με τον ν. 3548/2007, περί καταχώρησης δημοσιεύσεων των φορέων του Δημοσίου στον νομαρχιακό και τοπικό Τύπο και πεδίου εφαρμογής.

ΚΕΦΑΛΑΙΟ Δ΄
ΔΗΜΟΤΙΚΗ ΚΑΙ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ

Άρθρο 135
Συγκρότηση δημοτικής και περιφερειακής επιτροπής
1. Η δημοτική επιτροπή αποτελείται από τον δήμαρχο ή τον οριζόμενο από αυτόν αντιδήμαρχο, ως πρόεδρο, και από δημοτικούς συμβούλους, ως μέλη, τα οποία εκλέγονται από το δημοτικό συμβούλιο, με θητεία τριάντα (30) μηνών.
2. Η περιφερειακή επιτροπή αποτελείται από τον περιφερειάρχη ή τον οριζόμενο από αυτόν αντιπεριφερειάρχη ή τον αναπληρωτή περιφερειάρχη, ως πρόεδρο, και από περιφερειακούς συμβούλους, ως μέλη, τα οποία εκλέγονται από το περιφερειακό συμβούλιο, με θητεία τριάντα (30) μηνών.
3. Ο αριθμός των μελών της δημοτικής και της περιφερειακής επιτροπής, αντίστοιχα, εξαρτάται από τον αριθμό των μελών του δημοτικού και του περιφερειακού συμβουλίου, αντίστοιχα, σύμφωνα με το άρθρο 136, περί αριθμού μελών δημοτικής και περιφερειακής επιτροπής.
4. Η προβλεπόμενη στις παρ. 1 και 2 εκλογή των μελών της δημοτικής και, αντίστοιχα, της περιφερειακής επιτροπής είναι προϋπόθεση νόμιμης λειτουργίας και λήψης των αποφάσεών της. Η απόφαση συγκρότησης της επιτροπής εκδίδεται από τον δήμαρχο και, αντίστοιχα, τον περιφερειάρχη, μετά από την εκλογή των μελών της.
5. Στην πρώτη συνεδρίαση που ακολουθεί μετά από την εκλογή των μελών της, η επιτροπή εκλέγει μεταξύ των μελών της, με φανερή ψηφοφορία, τον αντιπρόεδρο, ο οποίος προέρχεται από τις παρατάξεις της μειοψηφίας. Δικαίωμα ψήφου στην περίπτωση αυτή έχει και ο πρόεδρος της επιτροπής. Αν για οποιονδήποτε λόγο δεν αποδεχθεί το αξίωμα του αντιπρόεδρου ο σύμβουλος από τις παρατάξεις της μειοψηφίας, ή, εάν αυτός παραιτηθεί και δεν αποδέχεται το αξίωμα του αντιπροέδρου άλλος σύμβουλος, προερχόμενος από τη μειοψηφία, τότε εκλέγεται αντιπρόεδρος μέλος της επιτροπής που προέρχεται από την παράταξη της πλειοψηφίας. Μέχρι την πλήρωση της θέσης του αντιπροέδρου, η επιτροπή λειτουργεί νόμιμα.

Άρθρο 136
Αριθμός μελών δημοτικής και περιφερειακής επιτροπής
1. Ο αριθμός των μελών της δημοτικής επιτροπής, πλέον του προέδρου αυτής, τα οποία εκλέγονται από το δημοτικό συμβούλιο, ορίζεται ως εξής:
α) τέσσερα (4) μέλη, αν το συμβούλιο έχει έως και δεκαεννέα (19) μέλη,
β) έξι (6) μέλη, αν το συμβούλιο έχει έως και είκοσι εννέα (29) μέλη ή
γ) οκτώ (8) μέλη, αν το συμβούλιο έχει πάνω από είκοσι εννέα (29) μέλη.
Εξ αυτών, δύο (2) μέλη στις πενταμελείς και στις επταμελείς δημοτικές επιτροπές και τρία (3) μέλη στις εννεαμελείς δημοτικές επιτροπές εκλέγονται από τις παρατάξεις της μειοψηφίας.
2. Ο αριθμός των μελών της περιφερειακής επιτροπής, πλέον του προέδρου αυτής, τα οποία εκλέγονται από το περιφερειακό συμβούλιο, ορίζεται ως εξής:
α) έξι (6) μέλη, αν το συμβούλιο έχει έως και τριάντα πέντε (35) μέλη,
β) οκτώ (8) μέλη αν το συμβούλιο έχει έως και σαράντα πέντε (45) μέλη ή
γ) δέκα (10) μέλη, αν το συμβούλιο έχει πάνω από σαράντα πέντε (45) μέλη.
Εξ αυτών, δύο (2) μέλη στις επταμελείς, τρία (3) μέλη στις εννεαμελείς και τέσσερα (4) μέλη στις ενδεκαμελείς επιτροπές εκλέγονται από τις παρατάξεις της μειοψηφίας.

Άρθρο 137
Εκλογή μελών δημοτικής και περιφερειακής επιτροπής
1. Το δημοτικό και το περιφερειακό συμβούλιο, αντίστοιχα, μετά από την εκλογή του προεδρείου τους, κατά τις ημερομηνίες που ορίζονται στην παρ. 4 του άρθρου 117, περί συγκρότησης και θητείας προεδρείου δημοτικού και περιφερειακού συμβουλίου, και κατά τη διάρκεια της ίδιας συνεδρίασης, εκλέγουν μεταξύ των μελών τους, με μυστική ψηφοφορία, τα τακτικά και αναπληρωματικά μέλη της δημοτικής και της περιφερειακής επιτροπής, αντίστοιχα. Δεν επιτρέπεται να εκλεγεί μέλος της επιτροπής ο πρόεδρος του δημοτικού και του περιφερειακού συμβουλίου, αντίστοιχα. Τα μέλη της παράταξης της πλειοψηφίας και τα μέλη των παρατάξεων της μειοψηφίας εκλέγονται ξεχωριστά από τα αντίστοιχα μέλη των παρατάξεων του συμβουλίου.
2. Κάθε σύμβουλος της παράταξης της πλειοψηφίας ή των παρατάξεων της μειοψηφίας ψηφίζει υποψηφίους ισάριθμους με τον αντίστοιχο αριθμό μελών που εκλέγονται από την παράταξη της πλειοψηφίας ή τις παρατάξεις της μειοψηφίας, αντίστοιχα. Οι σύμβουλοι της παράταξης της πλειοψηφίας ψηφίζουν μόνο τους υποψηφίους της παράταξης της πλειοψηφίας και, αντίστοιχα, οι σύμβουλοι των παρατάξεων της μειοψηφίας ψηφίζουν μόνο τους υποψηφίους των παρατάξεων της μειοψηφίας σε ξεχωριστό ψηφοδέλτιο, ανά κατηγορία (πλειοψηφίας και μειοψηφίας).
Ως τακτικά μέλη εκλέγονται από την πλειοψηφία και τη μειοψηφία, αντίστοιχα, οι πρώτοι σε αριθμό σταυρών προτίμησης, ανά κατηγορία. Αν σε οποιαδήποτε ψηφοφορία υπάρχει ισοψηφία, ο πρόεδρος του δημοτικού και, αντίστοιχα, του περιφερειακού συμβουλίου ενεργεί κλήρωση στην ίδια συνεδρίαση. Εάν οι παρατάξεις της μειοψηφίας δεν υποδείξουν υποψήφιο, τότε η παράταξη της πλειοψηφίας εκλέγει στη θέση του υποψήφιο σύμβουλο από την παράταξή της. Οι υποψήφιοι που δεν εκλέχθηκαν θεωρούνται αναπληρωματικά μέλη κατά τη σειρά κατάταξής τους στην ψηφοφορία για την εφαρμογή των παρ. 5 και 6.
3. Αν δεν επιτευχθεί εκλογή για οποιονδήποτε λόγο ή η συνεδρίαση ματαιωθεί επειδή δεν σχηματίστηκε απαρτία, η συνεδρίαση επαναλαμβάνεται εντός τριών (3) ημερών και εφαρμόζεται αναλόγως η διαδικασία των παρ. 1 και 2. Αν και στη δεύτερη συνεδρίαση δεν επιτευχθεί εκλογή ή η συνεδρίαση ματαιωθεί, επειδή δεν σχηματίστηκε απαρτία, θεωρείται ότι εκλέγονται, για τις θέσεις της πλειοψηφίας, οι σύμβουλοι που έλαβαν, κατά σειρά, τους περισσότερους σταυρούς προτίμησης από την παράταξη της πλειοψηφίας, σύμφωνα με το πρώτο εδάφιο της παρ. 1 του άρθρου 118, περί διαδικασίας εκλογής μελών προεδρείου δημοτικού και περιφερειακού συμβουλίου, και για τις θέσεις της μειοψηφίας οι σύμβουλοι που έλαβαν τους περισσότερους σταυρούς προτίμησης, υπό τις προϋποθέσεις του πρώτου εδαφίου της παρ. 1 του άρθρου 118.
4. Τα πρακτικά της εκλογής αναρτώνται μέσα σε προθεσμία πέντε (5) ημερών από την ολοκλήρωσή της στο πληροφοριακό σύστημα ελέγχου νομιμότητας Οργανισμών Τοπικής Αυτοδιοίκησης του άρθρου 671, προκειμένου να διενεργηθεί ο υποχρεωτικός έλεγχος νομιμότητας. Η Αυτοτελής Υπηρεσία Εποπτείας Οργανισμών Τοπικής Αυτοδιοίκησης (Α.Υ.Ε. Ο.Τ.Α.) ελέγχει τη νομιμότητα της πράξης και ο Επόπτης εκδίδει απόφαση, μέσα σε αποκλειστική προθεσμία πέντε (5) ημερών από την ανάρτηση και ταυτόχρονη ανάθεσή της στην Α.Υ.Ε. Ο.Τ.Α.. Αν ακυρωθεί οποιαδήποτε εκλογή μέλους, η διαδικασία επαναλαμβάνεται εντός τριών (3) ημερών από την παραλαβή στο πρωτόκολλο του δήμου και, αντίστοιχα, της περιφέρειας της ακυρωτικής απόφασης του Επόπτη Νομιμότητας. Τα πρακτικά εκλογής, μετά από τον έλεγχο νομιμότητας από τον Επόπτη Νομιμότητας, αναρτώνται στην ιστοσελίδα του δήμου και, αντίστοιχα, της περιφέρειας και στον ιστότοπο του προγράμματος «Διαύγεια».
5. Τα αναπληρωματικά μέλη της επιτροπής, ανά κατηγορία, πλειοψηφίας και μειοψηφίας, αναπληρώνουν, με τη σειρά εκλογής τους, τα τακτικά μέλη στις συνεδριάσεις της, εφόσον αυτά δεν συμμετέχουν για οποιονδήποτε λόγο.
6. Τα αναπληρωματικά μέλη της επιτροπής, ανά κατηγορία, καταλαμβάνουν, με τη σειρά εκλογής τους, τις θέσεις των τακτικών μελών που μένουν κενές κατά τη διάρκεια της θητείας τους. Αν έχει εξαντληθεί ο αριθμός των αναπληρωματικών μελών, διενεργείται νέα εκλογή για την κάλυψη των κενών εδρών της επιτροπής, με την ίδια διαδικασία. Στην περίπτωση κένωσης θέσης μέλους της μειοψηφίας, εφόσον δεν υπάρχουν αναπληρωματικά μέλη ή νέοι υποψήφιοι για την κάλυψη της κενής έδρας από τις παρατάξεις της μειοψηφίας, τη θέση του καταλαμβάνει μέλος της πλειοψηφίας.
7. Όταν τα μέλη της επιτροπής παύουν για οποιονδήποτε λόγο να είναι μέλη των αντίστοιχων παρατάξεων, εκπίπτουν αυτοδικαίως από την επιτροπή και αντικαθίστανται, σύμφωνα με τις παρ. 1 έως 6.

Άρθρο 138
Αρμοδιότητες δημοτικής και περιφερειακής επιτροπής
1. Η δημοτική και η περιφερειακή επιτροπή, αντίστοιχα, είναι συλλογικά όργανα αρμόδια για τη διοικητική λειτουργία του δήμου και της περιφέρειας, αντίστοιχα.
2. Η δημοτική και η περιφερειακή επιτροπή, αντίστοιχα, έχουν αποφασιστικού, γνωμοδοτικού και συντονιστικού χαρακτήρα αρμοδιότητες. Ειδικότερα:
α) Οι αποφασιστικού χαρακτήρα αρμοδιότητες είναι οι εξής:
αα) Καταρτίζουν και δημοσιεύουν τον κανονισμό λειτουργίας τους,
αβ) αποφασίζουν για την υποβολή αιτημάτων πρόσληψης του πάσης φύσεως προσωπικού των δήμων και αντίστοιχα των περιφερειών, συμπεριλαμβανομένων των δικηγόρων και νομικών συμβούλων με σχέση έμμισθης εντολής και των συμβασιούχων μίσθωσης έργου,
αγ) αποφασίζουν για την πρόσληψη πληρεξουσίου δικηγόρου και την ανάκληση της πληρεξουσιότητάς του, σε όσους δήμους ή περιφέρειες, αντίστοιχα, είτε δεν έχουν προσληφθεί δικηγόροι με έμμισθη εντολή, είτε αυτοί που έχουν προσληφθεί δεν έχουν δικαίωμα να παρίστανται σε ανώτατα δικαστήρια. Δύνανται, επίσης, να αναθέτουν την παροχή γνωμοδοτήσεων, μόνο εφόσον δεν έχουν προσληφθεί δικηγόροι στον δήμο ή την περιφέρεια, με έμμισθη εντολή. Δύνανται, κατ’ εξαίρεση, να αποφασίζουν την ανάθεση σε δικηγόρο, εξώδικου ή δικαστικού χειρισμού, ανά υπόθεση, ζητημάτων τα οποία έχουν ιδιαίτερη σημασία για τα συμφέροντα του δήμου ή της περιφέρειας, αντίστοιχα, και απαιτούν εξειδικευμένη γνώση ή εμπειρία. Στις περιπτώσεις αυτές η αμοιβή του δικηγόρου ορίζεται σύμφωνα με το άρθρο 729, περί αμοιβής πληρεξουσίων δικηγόρων,
αδ) αποφασίζουν για την υποβολή προτάσεων εκ μέρους του δήμου ή της περιφέρειας, αντίστοιχα, για τη χρηματοδότηση ή επιχορήγηση δράσεων, προγραμμάτων και αντίστοιχων έργων από εθνικούς πόρους, πόρους της Ευρωπαϊκής Ένωσης ή οποιουδήποτε άλλου φορέα και αποφασίζουν, όπου απαιτείται, για την αποδοχή χρηματοδότησης, επιδότησης ή επιχορήγησης πράξεων που εντάσσονται στα πάσης φύσεως αναπτυξιακά προγράμματα ή προγράμματα επιχορήγησης,
αε) αποφασίζουν για την υποβολή προσφυγών στις διοικητικές αρχές και για την άσκηση ή μη όλων των ένδικων βοηθημάτων και των ένδικων μέσων, καθώς και για την παραίτηση από αυτά. Η άσκηση ένδικων μέσων στις περιπτώσεις δικών που αφορούν στον προσδιορισμό ή τη μετατροπή της εργασιακής σχέσης μεταξύ εργαζομένων και του δήμου ή της περιφέρειας, αντίστοιχα,είναι υποχρεωτική και ασκείται από τον δήμαρχο. Το δεύτερο εδάφιο δεν εφαρμόζεται για το προσωπικό, που έχει προσληφθεί και απασχολείται σε παιδικούς, βρεφικούς και βρεφονηπιακούς σταθμούς. Oι εν λόγω εργαζόμενοι δεν μπορούν να μετακινηθούν σε άλλες οργανικές μονάδες, εκτός όσων έχουν ως αντικείμενο τους παιδικούς, βρεφικούς και βρεφονηπιακούς σταθμούς για διάστημα τουλάχιστον πέντε (5) ετών από την ημερομηνία δημοσίευσης της πράξης διορισμού τους στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεωςς.
αστ) αποφασίζουν τον συμβιβασμό ή την κατάργηση δίκης που έχει αντικείμενο ποσό έως εξήντα χιλιάδες (60.000) ευρώ, πλέον φόρου προστιθέμενης αξίας. Όταν το αντικείμενο της δίκης είναι άνω του ποσού αυτού, τότε εισηγείται τη λήψη απόφασης από το δημοτικό ή, αντίστοιχα, από το περιφερειακό συμβούλιο. Δεν επιτρέπεται συμβιβασμός ή κατάργηση δίκης για απαιτήσεις μισθών, επιδομάτων, αποζημιώσεων, εξόδων παράστασης, εξόδων κίνησης και γενικά μισθολογικών παροχών, οποιασδήποτε μορφής, εξαιρουμένων εκείνων για τις οποίες το νομικό ζήτημα έχει επιλυθεί με απόφαση ανώτατου δικαστηρίου. Η απόφαση της επιτροπής για τις περιπτώσεις των προηγούμενων εδαφίων, λαμβάνεται ύστερα από γνωμοδότηση δικηγόρου, η έλλειψη της οποίας συνεπάγεται ακυρότητα της σχετικής απόφασης. Το προηγούμενο εδάφιο ισχύει και όταν η αρμοδιότητα ασκείται από το δημοτικό ή, αντίστοιχα, από το περιφερειακό συμβούλιο,
αζ) αποφασίζουν για:
i) την έγκριση μετακίνησης και αποζημίωσης δαπανών μετακίνησης των αιρετών προσώπων, σύμφωνα με τις παρ. 1 και 2 του άρθρου 300, περί δαπανών μετακίνησης,
ii) την καταβολή εξόδων κίνησης και ημερήσιας αποζημίωσης σε ιδιώτες μέλη επιτροπών ή ομάδων εργασίας ή ομάδων διοίκησης έργου, που συγκροτούνται από τον δήμαρχο ή τον περιφερειάρχη, για μετακινήσεις στο εσωτερικό και στο εξωτερικό, οι οποίες γίνονται για εκτέλεση υπηρεσίας, σχετικής με το έργο τους, σύμφωνα με την υποπαρ. Δ.9 της παρ. Δ του άρθρου 2 του ν. 4336/2015 (Α` 94), περί δαπανών μετακινούμενων εντός και εκτός επικράτειας,
iii) την αποδοχή κληρονομιών, κληροδοτημάτων και δωρεών προς τον δήμο ή την περιφέρεια, αντίστοιχα,
iv) τη διευκόλυνση οφειλετών για ποσά από πενήντα χιλιάδες (50.000) μέχρι εκατόν πενήντα χιλιάδες (150.000) ευρώ, σύμφωνα με το άρθρο 513, περί διευκολύνσεων οφειλετών,
v) την εξειδίκευση των πιστώσεων του προϋπολογισμού, όπου απαιτείται, κατά την παρ. 2 του άρθρου 463, περί ανάληψης υποχρεώσεων δήμων και περιφερειών,
vi) την έκδοση χρηματικών ενταλμάτων προπληρωμής, σύμφωνα με το άρθρο 482, περί της έννοιας και των προϋποθέσεων έκδοσης χρηματικών ενταλμάτων προπληρωμής.
αη) Σε ό,τι αφορά τις αρμοδιότητες οι οποίες αναλύονται στο Μέρος ΣΤ’ περί συμβάσεων έργων, μελετών, προμηθειών, υπηρεσιών των δήμων, των περιφερειών και των νομικών προσώπων αυτών του Βιβλίου Τέταρτου:
i. αποφασίζουν για την κατάρτιση των όρων, τη σύνταξη των διακηρύξεων, τη διεξαγωγή και κατακύρωση κάθε μορφής δημοπρασιών και διαγωνισμών. Στις περιπτώσεις διαγωνισμών έργων, μελετών, προμηθειών και υπηρεσιών αποφασίζουν και για τη συγκρότηση των ειδικών επιτροπών διεξαγωγής και αξιολόγησης από μέλη τους ή ειδικούς επιστήμονες, υπαλλήλους του δήμου ή αντίστοιχα της περιφέρειας ή δημόσιους υπαλλήλους,
ii. ασκούν όλα τα καθήκοντα και τις αρμοδιότητες της αναθέτουσας αρχής, όπως αυτές ειδικότερα προσδιορίζονται στον ν. 4412/2016 (Α΄147), κατά το στάδιο που προηγείται της σύναψης των συμβάσεων έργων, προμηθειών, μελετών, παροχής τεχνικών και λοιπών συναφών επιστημονικών υπηρεσιών, και γενικών υπηρεσιών,
iii. ασκούν τις αρμοδιότητες και τα καθήκοντα της αναθέτουσας αρχής, κατά το στάδιο εκτέλεσης των συμβάσεων προμηθειών και γενικών υπηρεσιών, όπως αυτές ορίζονται στον ν. 4412/2016,
iv. ασκούν τις αρμοδιότητες της προϊσταμένης αρχής, κατά το στάδιο εκτέλεσης των συμβάσεων έργων, μελετών, παροχής τεχνικών και λοιπών συναφών επιστημονικών υπηρεσιών, όπως αυτές ορίζονται στον ν. 4412/2016, καθώς και στις συμβάσεις που υλοποιούνται με σύμπραξη δημοσίου και ιδιωτικού τομέα του ν. 3389/2005 (Α’ 232),
v. αποφασίζουν τη σύναψη χρηματοδοτικών μισθώσεων (leasing) για την προμήθεια μηχανολογικού εξοπλισμού και οχημάτων του δήμου και αντίστοιχα της περιφέρειας.
vi. αποφασίζουν τη σύναψη των προγραμματικών συμβάσεων του άρθρου 645, περί συμβαλλόμενων φορέων προγραμματικών συμβάσεων.
β) Οι εισηγητικού, γνωμοδοτικού και συντονιστικού χαρακτήρα αρμοδιότητες είναι οι εξής:
βα) εισηγούνται στο δημοτικό ή στο περιφερειακό συμβούλιο, αντίστοιχα, το πολυετές σχέδιο αξιοποίησης της ακίνητης περιουσίας του δήμου ή, αντίστοιχα, της περιφέρειας και έχουν την ευθύνη και την αποφασιστική αρμοδιότητα για την υλοποίησή του. Για την ετήσια πρόοδο υλοποίησης του σχεδίου, ο πρόεδρος της επιτροπής ενημερώνει το συμβούλιο, σε ειδική συνεδρίαση, κατά τον μήνα Δεκέμβριο κάθε έτους.
ββ) εισηγούνται στο συμβούλιο τα σχέδια:
i. του Οργανισμού Εσωτερικής Υπηρεσίας,
ii. του Κανονισμού λειτουργίας των υπηρεσιών,
iii. της Χάρτας δικαιωμάτων και υποχρεώσεων δημοτών και κατοίκων και αντίστοιχα για την περιφέρεια της Χάρτας δικαιωμάτων και υποχρεώσεων πολιτών και
βγ) μεριμνούν για την έκδοση, ενημέρωση και διακίνηση του Οδηγού του Δημότη και, αντίστοιχα, του Πολίτη, για τις παρεχόμενες υπηρεσίες του δήμου και, αντίστοιχα, της περιφέρειας σε έντυπη και ηλεκτρονική μορφή.
βδ) εισηγούνται στο δημοτικό συμβούλιο το τοπικό και αντίστοιχα στο περιφερειακό συμβούλιο το περιφερειακό σχέδιο αντιμετώπισης έκτακτων αναγκών και διαχείρισης συνεπειών για φυσικές, τεχνολογικές καταστροφές και λοιπές απειλές, σε εναρμόνιση με τα αντίστοιχα σχέδια της Γενικής Γραμματείας Πολιτικής Προστασίας, σύμφωνα με την περ. ε) της παρ. 3 των άρθρων 20 και 21 του ν. 4662/2020 (Α΄27), περί Αυτοτελούς Διεύθυνσης Πολιτικής Προστασίας και Αυτοτελούς Τμήματος Πολιτικής Προστασίας, αντίστοιχα,
βε) συντονίζουν την κατάρτιση και έχουν την ευθύνη της υλοποίησης του επιχειρησιακού προγράμματος, το οποίο και εισηγούνται στο συμβούλιο.
3. α) Η δημοτική επιτροπή έχει επιπλέον της περ. α) της παρ. 2 και τις ακόλουθες αποφασιστικού χαρακτήρα αρμοδιότητες:
αα) αποφασίζει, σε επείγουσες περιπτώσεις, για το σύνολο των αρμοδιοτήτων του δήμου που του έχουν ανατεθεί με τον ν. 4375/2016 (Α` 51), περί θεμάτων διαχείρισης μεταναστευτικών ροών και την παρ. 10 του άρθρου 14 του ν. 4332/2015 (Α` 76), περί εκτάκτων αναγκών στέγασης και προσωρινής φιλοξενίας προσφύγων και μεταναστών,
αβ) αποφασίζει την αποδοχή των πάσης φύσεως μελετών που αφορούν σε έργα και παροχές τεχνικών και λοιπών συναφών επιστημονικών υπηρεσιών, οι οποίες συντάσσονται από την τεχνική υπηρεσία του δήμου ή από τεχνικές υπηρεσίες άλλων δήμων ή περιφερειών ή νομικών προσώπων τοπικής αυτοδιοίκησης στο πλαίσιο προγραμματικών συμβάσεων ή συμβάσεων διαδημοτικής ή διαπεριφερειακής ή διαβαθμιδικής συνεργασίας,
αγ) αποφασίζει την επιστροφή από τον δήμο αχρεωστήτως καταβληθέντων ποσών,
αδ) αποφασίζει τη σύσταση της πάγιας προκαταβολής, σύμφωνα με το άρθρο 487, περί πάγιας προκαταβολής,
αε) αποφασίζει για:
i. τη χορήγηση προέγκρισης ίδρυσης καταστημάτων και επιχειρήσεων, μετά από προέλεγχο του σχετικού αιτήματος του ενδιαφερομένου, όπου απαιτείται,
ii. την ανάκληση ή την οριστική αφαίρεση της άδειας ίδρυσης και λειτουργίας των καταστημάτων, επιχειρήσεων και λοιπών εγκαταστάσεων και δραστηριοτήτων αρμοδιότητας του δήμου,
iii. τη χορήγηση ή ανάκληση της άδειας παράτασης ωραρίου λειτουργίας μουσικής, με εξαίρεση την περίπτωση άσκησης της αρμοδιότητας από το συμβούλιο δημοτικής κοινότητας, σύμφωνα με το άρθρο 164, περί αρμοδιοτήτων συμβουλίου δημοτικής κοινότητας με πληθυσμό από τριακόσιους έναν (301) και άνω κατοίκους. Η σχετική απόφαση λαμβάνεται μέσα σε είκοσι (20) ημέρες αφότου περιέλθουν στην επιτροπή όλα τα νόμιμα δικαιολογητικά και στοιχεία.
iv. τη χορήγηση, ύστερα από γνώμη του εκπροσώπου ή του συμβουλίου της οικείας δημοτικής κοινότητας, θέσεων στάθμευσης στους δικαιούχους κατοίκους, με βάση την κείμενη νομοθεσία και τις κανονιστικές αποφάσεις του δήμου ή με βάση ισχύον σύστημα ελεγχόμενης στάθμευσης, καθώς και την ανάκληση ή την τροποποίηση της χορήγησης αυτών.
β) Η δημοτική επιτροπή έχει, επιπλέον της περ. β) της παρ. 2, και τις ακόλουθες εισηγητικού χαρακτήρα αρμοδιότητες προς το δημοτικό συμβούλιο για:
βα) θέματα καθορισμού χρήσεων γης,
ββ) θέματα εφαρμογής των σχεδίων πολεοδομικού (ρυθμιστικού) επιπέδου, ανάπλασης περιοχών, πολεοδομικών επεμβάσεων, χρηματοδότησης προγραμμάτων ανάπλασης, ανασυγκρότησης υποβαθμισμένων περιοχών, πολεοδομικής αναμόρφωσης προβληματικών περιοχών, αποζημίωσης ρυμοτομούμενων, πολεοδομικών ρυθμίσεων, εισφοράς σε γη ή σε χρήμα, περιοχών ιδιωτικής πολεοδόμησης και έγκρισης πολεοδομικών μελετών,
βγ) θέματα προστασίας του περιβάλλοντος,
βδ) θέματα χωροθέτησης νεκροταφείων, κατά τις προβλέψεις του ν. 2508/1997 (Α΄124), και κέντρων αποτέφρωσης νεκρών, καθώς και όλων των σχετικών με το αντικείμενο αρμοδιοτήτων,
γ) διατυπώνει γνώμη κατά την υποπερ. 2.3 της παρ. Α’ του άρθρου 3 του ν. 4258/2014 (Α΄ 94), περί διαδικασίας οριοθέτησης υδατορεμάτων,
δ) εκκινεί τη διαδικασία εκπόνησης Τοπικού Χωρικού Σχεδίου (Τ.Χ.Σ.) και Ειδικού Χωρικού Σχεδίου (Ε.Χ.Σ.) και εξετάζει τις ενστάσεις που αφορούν αναθεωρήσεις, τροποποιήσεις σχεδίου πόλης και κάθε άλλη μορφή ρύθμισης του χώρου.
4. Η περιφερειακή επιτροπή έχει, επιπλέον των αρμοδιοτήτων της παρ. 2, και την αρμοδιότητα κατάρτισης και εισήγησης στο περιφερειακό συμβούλιο των τομεακών προγραμμάτων δράσης και την ευθύνη της υλοποίησής τους.
5. Το δημοτικό και το περιφερειακό συμβούλιο, αντίστοιχα, δύνανται να αποφασίζουν, για θέματα ιδιαίτερα σοβαρά, με ειδική αιτιολογία και με την απόλυτη πλειοψηφία του συνόλου των μελών τους, ότι θα ασκήσουν τα ίδια τις αποφασιστικές αρμοδιότητες της δημοτικής και της περιφερειακής επιτροπής, αντίστοιχα.
6. Η δημοτική και η περιφερειακή επιτροπή με ειδική απόφαση, που λαμβάνεται με την απόλυτη πλειοψηφία του συνόλου των μελών τους, δύναται να παραπέμπουν συγκεκριμένο θέμα της αρμοδιότητάς τους στο δημοτικό ή το περιφερειακό συμβούλιο για τη λήψη απόφασης, εφόσον κρίνουν ότι αυτό επιβάλλεται από την ιδιαίτερη σοβαρότητά του.
7. Η δημοτική επιτροπή, με ειδική απόφαση, που λαμβάνεται με την απόλυτη πλειοψηφία του συνόλου των μελών της, δύναται να μεταβιβάζει σε προϊστάμενο υπηρεσίας του δήμου το δικαίωμα υπογραφής πράξεων, οι οποίες θα φέρουν την ένδειξη «με εντολή Δημοτικής Επιτροπής» αποκλειστικά για τις αρμοδιότητες των υποπερ. αγ) και αε) της περ. α) της παρ. 3.

Άρθρο 139
Τρόπος και τόπος συνεδρίασης δημοτικής και περιφερειακής επιτροπής
1. Η δημοτική και η περιφερειακή επιτροπή, αντίστοιχα, με απόφαση του προέδρου τους, δύνανται να συνεδριάζουν:
α) δια ζώσης στο κατάστημα της έδρας του δήμου και, αντίστοιχα, της περιφέρειας, ή και εκτός αυτού, σε τόπο εντός της χωρικής έκτασης του δήμου και, αντίστοιχα, της περιφέρειας, ή
β) με τηλεδιάσκεψη, με κάθε πρόσφορο μέσο ηλεκτρονικών επικοινωνιών, ή
γ) με μικτό τρόπο, διά ζώσης και με τηλεδιάσκεψη.

Άρθρο 140
Δημοσιότητα συνεδριάσεων δημοτικής και περιφερειακής επιτροπής
1. Ο δημόσιος χαρακτήρας της συνεδρίασης της επιτροπής και η δυνατότητα πρόσβασης και παρουσίας των δημοτών, κατοίκων και των φορέων της τοπικής κοινωνίας σε αυτή πρέπει να διασφαλίζεται τόσο στη δια ζώσης, όσο και στη συνεδρίαση με τηλεδιάσκεψη.
2. Είναι υποχρεωτική η ταυτόχρονη μετάδοση της συνεδρίασης, με ανάρτηση σχετικού συνδέσμου στην ιστοσελίδα του δήμου και, αντίστοιχα, της περιφέρειας, ή σε μέσα κοινωνικής δικτύωσης του δήμου και της περιφέρειας, εφόσον υπάρχουν.
3. Η συνεδρίαση δεν δύναται να διεξαχθεί και να μεταδοθεί δημόσια αν αυτό αποφασιστεί με πλειοψηφία των τριών πέμπτων (3/5) του συνολικού αριθμού των μελών της, η οποία αιτιολογείται ειδικά και απαγγέλλεται σε δημόσια συνεδρίαση.
4. Στους δημοσιογράφους και γενικά σε όλα τα μέσα μαζικής ενημέρωσης, παρέχεται κάθε διευκόλυνση, σύμφωνα με το άρθρο 28 του ν. 4624/2019 (Α΄137), περί επεξεργασίας και ελευθερίας έκφρασης και πληροφόρησης. Επιτρέπεται η ραδιοφωνική και τηλεοπτική κάλυψη των συνεδριάσεων της επιτροπής, με απόφαση του προέδρου της, με την επιφύλαξη της παρ. 3.
5. Κατά τη διάρκεια της δημόσιας συνεδρίασης διασφαλίζεται η προηγούμενη προσήκουσα ενημέρωση των μελών της επιτροπής, των συμμετεχόντων και παρακολουθούντων ότι η δημόσια συνεδρίαση μεταδίδεται διαδικτυακά και λαμβάνει χώρα επεξεργασία δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα εικόνας και φωνής. Εάν κάποιος από τους συμμετέχοντες δεν επιθυμεί την επεξεργασία των ανωτέρω δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα παρέχεται εναλλακτικός τρόπος υποβολής ερώτησης και μέριμνα για τη μη μετάδοση της φωνής ή της εικόνας του στο διαδίκτυο. Οι δήμοι και οι περιφέρειες ενεργούν ως αυτοτελώς υπεύθυνοι επεξεργασίας για τα δεδομένα που εισάγουν και διαχειρίζονται στο πλαίσιο των αρμοδιοτήτων τους. Η τήρηση των δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα λαμβάνει χώρα μόνο για το απολύτως αναγκαίο χρονικό διάστημα για την επίτευξη του σκοπού της επεξεργασίας. Μετά την παρέλευση του διαστήματος αυτού, τα δεδομένα διαγράφονται ή ανωνυμοποιούνται, εκτός εάν η περαιτέρω τήρησή τους επιβάλλεται από ειδική διάταξη νόμου ή από υποχρέωση αρχειοθέτησης σύμφωνα με την κείμενη νομοθεσία.

Άρθρο 141
Χρόνος σύγκλησης δημοτικής και περιφερειακής επιτροπής
1. Η δημοτική και η περιφερειακή επιτροπή, αντίστοιχα, συνεδριάζουν, ύστερα από πρόσκληση του προέδρου τους, τουλάχιστον μία (1) φορά τον μήνα, καθώς και όποτε το ζητήσουν ο δήμαρχος και ο περιφερειάρχης, αντίστοιχα.
2. Η αδικαιολόγητη παράλειψη του προέδρου δύο (2) συνεχείς φορές να καλέσει την επιτροπή, με οποιονδήποτε τρόπο, σύμφωνα με την παρ. 1, συνιστά σοβαρή παράβαση καθήκοντος, για την οποία εφαρμόζονται η πειθαρχική διαδικασία του άρθρου 713, περί της πειθαρχικής διαδικασίας.

Άρθρο 142
Πρόσκληση για σύγκληση δημοτικής και περιφερειακής επιτροπής σε τακτική συνεδρίαση
1. Η δημοτική και η περιφερειακή επιτροπή, αντίστοιχα, συνεδριάζουν ύστερα από γραπτή πρόσκληση του προέδρου τους, στην οποία αναγράφονται:
α) ο τρόπος,
β) ο χρόνος,
γ) ο τόπος σύγκλησης της συνεδρίασης και
δ) τα θέματα της ημερήσιας διάταξης.
2. Η πρόσκληση αναρτάται αυθημερόν στην ιστοσελίδα του δήμου και, αντίστοιχα, της περιφέρειας και κοινοποιείται στα μέλη, με μήνυμα ηλεκτρονικού ταχυδρομείου τρεις (3) τουλάχιστον πλήρεις ημέρες πριν από την ημέρα της συνεδρίασης, μαζί με τις εισηγήσεις των αρμόδιων υπηρεσιών, με εξαίρεση την περίπτωση κατεπείγουσας συνεδρίασης του άρθρου 143, περί πρόσκλησης για σύγκληση δημοτικής και περιφερειακής επιτροπής σε κατεπείγουσα συνεδρίαση και της παρ. 2 του άρθρου 144, περί περιεχομένου ημερήσιας διάταξης δημοτικής και περιφερειακής επιτροπής.
3. Κατά τις συνεδριάσεις των επιτροπών δύναται να μετέχει, χωρίς δικαίωμα ψήφου, ένας (1) σύμβουλος από κάθε παράταξη που δεν εξέλεξε μέλος σε αυτές.
4. Στις συνεδριάσεις της δημοτικής επιτροπής, όταν συζητούνται θέματα που αφορούν αποκλειστικά δημοτική ή δημοτικές κοινότητες του δήμου, δύνανται να προσκαλούνται και οι πρόεδροι των συμβουλίων ή οι εκπρόσωποι των αντίστοιχων δημοτικών κοινοτήτων, οι οποίοι δικαιούνται να λαμβάνουν τον λόγο, χωρίς δικαίωμα ψήφου.
5. Η συνεδρίαση δεν είναι νόμιμη, αν δεν έχει προσκληθεί καθόλου ή εγκαίρως, έστω και ένα (1) μέλος της επιτροπής, ή ο δημοτικός και, αντίστοιχα, ο περιφερειακός σύμβουλος, με δικαίωμα παράστασης της παρ. 3, εκτός και εάν είναι παρών και δεν αντιλέγει για την πραγματοποίηση της συνεδρίασης.
6. Ο πρόεδρος της επιτροπής έχει το δικαίωμα να καλεί στη συνεδρίαση υπαλλήλους του δήμου και, αντίστοιχα, της περιφέρειας, εκπροσώπους φορέων ή ιδιώτες, καθώς και τον συμπαραστάτη του δημότη και της επιχείρησης ή αντίστοιχα τον περιφερειακό συμπαραστάτη του πολίτη και της επιχείρησης, προκειμένου να συμβάλλουν με τις τοποθετήσεις τους στην καλύτερη διαμόρφωση της απόφασης.
7. Αν μετά την αποστολή της πρόσκλησης προκύψουν λόγοι ανωτέρας βίας, για τους οποίους δεν μπορεί να πραγματοποιηθεί η συνεδρίαση, είναι δυνατόν ο πρόεδρος της επιτροπής να την αναβάλει ή ακόμα και να τη ματαιώσει, αναφέροντας τους λόγους που το επιβάλλουν. Σε περίπτωση αναβολής, η συνεδρίαση δύναται να πραγματοποιηθεί με τα ίδια θέματα της ημερήσιας διάταξης μετά την άρση των λόγων αναβολής, και σε χρόνο όχι μεγαλύτερο των τριών (3) ημερών από την αρχική ορισθείσα ημερομηνία πραγματοποίησης της συνεδρίασης. Διαφορετικά, η συνεδρίαση ματαιώνεται και εκδίδεται πρακτικό ματαίωσής της.

Άρθρο 143
Πρόσκληση για σύγκληση δημοτικής και περιφερειακής επιτροπής σε κατεπείγουσα συνεδρίαση
Σε κατεπείγουσες περιπτώσεις, η πρόσκληση για σύγκληση δημοτικής ή περιφερειακής επιτροπής δύναται να κοινοποιηθεί από τον πρόεδρο ακόμα και την ημέρα της συνεδρίασης, εφόσον αναρτηθεί στην οικεία ιστοσελίδα και αποσταλεί αυθημερόν με μήνυμα ηλεκτρονικού ταχυδρομείου. Στην περίπτωση αυτή, στην πρόσκληση αναφέρεται ο λόγος για τον οποίο η συνεδρίαση έχει κατεπείγοντα χαρακτήρα. Η επιτροπή αποφασίζει με την απόλυτη πλειοψηφία του συνόλου των μελών της τα θέματα που κρίνονται ως κατεπείγοντα, προκειμένου να ακολουθήσουν η συζήτησή τους και η λήψη απόφασης.

Άρθρο 144
Περιεχόμενο ημερήσιας διάταξης δημοτικής και περιφερειακής επιτροπής
1. Ο πρόεδρος της επιτροπής καταρτίζει την ημερήσια διάταξη της συνεδρίασης. Στην ημερήσια διάταξη αναγράφονται υποχρεωτικά και όλα τα θέματα που προτείνουν ο δήμαρχος και ο περιφερειάρχης, αντίστοιχα.
2. Η επιτροπή έχει δικαίωμα να αποφασίζει, χωρίς συζήτηση, μετά από εισήγηση του προέδρου, με την απόλυτη πλειοψηφία του συνόλου των μελών της, ότι συγκεκριμένο θέμα το οποίο δεν έχει εγγραφεί στην ημερήσια διάταξη είναι κατεπείγον. Στη συνέχεια ακολουθούν η συζήτησή του και η λήψη απόφασης, με τη συνήθη πλειοψηφία, πριν από την έναρξη της συζήτησης των θεμάτων της ημερήσιας διάταξης.

Άρθρο 145
Απαρτία δημοτικής και περιφερειακής επιτροπής
1. Η δημοτική και, αντίστοιχα, η περιφερειακή επιτροπή συνεδριάζουν νόμιμα, εφόσον έχουν απαρτία. Η απαρτία λαμβάνεται πριν από την έναρξη της συνεδρίασης με βάση τον συνολικό αριθμό των μελών τους και συντρέχει για όλα τα θέματα που περιλαμβάνονται στην ημερήσια διάταξη μέχρι τη λήξη της συνεδρίασης.
2. Η επιτροπή έχει απαρτία, όταν τα μέλη που είναι παρόντα είναι περισσότερα από αυτά που απουσιάζουν.
3. Αν μετά από δύο (2) συνεχείς προσκλήσεις η επιτροπή δεν έχει απαρτία, αρμόδιο να λάβει απόφαση είναι το δημοτικό και, αντίστοιχα, το περιφερειακό συμβούλιο.

Άρθρο 146
Λήψη απόφασης δημοτικής και περιφερειακής επιτροπής
1. Η δημοτική και, αντίστοιχα, η περιφερειακή επιτροπή λαμβάνουν για κάθε θέμα της ημερήσιας διάταξης ξεχωριστή απόφαση, με φανερή ψηφοφορία και με τη συνήθη πλειοψηφία, η οποία συνίσταται στην απόλυτη πλειοψηφία των παρόντων μελών, εκτός εάν για τη λήψη απόφασης προβλέπεται αυξημένη πλειοψηφία. Αν σε δύο (2) συνεχείς συνεδριάσεις δεν επιτυγχάνεται απόλυτη πλειοψηφία των παρόντων μελών, αρμόδια να λάβουν απόφαση είναι το δημοτικό και το περιφερειακό συμβούλιο, αντίστοιχα.
2. Κατά τη λήψη απόφασης, για τον υπολογισμό της πλειοψηφίας των παρόντων συμβούλων, ως παρόντες, λογίζονται οι σύμβουλοι που ψηφίζουν, θετικά ή αρνητικά, στην πρόταση που τίθεται για ψηφοφορία. Αν κάποιο μέλος της επιτροπής, απέχει, με δήλωσή του, από την ψηφοφορία, δεν λαμβάνεται υπόψη στον υπολογισμό της πλειοψηφίας των παρόντων.
3. Εάν ο συνολικός αριθμός αυτών που ψηφίζουν, θετικά ή αρνητικά, είναι ίσος ή κατώτερος από τον αριθμό των μελών που απαιτείται για τον σχηματισμό της απαρτίας, η απόφαση λαμβάνεται μόνο εάν συγκεντρωθεί αριθμός θετικών ψήφων, ίσος τουλάχιστον με την απόλυτη πλειοψηφία επί του αριθμού της απαρτίας της παρ. 2 του άρθρου 145, περί απαρτίας δημοτικής και περιφερειακής επιτροπής. Εάν, λόγω αποχώρησης μελών από τη συνεδρίαση, δεν υπάρχει η ελάχιστη απαρτία, η απόφαση λαμβάνεται μόνο εάν συγκεντρωθεί αριθμός θετικών ψήφων, ίσος τουλάχιστον με την απόλυτη πλειοψηφία επί του αριθμού της απαρτίας της παρ. 2 του άρθρου 145.
4. Σε περίπτωση ισοψηφίας, επικρατεί η άποψη υπέρ της οποίας τάσσεται ο πρόεδρος της επιτροπής. Δεν υπερισχύει η ψήφος του αντιπροέδρου ή του μέλους της επιτροπής που προεδρεύει, λόγω απουσίας ή κωλύματος του αντιπροέδρου.

Άρθρο 147
Λειτουργία δημοτικής και περιφερειακής επιτροπής
1. Ο πρόεδρος της επιτροπής διαπιστώνει την ύπαρξη απαρτίας και κηρύσσει την έναρξη της συνεδρίασης, προκειμένου να αρχίσει η συζήτηση των θεμάτων της ημερήσιας διάταξης. Αν ο πρόεδρος απουσιάζει ή κωλύεται, προεδρεύει ο αντιπρόεδρος και, σε περίπτωση απουσίας ή κωλύματος του αντιπροέδρου, το μέλος της επιτροπής το οποίο προέρχεται από την παράταξη της πλειοψηφίας και έχει εκλεγεί με τις περισσότερες ψήφους στην επιτροπή. Αν απουσιάζουν ή κωλύονται τακτικά μέλη, καλούνται τα αναπληρωματικά, με τη σειρά της εκλογής τους. Αν απουσιάζει ο πρόεδρος της επιτροπής, αναπληρώνεται, ως προς τη συμμετοχή του στην επιτροπή, από αναπληρωματικό μέλος της παράταξης της πλειοψηφίας, κατά τη σειρά εκλογής τους.
2. Αν ένα μέλος της επιτροπής απουσιάζει αδικαιολόγητα από τρεις (3) τουλάχιστον συνεχείς τακτικές συνεδριάσεις, το δημοτικό και το περιφερειακό συμβούλιο, αντίστοιχα, δύνανται με απόφασή τους να το αντικαθιστούν.
3. Η επιτροπή, με απόφασή της, η οποία λαμβάνεται με απλή πλειοψηφία των παρόντων μελών, δύναται να επιτρέπει να λάβουν τον λόγο εκπρόσωποι φορέων ή πολίτες που παρευρίσκονται στη συνεδρίαση, εφόσον το ζητήσουν.
4. O πρόεδρος της επιτροπής διευθύνει τη συζήτηση, λαμβάνει κάθε κατάλληλο μέτρο για την ομαλή διεξαγωγή της συνεδρίασης και δύναται να αποβάλει σύμβουλο ή πολίτη που τη διαταράσσει.
5. Όταν, λόγω της σοβαρότητας και της φύσης των θεμάτων, παρατείνεται η συζήτηση, η επιτροπή, με απόφασή της, είναι δυνατόν να διακόψει τη συνεδρίαση, προκειμένου αυτή να συνεχιστεί την επόμενη ημέρα και την ίδια ώρα για τα θέματα της ημερήσιας διάταξης για τα οποία η επιτροπή δεν έλαβε απόφαση. Στην περίπτωση αυτή θεωρείται ότι η συζήτηση των θεμάτων άρχισε και τελείωσε κατά την τελευταία συνεδρίαση, αφού πρώτα ο πρόεδρος της επιτροπής ενημερώσει το σώμα για τα όσα συζητήθηκαν στην προηγούμενη συνεδρίαση.
6. Για τις συνεδριάσεις της επιτροπής τηρούνται πρακτικά, κατά ανάλογη εφαρμογή του άρθρου 132, σχετικά με την τήρηση πρακτικών συνεδριάσεων του δημοτικού και περιφερειακού συμβουλίου.
7. Οι αποφάσεις της επιτροπής δημοσιεύονται σύμφωνα με:
α) το άρθρο 133, περί δημοσίευσης αποφάσεων δημοτικού και περιφερειακού συμβουλίου, με την επιφύλαξη της παρ. 5 του άρθρου 614, ως προς την εξαίρεση από την υποχρέωση ανάρτησης και
β) το άρθρο 134, περί δημοσίευσης αποφάσεων δήμων και περιφερειών σε εφημερίδα.
8. Για τη γραμματειακή υποστήριξη των συνεδριάσεων της επιτροπής ορίζονται υπάλληλοι του δήμου ή της περιφέρειας, με απόφαση του δημάρχου και αντίστοιχα του περιφερειάρχη. Στους υπαλλήλους παρέχεται, για κάθε συνεδρίαση στην οποία λαμβάνουν μέρος, αποζημίωση ίση με τα δύο τρίτα (2/3) της αποζημίωσης που λαμβάνουν τα μέλη της δημοτικής και αντίστοιχα της περιφερειακής επιτροπής.

ΚΕΦΑΛΑΙΟ Ε΄
ΥΠΟΧΡΕΩΣΕΙΣ ΚΑΙ ΛΟΓΟΔΟΣΙΑ ΔΗΜΟΤΙΚΩΝ ΚΑΙ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΩΝ ΑΡΧΩΝ

Άρθρο 148
Υποχρεώσεις αιρετών οργάνων διοίκησης δήμων και περιφερειών
1. Ο δήμαρχος, ο αντιδήμαρχος, ο περιφερειάρχης, ο αναπληρωτής περιφερειάρχης, ο αντιπεριφερειάρχης, τα μέλη της δημοτικής και περιφερειακής επιτροπής, τα μέλη του δημοτικού και περιφερειακού συμβουλίου και των αποφασιστικού χαρακτήρα επιτροπών τους, ο συμπαραστάτης του δημότη και της επιχείρησης και ο περιφερειακός συμπαραστάτης του πολίτη και της επιχείρησης, κατά την άσκηση των καθηκόντων τους, πρέπει:
α) να εκπληρώνουν ευσυνείδητα τις υποχρεώσεις τους και να ασκούν τα καθήκοντά τους με γνώμονα την εξυπηρέτηση του δημοσίου συμφέροντος,
β) να έχουν άξια και αρμόζουσα για το αξίωμα συμπεριφορά στον δημόσιο βίο τους,
γ) να σέβονται και να διασφαλίζουν τα δικαιώματα των δημοτών και κατοίκων και να μεριμνούν για την καθολική εκπλήρωση των υποχρεώσεών τους προς τον δήμο και την περιφέρεια, αντίστοιχα,
δ) να απέχουν από κάθε ενέργεια ή πράξη που επηρεάζει την αμερόληπτη εκτέλεση των καθηκόντων τους, όπως προβλέπεται στην παρ. 3 του άρθρου 71 του ν. 4622/2019 (Α’ 133), περί υποχρεώσεων κατά την άσκηση καθηκόντων. Η μη τήρηση της υποχρέωσης αυτής καθιστά τυχόν σχετική απόφαση αυτοδικαίως άκυρη και συνιστά σοβαρή πειθαρχική παράβαση καθήκοντος, για την οποία εφαρμόζεται η διαδικασία του άρθρου 713, περί της πειθαρχικής διαδικασίας,
ε) να ενθαρρύνουν και να προωθούν κάθε μέτρο και κάθε δράση που προάγει τη διαφάνεια και την καταπολέμηση της διαφθοράς, στο πλαίσιο άσκησης των καθηκόντων τους και της λειτουργίας του δήμου ή της περιφέρειας, αντίστοιχα.
2. Ο δήμαρχος, αντιδήμαρχος, περιφερειάρχης, αναπληρωτής περιφερειάρχης και αντιπεριφερειάρχης σε περίπτωση σύγκρουσης συμφερόντων, σύμφωνα με το άρθρο 71 του ν. 4622/2019, οφείλουν να υποβάλουν σχετική δήλωση στον Γενικό Επόπτη Νομιμότητας του άρθρου 662, περί των αρμοδιοτήτων του Γενικού Επόπτη Νομιμότητας οργανισμών τοπικής αυτοδιοίκησης:
α) κατά την ανάληψη άσκησης των καθηκόντων τους,
β) σε περιπτώσεις που ανακύπτει μεταγενέστερα. Επιπλέον, υποχρεούνται σε υποβολή στον Γενικό Επόπτη Νομιμότητας σχετικής δήλωσης, εάν βρίσκονται σε κατάσταση σύγκρουσης συμφερόντων ή όχι, οποτεδήποτε τους ζητηθεί.
3. Στις περιπτώσεις της παρ. 2, τα καθήκοντα του δημάρχου και του περιφερειάρχη ασκούν οι νόμιμοι αναπληρωτές τους. Σε ό,τι αφορά τη δημοτική και περιφερειακή επιτροπή, καθώς και τις αποφασιστικού χαρακτήρα επιτροπές του δημοτικού και περιφερειακού συμβουλίου, εφαρμόζεται η παρ. 1 του άρθρου 147, περί λειτουργίας δημοτικής και περιφερειακής επιτροπής.

Άρθρο 149
Ειδικότερες υποχρεώσεις δημοτικών και περιφερειακών συμβούλων
1. Ο σύμβουλος εκφράζει τη γνώμη του και ψηφίζει κατά συνείδηση, αποβλέποντας πάντοτε στην εξυπηρέτηση του συμφέροντος του συνόλου των δημοτών και κατοίκων.
2. Οι δημοτικοί και περιφερειακοί σύμβουλοι έχουν υποχρέωση να μετέχουν σε όλες τις συνεδριάσεις του δημοτικού και περιφερειακού συμβουλίου και να εκτελούν με επιμέλεια τα καθήκοντά τους και κάθε εργασία που τους αναθέτουν το δημοτικό και το περιφερειακό συμβούλιο, αντίστοιχα. Αδικαιολόγητη απουσία συμβούλου στις τακτικές συνεδριάσεις του συμβουλίου για διάστημα τριών συνεχόμενων (3) μηνών συνιστά σοβαρή παράβαση καθήκοντος, για την οποία ο πρόεδρος του συμβουλίου υποχρεούται να ενημερώνει γραπτώς τον Γενικό Επόπτη Νομιμότητας. Η παράλειψη εκπλήρωσης αυτής της υποχρέωσης από τον πρόεδρο του συμβουλίου αποτελεί, ομοίως, σοβαρή παράβαση καθήκοντος, για την οποία εφαρμόζεται η διαδικασία του άρθρου 713, περί της πειθαρχικής διαδικασίας.
3. Στους συμβούλους παρέχεται κάθε δυνατή διευκόλυνση για την άσκηση των καθηκόντων τους από τις υπηρεσίες του οικείου δήμου και περιφέρειας. Στους συμβούλους, χορηγούνται, με την ανάληψη των καθηκόντων, υπηρεσιακές ηλεκτρονικές διευθύνσεις που δημοσιεύονται στην επίσημη ιστοσελίδα του δήμου και της περιφέρειας, αντίστοιχα, προκειμένου να διευκολύνεται η επικοινωνία τους με τους πολίτες και τις υπηρεσίες.

Άρθρο 150
Ειδική συνεδρίαση λογοδοσίας δημοτικής και περιφερειακής αρχής
1. Το δημοτικό και το περιφερειακό συμβούλιο, αντίστοιχα, συγκαλούνται υποχρεωτικά σε ειδική συνεδρίαση λογοδοσίας της δημοτικής και περιφερειακής αρχής το αργότερο κάθε τέσσερις (4) μήνες, εκτός και εάν δεν υποβληθεί κανένα θέμα σύμφωνα με το παρόν ή προκύψουν λόγοι ανωτέρας βίας.
2. Κάθε σύμβουλος δύναται να καταθέσει εγγράφως στο προεδρείο του συμβουλίου, τρεις (3) ημέρες πριν από τη συνεδρίαση, ένα θέμα το οποίο αφορά στις αρμοδιότητες του δήμου ή της περιφέρειας, αντίστοιχα, ή των νομικών προσώπων αυτών. Εφόσον έχουν υποβληθεί από τους συμβούλους συνολικά πάνω από δέκα (10) θέματα, διενεργείται δημόσια κλήρωση από το προεδρείο για τα θέματα που πρόκειται να συζητηθούν και τα οποία εγγράφονται στη συνέχεια στην ημερήσια διάταξη. Από τα θέματα της κλήρωσης, έως τρία (3) προέρχονται από συμβούλους της πλειοψηφίας. Στην ημερήσια διάταξη εγγράφεται υποχρεωτικά επιπλέον ένα (1) θέμα που δύναται να θέσει ο συμπαραστάτης του δημότη και της επιχείρησης ή ο περιφερειακός συμπαραστάτης του πολίτη και της επιχείρησης, αντίστοιχα, του άρθρου 152, περί συμπαραστάτη του δημότη και της επιχείρησης και περιφερειακού συμπαραστάτη του πολίτη και της επιχείρησης, ένα (1) θέμα που δύναται να θέσει ο πρόεδρος του δημοτικού συμβουλίου και αφορά ζήτημα του συμβουλίου ένταξης μεταναστών και προσφύγων, σύμφωνα με το τελευταίο εδάφιο της παρ. 5 του άρθρου 154, περί συμβουλίου ένταξης μεταναστών και προσφύγων καθώς και ένα (1) θέμα που δύναται να θέσει ο πρόεδρος του συμβουλίου νέων, σύμφωνα με την παρ. 3 του άρθρου 160, περί προέδρου και λειτουργίας συμβουλίου νεών.
3. Στη συνεδρίαση λογοδοσίας της δημοτικής αρχής επιπλέον των θεμάτων της παρ. 2 συζητούνται και έως δύο (2) θέματα που έχουν τεθεί από τους εκπροσώπους ή προέδρους συμβουλίων των δημοτικών κοινοτήτων. Αν έχουν υποβληθεί πάνω από δύο (2) θέματα, τότε διενεργείται κλήρωση.
4. Ο πρόεδρος του συμβουλίου αναρτά στην ιστοσελίδα του δήμου και της περιφέρειας, αντίστοιχα, δέκα (10) τουλάχιστον πλήρεις ημέρες πριν από τη συνεδρίαση, την πρόσκληση, η οποία κοινοποιείται στους συμμετέχοντες, αυθημερόν, με μήνυμα ηλεκτρονικού ταχυδρομείου. Η πρόσκληση περιλαμβάνει:
α) την ημερομηνία,
β) τον τόπο,
γ) τον τρόπο της συνεδρίασης και
δ) την καταληκτική ημερομηνία υποβολής των προς συζήτηση θεμάτων.
5. Η παρουσία στη συνεδρίαση:
α) του δημάρχου και του περιφερειάρχη, αντίστοιχα, ή
β) του αρμόδιου αντιδημάρχου και του αναπληρωτή περιφερειάρχη ή του αρμόδιου αντιπεριφερειάρχη, αντίστοιχα, ή
γ) του πρόεδρου νομικού προσώπου
είναι υποχρεωτική, εφόσον έχει υποβληθεί θέμα της αρμοδιότητάς τους στο προεδρείο και εγγραφεί στην ημερήσια διάταξη.
Αν ο δήμαρχος και ο περιφερειάρχης, αντίστοιχα, κωλύονται, αναπληρώνονται σύμφωνα με το άρθρο 113, περί αναπλήρωσης δημάρχου και περιφερειάρχη. Όταν κωλύεται ο αντιδήμαρχος ή ο αντιπεριφερειάρχης, ο δήμαρχος ή ο περιφερειάρχης, αντίστοιχα, ορίζουν τον σύμβουλο που θα τους αναπληρώσει.
6. Απαγορεύεται η συζήτηση οποιουδήποτε άλλου θέματος κατά τη συνεδρίαση αυτή, καθώς και η λήψη οποιαδήποτε απόφασης. Για τη συνεδρίαση δεν απαιτείται η ύπαρξη απαρτίας του συμβουλίου.
7. Θέματα διεξαγωγής της συνεδρίασης και του χρόνου υποβολής και απάντησης των θεμάτων συζήτησης καθορίζονται στον Κανονισμό Λειτουργίας του συμβουλίου.

Άρθρο 151
Απολογισμός πεπραγμένων δημοτικής και περιφερειακής αρχής
1. Σε ειδική δημόσια συνεδρίαση του δημοτικού και του περιφερειακού συμβουλίου, αντίστοιχα, πραγματοποιούνται ο απολογισμός πεπραγμένων της δημοτικής και της περιφερειακής αρχής, αντίστοιχα.
2. Η ειδική δημόσια συνεδρίαση διεξάγεται έως την 30η Ιουνίου του δεύτερου (2ου), τρίτου (3ου) και τέταρτου (4ου) έτους της αυτοδιοικητικής περιόδου, και ανακοινώνεται δεκαπέντε (15), τουλάχιστον, ημέρες πριν από τη διεξαγωγή της στην ιστοσελίδα του δήμου ή της περιφέρειας, καθώς και σε κάθε πρόσφορο μέσο κοινωνικής δικτύωσης. Το δημοτικό και, αντίστοιχα, το περιφερειακό συμβούλιο επιλέγει τον προσφορότερο χώρο για τη διεξαγωγή της ανωτέρω δημόσιας συνεδρίασης.
3. Κατά τον απολογισμό πεπραγμένων δύνανται να τοποθετηθούν όλες οι παρατάξεις και να πάρουν τον λόγο τα μέλη του συμβουλίου. Στους δήμους δύνανται να τοποθετηθούν, επιπλέον, οι εκπρόσωποι των δημοτικών κοινοτήτων και τα μέλη των συμβουλίων των δημοτικών κοινοτήτων.
4. Ο δήμος και η περιφέρεια, αντίστοιχα, μεριμνούν για τη μετάδοση της συνεδρίασης από τα τοπικά μέσα ενημέρωσης, το διαδίκτυο, καθώς και με τη χρήση κάθε άλλου μέσου ενημέρωσης των δημοτών και κατοίκων.
5. Στον απολογισμό πεπραγμένων παρουσιάζεται και συζητείται η ετήσια έκθεση του συμπαραστάτη του δημότη και της επιχείρησης και, αντίστοιχα, του περιφερειακού συμπαραστάτη του πολίτη και της επιχείρησης του άρθρου 152, περί Συμπαραστάτη του δημότη και της επιχείρησης και του Περιφερειακού Συμπαραστάτη του πολίτη και της επιχείρησης.

ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΣΤ΄
ΔΙΑΜΕΣΟΛΑΒΗΤΙΚΑ ΚΑΙ ΣΥΜΒΟΥΛΕΥΤΙΚΑ ΟΡΓΑΝΑ

Άρθρο 152
Συμπαραστάτης του δημότη και της επιχείρησης και περιφερειακός συμπαραστάτης του πολίτη και της επιχείρησης
1. Στους δήμους είκοσι χιλιάδων (20.000) κατοίκων και άνω, με απόφαση του δημοτικού συμβουλίου, επιλέγεται ο συμπαραστάτης του δημότη και της επιχείρησης. Στους δήμους κάτω των είκοσι χιλιάδων (20.000) κατοίκων με απόφαση του δημοτικού συμβουλίου, δύναται να επιλέγεται συμπαραστάτης. Στις περιφέρειες, με απόφαση του περιφερειακού συμβουλίου, επιλέγεται ο περιφερειακός συμπαραστάτης του πολίτη και της επιχείρησης.
2. Ως συμπαραστάτης επιλέγεται, κατόπιν προκήρυξης που δημοσιεύεται στην ιστοσελίδα του δήμου και της περιφέρειας, αντίστοιχα, πρόσωπο εγνωσμένου κύρους και εμπειρίας. Υποψηφιότητες υποβάλλονται με δήλωση που κατατίθεται στο προεδρείο του συμβουλίου κατά την έναρξη της διαδικασίας επιλογής. Ως συμπαραστάτης δεν μπορεί να επιλεγεί αιρετός δήμου ή περιφέρειας ή βουλευτής. Ως προς το αξίωμα του συμπαραστάτη ισχύουν τα κωλύματα και τα ασυμβίβαστα που προβλέπονται στο άρθρο 148, περί υποχρεώσεων αιρετών οργάνων διοίκησης δήμων και περιφερειών και 149, περί ειδικότερων υποχρεώσεων δημοτικών και περιφερειακών συμβούλων. Η θητεία του συμπαραστάτη ακολουθεί τη θητεία των δημοτικών και αντίστοιχα των περιφερειακών αρχών.
3.α) Η διαδικασία για την επιλογή του συμπαραστάτη γίνεται εντός δύο (2) μηνών από την εγκατάσταση των δημοτικών και περιφερειακών αρχών. Ο συμπαραστάτης επιλέγεται με απόφαση, η οποία λαμβάνεται με φανερή ψηφοφορία και με πλειοψηφία των δύο τρίτων (2/3) του συνόλου των μελών του δημοτικού και του περιφερειακού συμβουλίου, αντίστοιχα. Αν δεν επιτευχθεί η επιλογή, η ψηφοφορία επαναλαμβάνεται κατά την ίδια ή μεταγενέστερη συνεδρίαση με την ίδια πλειοψηφία. Αν και πάλι δεν επιτευχθεί η επιλογή, η ψηφοφορία επαναλαμβάνεται κατά την επόμενη τακτική συνεδρίαση με πλειοψηφία δύο τρίτων (2/3) των παρόντων μελών, χωρίς να προσμετρώνται στον αριθμό των παρόντων μελών οι λευκές ψήφοι. Αν δεν επιτευχθεί η απαραίτητη πλειοψηφία και στην τρίτη ψηφοφορία, ο οικείος χωρικά Επόπτης Νομιμότητας επιλέγει έναν (1) από τους υποψηφίους που πλειοψήφησαν, ως συμπαραστάτη για τον δήμο ή την περιφέρεια, αντίστοιχα.
β) Είναι επιτρεπτή, με την πλειοψηφία του πρώτου εδαφίου της περ. α) και την ίδια διαδικασία, η ανάκληση του συμπαραστάτη για πλημμελή εκτέλεση των καθηκόντων του, με ειδικά αιτιολογημένη απόφαση του δημοτικού και, αντίστοιχα, του περιφερειακού συμβουλίου.
4. α) Ο συμπαραστάτης δέχεται ενυπόγραφες καταγγελίες άμεσα θιγόμενων φυσικών ή νομικών προσώπων για κακοδιοίκηση των υπηρεσιών του δήμου ή της περιφέρειας και των πάσης φύσεως νομικών τους προσώπων και ασκεί διαμεσολάβηση, προκειμένου να επιλυθούν τα σχετικά προβλήματα, ενώ είναι υποχρεωμένος να απαντά εγγράφως ή ηλεκτρονικά εντός τριάντα (30) ημερών στους ενδιαφερομένους ως προς τις ενέργειες στις οποίες προέβη μετά τη λήψη της καταγγελίας τους.
β) Ο συμπαραστάτης υποστηρίζεται διοικητικά από τις υπηρεσίες του δήμου ή της περιφέρειας, οι οποίες είναι υποχρεωμένες να παρέχουν κάθε δυνατή συνδρομή. Κατά την εξέταση των καταγγελιών, ο συμπαραστάτης δύναται να αιτηθεί στοιχεία από το αρχείο των υπηρεσιών του δήμου ή της περιφέρειας και των νομικών τους προσώπων σύμφωνα με το άρθρο 5 του Κώδικα Διοικητικής Διαδικασίας, περί της πρόσβασης σε δημόσια έγγραφα (ν. 2690/1999, Α’ 45). Εφόσον, ύστερα από εξέταση καταγγελίας, προκύψουν φαινόμενα κακοδιοίκησης, ο συμπαραστάτης δύναται να υποβάλλει συστάσεις προς τις αντίστοιχες υπηρεσίες του δήμου ή της περιφέρειας ή των νομικών τους προσώπων για την αποτροπή επανάληψής τους.
5. Η υποβολή καταγγελίας ή αναφοράς στον συμπαραστάτη δεν αναιρεί τη σχετική αρμοδιότητα του Συνηγόρου του Πολίτη ως ανεξάρτητης αρχής, ούτε τις αρμοδιότητες άλλων ελεγκτικών οργάνων και αρχών, καθώς και του Γενικού Επόπτη και του Επόπτη Νομιμότητας.
6. Ο Συμπαραστάτης συντάσσει έκθεση. Η έκθεση παρουσιάζεται από τον ίδιο και συζητείται και κατά τον απολογισμό της δημοτικής και αντίστοιχα της περιφερειακής αρχής σύμφωνα με το άρθρο 151, περί απολογισμού πεπραγμένων δημοτικής και περιφερειακής αρχής. Ο συμπαραστάτης δύναται επίσης να προβαίνει στη διατύπωση προτάσεων βελτίωσης της διοίκησης του δήμου και της περιφέρειας και των σχέσεων με το κοινό, τόσο στο πλαίσιο της έκθεσής του, όσο και επ’ ευκαιρία σημαντικών προβλημάτων κακοδιοίκησης που ο ίδιος εντοπίζει. Στην τελευταία αυτή περίπτωση, οι ειδικές προτάσεις του συμπαραστάτη υποβάλλονται στον δήμαρχο και, αντίστοιχα, στον περιφερειάρχη και κοινοποιούνται στο δημοτικό και, αντίστοιχα, στο περιφερειακό συμβούλιο, στον γενικό γραμματέα του δήμου και, αντίστοιχα, στον εκτελεστικό γραμματέα της περιφέρειας. Τόσο η έκθεση, όσο και οι ειδικές προτάσεις του συμπαραστάτη αναρτώνται υποχρεωτικά στην ιστοσελίδα του δήμου ή της περιφέρειας, αντίστοιχα, με φροντίδα των αρμόδιων υπηρεσιών.
7. Ως προς τις ευθύνες του συμπαραστάτη, ισχύουν οι προβλέψεις για τους δημοτικούς και περιφερειακούς συμβούλους του Κεφαλαίου Γ’ «Αστική και πειθαρχική ευθύνη» του Μέρους Β’ του Βιβλίου Πέμπτου.

Άρθρο 153
Γνωμοδοτικές επιτροπές δημοτικού και περιφερειακού συμβουλίου
1. Με τον κανονισμό λειτουργίας του δημοτικού και του περιφερειακού συμβουλίου, αντίστοιχα, δύναται να προβλέπεται η σύσταση γνωμοδοτικών επιτροπών, οι οποίες μελετούν και εισηγούνται θέματα που συζητά το συμβούλιο. Κατ΄ εξαίρεση του πρώτου εδαφίου είναι υποχρεωτική η σύσταση: α) γνωμοδοτικής επιτροπής δήμου και περιφέρειας με αντικείμενο θέματα κοινωνικής συνοχής, συμπερίληψης και ισότητας φύλων, όπως δικαιώματα των ατόμων με αναπηρία και εξάλειψη έμφυλων, φυλετικών, κοινωνικών και θρησκευτικών διακρίσεων και β) γνωμοδοτικής επιτροπής δήμου με αντικείμενο την υποστήριξή του στην εύρυθμη λειτουργία των σχολικών μονάδων.
2. Στις γνωμοδοτικές επιτροπές προεδρεύει αντιδήμαρχος ή δημοτικός σύμβουλος και αντιπεριφερειάρχης ή περιφερειακός σύμβουλος, αντίστοιχα, οι οποίοι ορίζονται με την απόφαση του οικείου συμβουλίου για τη συγκρότησή τους. Στις γνωμοδοτικές επιτροπές μετέχουν σύμβουλοι που προτείνονται από όλες τις δημοτικές ή περιφερειακές παρατάξεις του δημοτικού ή του περιφερειακού συμβουλίου, αντίστοιχα, υπάλληλοι της αρμόδιας διεύθυνσης του δήμου ή της περιφέρειας, ιδιώτες εμπειρογνώμονες στα θέματα του συλλογικού γνωμοδοτικού οργάνου και εκπρόσωποι κοινωνικών φορέων της περιοχής. Ειδικά στη γνωμοδοτική επιτροπή της περ. β) της παρ. 1 μετέχει υποχρεωτικά ένας (1) διευθυντής σχολικών μονάδων πρωτοβάθμιας και ένας (1) διευθυντής σχολικών μονάδων δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης του οικείου δήμου, καθώς και από ένας (1) εκπρόσωπος της αντίστοιχης ένωσης γονέων ή όπου δεν υπάρχει, ένας (1) εκπρόσωπος των συλλόγων γονέων, κατά προτεραιότητα μεγέθους σε μαθητικό δυναμικό, με τους αναπληρωτές τους. Κατά τις συνεδριάσεις της ανωτέρω επιτροπής, όταν συζητούνται θέματα που αφορούν μια συγκεκριμένη σχολική μονάδα, δύναται να καλείται επιπλέον ο οικείος διευθυντής.
3. Με απόφαση του δημοτικού ή περιφερειακού συμβουλίου που λαμβάνεται με την πλειοψηφία των δυο τρίτων (2/3) των παρόντων μελών του, είναι δυνατή η καταβολή εξόδων κίνησης και ημερήσιας αποζημίωσης, σε ιδιώτες μέλη των γνωμοδοτικών επιτροπών, που συγκροτούνται από το δημοτικό ή το περιφερειακό συμβούλιο, για μετακινήσεις στο εσωτερικό, οι οποίες γίνονται για εκτέλεση υπηρεσίας, σχετικής με το έργο τους. Το ύψος της ημερήσιας αποζημίωσης για τις μετακινήσεις στο εσωτερικό καθορίζεται σύμφωνα με την υποπαρ. Δ9 της παρ. Δ’ του άρθρου 2 του ν. 4336/2015 (Α’ 94), περί του πεδίου εφαρμογής.
4. Θέματα που έχουν εγγραφεί στην ημερήσια διάταξη του δημοτικού ή του περιφερειακού συμβουλίου, αντίστοιχα, ύστερα από πρόταση του δημάρχου ή του περιφερειάρχη, δύνανται να παραπεμφθούν σε γνωμοδοτική επιτροπή, με απόφαση του δημοτικού ή αντίστοιχα του περιφερειακού συμβουλίου, με την οποία καθορίζεται και προθεσμία για την υποβολή σχετικής μελέτης ή εισήγησης. Θέματα που εισάγει προς συζήτηση η δημοτική ή περιφερειακή επιτροπή ή οι αποφασιστικού χαρακτήρα επιτροπές του συμβουλίου παραπέμπονται σε γνωμοδοτική επιτροπή μόνο αν τη σχετική απόφαση λάβει η απόλυτη πλειοψηφία του συνολικού αριθμού των μελών του δημοτικού ή του περιφερειακού συμβουλίου, αντίστοιχα. Πλην των ανωτέρω θεμάτων, ο πρόεδρος δύναται να παραπέμπει σε γνωμοδοτική επιτροπή οποιοδήποτε άλλο θέμα και πριν από την εγγραφή του στην ημερήσια διάταξη.
5. Για τη γραμματειακή υποστήριξη των συνεδριάσεων των γνωμοδοτικού χαρακτήρα επιτροπών ορίζονται υπάλληλοι του δήμου ή της περιφέρειας, με απόφαση του δημάρχου και αντίστοιχα του περιφερειάρχη. Στους υπαλλήλους παρέχεται, για κάθε συνεδρίαση στην οποία λαμβάνουν μέρος, αποζημίωση ίση με τα δύο τρίτα (2/3) της αποζημίωσης που λαμβάνουν τα μέλη των γνωμοδοτικού χαρακτήρα επιτροπών του συμβουλίου.

Άρθρο 154
Συμβούλιο Ένταξης Μεταναστών και Προσφύγων
1. Σε κάθε δήμο δύναται να συγκροτείται και να λειτουργεί, με απόφαση του δημοτικού συμβουλίου και σύμφωνα με την παρ. 4, συμβούλιο ένταξης μεταναστών και προσφύγων, ως συμβουλευτικό όργανο του δήμου για την ένταξη των μεταναστών και των προσφύγων στην τοπική κοινωνία. Η απόφαση συγκρότησης κοινοποιείται στην αρμόδια υπηρεσία του Υπουργείου Μετανάστευσης και Ασύλου.
2. Τα συμβούλια ένταξης μεταναστών και προσφύγων αποτελούνται, τουλάχιστον, από:
α) τέσσερις (4) δημοτικούς συμβούλους, αν το συμβούλιο έχει έως και δεκαεννέα (19) μέλη, και τρεις (3) εκπροσώπους αναγνωρισμένων φορέων συλλογικής εκπροσώπησης μεταναστών και προσφύγων,
β) έξι (6) δημοτικούς συμβούλους, αν το συμβούλιο έχει έως είκοσι εννέα (29) μέλη, και πέντε (5) εκπροσώπους αναγνωρισμένων φορέων συλλογικής εκπροσώπησης μεταναστών και προσφύγων,
γ) οκτώ (8) δημοτικούς συμβούλους, αν το συμβούλιο έχει πάνω από είκοσι εννέα (29) μέλη και επτά (7) εκπροσώπους αναγνωρισμένων φορέων συλλογικής εκπροσώπησης μεταναστών και προσφύγων.
Ένα (1), τουλάχιστον, μέλος στα συμβούλια της περ. α), δύο (2), τουλάχιστον, μέλη στα συμβούλια της περ. β) και τρία (3), τουλάχιστον, μέλη στα συμβούλια της περ. γ) προέρχονται από τη μειοψηφία του δημοτικού συμβουλίου. Ως αναγνωρισμένοι φορείς συλλογικής εκπροσώπησης μεταναστών και προσφύγων, θεωρούνται οι καταγεγραμμένοι στο Υπουργείο Μετανάστευσης και Ασύλου φορείς.
3. Με απόφαση του δημοτικού συμβουλίου ορίζονται οι δημοτικοί σύμβουλοι, σύμφωνα με τις προϋποθέσεις της παρ. 2 και ως πρόεδρος του συμβουλίου ένας εκ των δημοτικών συμβούλων μελών του. Οι εκπρόσωποι αναγνωρισμένων φορέων συλλογικής εκπροσώπησης μεταναστών και προσφύγων προτείνονται, μαζί με τους αναπληρωτές τους, στο δημοτικό συμβούλιο, σύμφωνα με την παρ. 4. Όλα τα μέλη του συμβουλίου ορίζονται για θητεία τριάντα (30) μηνών. Η συμμετοχή στα ανωτέρω συμβούλια είναι τιμητική και άμισθη.
4. α) Αν υπάρχουν αναγνωρισμένοι φορείς συλλογικής εκπροσώπησης μεταναστών ή προσφύγων ή προσφύγων, οι οποίοι, σύμφωνα με το καταστατικό τους, δραστηριοποιούνται στο επίπεδο του οικείου δήμου, το δημοτικό συμβούλιο καλεί αντίστοιχο αριθμό φορέων με τον αριθμό των εκπροσώπων τους που αντιστοιχεί στις περ. α) έως γ) της παρ. 2, να ορίσουν από έναν (1) εκπρόσωπο.
β) Αν ελλείπουν οι φορείς της περ. α) στο επίπεδο του δήμου ή αυτοί είναι λιγότεροι από τις θέσεις που αντιστοιχούν στους εκπροσώπους των φορέων, σύμφωνα με τις περ. α) έως γ) της παρ. 2, το δημοτικό συμβούλιο καλεί για την κάλυψη των θέσεων τους μετανάστες και πρόσφυγες που διαμένουν στον οικείο δήμο, για να εγγραφούν σε ειδικό κατάλογο. Το δημοτικό συμβούλιο με κλήρωση ορίζει, μαζί με τους αναπληρωτές τους, τους μετανάστες και πρόσφυγες που θα καλύψουν τις αντίστοιχες υπολειπόμενες θέσεις.
Αν δεν μπορούν να καλυφθούν οι υπολειπόμενες θέσεις που αντιστοιχούν στους εκπροσώπους των φορέων, σύμφωνα με τις περ. α) έως γ) της παρ. 2, τότε το συμβούλιο λειτουργεί νόμιμα με μειωμένη σύνθεση.
5. Αρμοδιότητες των συμβουλίων ένταξης μεταναστών και προσφύγων είναι:
α) η καταγραφή και η διερεύνηση προβλημάτων που αντιμετωπίζουν οι μετανάστες και οι πρόσφυγες, που κατοικούν μόνιμα στην περιφέρεια του οικείου δήμου, ως προς την ένταξή τους στην τοπική κοινωνία, την επαφή τους με δημόσιες αρχές ή τη δημοτική αρχή,
β) η υποβολή εισηγήσεων προς το δημοτικό συμβούλιο για την ανάπτυξη τοπικών δράσεων και προγραμμάτων προώθησης της ομαλής κοινωνικής ένταξης των μεταναστών και προσφύγων και, εν γένει, την επίλυση των προβλημάτων που αυτοί αντιμετωπίζουν, ιδίως μέσω της οργάνωσης συμβουλευτικών υπηρεσιών από τις δημοτικές υπηρεσίες και
γ) η διοργάνωση, σε συνεργασία με τον οικείο δήμο, εκδηλώσεων ευαισθητοποίησης και ενίσχυσης της κοινωνικής συνοχής του τοπικού πληθυσμού.
Με απόφαση του συμβουλίου ένταξης μεταναστών και προσφύγων δύναται να τεθεί θέμα αρμοδιότητάς του για συζήτηση στην ειδική συνεδρίαση λογοδοσίας του άρθρου 150, περί ειδικής συνεδρίασης λογοδοσίας δημοτικής και περιφερειακής αρχής, το οποίο εγγράφεται υποχρεωτικά στην ημερήσια διάταξη, επιπλέον των δέκα (10) θεμάτων του άρθρου 150, από τον πρόεδρο του δημοτικού συμβουλίου.
6. Εντός του μηνός Δεκεμβρίου κάθε έτους, το συμβούλιο ένταξης μεταναστών και προσφύγων υποβάλλει προς το δημοτικό συμβούλιο ετήσια έκθεση, στην οποία καταγράφονται αναλυτικά τα προβλήματα που αντιμετωπίζουν οι μετανάστες και οι πρόσφυγες που διαμένουν στον δήμο τόσο ως προς τον βαθμό ένταξής τους στην τοπική κοινωνία, όσο και ως προς τη σχέση τους και τον βαθμό εξυπηρέτησής τους από τις δημοτικές και άλλες δημόσιες αρχές. Στην ετήσια έκθεση διατυπώνονται και συγκεκριμένες προτάσεις για την αντιμετώπιση των προβλημάτων αυτών και για τη διευκόλυνση, εν γένει, της ένταξης των μεταναστών και των προσφύγων στην τοπική κοινωνία. Ο πρόεδρος του δημοτικού συμβουλίου εισάγει υποχρεωτικά την έκθεση του πρώτου εδαφίου, προς συζήτηση, στην πρώτη συνεδρίαση του δημοτικού συμβουλίου μετά την υποβολή της.
7. Στις συνεδριάσεις του συμβουλίου ένταξης μεταναστών και προσφύγων καλείται ο δήμαρχος ή ο αρμόδιος αντιδήμαρχος, ενώ είναι δυνατόν να καλούνται οι εκπρόσωποι των κατά περίπτωση αρμόδιων κρατικών φορέων, καθώς και εκπρόσωποι οργανώσεων της κοινωνίας των πολιτών που δραστηριοποιούνται σε θέματα υποστήριξης και ένταξης μεταναστών και προσφύγων.

Άρθρο 155
Επιστημονική Επιτροπή Διαχείρισης και Αντιμετώπισης Κινδύνων και Κρίσεων
1. Με απόφαση του περιφερειακού συμβουλίου, δύναται να συστήνεται επιστημονική επιτροπή Διαχείρισης και Αντιμετώπισης Κινδύνων και Κρίσεων, η οποία αποτελείται από τον πρόεδρο και οκτώ (8) μέλη, με θητεία η οποία καθορίζεται με την απόφαση σύστασής της και δεν μπορεί να υπερβαίνει τη λήξη της θητείας των μελών του περιφερειακού συμβουλίου.
Ως μέλη της επιτροπής ορίζονται:
α) ο προϊστάμενος της Γενικής Διεύθυνσης Δασών και Δασικού Περιβάλλοντος του Υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας ή οριζόμενο από αυτόν πρόσωπο,
β) ο προϊστάμενος της Διεύθυνσης Τεχνικών Υπηρεσιών του Υπουργείου Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας ή οριζόμενο από αυτόν πρόσωπο,
γ) ένας (1) εκπρόσωπος του Τεχνικού Επιμελητηρίου Ελλάδας, που ορίζεται με απόφαση του πρόεδρου του,
δ) ένας (1) εκπρόσωπος του Γεωτεχνικού Επιμελητήριου Ελλάδας, που ορίζεται με απόφαση του προέδρου του και
ε) τέσσερα (4) μέλη εγνωσμένου κύρους και υψηλής επιστημονικής κατάρτισης, με ακαδημαϊκή ή επαγγελματική εξειδίκευση στο πεδίο της διαχείρισης και αντιμετώπισης κινδύνων και κρίσεων για το περιβάλλον και τον τουρισμό ή σε συναφή επιστημονικά πεδία, που ορίζονται με απόφαση του περιφερειάρχη.
Στην επιτροπή δύναται να μετέχουν, χωρίς δικαίωμα ψήφου, και εκπρόσωποι των παραγωγικών φορέων και μη κυβερνητικών οργανώσεων που δραστηριοποιούνται στο θεματικό πεδίο της επιτροπής, κατόπιν αιτήματος του περιφερειάρχη. Με απόφαση του περιφερειάρχη ορίζεται ο πρόεδρος και συγκροτείται η επιτροπή. Με την ίδια απόφαση ορίζονται έως τρεις (3) υπάλληλοι της περιφέρειας, οι οποίοι επιφορτίζονται με τη διοικητική και τεχνική υποστήριξη της επιτροπής.
2. Η επιτροπή είναι αρμόδια για:
α) την εισήγηση πολιτικών διαχείρισης και αντιμετώπισης κινδύνων και κρίσεων σε περιφερειακό επίπεδο,
β) την επιστημονική τεκμηρίωση για την αναγκαιότητα των προτεινόμενων πολιτικών,
γ) τη γνωμοδότηση για κάθε θέμα σχετικό με τη διαχείριση και αντιμετώπιση κινδύνων και κρίσεων,
δ) τη συνεργασία με άλλες επιστημονικές επιτροπές για την προώθηση λύσεων ως προς τη διαχείριση και την αντιμετώπιση κινδύνων και κρίσεων,
ε) τον συντονισμό της διαβούλευσης με φορείς, εκπροσώπους των παραγωγικών φορέων και της κοινωνίας των πολιτών σε σχέση με ζητήματα διαχείρισης και αντιμετώπισης κινδύνων και κρίσεων και την ενσωμάτωση των αποτελεσμάτων της στην ετήσια έκθεση προόδου της,
στ) την υποβολή προτάσεων νομοθετικών παρεμβάσεων για την επικαιροποίηση των στόχων, των δράσεων και μεθόδων επίτευξης αυτών, σύμφωνα με την ενωσιακή νομοθεσία και το διεθνές δίκαιο.

ΚΕΦΑΛΑΙΟ Ζ΄
ΕΝΙΣΧΥΣΗ ΣΥΜΜΕΤΟΧΗΣ ΤΩΝ ΝΕΩΝ ΣΤΙΣ ΤΟΠΙΚΕΣ ΥΠΟΘΕΣΕΙΣ

Άρθρο 156
Συμβούλια νέων
1. Σε κάθε δήμο, με πληθυσμό πάνω από δύο χιλιάδες (2.000) κατοίκους, συγκροτείται συμβούλιο νέων.
2. Έργο των συμβουλίων νέων είναι ο εντοπισμός, η ανάδειξη και η παρακολούθηση των αναγκών και των προβλημάτων της νεολαίας σε τοπικό επίπεδο, καθώς και η παροχή γνώμης προς τον δήμαρχο, το δημοτικό συμβούλιο, τη δημοτική επιτροπή και την αποφασιστικού χαρακτήρα επιτροπή για ζητήματα αρμοδιότητας του δήμου. Επιπλέον το συμβούλιο νέων δύναται να αναλαμβάνει, σε συνεργασία με τον οικείο δήμο, πρωτοβουλίες και δραστηριότητες για την πλήρη και ελεύθερη ανάπτυξη της προσωπικότητας των νέων, την ενεργό και αποτελεσματική συμμετοχή των νέων στην τοπική κοινωνία και την ανάπτυξη σχέσεων συνεργασίας με άλλα συμβούλια νέων σε εθνικό και ευρωπαϊκό επίπεδο για θέματα κοινωνικής πολιτικής, εκπαίδευσης, πολιτισμού και αθλητισμού.
3. Για τη διοργάνωση των πρωτοβουλιών και δραστηριοτήτων της παρ. 2 εγγράφονται σχετικές δαπάνες στον προϋπολογισμό των δήμων.

Άρθρο 157
Αριθμός μελών συμβουλίων νέων
Το συμβούλιο νέων αποτελείται από:
α) τρία (3) μέλη, σε δήμους με πληθυσμό από δύο χιλιάδες και έναν (2.001) έως δέκα χιλιάδες (10.000) κατοίκους,
β) πέντε (5) μέλη, σε δήμους με πληθυσμό από δέκα χιλιάδες και έναν (10.001) έως τριάντα χιλιάδες (30.000) κατοίκους,
γ) επτά (7) μέλη, σε δήμους με πληθυσμό από τριάντα χιλιάδες και έναν (30.001) έως εκατό χιλιάδες (100.000) κατοίκους,
δ) έντεκα (11) μέλη, σε δήμους με πληθυσμό από εκατό χιλιάδες και έναν (100.001) κατοίκους.
Ειδικά στον δήμο Αθηναίων, το συμβούλιο νέων αποτελείται από δεκαπέντε (15) μέλη.

Άρθρο 158
Εκλογή μελών συμβουλίων νέων
1. Το συμβούλιο νέων εκλέγεται με άμεση, καθολική και μυστική ηλεκτρονική ψηφοφορία για χρονικό διάστημα τριάντα (30) μηνών. Η εκλογή διεξάγεται την πρώτη Κυριακή του Απριλίου του πρώτου (1oυ) έτους της δημοτικής περιόδου και την πρώτη Κυριακή του Οκτωβρίου του τρίτου (3ου) έτους της δημοτικής περιόδου.
2. Δικαίωμα του εκλέγειν και εκλέγεσθαι στα συμβούλια νέων έχουν όσοι έχουν το δικαίωμα του εκλέγειν και εκλέγεσθαι στις εκλογές για την ανάδειξη των οικείων, δημοτικών αρχών, οι οποίοι το έτος διεξαγωγής των εκλογών για το συμβούλιο νέων δεν έχουν συμπληρώσει το εικοστό ένατο (29ο) έτος της ηλικίας τους. Οι εκλεγέντες σύμβουλοι νέων διατηρούν το αξίωμά τους έως το πέρας της θητείας του συμβουλίου, ακόμα και αν υπερβούν το ηλικιακό όριο του πρώτου εδαφίου.
3. Δεν μπορούν να είναι μέλη του συμβουλίου νέων βουλευτές, δήμαρχοι, περιφερειάρχες, δημοτικοί και περιφερειακοί σύμβουλοι, σύμβουλοι και εκπρόσωποι δημοτικών κοινοτήτων, καθώς και συμπαραστάτες του δημότη και της επιχείρησης ή περιφερειακοί συμπαραστάτές του πολίτη και της επιχείρησης.
4. Υποψηφιότητες για το συμβούλιο νέων υποβάλλονται, για την πρώτη περίοδο, από την 1η έως τη 15η Μαρτίου και, για τη δεύτερη περίοδο, από την 1η έως τη 15η Σεπτεμβρίου. Οι υποψηφιότητες υποβάλλονται στην ειδική πύλη δήλωσης υποψηφιοτήτων συμβουλίων νέων της παρ. 5. Η εκλογή των μελών των συμβουλίων νέων γίνεται με ενιαίο ψηφοδέλτιο. Υποψηφιότητες συνδυασμών δεν είναι επιτρεπτές.
5. Στο Υπουργείο Εσωτερικών δημιουργείται ηλεκτρονική εφαρμογή, προσβάσιμη μέσω της Ενιαίας Ψηφιακής Πύλης της Δημόσιας Διοίκησης (gov.gr), για την υποβολή αίτησης υποψηφιότητας. Η ανάκληση της υποψηφιότητας γίνεται έως την καταληκτική ημερομηνία της παρ. 4, με αίτηση του ενδιαφερομένου, σύμφωνα με τη διαδικασία του παρόντος. Η καταχώρηση και επεξεργασία δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα των ανωτέρω φυσικών προσώπων γίνεται σύμφωνα με τον ν. 4624/2019 (Α΄ 137) και τον Κανονισμό (ΕΕ) 2016/679 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της 27ης Απριλίου 2016 για την προστασία των φυσικών προσώπων έναντι της επεξεργασίας των δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα και για την ελεύθερη κυκλοφορία των δεδομένων αυτών και την κατάργηση της Οδηγίας 95/46/ΕΚ (Γενικός Κανονισμός για την Προστασία Δεδομένων) (L 119). Για την ταυτοποίηση του υποψηφίου γίνεται χρήση των προσωπικών κωδικών διαπιστευτηρίων της Γενικής Γραμματείας Πληροφοριακών Συστημάτων και Ψηφιακής Διακυβέρνησης (Γ.Γ.Π.Σ.Ψ.Δ.) του Υπουργείου Ψηφιακής Διακυβέρνησης (taxisnet). Κατά την αίτηση του υποψηφίου, ο αριθμός κινητού τηλεφώνου και η διεύθυνση ηλεκτρονικού ταχυδρομείου του αντλούνται υποχρεωτικά από το Εθνικό Μητρώο Επικοινωνίας (Ε.Μ.Επ).
6. Για την ομαλή λειτουργία της ηλεκτρονικής εφαρμογής της παρ. 5 και το κόστος συντήρησης αυτής εφαρμόζεται αναλόγως το άρθρο 130 του π.δ. 26/2012 (Α΄ 57), περί προμήθειας εκλογικών ειδών.
7. Δέκα (10) ημέρες πριν από τη διεξαγωγή των εκλογών, ο δήμος προβαίνει σε διασταύρωση των στοιχείων των εκλογέων της παρ. 2 με τα τηρούμενα στοιχεία στο Εθνικό Μητρώο Επικοινωνίας (Ε.Μ.Επ.), προκειμένου να αντλήσει την ηλεκτρονική διεύθυνση αλληλογραφίας και το κινητό τους τηλέφωνο και να συντάξει τον εκλογικό κατάλογο για την ανάδειξη των μελών του συμβουλίου νέων. Εκλογείς που δεν είναι εγγεγραμμένοι στο Ε.Μ.Επ., ή είναι εγγεγραμμένοι και δεν έχουν δώσει τη συναίνεσή τους έως την παραμονή της προθεσμίας του πρώτου εδαφίου, δεν δύνανται να συμμετάσχουν στην ηλεκτρονική ψηφοφορία.
8. Η εκλογή του συμβουλίου νέων διεξάγεται με ηλεκτρονική ψηφοφορία, σε συνεργασία με το Εθνικό Δίκτυο Υποδομών Τεχνολογίας και Έρευνας (Ε.Δ.Υ.ΤΕ. Α.Ε).
9. Η ψηφοφορία διεξάγεται από τις επτά (7:00) προ μεσημβρίας έως τις επτά (19:00) μετά μεσημβρίαν της ίδιας ημέρας.
10. Ο εκλογέας δύναται να εκφράσει την προτίμησή του υπέρ:
α) ενός (1) υποψηφίου, εάν το συμβούλιο νέων αποτελείται από τρία (3) μέλη,
β) ενός (1) ή δύο (2) υποψηφίων, εάν το συμβούλιο νέων αποτελείται από πέντε (5) ή επτά (7) μέλη και
γ) ενός (1) ή δύο (2) ή τριών (3) υποψηφίων, εάν το συμβούλιο νέων αποτελείται από πάνω από επτά (7) μέλη.

Άρθρο 159
Διεξάγουσα αρχή, όργανο διεξαγωγής εκλογής και διαχειριστής ηλεκτρονικής ψηφοφορίας
1. Διεξάγουσα αρχή της εκλογής συμβουλίου νέων είναι ο δήμος. Η διεξάγουσα αρχή έχει την αποκλειστική ευθύνη για την προετοιμασία, τη διεξαγωγή της εκλογής, καθώς και την εξαγωγή του αποτελέσματος.
2. Όργανο διεξαγωγής της εκλογής είναι το προεδρείο του δημοτικού συμβουλίου. Στο προεδρείο του δημοτικού συμβουλίου δύναται να μετέχει, ως παρατηρητής, με δικαίωμα λόγου, και ένας εκπρόσωπος από κάθε παράταξη που δεν εκπροσωπείται στο προεδρείο. Τα μέλη του προεδρείου οφείλουν να διασφαλίζουν την ουσιαστική και ακώλυτη άσκηση του εκλογικού δικαιώματος των εκλογέων, να παρακολουθούν την ορθή και ομαλή διεξαγωγή της ηλεκτρονικής ψηφοφορίας, καθώς και να υποβοηθούν και να επιλύουν οποιοδήποτε ζήτημα προκύπτει κατά τη διάρκεια αυτής.
3. Διαχειριστής της ηλεκτρονικής ψηφοφορίας είναι ο υπάλληλος του δήμου που εκτελεί χρέη γραμματέα του οργάνου της παρ. 2.
4. Μετά το πέρας της ψηφοφορίας, το όργανο διεξαγωγής της εκλογής εκδίδει τον πίνακα των αποτελεσμάτων. Στον πίνακα αποτελεσμάτων περιλαμβάνονται:
α) ο αριθμός των εγγεγραμμένων ψηφοφόρων,
β) ο αριθμός των ψηφοφόρων που ψήφισαν,
γ) ο αριθμός των εγκύρων ψηφοδελτίων,
δ) ο αριθμός των λευκών ψηφοδελτίων, και
ε) ο αριθμός των σταυρών προτίμησης που έλαβε κάθε υποψήφιος, κατά φθίνουσα σειρά κατάταξης. Σε περίπτωση ισοψηφίας, διεξάγεται από το όργανο εκλογής δημόσια κλήρωση.
5. Τακτικοί σύμβουλοι νέων εκλέγονται, κατά σειρά ψήφων, υποψήφιοι, σε αριθμό ίσο με τον αριθμό των μελών του συμβουλίου νέων. Οι επόμενοι υποψήφιοι είναι, κατά σειρά ψήφων, αναπληρωματικά μέλη και αναλαμβάνουν τη θέση τακτικού μέλους, εάν για οποιοδήποτε λόγο κενωθεί η θέση τακτικού μέλους του συμβουλίου νέων.
6. Το αποτέλεσμα της εκλογής δημοσιεύεται, με μέριμνα του οργάνου διεξαγωγής του δημοψηφίσματος, στην ιστοσελίδα του οικείου δήμου και αποστέλλεται ηλεκτρονικά στην οικεία αποκεντρωμένη διοίκηση.
7. Για τον έλεγχο κύρους της εκλογής συμβουλίου νέων και του αποτελέσματος της ψηφοφορίας εφαρμόζεται το άρθρο 181, περί του ελέγχου του κύρους του δημοψηφίσματος και του αποτελέσματος της ψηφοφορίας.

Άρθρο 160
Πρόεδρος και λειτουργία συμβουλίου νέων
1. Το συμβούλιο νεών εκπροσωπείται από τον πρόεδρό του, ο οποίος εκλέγεται μεταξύ των μελών του με φανερή ψηφοφορία.
2. Ο πρόεδρος του συμβουλίου νέων μετέχει στις συνεδριάσεις του δημοτικού συμβουλίου, στο οποίο καλείται υποχρεωτικά, με δικαίωμα λόγου.
3. Το συμβούλιο νέων έχει τη δυνατότητα υποβολής ενός θέματος σε κάθε ειδική συνεδρίαση λογοδοσίας του άρθρου 150, περί ειδικής συνεδρίασης λογοδοσίας δημοτικής και περιφερειακής αρχής. Όταν ο πρόεδρος του συμβουλίου νέων κωλύεται ή απουσιάζει, τον αναπληρώνει, κατά σειρά, το μέλος του συμβουλίου νέων που έχει εκλεγεί με τον μεγαλύτερο αριθμό ψήφων.
4. Για τον τόπο και τρόπο σύγκλησης του συμβουλίου νέων, καθώς και τη λήψη αποφάσεων εφαρμόζονται αναλογικά το άρθρο 121, περί τρόπου και τόπου συνεδρίασης δημοτικού και περιφερειακού συμβουλίου, οι παρ. 1 και 2 του άρθρου 127, περί απαρτίας δημοτικού και περιφερειακού συμβουλίου και το άρθρο 128, περί λήψης απόφασης δημοτικού και περιφερειακού συμβουλίου, για το δημοτικό συμβούλιο. Με απόφαση, που λαμβάνεται με την απόλυτη πλειοψηφία του συνόλου των μελών του συμβουλίου νέων, είναι δυνατή η κατάρτιση κανονισμού λειτουργίας.
5. Στην ημερήσια διάταξη κάθε συνεδρίασης του συμβουλίου νέων εγγράφονται υποχρεωτικά τα θέματα που προτείνονται από τον πρόεδρο και όσα προτείνονται από τουλάχιστον το ένα δεύτερο (1/2) των μελών του συμβουλίου. Στην ημερήσια διάταξη εγγράφονται και όσα θέματα έχει παραπέμψει για γνώμη το δημοτικό συμβούλιο, η δημοτική επιτροπή, η αποφασιστικού χαρακτήρα επιτροπή ή ο δήμαρχος. Στις περιπτώσεις του δεύτερου εδαφίου, το δημοτικό συμβούλιο νέων συγκαλείται εντός δέκα (10) ημερών από τη στιγμή που υποβάλλεται το αίτημα, εκτός αν έχει ορίσει μεγαλύτερη προθεσμία το όργανο που παραπέμπει το θέμα στο συμβούλιο νέων.
6. Το συμβούλιο νέων συγκαλείται τουλάχιστον μία (1) φορά ανά δύο (2) μήνες.
7. Για τη διαδικασία υλοποίησης των αποφάσεων των συμβουλίων νέων εφαρμόζεται αναλογικά το άρθρο 170, περί διαδικασίας υλοποίησης αποφάσεων αιρετών οργάνων ενδοδημοτικής αποκέντρωσης.

ΚΕΦΑΛΑΙΟ Η΄
ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ ΔΗΜΟΤΙΚΩΝ ΚΟΙΝΟΤΗΤΩΝ

Άρθρο 161
Πρόεδρος συμβουλίου δημοτικής κοινότητας με πληθυσμό από τριακόσιους έναν και άνω κατοίκους
1.α) Πρόεδρος του συμβουλίου της δημοτικής κοινότητας, με πληθυσμό από τριακόσιους έναν (301) έως δύο χιλιάδες (2.000) κατοίκους, ορίζεται ο σύμβουλος του πρώτου, κατά σειρά, σε εκλογική δύναμη συνδυασμού στη δημοτική κοινότητα, ο οποίος έλαβε τους περισσότερους σταυρούς προτίμησης μεταξύ των υποψηφίων του συνδυασμού του και σε περίπτωση ισοψηφίας, αυτός που είναι γραμμένος πρώτος στην απόφαση του άρθρου 72, περί της επικύρωσης εκλογής.
β) Πρόεδρος του συμβουλίου της δημοτικής κοινότητας, με πληθυσμό μεγαλύτερο ή ίσο των δύο χιλιάδων ενός (2.001) κατοίκων, ορίζεται ο σύμβουλος του συνδυασμού του δημάρχου που έλαβε στη δημοτική κοινότητα τους περισσότερους σταυρούς προτίμησης, σύμφωνα με την απόφαση του άρθρου 72. Αν σε δημοτική κοινότητα με πληθυσμό μεγαλύτερο ή ίσο των δύο χιλιάδων ενός (2.001) κατοίκων δεν έχουν ανακηρυχθεί υποψήφιοι του συνδυασμού του δημάρχου, πρόεδρος του συμβουλίου ορίζεται ο σύμβουλος του πρώτου, κατά σειρά, σε εκλογική δύναμη συνδυασμού στη δημοτική κοινότητα, ο οποίος έλαβε τους περισσότερους σταυρούς προτίμησης, μεταξύ των υποψηφίων του, σύμφωνα με την απόφαση του άρθρου 73, περί ορκωμοσίας αιρετών, εγκατάστασης και ανάληψης καθηκόντων. Σε περίπτωση ισοψηφίας μεταξύ των δύο (2) πρώτων συνδυασμών, πρόεδρος ορίζεται ο υποψήφιος που έλαβε τις περισσότερες ψήφους στον συνδυασμό που είναι γραμμένος πρώτος στην απόφαση του άρθρου 72.
γ) Η μη αποδοχή ή η παραίτηση από το αξίωμα του προέδρου συμβουλίου δημοτικής κοινότητας δεν οδηγεί σε απώλεια της ιδιότητας μέλους του συμβουλίου της δημοτικής κοινότητας.
2. Όταν ο πρόεδρος του συμβουλίου της δημοτικής κοινότητας απουσιάζει ή κωλύεται, τα καθήκοντά του ασκεί μέλος του συμβουλίου της δημοτικής κοινότητας, που ορίζεται από αυτόν, ως αναπληρωτής του, με εξαίρεση τα καθήκοντα της περ. γ) του άρθρου 163, περί αρμοδιοτήτων προέδρου συμβουλίου κοινότητας με πληθυσμό από τριακόσιους ένα και άνω κατοίκους.
3. Τα μέλη του συμβουλίου της δημοτικής κοινότητας δύνανται, με γραπτή δήλωσή τους προς τον πρόεδρο του δημοτικού συμβουλίου και τον πρόεδρο του συμβουλίου δημοτικής κοινότητας, να ανεξαρτητοποιηθούν από τον συνδυασμό με τον οποίο έχουν εκλεγεί. Σε περίπτωση ανεξαρτητοποίησης του προέδρου του συμβουλίου της δημοτικής κοινότητας, αυτός εκπίπτει από το αξίωμά του και εφαρμόζεται η διαδικασία της περ. β) της παρ. 5. Η ανεξαρτητοποίηση μέλους του συμβουλίου δημοτικής κοινότητας από τον συνδυασμό του δεν οδηγεί σε απώλεια της ιδιότητάς του ως μέλους του συμβουλίου της δημοτικής κοινότητας.
4. Είναι δυνατή η διαγραφή από τον συνδυασμό με τον οποίο έχει εκλεγεί, μέλος του συμβουλίου της δημοτικής κοινότητας, με απόφαση του επικεφαλής του συνδυασμού, η οποία κοινοποιείται στον πρόεδρο του δημοτικού συμβουλίου και στον πρόεδρο του συμβουλίου της δημοτικής κοινότητας. Η διαγραφή μέλους του συμβουλίου δημοτικής κοινότητας από τον συνδυασμό του δεν οδηγεί σε απώλεια της ιδιότητάς του, ως μέλους του συμβουλίου της δημοτικής κοινότητας. Σε περίπτωση διαγραφής του προέδρου του συμβουλίου της δημοτικής κοινότητας, αυτός εκπίπτει από το αξίωμά του και εφαρμόζεται η διαδικασία της περ. β) της παρ. 5.
5. α) Εάν η θέση του προέδρου της δημοτικής κοινότητας κενωθεί, λόγω θανάτου ή παραίτησης ή έκπτωσης από την ιδιότητα μέλους συμβουλίου δημοτικής κοινότητας, τότε η θέση του προέδρου καλύπτεται από άλλο τακτικό μέλος του ίδιου συνδυασμού, που έχει λάβει κατά σειρά τους περισσότερους σταυρούς προτίμησης στη δημοτική κοινότητα, ενώ η θέση του συμβούλου αναπληρώνεται, σύμφωνα με το άρθρο 64, περί τακτικών και αναπληρωματικών δημοτικών συμβούλων και ισοψηφίας. Εάν δεν υπάρχει άλλο τακτικό μέλος του ίδιου συνδυασμού, το αναπληρωματικό μέλος καταλαμβάνει αυτοδίκαια και τη θέση του προέδρου. Εάν εξαντληθούν οι αναπληρωματικοί του πρώτου σε εκλογική δύναμη συνδυασμού σε δημοτική κοινότητα, με πληθυσμό έως δύο χιλιάδες (2.000) κατοίκους, ή του συνδυασμού του δημάρχου σε δημοτική κοινότητα με πληθυσμό μεγαλύτερο ή ίσο των δύο χιλιάδων ενός (2.001) κατοίκων, τη θέση του προέδρου καταλαμβάνει, αυτοδίκαια, το τακτικό μέλος του επόμενου σε εκλογική δύναμη συνδυασμού στη δημοτική κοινότητα, που έλαβε κατά σειρά τους περισσότερους σταυρούς προτίμησης, ενώ η θέση του συμβούλου αναπληρώνεται από αναπληρωματικό μέλος του ίδιου συνδυασμού.
β) Εάν ο πρόεδρος της δημοτικής κοινότητας παραιτηθεί από το αξίωμα του προέδρου ή η θέση του προέδρου κενωθεί, λόγω ανεξαρτητοποίησης ή διαγραφής ή θέσης σε αργία άνω του ενός (1) μήνα, πρόεδρος ορίζεται το επόμενο, εάν υπάρχει, κατά σειρά, τακτικό μέλος του ίδιου συνδυασμού που έλαβε στη δημοτική κοινότητα τους περισσότερους σταυρούς προτίμησης, διαφορετικά τη θέση του προέδρου καταλαμβάνει το τακτικό μέλος του επόμενου σε εκλογική δύναμη συνδυασμού στη δημοτική κοινότητα, που έλαβε, κατά σειρά, τους περισσότερους σταυρούς προτίμησης και ούτω κάθεξής.

Άρθρο 162
Εκπρόσωπος δημοτικής κοινότητας με πληθυσμό έως και τριακόσιους κατοίκους
1. Εκπρόσωπος δημοτικής κοινότητας, με μόνιμο πληθυσμό έως και τριακόσιους (300) κατοίκους, είναι ο επιτυχών υποψήφιος, σύμφωνα με το άρθρο 61, περί της εκλογής εκπροσώπων δημοτικών κοινοτήτων με πληθυσμό έως και τριακόσιους (300) κατοίκους.
2. Σε περίπτωση απουσίας ή κωλύματος του εκπροσώπου δημοτικής κοινότητας, αναπληρώνεται ως προς την άσκηση των καθηκόντων του, με εξαίρεση την περ. δ) της παρ. 1 του άρθρου 165, περί αρμοδιοτήτων εκπροσώπου δημοτικής κοινότητας με πληθυσμό έως και τριακόσιους (300) κατοίκους, από τον δημοτικό σύμβουλο ή από άλλον εκπρόσωπο ή σύμβουλο όμορης δημοτικής κοινότητας που ορίζει το δημοτικό συμβούλιο, σύμφωνα με την παρ. 4 του άρθρου 77, περί αντικατάστασης και αναπλήρωσης συμβούλων δημοτικής κοινότητας και εκπροσώπων των δημοτικών κοινοτήτων.
3. Η ανεξαρτητοποίηση ή η διαγραφή εκπροσώπου δημοτικής κοινότητας από τον συνδυασμό του, με απόφαση του επικεφαλής του συνδυασμού, δεν επιφέρει συνέπειες στη διοίκηση και την εκπροσώπηση της δημοτικής κοινότητας στο δημοτικό συμβούλιο ή σε άλλον φορέα.

Άρθρο 163
Αρμοδιότητες προέδρου συμβουλίου δημοτικής κοινότητας με πληθυσμό από τριακόσιους έναν και άνω κατοίκους
Ο πρόεδρος του συμβουλίου της δημοτικής κοινότητας, με πληθυσμό από τριακόσιους έναν (301) και άνω κατοίκους, ασκεί τις ακόλουθες αρμοδιότητες:
α) Εκπροσωπεί το συμβούλιο της δημοτικής κοινότητας και εκτελεί τις αποφάσεις του συμβουλίου της δημοτικής κοινότητας. Καταρτίζει την ημερήσια διάταξη και προσκαλεί τα μέλη του συμβουλίου για συνεδρίαση τουλάχιστον μία (1) φορά τον μήνα,
β) συμμετέχει στις συνεδριάσεις του δημοτικού συμβουλίου, με δικαίωμα ψήφου, όταν στην ημερήσια διάταξη περιλαμβάνεται θέμα που αφορά ειδικά την αντίστοιχη δημοτική κοινότητα,
γ) ενεργεί, ως υπόλογος, πληρωμές από την πάγια προκαταβολή, που συστήνεται σύμφωνα με την παρ. 8 του άρθρου 487, περί πάγιας προκαταβολής,
δ) ασκεί κάθε αρμοδιότητα που του μεταβιβάζει ο δήμαρχος,
ε) μεταφέρει και παρουσιάζει στον δήμαρχο και στα άλλα αρμόδια όργανα του δήμου τα προβλήματα της δημοτικής κοινότητας. Συνεργάζεται με τον δήμαρχο, τους αντιδημάρχους και τις αρμόδιες δημοτικές υπηρεσίες, προκειμένου να προετοιμάσει κάθε θέμα που θα συζητηθεί στο συμβούλιο της δημοτικής κοινότητας και παρακολουθεί την προώθηση από τον δήμο των θεμάτων που αναφέρονται στις αποφάσεις του δημοτικού συμβουλίου που αφορούν τη δημοτική κοινότητα.

Άρθρο 164
Αρμοδιότητες συμβουλίου δημοτικής κοινότητας με πληθυσμό από τριακόσιους έναν και άνω κατοίκους
1. Το συμβούλιο δημοτικής κοινότητας, με πληθυσμό από τριακόσιους έναν (301) και άνω κατοίκους, ασκεί τις ακόλουθες αρμοδιότητες, εντός των ορίων της δημοτικής κοινότητας:
α) Αποφασίζει για την παράταση ωραρίου λειτουργίας μουσικής,
β) προτείνει στο δημοτικό συμβούλιο τις θέσεις για την ίδρυση, κατάργηση, μετακίνηση, επέκταση και χωροθέτηση λαϊκών αγορών, βραχυχρόνιων αγορών, αγοράς χειροτεχνών – καλλιτεχνών, αγοράς παρασκευής και πώλησης έτοιμου φαγητού και ποτών επί του δρόμου, καθώς και τον προσδιορισμό θέσεων άσκησης στάσιμου υπαίθριου εμπορίου, σύμφωνα με τον ν. 4849/ 2021 (Α’ 207),
γ) διατυπώνει γνώμη στη δημοτική επιτροπή για την αποδοχή κληροδοτήματος, κληρονομιάς ή δωρεάς, η οποία διατίθεται ρητά και αποκλειστικά σε δημοτική κοινότητα με πληθυσμό από τριακόσιους έναν (301) και άνω κατοίκους,
δ) διατυπώνει γνώμη στη δημοτική επιτροπή για τις θέσεις στάθμευσης στους δικαιούχους κατοίκους, με βάση την κείμενη νομοθεσία και τις κανονιστικές αποφάσεις του δήμου ή με βάση ισχύον σύστημα ελεγχόμενης στάθμευσης, καθώς και για την ανάκληση ή την τροποποίηση της χορήγησης αυτών,
ε) εισηγείται, με αιτιολογημένη απόφασή του, στο δημοτικό συμβούλιο, σχετικά με τη λήψη απόφασης για τα προβλεπόμενα βοηθήματα, ενισχύσεις και ελαφρύνσεις των παρ. 3 έως 6 του άρθρου 526, περί επιχορηγήσεων και βοηθημάτων δήμων,
στ) εισηγείται στο δημοτικό συμβούλιο την κατασκευή οικογενειακών τάφων και λοιπών ταφικών μνημείων,
ζ) εκδίδει τις άδειες για την παράταση ταφής και την ανακομιδή οστών,
η) ασκεί κάθε αρμοδιότητα που μεταβιβάζεται σε αυτό από το δημοτικό συμβούλιο.
θ) συμμετέχει, μέσω μέλους ή μελών του, στη διοίκηση κληροδοτήματος, με έδρα τη δημοτική κοινότητα στην οποία ασκούν τα καθήκοντά τους, στις περιπτώσεις που αυτό προβλέπεται,
ι) διατυπώνει απόψεις προς το δημοτικό συμβούλιο για την εκτέλεση νέων έργων, εντός της δημοτικής κοινότητας, καθώς και για τη συντήρηση και τη λειτουργία των έργων που έχουν εκτελεστεί,
ια) καταγράφει τα μέσα και το ανθρώπινο δυναμικό που δύναται να συμβάλει στην αντιμετώπιση φυσικών καταστροφών,
ιβ) συνεργάζεται με τα αρμόδια όργανα του δήμου για την κατάρτιση και την υποστήριξη της εφαρμογής των ειδικών σχεδίων πρόληψης του άρθρου 23Α του ν. 4662/2020 (Α’ 27) για φυσικές, τεχνολογικές καταστροφές και λοιπές απειλές, και τίθεται στη διάθεση των αρμοδίων αρχών κατά τη διάρκεια επιχειρήσεων αντιμετώπισής τους, ,
ιγ) μεριμνά για την προστασία της δημοτικής περιουσίας στα όρια της δημοτικής κοινότητας και αναφέρει αμελλητί στον δήμαρχο ή στον αρμόδιο αντιδήμαρχο ζημίες ή προσβολές των ιδιοκτησιακών δικαιωμάτων του δήμου,
ιδ) μεριμνά για την καλή κατάσταση του δικτύου εσωτερικής και αγροτικής οδοποιίας της δημοτικής κοινότητας, εποπτεύοντας τις εργασίες συντήρησης και υποβάλλοντας προς την τεχνική υπηρεσία, διά του αρμόδιου αντιδημάρχου, σχετικό υπόμνημα, όπου αναγράφονται το είδος των εργασιών, ο τόπος και ο χρόνος που έγιναν αυτές,
ιε) μεριμνά για την άμεση αποκατάσταση, εντός του ορίου της πάγιας προκαταβολής, των ζημιών επείγοντος χαρακτήρα στα δίκτυα ύδρευσης και αποχέτευσης και την εκτέλεση των εργασιών αποκατάστασης ζημιών μικρής κλίμακας, εάν από την καθυστέρηση αποκατάστασης προκαλείται άμεσος κίνδυνος για την επαρκή υδροδότηση της δημοτικής κοινότητας, ενημερώνοντας εγγράφως για τον λόγο αυτόν τον αρμόδιο αντιδήμαρχο ή τον πρόεδρο της Δημοτικής Επιχείρησης Ύδρευσης και Αποχέτευσης,
ιστ) μεριμνά για την άμεση αποκατάσταση, εντός του ορίου της πάγιας προκαταβολής, ζημιών για την καλή λειτουργία του δικτύου δημοτικού φωτισμού και συνεργάζεται γι’ αυτό με την αρμόδια υπηρεσία του δήμου,
ιζ) μεριμνά για την άμεση αποκατάσταση, εντός του ορίου της πάγιας προκαταβολής, ζημιών για την ασφάλεια των εγκαταστάσεων των παιδικών χαρών και συνεργάζεται με τον υπεύθυνο λειτουργίας των παιδικών χαρών του δήμου,
ιη) μεριμνά για την καθαριότητα των κοινόχρηστων χώρων και συνεργάζεται με την αρμόδια υπηρεσία του δήμου για την καλή τήρηση αυτής,
ιθ) μεριμνά για την εύρυθμη λειτουργία, τη συντήρηση και την ευταξία του νεκροταφείου της δημοτικής κοινότητας, και
κ) προωθεί τον εθελοντισμό και συνεργάζεται με ομάδες εθελοντών για την εξυπηρέτηση των αναγκών της δημοτικής κοινότητας.
2. Το συμβούλιο της δημοτικής κοινότητας διατυπώνει είτε εισηγήσεις, με δική του πρωτοβουλία, είτε γνώμη, κατόπιν παραπομπής από τα αρμόδια όργανα του δήμου, σχετικά με τα ακόλουθα θέματα:
α) την αξιοποίηση των ακινήτων του δήμου που βρίσκονται στη δημοτική κοινότητα, την κάθε μορφής εκμίσθωση ή παραχώρηση εκτάσεων εντός των ορίων αυτής, καθώς και την εκποίηση, εκμίσθωση, δωρεάν παραχώρηση χρήσης, ανταλλαγή και δωρεά περιουσιακών εν γένει στοιχείων του δήμου που βρίσκονται στα όρια της δημοτικής κοινότητας,
β) την πολεοδομική ανάπτυξη και ανάπλαση της περιοχής,
γ) τη συντήρηση των δημοτικών και αγροτικών οδών, τη συντήρηση, καθαριότητα και λειτουργία των πλατειών, δημοτικών αλσών, κήπων, υπαίθριων χώρων αναψυχής και γενικά όλων των κοινόχρηστων και κοινωφελών χώρων της περιοχής της δημοτικής κοινότητας,
δ) την κυκλοφορία και τη συγκοινωνία της περιοχής της δημοτικής κοινότητας,
ε) την προστασία του φυσικού και πολιτιστικού περιβάλλοντος, την αναβάθμιση της αισθητικής περιοχών, καθώς και την καθαριότητα αυτών,
στ) την προστασία των κατοίκων από την ηχορύπανση,
ζ) την περισυλλογή και εν γένει τη μέριμνα για τα αδέσποτα ζώα συντροφιάς,
η) τη διοργάνωση πολιτιστικών εκδηλώσεων και γενικότερα την ανάπτυξη της περιοχής της δημοτικής κοινότητας σε πολιτιστικά, πνευματικά και κοινωνικά θέματα,
θ) τη μέριμνα για την υγεία, την πρόνοια και την παροχή κοινωνικών υπηρεσιών και γενικά τη φροντίδα, ώστε η λειτουργία και ανάπτυξη της περιοχής της δημοτικής κοινότητας να αποβλέπει στην καλύτερη εξυπηρέτηση των κατοίκων της,
ι) την εύρυθμη λειτουργία των δημοτικών νομικών προσώπων, σχολικών μονάδων και γενικότερα των παρεχόμενων υπηρεσιών στην περιφέρεια της δημοτικής κοινότητας,
ια) την εξέταση γενικών ή ειδικών προβλημάτων που αφορούν τους κατοίκους και την περιφέρεια της δημοτικής κοινότητας, ιδίως αστέγων και ευπαθών ομάδων του πληθυσμού της περιοχής της, και
ιβ) την αξιοποίηση των τοπικών πόρων της περιοχής της δημοτικής κοινότητας.

Άρθρο 165
Αρμοδιότητες εκπροσώπου δημοτικής κοινότητας με πληθυσμό έως και τριακόσιους κατοίκους
1. Ο εκπρόσωπος της δημοτικής κοινότητας, με πληθυσμό έως και τριακοσίους (300) κατοίκους, ασκεί τις ακόλουθες αρμοδιότητες:
α) Μεταφέρει και παρουσιάζει στον δήμαρχο και στα άλλα αρμόδια όργανα του δήμου τα προβλήματα της δημοτικής κοινότητας και παρακολουθεί την προώθηση από τον δήμο των θεμάτων της δημοτικής κοινότητας που αναφέρονται στις αποφάσεις του δημοτικού συμβουλίου και έχουν σταλεί σε αυτόν,
β) συμμετέχει στις συνεδριάσεις του δημοτικού συμβουλίου, με δικαίωμα ψήφου, στις οποίες καλείται υποχρεωτικά, όταν στην ημερήσια διάταξη περιλαμβάνεται θέμα που αφορά ειδικά τη δημοτική κοινότητα,
γ) ασκεί κάθε αρμοδιότητα που μεταβιβάζεται σε αυτόν από τον δήμαρχο,
δ) ενεργεί, ως υπόλογος, πληρωμές από την πάγια προκαταβολή, που συστήνεται σύμφωνα με την παρ. 8 του άρθρου 487, περί πάγιας προκαταβολής, και
ε) συμμετέχει στη διοίκηση κληροδοτήματος, με έδρα τη δημοτική κοινότητα στην οποία ασκεί τα καθήκοντά του, στις περιπτώσεις που αυτό προβλέπεται.
2. Ο εκπρόσωπος δημοτικής κοινότητας έως τριακόσιους (300) κατοίκους, ασκεί επιπλέον των αρμοδιοτήτων της παρ. 1 και τις αρμοδιότητες του συμβουλίου δημοτικής κοινότητας του άρθρου 164, περί αρμοδιοτήτων συμβουλίου δημοτικής κοινότητας με πληθυσμό από τριακόσιους έναν (301) και άνω κατοίκους, με εξαίρεση την περ. α) της παρ. 1 του άρθρου 164 σχετικά με την απόφαση παράτασης του ωραρίου λειτουργίας μουσικής, η οποία λαμβάνεται από τη δημοτική επιτροπή.

Άρθρο 166
Γενικές διατάξεις για τη λειτουργία δημοτικών κοινοτήτων
1. Ο δήμαρχος, με απόφασή του, δύναται να μεταβιβάζει αρμοδιότητές του στους εκπροσώπους ή στους προέδρους των συμβουλίων δημοτικών κοινοτήτων, με εξαίρεση αυτές που είναι αμεταβίβαστες. Η απόφαση αυτή δημοσιεύεται με ανάρτηση στον ιστότοπο του προγράμματος «Διαύγεια», στην ιστοσελίδα του δήμου και σε εφημερίδα, σύμφωνα με το άρθρο 134, περί δημοσίευσης αποφάσεων δήμων και περιφερειών σε εφημερίδα.
2. Το δημοτικό συμβούλιο, με απόφαση που λαμβάνεται με την απόλυτη πλειοψηφία του συνόλου των μελών του, δύναται να μεταβιβάζει συγκεκριμένες αρμοδιότητές του στα συμβούλια των δημοτικών κοινοτήτων. Η απόφαση αυτή δημοσιεύεται με ανάρτηση στον ιστότοπο του προγράμματος «Διαύγεια», στην ιστοσελίδα του δήμου και σε εφημερίδα σύμφωνα με το άρθρο 134. Οι αρμοδιότητες αυτές ασκούνται αποκλειστικά μέσα στα όρια της οικείας δημοτικής κοινότητας.
Δεν επιτρέπεται η μεταβίβαση των ακόλουθων αρμοδιοτήτων:
α) της έκδοσης κανονιστικών πράξεων,
β) της επιβολής φόρων, τελών και δικαιωμάτων,
γ) της σύναψης δανείων, και
δ) των αποφάσεων για τις οποίες απαιτείται ειδική πλειοψηφία των μελών του δημοτικού συμβουλίου.
3. Εάν μετά από εισήγηση του δημάρχου ή του αρμόδιου αντιδημάρχου, διαπιστωθεί, με απόφαση του δημοτικού συμβουλίου, ότι ο εκπρόσωπος της δημοτικής κοινότητας ή ο πρόεδρος ή τα μέλη του συμβουλίου δημοτικής κοινότητας δεν ασκούν τα καθήκοντά τους για διάστημα μεγαλύτερο από τρεις (3) μήνες, τότε ο πρόεδρος του δημοτικού συμβουλίου ενημερώνει τον Γενικό Επόπτη για την εφαρμογή της πειθαρχικής διαδικασίας του Κεφαλαίου Γ’ του Βιβλίου Πέμπτου. Μέχρι την έκδοση απόφασης του Επόπτη Νομιμότητας περί επιβολής πειθαρχικής ποινής, τα καθήκοντα του εκπροσώπου ή του προέδρου συμβουλίου της δημοτικής κοινότητας ασκεί προσωρινά ο δημοτικός σύμβουλος που ορίζει το δημοτικό συμβούλιο και τα καθήκοντα του συμβουλίου της δημοτικής κοινότητας ασκεί προσωρινά η δημοτική επιτροπή.
4. Με απόφαση του δημάρχου, ορίζονται υπάλληλοι του δήμου για:
α) τη γραμματειακή εξυπηρέτηση των οργάνων των δημοτικών κοινοτήτων,
β) τη στελέχωση των υπηρεσιών του δήμου που εδρεύουν σε δημοτικές κοινότητες και
γ) την παροχή διοικητικής βοήθειας στους κατοίκους.
Επιπλέον, για τις ανάγκες των δημοτικών κοινοτήτων, διατίθενται κατάλληλοι χώροι και εξοπλισμός.

Άρθρο 167
Λειτουργία συμβουλίου δημοτικής κοινότητας
1. Για τη λειτουργία του συμβουλίου της δημοτικής κοινότητας, εφαρμόζονται αναλογικά:
α) το άρθρο 121, περί του τρόπου και τόπου συνεδρίασης του δημοτικού συμβουλίου,
β) οι παρ. 1, 3 και 4 του άρθρου 122, περί δημοσιότητας των συνεδριάσεων του δημοτικού και περιφερειακού συμβουλίου. Σε περίπτωση τριμελούς συμβουλίου δημοτικής κοινότητας, η απόφαση της παρ. 3 του άρθρου 122 λαμβάνεται με τα δυο τρίτα (2/3) των μελών του συμβουλίου,
γ) η παρ. 2 του άρθρου 123, περί του χρόνου σύγκλησης δημοτικού και περιφερειακού συμβουλίου, σε περίπτωση που ο πρόεδρος παραλείψει αδικαιολόγητα να καλέσει το συμβούλιο, σύμφωνα με την περ. α) του άρθρου 163, περί αρμοδιοτήτων προέδρου συμβουλίου κοινότητας με πληθυσμό από τριακόσιους έναν (301) και άνω κατοίκους,
δ) το άρθρο 124, περί πρόσκλησης για σύγκληση του δημοτικού και περιφερειακού συμβουλίου σε τακτική συνεδρίαση,
ε) η παρ. 1 του άρθρου 125, περί πρόσκλησης για σύγκληση του δημοτικού και περιφερειακού συμβουλίου σε κατεπείγουσα συνεδρίαση,
στ) οι παρ. 1 και 2 του άρθρου 127, περί απαρτίας δημοτικού και περιφερειακού συμβουλίου. Η παρ. 3 του άρθρου 127 εφαρμόζεται αναλογικά στα συμβούλια δημοτικών κοινοτήτων με έντεκα (11) ή περισσότερα μέλη. Στην περίπτωση τριμελούς συμβουλίου δημοτικής κοινότητας, αν κατά τη διάρκεια της συνεδρίασης κάποιο μέλος ή μέλη αποχωρήσουν και δεν συντρέχει πλέον η απαιτούμενη απαρτία, η συνεδρίαση αναβάλλεται.
ζ) οι παρ. 1, 7 και 8 του άρθρου 129, περί λειτουργίας του δημοτικού και περιφερειακού συμβουλίου.
2. Το συμβούλιο λαμβάνει τις αποφάσεις του με την απόλυτη πλειοψηφία των παρόντων, αν δεν υπάρχει άλλη διάταξη που ορίζει διαφορετικά. Στην περίπτωση τριμελούς συμβουλίου δημοτικής κοινότητας, όταν πληρούται μόνο η ελάχιστη απαρτία, για τη λήψη απόφασης απαιτείται ομοφωνία. Εάν σε τρεις (3) συνεχείς συνεδριάσεις δεν ληφθεί απόφαση, κατά πλειοψηφία ή ομόφωνα, αποφασίζει η δημοτική επιτροπή, εκτός εάν πρόκειται για αρμοδιότητα που έχει μεταβιβαστεί από το δημοτικό συμβούλιο, όποτε η απόφαση λαμβάνεται από το δημοτικό συμβούλιο.

Άρθρο 168
Υποχρεώσεις συμβούλων δημοτικών κοινοτήτων
1. Οι σύμβουλοι της δημοτικής κοινότητας έχουν υποχρέωση να μετέχουν στις συνεδριάσεις του οικείου συμβουλίου και να εκτελούν τα λοιπά καθήκοντά τους, όπως προβλέπει ο νόμος.
Έχουν, επίσης, υποχρέωση, μέσα στο πλαίσιο των καθηκόντων τους, να εκτελούν με επιμέλεια κάθε εργασία που τους αναθέτει νόμιμα το συμβούλιο.
2. Ο σύμβουλος της δημοτικής κοινότητας εκφράζει τη γνώμη του και ψηφίζει κατά συνείδηση, αποβλέποντας πάντοτε στην εξυπηρέτηση του συμφέροντος του συνόλου των κατοίκων της δημοτικής κοινότητας.
3. Οι σύμβουλοι των δημοτικών κοινοτήτων έχουν τις υποχρεώσεις και τα καθήκοντα των δημοτικών συμβούλων. Η παραβίαση των σχετικών διατάξεων ελέγχεται πειθαρχικά, σύμφωνα με την πειθαρχική διαδικασία του άρθρου 713.

Άρθρο 169
Δημοσίευση και εκτελεστότητα αποφάσεων αιρετών οργάνων ενδοδημοτικής αποκέντρωσης
1. Οι αποφάσεις των αιρετών οργάνων ενδοδημοτικής αποκέντρωσης, εκτός από τις γνωμοδοτικές, είναι εκτελεστές από την έκδοσή τους.
2. Οι εκτελεστές αποφάσεις των αιρετών οργάνων ενδοδημοτικής αποκέντρωσης δημοσιεύονται, σύμφωνα με το άρθρο 133, περί δημοσίευσης των αποφάσεων του δημοτικού και περιφερειακού συμβουλίου.
3. Οι εκτελεστές αποφάσεις των αιρετών οργάνων ενδοδημοτικής αποκέντρωσης προσβάλλονται με ειδική διοικητική προσφυγή, ενώπιον του Επόπτη Νομιμότητας, σύμφωνα με το άρθρο 691, περί δικαιωμάτων άσκησης ειδικής διοικητικής προσφυγής. Οι αρμόδιες υπηρεσίες του δήμου εφαρμόζουν και για τις αποφάσεις αυτές τα άρθρα 671, περί του πληροφοριακού συστήματος ελέγχου νομιμότητας οργανισμών τοπικής αυτοδιοίκησης, 697, περί της διαδικασίας εξέτασης της ειδικής διοικητικής προσφυγής και 703, περί της υποχρέωσης συμμόρφωσης στις αποφάσεις του Γενικού Επόπτη και του Επόπτη.

Άρθρο 170
Διαδικασία υλοποίησης αποφάσεων αιρετών οργάνων ενδοδημοτικής αποκέντρωσης
1. Οι αποφάσεις των αιρετών οργάνων ενδοδημοτικής αποκέντρωσης, με τις οποίες διατυπώνονται προτάσεις ή γνώμες για τα θέματα της αρμοδιότητάς τους, διαβιβάζονται στον δήμαρχο μέσα σε προθεσμία οκτώ (8) ημερών από τη λήψη τους. Ο δήμαρχος φροντίζει να τεθούν, αμέσως, υπόψη των αρμόδιων οργάνων του δήμου, τα οποία οφείλουν να τις μελετήσουν και να ενημερώσουν σχετικά για κάθε θέμα το αρμόδιο όργανο της δημοτικής κοινότητας μέσα σε έναν (1) μήνα.
2. Τα αρμόδια όργανα του δήμου δύνανται:
α) να υποβάλουν παρατηρήσεις για επανεξέταση του θέματος,
β) να παραπέμψουν την απόφαση στο δημοτικό συμβούλιο,
γ) να τη διαβιβάσουν στις αρμόδιες υπηρεσίες του δήμου, για να γίνουν οι απαραίτητες ενέργειες.
Σε κάθε περίπτωση τα αρμόδια όργανα του δήμου οφείλουν να ενημερώνουν τον εκπρόσωπο της δημοτικής κοινότητας ή τον πρόεδρο του συμβουλίου της δημοτικής κοινότητας για τα μέτρα που λαμβάνονται και την προώθηση των θεμάτων που περιλαμβάνονται στις αποφάσεις των οργάνων της δημοτικής κοινότητας.
3. Ο πρόεδρος του συμβουλίου της δημοτικής κοινότητας, στον οποίον κοινοποιούνται όλες οι ενέργειες, πράξεις και παρατηρήσεις των οργάνων και υπηρεσιών του δήμου που αναφέρονται στις αποφάσεις του συμβουλίου της δημοτικής κοινότητας, υποχρεούται να ενημερώνει αμέσως το συμβούλιο.
4. Στους εκπροσώπους και στα συμβούλια των δημοτικών κοινοτήτων αποστέλλεται αντίγραφο της ημερήσιας διάταξης του δημοτικού συμβουλίου και των αποφάσεων αυτού και των άλλων συλλογικών οργάνων του δήμου.

Άρθρο 171
Γραφείο δημοτικής κοινότητας
Κάθε δημοτική κοινότητα διαθέτει δημοτικό γραφείο. Το δημοτικό συμβούλιο καθορίζει ποιες υπηρεσιακές μονάδες δύνανται να λειτουργήσουν στις δημοτικές κοινότητες.

Άρθρο 172
Συνέλευση κατοίκων δημοτικής κοινότητας
Σε δημοτικές κοινότητες με πληθυσμό έως δύο χιλιάδες (2.000) κατοίκους, με ευθύνη του εκπροσώπου ή του συμβουλίου δημοτικής κοινότητας, σε συνεργασία με τον τυχόν κατά τόπο αρμόδιο αντιδήμαρχο, δύνανται να καλούνται οι κάτοικοι και οι φορείς της δημοτικής κοινότητας σε συνέλευση και να προτείνουν στα αρμόδια όργανα του δήμου, ανάλογα με τον χαρακτήρα των αναγκών των κατοίκων της δημοτικής κοινότητας και τις προτεραιότητες για την τοπική ανάπτυξη, τις δράσεις που πρέπει να αναλάβει ο δήμος, ιδίως ως προς:
α) την παροχή κοινωνικών ή άλλων υπηρεσιών για την εξυπηρέτηση των κατοίκων της περιοχής τους,
β) τη λήψη μέτρων για την προστασία των ηλικιωμένων και των παιδιών στο πλαίσιο της κοινωνικής πολιτικής του δήμου,
γ) τα έργα που πρέπει να εκτελεστούν στη δημοτική κοινότητα,
δ) την παροχή υπηρεσιών για την τουριστική αξιοποίηση και προβολή της δημοτικής κοινότητας,
ε) την εφαρμογή πολιτιστικών, ψυχαγωγικών και αθλητικών προγραμμάτων και
στ) κάθε άλλο θέμα που αφορά τη δημοτική κοινότητα.
Για την ανωτέρω διαδικασία τηρούνται πρακτικά από υπάλληλο του δήμου, τα οποία αποστέλλονται με ευθύνη του εκπροσώπου ή του προέδρου του συμβουλίου δημοτικής κοινότητας στον πρόεδρο του δημοτικού συμβουλίου, προς περαιτέρω διανομή στα μέλη του.

ΚΕΦΑΛΑΙΟ Θ ’
ΣΥΜΒΟΥΛΕΥΤΙΚΟ ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΔΗΜΟΨΗΦΙΣΜΑ

Άρθρο 173
Αντικείμενο δημοτικού δημοψηφίσματος και πρωτοβουλία για τη διεξαγωγή του
1. Οι δήμοι δύνανται να προκηρύσσουν συμβουλευτικό δημοψήφισμα για κάθε θέμα αποκλειστικής αρμοδιότητάς τους, εκτός από ζητήματα δημοσιονομικής διαχείρισής τους, επιβολής τελών, ανακαθορισμού του αριθμού, των ορίων τους και αντίστοιχα ανακαθορισμού του αριθμού και των ορίων των δημοτικών κοινοτήτων της χώρας.
2. Δημοτικό δημοψήφισμα διεξάγεται, μετά από απόφαση του οικείου δημοτικού συμβουλίου, με την επιφύλαξη του ελέγχου νομιμότητάς της σύμφωνα με το άρθρο 176, περί υποχρεωτικού ελέγχου νομιμότητας απόφασης περί διενέργειας δημοτικού δημοψηφίσματος, η οποία λαμβάνεται με την πλειοψηφία των δύο τρίτων (2/3) του συνόλου των μελών του δημοτικού συμβουλίου και δημοσιεύεται, αυθημερόν, στην ιστοσελίδα του δήμου, με ευθύνη του προέδρου του, καθώς και σε τοπική εφημερίδα, σύμφωνα με το άρθρο 134, περί δημοσίευσης αποφάσεων δήμων και περιφερειών σε εφημερίδα. Επιπλέον, ο πρόεδρος του δημοτικού συμβουλίου λαμβάνει μέτρα για την όσο το δυνατόν ευρύτερη δημοσιοποίηση της απόφασης, μέσω των τοπικών μέσων μαζικής ενημέρωσης ή με οποιοδήποτε άλλο πρόσφορο μέσο.
3. Δημοτικό δημοψήφισμα για τα θέματα της παρ. 1 μπορεί να διεξαχθεί και με πρωτοβουλία δημοτών του οικείου δήμου. Για να εισαχθεί το αίτημα στο δημοτικό συμβούλιο για τη λήψη απόφασης, με απλή πλειοψηφία των παρόντων, απαιτείται να υπάρχει η υπογραφή του αιτήματος του δημοψηφίσματος από αριθμό εγγεγραμμένων εκλογέων του οικείου δήμου, ο οποίος δεν μπορεί να είναι μικρότερος του δέκα τοις εκατό (10%) του συνολικού αριθμού των εγγεγραμμένων εκλογέων. Η υποβολή του αιτήματος και η διαδικασία συγκέντρωσης των υπογραφών γίνονται σε ειδική ψηφιακή πύλη. Πριν από την έναρξη συλλογής υπογραφών, ο Επόπτης Νομιμότητας ελέγχει το περιεχόμενο του αιτήματος ως προς τις προϋποθέσεις της παρ. 1.
4. Το αποτέλεσμα του δημοτικού δημοψηφίσματος αποτελεί απλή γνώμη προς το οικείο συμβούλιο, ως προς το θέμα επί του οποίου έχει διεξαχθεί.

Άρθρο 174
Περιορισμοί στη διεξαγωγή δημοτικού δημοψηφίσματος
1. Δεν επιτρέπεται να διεξαχθεί δημοτικό δημοψήφισμα:
α) κατά τη διάρκεια της προεκλογικής περιόδου για την ανάδειξη των μελών του εθνικού ή του ευρωπαϊκού κοινοβουλίου ή τη διεξαγωγή δημοψηφίσματος σε εθνικό επίπεδο,
β) κατά το ημερολογιακό έτος της διενέργειας των εκλογών για την ανάδειξη των αυτοδιοικητικών αρχών,
γ) πριν περάσει ένα (1) έτος από τη διεξαγωγή του προηγούμενου.
2. Σε περίπτωση προκήρυξης εκλογών για την ανάδειξη των μελών του εθνικού κοινοβουλίου ή προκήρυξης εθνικού δημοψηφίσματος, μετά τη λήψη της απόφασης του άρθρου 173, περί αντικειμένου δημοτικού δημοψηφίσματος και πρωτοβουλίας για τη διεξαγωγή του, η διεξαγωγή δημοτικού δημοψηφίσματος αναστέλλεται αυτοδίκαια.

Άρθρο 175
Διαδικασία προκήρυξης δημοτικού δημοψηφίσματος – Ερώτημα
1. Το δημοψήφισμα προκηρύσσεται με τη δημοσίευση της απόφασης του δημοτικού συμβουλίου της παρ. 2 του άρθρου 173, περί αντικειμένου δημοτικού δημοψηφίσματος και πρωτοβουλίας για τη διεξαγωγή του, με την επιφύλαξη της ολοκλήρωσης του υποχρεωτικού ελέγχου νομιμότητας, σύμφωνα με το άρθρο 176. Στην απόφαση αυτή προσδιορίζονται επίσης το ερώτημα ή τα ερωτήματα που πρόκειται να τεθούν σε ψηφοφορία και οι εναλλακτικές απαντήσεις που θα τεθούν υπόψη των εκλογέων, η ημερομηνία διεξαγωγής της ψηφοφορίας, το ύψος της προκαλούμενης δαπάνης, η οποία βαρύνει τον προϋπολογισμό του δήμου, καθώς και κάθε άλλο αναγκαίο θέμα.
2. Το ερώτημα ή τα ερωτήματα στα οποία θα κληθούν να απαντήσουν οι εκλογείς πρέπει να είναι κατά το δυνατόν πλήρη, αμερόληπτα, σύντομα και σαφή. Η προτίμηση του εκλογικού σώματος εκφράζεται επί δύο (2) εκ των προτέρων καθορισμένων απαντήσεων, είτε με τη χρήση των όρων «ΝΑΙ» ή «ΟΧΙ» και άλλων συναφών, είτε με την επιλογή μεταξύ δύο (2) προτεινόμενων λύσεων ή επιλογών.

Άρθρο 176
Υποχρεωτικός έλεγχος νομιμότητας απόφασης περί διενέργειας δημοτικού δημοψηφίσματος
1. Η απόφαση του δημοτικού συμβουλίου για τη διενέργεια του δημοψηφίσματος, αποστέλλεται για υποχρεωτικό έλεγχο νομιμότητας μέσα σε τρεις (3) ημέρες από την επομένη της συνεδρίασης του δημοτικού συμβουλίου, σύμφωνα με το άρθρο 689, περί των κατηγοριών πράξεων που εμπίπτουν στον υποχρεωτικό έλεγχο νομιμότητας.
2. Ο Επόπτης Νομιμότητας εκδίδει απόφαση επί της νομιμότητας της πράξης ή την ακυρώνει σε περίπτωση που αυτή είναι παράνομη, μέσα σε αποκλειστική προθεσμία επτά (7) ημερών από την ανάθεσή της στην Αυτοτελή Υπηρεσία Εποπτείας των Οργανισμών Τοπικής Αυτοδιοίκησης (Α.Υ.Ε. Ο.Τ.Α.).
3. Οποιοσδήποτε έχει έννομο συμφέρον δύναται να προσβάλλει την απόφαση του δημοτικού συμβουλίου, ενώπιον του Επόπτη Νομιμότητας για λόγους νομιμότητας μέσα σε προθεσμία τριών (3) ημερών από την επομένη της συνεδρίασης του δημοτικού συμβουλίου.
4. Ο Επόπτης Νομιμότητας αποφαίνεται υποχρεωτικά επί της προσφυγής μέσα σε αποκλειστική προθεσμία επτά (7) ημερών από την ημερομηνία ανάθεσής της στην Α.Υ.Ε. Ο.Τ.Α., μέσω του πληροφοριακού συστήματος ελέγχου νομιμότητας δήμων και περιφερειών του άρθρου 671, χωρίς τη δυνατότητα χορήγησης αναστολής εκτέλεσης της απόφασης του δημοτικού συμβουλίου.
5. Η απόφαση του Επόπτη Νομιμότητας αναρτάται στο πληροφοριακό σύστημα του άρθρου 671. Η απόφαση επί της ειδικής διοικητικής προσφυγής προσβάλλεται ενώπιον του αρμόδιου δικαστηρίου.

Άρθρο 177
Δημόσιος διάλογος
1. Στον δημόσιο διάλογο, επί του ερωτήματος ή των ερωτημάτων που τίθενται στην ψηφοφορία σε δημοτικό δημοψήφισμα, δύναται να συμμετέχουν δημοτικές παρατάξεις, τοπικές και περιφερειακές επιστημονικές ενώσεις, επαγγελματικές ή συνδικαλιστικές οργανώσεις και κάθε άλλος φορέας της κοινωνίας των πολιτών.
2. Το δημοτικό συμβούλιο οφείλει να λαμβάνει τα αναγκαία μέτρα για την επαρκή και πολύπλευρη ενημέρωση των δημοτών σχετικά με το θέμα επί του οποίου καλούνται να αποφασίσουν.
Στο πλαίσιο αυτό δύναται να διοργανώνει εκδηλώσεις και συζητήσεις, να εκδίδει πληροφοριακό υλικό και να λαμβάνει όλα τα μέτρα που ενθαρρύνουν τον δημόσιο διάλογο για το θέμα του δημοψηφίσματος, με τρόπο που να διασφαλίζει την ισότιμη και πλουραλιστική προβολή και έκφραση των διαφορετικών απόψεων.

Άρθρο 178
Διεξαγωγή δημοτικού δημοψηφίσματος – Ψηφοφορία – Δικαίωμα εκλέγειν
1. Το δημοτικό δημοψήφισμα διεξάγεται με ηλεκτρονική ψηφοφορία, σε συνεργασία με το Εθνικό Δίκτυο Υποδομών Τεχνολογίας και Έρευνας (Ε.Δ.Υ.ΤΕ. Α.Ε).
2. Το δημοψήφισμα διενεργείται με άμεση, καθολική και μυστική ψηφοφορία.
3. Η ψηφοφορία διεξάγεται μετά από την παρέλευση τουλάχιστον τριάντα (30) ημερών από τη δημοσίευση της απόφασης, με την οποία προκηρύσσεται το δημοψήφισμα.
4. Η ψηφοφορία διεξάγεται πάντοτε ημέρα Κυριακή και διαρκεί από τις επτά (7) προ μεσημβρίας έως τις επτά (7) μετά μεσημβρίαν της ίδιας ημέρας.
5. Δικαίωμα ψήφου στο δημοτικό δημοψήφισμα έχουν όσοι έχουν το δικαίωμα του εκλέγειν στις εκλογές για την ανάδειξη των δημοτικών αρχών και πληρούν τις προϋποθέσεις άσκησής του, σύμφωνα με το άρθρο 36, περί του δικαιώματος του εκλέγειν και της άσκησής του.
6. Δικαίωμα συμμετοχής στο δημοτικό δημοψήφισμα έχουν όσοι είναι εγγεγραμμένοι στον εκλογικό κατάλογο του οικείου δήμου. Μετά την πάροδο δέκα (10) ημερών από τη δημοσίευση της απόφασης του δημοτικού συμβουλίου της παρ. 2 του άρθρου 173, περί αντικειμένου δημοτικού δημοψηφίσματος και πρωτοβουλίας για τη διεξαγωγή του, ο δήμος προβαίνει σε διασταύρωση των στοιχείων των εκλογέων του προηγούμενου εδαφίου με τα τηρούμενα στοιχεία στο Εθνικό Μητρώο Επικοινωνίας (Ε.Μ.Επ.), προκειμένου να αντλήσει την ηλεκτρονική διεύθυνση αλληλογραφίας και το κινητό τους τηλέφωνο και να συντάξει τον εκλογικό κατάλογο του δημοψηφίσματος. Εκλογείς που δεν είναι εγγεγραμμένοι στο Ε.Μ.Επ., ή είναι εγγεγραμμένοι αλλά δεν έχουν δώσει τη συναίνεσή τους να επικοινωνούν μαζί τους οι φορείς της Δημόσιας Διοίκησης μέσω των στοιχείων του Ε.Μ.Επ., εντός της προθεσμίας του προηγούμενου εδαφίου, δεν δύνανται να συμμετάσχουν στην ηλεκτρονική ψηφοφορία.

Άρθρο 179
Διεξάγουσα αρχή – Όργανο διεξαγωγής δημοτικού δημοψηφίσματος- Διαχειριστής ηλεκτρονικής ψηφοφορίας
1. Διεξάγουσα αρχή του δημοτικού δημοψηφίσματος είναι ο δήμος. Η διεξάγουσα αρχή έχει την αποκλειστική ευθύνη για την προετοιμασία, τη διεξαγωγή του δημοψηφίσματος, καθώς και την εξαγωγή του αποτελέσματος.
2. Όργανο διεξαγωγής του δημοτικού δημοψηφίσματος είναι το προεδρείο του δημοτικού συμβουλίου. Στο προεδρείο του δημοτικού συμβουλίου δύναται να μετέχει, ως παρατηρητής, με δικαίωμα λόγου, και ένας (1) εκπρόσωπος από κάθε παράταξη που δεν εκπροσωπείται στο προεδρείο. Τα μέλη του προεδρείου διασφαλίζουν την ουσιαστική και ακώλυτη άσκηση του εκλογικού δικαιώματος των εκλογέων, παρακολουθούν την ορθή και ομαλή διεξαγωγή της ηλεκτρονικής ψηφοφορίας, υποβοηθούν και επιλύουν οποιοδήποτε ζήτημα προκύπτει κατά τη διάρκεια αυτής.
3. Διαχειριστής της ηλεκτρονικής ψηφοφορίας είναι ο υπάλληλος του δήμου που εκτελεί χρέη γραμματέα του οργάνου της παρ. 2.

Άρθρο 180
Διαλογή ψήφων – Επικρατούσα απάντηση επί δημοψηφίσματος
1. Από τις προτιμήσεις των ψηφοφόρων σε κάθε ερώτημα επικρατεί εκείνη, η οποία συγκεντρώνει τη σχετική πλειοψηφία των έγκυρων ψηφοδελτίων.
2. Έγκυρο θεωρείται το αποτέλεσμα του δημοψηφίσματος, εφόσον στην ψηφοφορία συμμετείχε το τριάντα τοις εκατό (30%) των εγγεγραμμένων στους εκλογικούς καταλόγους ή τουλάχιστον το πενήντα τοις εκατό (50%) όσων ψήφισαν κατά τις τελευταίες αυτοδιοικητικές εκλογές.
3. Τα λευκά δεν προσμετρώνται στα έγκυρα ψηφοδέλτια.
4. Στον πίνακα αποτελεσμάτων περιλαμβάνονται:
α) ο αριθμός των εγγεγραμμένων ψηφοφόρων,
β) ο αριθμός των ψηφοφόρων που ψήφισαν,
γ) ο αριθμός των εγκύρων ψηφοδελτίων,
δ) ο αριθμός των λευκών ψηφοδελτίων,
ε) ο αριθμός των άκυρων ψηφοδελτίων και
στ) ο αριθμός των εγκύρων ψηφοδελτίων που συγκέντρωσαν οι απαντήσεις σε κάθε ερώτημα.
5. Το αποτέλεσμα του δημοψηφίσματος δημοσιεύεται με μέριμνα του οργάνου διεξαγωγής του δημοψηφίσματος της παρ. 2 του άρθρου 179, περί διεξάγουσας αρχής, οργάνου διεξαγωγής δημοτικού δημοψηφίσματος και διαχειριστή ηλεκτρονικής ψηφοφορίας, στην ιστοσελίδα του οικείου δήμου.

Άρθρο 181
Έλεγχος κύρους του δημοψηφίσματος και του αποτελέσματος της ψηφοφορίας
1. Ο έλεγχος του κύρους του δημοψηφίσματος και του αποτελέσματος της ψηφοφορίας ανήκει στην αρμοδιότητα του Διοικητικού Εφετείου, στο οποίο υπάγεται η έδρα του οικείου δήμου.
2. Η ένσταση κατά του κύρους του δημοψηφίσματος και του αποτελέσματος της ψηφοφορίας ασκείται ενώπιον του δικαστηρίου μέσα σε προθεσμία επτά (7) ημερών από τη δημοσίευση της πράξης με την οποία ανακηρύσσεται το αποτέλεσμα της ψηφοφορίας.

ΚΕΦΑΛΑΙΟ Ι΄
ΕΞΟΥΣΙΟΔΟΤΙΚΕΣ – ΜΕΤΑΒΑΤΙΚΕΣ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ ΜΕΡΟΥΣ Α’

Άρθρο 182
Εξουσιοδοτικές διατάξεις
1. Με κοινή απόφαση των Υπουργών Εσωτερικών και Ψηφιακής Διακυβέρνησης καθορίζονται οι τεχνικές προδιαγραφές της ηλεκτρονικής εφαρμογής υποβολής υποψηφιοτήτων για το συμβούλιο νέων του άρθρου 158, περί εκλογής μελών συμβουλίου νέων, η διαδικασία υποβολής υποψηφιοτήτων και κάθε άλλο θέμα σχετικό με την εφαρμογή του άρθρου 158 και την έγκαιρη ενημέρωση των εκλογέων προκειμένου να καταρτιστούν οι εκλογικοί κατάλογοι της παρ. 7 αυτού. Με όμοια απόφαση ρυθμίζονται οι τεχνικές προδιαγραφές της ηλεκτρονικής πλατφόρμας διεξαγωγής της ηλεκτρονικής ψηφοφορίας του συμβουλίου νέων, της διαδικασίας ψηφοφορίας και εξαγωγής του αποτελέσματος, καθώς και κάθε άλλο θέμα σχετικό με την εφαρμογή του άρθρου 159, περί διεξάγουσας αρχής, οργάνου διεξαγωγής εκλογής και διαχειριστή ηλεκτρονικής ψηφοφορίας.
2. Με προεδρικό διάταγμα, μετά από εισήγηση των Υπουργών Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας, Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών και Εσωτερικών, δύναται να συσταθεί Εθνική Επιτροπή Συμβουλίων Νέων. Με το ίδιο προεδρικό διάταγμα ρυθμίζονται ειδικότερα ζητήματα οργάνωσης, συγκρότησης και λειτουργίας της Εθνικής Επιτροπής.
3. Με κοινή απόφαση των Υπουργών Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας και Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών δύναται να προβλέπεται επιπλέον χρηματοδότηση των δήμων για την υλοποίηση δράσεων των συμβουλίων νέων σύμφωνα με το άρθρο 156, περί των συμβουλίων νέων, από πόρους που διαχειρίζεται το Υπουργείο Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας.
4. Με κοινή απόφαση των Υπουργών Εσωτερικών και Ψηφιακής Διακυβέρνησης, η οποία εκδίδεται εντός έξι (6) μηνών από την έναρξη ισχύος του παρόντος, καθορίζονται οι τεχνικές προδιαγραφές της πύλης υποβολής αιτήματος δημοψηφίσματος, συγκέντρωσης αιτήσεων εκλογέων για τη διενέργεια δημοψηφίσματος της παρ. 3 του άρθρου 173, περί αντικείμενου δημοτικού δημοψηφίσματος και πρωτοβουλίας για τη διεξαγωγή του και κάθε άλλο σχετικό θέμα. Με την ίδια απόφαση, δύναται να ορίζεται ηλεκτρονικό παράβολο για την ενεργοποίηση της διαδικασίας συλλογής υπογραφών των εκλογέων, το οποίο δεν υπερβαίνει τις δύο χιλιάδες (2.000) ευρώ και επιστρέφεται, εφόσον συγκεντρωθεί ο αριθμός υπογραφών του δευτέρου εδαφίου της παρ. 3 του άρθρου 173.
5. Με κοινή απόφαση των Υπουργών Εσωτερικών και Ψηφιακής Διακυβέρνησης, η οποία εκδίδεται εντός έξι (6) μηνών από την έναρξη ισχύος του παρόντος, καθορίζονται οι τεχνικές προδιαγραφές της ηλεκτρονικής πλατφόρμας διεξαγωγής της ηλεκτρονικής ψηφοφορίας του δημοτικού δημοψηφίσματος, η διαδικασία ψηφοφορίας και εξαγωγής του αποτελέσματος και κάθε άλλο θέμα σχετικό με την εφαρμογή του άρθρου 178, περί της διεξαγωγής δημοτικού δημοψηφίσματος, της ψηφοφορίας και του δικαιώματος του εκλέγειν, του άρθρου 179, περί διεξάγουσας αρχής, οργάνου διεξαγωγής δημοτικού δημοψηφίσματος και διαχειριστή ηλεκτρονικής ψηφοφορίας και του άρθρου 180, περί της διαλογής των ψήφων και της επικρατούσας απάντησης επί δημοψηφίσματος.

Άρθρο 183
Μεταβατικές διατάξεις
1. Μέχρι τη λήξη της τρέχουσας αυτοδιοικητικής περιόδου 2024-2028, ο ανώτατος αριθμός των αντιδημάρχων, συμπεριλαμβανομένων των άμισθων αντιδημάρχων του άρθρου 59, και των αντιπεριφερειαρχών, συμπεριλαμβανομένων των άμισθων αντιπεριφερειαρχών του άρθρου 162 του ν. 3852/2010 (A’ 87), όπως αυτός καταργείται με το άρθρο 760, διατηρείται αμετάβλητος.
2. Η θητεία των συμπαραστατών του δημότη και της επιχείρησης καθώς και του πολίτη και της επιχείρησης, οι οποίοι έχουν ήδη επιλεγεί κατά την έναρξη ισχύος του παρόντος, συνεχίζεται μέχρι τη λήξη της. Σε οποιαδήποτε περίπτωση πρόωρης λήξης αυτής, για την εκλογή νέων, εφαρμόζεται το άρθρο 152, περί συμπαραστάτη του δημότη και της επιχείρησης και περιφερειακού συμπαραστάτη του πολίτη και της επιχείρησης.
3. Μέχρι τη λήξη της τρέχουσας αυτοδιοικητικής περιόδου 2024-2028, όπου γίνεται αναφορά στον παρόντα:
α) σε δημοτική κοινότητα με πληθυσμό από τριακόσιους έναν (301) και άνω κατοίκους, νοείται η δημοτική κοινότητα με πληθυσμό μεγαλύτερο ή ίσο των διακοσίων ενός (201) κατοίκους,
β) σε δημοτική κοινότητα με πληθυσμό έως και τριακόσιους (300) κατοίκους, νοείται η δημοτική κοινότητα με πληθυσμό μικρότερο ή ίσο των διακοσίων (200) κατοίκων,
γ) σε εκπρόσωπο δημοτικής κοινότητας με πληθυσμό έως τριακόσιους (300) κατοίκους, νοείται ο πρόεδρος δημοτικός κοινότητας με πληθυσμό μικρότερο ή ίσο των διακοσίων (200) κατοίκων.
4. Μέχρι τη λήξη της τρέχουσας αυτοδιοικητικής περιόδου 2024 – 2028 δεν εφαρμόζεται η περ. δ) της παρ. 1 του άρθρου 108, περί των αιρετών οργάνων διοίκησης δήμων και περιφερειών και αιρετών οργάνων ενδοδημοτικής αποκέντρωσης.
5. Όπου στην κείμενη νομοθεσία γίνεται αναφορά σε χωρικό αντιπεριφερειάρχη, νοείται εφεξής ο αντιπεριφερειάρχης στον οποίο ο περιφερειάρχης έχει μεταβιβάσει την άσκηση κατά τόπο αρμοδιοτήτων του, σύμφωνα με την παρ. 3 του άρθρου 111, περί ορισμού, αρμοδιοτήτων αναπληρωτή περιφερειάρχη και αντιπεριφερειαρχών και αριθμού περιφερειαρχών, ή αυτός στον οποίο αναθέτει την τυχόν σχετική αρμοδιότητα.
6. Για την πρώτη εφαρμογή του παρόντος, η εκλογή του συμβουλίου νέων του άρθρου 158, περί εκλογής μελών συμβουλίων νέων, διεξάγεται την πρώτη Κυριακή του Φεβρουαρίου του τέταρτου (4ου) έτους της δημοτικής περιόδου και οι υποψηφιότητες υποβάλλονται από τη 2α έως τη 15η Ιανουαρίου του ίδιου έτους.