Αρχική Χάρτης Μετάβασης των Ενόπλων Δυνάμεων στη Νέα Εποχή (Σταδιοδρομία και εξέλιξη Αξιωματικών, Υπαξιωματικών και Επαγγελματιών Οπλιτών των Ενόπλων Δυνάμεων...ΜΕΡΟΣ Ζ΄ ΚΑΤΑΣΤΑΣΕΙΣ ΑΞΙΩΜΑΤΙΚΩΝ ΚΑΙ ΥΠΑΞΙΩΜΑΤΙΚΩΝ (άρθρα 92-112)

ΜΕΡΟΣ Ζ΄ ΚΑΤΑΣΤΑΣΕΙΣ ΑΞΙΩΜΑΤΙΚΩΝ ΚΑΙ ΥΠΑΞΙΩΜΑΤΙΚΩΝ (άρθρα 92-112)

ΚΕΦΑΛΑΙΟ Α΄

ΟΡΙΣΜΟΙ, ΔΙΑΚΡΙΣΕΙΣ, ΑΠΟΚΤΗΣΗ ΚΑΙ ΑΠΩΛΕΙΑ ΚΑΤΑΣΤΑΣΗΣ

 

Άρθρο 92

Πεδίο εφαρμογής

 

  1. Το παρόν Μέρος εφαρμόζεται στους:

α) εν ενεργεία αξιωματικούς και μόνιμους υπαξιωματικούς,

β) Ανθυπασπιστές που υπηρετούν κατά την έναρξη ισχύος του,

γ) μονιμοποιηθέντες ΕΠΟΠ,

δ) ΕΜΘ και

ε) έφεδρους υπαξιωματικούς.

  1. Για τα στελέχη των ΚΣ εφαρμόζονται αναλόγως οι διατάξεις που αφορούν στους αξιωματικούς και μόνιμους υπαξιωματικούς του ΣΞ.

 

Άρθρο 93

Γενικές διατάξεις και ορισμοί

 

  1. Όπου στο παρόν Μέρος αναφέρονται οι μόνιμοι υπαξιωματικοί των ΕΔ, νοούνται και οι ΕΜΘ και ΕΠΟΠ, εκτός αν ορίζεται διαφορετικά.
  2. Η κατάσταση των αξιωματικών και των μόνιμων υπαξιωματικών ορίζει τη σχέση τους με τη στρατιωτική υπηρεσία.
  3. Αξιωματικοί και μόνιμοι υπαξιωματικοί οι οποίοι υπηρετούν στις ΕΔ βρίσκονται σε κατάσταση ενέργειας. Όταν δεν υπηρετούν στις ΕΔ και είναι εγγεγραμμένοι στα στελέχη της εφεδρείας, βρίσκονται σε κατάσταση εφεδρείας.

 

Άρθρο 94

Διακρίσεις κατάστασης αξιωματικών

 

  1. Ανάλογα με την προέλευση και την κατάστασή τους, οι αξιωματικοί διακρίνονται σε:

α) μόνιμους:

αα) εν ενεργεία, που είναι αξιωματικοί οι οποίοι υπηρετούν στις ΕΔ,

αβ) σε εφεδρεία, που είναι αξιωματικοί της υποπερ. αα) οι οποίοι αποστρατεύθηκαν και είναι εγγεγραμμένοι στην εφεδρεία,

αγ) από την εφεδρεία που είναι αξιωματικοί της υποπερ. αβ), οι οποίοι ανακλήθηκαν στην ενέργεια ή επιστρατεύθηκαν, για όσο χρόνο διαρκεί η ανάκλησή τους ή η επιστράτευσή τους και

β) έφεδρους:

βα) εν ενεργεία, που είναι όσοι υπηρετούν την κύρια στρατιωτική τους υποχρέωση με βαθμό αξιωματικού.

ββ) σε εφεδρεία, που είναι έφεδροι αξιωματικοί οι οποίοι δεν υπηρετούν στις ΕΔ και είναι εγγεγραμμένοι στην εφεδρεία,

βγ) από την εφεδρεία, που είναι αξιωματικοί των υποπερ. ββ) και βδ), οι οποίοι ανακλήθηκαν στην ενέργεια ή επιστρατεύθηκαν, για όσο χρόνο διαρκεί η ανάκληση ή η επιστράτευσή τους.

βδ) κατ’ απονομή, που είναι εκείνοι στους οποίους έχει απονεμηθεί βαθμός αξιωματικού σύμφωνα με το άρθρο 39 του ν. 3883/2010 (Α’ 167) και

γ) πολεμικής διαθεσιμότητας, που είναι αξιωματικοί οι οποίοι βρίσκονται σε πολεμική διαθεσιμότητα λόγω τραυμάτων ή παθήσεων που έχουν υποστεί κατά τη διάρκεια πολεμικής περιόδου.

 

 

Άρθρο 95

Διακρίσεις κατάστασης μόνιμων υπαξιωματικών

 

  1. Ανάλογα με την κατάστασή τους, οι μόνιμοι υπαξιωματικοί διακρίνονται σε:

α) Μόνιμους εν ενεργεία, όταν υπηρετούν στις ΕΔ.

β) Μόνιμους σε εφεδρεία, όταν αποστρατεύονται και είναι εγγεγραμμένοι στην εφεδρεία.

γ) Μόνιμους από την εφεδρεία, όταν ανακαλούνται στην ενέργεια ή επιστρατεύονται, για όσο χρόνο διαρκεί η ανάκληση ή η επιστράτευσή τους.

  1. Έφεδροι υπαξιωματικοί είναι όσοι υπηρετούν στρατιωτική υποχρέωση και τους έχει απονεμηθεί βαθμός υπαξιωματικού. Διακρίνονται ανάλογα με την κατάστασή τους σε:

α) Έφεδρους εν ενεργεία, όταν υπηρετούν στις ΕΔ.

β) Έφεδρους σε εφεδρεία, όταν έχουν απολυθεί από τις ΕΔ και είναι εγγεγραμμένοι στην εφεδρεία.

γ) Έφεδρους από την εφεδρεία, όταν ανακαλούνται στην ενέργεια ή επιστρατεύονται, για όσο χρόνο διαρκεί η ανάκληση ή η επιστράτευσή τους.

 

Άρθρο 96

Απόκτηση ιδιότητας αξιωματικού και μόνιμου υπαξιωματικού

 

  1. Η ιδιότητα αξιωματικού απονέμεται με προεδρικό διάταγμα μετά από πρόταση του Υπουργού Εθνικής Άμυνας.
  2. Η ιδιότητα μόνιμου υπαξιωματικού απονέμεται με απόφαση του Αρχηγού του οικείου ΓΕ.

 

Άρθρο 97

Απώλεια ιδιότητας αξιωματικού και μόνιμου υπαξιωματικού

 

  1. Οι αξιωματικοί και οι μόνιμοι υπαξιωματικοί στερούνται τον βαθμό τους και χάνουν την ιδιότητά τους όταν:

α) καταδικάζονται αμετάκλητα για κακούργημα,

β) τους επιβάλλεται με αμετάκλητη δικαστική απόφαση η παρεπόμενη ποινή της καθαίρεσης ή της έκπτωσης, σύμφωνα με το άρθρο 7 του Στρατιωτικού Ποινικού Κώδικα (ν. 2287/1995, Α΄ 20) ή

γ) τους επιβάλλεται η καταστατική πειθαρχική ποινή της απόταξης ή της αποβολής, σύμφωνα με τα άρθρα 22 και 23 του π.δ. 48/2022 (Α΄ 120).

  1. Οι εισαγγελικές αρχές των τακτικών και στρατιωτικών δικαστηρίων ενημερώνουν αμελλητί την αρμόδια διεύθυνση του οικείου ΓΕ για την άσκηση ποινικής δίωξης κατά αξιωματικού ή μόνιμου υπαξιωματικού, ανεξαρτήτως αν αυτός βρίσκεται εν ενεργεία ή όχι, και διαβιβάζουν σε αυτή αντίγραφα των ουσιωδών εγγράφων των δικογραφιών και των πρακτικών των αποφάσεων, αμέσως μετά την κλήτευσή του για απολογία.
  2. Οι αξιωματικοί χάνουν την ιδιότητά τους, κατ‘ εφαρμογή της παρ. 1, με προεδρικό διάταγμα, το οποίο εκδίδεται μετά από πρόταση του Υπουργού Εθνικής Άμυνας, ενώ οι μόνιμοι υπαξιωματικοί με απόφαση του Αρχηγού του οικείου ΓΕ. Η διαγραφή από τα στελέχη των ΕΔ επέρχεται την επόμενη ημέρα από τη δημοσίευση της αντίστοιχης διοικητικής πράξης.
  3. Όσοι χάνουν την ιδιότητά τους:

α) Διαγράφονται από τις ΕΔ, με ημερομηνία διαγραφής την επόμενη ημέρα από τη δημοσίευση της αντίστοιχης διοικητικής πράξης,

β) δεν μπορούν να φέρουν παράσημο, μετάλλιο, ηθική αμοιβή ή οποιοδήποτε διακριτικό των ΕΔ,

γ) δεν μπορούν να καταστούν μέλη οποιουδήποτε συνδέσμου ή ένωσης αξιωματικών ή μόνιμων υπαξιωματικών,

δ) δεν εγγράφονται στην εφεδρεία και σε περίπτωση που είναι εγγεγραμμένοι διαγράφονται και δεν καλούνται για εκπλήρωση οποιασδήποτε στρατιωτικής υποχρέωσης.

  1. Με την επιφύλαξη ειδικότερων διατάξεων, οι αξιωματικοί και οι μόνιμοι υπαξιωματικοί τίθενται σε αποστρατεία με πράξη του οργάνου που είναι αρμόδιο για την ονομασία τους, σύμφωνα με το άρθρο 96.

 

ΚΕΦΑΛΑΙΟ Β΄

ΚΑΤΑΣΤΑΣΕΙΣ ΑΞΙΩΜΑΤΙΚΩΝ, ΑΝΘΥΠΑΣΠΙΣΤΩΝ ΚΑΙ ΥΠΑΞΙΩΜΑΤΙΚΩΝ

 

Άρθρο 98

Καταστάσεις μόνιμων αξιωματικών και υπαξιωματικών

 

  1. Οι κύριες καταστάσεις των μόνιμων εν ενεργεία αξιωματικών και μόνιμων υπαξιωματικών είναι:

α) η ενεργός υπηρεσία και

β) οι ειδικές καταστάσεις:

βα) Υπηρεσίας Γραφείου,

ββ) Ελαφράς Υπηρεσίας για τον ΣΞ,

βγ) Υπηρεσίας Ξηράς για το ΠΝ και

βδ) Υπηρεσίας Εδάφους για την ΠΑ.

  1. Οι πρόσθετες καταστάσεις των μόνιμων εν ενεργεία αξιωματικών και μόνιμων υπαξιωματικών είναι:

α) η πρόσκαιρη παύση και η προσωρινή απόλυση, σύμφωνα με τα άρθρα 19 και 20 του π.δ. 48/2022 (Α΄ 120),

β) η διαθεσιμότητα και

γ) η μακρά αναρρωτική άδεια.

  1. Οι μόνιμοι εν ενεργεία αξιωματικοί και οι μόνιμοι υπαξιωματικοί των κύριων καταστάσεων δεν μπορούν να τελούν κατά το ίδιο χρονικό διάστημα σε περισσότερες από μία πρόσθετες καταστάσεις. Για όσους συντρέχουν οι λόγοι για να τεθούν σε περισσότερες από μία πρόσθετες καταστάσεις τίθενται στην αντίστοιχη κατάσταση κατά σειρά προτεραιότητας, όπως οι καταστάσεις αυτές αναγράφονται στην παρ. 2. Αν οι λόγοι ένταξης στην επιπλέον πρόσθετη κατάσταση παύσουν, οι μόνιμοι εν ενεργεία αξιωματικοί και υπαξιωματικοί επανέρχονται στην προηγούμενη πρόσθετη κατάσταση, εφόσον οι λόγοι ένταξής τους σε αυτή εξακολουθούν να ισχύουν.
  2. Η θέση αξιωματικού ή μόνιμου υπαξιωματικού σε μία από τις πρόσθετες καταστάσεις της παρ. 2 συνεπάγεται την αυτοδίκαιη λήξη οποιασδήποτε άδειας.
  3. Οι μόνιμοι εν ενεργεία αξιωματικοί του ΚΣ Στρατιωτικών Ιερέων μπορούν να τελούν αποκλειστικά στις καταστάσεις της ενεργού υπηρεσίας, της διαθεσιμότητας και της μακράς αναρρωτικής άδειας.
  4. Αποκλειστικά στην κατάσταση της ενεργού υπηρεσίας τελούν:

α) οι έφεδροι κατ’ απονομή αξιωματικοί,

β) οι μόνιμοι από την εφεδρεία αξιωματικοί και μόνιμοι υπαξιωματικοί,

γ) οι έφεδροι στην ενέργεια αξιωματικοί και μόνιμοι υπαξιωματικοί και

δ) οι έφεδροι από την εφεδρεία αξιωματικοί και υπαξιωματικοί.

  1. Οι αξιωματικοί πολεμικής διαθεσιμότητας μπορούν να ενταχθούν μόνο στις πρόσθετες καταστάσεις της προσωρινής απόλυσης και της πρόσκαιρης παύσης.
  2. Οι μόνιμοι εν ενεργεία αξιωματικοί και υπαξιωματικοί τίθενται:

α) σε ειδικές καταστάσεις με απόφαση του Υπουργού Εθνικής Άμυνας και

β) σε διαθεσιμότητα ή μακρά αναρρωτική άδεια με απόφαση του Αρχηγού του οικείου ΓΕ.

  1. Όταν παύσουν οι λόγοι για τους οποίους μόνιμοι στην ενέργεια αξιωματικοί ή μόνιμοι υπαξιωματικοί έχουν τεθεί σε διαθεσιμότητα, προσωρινή απόλυση ή πρόσκαιρη παύση, αυτοί επανέρχονται στην προηγούμενη κατάστασή τους αυτοδίκαια και παρουσιάζονται αμελλητί στην αρμόδια στρατιωτική αρχή.

 

Άρθρο 99

Κατάσταση ενεργού υπηρεσίας

 

Ενεργός υπηρεσία είναι η κύρια κατάσταση αξιωματικών και μόνιμων υπαξιωματικών οι οποίοι:

α) Ανήκουν στη δύναμη μονάδας ή υπηρεσίας των ΕΔ,

β) εκτελούν υπηρεσία, στην οποία περιλαμβάνονται και η φοίτηση σε σχολεία ή κέντρα εκπαίδευσης ή μετεκπαίδευσης και ο χρόνος προσωρινής απουσίας λόγω λήψης άδειας που προβλέπεται στην απόφαση του άρθρου 13 του ν. 4361/2016 (Α΄10),

γ) είναι ικανοί να αξιοποιηθούν σε οποιαδήποτε θέση προβλέπεται από τον βαθμό, τη διάκριση ή τη γενική τους ειδικότητα σε οποιαδήποτε κατάσταση τελεί η χώρα.

 

Άρθρο 100

Κατάσταση πτητικής ενέργειας, πτητικής αδράνειας και πτητικής ακαταλληλότητας

 

  1. Αξιωματικοί Ιπτάμενοι της ΠΑ, κυβερνήτες, χειριστές και μέλη πληρώματος στελεχωμένων πτητικών μέσων του ΣΞ και του ΠΝ, αξιωματικοί του Σώματος Ραδιοναυτίλων της ΠΑ και μόνιμοι υπαξιωματικοί ειδικότητας του Ραδιοναυτίλου της ΠΑ, οι οποίοι βρίσκονται σε κατάσταση ενεργού υπηρεσίας, μπορεί να βρίσκονται σε κατάσταση:

α) πτητικής ενέργειας,

β) πτητικής αδράνειας ή

γ) πτητικής ακαταλληλότητας.

  1. Σε κατάσταση πτητικής ενέργειας βρίσκονται όσοι εκτελούν εντός εξαμήνου τις απαιτούμενες ώρες πτήσεων με αεροσκάφη ή άλλα πτητικά μέσα. Για όσους υπηρετούν στο εξωτερικό λαμβάνονται υπόψη και οι ώρες πτήσης που εκτελούν σε στρατιωτικά αεροσκάφη ή άλλα πτητικά μέσα της χώρας στην οποία υπηρετούν.
  2. Για την εφαρμογή του παρόντος άρθρου, ως εξάμηνα ορίζονται οι χρονικές περίοδοι κάθε έτους από την 1η Ιανουαρίου έως και την 30ή Ιουνίου και από την 1η Ιουλίου έως την 31η Δεκεμβρίου, εντός των οποίων πρέπει να συμπληρώνονται οι απαιτούμενες ώρες πτήσεων. Ειδικότερα:

α) Αν μέρος εξαμήνου δεν λογίζεται ως χρόνος πτητικής ενέργειας, το υπόλοιπο χρονικό διάστημα λογίζεται ως χρόνος πτητικής ενέργειας, εφόσον συμπληρώθηκαν οι απαιτούμενες ώρες πτήσεων.

β) Αν ο αξιωματικός ή ο μόνιμος υπαξιωματικός τραυματίστηκε ή απεβίωσε σε εκτέλεση διατεταγμένης υπηρεσίας με αεροσκάφος ή πτητικό μέσο, το εξάμηνο εντός του οποίου τραυματίστηκε ή απεβίωσε θεωρείται ως χρόνος πτητικής ενέργειας ανεξάρτητα από τις ώρες πτήσεων.

γ) Αξιωματικοί Ιπτάμενοι, απόφοιτοι της Σχολής Ικάρων τίθενται σε πτητική ενέργεια για τα εξάμηνα φοίτησής τους στη σχολή, εφόσον συμπλήρωσαν τις απαιτούμενες ώρες πτήσεων και δεν δικαιούνται πτητικό επίδομα.

  1. Σε κατάσταση πτητικής αδράνειας τίθενται αξιωματικοί της παρ. 1, οι οποίοι δεν πληρούν την προϋπόθεση της παρ. 2.
  2. Σε κατάσταση πτητικής ακαταλληλότητας τίθενται όσοι κρίνονται ακατάλληλοι για πτήσεις για λόγους:

α) υγείας ή

β) πτητικής ανεπάρκειας, όταν :

βα) παραμένουν σε κατάσταση πτητικής αδράνειας για τρία (3) συνεχή εξάμηνα ή για τέσσερα (4) εξάμηνα συνολικά εντός τεσσάρων (4) ετών, για λόγους που δεν ανάγονται στην υγεία τους ή στην υπηρεσία ή

ββ) έχουν κριθεί οποτεδήποτε ότι έχουν μειωμένη πτητική ικανότητα ή μειωμένη πτητική έφεση και πειθαρχία κατά τις πτήσεις ή

βγ) δηλώνουν απαρέσκεια πτήσεων.

  1. Για τους αξιωματικούς και μόνιμους υπαξιωματικούς οι οποίοι υπάγονται σε κατάσταση πτητικής ακαταλληλότητας κατά την παρ. 5 ισχύουν τα εξής:

α) Για το προσωπικό της ΠΑ εφαρμόζεται το άρθρο 101. Οι Ανθυποσμηναγοί Ιπτάμενοι, οι οποίοι κατά την πτητική εκπαίδευση στο αρχικό, στο βασικό ή στο προκεχωρημένο επιχειρησιακό στάδιο κρίνονται ακατάλληλοι για πτήσεις λόγω υγείας ή πτητικής ανεπάρκειας, παραπέμπονται στο ΑΑΣ, το οποίο εισηγείται, λαμβάνοντας υπόψη τις ανάγκες της ΠΑ, τη μετάταξή τους στην ειδικότητα Αεράμυνας ή στην κατηγορία Εφοδιαστών, Διοικητικών ή Μετεωρολόγων. Οι αξιωματικοί αυτοί μετατάσσονται με προεδρικό διάταγμα, το οποίο εκδίδεται με πρόταση του Υπουργού Εθνικής Άμυνας.

β) Το προσωπικό του ΠΝ παραμένει στην κατάσταση της ενεργού υπηρεσίας, εφόσον κριθεί για αυτό.

γ) Το προσωπικό του ΣΞ παραμένει στην κατάσταση της ενεργού υπηρεσίας, εφόσον κριθεί για αυτό και εφαρμόζεται το π.δ. 107/1998 (Α΄ 98).

 

Άρθρο 101

Ειδικές καταστάσεις

 

  1. Στις ειδικές καταστάσεις της περ. β) της παρ. 1 του άρθρου 98 τίθενται οι μόνιμοι εν ενεργεία αξιωματικοί και οι μόνιμοι υπαξιωματικοί, οι οποίοι, λόγω τραύματος, νοσήματος, πάθησης ή πτητικής ακαταλληλότητας, μπορούν να αξιοποιηθούν αποκλειστικά σε ορισμένες μόνο από τις θέσεις που προβλέπονται για τον βαθμό τους, τη διάκριση ή τη γενική ειδικότητά τους και εκτελούν καθήκοντα γραφείου. Ειδικά οι αξιωματικοί και μόνιμοι υπαξιωματικοί του ΠΝ μπορούν να αξιοποιηθούν και σε θέσεις ξηράς που προβλέπονται για τον βαθμό τους, τη διάκριση ή τη γενική ειδικότητά τους.
  2. Σε κατάσταση Υπηρεσίας Γραφείου τίθενται μόνιμοι εν ενεργεία αξιωματικοί και μόνιμοι υπαξιωματικοί, λόγω τραύματος που συνέβη σε εκτέλεση διατεταγμένης υπηρεσίας και εξαιτίας αυτής.
  3. Σε κατάσταση Ελαφράς Υπηρεσίας τίθενται μόνιμοι εν ενεργεία αξιωματικοί και μόνιμοι υπαξιωματικοί του ΣΞ, λόγω:

α) νοσήματος ή πάθησης,

β) τραύματος το οποίο δεν συνέβη σε εκτέλεση διατεταγμένης υπηρεσίας και εξαιτίας αυτής.

  1. Σε κατάσταση Υπηρεσίας Ξηράς τίθενται μόνιμοι εν ενεργεία αξιωματικοί και μόνιμοι υπαξιωματικοί του ΠΝ, λόγω:

α) νοσήματος ή πάθησης,

β) τραύματος το οποίο δεν συνέβη σε εκτέλεση διατεταγμένης υπηρεσίας και εξαιτίας αυτής.

  1. Σε κατάσταση Υπηρεσίας Εδάφους τίθενται μόνιμοι εν ενεργεία αξιωματικοί και μόνιμοι υπαξιωματικοί της ΠΑ, λόγω:

α) νοσήματος ή πάθησης,

β) τραύματος το οποίο δεν συνέβη σε εκτέλεση διατεταγμένης υπηρεσίας και εξαιτίας αυτής ή

γ) πτητικής ακαταλληλότητας.

  1. Οι μόνιμοι εν ενεργεία αξιωματικοί και υπαξιωματικοί ειδικών καταστάσεων:

α) Δεν καταλαμβάνουν οργανικές θέσεις του βαθμού τους και τοποθετούνται ανάλογα με τα προσόντα και τις ειδικές γνώσεις τους, εξαιρουμένων των θέσεων:

αα) Διοικητών Σχηματισμών, Συγκροτημάτων και μονάδων εκστρατείας ή Διευθυντών επιτελείων Σχηματισμών για τον ΣΞ,

αβ) υπηρεσίας σε πολεμικό πλοίο εν πλω για το ΠΝ και

αγ) διοικητών μονάδων πτητικών μέσων ανεξαρτήτως Κλάδου των ΕΔ.

β) Ακολουθούν το πρόγραμμα της μονάδας τους.

γ) Εκτελούν υπηρεσίες, συμμετέχουν σε λοιπές στρατιωτικές δραστηριότητες και φέρουν οπλισμό μόνο αν γνωματεύσει θετικά για τη σχετική δυνατότητα η αρμόδια Υγειονομική Επιτροπή, ανάλογα με το τραύμα, το νόσημα ή την πάθησή τους.

δ) Δεν εκτελούν υπηρεσίες και δραστηριότητες για τις οποίες προβλέπεται η χορήγηση επιδόματος κινδύνου.

ε) Μπορούν να επανέλθουν σε κατάσταση ενεργού υπηρεσίας, κατόπιν παραπομπής τους με διαταγή του Αρχηγού του οικείου ΓΕ στην αρμόδια Ανώτατη Υγειονομική Επιτροπή και έκδοσης γνωμάτευσης ότι είναι υγιείς και ικανοί για αυτό. Η παραπομπή αυτή μπορεί να γίνει μία (1) μόνο φορά, με αίτησή τους ή αυτεπάγγελτα, μετά την παρέλευση τριών (3) ετών από την κοινοποίηση σε αυτούς της τελευταίας κρίσης της σωματικής τους ικανότητας.

  1. Σε περίοδο κρίσης ή πολέμου, οι μόνιμοι εν ενεργεία αξιωματικοί και μόνιμοι υπαξιωματικοί ειδικών καταστάσεων αξιοποιούνται υπηρεσιακά με διαταγές των Αρχηγών των οικείων ΓΕ.
  2. Αν η αρμόδια υγειονομική επιτροπή γνωματεύσει ότι ο μόνιμος εν ενεργεία αξιωματικός ή μόνιμος υπαξιωματικός δεν είναι ικανός για την ενεργό υπηρεσία και μπορεί να τεθεί σε ειδική κατάσταση, το ανώτατο συμβούλιο βασικής σύνθεσης του οικείου Κλάδου των ΕΔ, όπως καθορίζεται στα άρθρα 18 έως 20 του ν. 2292/1995 (Α’ 35), ή το ΣΑΓΕ για τα ΚΣ αποφασίζει:

α) την παραμονή του στην ενέργεια και την ένταξή του σε ειδική κατάσταση ή

β) την αυτεπάγγελτη αποστρατεία του λόγω σωματικής ανικανότητας, συνεκτιμώντας τις υπηρεσιακές ανάγκες και το σύνολο των στοιχείων του ατομικού του φακέλου.

  1. Αξιωματικοί των Κλάδων των ΕΔ, οι οποίοι έχουν ενταχθεί σε ειδική κατάσταση και εντάσσονται ή μετατάσσονται σε ΚΣ, παραπέμπονται στην αρμόδια υγειονομική επιτροπή προκειμένου να εξεταστούν για την ένταξή τους σε ειδική κατάσταση του οικείου ΚΣ.

 

Άρθρο 102

Διαθεσιμότητα

 

  1. Σε διαθεσιμότητα τίθενται οι μόνιμοι εν ενεργεία αξιωματικοί και μόνιμοι υπαξιωματικοί, με απόφαση του Αρχηγού ΓΕΕΘΑ, όταν:

α) Ασκείται σε βάρος τους ποινική δίωξη για οποιοδήποτε κακούργημα, για κλοπή, υπεξαίρεση, απάτη, εκβίαση, πλαστογραφία, δωροδοκία, δωροληψία, παράνομη βεβαίωση ή είσπραξη δικαιωμάτων του Δημοσίου, παράβαση καθήκοντος, συκοφαντική δυσφήμιση και για τα αδικήματα του δέκατου ένατου Κεφαλαίου του Ποινικού Κώδικα (ν. 4619/2019, Α΄ 95) περί εγκλημάτων κατά της γενετήσιας ελευθερίας και της οικονομικής εκμετάλλευσης της γενετήσιας ζωής, καθώς και για τα αδικήματα των άρθρων 19, 20, 21, 23, 25, 26, 27, 31, 32, 33, 35, 40, 41, 46 έως και 48, 51, 70, 83, 85, 92, 93, 95, 98, 99, 100, 102 έως και 108, 112, 114 έως και 117, 121, 123, 124, 126, 128, 130 έως και 138, 140 και 142 έως και 147, 149 έως και 155 του Στρατιωτικού Ποινικού Κώδικα (ν. 2287/1995, Α΄ 20). Σε αυτή την περίπτωση δεν προσέρχονται στην υπηρεσία για παροχή εργασίας από την επομένη της κοινοποίησης σε αυτούς της απόφασης διαθεσιμότητας, η οποία δεν μπορεί να ισχύει για περισσότερο από δεκαοκτώ (18) μήνες.

β) Κρατούνται σε εκτέλεση εντάλματος ή βουλεύματος ή δικαστικής απόφασης, από την ημερομηνία έναρξης της κράτησης έως τη λήξη της.

γ) Επανέρχονται από αιχμαλωσία, από την ημέρα παρουσίασής τους σε ελληνική στρατιωτική αρχή μέχρι την ολοκλήρωση της αξιολόγησης της πειθαρχικής τους ευθύνης για κάθε θέμα που συνδέεται με την αιχμαλωσία.

  1. Όσοι τίθενται σε διαθεσιμότητα:

α) Δεν εκτελούν οποιαδήποτε στρατιωτική υπηρεσία,

β) ενημερώνουν τον Αρχηγό του οικείου ΓΕ σχετικά με τον τόπο διαμονής τους,

γ) υπάγονται διοικητικά στον ανώτατο διοικητή της φρουράς του τόπου διαμονής τους.

  1. Οι μόνιμοι εν ενεργεία αξιωματικοί και μόνιμοι υπαξιωματικοί οι οποίοι τίθενται σε διαθεσιμότητα λαμβάνουν ποσοστό επί του συνόλου των αποδοχών τους ίσο με:

α) ογδόντα πέντε τοις εκατό (85%) για τις περ. α) και γ) της παρ. 1 και

β) ογδόντα τοις εκατό (80%) για την περ. β) της παρ. 1.

 

Άρθρο 103

Μακρά αναρρωτική άδεια

 

  1. Σε μακρά αναρρωτική άδεια τίθενται οι μόνιμοι εν ενεργεία αξιωματικοί και μόνιμοι υπαξιωματικοί εξαιτίας πάθησης της υγείας τους. Λοιπές κατηγορίες εν ενεργεία αξιωματικών και εν ενεργεία μόνιμων υπαξιωματικών για τους οποίους πληρούνται οι προϋποθέσεις χορήγησης μακράς αναρρωτικής άδειας απολύονται από τις ΕΔ.
  2. Οι μακρές αναρρωτικές άδειας χορηγούνται με γνωμάτευση της οικείας υγειονομικής επιτροπής για νοσηλεία, θεραπεία ή ανάρρωση στην Ελλάδα ή στο εξωτερικό και χορηγούνται κατά σειρά ως εξής:

α) πρώτη μακρά αναρρωτική άδεια διάρκειας από τρεις (3) έως δώδεκα (12) μήνες,

β) δεύτερη μακρά αναρρωτική άδεια, η διάρκεια της οποίας, αθροιζόμενη με την άδεια της περ. α), δεν μπορεί να υπερβαίνει τους δεκαοχτώ (18) μήνες, χορηγούμενη εφάπαξ ή τμηματικά και ανά τρίμηνο και

γ) τρίτη μακρά αναρρωτική άδεια, η διάρκεια της οποίας, αθροιζόμενη με τις άδειες των περ. α) και β), δεν μπορεί να υπερβαίνει τους είκοσι τέσσερις (24) μήνες, χορηγούμενη σε εξαιρετικές περιπτώσεις για ιδιαίτερα βαριάς μορφής πάθηση, για την οποία η οικεία ανώτατη υγειονομική επιτροπή γνωματεύει ότι υπάρχει πιθανότητα ίασης.

  1. Όσοι τελούν σε μακρά αναρρωτική άδεια:

α) ενημερώνουν την οικεία ανώτατη υγειονομική επιτροπή σχετικά με τον τόπο διαμονής τους και λαμβάνουν αποζημίωση σύμφωνα με το π.δ. 200/1993 (Α΄75) για τη μετάβαση και την επιστροφή τους από αυτόν μετά το πέρας της άδειας.

β) Υπάγονται διοικητικά στον ανώτερο διοικητή φρουράς του τόπου διαμονής τους.

γ) Παρουσιάζονται, εντός πέντε (5) ημερών από τη λήξη της, στην αρμόδια ανώτατη υγειονομική επιτροπή για έκδοση αιτιολογημένης γνωμάτευσης σχετικά με την κατάσταση της υγείας τους και τη δυνατότητα μεταβολής της κατάστασής τους. Σε περίπτωση που απαιτείται προγενέστερος υγειονομικός έλεγχος, αυτός καθορίζεται με διαταγή του οικείου ΓΕ.

  1. Για όσους επανέρχονται στην ενεργό υπηρεσία μετά τη χορήγηση πρώτης μακράς αναρρωτικής άδειας και, πριν από την παρέλευση δύο (2) ετών από την επάνοδό τους, κρίνεται απαραίτητη η χορήγηση νέας μακράς αναρρωτικής άδειας για την ίδια πάθηση, χορηγείται δεύτερη μακρά αναρρωτική άδεια της περ. β) της παρ. 2.
  2. Σε περίοδο πολέμου ή γενικής ή μερικής επιστράτευσης, ο Αρχηγός του οικείου ΓΕ μπορεί να παραπέμπει με διαταγή του στις οικείες ανώτατες υγειονομικές επιτροπές μόνιμους εν ενεργεία αξιωματικούς και μόνιμους υπαξιωματικούς που τελούν σε μακρά αναρρωτική άδεια για εξέταση της υγείας τους. Οι παραπεμπόμενοι:

α) παρουσιάζονται εντός τριών (3) ημερών από την κοινοποίηση της σχετικής διαταγής στο πλησιέστερο φρουραρχείο και

β) στη συνέχεια, παρουσιάζονται εντός πέντε (5) ημερών στην αρμόδια υγειονομική επιτροπή, η οποία γνωματεύει το συντομότερο δυνατό για την ικανότητά τους να επανέλθουν σε κατάσταση ενεργού υπηρεσίας.

  1. Ο μόνιμος εν ενεργεία αξιωματικός και υπαξιωματικός τίθεται στην κατάσταση της μακράς αναρρωτικής άδειας από την επόμενη ημέρα της έκδοσης της γνωμάτευσης της ανώτατης υγειονομικής επιτροπής. Για τη θέση τους σε μακρά αναρρωτική άδεια ενημερώνεται το οικείο ΓΕ και εκδίδεται διαπιστωτική πράξη του Αρχηγού του.
  2. Οι αξιωματικοί και μόνιμοι υπαξιωματικοί παραπέμπονται στην αρμόδια ανώτατη υγειονομική επιτροπή με διαταγή του Αρχηγού του οικείου ΓΕ εφόσον:

α) δεν μπορούν, λόγω νοσηλείας, θεραπείας ή συνήθους αναρρωτικής άδειας, να εκπληρώσουν τα καθήκοντά τους για συνολικό χρονικό διάστημα έξι (6) μηνών εντός δύο (2) ετών,

β) η πάθησή τους χαρακτηρίζεται ως ανίατη ή δυσίατη από στρατιωτικό νοσοκομείο ή οποιοδήποτε άλλο νοσηλευτικό ίδρυμα στο οποίο παραπέμφθηκαν από την υγειονομική επιτροπή για θεραπεία, ανεξαρτήτως του χρόνου αποχής τους από την υπηρεσία. Στην περίπτωση αυτή παραπέμπονται στην οικεία ανώτατη υγειονομική επιτροπή αμέσως μετά το πέρας της θεραπευτικής αγωγής,

γ) έχουν εξαντλήσει την προβλεπόμενη διάρκεια συνήθους αναρρωτικής άδειας για τη θεραπεία της πάθησής τους και κρίνεται από το στρατιωτικό νοσοκομείο ότι εξακολουθούν να μην μπορούν να ασκήσουν τα καθήκοντά τους.

  1. Η ανώτατη υγειονομική επιτροπή εκδίδει αιτιολογημένη γνωμάτευση για την κατάσταση της υγείας του εξεταζόμενου και τη θέση του σε μακρά αναρρωτική άδεια.
  2. Όσοι, λόγω νοσηλείας, θεραπείας, μακράς ή συνήθους αναρρωτικής άδειας, δεν άσκησαν τα καθήκοντά τους για τριάντα (30) μήνες, διαδοχικά ή συνολικά εντός τεσσάρων (4) ετών δεν λαμβάνουν περαιτέρω αναρρωτικές άδειες. Αν απαιτείται επιπλέον απουσία τους από τα καθήκοντά τους, παραπέμπεται στην οικεία ανώτατη υγειονομική επιτροπή, η οποία αποφαίνεται οριστικά για την αυτεπάγγελτη αποστρατεία τους λόγω σωματικής ανικανότητας.

 

Άρθρο 104

Αποστρατεία

  1. Αξιωματικοί και μόνιμοι υπαξιωματικοί τίθενται σε αποστρατεία με απόφαση του Υπουργού Εθνικής Άμυνας λόγω:

α) σωματικής ανικανότητας ή πτητικής ακαταλληλότητας,

β) υποβολής αίτησης αποστρατείας ή παραίτησης.

Ειδικά οι αξιωματικοί του ΚΣ Στρατιωτικών Ιερέων τίθενται σε αποστρατεία με απόφαση του Υπουργού Εθνικής Άμυνας, λόγω τέλεσης παραπτώματος για το οποίο επιβάλλεται καταστατική ποινή σύμφωνα με το π.δ. 48/2022 (Α΄ 120).

  1. Οι πράξεις αποστρατείας εκδίδονται:

α) εντός ενός (1) μηνός από την έκδοση της απόφασης ή γνωμάτευσης του αρμόδιου συλλογικού οργάνου που επιφέρει την αυτεπάγγελτη αποστρατεία για τους λόγους της περ. α) της παρ. 1 και

β) εντός ενός (1) μηνός από την ημερομηνία αποδοχής της αίτησης παραίτησης αποστρατείας από την αρμόδια διεύθυνση του οικείου ΓΕ.

  1. Οι αξιωματικοί και οι μόνιμοι υπαξιωματικοί μπορούν να υποβάλουν:

α) αίτηση παραίτησης, εφόσον δεν έχουν συμπληρώσει τον υποχρεωτικό χρόνο παραμονής στις ΕΔ, η οποία δύναται να ανακαλείται μία (1) φορά εντός ενός (1) μηνός από την υποβολή της και η αποδοχή της είναι δυνητική,

β) αίτηση αποστρατείας, εφόσον έχουν συμπληρώσει τον υποχρεωτικό χρόνο παραμονής στις Ένοπλες Δυνάμεις, η οποία δεν ανακαλείται και η αποδοχή της σε περίοδο πολέμου και γενικής ή μερικής επιστράτευσης είναι δυνητική.

  1. Αιτήσεις αποστρατείας ή παραίτησης από όσους έχουν παραπεμφθεί ενώπιον πειθαρχικού συμβουλίου εξετάζονται μετά την ολοκλήρωση του πειθαρχικού ελέγχου.
  2. Αξιωματικοί και μόνιμοι υπαξιωματικοί, οι οποίοι αποστρατεύονται για οποιονδήποτε λόγο, βρίσκονται σε ενεργό υπηρεσία μέχρι και την τελευταία ημέρα του επόμενου μήνα από αυτόν κατά τον οποίο δημοσιεύεται η διοικητική πράξη της αποστρατείας τους. Όσοι αποβιώνουν εν ενεργεία διαγράφονται την ημερομηνία του θανάτου τους.
  3. Πειθαρχική δίωξη η οποία έχει εκκινήσει με παραπομπή ενώπιον πειθαρχικού συμβουλίου συνεχίζεται και μετά την κρίση για αποστρατεία ή την αποστρατεία για λόγους υγείας του εγκαλουμένου.

 

Άρθρο 105

Εφεδρεία

 

  1. Αξιωματικοί και μόνιμοι υπαξιωματικοί που αποστρατεύονται για οποιοδήποτε λόγο εγγράφονται στην εφεδρεία. Εξαιρούνται όσοι αποστρατεύονται:

α) λόγω σωματικής ανικανότητας ή

β) για τους λόγους της παρ. 1 του άρθρου 104.

  1. Με την επιφύλαξη ειδικότερων διατάξεων, όσοι είναι εγγεγραμμένοι στην εφεδρεία διαγράφονται:

α) λόγω συμπλήρωσης του ορίου ηλικίας για την εφεδρεία ως εξής:

αα) οι αξιωματικοί με τη συμπλήρωση του εξηκοστού όγδοου (68ου) έτους της ηλικίας τους και

αβ) οι μόνιμοι υπαξιωματικοί με τη συμπλήρωση του εξηκοστού πέμπτου (65ου) έτους της ηλικίας τους,

β) λόγω στέρησης της ιδιότητάς τους, σύμφωνα με το άρθρο 97.

  1. Οι αξιωματικοί και μόνιμοι υπαξιωματικοί διαγράφονται από την εφεδρεία αυτοδίκαια, από την επόμενη ημέρα της συμπλήρωσης του ορίου ηλικίας της παρ. 2 ή με την έκδοση της διοικητικής πράξης στέρησης της ιδιότητάς τους.
  2. Οι μόνιμοι αξιωματικοί και μόνιμοι υπαξιωματικοί που αποστρατεύονται και εγγράφονται στην εφεδρεία, υποβάλλουν στην αρμόδια διεύθυνση του οικείου ΓΕ υπεύθυνη δήλωση στην οποία αναγράφονται η διεύθυνση μόνιμης κατοικίας και τα στοιχεία επικοινωνίας τους. Σε περίπτωση αλλαγής της διεύθυνσης μόνιμης κατοικίας και μέχρι τη διαγραφή τους από την εφεδρεία υποβάλλουν νέα υπεύθυνη δήλωση εντός δύο (2) μηνών. Σε όσους δεν την υποβάλλουν εμπρόθεσμα, επιβάλλεται με απόφαση του Υπουργού Εθνικής Άμυνας πρόστιμο ίσο με τον βασικό μισθό του τελευταίου κλιμακίου που κατείχαν όσο βρίσκονταν στην ενέργεια.
  3. Με απόφαση του Υπουργού Εθνικής Άμυνας, η οποία εκδίδεται μετά από πρόταση του οικείου κατά Κλάδο ανώτατου συμβουλίου κρίσεων ή του ΣΑΓΕ για τα ΚΣ, αξιωματικοί και μόνιμοι υπαξιωματικοί που έχουν αποστρατευθεί ανακαλούνται στην ενέργεια:

α) εφόσον είναι εγγεγραμμένοι στην εφεδρεία, για κάλυψη θέσεων που καλύπτονται από μόνιμους από την εφεδρεία, σύμφωνα με ειδικότερες διατάξεις, διεθνείς ή διακρατικές συμφωνίες, ή

β) για τις ανάγκες συγκρότησης στρατιωτικών δικαστηρίων, σύμφωνα με τον Στρατιωτικό Ποινικό Κώδικα (ν. 2287/1995, Α’ 20) ή

γ) για λόγους υγείας, μετά από γνωμάτευση της οικείας ανώτατης υγειονομικής επιτροπής. Αυτοί εξακολουθούν να λαμβάνουν τις συνταξιοδοτικές τους αποδοχές, δικαιούνται την υγειονομική περίθαλψη των μόνιμων από την εφεδρεία και δεν λαμβάνουν μισθό.

Όσοι ανακαλούνται στην ενέργεια, σύμφωνα με την παρούσα, απολύονται όταν παύσουν οι λόγοι της ανάκλησής τους.

  1. Όσοι έχουν παραιτηθεί από τις ΕΔ ή έχουν τεθεί σε αποστρατεία με αίτησή τους ανακαλούνται στην ενέργεια αποκλειστικά σύμφωνα με την υποπερ. αγ) της περ. α) της παρ. 5.
  2. Σε περίοδο επιστράτευσης ή πολέμου, εφόσον υφίσταται ανάγκη προσωπικού που χειρίζεται πτητικά μέσα, οι μόνιμοι στην εφεδρεία αξιωματικοί που εργάζονται ως χειριστές αεροσκαφών αναγνωρισμένων οργανισμών ή εταιρειών και διατηρούν την πτητική τους ικανότητα, σύμφωνα με τους οικείους κανονισμούς λειτουργίας, παραμένουν στην εφεδρεία των Ιπτάμενων αξιωματικών μέχρι να συμπληρώσουν το απαιτούμενο όριο ηλικίας.

 

ΚΕΦΑΛΑΙΟ Γ΄

ΕΙΔΙΚΕΣ ΑΠΑΓΟΡΕΥΣΕΙΣ ΚΑΙ ΥΠΟΧΡΕΩΣΕΙΣ

 

Άρθρο 106

Υποχρεώσεις αξιωματικών και μόνιμων υπαξιωματικών

 

  1. Οι αξιωματικοί και μόνιμοι υπαξιωματικοί απαγορεύεται:

α) να ασκούν ιδιωτικό έργο ή εργασία με αμοιβή ή οποιοδήποτε επάγγελμα,

β) να συμμετέχουν σε συνεταιρισμούς, οι οποίοι αποσκοπούν σε εμπορική δραστηριότητα και προσκόμιση κέρδους,

γ) να συμμετέχουν σε νομικά πρόσωπα ή ενώσεις προσώπων οι οποίες ασκούν κριτική σε θέματα διοίκησης, οργάνωσης και λειτουργίας των Ενόπλων Δυνάμεων, με εξαίρεση τις ενώσεις του άρθρου 30Γ του ν. 1264/1982 (Α΄79), ή που εμπλέκονται σε ζητήματα χάραξης της γενικής πολιτικής της Χώρας,

δ) να κατέχουν οποιαδήποτε θέση σε φορείς του δημοσίου τομέα της περ. α) της παρ. 1 του άρθρου 14 του ν. 4270/2014 (Α΄ 143), σε οργανισμούς τοπικής αυτοδιοίκησης α΄ και β΄ βαθμού και σε νομικά πρόσωπα δημοσίου δικαίου εκτός των ΕΔ.

  1. Κατ’ εξαίρεση επιτρέπεται:

α) στους αξιωματικούς του Υγειονομικού Σώματος και του ΚΣ Πληροφορικής, η άσκηση έργου του επιστημονικού τους αντικειμένου ιδιωτικά και κατά τις εκτός υπηρεσίας ώρες, σύμφωνα με τους οικείους κανόνες της επιστημονικής και επαγγελματικής δεοντολογίας, κατόπιν άδειας του αρχηγού του οικείου ΓΕ. Κατά την άσκηση ιδιωτικού έργου δεν επιτρέπεται να αναλαμβάνουν υπηρεσίες, έργα ή καθήκοντα που σχετίζονται με οποιονδήποτε τρόπο με τις ΕΔ ή αντίκεινται στα συμφέροντα των ΕΔ. Σε περίπτωση παράβασης των παραπάνω υποχρεώσεων η άδεια άσκησης ιδιωτικού έργου ανακαλείται.

β) Στους αξιωματικούς και μόνιμους υπαξιωματικούς του μουσικού σώματος ή της ειδικότητας μουσικού, η δημόσια διεύθυνση ορχηστρών ή η εκτέλεση μουσικών έργων σε ιδιωτικές ορχήστρες και θεάματα με αμοιβή, με πολιτική περιβολή, κατόπιν άδειας του οικείου Σχηματισμού,

γ) στους αξιωματικούς και μόνιμους υπαξιωματικούς, να διδάσκουν σε δημόσιες ή ιδιωτικές σχολές ή εκπαιδευτικά ιδρύματα κατόπιν άδειας του Αρχηγού του οικείου ΓΕ και

δ) στους αξιωματικούς και μόνιμους υπαξιωματικούς, να συμμετέχουν με άδεια του οικείου ΓΕ σε ερευνητικά προγράμματα των ΑΕΙ ή των ΑΣΕΙ, με αμοιβή και σύμφωνα με τους όρους του ερευνητικού προγράμματος, χωρίς επιβάρυνση του κρατικού προϋπολογισμού.

 

Άρθρο 107

Υποχρέωση παραμονής στις Ένοπλες Δυνάμεις

 

  1. Οι απόφοιτοι των ΑΣΕΙ, της ΣΣΑΣ, της ΣΑΝ και των ΑΣΜΥ αναλαμβάνουν από την ονομασία τους ως Ανθυπολοχαγών και αντίστοιχοι και Επιλοχιών Β΄ Τάξης και αντίστοιχοι, υποχρέωση παραμονής στις ΕΔ για χρόνο διπλάσιο του χρόνου φοίτησής τους, όπως αυτός καθορίζεται από τα οικεία προγράμματα σπουδών.
  2. Όσοι κατατάσσονται στις ΕΔ ως αξιωματικοί με διαγωνισμό αναλαμβάνουν υποχρέωση παραμονής για οκτώ (8) έτη από την ονομασία τους ως αξιωματικών.
  3. Οι αξιωματικοί και οι μόνιμοι υπαξιωματικοί που ορίζονται από την υπηρεσία για εκπαίδευση ή φοίτηση σε εκπαιδευτικούς φορείς εκτός ΕΔ για χρονικό διάστημα τουλάχιστον έξι (6) μηνών εντός δύο (2) ετών αναλαμβάνουν επιπλέον υποχρέωση παραμονής στις ΕΔ για χρονικό διάστημα τριπλάσιο του χρόνου εκπαίδευσής τους και σε κάθε περίπτωση όχι μικρότερο των δύο (2) ετών.
  4. Οι αξιωματικοί του Υγειονομικού Σώματος, οι οποίοι απέκτησαν με μέριμνα της υπηρεσίας ειδικότητα ή εξειδίκευση ή παρακολουθούν με μέριμνα της υπηρεσίας πρόγραμμα ειδικότητας ή εξειδίκευσης, αναλαμβάνουν υποχρέωση παραμονής στις ΕΔ για χρονικό διάστημα ίσο με τον χρόνο εκπαίδευσης που διανύθηκε στην ειδικότητα ή εξειδίκευση εκτός των στρατιωτικών νοσοκομείων και του ΝΙΜΤΣ. Σε κάθε περίπτωση, ο χρόνος υποχρεωτικής παραμονής, σύμφωνα με το προηγούμενο εδάφιο, δεν υπερβαίνει τα πέντε (5) έτη.
  5. Για την εφαρμογή των παρ. 3 και 4:

α) στον χρόνο εκπαίδευσης ή φοίτησης υπολογίζεται ο χρόνος που πραγματικά διανύθηκε, συμπεριλαμβανομένων των διακοπών,

β) ο μήνας υπολογίζεται με διάρκεια τριάντα (30) ημερών,

γ) η επιπλέον υποχρέωση παραμονής αναλαμβάνεται και εκπληρώνεται αμέσως μετά τη λήξη του πραγματικού χρόνου που διανύθηκε για την εκπαίδευση ή τη φοίτηση και προστίθεται στην αρχική υποχρέωση των παρ. 1 και 2 και

δ) ο χρόνος εκπαίδευσης δεν προσμετράται για τη συμπλήρωση της αναλαμβανόμενης υποχρέωσης με εξαίρεση τον χρόνο εκπαίδευσης στην ειδικότητα ή εξειδίκευση των στρατιωτικών ιατρών, που λαμβάνει χώρα στα στρατιωτικά νοσοκομεία και το ΝΙΜΤΣ.

 

Άρθρο 108

Υποχρέωση καταβολής αποζημίωσης

 

  1. Όσοι παραιτούνται ή αποτάσσονται από τις ΕΔ ή αποστρατεύονται λόγω δυσμενούς κρίσης ή λόγω υποβολής ειδικής έκθεσης αποστρατείας, καταβάλλουν υπέρ του Δημοσίου αποζημίωση ίση με το γινόμενο του συνόλου των καθαρών αποδοχών του βαθμού τους, συμπεριλαμβανομένων των ποσών που αναλογούν στον φόρο εισοδήματος, επί τους υπολειπόμενους μήνες υποχρέωσης παραμονής τους στις ΕΔ σύμφωνα με το άρθρο 107. Όσοι έχουν εκπαιδευτεί με δαπάνη της υπηρεσίας στο εξωτερικό, καταβάλλουν επιπλέον και το ύψος της δαπάνης αυτής.
  2. Η αποζημίωση και η δαπάνη της παρ. 1 καταλογίζονται και βεβαιώνονται ως δημόσιο έσοδο, σύμφωνα με τον Κώδικα Είσπραξης Δημοσίων Εσόδων (ν. 4978/2022, Α΄ 190).
  3. Από την υποχρέωση της παρ. 1 εξαιρούνται όσοι εξέρχονται από τις ΕΔ για λόγους υγείας, οι οποίοι διαπιστώνονται από την αρμόδια ανώτατη υγειονομική επιτροπή του ν.δ. 1327/1973 (Α΄ 16).

 

Άρθρο 109

Ειδικότερες διατάξεις για τους στρατιωτικούς των Κοινών Σωμάτων

 

  1. Η παραπομπή, η υγειονομική εξέταση και η έκδοση γνωματεύσεων επί της σωματικής ικανότητας των αξιωματικών και μόνιμων υπαξιωματικών των ΚΣ γίνονται σύμφωνα με το άρθρο 19 του ν. 1327/1973 (Α΄ 16), περί υγειονομικής εξέτασης αξιωματικών και ανθυπασπιστών κοινών σωμάτων.
  2. Οι αξιωματικοί και μόνιμοι υπαξιωματικοί των ΚΣ παραπέμπονται ενώπιον των πρωτοβάθμιων και δευτεροβάθμιων πειθαρχικών συμβουλίων του ΓΕΕΘΑ, ανεξαρτήτως της θέσης που υπηρετούν.

 

ΚΕΦΑΛΑΙΟ Δ΄

εξουσιοδοτικεσ, μεταβατικεσ και καταργουμενεσ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ ΜΕΡΟΥΣ Ζ΄

 

Άρθρο 110

Εξουσιοδοτική διάταξη Μέρους Ζ΄

 

Με απόφαση του Υπουργού Εθνικής Άμυνας, η οποία εκδίδεται με πρόταση του Αρχηγού ΓΕΕΘΑ, καθορίζονται τα επιμέρους διαδικαστικά θέματα, ζητήματα προσφυγών κατά των γνωματεύσεων των υγειονομικών επιτροπών και κάθε άλλο θέμα για την εφαρμογή του άρθρου 103.

 

Άρθρο 111

Μεταβατικές διατάξεις Μέρους Ζ΄

 

  1. Οι Ανθυπασπιστές και υπαξιωματικοί της ΠΑ, οι οποίοι κατά την έναρξη ισχύος του παρόντος Μέρους τελούν σε διαθεσιμότητα για λόγους υγείας, διέπονται μέχρι τη λήξη της από το άρθρο 13 του ν. 2342/1953 (Α΄ 74), περί διαθεσιμότητας.
  2. Όσοι έχουν ανακληθεί στην ενέργεια κατά την έναρξη ισχύος του παρόντος Μέρους διέπονται από τις ρυθμίσεις των παρ. 4, 5 και 6 του άρθρου 66 του ν.δ. 1400/1973 (Α΄ 114), περί υποχρεώσεων μονίμων εν εφεδρεία αξιωματικών.
  3. Όσοι κατά την έναρξη ισχύος του παρόντος Μέρους έχουν τεθεί στις καταστάσεις των άρθρων 14 έως 16 του ν.δ. 1400/1973, παραμένουν σε αυτές, παραπέμπονται στην οικεία ανώτατη υγειονομική επιτροπή εντός τριών (3) ετών από την έναρξη ισχύος του παρόντος Μέρους για οριστική κρίση της σωματικής τους ικανότητας και, εφόσον κριθούν ικανοί, επανέρχονται στην ενέργεια, διαφορετικά παραμένουν στην οικεία ειδική κατάσταση μέχρι την αποστρατεία τους.
  4. Η παρ. 3 του άρθρου 108 εφαρμόζεται για όσους ορίζονται από την υπηρεσία για εκπαίδευση ή φοίτηση σε εκπαιδευτικούς φορείς εκτός ΕΔ, μετά την έναρξη ισχύος του παρόντος Μέρους.
  5. Μέχρι την έναρξη ισχύος της απόφασης του άρθρου 110, ισχύουν τα άρθρα 22 έως 30 του ν. 1400/1973, περί της κατάστασης μακράς αναρρωτικής αδείας.
  6. Αιτήσεις αποστρατείας ή παραίτησης που έχουν υποβληθεί προ της έναρξης ισχύος του παρόντος Μέρους, εξετάζονται ως προς τις τυπικές και ουσιαστικές τους προϋποθέσεις σύμφωνα με τις διατάξεις που ίσχυαν κατά τον χρόνο υποβολής της σχετικής αίτησης.

 

Άρθρο 112

Καταργούμενες διατάξεις Μέρους Ζ΄

 

Με την επιφύλαξη του άρθρου 112 καταργούνται:

α) το ν.δ. 1400/1973 (Α΄ 114), περί καταστάσεως αξιωματικών των Ενόπλων Δυνάμεων,

β) ο ν. 2342/1953 (Α΄ 74), περί ιεραρχίας, προαγωγών και καταστάσεων των μόνιμων υπαξιωματικών της Πολεμικής Αεροπορίας και

γ) τα άρθρα 7 έως 11, 13 έως 16, 21 και 30 έως 37 του α.ν. 1101/1938 (Α΄ 73), περί καταστάσεως των υπαξιωματικών του Πολεμικού Ναυτικού.

Σχόλια 1 2 3 4 5 … 13
  • 24 Νοεμβρίου 2025, 20:15 | Γρηγόρης

    «γ) να συμμετέχουν σε νομικά πρόσωπα ή ενώσεις προσώπων οι οποίες ασκούν κριτική σε θέματα διοίκησης, οργάνωσης και λειτουργίας των Ενόπλων Δυνάμεων, με εξαίρεση τις ενώσεις του άρθρου 30Γ του ν. 1264/1982 (Α΄79), ή που εμπλέκονται σε ζητήματα χάραξης της γενικής πολιτικής της Χώρας»

    Είστε σοβαροί??

    Απαγορεύεται να είναι οι στρατιωτικοί πχ σε ενώσεις αποφοίτων?
    Ενώ επιτρέπεται να είναι σε συνδικαλιστικές οργανώσεις?

    Ποιός άρρωστος νους σάς το έδωσε σαν σκέψη?

  • 24 Νοεμβρίου 2025, 20:01 | Βαγγέλης

    Άρθρο 111
    Μεταβατικές Διατάξεις
    Παραγραφος 3 δεν είναι συνταγματική διότι οι διοικητικές πράξεις (όπως οι κρίσεις υγειονομικής ικανότητας ) που δημοσιεύονται σε ΦΕΚ είναι ΟΡΙΣΤΙΚΕΣ και ΠΑΡΑΓΟΥΝ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ
    Σύμφωνα με το άρθρο 77 του Συντάγματος
    “Ο νόμος δεν έχει αναδρομική ισχύ σε δυσμενέστερα θέματα, αν δεν το ορίζει ρητά και ειδικά.”
    Το υπό διαβούλευση νομοσχέδιο:
    δεν περιέχει πουθενά ρήτρα αναδρομικής κατάργησης κρίσεων που έχουν δημοσιευθεί σε ΦΕΚ.
    Άρα τα παλιά ΦΕΚ παραμένουν σε πλήρη ισχύ.
    Δεν θίγονται από την κατάργηση του 1400/73 Οι υγειονομικές κρίσεις είναι ΑΤΟΜΙΚΕΣ ΠΡΑΞΕΙΣ και όχι κανονιστικές.
    Οι ατομικές διοικητικές πράξεις (όπως η κρίση “Ανίκανος για ενεργό – Ικανός για ελαφρά”) που δημοσιεύονται σε ΦΕΚ:
    δημιουργούν δικαίωμα, είναι οριστικέςδεν τροποποιούνται λόγω αλλαγής νόμου. Αλλάζουν ΜΟΝΟ αν υπάρχει νέο ιατρικό στοιχείο
    Οι ατομικές διοικητικές πράξεις δεν ανακαλούνται αναδρομικά αν παράγουν δικαιώματα.
    Η κατάργηση του 1400/73 δεν ακυρώνει τα ΦΕΚ που εκδόθηκαν βάσει αυτού.
    Τα ΦΕΚ είναι ανεξάρτητες διοικητικές πράξεις και συνεχίζουν να ισχύουν μέχρι:
    να αποστρατευτείς, ή να υπάρξει νέο (και σοβαρό) ιατρικό στοιχείο από εσένα.
    Κανείς δεν μπορεί να τα ανακαλέσει επειδή αλλάζει ο νόμος.

  • 24 Νοεμβρίου 2025, 20:45 | Μενελαος

    Aρθρο 111
    Μεταβατικές Διατάξεις
    Παραγραφος 3 δεν είναι συνταγματική διότι οι διοικητικές πράξεις (όπως οι κρίσεις υγειονομικής ικανότητας ) που δημοσιεύονται σε ΦΕΚ είναι ΟΡΙΣΤΙΚΕΣ και ΠΑΡΑΓΟΥΝ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ
    Σύμφωνα με το άρθρο 77 του Συντάγματος και τη διοικητική νομολογία του ΣτΕ:
    “Ο νόμος δεν έχει αναδρομική ισχύ σε δυσμενέστερα θέματα, αν δεν το ορίζει ρητά και ειδικά.”
    Το υπό διαβούλευση νομοσχέδιο:
    δεν περιέχει πουθενά ρήτρα αναδρομικής κατάργησης κρίσεων που έχουν δημοσιευθεί σε ΦΕΚ.
    Άρα τα παλιά ΦΕΚ παραμένουν σε πλήρη ισχύ.
    Δεν θίγονται από την κατάργηση του 1400/73 Οι υγειονομικές κρίσεις είναι ΑΤΟΜΙΚΕΣ ΠΡΑΞΕΙΣ και όχι κανονιστικές.
    Οι ατομικές διοικητικές πράξεις (όπως η κρίση “Ανίκανος για ενεργό – Ικανός για ελαφρά”) που δημοσιεύονται σε ΦΕΚ:
    δημιουργούν δικαίωμα, είναι οριστικέςδεν τροποποιούνται λόγω αλλαγής νόμου. Αλλάζουν ΜΟΝΟ αν υπάρχει νέο ιατρικό στοιχείο
    ΣτΕ 417/2019, 1972/2017, 2500/2013:
    Οι ατομικές διοικητικές πράξεις δεν ανακαλούνται αναδρομικά αν παράγουν δικαιώματα.
    Η κατάργηση του 1400/73 δεν ακυρώνει τα ΦΕΚ που εκδόθηκαν βάσει αυτού.
    Τα ΦΕΚ είναι ανεξάρτητες διοικητικές πράξεις και συνεχίζουν να ισχύουν μέχρι:
    να αποστρατευτείς, ή να υπάρξει νέο (και σοβαρό) ιατρικό στοιχείο από εσένα.
    Κανείς δεν μπορεί να τα ανακαλέσει επειδή αλλάζει ο νόμος.

  • 24 Νοεμβρίου 2025, 19:25 | ΣΤΕΛΙΟΣ

    Στο Ελληνικό Σύνταγμα αναγράφεται ρητά ότι κόλλημα υπάρχει για του αξιωματικούς του Ε.Σ και όχι για υπαξιωματικούς και ανθυπασπιστές.Μαλλον θα πρέπει να αλλάξει το Σύνταγμα ίσως σε κάποια μελλοντική αλλαγή ως τότε κάθε τι διαφορετικο είναι Αντισυνταγματικό.
    Υπάρχει η ανάγκη μεταβατικής ρύθμισης και αποκατάστασης ίσης μεταχείρισης για τους ήδη εκλεγμένους στρατιωτικούς σε ΟΤΑ
    Με το άρθρο 106 παρ. 1(δ) του Σχεδίου Νόμου προβλέπεται ότι οι αξιωματικοί και μόνιμοι υπαξιωματικοί απαγορεύεται να κατέχουν θέση σε οργανισμούς τοπικής αυτοδιοίκησης α΄ και β΄ βαθμού. Η ρύθμιση αυτή δημιουργεί σοβαρά ζητήματα αναδρομικής εφαρμογής, αλλά και ανισότητας σε σχέση με άλλους ένστολους κλάδους.
    1. Ανισότητα σε σχέση με Αστυνομία, Πυροσβεστικό και Λιμενικό
    Σήμερα, σύμφωνα με το ισχύον πλαίσιο:
    Αστυνομικοί,
    Πυροσβέστες,
    και Λιμενικοί
    μπορούν να θέτουν υποψηφιότητα και να εκλέγονται σε ΟΤΑ, υπό συγκεκριμένους περιορισμούς.
    Αντίθετα, με το παρόν σχέδιο νόμου, οι στρατιωτικοί αποκλείονται πλήρως, χωρίς τεκμηρίωση για ποιο λόγο ο αποκλεισμός αυτός πρέπει να αφορά μόνο τις Ένοπλες Δυνάμεις και όχι και τα υπόλοιπα Σώματα Ασφαλείας, τα οποία επίσης έχουν πειθαρχία, ιεραρχία και επιχειρησιακή ευθύνη.
    Η άνιση αυτή μεταχείριση δεν βασίζεται σε σαφή υπηρεσιακή ανάγκη ούτε σε αντικειμενικό κριτήριο, και γι’ αυτό χρειάζεται ιδιαίτερη προσοχή.
    2. Διαφορετικό καθεστώς για αξιωματικούς και υπαξιωματικούς – Τι ίσχυε μέχρι σήμερα
    Το υφιστάμενο πλαίσιο δεν επέτρεπε την εκλογή στρατιωτικών αξιωματικών σε ΟΤΑ, λόγω της φύσης των καθηκόντων και της άσκησης διοικητικής εξουσίας.
    Όμως:
    ➤ Για τους υπαξιωματικούς και τους ανθυπασπιστές, η συμμετοχή σε ΟΤΑ επιτρεπόταν ρητά επί πολλά έτη.
    Πολλά στελέχη αυτών των βαθμών έχουν εκλεγεί απολύτως νόμιμα, υπηρετώντας τις τοπικές κοινωνίες χωρίς κανένα υπηρεσιακό ή επιχειρησιακό πρόβλημα.
    Η καθολική απαγόρευση όλων των βαθμών, χωρίς διάκριση, δεν αντανακλά το προϋπάρχον καθεστώς και ανατρέπει ένα πλαίσιο που λειτούργησε χωρίς δυσλειτουργίες.
    3. Η έλλειψη μεταβατικής διάταξης θίγει όσους έχουν ήδη εκλεγεί
    Το σχέδιο νόμου δεν προβλέπει μεταβατική ρύθμιση για τα στελέχη των Ενόπλων Δυνάμεων που:
    ήδη είναι εκλεγμένα σε ΟΤΑ,
    εξελέγησαν υπό το προηγούμενο καθεστώς,
    και έχουν θεμελιωμένο δικαίωμα να ολοκληρώσουν τη θητεία τους.
    Η άμεση εφαρμογή της απαγόρευσης στους ήδη υπηρετούντες αιρετούς έρχεται σε αντίθεση με:
    την αρχή της μη αναδρομικότητας,
    την προστατευόμενη εμπιστοσύνη του πολίτη,
    και τη λαϊκή βούληση που εξέλεξε τα πρόσωπα αυτά.
    4. Προτεινόμενη μεταβατική διάταξη
    Για να αντιμετωπιστούν τα παραπάνω ζητήματα και να διασφαλιστεί η ίση μεταχείριση και ο σεβασμός στη δημοκρατική νομιμότητα, προτείνεται η ακόλουθη διάταξη:
    «Η απαγόρευση της παρ. 1(δ) του άρθρου 106 δεν καταλαμβάνει τους ανθυπασπιστές και υπαξιωματικούς που κατά την ημερομηνία έναρξης ισχύος του παρόντος νόμου κατέχουν ήδη αιρετή θέση σε οργανισμούς τοπικής αυτοδιοίκησης α΄ ή β΄ βαθμού. Οι ως άνω δύνανται να ολοκληρώσουν την τρέχουσα θητεία τους.»
    Η ρύθμιση αυτή εξασφαλίζει:
    σεβασμό στη δημοκρατική επιλογή των πολιτών,
    συνέχιση της ομαλής λειτουργίας των ΟΤΑ,
    αποφυγή διακριτικής μεταχείρισης έναντι άλλων ένστολων Σωμάτων,
    και διατήρηση της θεσμικής ισορροπίας.
    Συμπέρασμα
    Δεν αμφισβητείται το δικαίωμα του νομοθέτη να ρυθμίζει τους περιορισμούς πολιτικής συμμετοχής των στρατιωτικών. Ωστόσο, είναι αναγκαίο να:
    υπάρχει ίση μεταχείριση με τα υπόλοιπα ένστολα Σώματα,
    γίνεται διάκριση μεταξύ αξιωματικών και υπαξιωματικών/ανθυπασπιστών, όπως ίσχυε πάντοτε,
    και να προστατεύονται όσοι ήδη έχουν εκλεγεί, ώστε να μην παραβιάζεται η αρχή της δικαιολογημένης εμπιστοσύνης και της δημοκρατικής εκπροσώπησης.
    Παρακαλείται το Υπουργείο να εξετάσει σοβαρά την ανάγκη προσθήκης της προτεινόμενης μεταβατικής διάταξης

  • 24 Νοεμβρίου 2025, 19:24 | Δ.Π

    Αρχίζω και ντρέπομαι που αρρώστησα και βγήκα Ε.Υ. Αρχίζω και ντρέπομαι που αρρώστησε κ η σύζυγος με 67% αναπηρίας . Δεν ξέρω τι να της πω αν κοπούν χρήματα από τον μισθό μου . Τι θα πω στα 2 παιδάκια μου όταν θα τους κόψω το φροντιστήριο στα αγγλικά που αυτή τι στιγμή είναι στα 148 ευρώ τον μήνα. Δεν ξέρω τι θα τους πω ότι θα κόψουν τις αθλητικές δραστηριότητες . Δεν ξέρω τι θα τους πω όταν θα γυρίσουμε στο σπίτι των παππούδων/γιαγιάδων. ΣΥΓΝΩΜΗ ΠΟΥ ΑΡΡΏΣΤΗΣΑΜΕ Κ.ΔΕΝΔΙΑ. ΕΙΛΙΚΡΙΝΆ ΣΥΓΝΩΜΗ.

  • 24 Νοεμβρίου 2025, 18:15 | Βασίλης

    Στο Ελληνικό Σύνταγμα αναγράφεται ρητά ότι κόλλημα υπάρχει για του αξιωματικούς του Ε.Σ και όχι για υπαξιωματικούς και ανθυπασπιστές.Μαλλον θα πρέπει να αλλάξει το Σύνταγμα ίσως σε κάποια μελλοντική αλλαγή ως τότε κάθε τι διαφορετικο είναι Αντισυνταγματικό.
    Υπάρχει η ανάγκη μεταβατικής ρύθμισης και αποκατάστασης ίσης μεταχείρισης για τους ήδη εκλεγμένους στρατιωτικούς σε ΟΤΑ
    Με το άρθρο 106 παρ. 1(δ) του Σχεδίου Νόμου προβλέπεται ότι οι αξιωματικοί και μόνιμοι υπαξιωματικοί απαγορεύεται να κατέχουν θέση σε οργανισμούς τοπικής αυτοδιοίκησης α΄ και β΄ βαθμού. Η ρύθμιση αυτή δημιουργεί σοβαρά ζητήματα αναδρομικής εφαρμογής, αλλά και ανισότητας σε σχέση με άλλους ένστολους κλάδους.
    1. Ανισότητα σε σχέση με Αστυνομία, Πυροσβεστικό και Λιμενικό
    Σήμερα, σύμφωνα με το ισχύον πλαίσιο:
    Αστυνομικοί,
    Πυροσβέστες,
    και Λιμενικοί
    μπορούν να θέτουν υποψηφιότητα και να εκλέγονται σε ΟΤΑ, υπό συγκεκριμένους περιορισμούς.
    Αντίθετα, με το παρόν σχέδιο νόμου, οι στρατιωτικοί αποκλείονται πλήρως, χωρίς τεκμηρίωση για ποιο λόγο ο αποκλεισμός αυτός πρέπει να αφορά μόνο τις Ένοπλες Δυνάμεις και όχι και τα υπόλοιπα Σώματα Ασφαλείας, τα οποία επίσης έχουν πειθαρχία, ιεραρχία και επιχειρησιακή ευθύνη.
    Η άνιση αυτή μεταχείριση δεν βασίζεται σε σαφή υπηρεσιακή ανάγκη ούτε σε αντικειμενικό κριτήριο, και γι’ αυτό χρειάζεται ιδιαίτερη προσοχή.
    2. Διαφορετικό καθεστώς για αξιωματικούς και υπαξιωματικούς – Τι ίσχυε μέχρι σήμερα
    Το υφιστάμενο πλαίσιο δεν επέτρεπε την εκλογή στρατιωτικών αξιωματικών σε ΟΤΑ, λόγω της φύσης των καθηκόντων και της άσκησης διοικητικής εξουσίας.
    Όμως:
    ➤ Για τους υπαξιωματικούς και τους ανθυπασπιστές, η συμμετοχή σε ΟΤΑ επιτρεπόταν ρητά επί πολλά έτη.
    Πολλά στελέχη αυτών των βαθμών έχουν εκλεγεί απολύτως νόμιμα, υπηρετώντας τις τοπικές κοινωνίες χωρίς κανένα υπηρεσιακό ή επιχειρησιακό πρόβλημα.
    Η καθολική απαγόρευση όλων των βαθμών, χωρίς διάκριση, δεν αντανακλά το προϋπάρχον καθεστώς και ανατρέπει ένα πλαίσιο που λειτούργησε χωρίς δυσλειτουργίες.
    3. Η έλλειψη μεταβατικής διάταξης θίγει όσους έχουν ήδη εκλεγεί
    Το σχέδιο νόμου δεν προβλέπει μεταβατική ρύθμιση για τα στελέχη των Ενόπλων Δυνάμεων που:
    ήδη είναι εκλεγμένα σε ΟΤΑ,
    εξελέγησαν υπό το προηγούμενο καθεστώς,
    και έχουν θεμελιωμένο δικαίωμα να ολοκληρώσουν τη θητεία τους.
    Η άμεση εφαρμογή της απαγόρευσης στους ήδη υπηρετούντες αιρετούς έρχεται σε αντίθεση με:
    την αρχή της μη αναδρομικότητας,
    την προστατευόμενη εμπιστοσύνη του πολίτη,
    και τη λαϊκή βούληση που εξέλεξε τα πρόσωπα αυτά.
    4. Προτεινόμενη μεταβατική διάταξη
    Για να αντιμετωπιστούν τα παραπάνω ζητήματα και να διασφαλιστεί η ίση μεταχείριση και ο σεβασμός στη δημοκρατική νομιμότητα, προτείνεται η ακόλουθη διάταξη:
    «Η απαγόρευση της παρ. 1(δ) του άρθρου 106 δεν καταλαμβάνει τους ανθυπασπιστές και υπαξιωματικούς που κατά την ημερομηνία έναρξης ισχύος του παρόντος νόμου κατέχουν ήδη αιρετή θέση σε οργανισμούς τοπικής αυτοδιοίκησης α΄ ή β΄ βαθμού. Οι ως άνω δύνανται να ολοκληρώσουν την τρέχουσα θητεία τους.»
    Η ρύθμιση αυτή εξασφαλίζει:
    σεβασμό στη δημοκρατική επιλογή των πολιτών,
    συνέχιση της ομαλής λειτουργίας των ΟΤΑ,
    αποφυγή διακριτικής μεταχείρισης έναντι άλλων ένστολων Σωμάτων,
    και διατήρηση της θεσμικής ισορροπίας.
    Συμπέρασμα
    Δεν αμφισβητείται το δικαίωμα του νομοθέτη να ρυθμίζει τους περιορισμούς πολιτικής συμμετοχής των στρατιωτικών. Ωστόσο, είναι αναγκαίο να:
    υπάρχει ίση μεταχείριση με τα υπόλοιπα ένστολα Σώματα,
    γίνεται διάκριση μεταξύ αξιωματικών και υπαξιωματικών/ανθυπασπιστών, όπως ίσχυε πάντοτε,
    και να προστατεύονται όσοι ήδη έχουν εκλεγεί, ώστε να μην παραβιάζεται η αρχή της δικαιολογημένης εμπιστοσύνης και της δημοκρατικής εκπροσώπησης.
    Παρακαλείται το Υπουργείο να εξετάσει σοβαρά την ανάγκη προσθήκης της προτεινόμενης μεταβατικής διάταξης

  • 24 Νοεμβρίου 2025, 17:12 | Γεώργιος

    Ως μόνιμος υπαξιωματικός των Ενόπλων Δυνάμεων και ήδη εκλεγμένος εκπρόσωπος της Τοπικής Αυτοδιοίκησης, καταθέτω την παρούσα παρέμβαση αναφορικά με τη διάταξη του υπό διαβούλευση νομοσχεδίου, η οποία προβλέπει την απαγόρευση υποψηφιότητας των υπαξιωματικών στους ΟΤΑ Α’ και Β’ βαθμού.

    Η εν λόγω ρύθμιση εγείρει σοβαρά ζητήματα συνταγματικότητας, παραβιάζει θεμελιώδεις αρχές του διοικητικού δικαίου και εισάγει περιορισμό υφιστάμενου πολιτικού δικαιώματος χωρίς επαρκή και αντικειμενική αιτιολογία.

    1. Παραβίαση της συνταγματικής αρχής της ισότητας (άρθρο 4 Σ.)

    Η προτεινόμενη διάταξη εξομοιώνει τους υπαξιωματικούς με τους αξιωματικούς ως προς τα κωλύματα εκλογιμότητας, παρά το ότι οι δύο κατηγορίες υπηρετούν σε πλήρως διακριτά επίπεδα ευθύνης και αρμοδιοτήτων.

    Οι υπαξιωματικοί:

    δεν κατέχουν θέσεις επιτελικής ή διοικητικής πρωτοβουλίας,

    δεν ασκούν δημόσια εξουσία τέτοιας έντασης ώστε να δικαιολογείται απόλυτη απαγόρευση εκλογής,

    υπάγονται σε ιεραρχικό πλαίσιο που δεν δημιουργεί καμία πιθανότητα επηρεασμού της πολιτικής ή αυτοδιοικητικής διαδικασίας.

    Ο ισχύων νόμος (Ν. 4555/2018 – «Κλεισθένης») *ρητά ορίζει κώλυμα μόνο για τους «αξιωματικούς». Ο νομοθέτης είχε πλήρη επίγνωση της διάκρισης και ενσυνείδητα δεν επεξέτεινε το κώλυμα στους υπαξιωματικούς.
    Η επιχειρούμενη ανατροπή αυτής της νομοθετικής βούλησης εγείρει ζήτημα νομοθετικής αυθαιρεσίας.

    2. Παραβίαση της αρχής της αναλογικότητας (άρθρο 25 Σ.)

    Ο περιορισμός του δικαιώματος του εκλέγεσθαι επιτρέπεται μόνο όταν συντρέχουν:

    αναγκαιότητα,

    προσφορότητα του μέτρου,

    και αναλογικότητα σε στενή έννοια.

    Η προτεινόμενη διάταξη δεν πληροί κανένα από τα παραπάνω.
    Δεν τεκμηριώνεται ούτε έμμεσα ότι η συμμετοχή των υπαξιωματικών στην Τοπική Αυτοδιοίκηση έχει προκαλέσει υπηρεσιακά προβλήματα, συγκρούσεις καθηκόντων ή υπονόμευση της αμεροληψίας.
    Αντιθέτως, η επί σειρά ετών εφαρμογή του ισχύοντος πλαισίου έχει αποδείξει ότι ουδεμία δυσλειτουργία προκαλείται από την άσκηση δημοτικού ή περιφερειακού καθήκοντος από υπαξιωματικούς.

    Η απαγόρευση είναι πλήρης, απόλυτη και χωρίς στάθμιση — χαρακτηριστικά που την καθιστούν αντισυνταγματική.

    3. Αντίθεση με υφιστάμενη νομολογία (Α488/2019)

    Η νομολογία έχει κρίνει ότι τα κωλύματα εκλογιμότητας των στρατιωτικών δεν μπορούν να επεκτείνονται μηχανιστικά σε όλες τις κατηγορίες προσωπικού και ότι απαιτείται ειδική και αναλογική θεμελίωση.

    Η προτεινόμενη διάταξη παρακάμπτει την παραπάνω αρχή και επιχειρεί οριζόντια εφαρμογή περιορισμών, χωρίς διάκριση βαθμού, θέσης ή υπηρεσιακού αντικειμένου.

    4. Αντίθεση με την πρακτική της Διοίκησης στα Σώματα Ασφαλείας

    Στην Ελληνική Αστυνομία, στο Πυροσβεστικό Σώμα και στο Λιμενικό Σώμα ακολουθείται το αυτονόητο διοικητικό κριτήριο:
    διαφορετικό επίπεδο ευθύνης – διαφορετικά κωλύματα εκλογιμότητας.

    Οι κατώτεροι βαθμοί, αντίστοιχοι των υπαξιωματικών των Ενόπλων Δυνάμεων, διατηρούν το δικαίωμα υποψηφιότητας.
    Η απόκλιση της προτεινόμενης ρύθμισης από αυτή τη σταθερή διοικητική πρακτική δεν αιτιολογείται ούτε ως αναγκαία ούτε ως εύλογη.

    5. Αποδυνάμωση της δημοκρατικής συμμετοχής

    Η Τοπική Αυτοδιοίκηση αποτελεί θεμέλιο της δημοκρατικής λειτουργίας.
    Η πλήρης και αδικαιολόγητη απαγόρευση υποψηφιότητας υπαξιωματικών δεν θίγει απλώς τα δικαιώματα του προσωπικού·
    θίγει τις ίδιες τις τοπικές κοινωνίες, οι οποίες στερούνται ανθρώπους με διάθεση και δυνατότητα προσφοράς.

    Ως υπαξιωματικός που υπηρετώ επί σειρά ετών και ως αιρετός που προσφέρω στον τόπο όπου γεννήθηκα και μεγάλωσα, δεν έχει προκύψει ποτέ οποιοδήποτε υπηρεσιακό ή θεσμικό πρόβλημα.
    Η προσωπική αυτή εμπειρία επιβεβαιώνει ότι η προτεινόμενη απαγόρευση δεν εξυπηρετεί κανένα δημόσιο συμφέρον.

    —

    Συμπέρασμα

    Η διάταξη:

    παραβιάζει την ισότητα,

    παραβιάζει την αναλογικότητα,

    αντιβαίνει στη νομολογία,

    αγνοεί τη διοικητική πρακτική του κράτους,

    και επιβάλλει περιορισμό χωρίς αντικειμενική αιτιολόγηση.

    Ζητώ την απόσυρση ή ουσιώδη αναθεώρηση της προτεινόμενης ρύθμισης, ώστε να παραμείνει σε ισχύ το θεσμικό πλαίσιο που επιτρέπει στους υπαξιωματικούς να συμμετέχουν στην Τοπική Αυτοδιοίκηση, όπως δικαίως συμβαίνει μέχρι σήμερα.

    Η Πολιτεία οφείλει να προστατεύει το δικαίωμα συμμετοχής στα κοινά, όχι να το περιορίζει αναιτιολόγητα.

  • 24 Νοεμβρίου 2025, 17:02 | Παύλος Αιρετός στην Τ.Α

    Στο Ελληνικό Σύνταγμα αναγράφεται ρητά ότι κόλλημα υπάρχει για του αξιωματικούς του Ε.Σ και όχι για υπαξιωματικούς και ανθυπασπιστές.Μαλλον θα πρέπει να αλλάξει το Σύνταγμα ίσως σε κάποια μελλοντική αλλαγή ως τότε κάθε τι διαφορετικο είναι Αντισυνταγματικό.
    Υπάρχει η ανάγκη μεταβατικής ρύθμισης και αποκατάστασης ίσης μεταχείρισης για τους ήδη εκλεγμένους στρατιωτικούς σε ΟΤΑ
    Με το άρθρο 106 παρ. 1(δ) του Σχεδίου Νόμου προβλέπεται ότι οι αξιωματικοί και μόνιμοι υπαξιωματικοί απαγορεύεται να κατέχουν θέση σε οργανισμούς τοπικής αυτοδιοίκησης α΄ και β΄ βαθμού. Η ρύθμιση αυτή δημιουργεί σοβαρά ζητήματα αναδρομικής εφαρμογής, αλλά και ανισότητας σε σχέση με άλλους ένστολους κλάδους.
    1. Ανισότητα σε σχέση με Αστυνομία, Πυροσβεστικό και Λιμενικό
    Σήμερα, σύμφωνα με το ισχύον πλαίσιο:
    Αστυνομικοί,
    Πυροσβέστες,
    και Λιμενικοί
    μπορούν να θέτουν υποψηφιότητα και να εκλέγονται σε ΟΤΑ, υπό συγκεκριμένους περιορισμούς.
    Αντίθετα, με το παρόν σχέδιο νόμου, οι στρατιωτικοί αποκλείονται πλήρως, χωρίς τεκμηρίωση για ποιο λόγο ο αποκλεισμός αυτός πρέπει να αφορά μόνο τις Ένοπλες Δυνάμεις και όχι και τα υπόλοιπα Σώματα Ασφαλείας, τα οποία επίσης έχουν πειθαρχία, ιεραρχία και επιχειρησιακή ευθύνη.
    Η άνιση αυτή μεταχείριση δεν βασίζεται σε σαφή υπηρεσιακή ανάγκη ούτε σε αντικειμενικό κριτήριο, και γι’ αυτό χρειάζεται ιδιαίτερη προσοχή.
    2. Διαφορετικό καθεστώς για αξιωματικούς και υπαξιωματικούς – Τι ίσχυε μέχρι σήμερα
    Το υφιστάμενο πλαίσιο δεν επέτρεπε την εκλογή στρατιωτικών αξιωματικών σε ΟΤΑ, λόγω της φύσης των καθηκόντων και της άσκησης διοικητικής εξουσίας.
    Όμως:
    ➤ Για τους υπαξιωματικούς και τους ανθυπασπιστές, η συμμετοχή σε ΟΤΑ επιτρεπόταν ρητά επί πολλά έτη.
    Πολλά στελέχη αυτών των βαθμών έχουν εκλεγεί απολύτως νόμιμα, υπηρετώντας τις τοπικές κοινωνίες χωρίς κανένα υπηρεσιακό ή επιχειρησιακό πρόβλημα.
    Η καθολική απαγόρευση όλων των βαθμών, χωρίς διάκριση, δεν αντανακλά το προϋπάρχον καθεστώς και ανατρέπει ένα πλαίσιο που λειτούργησε χωρίς δυσλειτουργίες.
    3. Η έλλειψη μεταβατικής διάταξης θίγει όσους έχουν ήδη εκλεγεί
    Το σχέδιο νόμου δεν προβλέπει μεταβατική ρύθμιση για τα στελέχη των Ενόπλων Δυνάμεων που:
    ήδη είναι εκλεγμένα σε ΟΤΑ,
    εξελέγησαν υπό το προηγούμενο καθεστώς,
    και έχουν θεμελιωμένο δικαίωμα να ολοκληρώσουν τη θητεία τους.
    Η άμεση εφαρμογή της απαγόρευσης στους ήδη υπηρετούντες αιρετούς έρχεται σε αντίθεση με:
    την αρχή της μη αναδρομικότητας,
    την προστατευόμενη εμπιστοσύνη του πολίτη,
    και τη λαϊκή βούληση που εξέλεξε τα πρόσωπα αυτά.
    4. Προτεινόμενη μεταβατική διάταξη
    Για να αντιμετωπιστούν τα παραπάνω ζητήματα και να διασφαλιστεί η ίση μεταχείριση και ο σεβασμός στη δημοκρατική νομιμότητα, προτείνεται η ακόλουθη διάταξη:
    «Η απαγόρευση της παρ. 1(δ) του άρθρου 106 δεν καταλαμβάνει τους ανθυπασπιστές και υπαξιωματικούς που κατά την ημερομηνία έναρξης ισχύος του παρόντος νόμου κατέχουν ήδη αιρετή θέση σε οργανισμούς τοπικής αυτοδιοίκησης α΄ ή β΄ βαθμού. Οι ως άνω δύνανται να ολοκληρώσουν την τρέχουσα θητεία τους.»
    Η ρύθμιση αυτή εξασφαλίζει:
    σεβασμό στη δημοκρατική επιλογή των πολιτών,
    συνέχιση της ομαλής λειτουργίας των ΟΤΑ,
    αποφυγή διακριτικής μεταχείρισης έναντι άλλων ένστολων Σωμάτων,
    και διατήρηση της θεσμικής ισορροπίας.
    Συμπέρασμα
    Δεν αμφισβητείται το δικαίωμα του νομοθέτη να ρυθμίζει τους περιορισμούς πολιτικής συμμετοχής των στρατιωτικών. Ωστόσο, είναι αναγκαίο να:
    υπάρχει ίση μεταχείριση με τα υπόλοιπα ένστολα Σώματα,
    γίνεται διάκριση μεταξύ αξιωματικών και υπαξιωματικών/ανθυπασπιστών, όπως ίσχυε πάντοτε,
    και να προστατεύονται όσοι ήδη έχουν εκλεγεί, ώστε να μην παραβιάζεται η αρχή της δικαιολογημένης εμπιστοσύνης και της δημοκρατικής εκπροσώπησης.
    Παρακαλείται το Υπουργείο να εξετάσει σοβαρά την ανάγκη προσθήκης της προτεινόμενης μεταβατικής διάταξης

  • 24 Νοεμβρίου 2025, 15:02 | Κυριακή

    Κατάργηση του άρθρου 101 του νομοσχεδιου.Οι υγειονομικές κρίσεις που έχουν δημοσιευθεί σε ΦΕΚ αποτελούν οριστικές ατομικές διοικητικές πράξεις, σύμφωνα με την πάγια νομολογία του ΣτΕ (417/2019, 1972/2017, 2500/2013). Ως ατομικές πράξεις παράγουν δικαιώματα και δεν μπορούν να ανακληθούν ή να επανεξεταστούν αναδρομικά, εκτός εάν υπάρχει νέο ουσιώδες ιατρικό στοιχείο.
    Το υπό διαβούλευση νομοσχέδιο δεν περιέχει ρητή και ειδική ρήτρα αναδρομικής ισχύος, όπως απαιτείται από το άρθρο 77 του Συντάγματος. Συνεπώς, οι υγειονομικές κρίσεις που έχουν ήδη δημοσιευθεί σε ΦΕΚ παραμένουν πλήρως ισχυρές και δεν θίγονται από την κατάργηση του ΠΔ 1400/73.
    Ζητείται η ρητή προσθήκη μεταβατικής διάταξης που να διασφαλίζει ότι όλες οι υφιστάμενες κρίσεις διατηρούν την ισχύ τους.

  • 24 Νοεμβρίου 2025, 15:21 | Δημήτρης

    Οι παθήσεις που έχουν ήδη χαρακτηριστεί ως μη ιάσιμες, μόνιμες ή δυσίατες από υγειονομικές επιτροπές πρέπει ρητά να εξαιρούνται από κάθε διαδικασία επανεξέτασης, εκτός εάν υπάρχει αποδεδειγμένη ιατρική μεταβολή η οποία αιτιολογείται επαρκώς από τους θεράποντες ιατρούς και όχι με διοικητική πρωτοβουλία.—Συμπέρασμα – Πρόταση: Ζητώ η διάταξη να εξαιρεί την επανακρίση στελεχών με ανίατα ή δυσίατα νοσήματα να αναδιατυπωθεί ή να αποσυρθεί, και να καθιερωθεί ρητή εξαίρεση για παθήσεις που έχουν ήδη κριθεί οριστικά ως ανίατες/μη αναστρέψιμες, να προστατευθεί η αξιοπρέπεια και η ψυχολογική ευημερία των στελεχών, να διασφαλιστεί η ασφάλεια δικαίου και η σταθερότητα του υπηρεσιακού καθεστώτος, να αποφευχθούν πρακτικές που εισάγουν διακρίσεις κατά ευάλωτων ομάδων στο στρατιωτικό προσωπικό. Η νομοθεσία οφείλει να σέβεται τις αρχές της δικαιοσύνης, της ανθρωπιάς και της ίσης μεταχείρισης και να μην επιτρέπει την επαναθραύση αποφάσεων που έχουν ληφθεί από αρμόδια υγειονομικά όργανα με πλήρη επιστημονική τεκμηρίωση.

  • 24 Νοεμβρίου 2025, 14:50 | Άλεξ

    Με το άρθρο 106 καταργείται πλέον το δικαίωμα του εκλέγεσθαι και στους υπαξιωματικούς, την ώρα που στα Σώματα Ασφαλείας έχει τροποποιηθεί εννοείται προς το καλύτερο και επιτρέπεται και στους αξιωματικούς ως έναν βαθμό. Υπάρχουν επίσης ήδη εκλεγμένοι συνάδελφοι στην τοπική αυτοδιοίκηση που δεν μπορεί η εκλογιμότητα και η θέση που καταλαμβάνουν να απολεσθεί εν μια νυκτί. Και δεν γνωρίζω αν μπορεί και νομικά να απαγορευτεί το δικαίωμα του εκλέγεσθαι γενικά…Εν κατακλείδι δημιουργείται με το άρθρο άνιση μεταχείριση προσωπικού εφόσον θα υπάρχει διαφορετική πρόβλεψη για το ένστολο προσωπικό (ΣΩΜΑΤΑ ΑΣΦΑΛΕΙΑΣ ΚΑΙ ΕΝΟΠΛΕΣ ΔΥΝΑΜΕΙΣ).

  • 24 Νοεμβρίου 2025, 14:00 | Βασίλειος Κοσμίδης

    Στην παρ. 8(β) του άρθρου 98 αναφέρεται ότι οι αξκοί και υπαξκοί τίθενται σε κατάσταση διαθεσιμότητας με απόφαση του Αρχηγού του οικείου ΓΕ, ενώ στο άρθρο 102 με απόφαση του Α/ΓΕΕΘΑ. Υπάρχει ασυμφωνία.

  • 24 Νοεμβρίου 2025, 14:24 | ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΑ ΕΝΩΣΗ ΑΝΑΠΗΡΩΝ ΑΞΙΩΜΑΤΙΚΩΝ ΕΙΡΗΝΙΚΗΣ ΠΕΡΙΟΔΟΥ ΕΝΟΠΛΩΝ ΔΥΝΑΜΕΩΝ

    Θα πρέπει να ληφθεί σοβαρά υπόψη όταν τα στελέχη αποστρατεύονται για λόγους υγείας είτε ως ΕΠΟΠ που δεν έχουν μονιμοποιηθεί είτε ως στελέχη που κρίνονται ανίκανοι για την ενεργό υπηρεσία και ικανοί ως υπηρεσία γραφείου αλλά με απόφαση των Ανώτατων Στρατιωτικών Συμβουλίων ως παθόντες σε διατεταγμενη υπηρεσια και ενεκα αυτής επιτέλους να θεσπιστεί από το Υπουργείο Εθνικής Άμυνας η κατάσταση της ειρηνικής διαθεσιμότητας και να καταβάλλεται μισθός. Το παραπάνω πλαίσιο έχει ρυθμιστεί για τα Σώματα Ασφαλείας με την κατάσταση της μόνιμης διαθεσιμότητας σύμφωνα με το ν.δ. 330/1947. Για ποιο λόγο έως σήμερα το Υπουργείο Εθνικής Άμυνας δεν ρυθμίζει το θέμα και οδηγεί στελέχη σε συνταξιοδότηση με πενιχρές απολαβές 500 και μάλιστα ανάπηρους παθόντες σε διατεταγμενη υπηρεσια και ενεκα ταυτης.

  • 24 Νοεμβρίου 2025, 14:55 | Δημήτριος Λάρδας

    Το προτεινόμενο ασυμβίβαστο της περ. δ) του άρθρου 106, που απαγορεύει στους στρατιωτικούς να κατέχουν οποιαδήποτε θέση σε ΟΤΑ Α’ και Β’ βαθμού, δημιουργεί σοβαρά προβλήματα λειτουργίας στις τοπικές κοινωνίες, ιδίως σε νησιωτικές και απομακρυσμένες περιοχές.

    Η θέση του Προέδρου Κοινότητας δεν ασκεί εκτελεστική εξουσία, ούτε αποτελεί κομματικό ή πολιτικό αξίωμα. Είναι θέση τοπικής ευθύνης με καθαρά διαχειριστικό/κοινωνικό χαρακτήρα, που στηρίζεται στην εθελοντική προσφορά των κατοίκων.

    Σε πολλές περιοχές της χώρας –ιδίως σε μικρά νησιά και χωριά– η συμμετοχή στρατιωτικών στα τοπικά συμβούλια είναι συχνά η μόνη δυνατότητα να υπάρξει ενεργή και ικανή τοπική διοίκηση. Η καθολική απαγόρευση στερεί από τις τοπικές κοινωνίες πρόσωπα με υπευθυνότητα, πειθαρχία και υψηλό αίσθημα δημόσιας προσφοράς.

    Προτείνεται:

    α) Να εξαιρεθούν από την απαγόρευση του άρθρου 106 οι Πρόεδροι και τα μέλη των Κοινοτήτων.

    β) Αν παραμείνει η ρύθμιση, να εφαρμοστεί ώστε το ασυμβίβαστο να αφορά μόνο αξιώματα με εκτελεστική εξουσία (Δήμαρχος, Αντιδήμαρχος, Πρόεδρος Δ.Σ.).

    Η διατήρηση της δυνατότητας συμμετοχής στρατιωτικών στις Κοινότητες θα ενισχύσει την κοινωνική συνοχή, δεν δημιουργεί κομματική εμπλοκή, και σέβεται την ιδιαίτερη πραγματικότητα των μικρών οικισμών της χώρας.

  • 24 Νοεμβρίου 2025, 13:19 | ΓΙΑΝΝΗΣ Κ

    Σύμφωνα με το άρθρο 106 θα απαγορεύεται πλέον στους υπαξιωματικούς να προσφέρουν, πλην τον καθηκόντων τους στην πατρίδα, στους τόπους συμφερόντων τους. Αν αυτό το θεωρείτε πρόοδο τότε συγχαρητήρια .Είστε σαΐνια . Άνθρωποι που έχουν όρεξη θέλουν να προσφέρουν στον τόπο τους τους απομακρύνετε από τα κοινά. Πάρτε πίσω αυτό το αισχρό νομοσχέδιο γιατί σε λίγο θα ψάχνετε προσωπικό με τα κιάλια και οι παραιτήσεις θα πηγαίνουν βροχή.

  • 24 Νοεμβρίου 2025, 12:11 | ΕΛΕΝΑ

    Θέμα: Αντισυνταγματική διάκριση σε βάρος των στελεχών ελαφράς υπηρεσίας σχετικά με το επίδομα ιδιαιτέρων συνθηκών
    Αξιότιμε κύριε Υπουργέ,
    Αξιότιμα μέλη της Νομοπαρασκευαστικής Επιτροπής,
    Με το υπό διαβούλευση σχέδιο νόμου προβλέπεται ότι το επίδομα ιδιαιτέρων συνθηκών καταβάλλεται μόνο σε στελέχη που «προσφέρουν υπηρεσία με πλήρη και αποκλειστική απασχόληση». Από τη διατύπωση αυτή προκύπτει ο κίνδυνος να εξαιρεθούν τα στελέχη που τελούν σε καθεστώς ελαφράς υπηρεσίας, ακόμη και όταν εξακολουθούν να εκτελούν κανονικά τα καθήκοντά τους εντός Μονάδος.
    Θέλω να επισημάνω ότι η ενδεχόμενη εξαίρεση τέτοιων στελεχών αντίκειται:
    1. Στην αρχή της ισότητας (άρθρο 4 Συντάγματος)
    Τα στελέχη ελαφράς υπηρεσίας:
    παραμένουν πλήρως ενεργά,
    εκτελούν στρατιωτικά καθήκοντα,
    τελούν σε περιορισμό μόνο συγκεκριμένων δραστηριοτήτων για λόγους υγείας.
    Δεν υπάρχει αντικειμενικό κριτήριο που να δικαιολογεί διαφορετική μεταχείριση ως προς το επίδομα ιδιαιτέρων συνθηκών, αφού εξακολουθούν να τελούν σε καθεστώς υπηρεσίας και δεν απαλλάσσονται από τις βασικές στρατιωτικές υποχρεώσεις.
    2. Στην αρχή της αναλογικότητας (άρθρο 25 Συντάγματος)
    Η στέρηση επιδόματος σε στέλεχος που:
    υπηρετεί κανονικά,
    εκτελεί καθήκοντα,
    βρίσκεται σε ελαφρά υπηρεσία κατόπιν ιατρικών ενδείξεων,
    αποτελεί δυσανάλογη κύρωση χωρίς υπηρεσιακό παράπτωμα. Το μέτρο δεν είναι πρόσφορο, ούτε αναγκαίο, ούτε αναλογικό προς τον σκοπό του επιδόματος.
    3. Στην προστασία της υγείας και της υπηρεσιακής αξιοπρέπειας
    Το Σύνταγμα (άρθρο 5 παρ. 1) επιβάλλει στο Κράτος να μη δημιουργεί αντικίνητρα σε στελέχη που αντιμετωπίζουν προσωρινά ή μόνιμα προβλήματα υγείας.
    Η στέρηση επιδόματος επειδή κάποιος είναι ελαφράς υπηρεσίας ισοδυναμεί πρακτικά με ποινή λόγω ιατρικής κατάστασης, πράγμα απαγορευμένο από τη νομολογία.
    4. Στη νομολογία του ΣτΕ για μισθολογικές παροχές
    Το Συμβούλιο της Επικρατείας έχει κρίνει κατ’ επανάληψη ότι:
    όταν κάποιος καταλαμβάνει οργανική θέση,
    και εκτελεί υπηρεσία,
    μισθολογικές παροχές δεν μπορούν να περικόπτονται επειδή δεν εκτελεί συγκεκριμένα επιχειρησιακά καθήκοντα που δεν οφείλει για λόγους υγείας.
    —
    Αίτημα
    Ζητώ να προστεθεί ρητή διατύπωση ότι:
    > «Το επίδομα ιδιαιτέρων συνθηκών καταβάλλεται και στα στελέχη που τελούν σε καθεστώς ελαφράς υπηρεσίας, εφόσον εξακολουθούν να εκτελούν υπηρεσία εντός της Μονάδος».
    ή, εναλλακτικά,
    > «Η ελαφρά υπηρεσία δεν συνεπάγεται διακοπή του επιδόματος».
    —
    Συμπέρασμα
    Η πιθανή περικοπή του επιδόματος λόγω ελαφράς υπηρεσίας εγείρει σοβαρά ζητήματα αντισυνταγματικότητας, παραβίασης της αρχής της ισότητας και διάκρισης σε βάρος στελεχών που τελούν σε ιατρικά αιτιολογημένο καθεστώς.
    Παρακαλώ για την αποσαφήνιση και τη σχετική νομοτεχνική διόρθωση.
    Με τιμή,

  • 24 Νοεμβρίου 2025, 12:59 | ΓΕΩΡΓΙΟΣ ΣΠΥΡΟΠΟΥΛΟΣ

    κ. Υπουργέ
    Θεσμοθετείτε ότι ο «στρατιωτικός χάνει την ιδιότητά του αν καταδικασθεί για κακούργημα»
    Δεν θα κρίνω αν αυτό είναι αυστηρό η όχι και ενδεχομένως και ορθό
    Ωστόσο οι στρατιωτικοί εν γένει για τα μόνα κακουργήματα που δικάζονται είναι όσα έχουν σχέση με τον ΣΠΚ (κατά βάση) και σχεδόν καθόλου για όσα προβλέπονται στον ΠΚ
    Απ’ αυτά του ΣΠΚ η συνηθέστερη εμπλοκή των στρατιωτικών εν γένει (Αξιωματικών Ανθυπασπιστών και Υπαξιωματικών) είναι όσα σχετίζονται με αδικήματα κατά της περιουσίας του Κράτους και των ΝΠΔΔ (π. Υπεξαίρεση απο υπόλογο)
    Εδώ όμως υπάρχει μια ΤΕΡΑΣΤΙΑ ΑΔΙΚΙΑ σε βάρος των στρατιωτικών που πρέπει να διορθωθεί με σχετική τροποποίηση των σχετικών διατάξεων του ΣΠΚ
    Ενώ οι υπόλογοι του Δημοσίου και των ΝΠΔΔ δηλαδή οι μη στρατιωτικοί κατηγορούνται, με βάση τον ΠΚ, για κακούργημα αν η υπεξαίρεση είναι ΠΑΝΩ απο 120.000 ευρω, οι στρατιωτικοί υπόλογοι κατηγορούνται για κακούργημα ακόμη και αν η υπεξαίρεση είναι 120 ευρω!!!!!
    Είναι αλήθεια δεν είναι ανακρίβεια
    Για λόγους ισότητας θέστε τα όρια του κακουργήματος στις 120.000 ευρω όπως προβλέπεται στον ΠΚ
    Αλλιώς θα χάνει την ιδιότητα του ο στρατιωτικοί αν καταδικασθεί για κακούργημα υπεξαιρέσεως 120 ευρω
    Αυτο ΔΕΝ ΕΙΝΑΙ ΔΙΚΑΙΟ

  • 24 Νοεμβρίου 2025, 12:52 | ΓΕΩΡΓΙΣΟ ΣΠΥΡΟΠΟΥΛΟΣ

    κ. Υπουργέ
    Θεσμοθετείτε ότι ο «στρατιωτικός χάνει την ιδιότητά του αν καταδικασθεί για κακούργημα»
    Δεν θα κρίνω αν αυτό είναι αυστηρό η όχι και ενδεχομένως και ορθό
    Ωστόσο οι στρατιωτικοί εν γένει για τα μόνα κακουργήματα που δικάζονται είναι όσα έχουν σχέση με τον ΣΠΚ (κατά βάση) και σχεδόν καθόλου για όσα προβλέπονται στον ΠΚ
    Απ’ αυτά του ΣΠΚ η συνηθέστερη εμπλοκή των στρατιωτικών εν γένει (Αξιωματικών Ανθυπασπιστών και Υπαξιωματικών) είναι όσα σχετίζονται με αδικήματα κατά της περιουσίας του Κράτους και των ΝΠΔΔ (π. Υπεξαίρεση απο υπόλογο)
    Εδώ όμως υπάρχει μια ΤΕΡΑΣΤΙΑ ΑΔΙΚΙΑ σε βάρος των στρατιωτικών που πρέπει να διορθωθεί με σχετική τροποποίηση των σχετικών διατάξεων του ΣΠΚ
    Ενώ οι υπόλογοι του Δημοσίου και των ΝΠΔΔ δηλαδή οι μη στρατιωτικοί κατηγορούνται, με βάση τον ΠΚ, για κακούργημα αν η υπεξαίρεση είναι ΠΑΝΩ απο 120.000 ευρω, οι στρατιωτικοί υπόλογοι κατηγορούνται για κακούργημα ακόμη και αν η υπεξαίρεση είναι 120 ευρω!!!!!
    Είναι αλήθεια δεν είναι ανακρίβεια
    Για λόγους ισότητας θέστε τα όρια του κακουργήματος στις 120.000 ευρω όπως προβλέπεται στον ΠΚ
    Αλλιώς θα χάνει την ιδιότητα του ο στρατιωτικοί αν καταδικασθεί για κακούργημα υπεξαιρέσεως 120 ευρω
    Αυτο ΔΕΝ ΕΙΝΑΙ ΔΙΚΑΙΟ

  • 24 Νοεμβρίου 2025, 11:21 | ΓΚ

    Στο άρθρο 106 ορίζονται οι όροι και προϋποθέσεις, ώστε «στους αξιωματικούς του Υγειονομικού Σώματος και του ΚΣ Πληροφορικής, η άσκηση έργου του επιστημονικού τους αντικειμένου ιδιωτικά και κατά τις εκτός υπηρεσίας ώρες».
    Η εν λόγω θεσμοθέτηση της εξαιρετικής μεταχείρισης ορισμένων επιστημονικών ειδικοτήτων Αξιωματικών, προκειμένου οι τελευταίοι να δελεαστούν και να παραμείνουν στο στράτευμα, είναι σκόπιμη και ενδέχεται να λειτουργήσει προσελκυστικά για την προσέλευση νέων Αξιωματικών στις εν λόγω ειδικότητες και αποτρεπτικά για τις παραιτήσεις των εν ενεργεία αντίστοιχων Αξιωματικών, που είναι απαραίτητοι/ες στο στράτευμα.
    Οι Αξιωματικοί ΥΓ και ΠΛΗ, όπως και οι ειδικότητες του σώματος Οικονομικού (Ο) και του κοινού σώματος Νομικού (ΝΟΜ) προέρχονται επι το πλείστον από τη Στρατιωτική Σχολή Αξιωματικών Σωμάτων. Η ΣΣΑΣ είναι μια στρατιωτική σχολή που τροφοδοτείται με νέους ανθρώπους, οι οποίοι επιδεικνύουν υψηλή ικανότητα και απόδοση, τόσο κατά την εισαγωγή τους με τις πανελλαδικές εξετάσεις, όσο και κατά τη φοίτησή τους και τη σταδιοδρομική τους εξέλιξη εντός των ΕΔ, παράγοντας υπεραξία στο στράτευμα. Παραταύτα για τον ίδιο λόγο, αυτά τα στελέχη έχουν πολλές επιλογές απασχόλησης στο λοιπό ιδιωτικό και δημόσιο τομέα, όπου είναι πολύ εύκολο να μεταπηδήσουν, δημιουργώντας διαρροές στη στελέχωση των ΕΔ.
    Συμπερασματικα, απαιτείται να εξεταστεί η ένταξη των ειδικοτήτων (ΝΟΜ) και (Ο) στην εξαίρεση παραγράφου 2α του άρθρου 106, προκειμένου:
    -Να δημιουργηθεί κίνητρο προσέλευσης και παραμονής στο στράτευμα και των λοιπών ειδικοτήτων της ΣΣΑΣ.
    -Να επιτευχθεί αίσθημα ίσης μεταχείρισης μεταξύ των μαθητών της ΣΣΑΣ, αλλά και των προερχόμενων από αυτή στελεχών.
    -Να διατηρηθεί το υψηλό επίπεδο στα στελέχη των εν λόγω ειδικοτήτων.
    -Να τροφοδοτηθεί η ελληνική αγορά εργασίας με επιπλέον απασχολούμενο προσωπικό, υψηλής υπεραξίας.
    -Να δημιουργηθεί αντικίνητρο για την ενδεχόμενη παράνομη εργασία, προς όφελος των φορολογικών εσόδων του κράτους.

  • 24 Νοεμβρίου 2025, 11:44 | Π.κ

    Επιθυμώ να διατυπώσω μια παρατήρηση αναφορικά με τις προβλέψεις του νομοσχεδίου που αφορούν την κατηγορία της ελαφράς υπηρεσίας. Διαπιστώνεται ότι οι στρατεύσιμοι που έχουν χαρακτηριστεί ως ελαφράς υπηρεσίας λόγω δικού τους προβλήματος υγείας δεν τυγχάνουν των ίδιων δικαιωμάτων και διευκολύνσεων με όσους απαλλάσσονται ή λαμβάνουν ειδική μεταχείριση λόγω ευθύνης φροντίδας ατόμου με αναπηρία ή ηλικιωμένου προσώπου.

    Η διαφοροποίηση αυτή συνιστά ουσιώδη αδικία. Είναι παράλογο και αντίθετο προς την αρχή της ισονομίας να παρέχονται διευκολύνσεις μόνο σε όσους επιτελούν καθήκοντα φροντιστή, ενώ την ίδια στιγμή δεν αναγνωρίζονται αντίστοιχα δικαιώματα σε στρατεύσιμους που αντιμετωπίζουν προσωπικά και αποδεδειγμένα ζητήματα υγείας, τα οποία επηρεάζουν την καθημερινότητά τους και την ικανότητά τους να υπηρετήσουν πλήρως.

    Η πολιτεία οφείλει να μεριμνά με ισότιμο τρόπο για όλες τις κατηγορίες στρατευσίμων που έχουν αντικειμενική αδυναμία πλήρους εκτέλεσης των στρατιωτικών τους υποχρεώσεων, είτε η δυσκολία προέρχεται από προσωπικό πρόβλημα υγείας είτε από την ευθύνη φροντίδας τρίτου προσώπου. Η άνιση μεταχείριση που προκύπτει από το υπάρχον πλαίσιο δεν συνάδει με τις αρχές της δικαιοσύνης, της κοινωνικής ευαισθησίας και του σεβασμού της ανθρώπινης αξιοπρέπειας.

    Ως εκ τούτου, κρίνεται σκόπιμο το νομοσχέδιο να αναθεωρηθεί ώστε να εξασφαλίζει ίσα δικαιώματα και τις ίδιες διευκολύνσεις σε όλους τους στρατεύσιμους που τεκμηριωμένα δεν δύνανται να ανταποκριθούν στις απαιτήσεις της πλήρους υπηρεσίας. Μόνο με αυτόν τον τρόπο θα διασφαλιστεί ένας πραγματικά δίκαιος και σύγχρονος θεσμικός σχεδιασμός για τις Ένοπλες Δυνάμεις.

  • 24 Νοεμβρίου 2025, 11:12 | Ηρακλής Καλογεράκης

    1. Στο Άρθρο 104 (Αποστρατεία) προβλέπεται πως οι Αξιωματικοί και οι μόνιμοι υπαξιωματικοί τίθενται σε αποστρατεία με απόφαση του Υπουργού Εθνικής Άμυνας λόγω: α) σωματικής ανικανότητας ή πτητικής ακαταλληλότητας και β) υποβολής αίτησης αποστρατείας ή παραίτησης.
    Προτείνεται να προστεθεί άλλη μια παράγραφος για αυτούς που κρίθηκαν από τα αντίστοιχα συμβούλια ως ευδοκίμως τερματίσαντες την υπηρεσία ως εξής: γ) συμπλήρωσης χρόνου ευδόκιμης υπηρεσίας για τη διευκόλυνση της ιεραρχίας.
    2. Στο Άρθρο 106 (Υποχρεώσεις αξιωματικών και μόνιμων υπαξιωματικών) προτείνεται η παράγραφος 1α να τροποποιηθεί από α) να ασκούν ιδιωτικό έργο ή εργασία με αμοιβή ή οποιοδήποτε επάγγελμα, σε α) Να ασκούν οποιοδήποτε επάγγελμα, ιδιωτικό έργο ή εργασία, με αμοιβή, εκτός των περιπτώσεων που αναφέρονται στη πιο κάτω παράγραφο 2.

  • 24 Νοεμβρίου 2025, 10:30 | Σταμάτης

    Να προβλεφθεί η δυνατότητα σε μόνιμους Έλληνες Υπξκους εκ των σχολών Υπξκων (άντρες/γυναίκες) που είναι παντρεμένοι με Κύπριους Αξκους ή Υπξκους (γυναίκες/άντρες αντίστοιχα), να παίρνουν την Κυπριακή υπηκοότητα και να υπηρετούν με μόνιμη θέση εργασίας το υπόλοιπο της καριέρας τους στον στρατό της Κυπριακής Δημοκρατίας

  • 24 Νοεμβρίου 2025, 10:57 | Φιλιππος

    Α. ΒΑΘΜΟΛΟΓΙΚΗ ΣΤΑΣΙΜΟΤΗΤΑ ΕΜΘ (ΣΕΙΡΕΣ 1996-2000): Η ΑΥΘΑΙΡΕΣΙΑ ΤΗΣ » «ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑΣ-ΟΡΟΣΗΜΟ»»
    Το Παράρτημα Β του Σχεδίου Νόμου θέτει το έτος 1995 ως ««ημερομηνία-ορόσημο» (cut-off date), αποκλείοντας τους Εθελοντές Μακράς Θητείας (ΕΜΘ) με έτος κατάταξης στις Ένοπλες Δυνάμεις από το 1996 μέχρι 2000 (τελευταίο έτος πρόσληψης προσωπικού με το συγκεκριμένο νομικό πλαίσιο) από την προαγωγή σε Αξιωματικούς. Η ρύθμιση αυτή είναι νομικά έωλη διότι:
    Έλλειψη Αντικειμενικού Κριτηρίου Διαφοροποίησης (Άρθρο 4 §1 Συντ.): Η ημερομηνία κατάταξης, ως αμιγώς χρονικό κριτήριο, δεν συνιστά από μόνη της αποχρώντα λόγο διαφοροποίησης, όταν δεν συνοδεύεται από ουσιώδη διαφορά στα προσόντα, την εκπαίδευση ή τα καθήκοντα (ΣτΕ 1917/2014). Η δημιουργία δύο ταχυτήτων εντός της ίδιας κατηγορίας υπαλλήλων (ΕΜΘ) παραβιάζει την αρχή της ισότητας.Α. ΒΑΘΜΟΛΟΓΙΚΗ ΣΤΑΣΙΜΟΤΗΤΑ ΕΜΘ (ΣΕΙΡΕΣ 1996-2000): Η ΑΥΘΑΙΡΕΣΙΑ ΤΗΣ » «ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑΣ-ΟΡΟΣΗΜΟ»»
    Το Παράρτημα Β του Σχεδίου Νόμου θέτει το έτος 1995 ως ««ημερομηνία-ορόσημο» (cut-off date), αποκλείοντας τους Εθελοντές Μακράς Θητείας (ΕΜΘ) με έτος κατάταξης στις Ένοπλες Δυνάμεις από το 1996 μέχρι 2000 (τελευταίο έτος πρόσληψης προσωπικού με το συγκεκριμένο νομικό πλαίσιο) από την προαγωγή σε Αξιωματικούς. Η ρύθμιση αυτή είναι νομικά έωλη διότι:
    Έλλειψη Αντικειμενικού Κριτηρίου Διαφοροποίησης (Άρθρο 4 §1 Συντ.): Η ημερομηνία κατάταξης, ως αμιγώς χρονικό κριτήριο, δεν συνιστά από μόνη της αποχρώντα λόγο διαφοροποίησης, όταν δεν συνοδεύεται από ουσιώδη διαφορά στα προσόντα, την εκπαίδευση ή τα καθήκοντα (ΣτΕ 1917/2014). Η δημιουργία δύο ταχυτήτων εντός της ίδιας κατηγορίας υπαλλήλων (ΕΜΘ) παραβιάζει την αρχή της ισότητας.
    Παραβίαση της Αρχής της Αναλογικότητας (Άρθρο 25 Συντ.) – Το Τεστ των Τριών Σταδίων: Σύμφωνα με την πάγια νομολογία (ΣτΕ 2626/2018, ΟλΣτΕ 1400/2022), κάθε περιοριστικό μέτρο πρέπει να ελέγχεται σε τρία στάδια:
    α) Καταλληλότητα: Η πλήρης στέρηση της εξέλιξης δεν είναι κατάλληλο μέτρο για την επίτευξη οποιουδήποτε διοικητικού στόχου (π.χ. ιεραρχική δομή), καθώς οδηγεί σε αποδιοργάνωση και αίσθημα αδικίας.
    β) Αναγκαιότητα: Το μέτρο δεν είναι αναγκαίο, καθώς υπάρχουν ηπιότερες λύσεις (π.χ. σταδιακή εξέλιξη, μεταβατικές διατάξεις) αντί του απόλυτου αποκλεισμού.
    γ) Αυστηρή Αναλογικότητα (en strictu sensu): Η βλάβη που υφίστανται τα στελέχη (ηθική και υπηρεσιακή) είναι δυσανάλογα μεγάλη σε σχέση με το όποιο δημοσιονομικό ή οργανωτικό όφελος του Δημοσίου.
    Β. ΠΑΡΑΝΟΜΗ ΠΕΡΙΚΟΠΗ ΕΠΙΔΟΜΑΤΩΝ ΣΕ ΣΤΕΛΕΧΗ ΕΙΔΙΚΩΝ ΚΑΤΑΣΤΑΣΕΩΝ: ΕΜΜΕΣΗ ΔΙΑΚΡΙΣΗ & ΠΕΡΙΟΥΣΙΑΚΗ ΠΡΟΣΒΟΛΗ
    Ο συνδυασμός των άρθρων 79 §1 περ. β’ και 101 §6 περ. δ’ οδηγεί σε αυτόματη περικοπή του «Επιδόματος Ιδιαιτέρων Συνθηκών» για τα στελέχη Ελαφράς Υπηρεσίας/Υπηρεσίας Γραφείου. Η ρύθμιση αυτή ελέγχεται ως παράνομη για τους εξής λόγους:
    Κυκλικός Λογισμός και Παραβίαση της Ασφάλειας Δικαίου: Το νομοσχέδιο δημιουργεί έναν νομικό παραλογισμό: Το Άρθρο 101 απαγορεύει στα στελέχη Ειδικών Καταστάσεων να εκτελούν συγκεκριμένες υπηρεσίες, και εν συνεχεία το Άρθρο 79 τους περικόπτει το επίδομα επειδή ακριβώς δεν εκτελούν τις υπηρεσίες που τους απαγορεύτηκαν. Αυτό δεν συνιστά δικαιολογημένη ρύθμιση, αλλά τεχνητό αποκλεισμό που παραβιάζει την αρχή της ασφάλειας δικαίου.
    Έμμεση Διάκριση λόγω Αναπηρίας/Υγείας (Ν. 4443/2016 & CRPD): Σύμφωνα με το άρθρο 27 της Διεθνούς Σύμβασης για τα Δικαιώματα των Ατόμων με Αναπηρία (CRPD) και τον Ν. 4443/2016, απαγορεύεται η έμμεση διάκριση. Μια φαινομενικά ουδέτερη διάταξη (περικοπή επιδόματος βάσει καθηκόντων) καθίσταται διακριτική όταν πλήττει δυσανάλογα μια ομάδα αποκλειστικά λόγω της κατάστασης της υγείας της (ΕΔΔΑ, Navas). Η Πολιτεία οφείλει να προβαίνει σε «εύλογες προσαρμογές» (reasonable accommodation) και όχι σε αυτόματη μισθολογική τιμωρία.
    Παραβίαση Περιουσιακού Δικαιώματος (Άρθρο 1 Πρώτου Πρόσθετου Πρωτοκόλλου ΕΣΔΑ): Ο μισθός και τα παγίως καταβαλλόμενα επιδόματα συνιστούν περιουσιακό αγαθό (ΕΔΔΑ, Darby v. Sweden). Η αυθαίρετη περικοπή τους, χωρίς να εξετάζεται η πραγματική προσφορά εργασίας του στελέχους (το οποίο συνεχίζει να εργάζεται σε προσαρμοσμένη θέση), συνιστά προσβολή της περιουσίας (βλ. και Marques de Morais v. Portugal για έμμεση διάκριση σε αποδοχές).
    Παραβίαση της Αρχής της Χρηστής Διοίκησης και του Δικαιώματος Ακρόασης: Η ρύθμιση αυτή εισάγεται αιφνιδιαστικά, χωρίς να έχει προηγηθεί ουσιαστική διαβούλευση με τους θιγόμενους φορείς και χωρίς να δίνεται δυνατότητα εξατομικευμένης κρίσης για το αν η προσφερόμενη εργασία στη νέα θέση δικαιολογεί τη διατήρηση μέρους ή όλου του επιδόματος.
    ΚΑΤΟΠΙΝ ΤΩΝ ΑΝΩΤΕΡΩ ΖΗΤΟΥΜΕ:
    Την απόσυρση του ηλικιακού ορίου (cut-off date) του 1995 από το Παράρτημα Β και την ισότιμη βαθμολογική εξέλιξη των ΕΜΘ 1996-2000.
    Την τροποποίηση των άρθρων 79 και 101, ώστε να διασφαλιστεί ότι η ένταξη σε Ειδική Κατάσταση Υγείας δεν συνεπάγεται αυτόματη και οριζόντια περικοπή του Επιδόματος Ιδιαιτέρων Συνθηκών, αλλά εφαρμόζεται η αρχή της εύλογης προσαρμογής.
    Παραβίαση της Αρχής της Αναλογικότητας (Άρθρο 25 Συντ.) – Το Τεστ των Τριών Σταδίων: Σύμφωνα με την πάγια νομολογία (ΣτΕ 2626/2018, ΟλΣτΕ 1400/2022), κάθε περιοριστικό μέτρο πρέπει να ελέγχεται σε τρία στάδια:
    α) Καταλληλότητα: Η πλήρης στέρηση της εξέλιξης δεν είναι κατάλληλο μέτρο για την επίτευξη οποιουδήποτε διοικητικού στόχου (π.χ. ιεραρχική δομή), καθώς οδηγεί σε αποδιοργάνωση και αίσθημα αδικίας.
    β) Αναγκαιότητα: Το μέτρο δεν είναι αναγκαίο, καθώς υπάρχουν ηπιότερες λύσεις (π.χ. σταδιακή εξέλιξη, μεταβατικές διατάξεις) αντί του απόλυτου αποκλεισμού.
    γ) Αυστηρή Αναλογικότητα (en strictu sensu): Η βλάβη που υφίστανται τα στελέχη (ηθική και υπηρεσιακή) είναι δυσανάλογα μεγάλη σε σχέση με το όποιο δημοσιονομικό ή οργανωτικό όφελος του Δημοσίου.
    Β. ΠΑΡΑΝΟΜΗ ΠΕΡΙΚΟΠΗ ΕΠΙΔΟΜΑΤΩΝ ΣΕ ΣΤΕΛΕΧΗ ΕΙΔΙΚΩΝ ΚΑΤΑΣΤΑΣΕΩΝ: ΕΜΜΕΣΗ ΔΙΑΚΡΙΣΗ & ΠΕΡΙΟΥΣΙΑΚΗ ΠΡΟΣΒΟΛΗ
    Ο συνδυασμός των άρθρων 79 §1 περ. β’ και 101 §6 περ. δ’ οδηγεί σε αυτόματη περικοπή του «Επιδόματος Ιδιαιτέρων Συνθηκών» για τα στελέχη Ελαφράς Υπηρεσίας/Υπηρεσίας Γραφείου. Η ρύθμιση αυτή ελέγχεται ως παράνομη για τους εξής λόγους:
    Κυκλικός Λογισμός και Παραβίαση της Ασφάλειας Δικαίου: Το νομοσχέδιο δημιουργεί έναν νομικό παραλογισμό: Το Άρθρο 101 απαγορεύει στα στελέχη Ειδικών Καταστάσεων να εκτελούν συγκεκριμένες υπηρεσίες, και εν συνεχεία το Άρθρο 79 τους περικόπτει το επίδομα επειδή ακριβώς δεν εκτελούν τις υπηρεσίες που τους απαγορεύτηκαν. Αυτό δεν συνιστά δικαιολογημένη ρύθμιση, αλλά τεχνητό αποκλεισμό που παραβιάζει την αρχή της ασφάλειας δικαίου.
    Έμμεση Διάκριση λόγω Αναπηρίας/Υγείας (Ν. 4443/2016 & CRPD): Σύμφωνα με το άρθρο 27 της Διεθνούς Σύμβασης για τα Δικαιώματα των Ατόμων με Αναπηρία (CRPD) και τον Ν. 4443/2016, απαγορεύεται η έμμεση διάκριση. Μια φαινομενικά ουδέτερη διάταξη (περικοπή επιδόματος βάσει καθηκόντων) καθίσταται διακριτική όταν πλήττει δυσανάλογα μια ομάδα αποκλειστικά λόγω της κατάστασης της υγείας της (ΕΔΔΑ, Navas). Η Πολιτεία οφείλει να προβαίνει σε «εύλογες προσαρμογές» (reasonable accommodation) και όχι σε αυτόματη μισθολογική τιμωρία.
    Παραβίαση Περιουσιακού Δικαιώματος (Άρθρο 1 Πρώτου Πρόσθετου Πρωτοκόλλου ΕΣΔΑ): Ο μισθός και τα παγίως καταβαλλόμενα επιδόματα συνιστούν περιουσιακό αγαθό (ΕΔΔΑ, Darby v. Sweden). Η αυθαίρετη περικοπή τους, χωρίς να εξετάζεται η πραγματική προσφορά εργασίας του στελέχους (το οποίο συνεχίζει να εργάζεται σε προσαρμοσμένη θέση), συνιστά προσβολή της περιουσίας (βλ. και Marques de Morais v. Portugal για έμμεση διάκριση σε αποδοχές).
    Παραβίαση της Αρχής της Χρηστής Διοίκησης και του Δικαιώματος Ακρόασης: Η ρύθμιση αυτή εισάγεται αιφνιδιαστικά, χωρίς να έχει προηγηθεί ουσιαστική διαβούλευση με τους θιγόμενους φορείς και χωρίς να δίνεται δυνατότητα εξατομικευμένης κρίσης για το αν η προσφερόμενη εργασία στη νέα θέση δικαιολογεί τη διατήρηση μέρους ή όλου του επιδόματος.
    ΚΑΤΟΠΙΝ ΤΩΝ ΑΝΩΤΕΡΩ ΖΗΤΟΥΜΕ:
    Την απόσυρση του ηλικιακού ορίου (cut-off date) του 1995 από το Παράρτημα Β και την ισότιμη βαθμολογική εξέλιξη των ΕΜΘ 1996-2000.
    Την τροποποίηση των άρθρων 79 και 101, ώστε να διασφαλιστεί ότι η ένταξη σε Ειδική Κατάσταση Υγείας δεν συνεπάγεται αυτόματη και οριζόντια περικοπή του Επιδόματος Ιδιαιτέρων Συνθηκών, αλλά εφαρμόζεται η αρχή της εύλογης προσαρμογής.

  • 24 Νοεμβρίου 2025, 10:13 | Κυριακή

    Πρόταση να αποσυρθεί το άρθρο 101. Βάζετε το προσωπικό σε μία διαδικασία χωρίς να υπάρχει ειδικός λόγος.Οσοι έχουμε περάσει υγειονομική επιτροπή αυτον τον χρόνο λόγω παθήσεων και τραύματος λόγω της υπηρεσίας θα μπούμε ξανά στην διαδικασία να περάσουμε επιτροπή.Εαν δεν μας θέλετε στο στράτευμα λόγω των προβλημάτων υγείας που έχουμε να μας το πείτε ξεκάθαρα και όχι πλαγίως όπως κάνετε με το νομοσχέδιο που φέρνετε.

  • 24 Νοεμβρίου 2025, 09:49 | Μακεδνός

    Άρθρο 106
    Υποχρεώσεις αξιωματικών και μόνιμων υπαξιωματικών
    2. Κατ’ εξαίρεση επιτρέπεται:
    α) στους αξιωματικούς του Υγειονομικού Σώματος και του ΚΣ Πληροφορικής, η άσκηση έργου του επιστημονικού τους αντικειμένου ιδιωτικά και κατά τις εκτός υπηρεσίας ώρες, σύμφωνα με τους οικείους κανόνες της επιστημονικής και επαγγελματικής δεοντολογίας, κατόπιν άδειας του αρχηγού του οικείου ΓΕ. Κατά την άσκηση ιδιωτικού έργου δεν επιτρέπεται να αναλαμβάνουν υπηρεσίες, έργα ή καθήκοντα που σχετίζονται με οποιονδήποτε τρόπο με τις ΕΔ ή αντίκεινται στα συμφέροντα των ΕΔ. Σε περίπτωση παράβασης των παραπάνω υποχρεώσεων η άδεια άσκησης ιδιωτικού έργου ανακαλείται.

    Για ποιο λόγο αυτή η διάκριση και αδικία, όσον αφορά την «άσκηση έργου» στην ουσία να μπορούν να κάνουν οι αξιωματικοί του ΚΣ Πληροφορικής 2η δουλειά και όχι οι υπαξιωματικοί του ΚΣ ΠΛηροφορικής; Δεν το κατάλαβα αυτό. Δλδ έχουν περισσότερες οικονομικές ανάγκες, έξοδα και προβλήματα από τους υπαξιωματικούς; Όλοι τα ίδια προβλήματα έχουμε!!!

    Εκτός αυτού υπάρχουν υπαξιωματικοί που έχουν πολλά πτυχία πληροφορικής (cisco, microsoft κ.τ.λ.) εκτός στρατού ή είναι απόφοιτοι πανεπιστημίων. Αυτοί δλδ δεν είναι επιστήμονες και δεν μπορούν να ασκήσουν έργο ιδιωτικά;

    Πείτε μου για ποιο λόγο να παραμείνουν οι υπαξιωματικοί του ΚΣ Πληροφορικής στις Ένοπλες δυνάμεις, για να παίρνουν «ψίχουλα», όταν μπορούν να βρουν δουλειά στο εξωτερικό με τουλάχιστον 5πλάσιο μισθό (και λίγα λέω) από ότι παίρνουν παραμένοντας στις Ένοπλες Δυνάμεις;;;

    Μην απορρήσετε όταν θα έρχονται μαζικές παραιτήσεις από τους υπαξιωματικους του ΚΣ Πληροφορικής και όχι μόνο από αυτό.

    Θεωρώ άδικη αυτή την διάταξη και προτείνεται να προστεθούν και οι Υπαξιωματικοί του ΚΣ Πληροφορικής.

  • 24 Νοεμβρίου 2025, 09:06 | Χριστόφορος

    Με το άρθρο 106 παρ. 1(δ) του Σχεδίου Νόμου εισάγεται πλήρης απαγόρευση συμμετοχής στρατιωτικών σε θέσεις ΟΤΑ α΄ και β΄ βαθμού. Η ρύθμιση αυτή δημιουργεί σημαντικά ζητήματα, τόσο ως προς την ίση μεταχείριση, όσο και ως προς το δικαίωμα του εκλέγεσθαι.
    Σε αντίθεση με τα άλλα ένστολα Σώματα (Αστυνομία, Πυροσβεστικό, Λιμενικό), όπου η συμμετοχή σε ΟΤΑ επιτρέπεται υπό όρους, οι στρατιωτικοί αποκλείονται πλήρως, χωρίς τεκμηριωμένη αιτιολόγηση.
    Μέχρι σήμερα, η συμμετοχή υπαξιωματικών και ανθυπασπιστών στις εκλογές των ΟΤΑ επιτρεπόταν νόμιμα και έχει λειτουργήσει χωρίς υπηρεσιακά προβλήματα.
    Η άμεση εφαρμογή της απαγόρευσης σε στελέχη που ήδη έχουν εκλεγεί παραβιάζει την αρχή της μη αναδρομικότητας, την προστατευόμενη εμπιστοσύνη του διοικούμενου, αλλά και το συνταγματικό δικαίωμα του εκλέγεσθαι (άρθρο 5 παρ. 1 Συντ.), αφού ανατρέπει μια έννομη κατάσταση που δημιουργήθηκε νόμιμα και με βάση το προγενέστερο πλαίσιο.
    Για τους λόγους αυτούς προτείνεται να προστεθεί μεταβατική διάταξη ως εξής:
    «Η απαγόρευση της παρ. 1(δ) του άρθρου 106 δεν καταλαμβάνει στρατιωτικούς που κατά την ημερομηνία έναρξης ισχύος του παρόντος νόμου κατέχουν ήδη αιρετή θέση σε ΟΤΑ α΄ ή β΄ βαθμού. Οι ως άνω δύνανται να ολοκληρώσουν την τρέχουσα θητεία τους.»
    Η διάταξη αυτή θα διασφαλίσει την ίση μεταχείριση, τη δημοκρατική νομιμότητα και τον σεβασμό στο δικαίωμα του εκλέγεσθαι.

  • 24 Νοεμβρίου 2025, 09:09 | Δημήτριος Ήσυχος

    Η παράγραφος 4 του άρθρου 111 αποτελει μεταβατική διάταξη για το άρθρο 107 και όχι για το άρθρο 108 όπως λαθεμένα αναφέρεται.
    Έχει να κάνει με την εκπαίδευση των αξιωματικών σε εξωτερικούς φορείς (άρθρο 107).

    Πρέπει να διορθωθεί.

  • 24 Νοεμβρίου 2025, 09:50 | Παναγιωτης

    Αρθρο 106 1γ : να συμμετέχουν σε νομικά πρόσωπα ή ενώσεις προσώπων οι οποίες ασκούν κριτική σε θέματα διοίκησης, οργάνωσης και λειτουργίας των Ενόπλων Δυνάμεων, με εξαίρεση τις ενώσεις του άρθρου 30Γ του ν. 1264/1982 (Α΄79), ή που εμπλέκονται σε ζητήματα χάραξης της γενικής πολιτικής της Χώρας.
    Αυτή η διάταξη που φωτογραφίζει αστικά σωματεία συλλόγων αποφοίτων (ενοχλούν μαλλον οι πρόσφατες κινητοποιησεις) πρέπει να αφαιρεθεί.
    Σημειώνω οτι η συμμετοχή εν ενεργεία στελεχών σε συλλόγους ή συνδέσμους αποφοίτων ειναι στη βάση εγκεκριμένων κατασταστικών από τα αρμόδια πρωτοδικεία.
    Επισημαινω επίσης οτι τα σωματεία αυτα δεν ειναι συνδικαλιστικού χαρακτήρα κατα την εννοια του νομου 1264/1982, δεν ασκούν κριτική αλλα εκφράζουν δημόσια τις απόψεις τους (ποιος θα κρίνει αν κρινουν ή καταθετουν απόψεις ?) και είναι αποδεκτά στις ακροάσεις φορέων στην αντιστοιχη επιτροπή αμυνας σε θέματα σχεδίασης νομοθεσίας.
    Εάν εμμένετε στη διάταξη τοτε να τροποποιηθεί κατάλληλα ώστε να εξαιρεθούν τα σωματεία αυτα απο τη διάταξη του νόμου.

  • 24 Νοεμβρίου 2025, 07:57 | Α.Α

    Με το άρθρο 101 επιχειρείται η κωδικοποίηση των ειδικών καταστάσεων υπηρεσίας (ελαφρά υπηρεσία, υπηρεσία γραφείου, υπηρεσία ξηράς κ.λπ.) και ο προσδιορισμός του τρόπου αξιοποίησης των στελεχών που τελούν σε αυτές. Αν και η κατεύθυνση για εισαγωγή ενιαίου πλαισίου είναι θετική, το άρθρο παρουσιάζει σοβαρές ελλείψεις ως προς την εξατομίκευση, την προστασία των δικαιωμάτων, αλλά και την οργάνωση της εργασίας των στελεχών.
    Το άρθρο ορίζει μόνο ότι τα στελέχη σε ειδική κατάσταση “αξιοποιούνται σε καθήκοντα γραφείου και σε θέσεις που προβλέπονται για τον βαθμό, διάκριση και ειδικότητά τους”, χωρίς να εξειδικεύει:
    ποια καθήκοντα θεωρούνται συμβατά,
    πώς καθορίζεται το εύρος επιβάρυνσης,
    πώς εξασφαλίζεται η προστασία της υγείας τους,
    πώς αποτρέπεται η αυθαίρετη ανάθεση εργασιών.
    Το αποτέλεσμα είναι ότι το κρίσιμο αυτό ζήτημα αφήνεται αποκλειστικά στη διακριτική ευχέρεια της κάθε Μονάδας, κάτι που μπορεί να οδηγήσει σε άνιση αντιμετώπιση ή και αυθαιρεσία.
    Το νομοσχέδιο δεν καθορίζει:
    αντικειμενικά κριτήρια για επιλογή θέσης,
    διαδικασίες προσδιορισμού καθηκόντων,
    μηχανισμό ένστασης όταν ανατίθενται ακατάλληλα καθήκοντα,
    υποχρεώσεις του διοικητή για συμμόρφωση με τα υγειονομικά δεδομένα.
    Αυτό αντίκειται στην αρχή της ασφάλειας δικαίου και της χρηστής διοίκησης, που επιβάλλουν σαφή και προβλέψιμα κριτήρια.
    Τα στελέχη σε ειδική κατάσταση ορίζονται ως “κατάλληλα για καθήκοντα γραφείου”, αλλά δεν προβλέπεται εξατομικευμένη εκτίμηση κινδύνου, δεν προβλέπεται υποχρεωτική συμμόρφωση της Υπηρεσίας με τους ιατρικούς περιορισμούς,δεν υπάρχει ρητή απαγόρευση ανάθεσης επιβαρυντικών καθηκόντων,
    δεν ορίζεται διαδικασία προστασίας σε περίπτωση παραβίασης των υγειονομικών οδηγιών.
    Η Σύμβαση για τα Δικαιώματα των Ατόμων με Αναπηρίες (CRPD) επιβάλλει την εύλογη προσαρμογή της εργασίας και την αποφυγή πρακτικών που επιδεινώνουν την υγεία του εργαζομένου. Το άρθρο 101 δεν το διασφαλίζει. Δεν γίνεται διάκριση μεταξύ:
    προσωρινών παθήσεων,
    χρόνιων παθήσεων,
    μη αναστρέψιμων παθήσεων.
    Όλες αντιμετωπίζονται με τον ίδιο τρόπο, κάτι που μπορεί να οδηγήσει σε αχρείαστη ταλαιπωρία και ανασφάλεια, ενώ παράλληλα έρχεται σε σύγκρουση με την αρχή της αναλογικότητας και την προστασία της ανθρώπινης αξιοπρέπειας (άρθρο 2 Συντ.).
    Για να γίνει το άρθρο λειτουργικό και σύμφωνο με τις βασικές αρχές δικαίου, προτείνονται:
    Ρητή εξειδίκευση καθηκόντων που μπορούν να ανατεθούν σε κάθε κατηγορία ειδικής κατάστασης.
    Σαφή κριτήρια αξιοποίησης βάσει βαθμού, ειδικότητας και υγειονομικών περιορισμών.
    Απαγόρευση ανάθεσης επιβαρυντικών/ακατάλληλων εργασιών.
    Δυνατότητα ένστασης του στελέχους σε περιπτώσεις παραβίασης ιατρικών οδηγιών.
    Ρητή συμμόρφωση με CRPD, ΕΣΔΑ, Οβιέδο, GDPR και ιατρική δεοντολογία.
    Διακριτή πρόβλεψη για μη αναστρέψιμες παθήσεις, ώστε να μην απαιτείται συνεχής επαναξιολόγηση.
    Καθορισμός αρμοδιότητας ιατρού εργασίας για καθήκοντα γραφείου, όπου απαιτείται.
    Ως εκ τούτου το άρθρο 101 χρειάζεται αναδιατύπωση και ενίσχυση ώστε η αξιοποίηση των στελεχών σε ειδική κατάσταση να γίνεται με σεβασμό στα δικαιώματα υγείας, με σαφή, αντικειμενικά κριτήρια, με εγγυήσεις απέναντι σε αυθαίρετες ή ακατάλληλες αναθέσεις,και με πλήρη συμμόρφωση προς το Σύνταγμα και τις διεθνείς δεσμεύσεις της χώρας. Μόνο έτσι διασφαλίζεται αξιοπρέπεια, υπηρεσιακή ασφάλεια και προστασία των στελεχών που υπηρετούν σε ειδικές καταστάσεις.

  • 24 Νοεμβρίου 2025, 05:16 | ΓΚ

    Στο άρθρο 106 ορίζονται οι όροι και προϋποθέσεις, ώστε «στους αξιωματικούς του Υγειονομικού Σώματος και του ΚΣ Πληροφορικής, η άσκηση έργου του επιστημονικού τους αντικειμένου ιδιωτικά και κατά τις εκτός υπηρεσίας ώρες».
    Η εν λόγω θεσμοθέτηση της εξαιρετικής μεταχείρισης ορισμένων επιστημονικών ειδικοτήτων Αξιωματικών, προκειμένου οι τελευταίοι να δελεαστούν και να παραμείνουν στο στράτευμα, είναι σκόπιμη και ενδέχεται να λειτουργήσει προσελκυστικά για την προσέλευση νέων Αξιωματικών στις εν λόγω ειδικότητες και αποτρεπτικά για τις παραιτήσεις των εν ενεργεία αντίστοιχων Αξιωματικών, που είναι απαραίτητοι/ες στο στράτευμα.
    Οι Αξιωματικοί ΥΓ και ΠΛΗ, όπως και οι ειδικότητες του σώματος Οικονομικού (Ο) και του κοινού σώματος Νομικού (ΝΟΜ) προέρχονται επι το πλείστον από τη Στρατιωτική Σχολή Αξιωματικών Σωμάτων. Η ΣΣΑΣ είναι μια στρατιωτική σχολή που τροφοδοτείται με νέους ανθρώπους, οι οποίοι επιδεικνύουν υψηλή ικανότητα και απόδοση, τόσο κατά την εισαγωγή τους με τις πανελλαδικές εξετάσεις, όσο και κατά τη φοίτησή τους και τη σταδιοδρομική τους εξέλιξη εντός των ΕΔ, παράγοντας υπεραξία στο στράτευμα. Για τον ίδιο λόγο, αυτά τα στελέχη έχουν πολλές επιλογές απασχόλησης στο λοιπό ιδιωτικό και δημόσιο τομέα, όπου είναι πολύ εύκολο να μεταπηδήσουν, δημιουργώντας διαρροές στη στελέχωση των ΕΔ.
    Κατόπιν των ανωτέρω, απαιτείται όπως εξεταστεί η ένταξη των ειδικοτήτων (ΝΟΜ) και (Ο) στην εξαίρεση παραγράφου 2α του άρθρου 106, προκειμένου:
    -Να δημιουργηθεί κίνητρο προσέλευσης και παραμονής στο στράτευμα και των λοιπών ειδικοτήτων της ΣΣΑΣ.
    -Να επιτευχθεί αίσθημα ίσης μεταχείρισης μεταξύ των μαθητών της ΣΣΑΣ, αλλά και των προερχόμενων από αυτή στελεχών.
    -Να διατηρηθεί το υψηλό επίπεδο στα στελέχη των εν λόγω ειδικοτήτων.
    -Να τροφοδοτηθεί η ελληνική αγορά εργασίας με επιπλέον απασχολούμενο προσωπικό, υψηλής υπεραξίας.
    -Να εξαλειφθούν τα φαινόμενα παράνομης εργασίας, προς όφελος των φορολογικών εσόδων του κράτους.

  • 24 Νοεμβρίου 2025, 01:55 | Νικόλαος Κουτσοκώστας

    Στις μεταβατικές διατάξεις του Άρθρου 111
    (Μεταβατικές διατάξεις Μέρους Ζ΄) στην παράγραφο 4 αναφέρεται: «Η παρ. 3 του άρθρου 108 εφαρμόζεται για όσους ορίζονται από την υπηρεσία για εκπαίδευση ή φοίτηση σε εκπαιδευτικούς φορείς εκτός ΕΔ, μετά την έναρξη ισχύος του παρόντος Μέρους.»Εκ παραδρομής το συγκεκριμένο εδάφιο παραπέμπει στο άρθρο 108, ενώ στη πραγματικότητα αφορά την παράγραφο 3 του άρθρου 107 που μιλά για την εκπαίδευση των αξιωματικών σε εκπαιδευτικούς φορείς εκτός ΕΔ.Πρέπει να διορθωθεί στο ορθό: «Η παρ. 3 του άρθρου 107 εφαρμόζεται για όσους ορίζονται από την υπηρεσία για εκπαίδευση ή φοίτηση σε εκπαιδευτικούς φορείς εκτός ΕΔ, μετά την έναρξη ισχύος του παρόντος Μέρους.»

  • 24 Νοεμβρίου 2025, 01:33 | ΕΥΘΥΜΙΟΣ

    ΑΡΘΡΟ 101, παράγραφοι 6γ και 6ε και ΑΡΘΡΟ 111, παράγραφος 3 :
    Δεν έχει καμία λογική η εκ νέου παραπομπή εντός τριετίας από τη θέση σε ισχύ του νόμου, στις ανώτατες υγειονομικές επιτροπές των στελεχών ειδικής καταστάσεως, τα οποία ήδη έχουν ενταχθεί σ ‘ αυτές. Το μόνο που καταφέρνετε έτσι είναι να υποβάλλετε τα συγκεκριμένα στελέχη σε μία εκ νέου ταλαιπωρία για τους ίδιους και τις οικογένειές τους, επιβαρυνοντας έτσι και την ήδη βεβαρυμενη λειτουργία των Στρατιωτικών Νοσοκομείων. Πώς είναι δυνατόν ένα ανίατο νόσημα να έχει ιαθει; Για να διαπιστωθεί τι; Εάν το στέλεχος με ανίατο νόσημα μπορεί να φέρει οπλισμό και να εκτελεί υπηρεσίες ως Αρχιφυλακας Πύλης για παράδειγμα ; Προφανώς προσπαθείτε να βρείτε τρόπο να καλύψετε τα κενά των παραιτήσεων γιατί δεν βγαίνουν οι υπηρεσίες και τον βρήκατε! Καλό θα είναι να αποσύρετε αυτή τη διάταξη. Θα είναι μία πράξη δικαιοσύνης και αναγνώρισης της προσφοράς των στελεχών αυτών που παρά τα προβλήματα υγείας τους, υπηρετούν με ήθος και συνέπεια κρατώντας όρθια πολλά πόστα σε Μονάδες.

  • 24 Νοεμβρίου 2025, 00:13 | Πάνος

    Επί του άρθρου 106:
    • Το δικαίωμα εξωυπηρεσιακής απασχόλησης πρέπει να επεκταθεί σε όλο το στρατιωτικό προσωπικό ανεξαιρέτως.
    • Η προσθήκη μόνο των στελεχών του Σώματος Πληροφορικής στους δικαιούχους Υγειονομικούς/Μουσικούς διατηρεί την υφιστάμενη δυσμενή διάκριση σε βάρος όσων στερούνται του δικαιώματος.
    • Αποτελεί κοινό μυστικό ότι πολλοί στρατιωτικοί ασκούν παράνομα δεύτερη εργασία, για να αντιμετωπίσουν το αυξημένο κόστος ζωής. Με τη θεσμική κάλυψη του δικαιώματος, θα προστατεύονται από αυθαιρεσίες των εργοδοτών τους σε βάρος της υγείας/ασφάλειάς τους, και θα συμβάλλουν και στα φορολογικά έσοδα του Κράτους.

  • 23 Νοεμβρίου 2025, 23:13 | Νικόλαος (ΕΜΘ)

    Οι υγειονομικές κρίσεις που έχουν δημοσιευθεί σε ΦΕΚ αποτελούν οριστικές ατομικές διοικητικές πράξεις, σύμφωνα με την πάγια νομολογία του ΣτΕ (417/2019, 1972/2017, 2500/2013). Ως ατομικές πράξεις παράγουν δικαιώματα και δεν μπορούν να ανακληθούν ή να επανεξεταστούν αναδρομικά, εκτός εάν υπάρχει νέο ουσιώδες ιατρικό στοιχείο.
    Το υπό διαβούλευση νομοσχέδιο δεν περιέχει ρητή και ειδική ρήτρα αναδρομικής ισχύος, όπως απαιτείται από το άρθρο 77 του Συντάγματος. Συνεπώς, οι υγειονομικές κρίσεις που έχουν ήδη δημοσιευθεί σε ΦΕΚ παραμένουν πλήρως ισχυρές και δεν θίγονται από την κατάργηση του ΠΔ 1400/73.
    Ζητείται η ρητή προσθήκη μεταβατικής διάταξης που να διασφαλίζει ότι όλες οι υφιστάμενες κρίσεις διατηρούν την ισχύ τους.

  • 23 Νοεμβρίου 2025, 23:30 | ΙΩΑΝΝΗΣ

    Οι ρυθμίσεις των άρθρων 101 και 102 που αφορούν τις ειδικές καταστάσεις υπηρεσίας των στελεχών των Ενόπλων Δυνάμεων, σε συνδυασμό με την περ. ζ του άρθρου 111, που προβλέπει υποχρεωτική επανεξέταση εντός τριετίας για όσους ήδη βρίσκονται σε ειδική κατάσταση, δημιουργούν ένα πλαίσιο:
    • χωρίς αντικειμενικά κριτήρια,
    • χωρίς υποχρέωση ειδικής αιτιολογίας,
    • χωρίς εξατομίκευση ανά πάθηση,
    • και χωρίς δικλίδες προστασίας από καταχρηστικές ή άνισες πρακτικές.
    Το αποτέλεσμα είναι ένα καθεστώς αυξημένης ανασφάλειας δικαίου για χιλιάδες στελέχη, καθώς και κίνδυνος υπέρμετρης και αδικαιολόγητης διοικητικής επιβάρυνσης.Η οριζόντια και αδιάκριτη παραπομπή όλων των στελεχών σε υγειονομικές επιτροπές, χωρίς διάκριση μεταξύ χρόνιων, αναστρέψιμων ή σταθερών παθήσεων:
    2.1. Αντίκειται σε θεμελιώδεις συνταγματικές αρχές:
    • Άρθρο 2 παρ. 1 Σ.: σεβασμός της ανθρώπινης αξίας.
    • Άρθρο 5 παρ. 1 και 5: προστασία της υγείας, της προσωπικότητας και της σωματικής ακεραιότητας.
    • Άρθρο 9Α Σ.: προστασία των δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα και ειδικά των δεδομένων υγείας.
    • Άρθρο 21 παρ. 2–3 Σ.: αυξημένη προστασία ατόμων με αναπηρία ή μη αναστρέψιμες παθήσεις.
    • Άρθρο 25 παρ. 1 Σ.: αρχή της αναλογικότητας, η οποία παραβιάζεται όταν επιβάλλεται καθολικό μέτρο χωρίς εξατομίκευση.
    2.2. Παραβιάζει βασικές αρχές της ιατρικής δεοντολογίας
    Ο Κώδικας Ιατρικής Δεοντολογίας (Ν. 3418/2005) επιβάλλει:
    • την απαίτηση ενημερωμένης συναίνεσης,
    • την προϋπόθεση ιατρικής αναγκαιότητας κάθε εξέτασης,
    • την αποφυγή περιττών ή δυσανάλογων ιατρικών πράξεων.
    Η υποχρεωτική επανεξέταση χωρίς νέα ιατρικά δεδομένα αντίκειται σε αυτές τις θεμελιώδεις αρχές.
    Δεν συνάδει με το ενωσιακό και διεθνές πλαίσιο προστασίας
    • Χάρτης Θεμελιωδών Δικαιωμάτων της ΕΕ: άρθρα 1, 3, 21, 35.
    • GDPR (ΕΕ 2016/679): αυστηρή αναγκαιότητα και αναλογικότητα στην επεξεργασία δεδομένων υγείας.
    • ΕΣΔΑ άρθρο 8: προστασία της ιδιωτικής ζωής και απαγόρευση δυσανάλογων ιατρικών παρεμβάσεων.
    Η νομολογία του ΕΔΔΑ έχει κρίνει ότι μαζικές, μη αιτιολογημένες ιατρικές πράξεις συνιστούν παράνομη επέμβαση στην ιδιωτική ζωή.
    Η διάταξη παρέχει ευρύ περιθώριο διακριτικής ευχέρειας, χωρίς:
    • κριτήρια για την αυτεπάγγελτη παραπομπή,
    • υποχρέωση αιτιολόγησης,
    • έλεγχο αναλογικότητας,
    • δικαίωμα ένστασης,
    • ιατρική τεκμηρίωση της αναγκαιότητας.
    Αυτό μπορεί να οδηγήσει σε άνιση μεταχείριση και σε χρήση της παραπομπής ως εργαλείου πίεσης ή υπηρεσιακής επιβάρυνσης.Η υποχρεωτική επανεξέταση όλων των στελεχών που ήδη τελούν σε ειδικές καταστάσεις εντός τριετίας, ανεξαρτήτως ιατρικού ιστορικού:
    • αγνοεί την ύπαρξη μη αναστρέψιμων / σταθερών παθήσεων,
    • δεν αίρει διοικητικές εκκρεμότητες, αντιθέτως δημιουργεί νέες,
    • επιβαρύνει υπέρμετρα τις υγειονομικές επιτροπές,
    • επιβάλλει περιττές ιατρικές πράξεις,
    • παραβιάζει την αρχή της ελάχιστα επαχθούς διοικητικής παρέμβασης.
    Προτεινόμενη προσθήκη:
    «Η αυτεπάγγελτη παραπομπή στελεχών των Ενόπλων Δυνάμεων σε Ανώτατη Υγειονομική Επιτροπή διενεργείται μόνο εφόσον προκύπτουν νέα ουσιώδη ιατρικά δεδομένα ή συντρέχει ειδικώς αιτιολογημένη υπηρεσιακή ανάγκη, στο πλαίσιο των αρχών της αναλογικότητας και της προστασίας των δεδομένων υγείας. Η σχετική διαταγή παραπομπής είναι ειδικώς αιτιολογημένη και συνοδεύεται από γνωμάτευση αρμόδιου στρατιωτικού ιατρού.
    Δεν επιβάλλεται υποχρεωτική περιοδική επανεξέταση σε περιπτώσεις μη αναστρέψιμων ή μακροχρόνιων σταθερών παθήσεων, πιστοποιημένων από υγειονομική επιτροπή, εκτός εάν προκύψουν νέα ιατρικά στοιχεία.
    Το στέλεχος έχει δικαίωμα υποβολής ένστασης κατά της διαταγής παραπομπής εντός δέκα (10) ημερών από την κοινοποίησή της. Με απόφαση του Υπουργού Εθνικής Άμυνας καθορίζονται τα ειδικά κριτήρια, η διαδικασία και οι κατηγορίες παθήσεων για τις οποίες επιτρέπεται αυτεπάγγελτη παραπομπή.»
    Αναμενόμενα οφέλη από την αναδιατύπωση
    • Θωράκιση της νομιμότητας και της συνταγματικότητας.
    • Προστασία της υγείας και της αξιοπρέπειας των στελεχών.
    • Διαφάνεια, ίση μεταχείριση και αποτροπή καταχρηστικών πρακτικών.
    • Εξορθολογισμός του έργου των υγειονομικών επιτροπών.
    • Αποφυγή περιττών ιατρικών πράξεων και διοικητικών επιβαρύνσεων.

  • 23 Νοεμβρίου 2025, 23:12 | Χρήστος

    Ανάγκη μεταβατικής ρύθμισης και αποκατάστασης ίσης μεταχείρισης για τους ήδη εκλεγμένους στρατιωτικούς σε ΟΤΑ
    Με το άρθρο 106 παρ. 1(δ) του Σχεδίου Νόμου προβλέπεται ότι οι αξιωματικοί και μόνιμοι υπαξιωματικοί απαγορεύεται να κατέχουν θέση σε οργανισμούς τοπικής αυτοδιοίκησης α΄ και β΄ βαθμού. Η ρύθμιση αυτή δημιουργεί σοβαρά ζητήματα αναδρομικής εφαρμογής, αλλά και ανισότητας σε σχέση με άλλους ένστολους κλάδους.
    1. Ανισότητα σε σχέση με Αστυνομία, Πυροσβεστικό και Λιμενικό
    Σήμερα, σύμφωνα με το ισχύον πλαίσιο:
    Αστυνομικοί,
    Πυροσβέστες,
    και Λιμενικοί
    μπορούν να θέτουν υποψηφιότητα και να εκλέγονται σε ΟΤΑ, υπό συγκεκριμένους περιορισμούς.
    Αντίθετα, με το παρόν σχέδιο νόμου, οι στρατιωτικοί αποκλείονται πλήρως, χωρίς τεκμηρίωση για ποιο λόγο ο αποκλεισμός αυτός πρέπει να αφορά μόνο τις Ένοπλες Δυνάμεις και όχι και τα υπόλοιπα Σώματα Ασφαλείας, τα οποία επίσης έχουν πειθαρχία, ιεραρχία και επιχειρησιακή ευθύνη.
    Η άνιση αυτή μεταχείριση δεν βασίζεται σε σαφή υπηρεσιακή ανάγκη ούτε σε αντικειμενικό κριτήριο, και γι’ αυτό χρειάζεται ιδιαίτερη προσοχή.
    2. Διαφορετικό καθεστώς για αξιωματικούς και υπαξιωματικούς – Τι ίσχυε μέχρι σήμερα
    Το υφιστάμενο πλαίσιο δεν επέτρεπε την εκλογή στρατιωτικών αξιωματικών σε ΟΤΑ, λόγω της φύσης των καθηκόντων και της άσκησης διοικητικής εξουσίας.
    Όμως:
    ➤ Για τους υπαξιωματικούς και τους ανθυπασπιστές, η συμμετοχή σε ΟΤΑ επιτρεπόταν ρητά επί πολλά έτη.
    Πολλά στελέχη αυτών των βαθμών έχουν εκλεγεί απολύτως νόμιμα, υπηρετώντας τις τοπικές κοινωνίες χωρίς κανένα υπηρεσιακό ή επιχειρησιακό πρόβλημα.
    Η καθολική απαγόρευση όλων των βαθμών, χωρίς διάκριση, δεν αντανακλά το προϋπάρχον καθεστώς και ανατρέπει ένα πλαίσιο που λειτούργησε χωρίς δυσλειτουργίες.
    3. Η έλλειψη μεταβατικής διάταξης θίγει όσους έχουν ήδη εκλεγεί
    Το σχέδιο νόμου δεν προβλέπει μεταβατική ρύθμιση για τα στελέχη των Ενόπλων Δυνάμεων που:
    ήδη είναι εκλεγμένα σε ΟΤΑ,
    εξελέγησαν υπό το προηγούμενο καθεστώς,
    και έχουν θεμελιωμένο δικαίωμα να ολοκληρώσουν τη θητεία τους.
    Η άμεση εφαρμογή της απαγόρευσης στους ήδη υπηρετούντες αιρετούς έρχεται σε αντίθεση με:
    την αρχή της μη αναδρομικότητας,
    την προστατευόμενη εμπιστοσύνη του πολίτη,
    και τη λαϊκή βούληση που εξέλεξε τα πρόσωπα αυτά.
    4. Προτεινόμενη μεταβατική διάταξη
    Για να αντιμετωπιστούν τα παραπάνω ζητήματα και να διασφαλιστεί η ίση μεταχείριση και ο σεβασμός στη δημοκρατική νομιμότητα, προτείνεται η ακόλουθη διάταξη:
    «Η απαγόρευση της παρ. 1(δ) του άρθρου 106 δεν καταλαμβάνει τους ανθυπασπιστές και υπαξιωματικούς που κατά την ημερομηνία έναρξης ισχύος του παρόντος νόμου κατέχουν ήδη αιρετή θέση σε οργανισμούς τοπικής αυτοδιοίκησης α΄ ή β΄ βαθμού. Οι ως άνω δύνανται να ολοκληρώσουν την τρέχουσα θητεία τους.»
    Η ρύθμιση αυτή εξασφαλίζει:
    σεβασμό στη δημοκρατική επιλογή των πολιτών,
    συνέχιση της ομαλής λειτουργίας των ΟΤΑ,
    αποφυγή διακριτικής μεταχείρισης έναντι άλλων ένστολων Σωμάτων,
    και διατήρηση της θεσμικής ισορροπίας.
    Συμπέρασμα
    Δεν αμφισβητείται το δικαίωμα του νομοθέτη να ρυθμίζει τους περιορισμούς πολιτικής συμμετοχής των στρατιωτικών. Ωστόσο, είναι αναγκαίο να:
    υπάρχει ίση μεταχείριση με τα υπόλοιπα ένστολα Σώματα,
    γίνεται διάκριση μεταξύ αξιωματικών και υπαξιωματικών/ανθυπασπιστών, όπως ίσχυε πάντοτε,
    και να προστατεύονται όσοι ήδη έχουν εκλεγεί, ώστε να μην παραβιάζεται η αρχή της δικαιολογημένης εμπιστοσύνης και της δημοκρατικής εκπροσώπησης.
    Παρακαλείται το Υπουργείο να εξετάσει σοβαρά την ανάγκη προσθήκης της προτεινόμενης μεταβατικής διάταξης.

  • 23 Νοεμβρίου 2025, 22:08 | Μακης

    Βλέπω ένα νομοσχέδιο έκτρωμα, το οποίο αδικεί στο μέγιστο βαθμό εμένα και την σχολή μου. Είμαι απόφοιτος της ΣΤΥΑ και με 20 χρόνια υπηρεσίας, βλέπω ότι η κυβέρνηση, το κράτος και η πολιτεία, με αυτό το νομοσχέδιο με υποβαθμίζει και με μειώνει ως άνθρωπο, εμένα και όλους τους συναδέλφους μου από την ΣΤΥΑ.
    Μας καθηλώνεται στους ίδιους βαθμούς με ταβάνι στο μισθολογικό που δεν αντιστοιχεί στα σημερινά δεδομένα, παραπληροφορείτε τον κόσμο για αυξήσεις που δεν ισχύει για ΌΛΕΣ τις ένοπλες δυνάμεις αλλά μόνο για ορισμένους. Στο νομοσχέδιο αναφέρεται »νέους» βαθμούς χωρίς να υπάρχει αντίστοιχη πληροφόρηση, λες και όλοι θα γίνουμε ανθυπασπιστές διοίκησης, επιτελείου, ΓΕΕΘΑ. Το αντίκρισμα θα είναι και σε όλο το μισθολογικό-συντάξεις-μερίσματα. Άρα λιγότερες απολαβές. Βλέπω αρκετούς συναδέλφους αξιωματικούς να χειροκροτούν το νομοσχέδιο, λες και αυτοί είναι όλοι επαγγελματίες και οι υπαξιωματικοί είναι όλοι κακοί επαγγελματίες. Ίσως ξεχνούν ότι σε συνεργασία μαζί τους φέραμε σε πέρας αποστολές, πολλές φορές μέχρι να βγουν από το καβούκι τους ως νεοφερμένοι, τους εντάξαμε, τους βοηθήσαμε να πατήσουν στα ποδιά τους και πόσες φορές τους ανοίξαμε τα μάτια και τους ξελασπώσαμε.
    Σε μία μέρα τελειώσατε τα ΤΕΙ και η πολιτεία και το κράτος έδωσε την δυνατότητα για αναβάθμιση του πτυχίου τους. Για την ΣΤΥΑ πάλι τίποτα το σπουδαίο, την κάναμε τρία χρόνια ως αναβάθμιση και καλά, αλλά επί της ουσίας τίποτα πάλι. Θέλουμε αναγνώριση της Σχολής μας και του πτυχίου μας! Να έχει και ο απόφοιτος ΑΣΣΥ πόρτες ανοιχτές και ευκαιρίες σε μεταπτυχιακά και εξέλιξη. Δίνετε δικαίωμα σε αξιωματικούς Πληροφορικής για εργασία στον ιδιωτικό τομέα και οι υπαξιωματικοί τίποτα. ΚΑΤΑΦΟΡΗ ΑΔΙΚΙΑ ΚΑΙ ΡΑΤΣΙΣΜΟΣ!
    Αναγνωρίζεται τους εκπαιδευτές και κυρίως τις ώρες διδασκαλίας αλλά στο στράτευμα, αυτός που είναι και εκπαιδευτής στην θεωρία στις μονάδες, δεν πληρώνεται έξτρα, δεν αναγνωρίζονται οι ώρες διδασκαλίας άρα και η εργασία του. Μας κόβεται την εξέλιξη στους βαθμούς ως τιμωρία σε τι?
    Επειδή εργασιακά αναβαθμιζόμαστε και προχωράμε σε θέσεις ευθύνης και σε βαθμούς αξιωματικών?
    Ποιό θα είναι το κίνητρο τους στάσιμους εξ ΑΣΣΥ εν τέλει??? Ο φόβος της έκθεσης από έναν διοικητή? Μειώνεται το αίσθημα ευθύνης και οι φιλοδοξίες.
    ΑΜΕΣΗ ΑΠΟΣΥΡΣΗ ΤΟ ΠΑΡΑΡΤΗΜΑΤΟΣ Γ!
    ΕΙΝΑΙ ΑΔΙΚΟ ΜΕΤΑ ΑΠΟ ΤΟΣΑ ΧΡΟΝΙΑ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΚΑΙ ΠΡΟΣΦΟΡΑΣ ΣΤΙΣ ΕΝΟΠΛΕΣ ΔΥΝΑΜΕΙΣ ΝΑ ΜΑΣ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΖΕΤΕ ΣΑΝ ΣΚΟΥΠΙΔΙΑ!
    Οι γονείς μας έδωσαν ότι είχαν για να γράψουμε πανελλήνιες και μπούμε σε μία σχολή τότε, παλέψαμε να διαβάσουμε και να είμαστε σωστοί επαγγελματίες , εργαστήκαμε όσες ώρες χρειάστηκε για να είμαστε ετοιμοπόλεμοι, σπουδάσαμε με χρήματα από την τσέπη μας για να πάρουμε ένα πτυχίο σε κάποιο πανεπιστήμιο, κάποιοι συνάδελφοι προχώρησαν σε μεταπτυχιακά από την τσέπη τους και κάναμε τα στραβά μάτια τόσα χρόνια όταν αποκλειστήκαμε από ανοιχτές πόρτες που ήταν για άλλους! Δεν μας χαρίστηκε τίποτα!
    ΑΠΟΣΥΡΣΗ ΤΟΥ ΝΟΜΟΣΧΕΔΙΟΥ ΚΑΙ ΚΥΡΙΩΣ ΤΟΥ ΠΑΡΑΡΤΗΜΑΤΟΣ Γ

  • 23 Νοεμβρίου 2025, 22:53 | Αθανάσιος

    Άρθρο 111
    Μεταβατικές Διατάξεις
    Παραγραφος 3 δεν είναι συνταγματική διότι οι διοικητικές πράξεις (όπως οι κρίσεις υγειονομικής ικανότητας ) που δημοσιεύονται σε ΦΕΚ είναι ΟΡΙΣΤΙΚΕΣ και ΠΑΡΑΓΟΥΝ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ
    Σύμφωνα με το άρθρο 77 του Συντάγματος και τη διοικητική νομολογία του ΣτΕ:
    “Ο νόμος δεν έχει αναδρομική ισχύ σε δυσμενέστερα θέματα, αν δεν το ορίζει ρητά και ειδικά.”
    Το υπό διαβούλευση νομοσχέδιο:
    δεν περιέχει πουθενά ρήτρα αναδρομικής κατάργησης κρίσεων που έχουν δημοσιευθεί σε ΦΕΚ.
    Άρα τα παλιά ΦΕΚ παραμένουν σε πλήρη ισχύ.
    Δεν θίγονται από την κατάργηση του 1400/73 Οι υγειονομικές κρίσεις είναι ΑΤΟΜΙΚΕΣ ΠΡΑΞΕΙΣ και όχι κανονιστικές.
    Οι ατομικές διοικητικές πράξεις (όπως η κρίση “Ανίκανος για ενεργό – Ικανός για ελαφρά”) που δημοσιεύονται σε ΦΕΚ:
    δημιουργούν δικαίωμα, είναι οριστικέςδεν τροποποιούνται λόγω αλλαγής νόμου. Αλλάζουν ΜΟΝΟ αν υπάρχει νέο ιατρικό στοιχείο
    ΣτΕ 417/2019, 1972/2017, 2500/2013:
    Οι ατομικές διοικητικές πράξεις δεν ανακαλούνται αναδρομικά αν παράγουν δικαιώματα.
    Η κατάργηση του 1400/73 δεν ακυρώνει τα ΦΕΚ που εκδόθηκαν βάσει αυτού.
    Τα ΦΕΚ είναι ανεξάρτητες διοικητικές πράξεις και συνεχίζουν να ισχύουν μέχρι:
    να αποστρατευτείς, ή να υπάρξει νέο (και σοβαρό) ιατρικό στοιχείο από εσένα.
    Κανείς δεν μπορεί να τα ανακαλέσει επειδή αλλάζει ο νόμος.

  • 23 Νοεμβρίου 2025, 22:57 | Ορκωτός

    Από αναρτηθέντα στοιχεία συμβάσεων για αναδιατύπωση οικονομικών καταστάσεων 5 Ταμείων των ΕΔ (ΑΔΑΜ 25SYMV017276547, 25SYMV017236526, 25SYMV017217774, 25SYMV017073882, 25SYMV016876529) ζητήθηκε 5×11.000,00=55.000 ευρώ πλέον ΦΠΑ, κόστος το οποίο ειδικά για τα 3 από τα 5 Ταμεία περιορισμένης δραστηριότητας κρίνεται ως υπερβολικό, επιβαρύνοντας τους μετόχους και μερισματούχους τους. Υπάρχουν συνάδελφοι του Οικονομικού Σώματος που θα αναλάμβαναν την υπόψη εργασία δωρεάν ή με ελάχιστη ενδεικτική αμοιβή. Προκειμένου, όμως, να είναι σε θέση να προσφέρουν τις υπηρεσίες τους βάσει της επιστημονικής τους κατάρτισης θα πρέπει να τους επιτραπεί. Η επαναδιατύπωση της της περ. α) της παρ. 2 του άρθρου 106 προκειμένου να επιτρέπεται σε όλους τους Αξκούς της ΣΣΑΣ να ασκούν το έργο του επιστημονικού τους αντικειμένου ιδιωτικά, κρίνεται επιβεβλημένη στο πλαίσιο της ίσης μεταχείρισης.

  • 23 Νοεμβρίου 2025, 22:32 | Βλαχόπουλος Κωνσταντίνος

    Το ισχύον θεσμικό πλαίσιο της χώρας προστατεύει πρόσωπα με σοβαρά και μη αναστρέψιμα νοσήματα από διακριτικές ή δυσμενείς πρακτικές που συνδέονται με την ασθένειά τους.

  • 23 Νοεμβρίου 2025, 21:59 | Ευαγγελος

    Άρθρο 111
    Μεταβατικές Διατάξεις
    Παραγραφος 3 δεν είναι συνταγματική διότι οι διοικητικές πράξεις (όπως οι κρίσεις υγειονομικής ικανότητας ) που δημοσιεύονται σε ΦΕΚ είναι ΟΡΙΣΤΙΚΕΣ και ΠΑΡΑΓΟΥΝ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ
    Σύμφωνα με το άρθρο 77 του Συντάγματος και τη διοικητική νομολογία του ΣτΕ:
    “Ο νόμος δεν έχει αναδρομική ισχύ σε δυσμενέστερα θέματα, αν δεν το ορίζει ρητά και ειδικά.”
    Το υπό διαβούλευση νομοσχέδιο:
    δεν περιέχει πουθενά ρήτρα αναδρομικής κατάργησης κρίσεων που έχουν δημοσιευθεί σε ΦΕΚ.
    Άρα τα παλιά ΦΕΚ παραμένουν σε πλήρη ισχύ.
    Δεν θίγονται από την κατάργηση του 1400/73 Οι υγειονομικές κρίσεις είναι ΑΤΟΜΙΚΕΣ ΠΡΑΞΕΙΣ και όχι κανονιστικές.
    Οι ατομικές διοικητικές πράξεις (όπως η κρίση “Ανίκανος για ενεργό – Ικανός για ελαφρά”) που δημοσιεύονται σε ΦΕΚ:
    δημιουργούν δικαίωμα, είναι οριστικέςδεν τροποποιούνται λόγω αλλαγής νόμου. Αλλάζουν ΜΟΝΟ αν υπάρχει νέο ιατρικό στοιχείο
    ΣτΕ 417/2019, 1972/2017, 2500/2013:
    Οι ατομικές διοικητικές πράξεις δεν ανακαλούνται αναδρομικά αν παράγουν δικαιώματα.
    Η κατάργηση του 1400/73 δεν ακυρώνει τα ΦΕΚ που εκδόθηκαν βάσει αυτού.
    Τα ΦΕΚ είναι ανεξάρτητες διοικητικές πράξεις και συνεχίζουν να ισχύουν μέχρι:
    να αποστρατευτείς, ή να υπάρξει νέο (και σοβαρό) ιατρικό στοιχείο από εσένα.
    Κανείς δεν μπορεί να τα ανακαλέσει επειδή αλλάζει ο νόμος.

  • 23 Νοεμβρίου 2025, 21:37 | Χριστόδουλος

    Α. ΒΑΘΜΟΛΟΓΙΚΗ ΣΤΑΣΙΜΟΤΗΤΑ ΕΜΘ (ΣΕΙΡΕΣ 1996-2000): Η ΑΥΘΑΙΡΕΣΙΑ ΤΗΣ » «ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑΣ-ΟΡΟΣΗΜΟ»»
    Το Παράρτημα Β του Σχεδίου Νόμου θέτει το έτος 1995 ως ««ημερομηνία-ορόσημο» (cut-off date), αποκλείοντας τους Εθελοντές Μακράς Θητείας (ΕΜΘ) με έτος κατάταξης στις Ένοπλες Δυνάμεις από το 1996 μέχρι 2000 (τελευταίο έτος πρόσληψης προσωπικού με το συγκεκριμένο νομικό πλαίσιο) από την προαγωγή σε Αξιωματικούς. Η ρύθμιση αυτή είναι νομικά έωλη διότι:
    Έλλειψη Αντικειμενικού Κριτηρίου Διαφοροποίησης (Άρθρο 4 §1 Συντ.): Η ημερομηνία κατάταξης, ως αμιγώς χρονικό κριτήριο, δεν συνιστά από μόνη της αποχρώντα λόγο διαφοροποίησης, όταν δεν συνοδεύεται από ουσιώδη διαφορά στα προσόντα, την εκπαίδευση ή τα καθήκοντα (ΣτΕ 1917/2014). Η δημιουργία δύο ταχυτήτων εντός της ίδιας κατηγορίας υπαλλήλων (ΕΜΘ) παραβιάζει την αρχή της ισότητας.
    Παραβίαση της Αρχής της Αναλογικότητας (Άρθρο 25 Συντ.) – Το Τεστ των Τριών Σταδίων: Σύμφωνα με την πάγια νομολογία (ΣτΕ 2626/2018, ΟλΣτΕ 1400/2022), κάθε περιοριστικό μέτρο πρέπει να ελέγχεται σε τρία στάδια:
    α) Καταλληλότητα: Η πλήρης στέρηση της εξέλιξης δεν είναι κατάλληλο μέτρο για την επίτευξη οποιουδήποτε διοικητικού στόχου (π.χ. ιεραρχική δομή), καθώς οδηγεί σε αποδιοργάνωση και αίσθημα αδικίας.
    β) Αναγκαιότητα: Το μέτρο δεν είναι αναγκαίο, καθώς υπάρχουν ηπιότερες λύσεις (π.χ. σταδιακή εξέλιξη, μεταβατικές διατάξεις) αντί του απόλυτου αποκλεισμού.
    γ) Αυστηρή Αναλογικότητα (en strictu sensu): Η βλάβη που υφίστανται τα στελέχη (ηθική και υπηρεσιακή) είναι δυσανάλογα μεγάλη σε σχέση με το όποιο δημοσιονομικό ή οργανωτικό όφελος του Δημοσίου.
    Β. ΠΑΡΑΝΟΜΗ ΠΕΡΙΚΟΠΗ ΕΠΙΔΟΜΑΤΩΝ ΣΕ ΣΤΕΛΕΧΗ ΕΙΔΙΚΩΝ ΚΑΤΑΣΤΑΣΕΩΝ: ΕΜΜΕΣΗ ΔΙΑΚΡΙΣΗ & ΠΕΡΙΟΥΣΙΑΚΗ ΠΡΟΣΒΟΛΗ
    Ο συνδυασμός των άρθρων 79 §1 περ. β’ και 101 §6 περ. δ’ οδηγεί σε αυτόματη περικοπή του «Επιδόματος Ιδιαιτέρων Συνθηκών» για τα στελέχη Ελαφράς Υπηρεσίας/Υπηρεσίας Γραφείου. Η ρύθμιση αυτή ελέγχεται ως παράνομη για τους εξής λόγους:
    Κυκλικός Λογισμός και Παραβίαση της Ασφάλειας Δικαίου: Το νομοσχέδιο δημιουργεί έναν νομικό παραλογισμό: Το Άρθρο 101 απαγορεύει στα στελέχη Ειδικών Καταστάσεων να εκτελούν συγκεκριμένες υπηρεσίες, και εν συνεχεία το Άρθρο 79 τους περικόπτει το επίδομα επειδή ακριβώς δεν εκτελούν τις υπηρεσίες που τους απαγορεύτηκαν. Αυτό δεν συνιστά δικαιολογημένη ρύθμιση, αλλά τεχνητό αποκλεισμό που παραβιάζει την αρχή της ασφάλειας δικαίου.
    Έμμεση Διάκριση λόγω Αναπηρίας/Υγείας (Ν. 4443/2016 & CRPD): Σύμφωνα με το άρθρο 27 της Διεθνούς Σύμβασης για τα Δικαιώματα των Ατόμων με Αναπηρία (CRPD) και τον Ν. 4443/2016, απαγορεύεται η έμμεση διάκριση. Μια φαινομενικά ουδέτερη διάταξη (περικοπή επιδόματος βάσει καθηκόντων) καθίσταται διακριτική όταν πλήττει δυσανάλογα μια ομάδα αποκλειστικά λόγω της κατάστασης της υγείας της (ΕΔΔΑ, Navas). Η Πολιτεία οφείλει να προβαίνει σε «εύλογες προσαρμογές» (reasonable accommodation) και όχι σε αυτόματη μισθολογική τιμωρία.
    Παραβίαση Περιουσιακού Δικαιώματος (Άρθρο 1 Πρώτου Πρόσθετου Πρωτοκόλλου ΕΣΔΑ): Ο μισθός και τα παγίως καταβαλλόμενα επιδόματα συνιστούν περιουσιακό αγαθό (ΕΔΔΑ, Darby v. Sweden). Η αυθαίρετη περικοπή τους, χωρίς να εξετάζεται η πραγματική προσφορά εργασίας του στελέχους (το οποίο συνεχίζει να εργάζεται σε προσαρμοσμένη θέση), συνιστά προσβολή της περιουσίας (βλ. και Marques de Morais v. Portugal για έμμεση διάκριση σε αποδοχές).
    Παραβίαση της Αρχής της Χρηστής Διοίκησης και του Δικαιώματος Ακρόασης: Η ρύθμιση αυτή εισάγεται αιφνιδιαστικά, χωρίς να έχει προηγηθεί ουσιαστική διαβούλευση με τους θιγόμενους φορείς και χωρίς να δίνεται δυνατότητα εξατομικευμένης κρίσης για το αν η προσφερόμενη εργασία στη νέα θέση δικαιολογεί τη διατήρηση μέρους ή όλου του επιδόματος.
    ΚΑΤΟΠΙΝ ΤΩΝ ΑΝΩΤΕΡΩ ΖΗΤΟΥΜΕ:
    Την απόσυρση του ηλικιακού ορίου (cut-off date) του 1995 από το Παράρτημα Β και την ισότιμη βαθμολογική εξέλιξη των ΕΜΘ 1996-2000.
    Την τροποποίηση των άρθρων 79 και 101, ώστε να διασφαλιστεί ότι η ένταξη σε Ειδική Κατάσταση Υγείας δεν συνεπάγεται αυτόματη και οριζόντια περικοπή του Επιδόματος Ιδιαιτέρων Συνθηκών, αλλά εφαρμόζεται η αρχή της εύλογης προσαρμογής.

  • 23 Νοεμβρίου 2025, 20:11 | Γιάννης

    Το Οικονομικό Σώμα αποτελεί έναν από τους πυλώνες λειτουργίας των Ενόπλων Δυνάμεων, με υψηλό επίπεδο επιστημονικής κατάρτισης και αυξημένο εύρος καθηκόντων. Παρά ταύτα, παραμένει μια επιστημονική ειδικότητα που δεν συμπεριλαμβάνεται στις εξαιρέσεις του άρθρου 106 για την άσκηση παράλληλου ιδιωτικού έργου.
    Οι οικονομικές επιστήμες εξελίσσονται με ταχύτατο ρυθμό. Η έκθεση στον ιδιωτικό τομέα διατηρεί την επαγγελματική επάρκεια και ενισχύει τον τεχνογνωσιακό πλούτο που επιστρέφει στην Υπηρεσία. Η δυνατότητα περιορισμένης ιδιωτικής απασχόλησης ενισχύει την οικονομική σταθερότητα και συμβάλλει στη διατήρηση προσωπικού με υψηλά προσόντα. Δυστυχώς, η εξαίρεση του Οικονομικού Σώματος δεν βασίζεται σε αντικειμενικό επιστημονικό κριτήριο και δημιουργεί αίσθημα άνισης μεταχείρισης.
    Η πιθανή σύγκρουση συμφερόντων μπορεί να αντιμετωπιστεί με ελεγχόμενη διαδικασία έγκρισης και αποκλεισμό δραστηριοτήτων που σχετίζονται με προμήθειες ή στρατιωτικές συμβάσεις.

  • 23 Νοεμβρίου 2025, 19:32 | ΘΕΟΛΟΓΟΣ ΚΟΜΝΗΣ

    Η μέχρι σήμερα απαγόρευση της δυνατότητας παράλληλης εργασίας στον ελεύθερο χρόνο σε όλους τους Στρατιωτικούς (πλην απασχόλησης σε ακαδημαϊκούς τομείς), προκαλεί δυσφορία σε όσα στελέχη επιθυμούν να ασκήσουν παράλληλη εργασία για την αύξηση του εισοδήματος τους, με συνέπεια να αναγκάζονται σε αναζήτηση και εξεύρεση λύσεων με οριστική αποχώρηση από τις ΕΔ. Η παροχή της δυνατότητας εργασίας για όλους τους Στρατιωτικούς στον ιδιωτικό τομέα με αμοιβή με ενδεχόμενους συγκεκριμένους περιορισμούς όπως συμβάσεις μειωμένου ωραρίου θα εξασφαλίσει την συμπλήρωση του εισοδήματός τους και έμμεσα την παραμονή ικανών και έμπειρων στελεχών στην Υπηρεσία.

  • 23 Νοεμβρίου 2025, 19:58 | ΘΕΟΛΟΓΟΣ ΚΟΜΝΗΣ

    Πρόταση βελτίωσης διατύπωσης – Άρθρο 101 παρ. 6
    Στο υπό ψήφιση νομοσχέδιο αναγράφεται: «α) ………… εξαιρουμένων των θέσεων: “αα) Διοικητών Σχηματισμών, Συγκροτημάτων και μονάδων εκστρατείας ή Διευθυντών επιτελείων Σχηματισμών για τον ΣΞ».
    Η ορολογία «Διευθυντών επιτελείων Σχηματισμών για τον ΣΞ» δημιουργεί ερμηνευτική σύγχυση, διότι δεν είναι σαφές εάν αναφέρεται:
    (α) στον Διευθυντή του Επιτελείου, δηλαδή τον Επιτελάρχη, ή
    (β) στους Διευθυντές Επιτελικών Γραφείων που υπάγονται στο Επιτελείο του Σχηματισμού.
    Η ασάφεια αυτή οδηγεί σε διαφορετικές ερμηνείες:
    Ορισμένοι αξιωματικοί θεωρούν ότι αποκλείεται η τοποθέτηση Αξιωματικών Ειδικής Κατάστασης στη θέση Επιτελάρχη, αλλά μπορούν να υπηρετήσουν ως Βοηθοί Επιτελάρχη ή ως Διευθυντές Επιτελικών Γραφείων.
    Άλλοι θεωρούν ότι αποκλείεται η τοποθέτηση Αξιωματικών Ειδικής Κατάστασης στη θέση Διευθυντή Επιτελικού Γραφείου, αφού η διατύπωση τους περιλαμβάνει στους «Διευθυντές Επιτελείων».
    Εκτιμάται ότι ο νομοθέτης εννοεί τη δεύτερη περίπτωση, δηλαδή τους Διευθυντές Επιτελικών Γραφείων, δεδομένου ότι:
    Ο Διευθυντής Επιτελικού Γραφείου κατέχει θέση με καθήκοντα αντίστοιχα με αυτά του Διοικητή Μονάδος. Η θέση αυτή εμπεριέχει λειτουργικά χαρακτηριστικά διοίκησης, τα οποία εξομοιώνονται με θέσεις διοικητικών καθηκόντων πρώτης γραμμής. Ως εκ τούτου, κατά λογική και επιχειρησιακή συνέχεια, οι θέσεις αυτές πρέπει να εξαιρούνται από τοποθέτηση Αξιωματικών Ειδικής Κατάστασης.

    Κατόπιν των ανωτέρω για την αποφυγή παρερμηνειών και την εξασφάλιση διοικητικής ακρίβειας, προτείνεται η αντικατάσταση της φράσης με την ακόλουθη:

    Προτεινόμενη διατύπωση

    «α) ………… εξαιρουμένων των θέσεων:
    “αα) Διοικητών Σχηματισμών, Συγκροτημάτων και Μονάδων Εκστρατείας ή Διευθυντών Επιτελικών Γραφείων και άνω των Σχηματισμών για τον ΣΞ”.»

    Η τροποποιημένη διατύπωση εκτιμάται ότι αφαιρεί κάθε ασάφεια περί του εάν αφορά τον Επιτελάρχη ή τους Διευθυντές Επιτελικών Γραφείων. ευθυγραμμίζεται με τα λειτουργικά καθήκοντα των θέσεων που πραγματικά πρέπει να εξαιρεθούν, αντανακλά την πρόθεση του νομοθέτη όπως ερμηνεύεται από τα καθήκοντα και την επιχειρησιακή δομή του ΣΞ και προλαμβάνει λανθασμένες τοποθετήσεις και πιθανές μελλοντικές υπηρεσιακές προστριβές.

  • 23 Νοεμβρίου 2025, 19:45 | ΘΕΟΛΟΓΟΣ ΚΟΜΝΗΣ

    Πρόταση Τροποποίησης της Ορολογίας της Κατάστασης «Ελαφράς Υπηρεσίας» στον Στρατό Ξηράς [Μέρος Ζ΄ / Κεφάλαιο Β΄/ Άρθρο 98]

    Οι κύριες καταστάσεις των μόνιμων εν ενεργεία αξιωματικών και μόνιμων υπαξιωματικών είναι:
    α) η ενεργός υπηρεσία και
    β) οι ειδικές καταστάσεις:
    βα) Υπηρεσίας Γραφείου,
    ββ) Ελαφράς Υπηρεσίας για τον ΣΞ,
    βγ) Υπηρεσίας Ξηράς για το ΠΝ και
    βδ) Υπηρεσίας Εδάφους για την ΠΑ.

    Ο όρος «Ελαφράς Υπηρεσίας», όπως χρησιμοποιείται στον Στρατό Ξηράς, έχει πλέον εκ των πραγμάτων λάβει μια αρνητική χροιά, καθώς παραπέμπει σε πρόσωπο «υποδεέστερης» ή μειωμένης επιχειρησιακής αξίας. Η αντίληψη αυτή:

    α) Δεν υφίσταται στους λοιπούς Κλάδους των Ενόπλων Δυνάμεων, στους οποίους χρησιμοποιούνται οι ουδέτεροι και λειτουργικοί όροι Υπηρεσίας Εδάφους (ΠΑ) και Υπηρεσίας Ξηράς (ΠΝ), και

    β) Δεν αντικατοπτρίζει την πραγματικότητα των στελεχών που, χωρίς υπαιτιότητά τους και συχνά λόγω δυσίατων ή ανίατων νοσημάτων, δεν μπορούν να εκτελούν μάχιμα καθήκοντα, παραμένοντας ωστόσο απολύτως ικανά και αναγκαία για την ομαλή λειτουργία της υπηρεσίας.

    Στο ανωτέρω πλαίσιο, και με δεδομένο ότι η ορολογία των ειδικών καταστάσεων οφείλει να είναι ακριβής, ουδέτερη, σεβόμενη τα προσωπικά δεδομένα και την αξιοπρέπεια του στελέχους, συμβατή με την τυπολογία μη μάχιμων καθηκόντων προτείνεται η τροποποίηση του όρου «Ελαφράς Υπηρεσίας» για τον Στρατό Ξηράς και η αντικατάστασή του από τον ουδέτερο διοικητικό όρο:
    «Υπηρεσίας Επιτελείου (ΥΕ)». Η προτεινόμενη ορολογία: Τονίζει ότι το στέλεχος υπηρετεί σε θέσεις «μη μάχιμες», χωρίς να μειώνει την αξία ή τον επαγγελματισμό του. Αναφέρεται στη φύση των καθηκόντων και όχι σε εμπειρικούς ή αξιολογικούς χαρακτηρισμούς. Ευθυγραμμίζεται με τη λογική των όρων που χρησιμοποιούν οι άλλοι Κλάδοι. Αποφεύγει κάθε ηχητική σύνδεση με υποτιμητικούς όρους. Ενισχύει τη συνοχή, την αξιοπρέπεια και την επιχειρησιακή ταυτότητα του προσωπικού. Σε περίπτωση μη υιοθέτησης του όρου «Υπηρεσίας Επιτελείου (ΥΕ)», προτείνεται ως εναλλακτική λύση η επίσης ουδέτερη, διοικητικά ακριβής ορολογία: «Διοικητικής Υπηρεσίας (ΔΥ)» η οποία επίσης αποφεύγει αρνητικές χροιές και περιγράφει με σαφήνεια καθήκοντα μη μαχίμου χαρακτήρα.

  • 23 Νοεμβρίου 2025, 18:09 | Γιάννης

    Οι διοικητικές πράξεις (όπως οι κρίσεις υγειονομικής ικανότητας ) που δημοσιεύονται σε ΦΕΚ είναι ΟΡΙΣΤΙΚΕΣ και ΠΑΡΑΓΟΥΝ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ
    Σύμφωνα με το άρθρο 77 του Συντάγματος και τη διοικητική νομολογία του ΣτΕ:
    “Ο νόμος δεν έχει αναδρομική ισχύ σε δυσμενέστερα θέματα, αν δεν το ορίζει ρητά και ειδικά.”
    Το υπό διαβούλευση νομοσχέδιο:
    δεν περιέχει πουθενά ρήτρα αναδρομικής κατάργησης κρίσεων που έχουν δημοσιευθεί σε ΦΕΚ.
    Άρα τα παλιά ΦΕΚ παραμένουν σε πλήρη ισχύ.
    Δεν θίγονται από την κατάργηση του 1400/73 Οι υγειονομικές κρίσεις είναι ΑΤΟΜΙΚΕΣ ΠΡΑΞΕΙΣ και όχι κανονιστικές.
    Οι ατομικές διοικητικές πράξεις (όπως η κρίση “Ανίκανος για ενεργό – Ικανός για ελαφρά”) που δημοσιεύονται σε ΦΕΚ:
    δημιουργούν δικαίωμα, είναι οριστικέςδεν τροποποιούνται λόγω αλλαγής νόμου. Αλλάζουν ΜΟΝΟ αν υπάρχει νέο ιατρικό στοιχείο
    ΣτΕ 417/2019, 1972/2017, 2500/2013:
    Οι ατομικές διοικητικές πράξεις δεν ανακαλούνται αναδρομικά αν παράγουν δικαιώματα.
    Η κατάργηση του 1400/73 δεν ακυρώνει τα ΦΕΚ που εκδόθηκαν βάσει αυτού.
    Τα ΦΕΚ είναι ανεξάρτητες διοικητικές πράξεις και συνεχίζουν να ισχύουν μέχρι:
    να αποστρατευτείς, ή να υπάρξει νέο (και σοβαρό) ιατρικό στοιχείο από εσένα.
    Κανείς δεν μπορεί να τα ανακαλέσει επειδή αλλάζει ο νόμος.

  • 23 Νοεμβρίου 2025, 18:12 | Pliatsikas Konstantinos

    Η μεταβατική διάταξη υπ. Αριθμ 4 του άρθρου 111 αφορά το άρθρο 107 και όχι το άρθρο 108.

    Αυτό αποδικνύεται και από την 3η έκδοση του εν λόγω πολυνομοσχεδίου.

    Πρέπει να διορθωθεί ώστε η παράγραφος 4 του άρθρου 111 να αναφέρεται στο άρθρο 107 και όχι στο 108.

  • 23 Νοεμβρίου 2025, 18:36 | ΓΕΩΡΓΙΟΣ ΒΟΡΡΟΠΟΥΛΟΣ

    Εφόσον με το Άρθρο 106 παρ2α επεκτείνεται η δυνατότητα παράλληλης εργασίας και στους ΚΣ πληροφορικής, δεον ειναι να συμπεριληφθούν και αλλες ειδικότητες οπως Οικονομικοί, Μηχανικοί κλπ.με τις προυποθεσεις και δεσμευσεις της διάταξης.

  • 23 Νοεμβρίου 2025, 17:31 | Giorgos

    Η παροχή της δυνατότητας άσκησης ιδιωτικού έργου ή έτερης εργασίας με αμοιβή σε όλα τα στελέχη των ΕΔ (τόσο σε αποφοίτους ΟΛΩΝ των ειδικοτήτων της ΣΣΑΣ όσο και των λοιπών στελεχών των ΕΔ), θα λειτουργήσει ως ισχυρό κίνητρο,για την παραμονή τους στις ΕΔ, εξασφαλίζοντας παράλληλα την συμπλήρωση του εισοδήματός τους με την δεύτερη εργασία τους. Η μέχρι σήμερα απαγόρευση της δυνατότητας παράλληλης εργασίας στον ελεύθερο χρόνο(πλην απασχόλησης σε ακαδημαϊκούς τομείς), προκαλεί δυσφορία σε όσα στελέχη επιθυμούν να ασκήσουν παράλληλη εργασία για την αύξηση του εισοδήματος τους, με συνέπεια να αναγκάζονται σε αναζήτηση και εξεύρεση λύσεων με οριστική αποχώρηση από τις ΕΔ. Τέτοιου είδους κίνητρα μόνο θεμιτά ειναι για την εξασφάλιση της παραμονής των ικανών και έμπειρων στελεχών στην Υπηρεσία.

Σχόλια 1 2 3 4 5 … 13