Στο άρθρο 3 του Κώδικα Διοικητικής Διαδικασίας (ν. 2690/1999, Α΄ 45), περί αιτήσεων προς τη Διοίκηση, προστίθεται παρ. 5α ως εξής:
«5α. Επιτρέπεται σε φορείς του πρώτου εδαφίου του άρθρου 1 να χορηγούν πιστοποίηση σε επαγγελματίες, οι οποίοι δύνανται να βεβαιώνουν γεγονότα ή στοιχεία που είναι συναφή με την άσκηση του επαγγέλματός τους. Οι βεβαιώσεις που εκδίδουν οι επαγγελματίες που έχουν πιστοποιηθεί σύμφωνα με το πρώτο εδάφιο παράγουν πλήρη απόδειξη ενώπιον των φορέων που τους έχουν πιστοποιήσει. Οι υπάλληλοι που εκδίδουν διοικητικές πράξεις με βάση τις βεβαιώσεις του προηγούμενου εδαφίου δεν έχουν καμία ευθύνη για εγγραφές και ενδείξεις των πράξεων που οφείλονται σε σφάλματα των βεβαιώσεων. Το άρθρο 7, περί αμεροληψίας των διοικητικών οργάνων, εφαρμόζεται και για τους πιστοποιημένους επαγγελματίες. Με προεδρικό διάταγμα που εκδίδεται μετά από πρόταση του κατά περίπτωση αρμόδιου Υπουργού και του Υπουργού Εσωτερικών ορίζονται η διαδικασία και οι προϋποθέσεις για την πιστοποίηση επαγγελματιών, η χρονική της διάρκεια, οι υποχρεώσεις των πιστοποιημένων επαγγελματιών, η διαδικασία, οι κυρώσεις που επιβάλλονται σε αυτούς και τα κριτήρια επιβολής τους, οι κατηγορίες διοικητικών πράξεων που μπορούν να εκδίδονται βάσει βεβαιώσεων της παρούσας παραγράφου, τα είδη και ο αριθμός των ελέγχων επί των βεβαιώσεων αυτών, καθώς και οι προϋποθέσεις πρόσβασης στο μητρώο των πιστοποιημένων επαγγελματιών. Με όμοιο διάταγμα, ορίζονται η διαδικασία για την ανάθεση προς τον πιστοποιημένο επαγγελματία της βεβαίωσης από τον φορέα ή από τον διοικούμενο, ο τρόπος και ο υπόχρεος για την καταβολή της αμοιβής του πιστοποιημένου επαγγελματία, λαμβάνονται πρόνοιες για την αποφυγή σύγκρουσης συμφερόντων, ιδίως όταν η αμοιβή του πιστοποιημένου επαγγελματία καταβάλλεται από τον διοικούμενο, και ρυθμίζεται κάθε άλλο θέμα σχετικό με την εφαρμογή της παρούσας.».
Άρθρο 3
Θετικά στοιχεία
• Η επέκταση του θεσμού των πιστοποιημένων επαγγελματιών, αποτελεί ένα μέτρο αποσυμφόρησης δημόσιων υπηρεσιών.
• Η παραγωγή «πλήρους απόδειξης» από εκδιδόμενες βεβαιώσεις επιταχύνει τη διεκπεραίωση για αδρομερείς κατηγορίες υποθέσεων.
Σοβαρά προβλήματα
• Η ρύθμιση περιλαμβάνεται σε μία ενιαία παράγραφο, η οποία επιχειρεί να ρυθμίσει πληθώρα ετερογενών ζητημάτων. Η διατύπωση είναι εκτενής, κακοδομημένη και χαρακτηρίζεται από αοριστία και ασάφεια, γεγονός που δυσχεραίνει την κατανόηση και την εφαρμογή της.
• Σοβαρή αοριστία πεδίου εφαρμογής (παράβαση αρχής lex certa): Ούτε οι κατηγορίες επαγγελματιών, ούτε οι κατηγορίες πράξεων, ούτε τα είδη βεβαιώσεων ορίζονται στον νόμο. Όλα παραπέμπονται σε μελλοντικά ΠΔ. Η διαβούλευση γίνεται επί κενού.
• Η παρεχόμενη νομοθετική εξουσιοδότηση εμφανίζεται υπέρμετρα ευρεία και αόριστη, ενώ οι βασικές και ουσιώδεις ρυθμίσεις θα έπρεπε να περιλαμβάνονται στον ίδιο τον νόμο.
• Υπερβολικά ισχυρή αποδεικτική ισχύς χωρίς υποχρεωτικούς ελέγχους: Η «πλήρης απόδειξη» χωρίς δεσμευτικό μηχανισμό δειγματοληπτικού ελέγχου δημιουργεί σύστημα «ανεξέλεγκτης βεβαίωσης». Θα έπρεπε να προβλέπεται «μαχητό τεκμήριο ακρίβειας» με υποχρεωτικούς στοχευμένους ελέγχους βάσει κινδύνου.
• Πλήρης απαλλαγή ευθύνης υπαλλήλων: Η διατύπωση «καμία ευθύνη» για πράξεις που βασίζονται σε βεβαιώσεις δεν αφήνει περιθώριο για πρόδηλα σφάλματα. Η απαλλαγή πρέπει να ισχύει μόνο εφόσον ο υπάλληλος ελέγξει τη σαφή τυπική πληρότητα και δεν διαπίστωσε πρόδηλη ανακρίβεια.
• Αδόκιμη παραπομπή στο άρθρο 7 ΚΔΔ (αμεροληψία διοικητικών οργάνων): Το άρθρο 7 αφορά αποκλειστικά διοικητικά όργανα, όχι ιδιώτες-επαγγελματίες. Η αόριστη παραπομπή («εφαρμόζεται και για τους πιστοποιημένους επαγγελματίες») είναι νομοτεχνικά εσφαλμένη και η διατύπωσή της προκαλεί νομική ανασφάλεια. Απαιτείται αυτοτελής κανόνας αμεροληψίας.
• Κίνδυνος σύγκρουσης συμφερόντων: Όταν η αμοιβή καταβάλλεται από τον διοικούμενο, η ανεξαρτησία του επαγγελματία είναι δομικά υπονομευμένη. Δεν αρκεί γενική αναφορά σε «πρόνοιες για αποφυγή σύγκρουσης».
• Απουσία ψηφιακής ιχνηλασιμότητας: Δεν προβλέπεται κεντρικό μητρώο βεβαιώσεων, μοναδικός αριθμός, ηλεκτρονική υπογραφή ή audit trail, στοιχεία απαραίτητα για οποιοδήποτε σύστημα ελέγχου.
• Χρονική ακολουθία ΠΔ-πράξης: Δεν προκύπτει σαφώς πότε εφαρμόζεται η νέα παρ. 5α — πριν ή μετά την έκδοση του σχετικού ΠΔ. Η άμεση εφαρμογή χωρίς ΠΔ είναι πρακτικά αδύνατη.
• Υπονόμευση της τεχνογνωσίας και της επιχειρησιακής ικανότητας του Δημοσίου.
• Ασαφής κατανομή ευθυνών, γεγονός που δυσχεραίνει τον έλεγχο, τη λογοδοσία, την αποκατάσταση ζημιάς και την επιβολή κυρώσεων.
• Η ένταξή της εν λόγω διάταξης στον ΚΔΔ υποβαθμίζει τη σημασία της ρύθμισης και αποφεύγει τον κοινοβουλευτικό διάλογο που μια τέτοια επιλογή πολιτικής θα απαιτούσε αν παρουσιαζόταν αυτοτελώς.
• Παραλείπεται η υποχρέωση προσθήκης αναφοράς στη ΜΙΤΟΣ με τη διαδικασία που καταργείται, τροποποιείται ή προστίθεται, τόσο στα άρθρα όσο και στην ΑΣΥΡ, κατά παράβαση του σχετικού νομοθετικού πλαισίου (άρθρο 9 ν. 3469/2006).
Προτάσεις
• Ενίσχυση της δημόσιας διοίκησης με προσωπικό με τις κατάλληλες δεξιότητες και ανάπτυξης της διοικητικής ικανότητας των φορέων.
• Να ορισθούν στον ίδιο τον νόμο τουλάχιστον οι γενικές κατηγορίες επαγγελματιών και τα είδη πράξεων, αφήνοντας στο ΠΔ μόνο τις λεπτομέρειες εφαρμογής.
• Η «πλήρης απόδειξη» να αντικατασταθεί με «μαχητό τεκμήριο ακρίβειας» και να θεσπιστεί υποχρεωτικό ποσοστό δειγματοληπτικού ελέγχου (ελάχιστο 10%).
• Αναδιατύπωση απαλλαγής ευθύνης υπαλλήλων: απαλλαγή μόνο εφόσον ελέγχθηκε τυπική πληρότητα βεβαίωσης και δεν εντοπίστηκε πρόδηλη ανακρίβεια.
• Να απαλειφθεί η παραπομπή στο άρθρο 7 ΚΔΔ και να εισαχθεί αυτοτελής κανόνας αμεροληψίας ειδικά για τους πιστοποιημένους επαγγελματίες.
• Να προβλεφθεί ψηφιακό μητρώο βεβαιώσεων με μοναδικό αριθμό και ηλεκτρονική υπογραφή ως προϋπόθεση εφαρμογής.
• Να δημοσιοποιηθεί παράλληλα σχέδιο βασικών προδιαγραφών του ΠΔ ώστε να είναι εφικτή η ουσιαστική διαβούλευση.
• Να ορισθεί χρόνος έναρξης εφαρμογής μόνο μετά από έκδοση ΠΔ.
Άρθρο 3 – Πιστοποιημένοι Επαγγελματίες (Προσθήκη παρ. 5α στο άρθρο 3 ΚΔΔ)
Θετικά στοιχεία
• Η επέκταση του θεσμού των πιστοποιημένων επαγγελματιών, αποτελεί ένα μέτρο αποσυμφόρησης δημόσιων υπηρεσιών.
• Η παραγωγή «πλήρους απόδειξης» από εκδιδόμενες βεβαιώσεις επιταχύνει τη διεκπεραίωση για αδρομερείς κατηγορίες υποθέσεων.
Σοβαρά προβλήματα
• Η ρύθμιση περιλαμβάνεται σε μία ενιαία παράγραφο, η οποία επιχειρεί να ρυθμίσει πληθώρα ετερογενών ζητημάτων. Η διατύπωση είναι εκτενής, κακοδομημένη και χαρακτηρίζεται από αοριστία και ασάφεια, γεγονός που δυσχεραίνει την κατανόηση και την εφαρμογή της.
• Σοβαρή αοριστία πεδίου εφαρμογής (παράβαση αρχής lex certa): Ούτε οι κατηγορίες επαγγελματιών, ούτε οι κατηγορίες πράξεων, ούτε τα είδη βεβαιώσεων ορίζονται στον νόμο. Όλα παραπέμπονται σε μελλοντικά ΠΔ. Η διαβούλευση γίνεται επί κενού.
• Η παρεχόμενη νομοθετική εξουσιοδότηση εμφανίζεται υπέρμετρα ευρεία και αόριστη, ενώ οι βασικές και ουσιώδεις ρυθμίσεις θα έπρεπε να περιλαμβάνονται στον ίδιο τον νόμο.
• Υπερβολικά ισχυρή αποδεικτική ισχύς χωρίς υποχρεωτικούς ελέγχους: Η «πλήρης απόδειξη» χωρίς δεσμευτικό μηχανισμό δειγματοληπτικού ελέγχου δημιουργεί σύστημα «ανεξέλεγκτης βεβαίωσης». Θα έπρεπε να προβλέπεται «μαχητό τεκμήριο ακρίβειας» με υποχρεωτικούς στοχευμένους ελέγχους βάσει κινδύνου.
• Πλήρης απαλλαγή ευθύνης υπαλλήλων: Η διατύπωση «καμία ευθύνη» για πράξεις που βασίζονται σε βεβαιώσεις δεν αφήνει περιθώριο για πρόδηλα σφάλματα. Η απαλλαγή πρέπει να ισχύει μόνο εφόσον ο υπάλληλος ελέγξει τη σαφή τυπική πληρότητα και δεν διαπίστωσε πρόδηλη ανακρίβεια.
• Αδόκιμη παραπομπή στο άρθρο 7 ΚΔΔ (αμεροληψία διοικητικών οργάνων): Το άρθρο 7 αφορά αποκλειστικά διοικητικά όργανα, όχι ιδιώτες-επαγγελματίες. Η αόριστη παραπομπή («εφαρμόζεται και για τους πιστοποιημένους επαγγελματίες») είναι νομοτεχνικά εσφαλμένη και η διατύπωσή της προκαλεί νομική ανασφάλεια. Απαιτείται αυτοτελής κανόνας αμεροληψίας.
• Κίνδυνος σύγκρουσης συμφερόντων: Όταν η αμοιβή καταβάλλεται από τον διοικούμενο, η ανεξαρτησία του επαγγελματία είναι δομικά υπονομευμένη. Δεν αρκεί γενική αναφορά σε «πρόνοιες για αποφυγή σύγκρουσης».
• Απουσία ψηφιακής ιχνηλασιμότητας: Δεν προβλέπεται κεντρικό μητρώο βεβαιώσεων, μοναδικός αριθμός, ηλεκτρονική υπογραφή ή audit trail, στοιχεία απαραίτητα για οποιοδήποτε σύστημα ελέγχου.
• Χρονική ακολουθία ΠΔ-πράξης: Δεν προκύπτει σαφώς πότε εφαρμόζεται η νέα παρ. 5α — πριν ή μετά την έκδοση του σχετικού ΠΔ. Η άμεση εφαρμογή χωρίς ΠΔ είναι πρακτικά αδύνατη.
• Υπονόμευση της τεχνογνωσίας και της επιχειρησιακής ικανότητας του Δημοσίου.
• Ασαφής κατανομή ευθυνών, γεγονός που δυσχεραίνει τον έλεγχο, τη λογοδοσία, την αποκατάσταση ζημιάς και την επιβολή κυρώσεων.
• Η ένταξή της εν λόγω διάταξης στον ΚΔΔ υποβαθμίζει τη σημασία της ρύθμισης και αποφεύγει τον κοινοβουλευτικό διάλογο που μια τέτοια επιλογή πολιτικής θα απαιτούσε αν παρουσιαζόταν αυτοτελώς.
• Παραλείπεται η υποχρέωση προσθήκης αναφοράς στη ΜΙΤΟΣ με τη διαδικασία που καταργείται, τροποποιείται ή προστίθεται, τόσο στα άρθρα όσο και στην ΑΣΥΡ, κατά παράβαση του σχετικού νομοθετικού πλαισίου (άρθρο 9 ν. 3469/2006).
Προτάσεις
• Ενίσχυση της δημόσιας διοίκησης με προσωπικό με τις κατάλληλες δεξιότητες και ανάπτυξης της διοικητικής ικανότητας των φορέων.
• Να ορισθούν στον ίδιο τον νόμο τουλάχιστον οι γενικές κατηγορίες επαγγελματιών και τα είδη πράξεων, αφήνοντας στο ΠΔ μόνο τις λεπτομέρειες εφαρμογής.
• Η «πλήρης απόδειξη» να αντικατασταθεί με «μαχητό τεκμήριο ακρίβειας» και να θεσπιστεί υποχρεωτικό ποσοστό δειγματοληπτικού ελέγχου (ελάχιστο 10%).
• Αναδιατύπωση απαλλαγής ευθύνης υπαλλήλων: απαλλαγή μόνο εφόσον ελέγχθηκε τυπική πληρότητα βεβαίωσης και δεν εντοπίστηκε πρόδηλη ανακρίβεια.
• Να απαλειφθεί η παραπομπή στο άρθρο 7 ΚΔΔ και να εισαχθεί αυτοτελής κανόνας αμεροληψίας ειδικά για τους πιστοποιημένους επαγγελματίες.
• Να προβλεφθεί ψηφιακό μητρώο βεβαιώσεων με μοναδικό αριθμό και ηλεκτρονική υπογραφή ως προϋπόθεση εφαρμογής.
• Να δημοσιοποιηθεί παράλληλα σχέδιο βασικών προδιαγραφών του ΠΔ ώστε να είναι εφικτή η ουσιαστική διαβούλευση.
• Να ορισθεί χρόνος έναρξης εφαρμογής μόνο μετά από έκδοση ΠΔ.
Ναι μεν διευκολύνει κάποιες διαδικασίες, αλλά ενέχει την ίδια στιγμή αρκετούς κινδύνους, διότι οι μερίδα εξυπηρετούμενων εύκολα θα κάνει χρήση αυτού του άρθρου, εφ΄όσον ισχύσει, προκειμένου να παραπλανήσουν τη δημοσία υπηρεσία όσον αφορά τα δικαιολογητικά, τα οποία ενδεχομένως δεν θα διαθέτει και ως εκ τούτου δεν θα έουν κατατεθεί. Συνεπώς, όχι μόνο δεν θα παταχθεί η γραφειοκρατία ως προς αυτό το σημείο, αλλά θα συνεπάγεται και μεγαλύτερη καθυστέρηση, η οποία θα απαιτηθεί για την»θεραπεία» των όποιων ελλείψεων._
Άρθρο 3 – Πιστοποιημένοι Επαγγελματίες (Προσθήκη παρ. 5α στο άρθρο 3 ΚΔΔ)
Θετικά στοιχεία
• Η επέκταση του θεσμού των πιστοποιημένων επαγγελματιών, αποτελεί ένα μέτρο αποσυμφόρησης δημόσιων υπηρεσιών.
• Η παραγωγή «πλήρους απόδειξης» από εκδιδόμενες βεβαιώσεις επιταχύνει τη διεκπεραίωση για αδρομερείς κατηγορίες υποθέσεων.
Σοβαρά προβλήματα
• Η ρύθμιση περιλαμβάνεται σε μία ενιαία παράγραφο, η οποία επιχειρεί να ρυθμίσει πληθώρα ετερογενών ζητημάτων. Η διατύπωση είναι εκτενής, κακοδομημένη και χαρακτηρίζεται από αοριστία και ασάφεια, γεγονός που δυσχεραίνει την κατανόηση και την εφαρμογή της.
• Σοβαρή αοριστία πεδίου εφαρμογής (παράβαση αρχής lex certa): Ούτε οι κατηγορίες επαγγελματιών, ούτε οι κατηγορίες πράξεων, ούτε τα είδη βεβαιώσεων ορίζονται στον νόμο. Όλα παραπέμπονται σε μελλοντικά ΠΔ. Η διαβούλευση γίνεται επί κενού.
• Η παρεχόμενη νομοθετική εξουσιοδότηση εμφανίζεται υπέρμετρα ευρεία και αόριστη, ενώ οι βασικές και ουσιώδεις ρυθμίσεις θα έπρεπε να περιλαμβάνονται στον ίδιο τον νόμο.
• Υπερβολικά ισχυρή αποδεικτική ισχύς χωρίς υποχρεωτικούς ελέγχους: Η «πλήρης απόδειξη» χωρίς δεσμευτικό μηχανισμό δειγματοληπτικού ελέγχου δημιουργεί σύστημα «ανεξέλεγκτης βεβαίωσης». Θα έπρεπε να προβλέπεται «μαχητό τεκμήριο ακρίβειας» με υποχρεωτικούς στοχευμένους ελέγχους βάσει κινδύνου.
• Πλήρης απαλλαγή ευθύνης υπαλλήλων: Η διατύπωση «καμία ευθύνη» για πράξεις που βασίζονται σε βεβαιώσεις δεν αφήνει περιθώριο για πρόδηλα σφάλματα. Η απαλλαγή πρέπει να ισχύει μόνο εφόσον ο υπάλληλος ελέγξει τη σαφή τυπική πληρότητα και δεν διαπίστωσε πρόδηλη ανακρίβεια.
• Αδόκιμη παραπομπή στο άρθρο 7 ΚΔΔ (αμεροληψία διοικητικών οργάνων): Το άρθρο 7 αφορά αποκλειστικά διοικητικά όργανα, όχι ιδιώτες-επαγγελματίες. Η αόριστη παραπομπή («εφαρμόζεται και για τους πιστοποιημένους επαγγελματίες») είναι νομοτεχνικά εσφαλμένη και η διατύπωσή της προκαλεί νομική ανασφάλεια. Απαιτείται αυτοτελής κανόνας αμεροληψίας.
• Κίνδυνος σύγκρουσης συμφερόντων: Όταν η αμοιβή καταβάλλεται από τον διοικούμενο, η ανεξαρτησία του επαγγελματία είναι δομικά υπονομευμένη. Δεν αρκεί γενική αναφορά σε «πρόνοιες για αποφυγή σύγκρουσης».
• Απουσία ψηφιακής ιχνηλασιμότητας: Δεν προβλέπεται κεντρικό μητρώο βεβαιώσεων, μοναδικός αριθμός, ηλεκτρονική υπογραφή ή audit trail, στοιχεία απαραίτητα για οποιοδήποτε σύστημα ελέγχου.
• Χρονική ακολουθία ΠΔ-πράξης: Δεν προκύπτει σαφώς πότε εφαρμόζεται η νέα παρ. 5α — πριν ή μετά την έκδοση του σχετικού ΠΔ. Η άμεση εφαρμογή χωρίς ΠΔ είναι πρακτικά αδύνατη.
• Υπονόμευση της τεχνογνωσίας και της επιχειρησιακής ικανότητας του Δημοσίου.
• Ασαφής κατανομή ευθυνών, γεγονός που δυσχεραίνει τον έλεγχο, τη λογοδοσία, την αποκατάσταση ζημιάς και την επιβολή κυρώσεων.
• Η ένταξή της εν λόγω διάταξης στον ΚΔΔ υποβαθμίζει τη σημασία της ρύθμισης και αποφεύγει τον κοινοβουλευτικό διάλογο που μια τέτοια επιλογή πολιτικής θα απαιτούσε αν παρουσιαζόταν αυτοτελώς.
• Παραλείπεται η υποχρέωση προσθήκης αναφοράς στη ΜΙΤΟΣ με τη διαδικασία που καταργείται, τροποποιείται ή προστίθεται, τόσο στα άρθρα όσο και στην ΑΣΥΡ, κατά παράβαση του σχετικού νομοθετικού πλαισίου (άρθρο 9 ν. 3469/2006).
Προτάσεις
• Ενίσχυση της δημόσιας διοίκησης με προσωπικό με τις κατάλληλες δεξιότητες και ανάπτυξης της διοικητικής ικανότητας των φορέων.
• Να ορισθούν στον ίδιο τον νόμο τουλάχιστον οι γενικές κατηγορίες επαγγελματιών και τα είδη πράξεων, αφήνοντας στο ΠΔ μόνο τις λεπτομέρειες εφαρμογής.
• Η «πλήρης απόδειξη» να αντικατασταθεί με «μαχητό τεκμήριο ακρίβειας» και να θεσπιστεί υποχρεωτικό ποσοστό δειγματοληπτικού ελέγχου (ελάχιστο 10%).
• Αναδιατύπωση απαλλαγής ευθύνης υπαλλήλων: απαλλαγή μόνο εφόσον ελέγχθηκε τυπική πληρότητα βεβαίωσης και δεν εντοπίστηκε πρόδηλη ανακρίβεια.
• Να απαλειφθεί η παραπομπή στο άρθρο 7 ΚΔΔ και να εισαχθεί αυτοτελής κανόνας αμεροληψίας ειδικά για τους πιστοποιημένους επαγγελματίες.
• Να προβλεφθεί ψηφιακό μητρώο βεβαιώσεων με μοναδικό αριθμό και ηλεκτρονική υπογραφή ως προϋπόθεση εφαρμογής.
• Να δημοσιοποιηθεί παράλληλα σχέδιο βασικών προδιαγραφών του ΠΔ ώστε να είναι εφικτή η ουσιαστική διαβούλευση.
• Να ορισθεί χρόνος έναρξης εφαρμογής μόνο μετά από έκδοση ΠΔ.
Το άρθρο 3 είναι προς τη σωστή κατεύθυνση της χρονικής και τοπολογικής αποσυμφόρησης των Υπηρεσιών του ευρύτερου Δημόσιου τομέα, ευχόμαστε μάλιστα μεταξύ άλλων να αποβλέπει και στη ρύθμιση της δυστοπίας των ΥΔΟΜ, που περιλαμβάνει όχι μόνον τις καθυστερήσεις αλλά και φαινόμενα όπως αυτά των ΥΔΟΜ Σιθωνίας και Ρόδου, που είδαν το φως της δημοσιότητας τον περασμένο χρόνο και τείνουν να λησμονηθούν.
1) Στο κείμενο του παρόντος Άρθρου 3/Εξουσιοδοτικής Διάταξης που προσθέτει την παράγραφο (5α) στο ν.2690/1999, μετά την πρώτη φράση της προστιθέμενης παραγράφου προτείνουμε την εξής προσθήκη: «Προκειμένου να πιστοποιηθούν επιστήμονες που η άσκηση του επαγγέλματός τους χορηγείται μετά από ειδικές εξετάσεις σε επιμελητήριο πχ ΤΕΕ, ως επαγγελματίες, πρέπει να είναι μέλη του αρμόδιου επιμελητηρίου.»
2) Στο παρόν Άρθρο 3/Εξουσιοδοτική Διάταξη προτείνουμε την προσθήκη παραγράφου ως εξής: «Στα εδάφια (ε,η,θ,ι,ια) της παρ.2/άρθρ.19/ν.4495/17 όπως έχουν τροποποιηθεί με το άρθρ.50/ν.5106/2024 και στις φράσεις: «Έναν (1) εκπρόσωπο του Υπουργείου … με ιδιότητα ΠΕ μηχανικού, με τον αναπληρωτή του αντίστοιχης ιδιότητας» η λέξη «ιδιότητας μηχανικού» αντικαθίσταται με τη λέξη «ειδικότητας μηχανικού» όπως αυτή ορίζεται και απονέμεται από το ΤΕΕ δυνάμει του άρθρ.1/ΠΔ.99/2018 (ΦΕΚ.Α/187/5-11-2018)».
Η διατύπωση στην αρχή του άρθρου θα μπορούσε να οριστεί με μεγαλύτερη σαφήνεια ως εξής: «Επιτρέπεται σε φορείς του πρώτου εδαφίου του άρθρου 1 να χορηγούν πιστοποίηση σε επαγγελματίες, οι οποίοι δύνανται να βεβαιώνουν γεγονότα ή στοιχεία που εμπίπτουν στο πεδίο άσκησης του επαγγέλματός τους».
Η κατεύθυνση του άρθρου είναι θετική, γιατί επιδιώκει επιτάχυνση διαδικασιών και αποσυμφόρηση υπηρεσιών μέσω βεβαιώσεων από πιστοποιημένους επαγγελματίες. Όμως, στην παρούσα μορφή του, δεν επιτρέπει ουσιαστική αξιολόγηση στη διαβούλευση: ο πυρήνας του θεσμού (ποιοι επαγγελματίες, για ποιες διαδικασίες/πράξεις, έλεγχοι, κυρώσεις, αμοιβές, ασυμβίβαστα) μεταφέρεται σχεδόν εξ ολοκλήρου σε μελλοντικά προεδρικά διατάγματα. Παράλληλα, προβλέπεται ιδιαίτερα ισχυρή αποδεικτική ισχύς (“πλήρης απόδειξη”) και ευρεία απαλλαγή ευθύνης των υπαλλήλων για στοιχεία που στηρίζονται στις βεβαιώσεις, κάτι που αλλάζει ουσιαστικά την ισορροπία ταχύτητας–εγγυήσεων.
Κρίσιμα ζητήματα
Αοριστία πεδίου εφαρμογής (επαγγελματικοί κλάδοι, διαδικασίες, κατηγορίες πράξεων).
Υπερβολικά ευρεία έννοια «γεγονότα ή στοιχεία συναφή με την άσκηση του επαγγέλματος» (κίνδυνος να περάσουν έμμεσα και νομικές αξιολογήσεις/κρίσεις).
“Πλήρης απόδειξη” χωρίς σαφή, υποχρεωτικό μηχανισμό δειγματοληπτικών/στοχευμένων ελέγχων.
Απόλυτη διατύπωση «καμία ευθύνη» για υπαλλήλους, χωρίς ελάχιστο έλεγχο προδήλων σφαλμάτων.
Κίνδυνος σύγκρουσης συμφερόντων όταν η ανάθεση/αμοιβή γίνεται από τον διοικούμενο, με ανεπαρκείς ειδικές δικλείδες πέραν της γενικής επίκλησης αμεροληψίας.
Προτάσεις νομοτεχνικής βελτίωσης (να μπουν στον νόμο, όχι μόνο σε ΠΔ)
Να οριστούν ρητά: (α) οι διαδικασίες/πράξεις στις οποίες εφαρμόζεται (τουλάχιστον πιλοτικά και σε χαμηλού ρίσκου αιτητικές διαδικασίες) και (β) οι κατηγορίες επαγγελματιών ή σαφή κριτήρια επιλογής τους.
Να περιοριστεί το αντικείμενο βεβαίωσης σε αντικειμενικά εξακριβώσιμα πραγματικά/τεχνικά στοιχεία, με ρητή εξαίρεση νομικών χαρακτηρισμών και ζητημάτων διακριτικής ευχέρειας.
Να αντικατασταθεί η «πλήρης απόδειξη» με μαχητό τεκμήριο ακρίβειας και υποχρεωτικό πλαίσιο ελέγχων (ελάχιστο ποσοστό δειγματοληπτικών + στοχευμένοι έλεγχοι βάσει κινδύνου).
Να αναδιατυπωθεί η απαλλαγή ευθύνης υπαλλήλων: προστασία μόνο όταν έχει ελεγχθεί η τυπική πληρότητα και η μη πρόδηλη ανακρίβεια της βεβαίωσης.
Να θεσπιστούν ειδικά ασυμβίβαστα/κανόνες αποχής, υποχρεωτική δήλωση ανεξαρτησίας και υποχρεωτική ασφάλιση επαγγελματικής ευθύνης. Αν η αμοιβή βαρύνει τον πολίτη, να προβλεφθεί διαφανές πλαίσιο (π.χ. ανώτατα όρια/τυποποίηση ή μηχανισμός ανάθεσης που μειώνει την εξάρτηση από το αποτέλεσμα).
Να προβλεφθεί ψηφιακή ιχνηλασιμότητα: μητρώο, μοναδικός αριθμός βεβαίωσης, ηλεκτρονική υποβολή/υπογραφή, audit trail.
Για ουσιαστική διαβούλευση, να δημοσιοποιηθεί παράλληλα το βασικό ρυθμιστικό πλαίσιο εφαρμογής (έστω σε παράρτημα/σχέδιο προδιαγραφών), ώστε να αξιολογηθεί πριν την ψήφιση.
είναι πολύ επικίνδυνο!
γιατί δεν αφήνεται ο ρόλος αυτός στους δικηγόρους, που ήδη έχουν προσόντα & δεν χρειάζονται ειδικά προσόντα;