ΒΙΒΛΙΟ ΠΡΩΤΟ ΣΥΓΚΡΟΤΗΣΗ ΑΥΤΟΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΚΑΙ ΑΠΟΚΕΝΤΡΩΜΕΝΗΣ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ – ΕΚΛΟΓΗ ΔΗΜΟΤΙΚΩΝ ΚΑΙ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΩΝ ΑΡΧΩΝ- ΕΚΛΟΓΙΚΕΣ ΔΑΠΑΝΕΣ ΣΥΝΔΥΑΣΜΩΝ ΚΑΙ ΥΠΟΨΗΦΙΩΝ ΣΤΙΣ ΑΥΤΟΔΙΟΙΚΗΤΙΚΕΣ ΕΚΛΟΓΕΣ ΜΕΡΟΣ Α΄ ΟΡΓΑΝΩΤΙΚΕΣ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ ΓΙΑ ΤΗ ΣΥΣΤΑΣΗ ΚΑΙ ΣΥΓΚΡΟΤΗΣΗ ΤΗΣ ΤΟΠΙΚΗΣ ΑΥΤΟΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΚΑΙ ΤΗΣ ΑΠΟΚΕΝΤΡΩΜΕΝΗΣ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ – ΔΗΜΟΤΙΚΟΤΗΤΑ (άρθρα 1-28)

ΚΕΦΑΛΑΙΟ Α΄
ΣΚΟΠΟΣ ΚΑΙ ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΟ ΜΕΡΟΥΣ Α΄

Άρθρο 1
Σκοπός
Σκοπός του Μέρους Α’ του Βιβλίου Πρώτου του Κώδικα Τοπικής Αυτοδιοίκησης είναι η αποσαφήνιση και καταγραφή:
α) της διοικητικής διαίρεσης της επικράτειας,
β) του τρόπου σύστασης και συγκρότησης της αποκεντρωμένης διοίκησης,
γ) του τρόπου σύστασης, συγκρότησης και οργάνωσης της τοπικής αυτοδιοίκησης,
δ) της έννοιας της δημοτικότητας και των προϋποθέσεων των πάσης φύσης δημοτολογικών εγγραφών και μεταβολών, με στόχο την αποτελεσματικότητα της διοίκησης.

Άρθρο 2
Αντικείμενο
Αντικείμενο του Μέρους Α’ του Βιβλίου Πρώτου του Κώδικα Τοπικής Αυτοδιοίκησης είναι:
α) η καταγραφή των αποκεντρωμένων διοικήσεων, των περιφερειών, των περιφερειακών ενοτήτων, των δήμων, των δημοτικών ενοτήτων και των δημοτικών κοινοτήτων της χώρας, καθώς και του τρόπου σύστασης και συγκρότησής τους,
β) ο καθορισμός οργανωτικών θεμάτων των δήμων και των περιφερειών, όπως οι κατηγορίες των δήμων, οι διοικητικές μεταβολές τους, οι ονομασίες και μετονομασίες δήμων και περιφερειών, καθώς και τα εδαφικά όριά τους και
γ) ο προσδιορισμός της έννοιας του δημότη, των προϋποθέσεων και της διαδικασίας κτήσης, απώλειας και μεταβολής της δημοτικότητας.

ΚΕΦΑΛΑΙΟ Β΄
ΣΥΣΤΑΣΗ ΚΑΙ ΣΥΓΚΡΟΤΗΣΗ ΑΠΟΚΕΝΤΡΩΜΕΝΗΣ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΚΑΙ ΤΟΠΙΚΗΣ ΑΥΤΟΔΙΟΙΚΗΣΗΣ

Άρθρο 3
Διοικητική διαίρεση επικράτειας
1. Με την επιφύλαξη του άρθρου 105 του Συντάγματος, περί του καθεστώτος του Αγίου Όρους, το σύνολο της Επικρατείας διαιρείται ως εξής:
α) αποκεντρωμένες διοικήσεις,
β) περιφέρειες,
γ) περιφερειακές ενότητες,
δ) δήμοι,
ε) δημοτικές ενότητες και
στ) δημοτικές κοινότητες.
2. Όπου στην κείμενη νομοθεσία αναφέρεται ο όρος «νομός», νοείται η οικεία περιφερειακή ενότητα. Κατ’ εξαίρεση:
α) ως νομός Καβάλας νοούνται οι Περιφερειακές Ενότητες Καβάλας και Θάσου,
β) ως νομός Μαγνησίας νοούνται οι Περιφερειακές Ενότητες Μαγνησίας και Σποράδων,
γ) ως νομός Κεφαλληνίας νοούνται οι Περιφερειακές Ενότητες Κεφαλληνίας και Ιθάκης,
δ) ως νομός Λέσβου νοούνται οι Περιφερειακές Ενότητες Λέσβου και Λήμνου,
ε) ως νομός Σάμου νοούνται οι Περιφερειακές Ενότητες Σάμου και Ικαρίας,
στ) ως νομός Αττικής νοείται η Περιφέρεια Αττικής,
ζ) ως νομός Κυκλάδων νοούνται οι Περιφερειακές Ενότητες Άνδρου, Τήνου, Μυκόνου, Κέας – Κύθνου, Μήλου, Θήρας, Πάρου, Νάξου και Σύρου,
η) ως νομός Δωδεκανήσου νοούνται οι Περιφερειακές Ενότητες Καλύμνου, Καρπάθου – Ηρωικής Νήσου Κάσου, Κω και Ρόδου.

Άρθρο 4
Σύσταση και συγκρότηση τοπικής αυτοδιοίκησης
1. Οι δήμοι και οι περιφέρειες της χώρας συγκροτούν την τοπική αυτοδιοίκηση, η οποία, ως έκφραση της λαϊκής κυριαρχίας, αποτελεί θεμελιώδη θεσμό του δημόσιου βίου των Ελλήνων, όπως αυτός κατοχυρώνεται στο άρθρο 102 του Συντάγματος, περί των Οργανισμών Τοπικής Αυτοδιοίκησης (Ο.Τ.Α.) και τον Ευρωπαϊκό Χάρτη Τοπικής Αυτονομίας, ο οποίος κυρώθηκε με τον ν. 1850/1989 (Α’ 144).
2. Οι δήμοι αποτελούν τους Ο.Τ.Α. α’ βαθμού.
3. Οι περιφέρειες αποτελούν τους Ο.Τ.Α. β’ βαθμού.
4. Οι δήμοι και οι περιφέρειες είναι αυτοδιοικούμενα, κατά τόπο, νομικά πρόσωπα δημοσίου δικαίου και διακρίνονται από τα αυτοδιοικούμενα, καθ’ ύλη νομικά πρόσωπα δημοσίου δικαίου.
5. Μεταξύ των δύο βαθμών τοπικής αυτοδιοίκησης δεν υφίστανται σχέσεις ελέγχου και ιεραρχίας, αλλά συνεργασίας και συναλληλίας, οι οποίες αναπτύσσονται βάσει των νόμων, του κανονιστικού πλαισίου, των κοινών συμφωνιών, καθώς και με τον συντονισμό κοινών δράσεων.
6. Οι δήμοι συστήνονται με νόμο, στον οποίο ορίζονται το όνομα και η έδρα του δήμου. Οι δήμοι συγκροτούνται από δημοτικές ενότητες. Οι δημοτικές ενότητες συγκροτούνται, κατά κανόνα, από μία ή περισσότερες δημοτικές κοινότητες. Οι δημοτικές κοινότητες συστήνονται με προεδρικό διάταγμα, σύμφωνα με το άρθρο 13, περί αναγνώρισης οικισμού ως δημοτικής κοινότητας, στο οποίο ορίζεται το όνομά τους.
7. Οι περιφέρειες συστήνονται με νόμο, στον οποίο ορίζονται το όνομα και η έδρα της περιφέρειας. Οι περιφέρειες συγκροτούνται από περιφερειακές ενότητες. Όπου έχει οριστεί έδρα περιφερειακής ενότητας, αυτή διατηρείται.
8. Οι περιφέρειες, οι περιφερειακές ενότητες, οι δήμοι, οι δημοτικές ενότητες και οι δημοτικές κοινότητες της χώρας είναι όσοι και όσες αναφέρονται, κατά την έναρξη ισχύος του παρόντος, στην υπ’ αρ. 60292/14.11.2025 απόφαση του Υπουργού Εσωτερικών «Πρωτοβάθμιοι και Δευτεροβάθμιοι Οργανισμοί Τοπικής Αυτοδιοίκησης της Χώρας» (Β’ 6293).

Άρθρο 5
Εδαφική περιφέρεια δήμων και περιφερειών
1. Κάθε δήμος έχει ενιαία εδαφική περιφέρεια. Με την επιφύλαξη του άρθρου 105 του Συντάγματος, περί του καθεστώτος του Αγίου Όρους, κάθε τμήμα της χώρας ανήκει στην εδαφική περιφέρεια ενός δήμου, όπως καθορίζεται, σύμφωνα με τις εκθέσεις των επιτροπών ορίων και τις σχετικές δικαστικές αποφάσεις, οι οποίες τηρούνται στο Υπουργείο Εσωτερικών.
2. Τα όρια της εδαφικής περιφέρειας κάθε δήμου, καθώς και αυτά των δημοτικών κοινοτήτων του, καθορίζονται σύμφωνα με τα οριζόμενα στα άρθρα 16 και 17 του παρόντος.
3. Η εδαφική περιφέρεια κάθε δήμου είναι το σύνολο της εδαφικής περιφέρειας των δημοτικών ενοτήτων που την αποτελούν. Η εδαφική περιφέρεια κάθε δημοτικής ενότητας είναι το σύνολο της εδαφικής περιφέρειας των δημοτικών κοινοτήτων που την αποτελούν. Σε περίπτωση που στη δημοτική ενότητα δεν υφίστανται δημοτικές κοινότητες, τότε η εδαφική της περιφέρεια ταυτίζεται με την εδαφική περιφέρεια του δήμου.
4. Όταν η εδαφική περιφέρεια του δήμου ή της δημοτικής κοινότητας συμπίπτει με τα φυσικά όρια του νησιού, δεν γίνεται καθορισμός ορίων σύμφωνα με την παρ. 2.
5. Σε νησιωτικές περιοχές, δήμοι θεωρούνται όμοροι, εφόσον περιλαμβάνονται στο ίδιο τοπικό σύμπλεγμα νησιών ή γειτνιάζουν μεταξύ τους ή με ηπειρωτικό δήμο.
6. Η εδαφική περιφέρεια των περιφερειών είναι το σύνολο της εδαφικής περιφέρειας των περιφερειακών ενοτήτων που την αποτελούν.
7. Η εδαφική περιφέρεια κάθε περιφερειακής ενότητας είναι το σύνολο της εδαφικής περιφέρειας των δήμων που την αποτελούν.
8. Δεν είναι δυνατή η προσφυγή στην επιτροπή ορίων του άρθρου 16, περί καθορισμού ορίων δήμων και δημοτικών κοινοτήτων και Επιτροπής Ορίων, στις περιπτώσεις των παρ. 4, 6 και 7 του παρόντος.

Άρθρο 6
Σφραγίδα και σήμα δήμων, δημοτικών κοινοτήτων και περιφερειών
1. Η σφραγίδα των δήμων είναι μελανού χρώματος και αποτελείται από τρεις (3) επάλληλους και ομόκεντρους κύκλους, από τους οποίους ο εξωτερικός έχει διάμετρο μηδέν κόμμα μηδέν τέσσερα (0,04) μέτρα. Στον εσωτερικό κύκλο τίθεται το έμβλημα της Ελληνικής Δημοκρατίας, σύμφωνα με το άρθρο 2 του ν. 48/1975 (Α’ 108), περί της Εθνικής Σημαίας της Ελλάδος. Στον δεύτερο κύκλο αναγράφεται με κεφαλαία γράμματα το όνομα του δήμου και στον εξωτερικό οι λέξεις «ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ». Ειδικά για τους Δήμους Ηρακλείου της Περιφερειακής Ενότητας Βόρειου Τομέα Αττικής και Ηρακλείου της Περιφέρειας Κρήτης, στον δεύτερο κύκλο αναγράφεται η λέξη «Αττικής» ή «Κρήτης», αντίστοιχα.
2. Η σφραγίδα των δημοτικών κοινοτήτων είναι μελανού χρώματος και αποτελείται από τρεις (3) επάλληλους και ομόκεντρους κύκλους, από τους οποίους ο εξωτερικός έχει διάμετρο μηδέν κόμμα μηδέν τέσσερα (0,04) μέτρα. Στον εσωτερικό κύκλο τίθεται το έμβλημα της Ελληνικής Δημοκρατίας, σύμφωνα με το άρθρο 2 του ν. 48/1975. Στον δεύτερο κύκλο αναγράφονται οι λέξεις «ΔΗΜΟΤΙΚΗ ΚΟΙΝΟΤΗΤΑ», ακολουθούμενες από το όνομα της δημοτικής κοινότητας και στον εξωτερικό οι λέξεις «ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ», στη συνέχεια με κεφαλαία γράμματα η λέξη «ΔΗΜΟΣ» και το όνομα του δήμου όπου ανήκουν οι δημοτικές κοινότητες.
Ειδικά για τον Δήμο Ηρακλείου της Περιφέρειας Κρήτης, στον εξωτερικό κύκλο, μετά από το όνομα του δήμου αναγράφεται η λέξη «Κρήτης».
3. Η σφραγίδα της περιφέρειας αποτελείται από τρεις (3) επάλληλους και ομόκεντρους κύκλους, από τους οποίους ο εξωτερικός έχει διάμετρο μηδέν κόμμα μηδέν τέσσερα (0,04) μέτρα. Στον εσωτερικό κύκλο τίθεται το έμβλημα της Ελληνικής Δημοκρατίας, σύμφωνα με το άρθρο 2 του ν. 48/1975, στον δεύτερο κύκλο αναγράφεται με κεφαλαία γράμματα το όνομα της περιφέρειας και στον εξωτερικό οι λέξεις «ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ».
4. Οι δήμοι και οι περιφέρειες δύνανται να κάνουν χρήση σήματος δηλωτικού της ιδιαιτερότητας του χώρου που αποτελεί τη διοικητική τους περιφέρεια. Το σήμα καθορίζεται με απόφαση του οικείου δημοτικού ή περιφερειακού συμβουλίου κατά συνεκτίμηση στοιχείων τα οποία σχετίζονται με την ιστορία, τη μυθολογία και τα τοπικά χαρακτηριστικά της περιοχής, ύστερα από σύμφωνη γνώμη του Συμβουλίου Τοπωνυμιών του άρθρου 14. Η χρήση του δηλωτικού σήματος δεν αντικαθιστά το έμβλημα της Ελληνικής Δημοκρατίας στα διοικητικά έγγραφα, φακέλους και άλλο υλικό, στο οποίο δύναται να τεθεί.

Άρθρο 7
Σύσταση και συγκρότηση αποκεντρωμένης διοίκησης
1. Οι αποκεντρωμένες διοικήσεις συγκροτούνται ως ενιαίες μονάδες για τις αποκεντρωμένες υπηρεσίες του κράτους και ασκούν γενική αποφασιστική αρμοδιότητα στις κρατικές υποθέσεις της εδαφικής τους περιφέρειας, σύμφωνα με το άρθρο 101 του Συντάγματος, περί διοικητικής αποκέντρωσης. Συστήνονται με νόμο, στον οποίο ορίζονται το όνομα, η έκταση και η έδρα τους.
2. Οι αποκεντρωμένες διοικήσεις της χώρας είναι οι εξής:
α) η Αποκεντρωμένη Διοίκηση Αττικής, η οποία εκτείνεται στα όρια της Περιφέρειας Αττικής, με έδρα την Αθήνα,
β) η Αποκεντρωμένη Διοίκηση Θεσσαλίας – Στερεάς Ελλάδας, η οποία εκτείνεται στα όρια των Περιφερειών Θεσσαλίας και Στερεάς Ελλάδας, με έδρα τη Λάρισα,
γ) η Αποκεντρωμένη Διοίκηση Ηπείρου – Δυτικής Μακεδονίας, η οποία εκτείνεται στα όρια των Περιφερειών Ηπείρου και Δυτικής Μακεδονίας, με έδρα τα Ιωάννινα,
δ) η Αποκεντρωμένη Διοίκηση Πελοποννήσου, Δυτικής Ελλάδας και Ιονίου, η οποία εκτείνεται στα όρια των Περιφερειών Πελοποννήσου, Δυτικής Ελλάδας και Ιονίου, με έδρα την Πάτρα,
ε) η Αποκεντρωμένη Διοίκηση Αιγαίου, η οποία εκτείνεται στα όρια των Περιφερειών Βορείου Αιγαίου και Νοτίου Αιγαίου, με έδρα τον Πειραιά,
στ) η Αποκεντρωμένη Διοίκηση Κρήτης, η οποία εκτείνεται στα όρια της Περιφέρειας Κρήτης, με έδρα το Ηράκλειο Κρήτης, και
ζ) η Αποκεντρωμένη Διοίκηση Μακεδονίας – Θράκης, η οποία εκτείνεται στα όρια των Περιφερειών Ανατολικής Μακεδονίας – Θράκης και Κεντρικής Μακεδονίας, με έδρα τη Θεσσαλονίκη.
3. Η σφραγίδα κάθε αποκεντρωμένης διοίκησης αποτελείται από τρεις (3) επάλληλους και ομόκεντρους κύκλους, από τους οποίους ο εξωτερικός έχει διάμετρο μηδέν κόμμα μηδέν τέσσερα (0,04) μέτρα. Στον εσωτερικό κύκλο τίθεται το έμβλημα της Ελληνικής Δημοκρατίας, σύμφωνα με το άρθρο 2 του ν. 48/1975 (Α’ 108), περί της Εθνικής Σημαίας της Ελλάδος, στον δεύτερο κύκλο αναγράφεται με κεφαλαία γράμματα το όνομα της αποκεντρωμένης διοίκησης και στον εξωτερικό οι λέξεις «ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ».

ΚΕΦΑΛΑΙΟ Γ΄
ΚΑΤΗΓΟΡΙΕΣ – ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΕΣ ΜΕΤΑΒΟΛΕΣ – ΟΝΟΜΑΣΙΕΣ – ΜΕΤΟΝΟΜΑΣΙΕΣ ΚΑΙ ΟΡΙΑ ΔΗΜΩΝ

Άρθρο 8
Κατηγορίες δήμων
1. Οι δήμοι, με βάση τον πληθυσμό τους, τα ιδιαίτερα γεωμορφολογικά χαρακτηριστικά τους, τα βασικά χαρακτηριστικά της οικονομικής δραστηριότητας εντός των ορίων τους, τον βαθμό αστικοποίησής τους και την ένταξή τους ή μη σε ευρύτερα πολεοδομικά συγκροτήματα μητροπολιτικού χαρακτήρα, διακρίνονται σε κατηγορίες σύμφωνα με το παρόν άρθρο.
2. Ορεινοί δήμοι: δήμοι για τους οποίους συντρέχουν διαζευκτικά οι παρακάτω προϋποθέσεις:
α) τουλάχιστον το πενήντα τοις εκατό (50%) των δημοτικών κοινοτήτων τους χαρακτηρίζονται ως ορεινές στο Μητρώο Δήμων, Κοινοτήτων και Οικισμών της Ελληνικής Στατιστικής Αρχής (ΕΛ.ΣΤΑΤ.) ή
β) έχουν πληθυσμό έως δεκαπέντε χιλιάδες (15.000) κατοίκους και τουλάχιστον το τριάντα πέντε τοις εκατό (35%) των δημοτικών κοινοτήτων τους χαρακτηρίζονται ως ορεινές στο Μητρώο Δήμων, Κοινοτήτων και Οικισμών της ΕΛ.ΣΤΑΤ., ή
γ) τουλάχιστον το σαράντα τοις εκατό (40%) του συνολικού πληθυσμού τους κατοικεί σε ορεινές δημοτικές κοινότητες ή
δ) έχουν πληθυσμό έως τριάντα πέντε χιλιάδες (35.000) κατοίκους, και τουλάχιστον το εβδομήντα τοις εκατό (70%) της έκτασής τους καταλαμβάνεται από δημοτικές κοινότητες που χαρακτηρίζονται ως ορεινές στο Μητρώο Δήμων, Κοινοτήτων και Οικισμών της ΕΛ.ΣΤΑΤ ή
ε) είναι μικροί ηπειρωτικοί δήμοι, σύμφωνα με την παρ. 8, και τουλάχιστον το ογδόντα τοις εκατό (80%) των δημοτικών κοινοτήτων τους χαρακτηρίζεται αθροιστικά ως ορεινές και ημιορεινές στο Μητρώο Δήμων, Κοινοτήτων και Οικισμών της ΕΛ.ΣΤΑΤ.
Στην κατηγορία ορεινών δήμων δεν περιλαμβάνονται οι δήμοι της παρ. 10.
Οι ορεινοί δήμοι διακρίνονται σε μικρούς ορεινούς δήμους, εφόσον έχουν πληθυσμό έως και δέκα χιλιάδες κατοίκους (10.000), και μεγάλους ορεινούς δήμους, εφόσον έχουν πληθυσμό μεγαλύτερο των δέκα χιλιάδων (10.000) κατοίκων.
3. Παραμεθόριοι δήμοι: Δήμοι οι οποίοι ανήκουν σε περιφερειακή ενότητα που συνορεύει εδαφικά με γειτονικό κράτος, στους οποίους περιλαμβάνονται και οι δήμοι της Περιφέρειας Βορείου Αιγαίου, οι δήμοι της Περιφερειακής Ενότητας Κέρκυρας, καθώς και οι δήμοι των Περιφερειακών Ενοτήτων Ρόδου, Καλύμνου, Κω και Καρπάθου-Ηρωικής Νήσου Κάσου και ο Δήμος Γαύδου.
4. Νησιωτικοί δήμοι: δήμοι οι οποίοι ανήκουν στις Περιφέρειες Ιονίων Νήσων, Βορείου Αιγαίου, Νοτίου Αιγαίου, στην Περιφερειακή Ενότητα Νήσων της Περιφέρειας Αττικής, καθώς και οι Δήμοι Γαύδου, Σκιάθου, Σκοπέλου, Αλοννήσου, Θάσου, Σαμοθράκης, Σκύρου και Ελαφονήσου.
Οι νησιωτικοί δήμοι διακρίνονται σε:
α) μικρούς νησιωτικούς, εφόσον έχουν πληθυσμό έως πέντε χιλιάδες (5.000) κατοίκους,
β) μεσαίους νησιωτικούς, εφόσον έχουν πληθυσμό από πέντε χιλιάδες έναν (5.001) έως δέκα χιλιάδες (10.000) κατοίκους και
γ) μεγάλους νησιωτικούς, εφόσον έχουν πληθυσμό από δέκα χιλιάδες και έναν (10.001) κατοίκους και άνω.
5. Μεγάλοι ηπειρωτικοί δήμοι: Οι ηπειρωτικοί δήμοι, καθώς και οι δήμοι της Περιφέρειας Κρήτης και της Περιφερειακής Ενότητας Ευβοίας, με πληθυσμό άνω των είκοσι πέντε χιλιάδων (25.000) κατοίκων.
6. Δήμοι πρωτεύουσες νομών: Οι δήμοι που αποτελούν πρωτεύουσα νομού, περιλαμβανομένων και των νησιωτικών νομών, ανεξαρτήτως αριθμού μονίμων κατοίκων.
7. Μεσαίοι ηπειρωτικοί δήμοι: Οι ηπειρωτικοί δήμοι, καθώς και οι δήμοι της Περιφέρειας Κρήτης και της Περιφερειακής Ενότητας Ευβοίας, με πληθυσμό άνω των δέκα χιλιάδων (10.000) και έως είκοσι πέντε χιλιάδες (25.000) κατοίκους.
8. Μικροί ηπειρωτικοί δήμοι: Οι ηπειρωτικοί δήμοι, καθώς και οι δήμοι της Περιφέρειας Κρήτης και της Περιφερειακής Ενότητας Ευβοίας, με πληθυσμό έως δέκα χιλιάδες (10.000) κατοίκους.
9. Αστικοί δήμοι: Δήμοι οι οποίοι έχουν στα όριά τους τουλάχιστον έναν (1) οικισμό με πληθυσμό άνω των είκοσι χιλιάδων (20.000) κατοίκων.
10. Δήμοι Μητροπολιτικών Κέντρων: Δήμοι οι οποίοι ανήκουν στα όρια των Περιφερειακών Ενοτήτων Βόρειου Τομέα Αθηνών, Νότιου Τομέα Αθηνών, Κεντρικού Τομέα Αθηνών, Δυτικού Τομέα Αθηνών και Πειραιώς της Περιφέρειας Αττικής, καθώς και οι δήμοι Αμπελοκήπων – Μενεμένης, Καλαμαριάς, Κορδελιού – Ευόσμου, Θεσσαλονίκης, Νεάπολης – Συκεών, Πυλαίας – Χορτιάτη, Παύλου Μελά, Θέρμης, Θερμαϊκού, Ωραιοκάστρου, Χαλκηδόνας και Δέλτα της Περιφερειακής Ενότητας Θεσσαλονίκης της Περιφέρειας Κεντρικής Μακεδονίας.
Ειδικά οι δήμοι του πρώτου εδαφίου της Περιφέρειας Αττικής αποτελούν το «Μητροπολιτικό Συγκρότημα Αθηνών» και οι δήμοι του πρώτου εδαφίου της Περιφερειακής Ενότητας Θεσσαλονίκης αποτελούν το «Μητροπολιτικό Συγκρότημα Θεσσαλονίκης».

Άρθρο 9
Μεταφορά έδρας δήμου – Ορισμός οικισμού ως ιστορικής έδρας δήμου
1. Η μεταφορά της έδρας δήμου είναι δυνατή με προεδρικό διάταγμα, το οποίο εκδίδεται με πρόταση του Υπουργού Εσωτερικών, ύστερα από απόφαση του οικείου δημοτικού συμβουλίου, η οποία λαμβάνεται με την πλειοψηφία των δύο τρίτων (2/3) του συνολικού αριθμού των μελών του.
2. Αν υπάρχει ανάγκη να μεταφερθεί η έδρα του δήμου, εξαιτίας σεισμών, κατολισθήσεων, φυσικών φαινομένων ή δημόσιας ασφαλείας, καθώς και για λόγους προστασίας της δημόσιας υγείας, ορίζεται υποχρεωτικά προσωρινά ως έδρα του δήμου άλλος οικισμός, που υπάρχει ήδη και βρίσκεται μέσα στη διοικητική περιφέρεια του δήμου, με απόφαση του Γραμματέα της οικείας αποκεντρωμένης διοίκησης, η οποία δημοσιεύεται στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως και ύστερα από αίτημα του οικείου δημοτικού συμβουλίου ή του Γενικού Γραμματέα Πολιτικής Προστασίας του Υπουργείου Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας.
3. Οικισμός είναι δυνατό να ορίζεται ως ιστορική έδρα δήμου, εφόσον συντρέχουν ιστορικοί λόγοι, με απόφαση του Υπουργού Εσωτερικών, η οποία δημοσιεύεται στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως και εκδίδεται ύστερα από σύμφωνη γνώμη του Συμβουλίου Τοπωνυμιών του άρθρου 14, περί μετονομασίας δήμων, δημοτικών κοινοτήτων, οικισμών και θέσεων, περιφερειών και περιφερειακών ενοτήτων και συμβουλίου τοπωνυμιών, και αίτημα του οικείου δημοτικού συμβουλίου.

Άρθρο 10
Προσάρτηση δημοτικής κοινότητας
1. Προσάρτηση δημοτικής κοινότητας σε όμορο δήμο είναι δυνατή με προεδρικό διάταγμα, το οποίο εκδίδεται με πρόταση του Υπουργού Εσωτερικών, εφόσον συντρέχουν σωρευτικά οι παρακάτω προϋποθέσεις:
α) το συμβούλιο της δημοτικής κοινότητας εισηγείται με απόφαση που λαμβάνεται με πλειοψηφία τεσσάρων πέμπτων (4/5) του συνόλου των μελών του ή ομόφωνα αν είναι τριμελές ή με εισήγηση του εκπροσώπου αυτής,
β) ο δήμος στον οποίο ζητείται να γίνει η προσάρτηση συναινεί, ύστερα από απόφαση του δημοτικού συμβουλίου, που λαμβάνεται με την πλειοψηφία τριών πέμπτων (3/5) του συνολικού αριθμού των μελών του,
γ) ο δήμος από τον οποίο πρόκειται να αποσχισθεί η δημοτική κοινότητα συναινεί, με απόφαση δημοτικού συμβουλίου που λαμβάνεται με την απόλυτη πλειοψηφία του συνολικού αριθμού των μελών του.
2. Δεν επιτρέπεται να προσαρτηθεί δημοτική κοινότητα σε άλλον δήμο, πριν περάσουν δέκα (10) έτη από τότε που συστήθηκε ή προσαρτήθηκε η δημοτική κοινότητα.
3. Τα έννομα αποτελέσματα της προσάρτησης επέρχονται από την επομένη της προσάρτησης αυτοδιοικητική περίοδο.

Άρθρο 11
Συνένωση δημοτικών κοινοτήτων
1. Συνένωση δημοτικής κοινότητας με όμορη δημοτική κοινότητα της ίδιας δημοτικής ενότητας είναι δυνατή, εφόσον ο συνολικός πληθυσμός της νέας δημοτικής κοινότητας είναι τουλάχιστον τριακόσιοι (300) κάτοικοι. Η συνένωση γίνεται με προεδρικό διάταγμα, το οποίο εκδίδεται με πρόταση του Υπουργού Εσωτερικών, ύστερα από απόφαση του οικείου δημοτικού συμβουλίου και των οικείων συμβουλίων ή των εκπροσώπων δημοτικών κοινοτήτων.
2. Δημοτική κοινότητα, στους εκλογικούς καταλόγους της οποίας οι εγγεγραμμένοι εκλογείς είναι λιγότεροι από σαράντα (40) κατά την 31η Δεκεμβρίου του προηγούμενου της διενέργειας των αυτοδιοικητικών εκλογών έτους, συνενώνεται υποχρεωτικά με όμορη δημοτική κοινότητα. Η συνένωση πραγματοποιείται με προεδρικό διάταγμα, το οποίο εκδίδεται με πρόταση του Υπουργού Εσωτερικών, ύστερα από απόφαση του δημοτικού συμβουλίου του οικείου δήμου, η οποία λαμβάνεται εντός αποκλειστικής προθεσμίας είκοσι (20) ημερών από την έγγραφη ενημέρωση του οικείου δήμου από το Υπουργείο Εσωτερικών. Σε περίπτωση άπρακτης παρέλευσης της προθεσμίας του δεύτερου εδαφίου, το προεδρικό διάταγμα εκδίδεται χωρίς απόφαση του οικείου δήμου.
3. Με τα προεδρικά διατάγματα του παρόντος, μετά από σύμφωνη γνώμη του Συμβουλίου Τοπωνυμιών του άρθρου 14, περί μετονομασίας δήμων, δημοτικών κοινοτήτων, οικισμών και θέσεων, περιφερειών και περιφερειακών ενοτήτων και Συμβουλίου Τοπωνυμιών, δύναται να μετονομάζεται η δημοτική κοινότητα στην οποία προσαρτάται η έτερη υπό συνένωση δημοτική κοινότητα.
4. Τα έννομα αποτελέσματα των συνενώσεων των παρ. 1 και 2 επέρχονται από την επομένη της συνένωσης αυτοδιοικητική περίοδο.

Άρθρο 12
Διαίρεση οικισμών σε δημοτικές κοινότητες
1. Διαίρεση οικισμού, ο οποίος αποτελεί έδρα δήμου σε δημοτικές κοινότητες είναι δυνατή, εφόσον έχει πληθυσμό πάνω από εκατό χιλιάδες (100.000) κατοίκους, με προεδρικό διάταγμα, το οποίο εκδίδεται μετά από πρόταση του Υπουργού Εσωτερικών, ύστερα από απόφαση του οικείου δημοτικού συμβουλίου.
2. Εφόσον οικισμός δήμου, ο οποίος έχει διαιρεθεί σε δημοτικές κοινότητες σύμφωνα με την παρ. 1, μετά από τη διενέργεια νέας απογραφής, έχει πληθυσμό μεταξύ ενενήντα και εκατό χιλιάδων κατοίκων (90.000-100.000), διατηρεί τις δημοτικές κοινότητές του. Εφόσον ο πληθυσμός του ανωτέρω οικισμού, μετά από τη διενέργεια νέας απογραφής, είναι μικρότερος από ενενήντα χιλιάδες κατοίκους (90.000), οι δημοτικές κοινότητες καταργούνται, με προεδρικό διάταγμα που εκδίδεται με πρόταση του Υπουργού Εσωτερικών.
3. Τα έννομα αποτελέσματα της διαίρεσης οικισμού ή κατάργησης δημοτικών κοινοτήτων οικισμού, σύμφωνα με τις παρ. 1 και 2, επέρχονται από την επομένη της διαίρεσης ή κατάργησης αυτοδιοικητική περίοδο.

Άρθρο 13
Αναγνώριση οικισμού ως δημοτικής κοινότητας
1. Αναγνώριση οικισμού ως δημοτικής κοινότητας είναι δυνατή, με προεδρικό διάταγμα το οποίο εκδίδεται με πρόταση του Υπουργού Εσωτερικών, ύστερα από απόφαση του δημοτικού συμβουλίου, η οποία λαμβάνεται με την απόλυτη πλειοψηφία του συνόλου των μελών του και αιτιολογείται για αναπτυξιακούς και ιστορικούς λόγους, εφόσον συντρέχουν σωρευτικά οι παρακάτω προϋποθέσεις:
α) έχει απογραφεί ως αυτοτελής οικισμός στο Μητρώο Δήμων, Κοινοτήτων και Οικισμών της Ελληνικής Στατιστικής Αρχής (ΕΛ.ΣΤΑΤ.),
β) έχει πληθυσμό τουλάχιστον τριακόσιους (300) κατοίκους,
γ) η δημοτική κοινότητα από την οποία αποσχίζεται έχει πληθυσμό τουλάχιστον τριακόσιους (300) επιπλέον κατοίκους.
2. Τα έννομα αποτελέσματα της αναγνώρισης οικισμού ως δημοτικής κοινότητας επέρχονται από την επομένη της αναγνώρισης αυτοδιοικητική περίοδο.
3. Στην περίπτωση αναγνώρισης οικισμού ως δημοτικής κοινότητας, τα όριά της καθορίζονται από την Επιτροπή Ορίων του άρθρου 16, περί καθορισμού ορίων δήμων και δημοτικών κοινοτήτων και της Επιτροπής Ορίων.

Άρθρο 14
Μετονομασία δήμων, δημοτικών κοινοτήτων, οικισμών και θέσεων, περιφερειών και περιφερειακών ενοτήτων – Συμβούλιο Τοπωνυμιών
1. H μετονομασία δήμων, δημοτικών κοινοτήτων, οικισμών και θέσεων, όπως πεδιάδα, βουνό, λίμνη, ποταμός και κάθε άλλος γεωγραφικός προσδιορισμός του χώρου, καθώς και η απόδοση της ονομασίας τους στην αγγλική γλώσσα, είναι δυνατή με προεδρικό διάταγμα, το οποίο εκδίδεται με πρόταση του Υπουργού Εσωτερικών, ύστερα από απόφαση του δημοτικού συμβουλίου ή των δημοτικών συμβουλίων, εφόσον ανήκει γεωγραφικά σε περισσότερους του ενός δήμους και σύμφωνη γνώμη του Συμβουλίου Τοπωνυμιών. Η μετονομασία αυτών επιτρέπεται για ιστορικούς λόγους, καθώς και όταν η ονομασία τους γράφεται με εσφαλμένη ορθογραφία, προκειμένου να αποκατασταθεί η ορθή γραφή τους.
2. Η μετονομασία περιφερειών και περιφερειακών ενοτήτων, για ιστορικούς λόγους, καθώς και η απόδοση της ονομασίας τους στην αγγλική, είναι δυνατή, με προεδρικό διάταγμα, το οποίο εκδίδεται με πρόταση του Υπουργού Εσωτερικών, ύστερα από απόφαση του περιφερειακού συμβουλίου και σύμφωνη γνώμη του Συμβουλίου Τοπωνυμιών.
3. Το Συμβούλιο Τοπωνυμιών αποτελείται από:
α) τον Γενικό Γραμματέα Αυτοδιοίκησης και Αποκέντρωσης του Υπουργείου Εσωτερικών ως πρόεδρο, με αναπληρωτή τον προϊστάμενο της Γενικής Διεύθυνσης Αποκέντρωσης και Τοπικής Αυτοδιοίκησης του Υπουργείου Εσωτερικών,
β) τον προϊστάμενο της Γενικής Διεύθυνσης Αποκέντρωσης και Τοπικής Αυτοδιοίκησης, με αναπληρωτή τον προϊστάμενο της Διεύθυνσης Οικονομικών Τοπικής Αυτοδιοίκησης του Υπουργείου Εσωτερικών,
γ) τον Διοικητή της Γεωγραφικής Υπηρεσίας Στρατού ή τον Διευθυντή της Υδρογραφικής Υπηρεσίας Ναυτικού, όταν συζητούνται ονομασίες νήσων ή θαλάσσιων περιοχών, με τους αναπληρωτές τους,
δ) έναν (1) καθηγητή οποιαδήποτε βαθμίδας του Τμήματος Φιλολογίας της Φιλοσοφικής Σχολής του Εθνικού και Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών, που προτείνεται μαζί με τον αναπληρωτή του από τον Κοσμήτορα της Σχολής,
ε) έναν (1) καθηγητή οποιασδήποτε βαθμίδας του Τμήματος Ιστορίας και Αρχαιολογίας της Φιλοσοφικής Σχολής του Εθνικού και Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών οποιασδήποτε βαθμίδας, που προτείνεται μαζί με τον αναπληρωτή του από τον Κοσμήτορα της Σχολής,
στ) έναν (1) υπάλληλο της Ελληνικής Στατιστικής Αρχής, που προτείνεται με τον αναπληρωτή του από τον Πρόεδρό της,
ζ) έναν (1) εκπρόσωπο της Κεντρικής Ένωσης Δήμων Ελλάδας, που προτείνεται μαζί με τον αναπληρωτή του από την Εκτελεστική Επιτροπή της,
η) έναν (1) εκπρόσωπο της Ένωσης Περιφερειών, που προτείνεται μαζί με τον αναπληρωτή του από την Εκτελεστική Επιτροπή της και,
θ) τον Προϊστάμενο της Δ1 Διεύθυνσης Οργανισμού Ηνωμένων Εθνών (Ο.Η.Ε.) και Διεθνών Ειδικευμένων Οργανισμών και Διασκέψεων του Υπουργείου Εξωτερικών ως εκπρόσωπο του Υπουργείου Εξωτερικών, με τον αναπληρωτή του, όταν συζητούνται θέματα συλλογής, επεξεργασίας, μελέτης και τυποποίησης των γεωγραφικών ονομάτων σύμφωνα με τις αρχές που έχουν τεθεί στις σχετικές αποφάσεις του Ο.Η.Ε. για τα γεωγραφικά ονόματα, καθώς και η ορθή απόδοση των ονομάτων των δήμων, περιφερειών, δημοτικών και περιφερειακών ενοτήτων, καθώς και δημοτικών κοινοτήτων στην αγγλική γλώσσα.
4. Τα θέματα προς συζήτηση εισηγείται στο Συμβούλιο ο προϊστάμενος της Διεύθυνσης Οργάνωσης και Λειτουργίας Τοπικής Αυτοδιοίκησης του Υπουργείου Εσωτερικών ή ο νόμιμος αναπληρωτής του.
Τη διοικητική υποστήριξη του Συμβουλίου παρέχει η Διεύθυνση Οργάνωσης και Λειτουργίας Τοπικής Αυτοδιοίκησης του Υπουργείου Εσωτερικών και χρέη γραμματείας του συμβουλίου εκτελούν δύο (2) υπάλληλοί της, οποιουδήποτε κλάδου και ειδικότητας.
5. Νέο αίτημα μετονομασίας είναι δυνατόν να υποβληθεί μετά από την πάροδο είκοσι (20) ετών από την προηγούμενη μετονομασία ή παροχή αρνητικής γνώμης του Συμβουλίου της παρ. 3.

Άρθρο 15
Ονομασία και μετονομασία οδών και πλατειών – Περιφερειακό Συμβούλιο Τοπωνυμιών
1.Η ονομασία και μετονομασία οδών και πλατειών γίνεται με απόφαση του δημοτικού συμβουλίου, ύστερα από γνώμη του συμβουλίου ή του εκπροσώπου της οικείας δημοτικής κοινότητας. Το θέμα μπορεί να το εισάγει στο δημοτικό συμβούλιο και η οικεία δημοτική κοινότητα, με την κατάθεση εισήγησης στο δημοτικό συμβούλιο για τη λήψη σχετικής απόφασης. Με την ίδια διαδικασία μπορεί γίνεται και η μετονομασία δημοτικών αθλητικών, πολιτιστικών εγκαταστάσεων ή αιθουσών.

2. Η απόφαση του δημοτικού συμβουλίου διαβιβάζεται στο Περιφερειακό Συμβούλιο Τοπωνυμιών για τη διατύπωση σύμφωνης γνώμης. Η διαδικασία ολοκληρώνεται με την έκδοση διαπιστωτικής απόφασης του δημάρχου, μετά από σύμφωνη γνώμη του Περιφερειακού Συμβουλίου Τοπωνυμίων.
3. Το Περιφερειακό Συμβούλιο Τοπωνυμιών συστήνεται σε επίπεδο περιφέρειας για όλη τη διάρκεια της αυτοδιοικητικής περιόδου με απόφαση του Γραμματέα της οικείας αποκεντρωμένης διοίκησης, η οποία δημοσιεύεται στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως. Το Περιφερειακό Συμβούλιο Τοπωνυμιών αποτελείται από τα εξής μέλη:
α) έναν (1) Προϊστάμενο Διεύθυνσης της αποκεντρωμένης διοίκησης ως πρόεδρο, με αναπληρωτή του προϊστάμενο άλλης Διεύθυνσης της ίδιας αποκεντρωμένης διοίκησης,
β) δύο (2) εκπροσώπους της Περιφερειακής Ένωσης Δήμων, που προτείνονται με τους αναπληρωτές τους από την Εκτελεστική Επιτροπή της και
γ) δύο (2) καθηγητές της δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης κλάδου Πανεπιστημιακής Εκπαίδευσης (ΠΕ) 02 Φιλολόγων, οι οποίοι προτείνονται, μαζί με τους αναπληρωτές τους, από τον Περιφερειακό Διευθυντή Εκπαίδευσης.
Με την ίδια απόφαση ορίζονται ο γραμματέας του Περιφερειακού Συμβουλίου Τοπωνυμιών και ο αναπληρωτής του, οι οποίοι είναι υπάλληλοι της αποκεντρωμένης διοίκησης.

Άρθρο 16
Καθορισμός ορίων δήμων και δημοτικών κοινοτήτων – Επιτροπή Ορίων
1. Τα όρια της εδαφικής περιφέρειας κάθε δήμου, καθώς και αυτά των δημοτικών κοινοτήτων του, καθορίζονται από την Επιτροπή Ορίων, η οποία συγκροτείται με απόφαση του Γραμματέα της οικείας αποκεντρωμένης διοίκησης, είτε αυτεπαγγέλτως είτε κατόπιν αιτήματος των ενδιαφερόμενων δήμων.
2. Για τον καθορισμό των ορίων λαμβάνονται υπόψη, ιδίως, η δημοτική ιδιοκτησία, η ιδιοκτησία των κατοίκων και οι ιδιαίτερες ανάγκες των κατοίκων των οικισμών.
3. Η Επιτροπή Ορίων αποτελείται από:
α) έναν (1) εκπρόσωπο του Τεχνικού Επιμελητηρίου Ελλάδας (Τ.Ε.Ε.), ο οποίος υπηρετεί σε φορέα Γενικής Κυβέρνησης, κλάδου Πανεπιστημιακής Εκπαίδευσης (ΠΕ) Μηχανικών, ειδικότητας ΠΕ Αγρονόμων Τοπογράφων Μηχανικών ή ΠΕ Μηχανικών Χωροταξίας και Πολεοδομίας, ως πρόεδρο, ο οποίος υποδεικνύεται από τον πρόεδρο του Τ.Ε.Ε. με τον αναπληρωτή του, ομοίως ειδικότητας ΠΕ Αγρονόμων Τοπογράφων Μηχανικών ή ΠΕ Μηχανικών Χωροταξίας και Πολεοδομίας,
β) έναν (1) δικηγόρο, μέλος του οικείου δικηγορικού συλλόγου, ο οποίος υποδεικνύεται από τον πρόεδρο αυτού με τον αναπληρωτή του και
γ) τους δημάρχους των ενδιαφερόμενων δήμων ή τους οριζόμενους από τους ίδιους δημοτικούς συμβούλους, ως αναπληρωτές αυτών, έναν (1) από κάθε δήμο ή στην περίπτωση καθορισμού ορίων δημοτικής κοινότητας, σύμφωνα με την παρ. 3 του άρθρου 13, περί αναγνώρισης οικισμού ως δημοτικής κοινότητας, τον δήμαρχο του δήμου ή τον οριζόμενο από αυτόν δημοτικό σύμβουλο, ως αναπληρωτή του. Αν δήμαρχος αρνείται να υποδείξει δημοτικό σύμβουλο, αυτός ορίζεται από τον Γραμματέα της οικείας αποκεντρωμένης διοίκησης.
Αν μέλη της επιτροπής απουσιάζουν ή αρνούνται να λάβουν μέρος στις εργασίες της, η επιτροπή συνέρχεται και αποφασίζει νομίμως, εφόσον έχει απαρτία, με τη συμμετοχή του προέδρου.
Οι αποφάσεις της επιτροπής λαμβάνονται κατά πλειοψηφία. Σε περίπτωση ισοψηφίας, επικρατεί η ψήφος του προέδρου.
4. Οι δήμοι δύνανται να ασκήσουν προσφυγή κατά της απόφασης της Επιτροπής Ορίων στο Τριμελές Διοικητικό Πρωτοδικείο. Η προθεσμία και η άσκηση της προσφυγής δεν αναστέλλουν την εκτέλεση της απόφασης.
5. Οι διοικητικές διαφορές ουσίας που αναφύονται κατά την εφαρμογή της νομοθεσίας που αφορά τον καθορισμό των ορίων της εδαφικής έκτασης των δήμων υπάγονται στη δικαιοδοσία των τακτικών διοικητικών δικαστηρίων.
6. Οι αποφάσεις των Επιτροπών Ορίων, καθώς και οι δικαστικές αποφάσεις του παρόντος άρθρου, τηρούνται υποχρεωτικά στο Υπουργείο Εσωτερικών, καθώς και στην οικεία αποκεντρωμένη διοίκηση.
7. Στα μέλη της Επιτροπής Ορίων χορηγούνται οδοιπορικά έξοδα και έξοδα μετακίνησης για την επιτόπια μετάβασή τους στους ενδιαφερόμενους δήμους, σύμφωνα με την υποπαρ. Δ9 της παρ. Δ’ του άρθρου 2 του ν. 4336/2015 (Α’ 94), περί του πεδίου εφαρμογής, τα οποία επιβαρύνουν τους ενδιαφερόμενους δήμους και κατανέμονται μεταξύ τους με απόφαση του Γραμματέα της αποκεντρωμένης διοίκησης.

Άρθρο 17
Νέος καθορισμός ορίων δήμων και δημοτικών κοινοτήτων
1. Δεν επιτρέπεται νέος καθορισμός των ορίων δήμων και δημοτικών κοινοτήτων, εφόσον τα όρια αυτά έχουν καθορισθεί με απόφαση της Επιτροπής Ορίων, η οποία δεν υπόκειται σε ένδικο μέσο, ή έχουν καθοριστεί με αμετάκλητη δικαστική απόφαση.
2. Κατ’ εξαίρεση επιτρέπεται νέος καθορισμός ορίων εφόσον:
α) έχει υπάρξει σημαντική μεταβολή της μορφολογίας του εδάφους από φυσικά ή τεχνικά αίτια, κατόπιν αιτήματος των ενδιαφερόμενων δήμων ή
β) έχει απολεσθεί η απόφαση της Επιτροπής Ορίων ή η σχετική δικαστική απόφαση, κατόπιν αιτήματος του Γραμματέα της οικείας αποκεντρωμένης διοίκησης ή των ενδιαφερόμενων δήμων.
Στην περίπτωση αυτή, η απώλεια της απόφασης της Επιτροπής Ορίων ή της δικαστικής απόφασης αποδεικνύεται, ιδίως, με βεβαίωση της αρμόδιας υπηρεσίας της αποκεντρωμένης διοίκησης ή της Διεύθυνσης Οικονομικών Τοπικής Αυτοδιοίκησης του Υπουργείου Εσωτερικών.

ΚΕΦΑΛΑΙΟ Δ΄
ΔΗΜΟΤΙΚΟΤΗΤΑ

Άρθρο 18
Δημοτικότητα – Αποδεικτική δύναμη δημοτολογικών εγγραφών
1. Κάθε Έλληνας πολίτης είναι δημότης ενός (1) μόνο δήμου. Δημότες ενός δήμου είναι όσοι είναι εγγεγραμμένοι στο δημοτολόγιο με ενεργή κανονική εγγραφή.
2. Τα στοιχεία του ονόματος, του επωνύμου, η οικογενειακή κατάσταση, ο τόπος, η ημερομηνία και το έτος γέννησης, καθώς και η ελληνική ιθαγένεια προκύπτουν από την τελευταία ενεργή κανονική εγγραφή στο δημοτολόγιο.
3. Επί ενεργών κανονικών εγγραφών δημοτών σε δημοτολόγια περισσότερα του ενός δήμου, επικρατεί η τελευταία χρονολογικά νόμιμη και έγκυρη κανονική εγγραφή σε δημοτολόγιο δήμου.

Άρθρο 19
Κτήση δημοτικότητας
1. Το τέκνο που γεννήθηκε σε γάμο ή σύμφωνο συμβίωσης των γονέων του είναι δημότης του δήμου, όπου είναι γραμμένος ο ένας (1) εκ των δύο (2) γονέων του. Οι γονείς υποχρεούνται να προσδιορίσουν, με αμετάκλητη δήλωσή τους, ενώπιον του ληξιάρχου του τόπου κατάρτισης της σχετικής ληξιαρχικής πράξης γέννησης, τη δημοτικότητά του. Δήλωση προσδιορισμού δημοτικότητας δύναται να προσαρτηθεί στην ψηφιακή δήλωση γέννησης της παρ. 5 του άρθρου 21Α του ν. 344/1976 (Α’ 143), περί δήλωσης γέννησης που έλαβε χώρα σε μαιευτήριο ή μαιευτική κλινική / τμήμα νοσοκομείου και δημιουργίας υποσυστήματος του Πληροφοριακού Συστήματος Μητρώου Πολιτών για τη δήλωση γέννησης. Η δήλωση αυτή υπογράφεται και από τους δύο (2) γονείς, είναι αμετάκλητη και καταχωρείται εντός της συντακτέας ληξιαρχικής πράξης γέννησης.
Η δήλωση προσδιορισμού δημοτικότητας του πρώτου τέκνου προσδιορίζει τη δημοτικότητα και των τέκνων που θα γεννηθούν ή αποκτηθούν με οποιονδήποτε τρόπο από τους ίδιους γονείς μεταγενέστερα. Αν για οποιονδήποτε λόγο δεν γίνει η παραπάνω δήλωση, το τέκνο αποκτά τη δημοτικότητα του γονέα του οποίου το επώνυμο προηγείται αλφαβητικά. Με κοινή αίτηση των γονέων στο δημοτολόγιο εγγραφής του τέκνου, επιτρέπεται, για μία (1) μόνο φορά και μέχρι την ενηλικίωση του τέκνου, δήλωση προσδιορισμού δημοτικότητας, αν αυτή δεν έχει γίνει. Σε κάθε περίπτωση, τα ανήλικα τέκνα μίας οικογένειας έχουν πάντοτε κοινή δημοτικότητα.
Αν η επιμέλεια περιέλθει ή έχει περιέλθει στον έναν (1) από τους γονείς, το τέκνο αποκτά τη δημοτικότητα του γονέα αυτού, εφόσον ο τελευταίος υποβάλει σχετική αίτηση στον δήμο εγγραφής του.
2. Το τέκνο που γεννήθηκε χωρίς γάμο ή σύμφωνο συμβίωσης των γονέων του γίνεται δημότης του δήμου όπου είναι γραμμένος ο Έλληνας γονέας. Αν στη ληξιαρχική πράξη γέννησης αποτυπώνεται γονεϊκή σχέση τέκνου με δύο (2) Έλληνες γονείς, εφαρμόζεται η παρ. 1.
3. Το τέκνο που γεννήθηκε χωρίς γάμο ή σύμφωνο συμβίωσης των γονέων του και αναγνωρίστηκε ενώ ήταν ανήλικο, δύναται να αποκτήσει, με αμετάκλητη δήλωση των γονέων του στον ληξίαρχο του τόπου καταχώρησης της δήλωσης αναγνώρισης, τη δημοτικότητα του πατέρα ή της μητέρας από τότε που έγινε η αναγνώριση. Σε περίπτωση αναγνώρισης με δικαστική απόφαση, αν η δημοτικότητα δεν καθορίζεται με αυτή, το τέκνο αποκτά εκείνη της μητέρας του.
4. Αν η επιμέλεια περιέλθει ή έχει περιέλθει στον έναν (1) από τους γονείς, το τέκνο αποκτά τη δημοτικότητα του γονέα αυτού, εφόσον ο τελευταίος υποβάλει σχετική αίτηση στον δήμο εγγραφής του.
5. Το πρόσωπο που με τη γέννησή του δεν αποκτά αλλοδαπή ιθαγένεια ή είναι άγνωστης ιθαγένειας ή είναι έκθετο, είναι δημότης του δήμου όπου γεννήθηκε ή βρέθηκε.
6. To πρόσωπο που υιοθετείται, ενώ είναι ανήλικος, αποκτά τη δημοτικότητα του θετού γονέα, αφότου υιοθετήθηκε, σύμφωνα με το Κεφάλαιο Δέκατο Τρίτο του Αστικού Κώδικα (π.δ. 456/1984, Α’ 164). Σε περίπτωση υιοθεσίας από συζύγους ή υιοθεσίας από τον ένα σύζυγο του ανήλικου τέκνου του άλλου, εφαρμόζεται και για το θετό τέκνο ανάλογα η παρ. 1.
7. Ο ενήλικος Έλληνας, που δεν είναι εγγεγραμμένος σε δημοτολόγιο και συντρέχει νόμιμη περίπτωση εγγραφής του, με αίτησή του γίνεται δημότης στον δήμο της κατοικίας του ή αρχικής δημοτικότητας των γονέων του, και αν είναι κάτοικος εξωτερικού, στον δήμο που επιθυμεί, όπου και εγγράφεται σε νέα οικογενειακή μερίδα.
8. Ο αλλοδαπός που έχει αποκτήσει την ελληνική ιθαγένεια, γίνεται δημότης στον δήμο της κατοικίας του ή αν είναι κάτοικος εξωτερικού στον δήμο που επιθυμεί. Εάν ένα μέλος της οικογένειας έχει ήδη εγγραφεί σε έναν δήμο, τα ανήλικα μέλη που αποκτούν την ελληνική ιθαγένεια μεταγενέστερα, εγγράφονται στον ίδιο δήμο με το πρώτο μέλος.

Άρθρο 20
Απώλεια δημοτικότητας
Η απώλεια της δημοτικότητας επέρχεται αυτοδίκαια ανεξαρτήτως του χρόνου που συντελείται η σχετική διαγραφή:
α) με την απώλεια της ελληνικής ιθαγένειας,
β) με την απόκτηση νέας δημοτικότητας ή
γ) με τον θάνατο ή την κήρυξη σε αφάνεια του φυσικού προσώπου.

Άρθρο 21
Μεταδημότευση
1. Ο ενήλικος που κατοικεί σε δήμο μόνιμα επί δύο (2) έτη, τουλάχιστον, δύναται να γίνει δημότης αυτού, κατόπιν σχετικής αίτησής του. Η διετία της μόνιμης κατοικίας που απαιτείται για τη μεταδημότευση, αποδεικνύεται με τα δικαιολογητικά του άρθρου 349, περί βεβαίωσης μόνιμης κατοικίας, τα οποία ελέγχονται από τον προϊστάμενο της αρμόδιας υπηρεσίας του δήμου.
2. Δεν απαιτείται η προϋπόθεση της διετούς κατοικίας για τη μεταδημότευση:
α) του ενός των συζύγων ή συμβιούντων, για να αποκτήσει τη δημοτικότητα του άλλου,
β) των πρώην συζύγων ή συμβιούντων, λόγω λύσης του γάμου ή του συμφώνου συμβίωσης, για να αποκτήσουν τη δημοτικότητα που είχαν πριν από τον γάμο ή το σύμφωνο συμβίωσης,
γ) του ενήλικου, προκειμένου να αποκτήσει την αρχική δημοτικότητα, που είχε ο ίδιος ή οι γονείς του, για μια (1) μόνο φορά,
δ) των εν ενεργεία βουλευτών, για κτήση δημοτικότητας σε δήμο της εκλογικής τους περιφέρειας,
ε) του ανηλίκου, λόγω οικογενειακής συνένωσης, στις περιπτώσεις που δεν φέρει κοινή δημοτικότητα με μέλος της οικογένειάς του (γονείς – αδέλφια),
στ) του ανηλίκου, λόγω αλλαγής επιμέλειας,
ζ) του ανηλίκου λόγω αναγνώρισης,
η) του ανηλίκου, λόγω προσβολής πατρότητας, εάν η μητέρα έχει εγγραφή σε άλλο δήμο και
θ) των υποψηφίων δημάρχων και περιφερειαρχών, κατόπιν αίτησης που συνυποβάλλεται με τη δήλωση υποψηφιότητας για την ανάδειξη των δημοτικών και περιφερειακών αρχών, αντίστοιχα.
3. Αν ένας (1) από τους γονείς αιτείται μεταδημότευση για οποιονδήποτε λόγο, συνυποβάλει κοινή αίτηση, με τον άλλο γονέα, προσδιορισμού δημοτικότητας των ανηλίκων τέκνων τους. Αν για οποιονδήποτε λόγο δεν γίνει η παραπάνω δήλωση, τα ανήλικα τέκνα που έχουν τη δημοτικότητα αυτού που μεταδημοτεύει ακολουθούν τη νέα δημοτικότητά του, αν όμως δεν την έχουν, διατηρούν τη δημοτικότητά τους.
4. Η μεταδημότευση διενεργείται από τον δήμο υποδοχής, με αίτηση του ενδιαφερομένου, πάντοτε με πράξη του δημάρχου, εφόσον συντρέχουν οι νόμιμες προϋποθέσεις. Κατ’ εξαίρεση, η μεταδημότευση της περ. θ) της παρ. 2 διενεργείται με μόνη την υποβολή της αίτησης, η οποία διαβιβάζεται στον οικείο δήμο, προκειμένου να καταχωρηθεί στο δημοτολόγιο. Η καταχώρηση επιφέρει αυτόματη διαγραφή του μεταδημοτεύσαντος από τον δήμο προέλευσης.
5. Η πράξη του δημάρχου περί μεταδημότευσης καθίσταται εκτελεστή από την καταχώρησή της στο δημοτολόγιο και επιφέρει αυτόματη διαγραφή του μεταδημοτεύσαντος από τον δήμο προέλευσης.

Άρθρο 22
Μεταφορά σε νέα οικογενειακή μερίδα εντός του ιδίου δήμου
Μεταφορά σε νέα οικογενειακή μερίδα εντός του ιδίου δήμου, χωρίς μεταβολή δημοτικότητας, πραγματοποιείται στις εξής περιπτώσεις:
α) τέλεση γάμου ή συμφώνου συμβίωσης, αυτεπάγγελτα,
β) λύση του γάμου ή του συμφώνου συμβίωσης ως προς το συζυγικό ή συμβιούν μέλος της οικογενειακής μερίδας, αυτεπάγγελτα,
γ) ακύρωση του γάμου ή του συμφώνου συμβίωσης ως προς το συζυγικό ή συμβιούν μέλος της οικογενειακής μερίδας, αυτεπάγγελτα,
δ) απόκτηση τέκνου γεννημένου εκτός γάμου, αυτεπάγγελτα,
ε) διόρθωση φύλου, με αίτηση,
στ) ενηλικίωση, με αίτηση,
ζ) αλλαγή επιμέλειας, με αίτηση,
η) προσβολή πατρότητας, αυτεπάγγελτα,
θ) λύση υιοθεσίας, αυτεπάγγελτα και
ι) επαναπροσδιορισμός οικογενειακής μερίδας, προκειμένου να τακτοποιηθεί η οικογενειακή κατάσταση του δημότη, εάν αυτό δεν είναι εφικτό στην υφιστάμενη οικογενειακή μερίδα, με αίτηση ή αυτεπάγγελτα.

Άρθρο 23
Δημοτολόγιο
1. Δημοτολόγιο τηρείται από κάθε δήμο εντός του πληροφοριακού συστήματος «Μητρώο Πολιτών» του άρθρου 115 του ν. 4483/2017 (Α’ 107), περί της Δημιουργίας Μητρώου Πολιτών. Στο δημοτολόγιο εγγράφονται οι δημότες, κατά οικογένεια σε μερίδες, με αίτησή τους ή αυτεπάγγελτα, με ιδιαίτερο για κάθε οικογένεια αριθμό (οικογενειακή μερίδα). Κάθε μέλος μιας οικογενειακής μερίδας έχει συζυγική ή γονεϊκή σχέση με το αρχικό μέλος της μερίδας. Οι σύζυγοι ή συμβιούντες εγγράφονται σε κοινή οικογενειακή μερίδα και τα ανήλικα τέκνα εγγράφονται στην οικογενειακή μερίδα των γονέων τους.
2. Ενεργές είναι οι οικογενειακές μερίδες στις οποίες υφίσταται τουλάχιστον μία (1) ενεργής κανονική εγγραφή. Ανενεργές είναι οι οικογενειακές μερίδες στις οποίες δεν υφίσταται ενεργή κανονική εγγραφή.
3. Οι εγγραφές στο δημοτολόγιο διακρίνονται σε ενεργές και σε διαγραμμένες. Ενεργές είναι οι εγγραφές που δεν έχουν διαγραφεί για οποιαδήποτε αιτία. Διαγραμμένες είναι όσες εγγραφές διαγράφηκαν για οποιαδήποτε αιτία. Τα είδη των ενεργών εγγραφών στο δημοτολόγιο είναι:
α) η κανονική εγγραφή Έλληνα (ΚΕ) που υποδεικνύει την ελληνική ιθαγένεια και τη δημοτικότητα,
β) η ενδεικτική εγγραφή Έλληνα (ΕΕ) που υποδεικνύει ότι ο εγγεγραμμένος έχει κανονική εγγραφή σε άλλο δήμο της χώρας και
γ) η ενδεικτική εγγραφή αλλοδαπού (ΕΑ) που υποδεικνύει ότι ο εγγεγραμμένος δεν έχει την ελληνική ιθαγένεια.
4. Στο δημοτολόγιο αναγράφονται ο αριθμός της οικογενειακής μερίδας, ο αύξων αριθμός εγγραφής κάθε μέλους στην οικογενειακή μερίδα, η ιδιότητα μέλους, η ημερομηνία και το έτος εγγραφής, το επώνυμο, το κύριο όνομα, το όνομα και το επώνυμο των γονέων, η ημερομηνία, το έτος και ο τόπος γέννησης, η κατοικία, ο τρόπος, η ημερομηνία και το έτος κτήσης ή ανάκτησης της ελληνικής ιθαγένειας και της ιδιότητας του δημότη, η ημερομηνία και το έτος διαγραφής και η αιτιολογία αυτής, ο αριθμός φορολογικού μητρώου (Α.Φ.Μ.), ο αριθμός μητρώου κοινωνικής ασφάλισης (Α.Μ.Κ.Α.), τα στοιχεία γάμου και συμφώνου συμβίωσης, ο εκλογικός αριθμός, ο προσδιορισμός δημοτικότητας των ανηλίκων τέκνων και τα στοιχεία άσκησης επιμέλειας ή γονικής μέριμνας ή επιτροπείας, τα στοιχεία επικοινωνίας καθώς και κάθε άλλο στοιχείο προσωπικής και αστικής κατάστασης που προβλέπεται από τον νόμο. Για όσους γεννήθηκαν μέχρι και το έτος 2021 αναγράφονται το έτος και ο τρόπος εγγραφής στα «Μητρώα Αρρένων», εφόσον υφίστανται.
5. Οι δήμοι τηρούν φάκελο για κάθε οικογένεια με υποφακέλους για κάθε μέλος της οικογένειας, στους οποίους περιλαμβάνονται:
α) αντίγραφα ή αποσπάσματα των ληξιαρχικών πράξεων γέννησης, γάμου ή σύμφωνου συμβίωσης των συζύγων ή συμβιούντων,
β) αντίγραφα ή αποσπάσματα ληξιαρχικών πράξεων γέννησης κάθε τέκνου,
γ) αντίγραφα ή αποσπάσματα ληξιαρχικών πράξεων θανάτου των μελών της οικογένειας,
δ) πιστοποιητικά εγγραφής των αρρένων μελών της οικογένειας στα «Μητρώα Αρρένων», εφόσον έχουν εκδοθεί έως και το έτος 2021,
ε) πιστοποιητικά εγγυτέρων συγγενών,
στ) αποφάσεις κτήσης ή ανάκτησης ελληνικής ιθαγένειας,
ζ) αποφάσεις αλλαγής επωνύμου,
η) τα προσκομισθέντα δικαιολογητικά για τη διενέργεια εγγραφών, διαγραφών, μεταβολών, διορθώσεων, συμπληρώσεων ελλειπόντων στοιχείων και
θ) κάθε άλλο στοιχείο που αναφέρεται στην προσωπική και οικογενειακή κατάσταση του δημότη.
6. Οι εκλογικοί κατάλογοι των δήμων καταρτίζονται με βάση τα στοιχεία των εγγραφών και μεταβολών, που καταχωρούνται στα αντίστοιχα δημοτολόγια.
7. Σε περίπτωση σύστασης νέου δήμου ή προσάρτησης δημοτικής κοινότητας δήμου σε άλλο όμορο δήμο, καταρτίζεται νέο δημοτολόγιο, βάσει του υπάρχοντος δημοτολογίου, όπως αυτό τηρείται στο Μητρώο Πολιτών του άρθρου 115 του ν. 4483/2017.

Άρθρο 24
Τρόπος ενέργειας των εγγραφών και μεταβολών στο δημοτολόγιο
1. Κάθε εγγραφή, διαγραφή, μεταφορά από τη μια σε άλλη οικογενειακή μερίδα, προσθήκη ελλειπόντων στοιχείων, διόρθωση εσφαλμένων στοιχείων, μεταδημότευση, καθώς και κάθε άλλη μεταβολή στο δημοτολόγιο διενεργείται, εφόσον συντρέχουν οι νόμιμες προϋποθέσεις, είτε αυτεπαγγέλτως, βάσει επίσημων στοιχείων, τα οποία τηρούνται στον δήμο ή στα οποία έχει πρόσβαση ο δήμος, μέσω του πληροφοριακού συστήματος «Μητρώο Πολιτών», είτε κατόπιν αίτησης του ενδιαφερομένου, με πράξη του δημάρχου, με την επιφύλαξη του δευτέρου εδαφίου της παρ. 4 του άρθρου 21, περί μεταδημότευσης.
2. Οι πράξεις της παρ. 1 είναι άμεσα εκτελεστές και καταχωρούνται στο δημοτολόγιο με μέριμνα και ευθύνη του προϊσταμένου της αρμόδιας υπηρεσίας του δήμου. Έλεγχος ορθότητας και πληρότητας των ανωτέρω εγγραφών και μεταβολών στο πληροφοριακό σύστημα «Μητρώο Πολιτών» δύναται να πραγματοποιείται από την αρμόδια υπηρεσία του Υπουργείου Εσωτερικών.

Άρθρο 25
Πιστοποιητικά δημοτολογίου
1. Τα πιστοποιητικά δημοτολογίου είναι τυποποιημένα και ενιαία. Εκδίδονται βάσει των στοιχείων του δημοτολογίου από ενεργές κανονικές εγγραφές και απεικονίζουν την υφιστάμενη αστική κατάσταση των εγγεγραμμένων στο δημοτολόγιο. Δεν εκδίδονται πιστοποιητικά από μη ενεργές οικογενειακές μερίδες, παρά μόνο βεβαιώσεις.
2. Τα πιστοποιητικά δημοτολογίου είναι τα εξής:
α) Γέννησης,
β) ταυτοπροσωπίας,
γ) εντοπιότητας,
δ) ιθαγένειας,
ε) οικογενειακής κατάστασης,
στ) εγγυτέρων συγγενών.

ΚΕΦΑΛΑΙΟ Ε΄
ΕΞΟΥΣΙΟΔΟΤΙΚΕΣ – ΤΕΛΙΚΕΣ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ – ΜΕΤΑΒΑΤΙΚΗ ΔΙΑΤΑΞΗ ΜΕΡΟΥΣ Α΄

Άρθρο 26
Εξουσιοδοτικές διατάξεις
1. Με απόφαση του Προέδρου της Ελληνικής Στατιστικής Αρχής (ΕΛ.ΣΤΑΤ.) κυρώνονται και δημοσιεύονται στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως τα αποτελέσματα της εκάστοτε απογραφής αναφορικά με τον μόνιμο πληθυσμό των επιπέδων διοικητικής διαίρεσης της παρ. 1 του άρθρου 3, περί της διοικητικής διαίρεσης της επικράτειας.
2. Με απόφαση του Υπουργού Εσωτερικών καταγράφονται οι περιφέρειες, οι νομοί, οι περιφερειακές ενότητες, οι δήμοι, οι δημοτικές ενότητες και οι δημοτικές κοινότητες, σύμφωνα με τα άρθρα 3 και 4, καθώς και οι κατηγορίες των δήμων σύμφωνα με το άρθρο 8, περί κατηγοριών των δήμων. Η απόφαση εκδίδεται εντός δύο (2) μηνών από την κύρωση των αποτελεσμάτων της τελευταίας απογραφής, καθώς και εντός του μήνα Ιανουαρίου κάθε έτους, εφόσον κατά το προηγούμενο έτος υπάρχει διοικητική μεταβολή ή μετονομασία δήμων και δημοτικών κοινοτήτων ή ενόψει διενέργειας των αυτοδιοικητικών εκλογών.
3. Με κοινή απόφαση των Υπουργών Εσωτερικών και Ψηφιακής Διακυβέρνησης, ύστερα από γνώμη του νομικού προσώπου δημοσίου δικαίου «Ελληνικό Κτηματολόγιο», είναι δυνατή η ψηφιοποίηση των εκθέσεων των Επιτροπών Ορίων και των δικαστικών αποφάσεων των άρθρων 5, 16 και 17 για τον καθορισμό της εδαφικής περιφέρειας των δήμων και των δημοτικών κοινοτήτων, καθώς και η αποτύπωση αυτών σε ψηφιακή εφαρμογή που τηρείται στο νομικό πρόσωπο δημοσίου δικαίου «Ελληνικό Κτηματολόγιο». Με την ίδια απόφαση ορίζονται οι τεχνικές λεπτομέρειες για την υλοποίηση της ψηφιοποίησης, το είδος και ο τύπος των πιστοποιητικών περί εδαφικών ορίων που εκδίδονται από την εφαρμογή και κάθε άλλο αναγκαίο σχετικό ζήτημα.
4. Με απόφαση του Υπουργού Εσωτερικών, ύστερα από γνώμη της Κεντρικής Ένωσης Δήμων Ελλάδας (Κ.Ε.Δ.Ε.), οι κατηγορίες των δήμων του άρθρου 8 δύναται να διακρίνονται περαιτέρω σε υποκατηγορίες, σύμφωνα με τα κριτήρια του πρώτου εδαφίου της παρ. 1 του ίδιου άρθρου, προκειμένου να εξυπηρετηθούν ειδικότερες λειτουργικές, οικονομικές ή αναπτυξιακές ανάγκες των δήμων.
5. Με απόφαση του Υπουργού Εσωτερικών ορίζονται τα μέλη του Συμβουλίου Τοπωνυμιών του άρθρου 14, οι αναπληρωτές τους, καθώς και η γραμματεία του συμβούλιου. Με την ίδια ή όμοια απόφαση δύναται να καθορίζονται ο τρόπος λειτουργίας του Συμβουλίου, λήψης απόφασης, εισήγησης των θεμάτων και κάθε άλλο θέμα σχετικό με τη λειτουργία του.
6. Με κοινή απόφαση των Υπουργών Εσωτερικών και Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών καθορίζεται αποζημίωση για τη συμμετοχή των μελών, εισηγητών και γραμματέων του Συμβουλίου Τοπωνυμιών και του Περιφερειακού Συμβουλίου Τοπωνυμιών του άρθρου 15, περί ονομασίας και μετονομασίας οδών και πλατειών και του Περιφερειακού Συμβουλίου Τοπωνυμιών, στις συνεδριάσεις αυτού.
7. Με απόφαση του Υπουργού Εσωτερικών δύνανται να καθορίζονται θέματα που αφορούν στη λειτουργία της Επιτροπής Ορίων του άρθρου 16, περί καθορισμού ορίων δήμων και δημοτικών κοινοτήτων και της Επιτροπής Ορίων, καθώς και τη σύνταξη, υποβολή και κοινοποίηση των εκθέσεών της.
8. Με κοινή απόφαση των Υπουργών Εσωτερικών και Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών καθορίζεται αποζημίωση για τη συμμετοχή των μελών στις συνεδριάσεις της Επιτροπής Ορίων του άρθρου 16.
9. Με απόφαση του Υπουργού Εσωτερικών δύναται να καθορίζονται οι τεχνικές λεπτομέρειες για την εφαρμογή της περ. θ) της παρ. 2 του άρθρου 21, περί της μεταδημότευσης των υποψηφίων δημάρχων και περιφερειαρχών.
10. Με απόφαση του Υπουργού Εσωτερικών καθορίζονται τα στοιχεία του δημοτολογίου που τηρούνται στο πληροφοριακό σύστημα «Μητρώο Πολιτών» σύμφωνα με το άρθρο 23, περί δημοτολόγιου, καθώς και οι αναγκαίες τεχνικές προσαρμογές του.
11. Με απόφαση του Υπουργού Εσωτερικών καθορίζεται η διαδικασία ανασύστασης, λόγω καταστροφής ή απώλειας, οικογενειακών φακέλων της παρ. 5 του άρθρου 23.
12. Με απόφαση του Υπουργού Εσωτερικών καθορίζονται τα δικαιολογητικά, η διαδικασία υποβολής τους και κάθε άλλο θέμα σχετικό με κάθε εγγραφή και μεταβολή στο δημοτολόγιο σύμφωνα με το άρθρο 24, περί του τρόπου ενέργειας των εγγραφών και μεταβολών στο δημοτολόγιο.
13. Με απόφαση του Υπουργού Εσωτερικών δύναται να συστήνονται νέα ή να καταργούνται υφιστάμενα πιστοποιητικά του άρθρου 25, περί πιστοποιητικών του δημοτολογίου και να καθορίζονται ο τύπος και το περιεχόμενο αυτών.

Άρθρο 27
Τελικές διατάξεις
1. Όπου στον παρόντα Κώδικα γίνεται αναφορά στον όρο «πληθυσμός», συμπεριλαμβανομένων των κανονιστικών πράξεων που εκδίδονται κατ’ εξουσιοδότηση του παρόντος, νοείται ο μόνιμος πληθυσμός, όπως εμφανίζεται στους επίσημους πίνακες των αποτελεσμάτων της τελευταίας απογραφής πληθυσμού της Ελληνικής Στατιστικής Αρχής (ΕΛ.ΣΤΑΤ.), που έχουν κυρωθεί και δημοσιευθεί στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως.
2. Τα αποτελέσματα της απογραφής πληθυσμού, που δημοσιεύονται στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως, κατά τη διάρκεια της αυτοδιοικητικής περιόδου, επέρχονται από την έναρξη της αμέσως επόμενης αυτοδιοικητικής περιόδου που ακολουθεί τη δημοσίευσή τους.

Άρθρο 28
Μεταβατική διάταξη
Οι Επιτροπές του άρθρου 8 του Κώδικα Δήμων και Κοινοτήτων (ν. 3463/2006, Α’ 114), περί ονομασίας και μετονομασίας συνοικιών, οδών και πλατειών, που έχουν συγκροτηθεί ανά νομό εξακολουθούν να ισχύουν για τη δημοτική περίοδο 2024-2028, αντί του άρθρου 15, περί περιφερειακού συμβουλίου τοπωνυμιών.

  • 2 Ιουνίου 2026, 15:45 | ΘΕΟΔΟΣΙΑ ΛΙΑΠΗ

    Ζητώ την άμεση τροποποίηση της περίπτωσης «αε» της παραγράφου 2 του άρθρου 138 με την προσθήκη στο τρίτο εδάφιο και του προσωπικού που απασχολείται στις Κοινωνικές Δομές για την Αντιμετώπιση της Φτώχειας (Κέντρα Κοινότητας, Δομές Αστέγων, Δομές Παροχής Βασικών Αγαθών).

    Πρόκειται για άνιση μεταχείριση μεταξύ εργαζόμενων ΙΔΟΧ που εργάζονται επί δεκαετίες στις δομές των Δήμων, σε συγχρηματοδοτούμενα προγράμματα με δεκάδες διαδοχικές ανανεώσεις συμβάσεων εργασίας.

    Ζητώ την προσθήκη του προσωπικού που απασχολείται στις Κοινωνικές Δομές για την Αντιμετώπιση της Φτώχειας (Κέντρα Κοινότητας, Δομές Αστέγων, Δομές Παροχής Βασικών Αγαθών) στις εξαιρέσεις του άρθρου 730 και την κατάργηση της αναγκαστικής συμμετοχής του Υπουργείου Εσωτερικών και Οικονομικών.

  • 2 Ιουνίου 2026, 14:11 | ΚΩΣΤΟΠΟΥΛΟΣ ΓΡΗΓΟΡΗΣ προεδρος κοινοτητας Αριος του Δημου Καλαματας

    1.Εκλογή Προέδρου Δημοτικής Κοινότητας άρθρο 47 παρ.3α) Λίστα των ονομάτων των υποψήφιων Προέδρων Δημοτικών Κοινοτήτων να εγγράφεται ενιαία σε όλα τα παραταξιακά ψηφοδέλτια και Πρόεδρος Δημοτικής Κοινότητας να εκλέγεται ο πρώτος σε σταυρούς προτίμησης υποψήφιος.

    2.Υποστήριξη των 3/5 των μελών του Συμβουλίου της Δημοτικής Κοινότητας. Ο εκλέγεις Πρόεδρος συμβουλίου δημοτικής κοινότητας αναγκαίο είναι να διαθέτει την υποστήριξη των 3/5 των μελών του Συμβουλίου της Κοινότητας, προκειμένου να διασφαλίζει την απαραίτητη θεσμική νομιμοποίηση.

    3.Αναπροσαρμογή του άρθρου 34 παρ.α παρ.β Αριθμός Μελών Συμβουλίων Δημοτικών Κοινοτήτων.
    Διατήρηση των συμβουλίων δημοτικών κοινοτήτων όπως ισχύουν σήμερα δηλαδή από 200 κάτοικους και προτείνουμε συγκεκριμένα,
    α)Τρία (3) μέλη σε Δημοτικές Κοινότητες με πληθυσμό από 201 ως 1000 κατοίκους.
    β)Πέντε (5) μέλη σε δημοτικές Κοινότητες με πληθυσμό από 1001 ως 10000 κατοίκους.

    4.Διατήρηση του τίτλου ‘’Πρόεδρος’’ και μη εφαρμογή του όρου ‘’Εκπρόσωπος’’Άρθρο 32 παρ.1Η διατήρηση του τίτλου Πρόεδρος Δημοτικής Κοινότητας για όλες τις Κοινότητες ανεξαρτήτως του πληθυσμιακού κριτηρίου.
    Με τον τίτλο εκπρόσωπος υποβιβάζεται ο ρολος του προέδρου και δεν αναγνωρίζεται η προσφορά του, ακόμα κατακερματίζεται το αξίωμα και η θεσμική του υπόσταση.

    5.Μη εφαρμογή του Άρθρου 161 παρ.4Σε περίπτωση διαγραφής του Προέδρου του Συμβουλίου της Δημοτικής Κοινότητας αυτός να μην εκπίπτει από το αξίωμά του.

    6.Διατήρηση των Δημοτικών Κοινοτήτων κάτω των σαράντα (40) εκλογέων άρθρο 11 παρ.2Η συγχώνευση θα επιφέρει ουσιαστικά την κατάργηση τους. Ωστόσο αξίζει να σημειώσουμε πως οι Κοινότητες ανεξαρτήτως μεγέθους, αποτελούν το ισχυρότερο κύτταρο της Τοπικής αυτοδιοίκησης. Ακόμα πρέπει να αναλογιστείτε σε ποιες περιοχές βρίσκονται οι κοινότητες αυτές .ποσό απομακρυσμένες είναι από το αστικά κέντρα και τις οποίες υπηρεσίες και θα κατανοήσετε ποσό σπουδαίο ρολό παίζει ο τοπικος πρόεδρος. Προτείνουμε επίσης να δωθουν κίνητρα για την επιστροφή νέων στις κοινότητες αυτές με σκοπο την αντιμετώπιση και της αστικοποίησης αλλά και του δημογραφικού.

    7.Αρμοδιότητες των Οργάνων Διοίκησης των Δημοτικών Κοινοτήτων Οι αρμοδιότητες των Οργάνων Διοίκησης των Δημοτικών Κοινοτήτων να είναι αποφασιστικού χαρακτήρα και όχι γνωμοδοτικού.

    8.Εφαρμογή του Άρθρου 86 του ν. 3852/2010‘’Το Όργανο Διοίκησης έκαστης Δημοτικής Κοινότητας καταρτίζει σχέδιο, του προϋπολογισμού εξόδων της Κοινότητας για το επόμενο οικονομικό έτος…’’Συμμετοχή στην κατάρτιση του προϋπολογισμού και πιστή εφαρμογή με γνώμονα πάντα τις ανάγκες έκαστης Κοινότητας.

    9.Πάγια Προκαταβολή Άρθρο 487 παρ.8-Άρθρο 531 παρ.3Η σύσταση Πάγιας Προκαταβολής στις Κοινότητες να αποτελεί απευθείας εκ του Νόμου υποχρέωση για τους Δήμους. Διεκδικούμε τη σύσταση της Πάγιας Προκαταβολής όπως ορίζεται από την Κείμενη Νομοθεσία, τον έλεγχο της καταβολής της, τη μέριμνα για την έγκαιρη λήψη της από την αρχή κάθε οικονομικού έτους, την ανανέωση της και ασφαλώς την απλοποίηση της απόδοσής της και τον εξ ορθολογισμό της.

    10.Απαραίτητη κρίνεται η θέσπιση της συμμετοχής μας σε όλα τα θεσμικά Όργανα της Τ.Α.Η μη συμμετοχή των Προέδρων των Δημοτικών Κοινοτήτων στα θεσμικά Όργανα της Αυτοδιοίκησης αποτελεί θεσμική εκτροπή.

    11.Η ισότιμη συμμετοχή των Προέδρων των Οργάνων Διοίκησης των Δημοτικών Κοινοτήτων στις επιτροπές παραλαβής έργων των οικείων Κοινοτήτων.

    12.Αύξηση των εξόδων κίνησης των Προέδρων Δημοτικών Κοινοτήτων και να συνυπολογίζονται η χιλιομετρική απόσταση με το πληθυσμιακό κριτήριο καθώς και πρόβλεψη για έξοδα παράστασης άρθρο 294.

    13.Πρόβλεψη αποζημίωσης Προέδρων Δημοτικών Κοινοτήτων Για τη συμμετοχή τους σε συνεδριάσεις του Δημοτικού Συμβουλίου.

    14.Να λαμβάνονται υπόψη τα χρόνια της θητείας των Προέδρων και να προ μετρούνται ως συντάξιμα.

    15.Διατήρηση της δυνατότητας απόσπασης αιρετών Δημοσίων Υπαλλήλων λόγω εκλογής τους. Το δικαίωμα του εκλέγεσθαι άρθρο 5 παρ. 1 του ν. 2196/1994, άρθρο 55 παρ.1του Συντάγματος και άρθρο 29 του π.δ. 26/2012, όπως αυτό ισχύει, άρθρο 51 παρ. 3 Συντάγματος και άρθρα 5 και 32 του π.δ. 26/2012, όπως αυτό ισχύει, άρθρο 2 παρ. 2 του ν.4244/2014.

    16.Τα ποσά από τη μίσθωση, να διατίθενται για κοινωφελή έργα των οικείων Κοινοτήτων, ύστερα από απόφαση του Προέδρου ή του Συμβουλίου της αντίστοιχης Κοινότητας καθώς και τα ειδικά έσοδα.

    17.Ενίσχυση λειτουργίας αποκεντρωμένων Υπηρεσιακών Μονάδων Επαναφορά, επανίδρυση, ίδρυση νεοπαγών Ελεγκτικών Μηχανισμών.

    18.Η Κοινότητα ως το πιο ζωτικό κύτταρο της Τοπικής Αυτοδιοίκησης να αποκτήσει Νομική υπόσταση.
    Εικάστε η εγγύτερη φωνη των δημοτών στα κεντρα διοίκησης ,δηλώνουμε παρόντες έτοιμοι για ευθηνές που θα προέρχονται από ουσιαστικές αρμοδιότητες και πόρους για την βέλτιστη αντιμετώπιση των τοπικών θεμάτων και την εξυπηρέτηση των δημοτών.

  • 2 Ιουνίου 2026, 13:28 | ΕΝΩΣΗ ΠΡΟΕΔΡΩΝ ΚΟΙΝΟΤΗΤΩΝ ΝΟΜΟΥ ΜΕΣΣΝΝΙΑΣ

    Η Ένωση Προέδρων Κοινοτήτων Νομού Μεσσηνίας αριθμεί 282 μελη, συναδέλφους Προέδρους Συμβουλίων των Δημοτικών Κοινοτήτων και προέδρους κοινοτήτων της Μεσσηνίας.
    Αναγνωρίζεται η διαβούλευση και από την Ενωση μας ιδιαίτερα σημαντική διαδικασία που αφορά άμεσα το μέλλον των Κοινοτήτων μας. Ιδιαίτερα θα σταθούμε στον ρόλο των Προέδρων, τη λειτουργία της τοπικής αυτοδιοίκησης και τη δυνατότητα ουσιαστικής εκπροσώπησης των τοπικών κοινωνιών.

    Η Ενωση παρουσιάζει προς τους αρμοδίους φορείς μια αναφορά των προτάσεων για την ενίσχυση των δημοτικών κοινοτήτων και την αυτοτέλεια τους,

    1.Εκλογή Προέδρου Δημοτικής Κοινότητας άρθρο 47 παρ.3

    α) Λίστα των ονομάτων των υποψήφιων Προέδρων Δημοτικών Κοινοτήτων να εγγράφεται ενιαία σε όλα τα παραταξιακά ψηφοδέλτια και Πρόεδρος Δημοτικής Κοινότητας να εκλέγεται ο πρώτος σε σταυρούς προτίμησης υποψήφιος.

    2.Υποστήριξη των 3/5 των μελών του Συμβουλίου της Δημοτικής Κοινότητας. Ο εκλέγεις Πρόεδρος συμβουλίου δημοτικής κοινότητας αναγκαίο είναι να διαθέτει την υποστήριξη των 3/5 των μελών του Συμβουλίου της Κοινότητας, προκειμένου να διασφαλίζει την απαραίτητη θεσμική νομιμοποίηση.

    3.Αναπροσαρμογή του άρθρου 34 παρ.α παρ.β Αριθμός Μελών Συμβουλίων Δημοτικών

    Κοινοτήτων.
    Διατήρηση των συμβουλίων δημοτικών κοινοτήτων όπως ισχύουν σήμερα δηλαδή από 200 κάτοικους και προτείνουμε συγκεκριμένα,
    α)Τρία (3) μέλη σε Δημοτικές Κοινότητες με πληθυσμό από 201 ως 1000 κατοίκους.
    β)Πέντε (5) μέλη σε δημοτικές Κοινότητες με πληθυσμό από 1001 ως 10000 κατοίκους.

    4.Διατήρηση του τίτλου ‘’Πρόεδρος’’ και μη εφαρμογή του όρου ‘’Εκπρόσωπος’’

    Άρθρο 32 παρ.1

    Η διατήρηση του τίτλου Πρόεδρος Δημοτικής Κοινότητας για όλες τις Κοινότητες ανεξαρτήτως του πληθυσμιακού κριτηρίου.
    Με τον τίτλο εκπρόσωπος υποβιβάζεται ο ρολος του προέδρου και δεν αναγνωρίζεται η προσφορά του, ακόμα κατακερματίζεται το αξίωμα και η θεσμική του υπόσταση.

    5.Μη εφαρμογή του Άρθρου 161 παρ.4

    Σε περίπτωση διαγραφής του Προέδρου του Συμβουλίου της Δημοτικής Κοινότητας αυτός να μην εκπίπτει από το αξίωμά του.

    6.Διατήρηση των Δημοτικών Κοινοτήτων κάτω των σαράντα (40) εκλογέων άρθρο 11 παρ.2

    Η συγχώνευση θα επιφέρει ουσιαστικά την κατάργηση τους. Ωστόσο αξίζει να σημειώσουμε πως οι Κοινότητες ανεξαρτήτως μεγέθους, αποτελούν το ισχυρότερο κύτταρο της Τοπικής αυτοδιοίκησης. Ακόμα πρέπει να αναλογιστείτε σε ποιες περιοχές βρίσκονται οι κοινότητες αυτές .ποσό απομακρυσμένες είναι από το αστικά κέντρα και τις οποίες υπηρεσίες και θα κατανοήσετε ποσό σπουδαίο ρολό παίζει ο τοπικος πρόεδρος. Προτείνουμε επίσης να δωθουν κίνητρα για την επιστροφή νέων στις κοινότητες αυτές με σκοπο την αντιμετώπιση και της αστικοποίησης αλλά και του δημογραφικού.

    7.Αρμοδιότητες των Οργάνων Διοίκησης των Δημοτικών Κοινοτήτων

    Οι αρμοδιότητες των Οργάνων Διοίκησης των Δημοτικών Κοινοτήτων να είναι

    αποφασιστικού χαρακτήρα και όχι γνωμοδοτικού.

    8.Εφαρμογή του Άρθρου 86 του ν. 3852/2010

    ‘’Το Όργανο Διοίκησης έκαστης Δημοτικής Κοινότητας καταρτίζει σχέδιο, του

    προϋπολογισμού εξόδων της Κοινότητας για το επόμενο οικονομικό έτος…’’

    Συμμετοχή στην κατάρτιση του προϋπολογισμού και πιστή εφαρμογή με γνώμονα πάντα τις ανάγκες έκαστης Κοινότητας.

    9.Πάγια Προκαταβολή Άρθρο 487 παρ.8-Άρθρο 531 παρ.3

    Η σύσταση Πάγιας Προκαταβολής στις Κοινότητες να αποτελεί απευθείας εκ του Νόμου

    υποχρέωση για τους Δήμους. Διεκδικούμε τη σύσταση της Πάγιας Προκαταβολής όπως

    ορίζεται από την Κείμενη Νομοθεσία, τον έλεγχο της καταβολής της, τη μέριμνα για την

    έγκαιρη λήψη της από την αρχή κάθε οικονομικού έτους, την ανανέωση της και ασφαλώς την

    απλοποίηση της απόδοσής της και τον εξ ορθολογισμό της.

    10.Απαραίτητη κρίνεται η θέσπιση της συμμετοχής μας σε όλα τα θεσμικά Όργανα της Τ.Α.

    Η μη συμμετοχή των Προέδρων των Δημοτικών

    Κοινοτήτων στα θεσμικά Όργανα της Αυτοδιοίκησης αποτελεί θεσμική εκτροπή.

    11.Η ισότιμη συμμετοχή των Προέδρων των Οργάνων Διοίκησης των Δημοτικών

    Κοινοτήτων στις επιτροπές παραλαβής έργων των οικείων Κοινοτήτων.

    12.Αύξηση των εξόδων κίνησης των Προέδρων Δημοτικών Κοινοτήτων και να

    συνυπολογίζονται η χιλιομετρική απόσταση με το πληθυσμιακό κριτήριο καθώς και

    πρόβλεψη για έξοδα παράστασης άρθρο 294.

    13.Πρόβλεψη αποζημίωσης Προέδρων Δημοτικών Κοινοτήτων

    Για τη συμμετοχή τους σε συνεδριάσεις του Δημοτικού Συμβουλίου.

    14.Να λαμβάνονται υπόψη τα χρόνια της θητείας των Προέδρων και να προ μετρούνται ως συντάξιμα.

    15.Διατήρηση της δυνατότητας απόσπασης

    αιρετών Δημοσίων Υπαλλήλων λόγω εκλογής τους. Το δικαίωμα του εκλέγεσθαι άρθρο 5 παρ. 1 του ν. 2196/1994, άρθρο 55 παρ.1

    του Συντάγματος και άρθρο 29 του π.δ. 26/2012, όπως αυτό ισχύει, άρθρο 51 παρ. 3 Συντάγματος και άρθρα 5 και 32 του π.δ. 26/2012, όπως αυτό ισχύει, άρθρο 2 παρ. 2 του ν.4244/2014.

    16.Τα ποσά από τη μίσθωση, να διατίθενται για κοινωφελή έργα των οικείων

    Κοινοτήτων, ύστερα από απόφαση του Προέδρου ή του Συμβουλίου της αντίστοιχης

    Κοινότητας καθώς και τα ειδικά έσοδα.

    17.Ενίσχυση λειτουργίας αποκεντρωμένων Υπηρεσιακών Μονάδων

    Επαναφορά, επανίδρυση, ίδρυση νεοπαγών Ελεγκτικών Μηχανισμών.

    19.Η Κοινότητα ως το πιο ζωτικό κύτταρο της Τοπικής Αυτοδιοίκησης να αποκτήσει Νομική υπόσταση.

    Υποστηρίζουμε Αποκεντρωμένη και όχι Απομονωμένη Διοίκηση!

  • 2 Ιουνίου 2026, 13:18 | PETROS KOKKALIS

    Πέτρος Κόκκαλης
    Ευρωβουλευτής 2019–2024
    Σχόλια κατά άρθρο στη δημόσια διαβούλευση για τον Κώδικα Τοπικής Αυτοδιοίκησης
    Γενικό σχόλιο επί της αρχής

    Καταθέτω την παρούσα παρέμβαση με την εμπειρία της θητείας μου στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο την περίοδο 2019–2024 και με τη βαθιά πεποίθηση ότι η Τοπική Αυτοδιοίκηση είναι σήμερα ένας από τους κρισιμότερους θεσμούς για το μέλλον της χώρας.

    Η κωδικοποίηση της αυτοδιοικητικής νομοθεσίας είναι αναγκαία. Η πολυδιάσπαση των διατάξεων, η ασάφεια των αρμοδιοτήτων, οι επικαλύψεις ανάμεσα σε κεντρικό κράτος, Αποκεντρωμένη Διοίκηση, Περιφέρειες και Δήμους, καθώς και το μόνιμο χάσμα ανάμεσα στις ευθύνες των ΟΤΑ και στους πόρους που τους αποδίδονται, αποτελούν χρόνιες παθογένειες του ελληνικού διοικητικού συστήματος.

    Όμως ο νέος Κώδικας Τοπικής Αυτοδιοίκησης δεν πρέπει να περιοριστεί σε μια άσκηση νομικής τακτοποίησης. Δεν αρκεί να συγκεντρώνει διατάξεις. Πρέπει να απαντά σε ένα πολιτικό ερώτημα: ποια Αυτοδιοίκηση χρειάζεται η Ελλάδα της κλιματικής κρίσης, της λειψυδρίας, των πυρκαγιών, των πλημμυρών, της κοινωνικής ανισότητας, της δημογραφικής πίεσης και της κρίσης εμπιστοσύνης στους θεσμούς;

    Η απάντηση δεν μπορεί να είναι μια Αυτοδιοίκηση αδύναμη, υποχρηματοδοτημένη, εξαρτημένη από το κεντρικό κράτος και εγκλωβισμένη σε γραφειοκρατικές διαδικασίες. Χρειαζόμαστε μια Αυτοδιοίκηση δημοκρατική, πράσινη, κοινωνικά δίκαιη, οικονομικά ικανή και θεσμικά ανεξάρτητη.

    Το ίδιο το σχέδιο νόμου καλύπτει κρίσιμα πεδία: συγκρότηση Αυτοδιοίκησης, εκλογή αιρετών, εκλογικές δαπάνες, διακυβέρνηση δήμων και περιφερειών, λογοδοσία, συμμετοχικούς θεσμούς, νομικά πρόσωπα, ΦΟΔΣΑ, ΔΕΥΑ και αρμοδιότητες. Το Παράρτημα αρμοδιοτήτων καταγράφει πεδία όπως πολιτική προστασία, πυροπροστασία, ενέργεια, τεχνικά έργα, μεταφορές, απόβλητα, περιβάλλον, αστικό πράσινο, χωροταξία, ύδρευση, δημόσια υγεία και κοινωνική προστασία.

    Αυτά δεν είναι απλώς διοικητικά αντικείμενα. Είναι τα πεδία όπου η κλιματική κρίση, η κοινωνική δικαιοσύνη και η καθημερινή ζωή συναντιούνται.

    Η Ευρωπαϊκή Πράσινη Συμφωνία θέτει ως στόχο μια δίκαιη, ευημερούσα, αποδοτική ως προς τους πόρους και κλιματικά ουδέτερη Ευρώπη, με ενεργό συμμετοχή πολιτών, τοπικών αρχών και κοινωνίας των πολιτών. Ο Ευρωπαϊκός Κλιματικός Νόμος κατοχυρώνει την κλιματική ουδετερότητα, τη δίκαιη μετάβαση και την προσαρμογή ως αναγκαίους άξονες δημόσιας πολιτικής.

    Άρα, ο νέος Κώδικας πρέπει να γίνει θεσμικός πυλώνας μιας Τοπικής Πράσινης Συμφωνίας για κάθε δήμο και κάθε περιφέρεια.

    Άρθρο 1 — Σκοπός

    Η διατύπωση του σκοπού του Κώδικα πρέπει να διευρυνθεί. Δεν αρκεί να αναφέρεται στην οργάνωση, συγκρότηση και λειτουργία της Τοπικής Αυτοδιοίκησης. Ο Κώδικας πρέπει να ορίζει ρητά ότι η Τοπική Αυτοδιοίκηση αποτελεί θεσμό δημοκρατικής συμμετοχής, κοινωνικής συνοχής, βιώσιμης ανάπτυξης, κλιματικής ανθεκτικότητας και προστασίας των κοινών αγαθών.

    Προτείνω να προστεθεί στον σκοπό του Κώδικα η εξής διατύπωση:

    «Η Τοπική Αυτοδιοίκηση ασκεί τις αρμοδιότητές της με γνώμονα τη δημοκρατική συμμετοχή, την κοινωνική δικαιοσύνη, την κλιματική ουδετερότητα, την προσαρμογή στην κλιματική αλλαγή, την προστασία της βιοποικιλότητας, τη βιώσιμη χρήση των φυσικών πόρων, την προσβασιμότητα, την ισότητα των φύλων και την αρχή ότι καμία περιοχή και καμία κοινωνική ομάδα δεν μένει πίσω.»

    Η πρόβλεψη αυτή δεν είναι διακηρυκτική πολυτέλεια. Είναι αναγκαία για να μη μείνει η κλιματική, κοινωνική και δημοκρατική διάσταση έξω από τον βασικό αυτοδιοικητικό νόμο της χώρας.

    Άρθρο 2 — Αντικείμενο

    Το αντικείμενο του Κώδικα πρέπει να συμπεριλάβει ρητά την οριζόντια υποχρέωση των ΟΤΑ να ενσωματώνουν την κλιματική ανθεκτικότητα, την κοινωνική επίπτωση και τη βιώσιμη χρήση των πόρων στον σχεδιασμό και στην άσκηση των αρμοδιοτήτων τους.

    Προτείνω να προστεθεί διάταξη σύμφωνα με την οποία:

    «Κάθε πράξη, σχέδιο, πρόγραμμα ή έργο δήμου ή περιφέρειας που αφορά υποδομές, φυσικούς πόρους, ενέργεια, ύδρευση, αποχέτευση, μεταφορές, απορρίμματα, χωρικό σχεδιασμό, δημόσια υγεία ή κοινωνική προστασία συνοδεύεται από αξιολόγηση κλιματικού κινδύνου και κοινωνικής επίπτωσης.»

    Δεν μπορούμε να σχεδιάζουμε έργα, πόλεις, υποδομές και υπηρεσίες σαν να μην έχει αλλάξει το κλίμα. Η κλιματική κρίση πρέπει να γίνει βασικό κριτήριο διοίκησης.

    Άρθρο 8 — Κατηγορίες δήμων

    Η κατηγοριοποίηση των δήμων δεν πρέπει να είναι τυπική ταξινόμηση. Πρέπει να γίνει εργαλείο πραγματικής ισότητας.

    Η Ελλάδα έχει μητροπολιτικούς δήμους, αγροτικούς δήμους, νησιωτικούς δήμους, ορεινούς δήμους, τουριστικούς δήμους, δήμους με πληθυσμιακή συρρίκνωση, δήμους υψηλής κλιματικής τρωτότητας και δήμους με έντονες κοινωνικές ανάγκες. Δεν έχουν όλοι τις ίδιες δυνατότητες ούτε τα ίδια κόστη.

    Προτείνω η κατηγοριοποίηση να λαμβάνει υπόψη:

    μόνιμο και εποχικό πληθυσμό,
    νησιωτικότητα,
    ορεινότητα,
    δημογραφική τάση,
    τουριστική πίεση,
    κίνδυνο λειψυδρίας,
    κίνδυνο πυρκαγιάς,
    κίνδυνο πλημμύρας,
    κοινωνικούς δείκτες φτώχειας και αποκλεισμού,
    διοικητική ικανότητα,
    απόσταση από κρίσιμες υπηρεσίες.

    Η κατηγοριοποίηση πρέπει να συνδέεται με διαφοροποιημένη χρηματοδότηση, τεχνική βοήθεια και στελέχωση. Η τυπική ισότητα οδηγεί συχνά σε πραγματική ανισότητα.

  • 2 Ιουνίου 2026, 13:59 | Mr.

    Πέτρος Κόκκαλης
    Ευρωβουλευτής 2019–2024
    Σχόλια κατά άρθρο στη δημόσια διαβούλευση για τον Κώδικα Τοπικής Αυτοδιοίκησης
    Γενικό σχόλιο επί της αρχής

    Καταθέτω την παρούσα παρέμβαση με την εμπειρία της θητείας μου στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο την περίοδο 2019–2024 και με τη βαθιά πεποίθηση ότι η Τοπική Αυτοδιοίκηση είναι σήμερα ένας από τους κρισιμότερους θεσμούς για το μέλλον της χώρας.

    Η κωδικοποίηση της αυτοδιοικητικής νομοθεσίας είναι αναγκαία. Η πολυδιάσπαση των διατάξεων, η ασάφεια των αρμοδιοτήτων, οι επικαλύψεις ανάμεσα σε κεντρικό κράτος, Αποκεντρωμένη Διοίκηση, Περιφέρειες και Δήμους, καθώς και το μόνιμο χάσμα ανάμεσα στις ευθύνες των ΟΤΑ και στους πόρους που τους αποδίδονται, αποτελούν χρόνιες παθογένειες του ελληνικού διοικητικού συστήματος.

    Όμως ο νέος Κώδικας Τοπικής Αυτοδιοίκησης δεν πρέπει να περιοριστεί σε μια άσκηση νομικής τακτοποίησης. Δεν αρκεί να συγκεντρώνει διατάξεις. Πρέπει να απαντά σε ένα πολιτικό ερώτημα: ποια Αυτοδιοίκηση χρειάζεται η Ελλάδα της κλιματικής κρίσης, της λειψυδρίας, των πυρκαγιών, των πλημμυρών, της κοινωνικής ανισότητας, της δημογραφικής πίεσης και της κρίσης εμπιστοσύνης στους θεσμούς;

    Η απάντηση δεν μπορεί να είναι μια Αυτοδιοίκηση αδύναμη, υποχρηματοδοτημένη, εξαρτημένη από το κεντρικό κράτος και εγκλωβισμένη σε γραφειοκρατικές διαδικασίες. Χρειαζόμαστε μια Αυτοδιοίκηση δημοκρατική, πράσινη, κοινωνικά δίκαιη, οικονομικά ικανή και θεσμικά ανεξάρτητη.

    Το ίδιο το σχέδιο νόμου καλύπτει κρίσιμα πεδία: συγκρότηση Αυτοδιοίκησης, εκλογή αιρετών, εκλογικές δαπάνες, διακυβέρνηση δήμων και περιφερειών, λογοδοσία, συμμετοχικούς θεσμούς, νομικά πρόσωπα, ΦΟΔΣΑ, ΔΕΥΑ και αρμοδιότητες. Το Παράρτημα αρμοδιοτήτων καταγράφει πεδία όπως πολιτική προστασία, πυροπροστασία, ενέργεια, τεχνικά έργα, μεταφορές, απόβλητα, περιβάλλον, αστικό πράσινο, χωροταξία, ύδρευση, δημόσια υγεία και κοινωνική προστασία.

    Αυτά δεν είναι απλώς διοικητικά αντικείμενα. Είναι τα πεδία όπου η κλιματική κρίση, η κοινωνική δικαιοσύνη και η καθημερινή ζωή συναντιούνται.

    Η Ευρωπαϊκή Πράσινη Συμφωνία θέτει ως στόχο μια δίκαιη, ευημερούσα, αποδοτική ως προς τους πόρους και κλιματικά ουδέτερη Ευρώπη, με ενεργό συμμετοχή πολιτών, τοπικών αρχών και κοινωνίας των πολιτών. Ο Ευρωπαϊκός Κλιματικός Νόμος κατοχυρώνει την κλιματική ουδετερότητα, τη δίκαιη μετάβαση και την προσαρμογή ως αναγκαίους άξονες δημόσιας πολιτικής.

    Άρα, ο νέος Κώδικας πρέπει να γίνει θεσμικός πυλώνας μιας Τοπικής Πράσινης Συμφωνίας για κάθε δήμο και κάθε περιφέρεια.

    Άρθρο 1 — Σκοπός

    Η διατύπωση του σκοπού του Κώδικα πρέπει να διευρυνθεί. Δεν αρκεί να αναφέρεται στην οργάνωση, συγκρότηση και λειτουργία της Τοπικής Αυτοδιοίκησης. Ο Κώδικας πρέπει να ορίζει ρητά ότι η Τοπική Αυτοδιοίκηση αποτελεί θεσμό δημοκρατικής συμμετοχής, κοινωνικής συνοχής, βιώσιμης ανάπτυξης, κλιματικής ανθεκτικότητας και προστασίας των κοινών αγαθών.

    Προτείνω να προστεθεί στον σκοπό του Κώδικα η εξής διατύπωση:

    «Η Τοπική Αυτοδιοίκηση ασκεί τις αρμοδιότητές της με γνώμονα τη δημοκρατική συμμετοχή, την κοινωνική δικαιοσύνη, την κλιματική ουδετερότητα, την προσαρμογή στην κλιματική αλλαγή, την προστασία της βιοποικιλότητας, τη βιώσιμη χρήση των φυσικών πόρων, την προσβασιμότητα, την ισότητα των φύλων και την αρχή ότι καμία περιοχή και καμία κοινωνική ομάδα δεν μένει πίσω.»

    Η πρόβλεψη αυτή δεν είναι διακηρυκτική πολυτέλεια. Είναι αναγκαία για να μη μείνει η κλιματική, κοινωνική και δημοκρατική διάσταση έξω από τον βασικό αυτοδιοικητικό νόμο της χώρας.

    Άρθρο 2 — Αντικείμενο

    Το αντικείμενο του Κώδικα πρέπει να συμπεριλάβει ρητά την οριζόντια υποχρέωση των ΟΤΑ να ενσωματώνουν την κλιματική ανθεκτικότητα, την κοινωνική επίπτωση και τη βιώσιμη χρήση των πόρων στον σχεδιασμό και στην άσκηση των αρμοδιοτήτων τους.

    Προτείνω να προστεθεί διάταξη σύμφωνα με την οποία:

    «Κάθε πράξη, σχέδιο, πρόγραμμα ή έργο δήμου ή περιφέρειας που αφορά υποδομές, φυσικούς πόρους, ενέργεια, ύδρευση, αποχέτευση, μεταφορές, απορρίμματα, χωρικό σχεδιασμό, δημόσια υγεία ή κοινωνική προστασία συνοδεύεται από αξιολόγηση κλιματικού κινδύνου και κοινωνικής επίπτωσης.»

    Δεν μπορούμε να σχεδιάζουμε έργα, πόλεις, υποδομές και υπηρεσίες σαν να μην έχει αλλάξει το κλίμα. Η κλιματική κρίση πρέπει να γίνει βασικό κριτήριο διοίκησης.

    Άρθρο 8 — Κατηγορίες δήμων

    Η κατηγοριοποίηση των δήμων δεν πρέπει να είναι τυπική ταξινόμηση. Πρέπει να γίνει εργαλείο πραγματικής ισότητας.

    Η Ελλάδα έχει μητροπολιτικούς δήμους, αγροτικούς δήμους, νησιωτικούς δήμους, ορεινούς δήμους, τουριστικούς δήμους, δήμους με πληθυσμιακή συρρίκνωση, δήμους υψηλής κλιματικής τρωτότητας και δήμους με έντονες κοινωνικές ανάγκες. Δεν έχουν όλοι τις ίδιες δυνατότητες ούτε τα ίδια κόστη.

    Προτείνω η κατηγοριοποίηση να λαμβάνει υπόψη:

    μόνιμο και εποχικό πληθυσμό,
    νησιωτικότητα,
    ορεινότητα,
    δημογραφική τάση,
    τουριστική πίεση,
    κίνδυνο λειψυδρίας,
    κίνδυνο πυρκαγιάς,
    κίνδυνο πλημμύρας,
    κοινωνικούς δείκτες φτώχειας και αποκλεισμού,
    διοικητική ικανότητα,
    απόσταση από κρίσιμες υπηρεσίες.

    Η κατηγοριοποίηση πρέπει να συνδέεται με διαφοροποιημένη χρηματοδότηση, τεχνική βοήθεια και στελέχωση. Η τυπική ισότητα οδηγεί συχνά σε πραγματική ανισότητα.

  • 2 Ιουνίου 2026, 11:03 | ΣΟΦΙΑ ΜΑΚΡΟΔΗΜΗΤΡΗ

    Ζητώ την άμεση τροποποίηση της περίπτωσης «αε» της παραγράφου 2 του άρθρου 138 με την προσθήκη στο τρίτο εδάφιο και του προσωπικού που απασχολείται στις Κοινωνικές Δομές για την Αντιμετώπιση της Φτώχειας (Κέντρα Κοινότητας, Δομές Αστέγων, Δομές Παροχής Βασικών Αγαθών).

    Πρόκειται για άνιση μεταχείριση μεταξύ εργαζόμενων ΙΔΟΧ που εργάζονται επί δεκαετίες στις δομές των Δήμων, σε συγχρηματοδοτούμενα προγράμματα με δεκάδες διαδοχικές ανανεώσεις συμβάσεων εργασίας.

    Ζητώ την προσθήκη του προσωπικού που απασχολείται στις Κοινωνικές Δομές για την Αντιμετώπιση της Φτώχειας (Κέντρα Κοινότητας, Δομές Αστέγων, Δομές Παροχής Βασικών Αγαθών) στις εξαιρέσεις του άρθρου 730 και την κατάργηση της αναγκαστικής συμμετοχής του Υπουργείου Εσωτερικών και Οικονομικών.

  • 2 Ιουνίου 2026, 11:11 | ΚΑΤΣΙΑΝΟΥ ΑΝΑΣΤΑΣΙΑ

    Ζητώ την άμεση τροποποίηση της περίπτωσης «αε» της παραγράφου 2 του άρθρου 138 με την προσθήκη στο τρίτο εδάφιο και του προσωπικού που απασχολείται στις Κοινωνικές Δομές για την Αντιμετώπιση της Φτώχειας (Κέντρα Κοινότητας, Δομές Αστέγων, Δομές Παροχής Βασικών Αγαθών).
    Πρόκειται για άνιση μεταχείριση μεταξύ εργαζόμενων ΙΔΟΧ που εργάζονται επί δεκαετίες στις δομές των Δήμων, σε συγχρηματοδοτούμενα προγράμματα με δεκάδες διαδοχικές ανανεώσεις συμβάσεων εργασίας.

  • 2 Ιουνίου 2026, 10:46 | Κων/νος Κουντούρης

    Θέμα: Από τον ενδοδημοτικό συγκεντρωτισμό στην ενδοδημοτική αποκέντρωση – Αναγκαία θεσμική διόρθωση
    Αξιότιμε κύριε Υπουργέ,
    Ως δημότης του Δήμου Κρωπίας, επιθυμώ να καταθέσω μια ουσιαστική και βιωματική παρέμβαση στο πλαίσιο της διαβούλευσης για τον νέο Κώδικα Τοπικής Αυτοδιοίκησης.
    Η διαδρομή της ελληνικής αυτοδιοίκησης, από τον «Καποδίστρια» έως τον «Καλλικράτη» και τον «Κλεισθένη», ενίσχυσε τη διοικητική οργάνωση των Δήμων. Δεν ολοκλήρωσε, όμως, ένα κρίσιμο βήμα: την πραγματική ενδοδημοτική αποκέντρωση και την ισότιμη συμμετοχή των τοπικών κοινωνιών.
    Σε μονοκοινοτικούς δήμους, όπως ο Δήμος Κρωπίας, το ζήτημα αυτό είναι πλέον εμφανές. Μεγάλοι και συνεκτικοί οικισμοί , (Αγία Μαρίνα, Κιτσι, Αγιος Δημήτριος , Καρελάς),διαθέτουν κοινωνική δυναμική και ανάγκες, χωρίς όμως να έχουν αντίστοιχη θεσμική φωνή.
    Υπήρξα ιδρυτικό μέλος της Επιτροπής που επεδίωξε την ίδρυση της Κοινότητας Αγίας Μαρίνας. Πρόκειται για μια πρωτοβουλία που στηρίχθηκε τόσο από το Υπουργείο Εσωτερικών όσο και από τη σαφή βούληση των κατοίκων, όπως αυτή εκφράστηκε με τη συγκέντρωση αρκετών εκατοντάδων υπογραφών και την ομόφωνη γνώμη όλων των τοπικών συλλογικών συμβουλίων του παραλιακού μετώπου του Δήμου.
    Παρά τα δεδομένα αυτά, η διαδικασία δεν ολοκληρώθηκε.
    Και αυτό διότι: Το ισχύον πλαίσιο απέδωσε δεσμευτικό ρόλο στη σύμφωνη γνώμη του Δημοτικού Συμβουλίου, με αποτέλεσμα ένα ώριμο, τεκμηριωμένο αίτημα να ανασταλεί στην πράξη.
    Έτσι αναδεικνύεται ένα ουσιαστικό πρόβλημα θεσμικού σχεδιασμού:
    Η ύπαρξη ενός de facto μηχανισμού αρνησικυρίας, που επιτρέπει την ακύρωση της τοπικής βούλησης.
    Παράλληλα, είναι σαφές ότι άλλες εναλλακτικές — όπως γεωγραφικές αναδιατάξεις δήμων ή αποσπάσεις περιοχών — δεν αποτελούν ρεαλιστική ή διαθέσιμη λύση.
    Κατά συνέπεια, η μετάβαση από τον ενδοδημοτικό συγκεντρωτισμό στην ενδοδημοτική αποκέντρωση δεν είναι απλώς μια επιλογή μεταρρύθμισης. Είναι αναγκαιότητα.
    Στην κατεύθυνση αυτή, θεωρώ κρίσιμο ο νέος Κώδικας να προβλέψει:
    • Τη δυνατότητα ίδρυσης Δημοτικών Κοινοτήτων σε μονοκοινοτικούς Δήμους, με πρωτοβουλία των ίδιων των κατοίκων και βάσει σαφών, αντικειμενικών κριτηρίων.
    • Τη μετατροπή της γνώμης του Δημοτικού Συμβουλίου σε γνωμοδοτική και όχι δεσμευτική.
    • Την αποφυγή πρόσθετων πολύπλοκων διαδικασιών (όπως υποχρεωτικά τοπικά δημοψηφίσματα), που θα καθιστούσαν την εφαρμογή του θεσμού δυσχερή και αποτρεπτική.

    Μια τέτοια προσέγγιση δεν αποδυναμώνει τον Δήμο.
    Αντιθέτως, τον καθιστά πιο συμμετοχικό, πιο δίκαιο και τελικά πιο αποτελεσματικό.

    Κύριε Υπουργέ,
    η παρούσα μεταρρύθμιση είναι μια ουσιαστική ευκαιρία να καλυφθεί ένα διαχρονικό θεσμικό κενό.
    Η επιλογή που τίθεται είναι ξεκάθαρη:
    • Είτε θα διαμορφωθεί ένα πλαίσιο που ενισχύει εμπράκτως τη συμμετοχή των πολιτών.
    • Είτε θα διατηρηθούν μηχανισμοί που στην πράξη, περιορίζουν την αυτοδιοικητική τους έκφραση.
    Η μετάβαση σε ένα πιο αποκεντρωμένο και λειτουργικό μοντέλο δεν είναι μόνο επιθυμητή.
    Είναι αναγκαία για τη βιωσιμότητα και την αξιοπιστία της ίδιας της αυτοδιοίκησης.

  • 2 Ιουνίου 2026, 10:40 | Ροδάνθη Παρθένη

    Ζητώ την άμεση τροποποίηση της περίπτωσης «αε» της παραγράφου 2 του άρθρου 138 με την προσθήκη στο τρίτο εδάφιο και του προσωπικού που απασχολείται στις Κοινωνικές Δομές για την Αντιμετώπιση της Φτώχειας (Κέντρα Κοινότητας, Δομές Αστέγων, Δομές Παροχής Βασικών Αγαθών).

    Πρόκειται για άνιση μεταχείριση μεταξύ εργαζόμενων ΙΔΟΧ που εργάζονται επί δεκαετίες στις δομές των Δήμων, σε συγχρηματοδοτούμενα προγράμματα με δεκάδες διαδοχικές ανανεώσεις συμβάσεων εργασίας.

    Ζητώ την προσθήκη του προσωπικού που απασχολείται στις Κοινωνικές Δομές για την Αντιμετώπιση της Φτώχειας (Κέντρα Κοινότητας, Δομές Αστέγων, Δομές Παροχής Βασικών Αγαθών) στις εξαιρέσεις του άρθρου 730 και την κατάργηση της αναγκαστικής συμμετοχής του Υπουργείου Εσωτερικών και Οικονομικών.

  • 2 Ιουνίου 2026, 09:54 | Georgios Thomakos

    Σχετικά με το ΑΡΘΡΟ 16 ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΟΡΙΩΝ (καθορίζει τα όρια των δήμων).

    Υποβάθμιση της δημοκρατικης νομιμοποίησης και της θεσμικής αντικειμενικότητας της διαδικασίας για τους εξης λόγους:

    Α. Μείωση του αριθμου των μελών της από 5 σε 4.
    Με το ισχύων καθεστώς (Ν. 3463/06 αρθρ. 11 όπως τροπ/κε με τον Ν.4071/12 )η σύνθεση της επιτροπής που θα αποφάσιζε τα όρια π.χ μεταξύ δύο Δήμων (που είναι μια συνήθης περίπτωση διαφωνίας δύο όμορων δήμων) ήταν 5μελής : 1 δικαστικος (πρόεδρος) +2 δήμαρχοι + 2 μηχανικοί δημοσιας υπηρεσίας. Με την προτεινόμενη διάταξη γίνεται 4μελης :1 μηχανικο φορέα της γενικης κυβέρνησης (που προτείνεται απο το Τεχν. Επιμελητήριο και είναι και ο πρόεδρος), 1 δικηγόρο (προτείνεται απο το Δικηγ. Σύλλογο) και τους 2 δημάρχους.

    Β.Μεταφορά εξουσίας από τον δικαστικο στον μηχανικο του ΤΕΕ.
    Έχει σημασία πως σε περίπτωση ισοψηφίας υπερισχύει η ψήφος του Προέδρου. Δηλαδή ενώ μεχρι τώρα την διαφωνία την έλυνε ο δικαστικος (και αυτο ήταν μια εγγύηση “αντικειμενικότητας”),με την προτεινόμενη διάταξη θα τη λύνει ο μηχανικος που προτείνει το ΤΕΕ ο οποίος θα επιλυει στην ουσία τη διαφωνία των δυο δημάρχων.

    Γ.Η μη υπαγωγή της αποφασης της Επιτροπής ορίων σε ένδικο μέσο (αρθρο17) είναι ασύμβατη με το δικαιωμα παροχής έννομης προστασίας

    Δ.Η αντικατασταση του δικαστικου απο δικηγόρο υποβαθμιζει την αντικειμενικότητα της διαδικασιας.

  • 2 Ιουνίου 2026, 01:26 | Π.Α.

    Στο άρθρο 8 παράγραφος 4 να προστεθούν στους νησιωτικούς δήμους οι δήμοι της Κρήτης. Είναι αδιανόητο και αγεωγράφητο να λέμε ότι οι Δήμοι του μεγαλύτερου νησιού της χώρας είναι ηπειρωτικοί δήμοι. Ας λάβουμε υπόψη και το υπέρογκο κόστος μετάβασης στο νησί ακτοπλοϊκώς ή αεροπορικώς

  • 1 Ιουνίου 2026, 23:25 | ΠΑΝΑΓΙΩΤΗΣ ΣΤΑΘΟΠΟΥΛΟΣ ΠΡΟΕΔΡΟΣ ΚΑΛΑΝΟΥ ΕΡΥΜΑΝΘΟΥ

    1)ΝΑ ΕΠΑΝΑΦΕΡΕΤΑΙ ΤΟ ΝΟΜΟ ΤΟΥ 2019 ΣΕ ΟΤΙ ΑΦΟΡΑ ΤΗΝ ΕΚΛΟΓΗ ΤΩΝ ΠΡΟΕΔΡΩΝ ΤΩΝ ΚΟΙΝΟΤΗΤΩΝ ΕΩΣ 300 ΚΑΤΟΙΚΟΥΣ.
    ΑΥΤΟ ΕΚΤΟΣ ΤΩΝ ΑΛΛΩΝ ΘΑ ΔΩΣΕΙ ΤΗ ΔΥΝΑΤΟΤΗΤΑ ΣΕ ΑΞΙΟΠΡΕΠΕΙΣ ΑΝΘΡΩΠΟΥΣ ΝΑ ΑΣΧΟΛΗΘΟΥΝ ΜΕ ΤΑ ΚΟΙΝΑ.

    2) ΟΙ ΠΡΟΕΔΡΟΙ ΝΑ ΣΥΜΕΤΕΧΟΥΝ ΣΤΗΝ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΠΑΡΑΛΑΒΗΣ ΓΙΑ ΤΑ ΕΡΓΑ ΠΟΥ ΑΦΟΡΟΥΝ ΤΗΝ ΚΟΙΝΟΤΗΤΑ ΤΟΥΣ.

    3) ΝΑ ΑΥΞΗΘΟΥΝ ΤΑ ΑΝΤΑΠΟΔΟΤΙΚΑ ΑΠΟ Α.Π.Ε. ΑΠΟ 3% ΣΕ 6% ΤΟΥΛΑΧΙΣΤΟΝ ΚΑΙ ΝΑ ΚΑΤΑΛΗΓΕΙ ΣΤΟΥΣ ΛΟΓΑΡΙΑΣΜΟΥΣ ΤΟΥ ΡΕΥΜΑΤΟΣ ΤΩΝ ΚΑΤΟΙΚΩΝ ΤΟ 60% ΤΟΥ ΠΟΣΟΥ ΓΙΑΤΙ ΤΟ ΠΟΣΟ ΠΟΥ ΠΗΓΑΙΝΕΙ ΣΤΟ ΔΗΜΟ ΓΙΝΕΤΑΙ ΟΤΙΔΗΠΟΤΕ ΑΛΛΟ ΠΑΡΑ ΕΡΓΟ ΣΤΙΣ ΚΟΙΝΟΤΗΤΕΣ.

    4) ΑΠΟ ΤΟ 1997 ΚΑΙ ΜΕΤΑ ΚΑΝΕΤΕ ΝΟΜΟΥΣ ΜΕ ΣΚΟΠΟ ΤΟΝ ΑΦΑΝΙΣΜΟ ΤΗΣ ΥΠΑΙΘΡΟΥ ΚΑΙ ΤΗΣ ΤΟΠΙΚΗΣ ΑΥΤΟΔΙΟΙΚΗΣΗΣ, Ο ΣΤΟΧΟΣ ΕΧΕΙ ΕΠΙΤΕΥΧΘΕΙ…

    ΣΤΑΜΑΤΗΣΤΕ ΚΟΡΑΚΙΑ

  • 1 Ιουνίου 2026, 23:06 | ΠΑΝΑΓΙΩΤΗΣ ΣΤΑΘΟΠΟΥΛΟΣ ΠΡΟΕΔΡΟΣ ΚΑΛΑΝΟΥ ΕΡΥΜΑΝΘΟΥ

    1) ΝΑ ΕΠΑΝΑΦΕΡΕΤΑΙ ΤΟ ΝΟΜΟ ΤΟΥ 2019 ΣΕ ΟΤΙ ΑΦΟΡΑ ΤΗΝ ΕΚΛΟΓΗ ΤΩΝ ΠΡΟΕΔΡΩΝ ΤΩΝ ΚΟΙΝΟΤΗΤΩΝ ΕΩΣ 300 ΚΑΤΟΙΚΟΥΣ
    ΑΥΤΟ ΕΚΤΟΣ ΤΩΝ ΑΛΛΩΝ ΘΑ ΔΩΣΕΙ ΤΗΝ ΔΥΝΑΤΟΤΗΤΑ ΣΕ ΑΞΙΟΠΡΕΠΕΙΣ ΑΝΘΡΩΠΟΥΣ ΝΑ ΑΣΧΟΛΗΘΟΥΝ ΜΕ ΤΑ ΚΟΙΝΑ

    2) ΟΙ ΠΡΟΕΔΡΟΙ ΝΑ ΣΥΜΕΤΕΧΟΥΝ ΣΤΗΝ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΠΑΡΑΛΑΒΗΣ ΓΙΑ ΤΑ ΕΡΓΑ ΠΟΥ ΑΦΟΡΟΥΝ ΤΗΝ ΚΟΙΝΟΤΗΤΑ ΤΟΥΣ

    3)ΝΑ ΑΥΞΗΘΟΥΝ ΤΑ ΑΝΤΑΠΟΔΟΤΙΚΑ ΑΠΟ Α.Π.Ε ΑΠΟ 3% ΣΕ 6% ΤΟΥΛΑΧΙΣΤΟΝ ΚΑΙ ΝΑ ΚΑΤΑΛΗΓΕΙ ΣΤΟΥΣ ΛΟΓΑΡΙΑΣΜΟΥΣ ΤΟΥ ΡΕΥΜΑΤΟΣ ΤΩΝ ΚΑΤΟΙΚΩΝ ΤΟ 60% ΤΟΥ ΠΟΣΟΥ ΓΙΑΤΙ ΤΟ ΠΟΣΟ ΠΟΥ ΠΗΓΑΙΝΕΙ ΣΤΟ ΔΗΜΟ ΓΙΝΕΤΑΙ ΟΤΙΔΗΠΟΤΕ ΑΛΛΟ ΠΑΡΑ ΕΡΓΟ ΣΤΙΣ ΚΟΙΝΟΤΗΤΕΣ

    4)ΑΠΟ ΤΟ 1997 ΚΑΙ ΜΕΤΑ ΚΑΝΕΤΕ ΝΟΜΟΥΣ ΜΕ ΣΚΟΠΟ ΤΟΝ ΑΦΑΝΙΣΜΟ ΤΗΣ ΥΠΑΙΘΡΟΥ ΚΑΙ ΤΗΣ ΤΟΠΙΚΗΣ ΑΥΤΟΔΙΟΙΚΗΣΗΣ,Ο ΣΤΟΧΟΣ ΕΧΕΙ ΕΠΙΤΕΥΧΘΕΙ…

    ΣΤΑΜΑΤΗΣΤΕ ΚΟΡΑΚΙΑ.

  • 1 Ιουνίου 2026, 21:19 | sokratis

    Άρθρο 8 – Κατηγορίες Δήμων
    Παράγραφος 2. Ορεινοί Δήμοι περίπτωση (δ) να αφαιρεθεί από το 70% η αναφορά σε έκταση είναι στρεβλή διαπίστωση της ορεινότητας.

  • 1 Ιουνίου 2026, 18:27 | ΔΙΚΤΥΟ ΠΡΑΣΙΝΩΝ ΑΥΤΟΔΙΟΙΚΗΤΙΚΩΝ

    Η κυβέρνηση ξέχασε να συμπεριλάβει τις τοπικές κοινωνίες στον νέο Κώδικα Αυτοδιοίκησης

    Με τον Νέο Κώδικα Τοπικής Αυτοδιοίκησης η Κυβέρνηση μετατρέπει την τοπική έκφραση σε μια απλή δημόσια υπηρεσία του επιτελικού κράτους. Ολοκληρώνει το έργο της «κυβερνησιμότητας» και της πλήρους απαξίωσης του θεσμού, αναθέτοντας ουσιαστικά σε μονοπρόσωπες διοικήσεις, με λευκές επιταγές πενταετίας, τον σχεδιασμό, τη διαμόρφωση και την εξέλιξη των τοπικών κοινοτήτων, καθώς και του περιβάλλοντος μέσα στο οποίο οι πολίτες αναγκάζονται να ζήσουν.
    Επιπλέον, ενισχύει τη διαφθορά και τις υπόγειες συναλλαγές μέσω της διεύρυνσης των απευθείας αναθέσεων και των δράσεων που υλοποιούνται χωρίς καν να τελούν σε γνώση του Δημοτικού Συμβουλίου. Παράλληλα, αφαιρεί κάθε περιβαλλοντικό στοιχείο από τον Στρατηγικό Σχεδιασμό, ο οποίος πλέον αποτιμάται αποκλειστικά με τυπικούς και οικονομικούς δείκτες.
    1. Συγκέντρωση εξουσίας στον Δήμαρχο: Λευκή επιταγή πενταετίας χωρίς συναίνεση
    Ο νέος Κώδικας θεσπίζει την εκλογή του Δημάρχου από τον πρώτο γύρο, καταργώντας τη διαδικασία του δεύτερου γύρου (μπαλοτάζ) που εξασφάλιζε μια υποτυπώδη, ευρύτερη συναίνεση και συγκλίσεις μεταξύ των πολιτικών χώρων. Στο σημερινό κατακερματισμένο τοπίο των πολλών συνδυασμών, ένας υποψήφιος μπορεί πλέον να αναδειχθεί Δήμαρχος ακόμη και με ποσοστό κάτω του 20% των εγκύρων ψήφων, χωρίς να υποχρεούται σε επαναληπτική ψηφοφορία με τον δεύτερο πιο δημοφιλή υποψήφιο, ακόμη κι αν τους χωρίζει ελάχιστος αριθμός ψήφων.
    Ταυτόχρονα, ο εκλεγμένος Δήμαρχος αποκτά αυτόματη πλειοψηφία 3/5 στο Δημοτικό Συμβούλιο, ανεξάρτητα από το πραγματικό ποσοστό του στην κάλπη. Η ίδια η σύνθεση του Συμβουλίου διαστρεβλώνεται: ανάλογα με το μέγεθός του, 1 έως 3 δημοτικοί σύμβουλοι εκλέγονται πλέον «άνευ σταυρού» — δηλαδή διορίζονται απευθείας από τον επικεφαλής του συνδυασμού. Έτσι, το κατεξοχήν αντιπροσωπευτικό όργανο του Δήμου στελεχώνεται με μια στενά επιτελική λογική.
    Η Δημοτική Επιτροπή —ο πραγματικός κόμβος εξουσίας— συγκροτείται με κριτήρια που ορίζει ο Δήμαρχος, έχοντας τους Αντιδημάρχους ως άμεσους εντολοδόχους του. Κρίσιμες αρμοδιότητες μετατοπίζονται από το Δημοτικό Συμβούλιο προς τη Δημοτική Επιτροπή και τον Δήμαρχο ατομικά. Παράλληλα, μειώνονται τα στάδια υποβολής εναλλακτικών προτάσεων, ενώ ορίζεται ρητά ότι κατά τη διαδικασία διαμόρφωσης του προϋπολογισμού δεν λαμβάνεται απόφαση από τη δημοτική επιτροπή. Ειδικά για τον προϋπολογισμό, οποιαδήποτε εναλλακτική πρόταση απαιτεί την έγκριση των υπηρεσιών και την αυξημένη συνυπογραφή του 40% των δημοτικών συμβούλων. Καταργείται έτσι ο δημόσιος διάλογος και η συλλογική επεξεργασία που εξασφάλιζε διορθωτικές παρεμβάσεις. Ο Προϋπολογισμός αποκτά έναν τυπικό, γραφειοκρατικό χαρακτήρα, αφού οι αρνητικές ψήφοι ουσιαστικά εκμηδενίζονται.
    Η Δημοκρατία και η Αποκέντρωση σταματούν στο επίπεδο του Δημάρχου, ο οποίος συνομιλεί πλέον μόνο με την κεντρική Κυβέρνηση και τους εργολάβους.
    2. Κατάργηση του Τεχνικού Προγράμματος και αποκοπή της διαβούλευσης
    Από τα πλέον σοβαρά πλήγματα είναι η κατάργηση του αυτοτελούς Τεχνικού Προγράμματος και η ενσωμάτωσή του στον προϋπολογισμό υπό το πρόσχημα της «απλούστευσης». Το Τεχνικό Πρόγραμμα δεν ήταν διοικητικό βάρος· ήταν το εργαλείο μέσω του οποίου ο δημότης γνώριζε εκ των προτέρων, ονομαστικά και με σαφές χρονοδιάγραμμα, ποια έργα προγραμματίζονται στη γειτονιά του. Η κατάργησή του αφαιρεί ένα βασικό πυλώνα λογοδοσίας.
    Παράλληλα, το Επιχειρησιακό Πρόγραμμα του Δήμου —το θεμελιώδες πενταετές κείμενο στρατηγικού σχεδιασμού— εκπονείται πλέον χωρίς καμία θεσμοθετημένη διαβούλευση με την τοπική κοινωνία. Δεν προβλέπεται καμία υποχρεωτική δημόσια διαβούλευση του Σχεδίου Δράσης με Επιτροπές Γειτονιάς, συλλόγους, περιβαλλοντικές οργανώσεις ή συλλογικότητες πολιτών. Το Σχέδιο Δράσης μετατρέπεται σε ένα εσωτερικό διοικητικό έγγραφο της Δημοτικής Αρχής, το οποίο συντάσσει, εγκρίνει και αναμορφώνει η ίδια, χωρίς καμία περιβαλλοντική αιρεσιμότητα ή αναφορά σε περιβαλλοντικό ισοζύγιο.
    3. Η μεγάλη απουσία: Το περιβάλλον εκτός στρατηγικής προτεραιότητας
    Στους 23 «άξονες» του νέου Κώδικα δεν περιλαμβάνεται ούτε ένας που να αφορά συστηματικά την περιβαλλοντική πολιτική, την κλιματική προσαρμογή ή την προστασία της βιοποικιλότητας. Στις «8 υποχρεωτικές κανονιστικές δέσμες» (Καθαριότητας, Κοινοχρήστων Χώρων, Κοιμητηρίων κ.λπ.) δεν υπάρχει προβλεπόμενος Κανονισμός Πρασίνου, Κανονισμός Κλιματικής Προσαρμογής ή Κανονισμός Διαχείρισης Αστικού Περιβάλλοντος.
    Οι δείκτες παρακολούθησης που θεσπίζονται είναι αποκλειστικά οικονομικοί (Αυτονομία Εσόδων, Εκτέλεση Προϋπολογισμού, Λειτουργικά Κόστη κ.λπ.). Απουσιάζει πλήρως οποιοσδήποτε δείκτης για την ποιότητα του αέρα, την κάλυψη πρασίνου ανά κάτοικο, τη διαθεσιμότητα δημόσιου χώρου και την κοινωνική συνοχή. Η «αποδοτικότητα» μετράται μόνο με όρους λογιστηρίου — η ποιότητα ζωής και η αειφορία αγνοούνται επιδεικτικά.
    4. Η συμμετοχή των πολιτών ως επικοινωνιακό τέχνασμα
    Το μοναδικό συμμετοχικό εργαλείο που εισάγεται είναι το «συμβουλευτικό δημοτικό δημοψήφισμα με ηλεκτρονικές διαδικασίες». Καταργείται η λαϊκή πρωτοβουλία για την πρόκληση τοπικού δημοψηφίσματος μέσω συλλογής υπογραφών, και η διεξαγωγή του επαφίεται αποκλειστικά στην πλειοψηφία του Δημοτικού Συμβουλίου. Με δεδομένη την αυτόματη πλειοψηφία των $3/5$, το δημοψήφισμα θα συγκαλείται μόνο όταν το επιθυμεί η εκάστοτε Δημοτική Αρχή — δηλαδή ποτέ ενάντια στις επιλογές της. Καταργείται έτσι ένας ζωντανός θεσμός που είχε ψηφιστεί το 2018 και μπήκε «στο ψυγείο» από την κυβέρνηση το 2019. Η εμπειρία από τον αγώνα για τη διεξαγωγή τοπικού δημοψηφίσματος για το Μητροπολιτικό Πάρκο στη ΔΕΘ, το οποίο απορρίφθηκε για δήθεν τυπικούς λόγους από τη διοίκηση του Δήμου Θεσσαλονίκης, αποδεικνύει ότι οι ίδιες αντιδημοκρατικές πρακτικές κυριαρχούν σε κεντρικό και τοπικό επίπεδο.
    Παράλληλα, αποδυναμώνεται πλήρως η δυνατότητα προσφυγών και ενστάσεων των πολιτών, καθώς αυτές εξετάζονται πλέον από τα ίδια όργανα που λαμβάνουν τις αμφισβητούμενες αποφάσεις, χωρίς ανεξάρτητο κοινωνικό έλεγχο.
    5. Συγκεντρωτισμός εσόδων και απώλεια οικονομικής αυτοτέλειας
    Η δημιουργία του «Ολοκληρωμένου Πληροφοριακού Συστήματος Κεντρικών Ηλεκτρονικών Πληρωμών» μεταφέρει τη διαχείριση των δημοτικών εσόδων σε μια ενιαία κεντρική πλατφόρμα, ενώ ένας νέος κεντρικός Φορέας αναλαμβάνει την είσπραξη οφειλών με παρακράτηση προμήθειας. Η τοπική δημοσιονομική αυτονομία γίνεται γράμμα κενό, καθώς οι Δήμοι εξαρτώνται από τις κεντρικές υποδομές για να εισπράξουν τα δικά τους τέλη, τα οποία θα διατίθενται όλο και περισσότερο οριζόντια με υπουργικές αποφάσεις. Ακόμα χειρότερα, οι αναπτυξιακές χρηματοδοτήσεις δεν περνούν πλέον καν από την έγκριση του Δημοτικού Συμβουλίου.
    6. Ο Δημόσιος Χώρος μετατρέπεται σε επενδυτική ευκαιρία
    Με τον Νέο Κώδικα αλλάζει ριζικά η έννοια του δημόσιου χώρου. Από δικαίωμα στην ποιότητα ζωής των πολιτών, μετατρέπεται σε πηγή εσόδων και πεδίο εργολαβικού κέρδους. Πεζοδρόμια, πλατείες, άλση και δημόσιες εκτάσεις παραχωρούνται σε ιδιώτες προς εκμετάλλευση με απλές αποφάσεις Δημάρχου. Η επέκταση των ανταποδοτικών τελών καθιστά τη χρήση των κοινόχρηστων χώρων προνόμιο μόνο για όσους έχουν την οικονομική δυνατότητα να πληρώσουν.
    7. Η συνταγματική επιταγή για τις τοπικές υποθέσεις καταστρατηγείται
    Ο Νέος Κώδικας επισφραγίζει μια σειρά νόμων που αφαιρούν τη διαχείριση των τοπικών υποθέσεων από τις κοινωνίες. Τοπικά πολεοδομικά σχέδια, χωροταξικές ρυθμίσεις, χρήσεις γης, εγκαταστάσεις ΑΠΕ, διευθετήσεις ρεμάτων και στρατηγικές επενδύσεις μεγάλης κλίμακας που αλλοιώνουν τη φυσιογνωμία ενός τόπου, θα υλοποιούνται χωρίς να απαιτείται καν η γνώμη των τοπικών κοινοτήτων ή των δημοτικών συμβουλίων.
    Ως Δίκτυο Πράσινων Αυτοδιοικητικών διεκδικούμε:
    • Επαναφορά της απλής αναλογικής και ανάδειξη του Δημάρχου και του Περιφερειάρχη μέσα από το Δημοτικό και το Περιφερειακό Συμβούλιο, ώστε η κυβερνησιμότητα να προκύπτει μέσα από τη δημοκρατική σύνθεση.
    • Κατάργηση του διορισμού συμβούλων «άνευ σταυρού» — κάθε σύμβουλος πρέπει να αντλεί τη νομιμοποίησή του αποκλειστικά από την ψήφο των πολιτών.
    • Διατήρηση των αρμοδιοτήτων στο σώμα του Δημοτικού και του Περιφερειακού Συμβουλίου και όχι στη Δημοτική ή την Περιφερειακή Επιτροπή ή τον Δήμαρχο και τον Περιφερειάρχη ατομικά. Επαναφορά της συλλογικής επεξεργασίας του προϋπολογισμού μετά από ουσιαστική δημόσια διαβούλευση.
    • Επαναφορά των Συμβουλίων των Κοινοτήτων ανεξαρτήτως πληθυσμιακών κριτηρίων.
    • Ενσωμάτωση του Στρατηγικού Περιβαλλοντικού Σχεδιασμού στο υποχρεωτικό περιεχόμενο κάθε Προϋπολογισμού, με συγκεκριμένους, μετρήσιμους δείκτες για το περιβαλλοντικό ισοζύγιο, το αστικό πράσινο, τη βιώσιμη κινητικότητα (πεζόδρομοι, ποδηλατόδρομοι, δημοτική συγκοινωνία) και την κλιματική προσαρμογή.
    • Θέσπιση υποχρεωτικού Κανονισμού Πρασίνου, Κανονισμού Διαχείρισης Αστικού Περιβάλλοντος και Σχεδίου Κλιματικής Προσαρμογής ως βασικών κανονιστικών δεσμεύσεων κάθε Δήμου, με αυστηροποίηση των κανόνων για την κοπή δέντρων και την προστασία της πανίδας.
    • Αναμόρφωση του ΝΟΚ και του Χωροταξικού Πλαισίου, με απόδοση αποκλειστικής αρμοδιότητας στα Δημοτικά Συμβούλια για τον καθορισμό των όρων δόμησης και την προστασία του δημόσιου χώρου με αυξημένες πλειοψηφίες.
    • Διατήρηση του Τεχνικού Προγράμματος ως αυτοτελούς, δημόσιου εγγράφου με ονομαστική αναφορά έργων, προϋπολογισμού και χρονοδιαγράμματος ανά κοινότητα.
    • Υποχρεωτική δημόσια διαβούλευση κάθε Επιχειρησιακού Προγράμματος με ονομαστική πρόσκληση φορέων, συλλόγων και περιβαλλοντικών οργανώσεων.
    • Επαναφορά του θεσμού της Δημοτικής Επιτροπής Διαβούλευσης με ουσιαστικό, αποφασιστικό χαρακτήρα.
    • Κατοχύρωση του Τοπικού Δημοψηφίσματος ως δικαιώματος των πολιτών, με δυνατότητα διενέργειας μέσω συλλογής υπογραφών από ένα ποσοστό του εκλογικού σώματος.
    • Θέσπιση πολλαπλών δεικτών βιωσιμότητας και ποιότητας ζωής στο σύστημα ετήσιας αξιολόγησης του Υπουργείου Εσωτερικών, αντί για στείρους οικονομικούς και τυπικούς δείκτες.
    • Διασφάλιση της οικονομικής αυτοτέλειας των ΟΤΑ, με την είσπραξη των δημοτικών εσόδων από τον ίδιο τον Δήμο μέσω ενός συμβατού κεντρικού πληροφοριακού συστήματος, χωρίς την απορρόφησή τους από κεντρικούς κρατικούς φορείς.
    • Υποχρεωτική συγκρότηση Θεσμοθετημένων Επιτροπών Πολιτών και Διαπαραταξιακών Επιτροπών στο Δημοτικό Συμβούλιο για κάθε κοινωνική και περιβαλλοντική δομή, με δικαίωμα διαμόρφωσης κριτηρίων και παροχών.
    • Πολιτική Ανοιχτών Δεδομένων: Δημιουργία ειδικού ψηφιακού αποθετηρίου σε κάθε Δήμο και Περιφέρεια. Κάθε έγγραφο, μελέτη, μεταδεδομένο ή δήλωση σε κεντρικά μητρώα πρέπει να είναι μηχαναγνώσιμο, ανιχνεύσιμο και πλήρως προσβάσιμο σε όλους τους πολίτες.
    Η Τοπική Αυτοδιοίκηση δεν είναι παράρτημα του επιτελικού κράτους, ούτε εκτελεστικός βραχίονας κεντρικών πολιτικών και τοποτηρητής εργολαβικών συμφερόντων. Είναι ο πιο κοντινός στον πολίτη θεσμός εκπροσώπησης, ο τόπος όπου διαμορφώνεται η καθημερινότητα και η ποιότητα ζωής μας. Καλούμε την Κυβέρνηση να αναμορφώσει ριζικά το νομοσχέδιο πριν αυτό φτάσει στη Βουλή, θέτοντας την περιβαλλοντική προστασία, την κλιματική ανθεκτικότητα και τη δημοκρατική συμμετοχή στα θεμέλια και όχι στην επιφάνεια του νέου Κώδικα.
    Δίκτυο Πράσινων Αυτοδιοικητικών

  • 1 Ιουνίου 2026, 07:10 | ΙΩΑΝΝΗΣ ΖΑΛΟΥΦΛΗΣ

    ητείται να προβλεφθεί ρητά στο σχέδιο νόμου η σύσταση Περιφερειακής Ενότητας Βορείου Έβρου, με έδρα την Ορεστιάδα.
    Ο Βόρειος Έβρος είναι ακριτική, παραμεθόρια και δημογραφικά πιεζόμενη περιοχή. Αντιμετωπίζει πληθυσμιακή μείωση, γήρανση, απομάκρυνση από μεγάλα διοικητικά και οικονομικά κέντρα, ανάγκη ενίσχυσης βασικών υπηρεσιών και ιδιαίτερες απαιτήσεις πολιτικής προστασίας και αναπτυξιακού σχεδιασμού.
    Η δημιουργία Περιφερειακής Ενότητας Βορείου Έβρου δεν είναι ζήτημα τοπικισμού. Είναι αναγκαίο θεσμικό εργαλείο ώστε η περιοχή να αποκτήσει καλύτερη διοικητική εκπροσώπηση, μεγαλύτερη ορατότητα στον κρατικό σχεδιασμό και δυνατότητα πιο στοχευμένης αξιοποίησης εθνικών και ευρωπαϊκών προγραμμάτων.
    Προτείνεται η προσθήκη ειδικής διάταξης για τη σύσταση Περιφερειακής Ενότητας Βορείου Έβρου, με έδρα την Ορεστιάδα, και με όρια που θα καθοριστούν με σαφή και τεκμηριωμένο τρόπο. Η πρόβλεψη αυτή θα πρέπει να συνδεθεί με ειδική μέριμνα για παραμεθόριες και δημογραφικά πιεζόμενες περιοχές.

    Ο Βόρειος Έβρος χρειάζεται θεσμική αναγνώριση, όχι απλή γενική αναφορά στην παραμεθοριότητα.

  • 1 Ιουνίου 2026, 07:33 | ΙΩΑΝΝΗΣ ΖΑΛΟΥΦΛΗΣ

    Στο άρθρο 8, η κατηγορία των παραμεθόριων δήμων είναι χρήσιμη, αλλά υπερβολικά γενική. Δεν αποτυπώνει τις ιδιαίτερες συνθήκες δήμων όπως ο Δήμος Ορεστιάδας και γενικότερα ο Βόρειος Έβρος, όπου η παραμεθοριότητα συνδυάζεται με πληθυσμιακή μείωση, γήρανση, απόσταση από μεγάλα διοικητικά και οικονομικά κέντρα και αυξημένες ανάγκες διατήρησης βασικών υπηρεσιών.

    Προτείνεται να προβλεφθεί ειδική υποκατηγορία παραμεθόριων δήμων, όπως «ακριτικοί και δημογραφικά πιεζόμενοι παραμεθόριοι δήμοι», με αντικειμενικά κριτήρια: πληθυσμιακή μεταβολή, γεωγραφική απόσταση, γήρανση πληθυσμού, αριθμός μικρών οικισμών και ανάγκες βασικών υποδομών.

    Η κατηγοριοποίηση αυτή δεν πρέπει να μείνει απλή περιγραφή, αλλά να μπορεί να χρησιμοποιηθεί ως βάση για στοχευμένα εθνικά και ευρωπαϊκά προγράμματα, ενίσχυση προσωπικού, τεχνική υποστήριξη και ειδικά μέτρα τοπικής ανάπτυξης.

  • 1 Ιουνίου 2026, 01:58 | Χρήστος Μουταφίδης

    Να προστεθεί στο άρθρο 4 η πρόβλεψη για ίδρυση Περιφερειακής Ενότητας Βορείου Έβρου που υπήρχε στο προσχέδιο που είχε σταλεί στην ΚΕΔΕ με διόρθωση ως προς τα όρια. Να διατυπωθούν οι 9 και 10 παράγραφοι ως εξής:

    9. Συστήνονται οι κάτωθι Περιφερειακές Ενότητες:
    α. Περιφερειακή Ενότητα Βορείου Έβρου στην Περιφέρεια Ανατολικής Μακεδονίας και Θράκης, αποτελούμενη από το Δήμο Ορεστιάδας.
    β. Περιφερειακή Ενότητα Νοτίου Έβρου στην Περιφέρεια Ανατολικής Μακεδονίας και Θράκης, αποτελούμενη από τους Δήμους Αλεξανδρούπολης, Σουφλίου, Διδυμοτείχου και Σαμοθράκης.
    10. Η Περιφερειακή Ενότητα Έβρου καταργείται.

    Για το θέμα υπάρχει απόφαση Δημοτικού Συμβουλίου Ορεστιάδας την 1.10.2024. Στόχος της απόφασης είναι να οργανωθεί διοικητικά η περιοχή ως Περιφερειακή Ενότητα Βορείου Έβρου με έδρα την Ορεστιάδα, προκειμένου να αποτελέσει ένα “εργαλείο” στα χέρια της Κυβέρνησης για να μπορέσει να παρέμβει στοχευμένα, μέσα από Ευρωπαϊκά και Εθνικά προγράμματα και ελαφρύνσεις, καθώς με τη σημερινή κατάσταση ο νομός Έβρου ως ενιαία Περιφερειακή Ενότητα κινείται σε δύο ταχύτητες και προς δύο εντελώς διαφορετικές κατευθύνσεις: “Μία αναπτυξιακή κοσμογονία συντελείται στην Αλεξανδρούπολη” και “απομόνωση του Βορείου Έβρου“, έχει ομολογήσει άλλωστε και ο ίδιος ο πρωθυπουργός.

    https://www.radioevros.gr/o-dimos-orestiadas-apofasise-na-gine-pe-voreiou-evroy/

    Σχετικό:
    «Περιφερειακή Ενότητα Βορείου Έβρου προτείνει το Υπουργείο Εσωτερικών – Η κυβέρνηση το συζητάει με την ΚΕΔΕ»
    https://www.radioevros.gr/p-e-voreiou-kai-notiou-evrou-proteinei-to-ypes/

  • 31 Μαΐου 2026, 19:44 | Εύα

    Ζητώ την άμεση τροποποίηση της περίπτωσης «αε» της παραγράφου 2 του άρθρου 138 με την προσθήκη στο τρίτο εδάφιο και του προσωπικού που απασχολείται στις Κοινωνικές Δομές για την Αντιμετώπιση της Φτώχειας (Δομές Αστέγων, Δομές Παροχής Βασικών Αγαθών, Κέντρα Κοινότητας). Ομοίως πρέπει να συμπεριληφθούμε ρητά και στις εξαιρέσεις. Πρόκειται για άνιση μεταχείριση μεταξύ εργαζόμενων ΙΔΟΧ που εργάζονται επί δεκαετίες στις δομές των Δήμων, σε συγχρηματοδοτούμενα προγράμματα με δεκάδες διαδοχικές ανανεώσεις συμβάσεων εργασίας.

  • 31 Μαΐου 2026, 17:45 | ΔΗΜΗΤΡΗΣ

    Υπάρχει πρόβλημα με πολλές δημοτικές κοινότητες χωριών.. Αλήθεια, ποιός ελέγχει τις δημοτικές κοινότητες;;; Δεν απαντούν στα έγγραφα αιτήματα πολιτών, γράφουν μεροκάματα όπου θέλουν, Δεν κάνουν την ετήσια συμβουλευτική γενική συνέλευση κατοίκων του νομου Κλεισθένη ( γιατί χρειάζεται έγκριση αντιδημάρχου και τοπικής κοινότητας, ενώ θα έπρεπε απλά ο αντιδήμαρχος να ορίζει- ανακοινώνει την ημερομηνία διεξαγωγης της γενικής συνέλευσης). Υποτίθεται ότι τις δημοτικές κοινότητες εποπτεύει ο Δήμαρχος, αλλά ο Δήμαρχος κάνει τα στραβά μάτια όταν είναι στον ίδιο εκλογικό συνδυασμό ο δήμαρχος με τον πρόεδρο δημοτικής κοινότητας.

  • 31 Μαΐου 2026, 11:39 | Νάντια Δαδάρου

    Να προστεθεί στο άρθρο 4 η πρόβλεψη για ίδρυση Περιφερειακής Ενότητας Βορείου Έβρου που υπήρχε στο προσχέδιο που είχε σταλεί στην ΚΕΔΕ με διόρθωση ως προς τα όρια. Να διατυπωθούν οι 9 και 10 παράγραφοι ως εξής:

    9. Συστήνονται οι κάτωθι Περιφερειακές Ενότητες:
    α. Περιφερειακή Ενότητα Βορείου Έβρου στην Περιφέρεια Ανατολικής Μακεδονίας και Θράκης, αποτελούμενη από το Δήμο Ορεστιάδας.
    β. Περιφερειακή Ενότητα Νοτίου Έβρου στην Περιφέρεια Ανατολικής Μακεδονίας και Θράκης, αποτελούμενη από τους Δήμους Αλεξανδρούπολης, Σουφλίου, Διδυμοτείχου και Σαμοθράκης.
    10. Η Περιφερειακή Ενότητα Έβρου καταργείται.

    Για το θέμα υπάρχει απόφαση Δημοτικού Συμβουλίου Ορεστιάδας την 1.10.2024. Στόχος της απόφασης είναι να οργανωθεί διοικητικά η περιοχή ως Περιφερειακή Ενότητα Βορείου Έβρου με έδρα την Ορεστιάδα, προκειμένου να αποτελέσει ένα “εργαλείο” στα χέρια της Κυβέρνησης για να μπορέσει να παρέμβει στοχευμένα, μέσα από Ευρωπαϊκά και Εθνικά προγράμματα και ελαφρύνσεις, καθώς με τη σημερινή κατάσταση ο νομός Έβρου ως ενιαία Περιφερειακή Ενότητα κινείται σε δύο ταχύτητες και προς δύο εντελώς διαφορετικές κατευθύνσεις: “Μία αναπτυξιακή κοσμογονία συντελείται στην Αλεξανδρούπολη” και “απομόνωση του Βορείου Έβρου“, έχει ομολογήσει άλλωστε και ο ίδιος ο πρωθυπουργός.

    https://www.radioevros.gr/o-dimos-orestiadas-apofasise-na-gine-pe-voreiou-evroy/

    Σχετικό:
    «Περιφερειακή Ενότητα Βορείου Έβρου προτείνει το Υπουργείο Εσωτερικών – Η κυβέρνηση το συζητάει με την ΚΕΔΕ»
    https://www.radioevros.gr/p-e-voreiou-kai-notiou-evrou-proteinei-to-ypes/

  • 31 Μαΐου 2026, 02:26 | Γιαννούλα

    Οι δημοτικές τοπικές κοινότητες ΔΕΝ απαντούν στα έγγραφα αιτήματα πολιτών , γράφουν μεροκάματα όπου θέλουν και δεν διενεργούν την υποχρεωτική ετήσια συμβουλευτική γενική συνέλευση κατοίκων χωριών, ενώο νόμος από το 2018 προβλέπει ετήσια γενική συνέλευση κατοίκων. Ο κόσμος των χωριών θέλει να καταθέτει προτάσεις, αλλά δεν έχει ενημέρωση. Εδώ θα πρέπει να προστεθεί στον νόμο ότι η ετήσια γενική συνέλευση θα γίνεται υποχρεωτικά και ο αντιδήμαρχος θα ορίζει απλά ημερομηνία το καλοκαίρι ( πότε έχει απαρτία η γενική συνέλευση και πότε αναβάλεται). Το Σύνταγμα λέει υποχρεωτική έγγραφη απάντηση στους πολίτες, αλλά οι δημοτικές κοινότητες δεν δεν απαντούν.

  • 30 Μαΐου 2026, 17:53 | Γεώργιος Κυρτσόπουλος

    Να προστεθεί στο άρθρο 4 η παράγραφος που απαλείφθηκε από το προσχέδιο που είχε σταλεί στην ΚΕΔΕ και προέβλεπε ίδρυση Περιφερειακής Ενότητας Βορείου Έβρου, με έδρα την Νέα Ορεστιάδα, με διόρθωση ως προς τα όρια δεδομένης την εκπεφρασμένη θέληση των πολιτών.
    Να τεθεί όριο-πλαφόν για την εκλογή των Περιφερειαρχών, Δημάρχων.

  • 30 Μαΐου 2026, 14:51 | Νικος Πατούνας

    Να προστεθεί στο άρθρο 4 η πρόβλεψη για ίδρυση Περιφερειακής Ενότητας Βορείου Έβρου που υπήρχε στο προσχέδιο που είχε σταλεί στην ΚΕΔΕ με διόρθωση ως προς τα όρια. Να διατυπωθούν οι 9 και 10 παράγραφοι ως εξής:

    9. Συστήνονται οι κάτωθι Περιφερειακές Ενότητες:
    α. Περιφερειακή Ενότητα Βορείου Έβρου στην Περιφέρεια Ανατολικής Μακεδονίας και Θράκης, αποτελούμενη από το Δήμο Ορεστιάδας.
    β. Περιφερειακή Ενότητα Νοτίου Έβρου στην Περιφέρεια Ανατολικής Μακεδονίας και Θράκης, αποτελούμενη από τους Δήμους Αλεξανδρούπολης, Σουφλίου, Διδυμοτείχου και Σαμοθράκης.
    10. Η Περιφερειακή Ενότητα Έβρου καταργείται.

    Για το θέμα υπάρχει απόφαση Δημοτικού Συμβουλίου Ορεστιάδας την 1.10.2024. Στόχος της απόφασης είναι να οργανωθεί διοικητικά η περιοχή ως Περιφερειακή Ενότητα Βορείου Έβρου με έδρα την Ορεστιάδα, προκειμένου να αποτελέσει ένα “εργαλείο” στα χέρια της Κυβέρνησης για να μπορέσει να παρέμβει στοχευμένα, μέσα από Ευρωπαϊκά και Εθνικά προγράμματα και ελαφρύνσεις, καθώς με τη σημερινή κατάσταση ο νομός Έβρου ως ενιαία Περιφερειακή Ενότητα κινείται σε δύο ταχύτητες και προς δύο εντελώς διαφορετικές κατευθύνσεις: “Μία αναπτυξιακή κοσμογονία συντελείται στην Αλεξανδρούπολη” και “απομόνωση του Βορείου Έβρου“, έχει ομολογήσει άλλωστε και ο ίδιος ο πρωθυπουργός.

    https://www.radioevros.gr/o-dimos-orestiadas-apofasise-na-gine-pe-voreiou-evroy/

    Σχετικό:
    «Περιφερειακή Ενότητα Βορείου Έβρου προτείνει το Υπουργείο Εσωτερικών – Η κυβέρνηση το συζητάει με την ΚΕΔΕ»
    https://www.radioevros.gr/p-e-voreiou-kai-notiou-evrou-proteinei-to-ypes/

  • 30 Μαΐου 2026, 10:36 | Νικολαΐδης Νικόλαος

    Να προστεθεί στο άρθρο 4 η παράγραφος που απαλείφθηκε από το προσχέδιο που είχε σταλεί στην ΚΕΔΕ και προέβλεπε ίδρυση Περιφερειακής Ενότητας Βορείου Έβρου με διόρθωση ως προς τα όρια δεδομένης την εκπεφρασμένη θέληση των πολιτών.
    Να διατυπωθεί η παράγραφος ως εξής:
    «Καταργείται η Περιφερειακή Ενότητα Έβρου και δημιουργούνται οι Περιφερειακές Ενότητες Βορείου Έβρου που περιλαμβάνει τον Δήμο Ορεστιάδας και Νοτίου Έβρου που περιλαμβάνει τους Δήμους Αλεξανδρούπολης, Σουφλίου, Διδυμοτείχου και Σαμοθράκης».

  • 30 Μαΐου 2026, 01:56 | Μαρία

    ΠΛΑΦΟΝ ΔΥΟ ΘΗΤΕΙΕΣ στους Προέδρους δημοτικών κοινοτήτων, κατάργηση των εξόδων παράστασης και μεροκάματων στους Προέδρους δημοτικών κοινοτήτων ( γιατί δεν αποφασίζουν, αλλά μόνο εισηγούνται στον δήμαρχο), υποχρεωτική εφαρμογή του νόμου Κλεισθένη για την ετήσια συμβουλευτική γενική συνέλευση κατοίκων ( ΔΕΝ εφαρμόζεται η γενική συνέλευση κατοίκων για προτάσεις) και οι δημοτικές κοινότητες ΝΑ ΑΠΑΝΤΟΥΝ υποχρεωτικά στα αιτήματα πολιτών.

  • 30 Μαΐου 2026, 00:30 | ΑΝΑΣΤΑΣΙΟΣ ΑΝΑΓΝΩΣΤΟΠΟΥΛΟΣ ΤΣΙΑΠΗΣ

    ΠΡΟΤΑΣΗ ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΣΗΣ ΕΠΙ ΤΟΥ ΑΡΘΡΟΥ 21 (Παρ. 2, περ. θ΄)
    Προτεινόμενη Διάταξη:
    «θ) των υποψηφίων δημάρχων, δημοτικών συμβούλων, περιφερειαρχών και περιφερειακών συμβούλων, κατόπιν αίτησης που συνυποβάλλεται με τη δήλωση υποψηφιότητας για την ανάδειξη των δημοτικών και περιφερειακών αρχών, αντίστοιχα.
    Το δικαίωμα αυτό ασκείται από την 1η Σεπτεμβρίου του έτους διενέργειας των εκλογών έως και την προηγούμενη ημέρα της ανακήρυξης των συνδυασμών από το αρμόδιο δικαστήριο.»
    Αιτιολογική Έκθεση:
    Σύμφωνα με το άρθρο 41 του παρόντος σχεδίου νόμου, προσόν εκλογιμότητας για τους δημοτικούς συμβούλους αποτελεί η ιδιότητα του δημότη του οικείου δήμου, ενώ για τους περιφερειακούς συμβούλους η ιδιότητα του δημότη δήμου της οικείας περιφέρειας. Ωστόσο, η ειδική εξαίρεση από την προϋπόθεση κατοικίας που προβλέπεται στο άρθρο 21 παρέχεται αποκλειστικά στους υποψηφίους δημάρχους και περιφερειάρχες.
    Η μη συμπερίληψη των υποψηφίων δημοτικών και περιφερειακών συμβούλων δημιουργεί νομοτεχνική ασυνέπεια ως προς τη συνδρομή των προϋποθέσεων εκλογιμότητας του άρθρου 41. Για λόγους συστηματικής συνοχής του Κώδικα, ασφάλειας δικαίου και διασφάλισης της πλήρωσης των νόμιμων προϋποθέσεων εκλογιμότητας, προτείνεται η επέκταση της διάταξης και στους υποψηφίους δημοτικούς και περιφερειακούς συμβούλους.
    Περαιτέρω, προτείνεται το σχετικό δικαίωμα να ασκείται από την 1η Σεπτεμβρίου του έτους των εκλογών έως και την προηγούμενη ημέρα της ανακήρυξης των συνδυασμών, η οποία, σύμφωνα με το άρθρο 49, πραγματοποιείται την 1η Οκτωβρίου του έτους των εκλογών. Με τον τρόπο αυτό διασφαλίζεται αφενός η πλήρωση της προϋπόθεσης δημοτικότητας του άρθρου 41 και αφετέρου η διάκριση μεταξύ της απόκτησης της ιδιότητας του δημότη για σκοπούς εκλογιμότητας και της συμμετοχής στο εκλογικό σώμα του οικείου δήμου ή της οικείας περιφέρειας, συμβάλλοντας στη σταθερότητα της εκλογικής διαδικασίας και στην αποφυγή φαινομένων που θα μπορούσαν να επηρεάσουν τη σύνθεση του εκλογικού σώματος αποκλειστικά λόγω υποψηφιότητας.

  • 28 Μαΐου 2026, 20:34 | Νικόλαος Βαρέλης

    Ρόδος το θύμα του «Καλλικράτη».
    Το νησί της Ρόδου , με περίπου 50 τοπικές κοινότητες (χωριά μικρά και μεγάλα), μέχρι το 2010, ήταν χωρισμένο σε δέκα δήμους, με πλήρη αυτοτέλεια μεταξύ τους , με Δημάρχους , Αντιδημάρχους και υπηρεσίες που μπορούσαν να εκτελέσουν έργα. Ξαφνικά κάποιος «φαεινός» εγκέφαλος αποφάσισε ότι πρέπει να γίνουμε ένας Δήμος. Η Σάμος πολύ μικρότερο νησί έχει τρεις δήμους. Συγκεντρώθηκαν λοιπόν τα πάντα στη πόλη της Ρόδου, (Εξουσία-πόροι-υπηρεσίες) και από τότε η επαρχία έχει αφεθεί στη τύχη της και το νησί ρημάζει. Οργιάζει η αυθαιρεσία , η ακαταστασία , η εγκατάλειψη και το χάος σε όλους τους τομείς. Οι τοπικοί Πρόεδροι , χωρίς καμιά εκτελεστική δυνατότητα – εξουσία, απλά εισηγούνται και ο εκάστοτε Δήμαρχος τους αγνοεί. Αν για κάθε κοινότητα ( ο δήμαρχος ) αποδεχτεί να υλοποιήσει δύο (2) μικρά έργα θα χρειαστεί περίπου εκατό μικρο-μελέτες. Ποιος τις κάνει ; Οι μηχανικοί που εδρεύουν στη πόλη και απέχουν μέχρι και εκατό χιλιόμετρα από το άλλο άκρο του νησιού; Οι τοπικοί Αντιδήμαρχοι , χωρίς εκχώρηση αρμοδιοτήτων και πόρων , ώστε να μπορούν να υλοποιούν έργα μικρής κλίμακας , μέχρι ένα όριο κόστους, είναι τίτλοι διακοσμητικοί, μόνον για παρελάσεις και εκδηλώσεις. Κανένας Δήμαρχος ΔΕΝ μπορεί, από το Μαντράκι της πόλεως Ρόδου, να κυβερνήσει ολόκληρο το νησί. Επιβάλλεται, ή, αποκέντρωση πόρων και αρμοδιοτήτων στις τοπικές κοινότητες, με υποχρεωτικό καταμερισμό των πόρων του προϋπολογισμού, ή χωρισμός του νησιού σε 3-4 μικρότερους δήμους, που να μπορούν να είναι λειτουργικοί. Δυστυχώς κανένας , από τους διατελέσαντες δημάρχους, δεν το απαίτησε, γιατί απλά έχουν «και το καρπούζι και το μαχαίρι», όπως λέει ο λαός μας . Διαχειρίζονται τεράστια κονδύλια , όντας έρμαια κλειστού κύκλου αιρετών συνεργατών – τοπικών παραγόντων – εργολάβων – διαπλεκόμενων διοικητικών και τεχνικών υπαλλήλων , οι οποίοι κωλυσιεργούν ασκώντας έμμεσο εκβιασμό στους αιρετούς. Ο συγκεντρωτισμός δεν περιορίζει τη διασπάθιση του δημόσιου χρήματος ( εγχώριου ή ευρωπαϊκού ). Μια σύγκριση με τους «Καποδιστριακούς» δήμους , μπορεί να το αποδείξει. Μόνον ο θεσμικός έλεγχος διασφαλίζει τους δημόσιους πόρους. Να σημειωθεί εδώ, ότι η Ρόδος , που φιλοξενεί κατά τη τουριστική περίοδο πάνω από 2,5 εκατομμύρια τουρίστες , έχει πρόσθετες ανάγκες για δημόσιες υποδομές εξυπηρέτησης των επισκεπτών. Όταν ένα κρουαζιερόπλοιο φέρνει χιλιάδες επισκέπτες σε μια μέρα , ο εκάστοτε δήμαρχος θα ασχοληθεί με τη πόλη και όχι με το απομακρυσμένο χωριό του νησιού. Νομοτελειακά λοιπόν η ύπαιθρος εγκαταλείπεται.

  • 28 Μαΐου 2026, 13:12 | Κώστας

    Θέμα: Διατήρηση του πληθυσμιακού ορίου 201-2000 κατοίκων για τη συγκρότηση τριμελούς συμβουλίου δημοτικής κοινότητας, αντί για 301-2000.

    Η αλλαγή του ορίου από τους 301 στους 201 κατοίκους έγινε με τον Νόμο 5043/2023 (άρθρο 18), ο οποίος τροποποίησε το αντίστοιχο Άρθρο 4 του Ν. 4804/2021.
    Σκεπτικό (Αιτιολογική Βάση) για την Αλλαγή 301 → 201
    Η αιτιολογία (το σκεπτικό) για την τροποποίηση που μετέφερε το όριο από τους 301 στους 201 κατοίκους μέσω του Ν. 5043/2023 (άρθρο 18) ήταν η επικαιροποίηση και η ευθυγράμμιση της νομοθεσίας:
    • Εναρμόνιση με το Ιστορικό Όριο: Το όριο των 200 κατοίκων ήταν το ιστορικό όριο που χώριζε τις Κοινότητες που διοικούνταν από Πρόεδρο από αυτές που διοικούνταν από Συμβούλιο, πριν από τις ρυθμίσεις του νόμου «Καλλικράτης» (Ν. 3852/2010). Η επαναφορά του στους 201 θεωρήθηκε ως αποκατάσταση της παραδοσιακής ενδοδημοτικής αποκέντρωσης.
    • Αντιμετώπιση του Δημογραφικού: Η μείωση του ορίου εκτιμήθηκε ότι θα αντιμετώπιζε το δημογραφικό πρόβλημα της συρρίκνωσης των μικρών κοινοτήτων (λόγω της απογραφής του 2021) και θα εξασφάλιζε ότι περισσότερες κοινότητες θα διατηρούσαν το συλλογικό όργανο (3μελές Συμβούλιο), ακόμη και αν ο πληθυσμός τους μειώθηκε οριακά κάτω από τους 300 κατοίκους.
    Η εν λόγω τροποποίηση είχε ως στόχο να διασφαλίσει ότι περίπου 700 επιπλέον κοινότητες (όσες είχαν 201-300 κατοίκους) θα διατηρούσαν το Συμβούλιο, ενισχύοντας έτσι την τοπική δημοκρατία και τη συμμετοχή στις μικρές περιοχές.

    Επιχειρήματα για τη Διατήρηση του 3μελούς Συμβουλίου (201-300 Κατοίκων)

    1.Υποβάθμιση της τοπικής δημοκρατίας
    Η αύξηση του κατώτατου ορίου από 201 σε 301 κατοίκους καταργεί το δικαίωμα πλουραλιστικής εκπροσώπησης για δεκάδες κοινότητες μικρού πληθυσμού.
    Οι κοινότητες 201–300 κατοίκων χάνουν το τριμελές τους συμβούλιο και περιορίζονται σε μονοπρόσωπο όργανο, γεγονός που υποβαθμίζει την θεσμική τους υπόσταση και περιορίζει τον διάλογο και την κατανομή ευθυνών.
    2. Μείωση της συμμετοχής των πολιτών
    Το τριμελές όργανο διασφαλίζει:
    περισσότερη συμμετοχή κατοίκων,
    μεγαλύτερη νομιμοποίηση,
    ενισχυμένη κοινωνική συνοχή.
    Με έναν μόνο εκπρόσωπο, μειώνεται η ενεργή εμπλοκή των δημοτών και αποθαρρύνεται η νεότερη γενιά από την ενασχόληση με τα κοινά.
    3. Αδικαιολόγητη μεταβολή και διακριτότητα από την πάγια προκαταβολή
    Η λειτουργία των τριμελών συμβουλίων δεν επιβαρύνει οικονομικά τον προϋπολογισμό των δήμων, καθώς:
    • δεν λαμβάνουν αποζημίωση,
    • δεν δημιουργούν πρόσθετη δαπάνη,
    • δεν απαιτούν επιπλέον διοικητικό προσωπικό.
    Επιπλέον, η διατήρηση του ορίου 201–2000 κατοίκων αφορά αποκλειστικά τη θεσμική συγκρότηση των δημοτικών κοινοτήτων και δεν συνδέεται με την πάγια προκαταβολή. Η πάγια προκαταβολή μπορεί να συνεχίσει να καταβάλλεται και να καθορίζεται σύμφωνα με τα πληθυσμιακά κριτήρια που προβλέπει η Υ.Α. 62038/2019 (0–300 και 301–2000 κατοίκους), ανεξάρτητα από τα διοικητικά όρια για το τριμελές συμβούλιο.
    Με αυτό τον τρόπο, τα δύο ζητήματα παραμένουν νομικά και λειτουργικά αυτοτελή, ενώ η πρόταση για διατήρηση του ορίου 201–2000 επικεντρώνεται στην ενίσχυση της δημοκρατικής εκπροσώπησης και της συλλογικής λειτουργίας των κοινοτήτων.
    4. Εσωτερικός Έλεγχος & Διαφάνεια
    Το Συμβούλιο λειτουργεί ως ένα συλλογικό όργανο ελέγχου και διαβούλευσης. Σε ένα μονοπρόσωπο όργανο, ο Πρόεδρος λαμβάνει αποφάσεις μόνος του, αυξάνοντας τον κίνδυνο αυθαιρεσίας ή κακοδιοίκησης, ενώ η ύπαρξη Συμβουλίου εξασφαλίζει τη διαφάνεια των ενεργειών.
    5.Αποφυγή Λειτουργικών Κενών
    Η πιθανότητα απουσίας ή κωλύματος ενός μόνο Προέδρου (π.χ. λόγω ασθένειας, εργασίας) δημιουργεί άμεσο λειτουργικό κενό στην Κοινότητα. Η ύπαρξη 3 μελών διασφαλίζει ότι η Κοινότητα έχει πάντα ενεργά μέλη για τη λήψη αποφάσεων και την εκπροσώπηση.

    Με βάση τα παραπάνω, η διατήρηση του πληθυσμιακού ορίου 201–2000 κατοίκων για τη συγκρότηση τριμελούς συμβουλίου στις δημοτικές κοινότητες:
    • διασφαλίζει τη συλλογική λειτουργία των οργάνων,
    • ενισχύει τη δημοκρατική εκπροσώπηση και τη συμμετοχή των δημοτών,
    • δεν επηρεάζει ή τροποποιεί την πάγια προκαταβολή, η οποία μπορεί να συνεχίσει να καθορίζεται σύμφωνα με τα ισχύοντα πληθυσμιακά κριτήρια της Υ.Α. 62038/2019.
    Για όλους αυτούς τους λόγους, προτείνεται η διατήρηση του ισχύοντος ορίου 201–2000 κατοίκων, ώστε να εξασφαλίζεται η εύρυθμη και δημοκρατική λειτουργία των δημοτικών κοινοτήτων, χωρίς επιπλέον οικονομική ή θεσμική επιβάρυνση.

  • 27 Μαΐου 2026, 21:44 | ΑΝΑΣΤΑΣΙΟΣ ΑΝΑΓΝΩΣΤΟΠΟΥΛΟΣ ΤΣΙΑΠΗΣ

    Θέμα: Παρατήρηση επί του άρθρου 21 (Μεταδημότευση) – Πρόταση κατάργησης της προϋπόθεσης διετούς μόνιμης κατοικίας

    Προτείνεται η πλήρης κατάργηση της προϋπόθεσης διετούς μόνιμης κατοικίας για τη μεταδημότευση ενηλίκου δημότη, καθώς και η επανεξέταση των εξαιρέσεων που επιτρέπουν την απόκτηση δημοτικότητας χωρίς πραγματική μόνιμη κατοικία στον οικείο δήμο.

    Η προϋπόθεση της διετούς κατοικίας πιθανόν θεσπίστηκε σε παλαιότερο χρόνο προκειμένου να αποτραπούν φαινόμενα ευκαιριακής μεταδημότευσης ή τεχνητής μεταβολής εκλογικών συσχετισμών πριν από τις αυτοδιοικητικές εκλογές. Ωστόσο, υπό τις σημερινές κοινωνικές, οικονομικές και διοικητικές συνθήκες, ο χρονικός αυτός περιορισμός έχει καταστεί αναχρονιστικός και δεν φαίνεται πλέον να εξυπηρετεί ουσιαστικό διοικητικό ή θεσμικό σκοπό.

    Ο πολίτης που επιλέγει να εγκατασταθεί μόνιμα σε έναν δήμο αναπτύσσει άμεσα πραγματικό δεσμό με την τοπική κοινωνία. Επιλέγει συνειδητά τον συγκεκριμένο τόπο ως κέντρο της καθημερινής του διαβίωσης και επηρεάζεται άμεσα από τη λειτουργία των δημοτικών υπηρεσιών, των υποδομών και γενικότερα από τις αποφάσεις της τοπικής αυτοδιοίκησης.

    Κατά συνέπεια, δεν είναι ορθολογικό ένας πολίτης να υποχρεούται να παραμένει επί δύο ολόκληρα έτη δημότης και εκλογέας δήμου στον οποίο δεν κατοικεί πλέον, στερούμενος παράλληλα τη δυνατότητα άμεσης συμμετοχής στα κοινά του δήμου όπου πραγματικά ζει και διαβιώνει.

    Η συμμετοχή στις αυτοδιοικητικές εκλογές θα πρέπει να συνδέεται πρωτίστως με τον δήμο της πραγματικής και σύγχρονης κατοικίας του πολίτη και όχι με μία τυπική διοικητική εγγραφή που διατηρείται αποκλειστικά λόγω ενός χρονικού περιορισμού.

    Για τον ίδιο λόγο, χρήζει επανεξέτασης και η δυνατότητα απόκτησης της αρχικής δημοτικότητας ανεξαρτήτως πραγματικής κατοικίας. Η δημοτικότητα θα πρέπει να ακολουθεί τον δήμο μόνιμης εγκατάστασης και πραγματικής σύνδεσης με την τοπική κοινωνία και όχι αποκλειστικά παλαιότερους οικογενειακούς ή διοικητικούς δεσμούς, όταν αυτοί δεν συνοδεύονται από πραγματική κατοικία.

    Επιπλέον, η λειτουργία του πληροφοριακού συστήματος «Μητρώο Πολιτών», η ψηφιοποίηση των διοικητικών διαδικασιών και οι σύγχρονες δυνατότητες διασταύρωσης στοιχείων παρέχουν πλέον στη διοίκηση επαρκή και αξιόπιστα μέσα ελέγχου της πραγματικής μόνιμης κατοικίας. Συνεπώς, η επιβολή διετούς περιόδου αναμονής ως τεκμηρίου μόνιμης εγκατάστασης είναι πλέον διοικητικά περιττή.

    Τέλος, η ίδια η διάταξη προβλέπει ήδη πολλαπλές εξαιρέσεις από την προϋπόθεση της διετούς κατοικίας, γεγονός που αποδυναμώνει τον γενικό κανόνα και καταδεικνύει ότι η συγκεκριμένη προϋπόθεση δεν θεωρείται απολύτως αναγκαία ούτε από τον ίδιο τον νομοθέτη.

    Κατόπιν των ανωτέρω, προτείνεται η αναδιατύπωση της παρ. 1 του άρθρου 21 ως εξής:

    «1. Ο ενήλικος που κατοικεί μόνιμα σε δήμο δύναται να γίνει δημότης αυτού, κατόπιν σχετικής αίτησής του. Η μόνιμη κατοικία αποδεικνύεται με τα δικαιολογητικά του άρθρου 349, περί βεβαίωσης μόνιμης κατοικίας, τα οποία ελέγχονται από τον προϊστάμενο της αρμόδιας υπηρεσίας του δήμου.»

    (Με παράλληλη απαλοιφή της φράσης «επί δύο (2) έτη, τουλάχιστον»).

  • 27 Μαΐου 2026, 02:12 | Βαγγέλης

    Οι Εκπρόσωποι δημοτικών κοινοτήτων, να έχουν όριο πλαφόν δύο θητείες, γιατί ο κόσμος μειώνεται στα χωριά και λόγω κουμπαριών και μερικών συγγενών: εκλέγονται συνήθως οι ίδιοι και οι ίδιοι, όχι με αξιοκρατικά κριτήρια ή λόγω έργων ,αλλά λόγω συγγένειας…. Πλαφόν δύο θητείες στις δημοτικές κοινότητες.

  • 26 Μαΐου 2026, 16:05 | ΚΩΣΤΟΠΟΥΛΟΣ ΓΡΗΓΟΡΗΣ

    Η ανάγκη ισχυρής θεσμικής νομιμοποίησης του Προέδρου δημοτικής κοινότητας. προτείνω και στις δημοτικές κοινότητες κάτω των 2000 και μέχρι τους 200 κάτοικων να διασφαλιστεί η ύπαρξη 3/5 των συμβουλών ώστε να εξασφαλίστει ότι ο Πρόεδρος του Συμβουλίου: Δεν θα εκλέγεται ως απλή σχετική μειοψηφία, αλλά θα απολαμβάνει ευρεία αποδοχή. Θα διαθέτει την απαραίτητη πολιτική σταθερότητα εντός του συμβουλίου της κοινότητας, αποφεύγοντας φαινόμενα «παράλυσης» και αδυναμίας λήψης αποφάσεων (ακυβερνησία).Θα έχει ενισχυμένο κύρος κατά τη διεκδίκηση πόρων και έργων από την κεντρική διοίκηση του Δήμου.

  • 25 Μαΐου 2026, 23:15 | Ιωάννα

    Να τεθεί όριο – πλαφόν δύο θητείες για προέδρους των δημοτικών κοινοτήτων, γιατί λόγω του ολοένα και περιορισμένου αριθμού ψηφοφόρων στα χωριά, όπου στη συντριπτική πλειοψηφία εκλέγονται οι ίδιοι λόγω μικρού πληθυσμού χωριών. Πλαφόν δύο θητείες στους Προέδρους δημοτικών κοινοτήτων.

  • 25 Μαΐου 2026, 14:14 | ΕΛΙΣΑΒΕΤ ΚΑΡΑΚΑΣΙΔΟΥ

    Να γίνει τροποποίηση της περίπτωσης «αε» της παραγράφου 2. του άρθρου 138 με την προσθήκη στο τρίτο εδάφιο και του προσωπικού που απασχολείται σε ΚΔΑΠ και ΚΔΑΠ ΑμεΑ, μαζί με το προσωπικό των παιδικών σταθμών που ήδη αναγράφεται. Πρόκειται για μία πολύ άδικη διάκριση μεταξύ ΙΔΟΧ εργαζομένων που εργάζονται τόσα χρόνια στις δομές των Δήμων, στα ίδια συγχρηματοδοτούμενα προγράμματα με δεκάδες διαδοχικές ανανεώσεις συμβάσεων και είναι απολύτως δίκαιο η εξαίρεση αυτή να ισχύσει ΚΑΙ για τους εργαζόμενους των ΚΔΑΠ και ΚΔΑΠ ΑμεΑ των Δήμων» και την τροποποίηση της παραγράφου 3. του άρθρου 730 με την προσθήκη και του προσωπικού που απασχολείται σε ΚΔΑΠ και ΚΔΑΠ ΑμεΑ, μαζί με το προσωπικό των παιδικών σταθμών που ήδη αναγράφεται.

  • 25 Μαΐου 2026, 14:21 | ΚΔΑΠ ΑΜΕΑ ΔΗΜΟΥ ΔΡΑΜΑΣ

    1. «Προτείνουμε την τροποποίηση της περίπτωσης «αε» της παραγράφου 2. του άρθρου 138 με την προσθήκη στο τρίτο εδάφιο και του προσωπικού που απασχολείται σε ΚΔΑΠ και ΚΔΑΠ ΑμεΑ, μαζί με το προσωπικό των παιδικών σταθμών που ήδη αναγράφεται. Πρόκειται για μία πολύ άδικη διάκριση μεταξύ ΙΔΟΧ εργαζομένων που εργάζονται τόσα χρόνια στις δομές των Δήμων, στα ίδια συγχρηματοδοτούμενα προγράμματα με δεκάδες διαδοχικές ανανεώσεις συμβάσεων και είναι απολύτως δίκαιο η εξαίρεση αυτή να ισχύσει ΚΑΙ για τους εργαζόμενους των ΚΔΑΠ και ΚΔΑΠ ΑμεΑ των Δήμων»
    και την τροποποίηση της παραγράφου 3. του άρθρου 730 με την προσθήκη και του προσωπικού που απασχολείται σε ΚΔΑΠ και ΚΔΑΠ ΑμεΑ, μαζί με το προσωπικό των παιδικών σταθμών που ήδη αναγράφεται.

  • 25 Μαΐου 2026, 14:33 | ΑΣΤΕΡΙΟΣ ΓΚΟΥΜΑΣ

    Το δικαίωμα εκλέγειν κ εκλέγεσθαι είναι συνταγματικό μας δικαίωμα … το να εκλεγώ κ να είμαι υποψήφιος στον τόπο που , εκεί που μεγάλωσα κ εκεί που πονάω δεν εχετε δικαίωμα σας μου το στερείται διότι ως ένστολος με το νέο σχέδιο νόμου προσπαθείτε να κόψετε τις αποσπάσεις … εσείς οι διορισμένοι υπουργοί αλλά πιο πολύ οι βουλευτές πως θα τους φαινόταν να τους δίνει δυνατότητα να κατέβουν μόνο σε άλλη περιφέρεια κ όχι στον τόπο τους ;; Είπαμε κάνετε ότι θέλετε αλλά μην τα διαλύετε κ όλα ..

  • 25 Μαΐου 2026, 14:11 | ΑΝΤΩΝΙΑ

    Πρόεδρος Περιφερειακού ή Δημοτικού Συμβουλίου μπορεί να είναι και γυναίκα. Παρακαλώ όπως διορθωθεί το γένος όπου γίνεται σχετική αναφορά.-

  • 25 Μαΐου 2026, 12:39 | OYΡΑΝΙΑ ΓΙΑΝΝΟΥΛΗ

    Στο άρθρο 13 του πρώτου βιβλίου να προστεθεί παράγραφος η οποία να ορίζει:
    O Πρότυπος οικισμός Ολυμπιακό Χωριό του Δήμου Αχαρνών αναγνωρίζεται για ιστορικούς λόγους (τόπος διαμονής των αθλητών των Ολυμπιακών Αγώνων του 2004) ως Δημοτική Κοινότητα Ολυμπιακού Χωριού του Δήμου Αχαρνών από την αρχή της επόμενης Αυτοδιοικητικής περιόδου, του 2029,
    για τους εξής λόγους:
    – Στην χώρα μας 1 φορά έγιναν ολυμπιακοί αγώνες και 1 ήταν ο τόπος κατοικίας
    των Αθλητών το 2004, το Ολυμπιακό χωριό στο Δήμο Αχαρνών. Για ιστορικούς λόγους αυτός ο τόπος πρέπει να αποτυπώνεται επίσημα στον Διοικητικό Χάρτη της χώρας και φυσικά στο Δήμο Αχαρνών.
    – Ουσιαστική Βούληση αναγνώρισης ως Δημοτική Κοινότητα από τον Δήμο Αχαρνών αλλά και απο την επίσημη Ελληνική πολιτεία μέχρι τώρα δεν υπήρξε, αφού διοργανώθηκαν 2 επίσημες απογραφές το 2011 και το 2021 από το Ελληνικό Κράτος (ΕΛΣΤΑΤ) και δεν απογραφήκαμε ως αυτόνομος οικισμός για να υπάρχει μετά η δυνατότητα σύστασης νέας Δημοτικής Κοινότητας Ολυμπιακού Χωριού.
    – Να αναλάβει νομοθετική πρωτοβουλία ο Υπουργός Εσωτερικών μας και να προσθέσει μια τέταρτη παράγραφο την αρχική, στο άρθρο 13 του πρώτου βιβλίου, διότι αποτελεί πάνδημο αίτημα όλων των φορέων του τόπου μας αλλά και συνολικά των 9.000 περίπου κατοίκων του Ολυμπιακού μας Χωριού. Σας ευχαριστώ πολύ για την φιλοξενία σας.

  • 25 Μαΐου 2026, 11:53 | Αφέντω Μέτσιου

    Στο άρθρο 13 του πρώτου βιβλίου να προστεθεί παράγραφος η οποία να ορίζει:
    O Πρότυπος οικισμός Ολυμπιακό Χωριό του Δήμου Αχαρνών αναγνωρίζεται για ιστορικούς λόγους (τόπος διαμονής των αθλητών των Ολυμπιακών Αγώνων του 2004) ως Δημοτική Κοινότητα Ολυμπιακού Χωριού του Δήμου Αχαρνών από την αρχή της επόμενης Αυτοδιοικητικής περιόδου, του 2029,
    για τους εξής λόγους:
    – Στην χώρα μας 1 φορά έγιναν ολυμπιακοί αγώνες και 1 ήταν ο τόπος κατοικίας
    των Αθλητών το 2004, το Ολυμπιακό χωριό στο Δήμο Αχαρνών. Για ιστορικούς λόγους αυτός ο τόπος πρέπει να αποτυπώνεται επίσημα στον Διοικητικό Χάρτη της χώρας και φυσικά στο Δήμο Αχαρνών.
    – Ουσιαστική Βούληση αναγνώρισης ως Δημοτική Κοινότητα από τον Δήμο Αχαρνών αλλά και απο την επίσημη Ελληνική πολιτεία μέχρι τώρα δεν υπήρξε, αφού διοργανώθηκαν 2 επίσημες απογραφές το 2011 και το 2021 από το Ελληνικό Κράτος (ΕΛΣΤΑΤ) και δεν απογραφήκαμε ως αυτόνομος οικισμός για να υπάρχει μετά η δυνατότητα σύστασης νέας Δημοτικής Κοινότητας Ολυμπιακού Χωριού.
    – Να αναλάβει νομοθετική πρωτοβουλία ο Υπουργός Εσωτερικών μας και να προσθέσει μια τέταρτη παράγραφο την αρχική, στο άρθρο 13 του πρώτου βιβλίου, διότι αποτελεί πάνδημο αίτημα όλων των φορέων του τόπου μας αλλά και συνολικά των 9.000 περίπου κατοίκων του Ολυμπιακού μας Χωριού. Σας ευχαριστώ πολύ για την φιλοξενία σας.

  • 25 Μαΐου 2026, 11:42 | ΠΑΝΑΓΙΩΤΗΣ ΓΙΑΝΝΟΥΛΗΣ

    Στο άρθρο 13 του πρώτου βιβλίου να προστεθεί παράγραφος η οποία να ορίζει:
    O Πρότυπος οικισμός Ολυμπιακό Χωριό του Δήμου Αχαρνών αναγνωρίζεται για ιστορικούς λόγους (τόπος διαμονής των αθλητών των Ολυμπιακών Αγώνων του 2004) ως Δημοτική Κοινότητα Ολυμπιακού Χωριού του Δήμου Αχαρνών από την αρχή της επόμενης Αυτοδιοικητικής περιόδου, του 2029,
    για τους εξής λόγους:
    – Στην χώρα μας 1 φορά έγιναν ολυμπιακοί αγώνες και 1 ήταν ο τόπος κατοικίας
    των Αθλητών το 2004, το Ολυμπιακό χωριό στο Δήμο Αχαρνών. Για ιστορικούς λόγους αυτός ο τόπος πρέπει να αποτυπώνεται επίσημα στον Διοικητικό Χάρτη της χώρας και φυσικά στο Δήμο Αχαρνών.
    – Ουσιαστική Βούληση αναγνώρισης ως Δημοτική Κοινότητα από τον Δήμο Αχαρνών αλλά και απο την επίσημη Ελληνική πολιτεία μέχρι τώρα δεν υπήρξε, αφού διοργανώθηκαν 2 επίσημες απογραφές το 2011 και το 2021 από το Ελληνικό Κράτος (ΕΛΣΤΑΤ) και δεν απογραφήκαμε ως αυτόνομος οικισμός για να υπάρχει μετά η δυνατότητα σύστασης νέας Δημοτικής Κοινότητας Ολυμπιακού Χωριού.
    – Να αναλάβει νομοθετική πρωτοβουλία ο Υπουργός Εσωτερικών μας και να προσθέσει μια τέταρτη παράγραφο την αρχική, στο άρθρο 13 του πρώτου βιβλίου, διότι αποτελεί πάνδημο αίτημα όλων των φορέων του τόπου μας αλλά και συνολικά των 9.000 περίπου κατοίκων του Ολυμπιακού μας Χωριού. Σας ευχαριστώ πολύ για την φιλοξενία σας.

  • 25 Μαΐου 2026, 11:57 | ΝΙΚΟΛΑΟΣ ΓΙΑΝΝΟΥΛΗΣ

    Στο άρθρο 13 του πρώτου βιβλίου να προστεθεί παράγραφος η οποία να ορίζει:
    O Πρότυπος οικισμός Ολυμπιακό Χωριό του Δήμου Αχαρνών αναγνωρίζεται για ιστορικούς λόγους (τόπος διαμονής των αθλητών των Ολυμπιακών Αγώνων του 2004) ως Δημοτική Κοινότητα Ολυμπιακού Χωριού του Δήμου Αχαρνών από την αρχή της επόμενης Αυτοδιοικητικής περιόδου, του 2029,
    για τους εξής λόγους:
    – Στην χώρα μας 1 φορά έγιναν ολυμπιακοί αγώνες και 1 ήταν ο τόπος κατοικίας
    των Αθλητών το 2004, το Ολυμπιακό χωριό στο Δήμο Αχαρνών. Για ιστορικούς λόγους αυτός ο τόπος πρέπει να αποτυπώνεται επίσημα στον Διοικητικό Χάρτη της χώρας και φυσικά στο Δήμο Αχαρνών.
    – Ουσιαστική Βούληση αναγνώρισης ως Δημοτική Κοινότητα από τον Δήμο Αχαρνών αλλά και απο την επίσημη Ελληνική πολιτεία μέχρι τώρα δεν υπήρξε, αφού διοργανώθηκαν 2 επίσημες απογραφές το 2011 και το 2021 από το Ελληνικό Κράτος (ΕΛΣΤΑΤ) και δεν απογραφήκαμε ως αυτόνομος οικισμός για να υπάρχει μετά η δυνατότητα σύστασης νέας Δημοτικής Κοινότητας Ολυμπιακού Χωριού.
    – Να αναλάβει νομοθετική πρωτοβουλία ο Υπουργός Εσωτερικών μας και να προσθέσει μια τέταρτη παράγραφο την αρχική, στο άρθρο 13 του πρώτου βιβλίου, διότι αποτελεί πάνδημο αίτημα όλων των φορέων του τόπου μας αλλά και συνολικά των 9.000 περίπου κατοίκων του Ολυμπιακού μας Χωριού. Σας ευχαριστώ πολύ για την φιλοξενία σας.

  • 24 Μαΐου 2026, 07:15 | ΛΑΖΑΡΟΣ ΜΟΥΜΤΖΗΣ

    ΚΑΤΩ ΤΑ ΧΕΡΙΑ από τα δικαιώματα των εργαζομένων στην Αυτοδιοίκηση.

    Απαιτούμε ΑΜΕΣΗ τροποποίηση και απόσυρση των εξαιρέσεων στα άρθρα 138 και 730 του υπό διαβούλευση Κώδικα Αυτοδιοίκησης.

    Οι διατάξεις αυτές:
    ❌ δημιουργούν εργαζόμενους δύο ταχυτήτων
    ❌ διαιωνίζουν την εργασιακή ομηρία
    ❌ περιορίζουν τη δικαστική προστασία
    ❌ υπονομεύουν την ισότητα και την αξιοπρέπεια στην εργασία

    Δεν θα αποδεχτούμε καμία διάκριση και καμία υποβάθμιση των δικαιωμάτων μας.

    Τα δικαιώματά μας δεν μπαίνουν σε εξαιρέσεις.

    Με εκτίμηση
    ΛΑΖΑΡΟΣ ΜΟΥΜΤΖΗΣ

  • 22 Μαΐου 2026, 16:10 | Στριμμενος Γεωργιος

    προτεινω : 1. απεγκλωβισμο των υποψηφιων για τις δημοτικες κοινοτητες απο τα δημοτικα ψηφοδελτια και να κατερχονται με ανεξαρτητους συνδυασμους
    2. απλη αναλογικη

  • 22 Μαΐου 2026, 13:48 | Παναγιώτης Γιαννιόγλου

    Άρθρο 43_Κωλύματα εκλογιμότητας και ασυμβίβαστα_(Άρθρα 10 και 48 ν.4804/21)
    2. Δεν δύνανται να εκλεγούν ή να είναι δήμαρχοι, περιφερειάρχες, δημοτικοί και περιφερειακοί σύμβουλοι, σύμβουλοι δημοτικών κοινοτήτων ή εκπρόσωποι δημοτικών κοινοτήτων:
    Από τη συγκεκριμένη διάταξη πρέπει να αφαιρεθεί η αναφορά σε ….. σύμβουλοι δημοτικών κοινοτήτων ή εκπρόσωποι-Πρόεδροι δημοτικών κοινοτήτων …. καθώς κυρίως σε νησιωτικούς, ορεινούς και παραμεθόριους δήμους και δη στις Δημοτικές Κοινότητες αυτών, η πληθυσμιακή συρρίκνωση αποτελεί αποδεδειγμένα, το μείζον πρόβλημα επιβίωσης ή/και ύπαρξης των κοινοτήτων αυτών στα επόμενα χρόνιά. Το πνεύμα του νομοθέτη, να θέλει να διαχωρίσει την άσκηση εξουσίας αιρετών, βάση της θέσης που κατέχουν στο δημόσιο από αυτή που θα αποκτήσουν από την θέση του αιρετού, δεν έχει κανένα αντίκρισμα όταν ο αιρετός αντιπροσωπεύει κάποιες εκατοντάδες ή στην καλλίτερη περίπτωση μερικές χιλιάδες κατοίκων σε μια Δημοτική Κοινότητα νησιωτικού, ορεινού και παραμεθόριου δήμου.
    Συνεπώς και σε καμία περίπτωση ο νέος κώδικάς δεν πρέπει να αποτελέσει τροχοπέδη σε όσους θέλουν να ζήσουν σε νησιωτικές, ορεινές και παραμεθόριες Δημοτικές Κοινότητες, συμβάλλοντας έμπρακτα στην ανάπτυξη του τόπου τους μέσω της ενασχόλησης τους και με τα κοινά .

  • 22 Μαΐου 2026, 12:53 | Παναγιώτης Γιαννιόγλου

    Άρθρο 35 _Αριθμός μελών συμβουλίων δημοτικών κοινοτήτων _(Άρθρα 4 παρ. 3 έως 5 ν.4804/21)
    2. Δεν εκλέγονται συμβούλια δημοτικών κοινοτήτων:
    α) στις έδρες των δήμων, με εξαίρεση τους οικισμούς που έχουν διαιρεθεί σε δημοτικές κοινότητες, σύμφωνα με το άρθρο 12, περί διαίρεσης δήμων σε δημοτικές κοινότητες,

    Καθώς υπάρχουν δήμοι (κυρίως νησιωτικοί, ορεινοί και παραμεθόριοι) που η έδρα τους είναι σε Δημοτική Κοινότητα με λίγούς έως και πολύ λίγους κατοίκους (λιγότεροι απο 6.000 – 7.000 κάτοικοι) να υπάρξει ρητή αναφορά σε όριο κατοίκων Δημοτικών Κοινοτήτων έδρας δήμου, για τις οποίες δεν θα εκλέγονται συμβούλια Δημοτικών Κοινοτήτων π.χ. 50.000 ή/και 75.000 κάτοικοι .

  • 22 Μαΐου 2026, 12:28 | Παναγιώτης Γιαννιόγλου

    Άρθρο 33 _Αιρετά όργανα ενδοδημοτικής αποκέντρωσης _ (Άρθρα 4 παρ. 1 και 2 ν.4804/21)
    1. Αιρετό όργανο ενδοδημοτικής αποκέντρωσης (αρχή δημοτικής κοινότητας) σε δημοτικές κοινότητες με πληθυσμό μικρότερο ή ίσο των τριακοσίων (300) κατοίκων είναι ο εκπρόσωπος της δημοτικής κοινότητας.

    Ως Πρόεδρος ονομάζεται ο επικεφαλής μίας ομάδας προσώπων (κόμματος, συλλόγου, συνδέσμου, σωματείου, σχολικής τάξης, ομοσπονδίας κτλ.).
    Συνήθως είναι εκλεγμένο πρόσωπο αλλά σε ορισμένες περιπτώσεις διορίζεται από ανώτερη αρχή. Η λέξη ετυμολογείται από τις λέξεις προ και έδρα, οπότε ο όρος αρχικά χαρακτήριζε τον πρόεδρο μίας συζήτηση.
    Συνεπώς σε καμία περίπτωση ο εκλεγμένος αντιπρόσωπος, της ομάδας των ανθρώπων που αποτελούν μια Κοινότητα, ο οποίος εκπροσωπεί με την παρουσία του και τον λόγο του όλη την Κοινότητα, δεν μπορεί να φέρει άλλο τίτλο πλην του Προέδρου.

  • 22 Μαΐου 2026, 11:28 | Γ.Δουλκερίδης

    Είναι απαράδεκτο να μην αναγνωρίζεται μισθολογικά η προϋπηρεσία του ιδιωτικού τομέα στο δημόσιο για επιτυχόντες διαγωνισμών ΑΣΕΠ σε θέσεις μμε εμπειρία. Έχω είκοσι χρόνια προϋπηρεσίας και αμείβομαι ως νεοπροσλαμβανόμενος σ2την τοπική αυτοδιοίκηση.

  • 21 Μαΐου 2026, 15:59 | ΠΑΝΑΓΙΩΤΗΣ ΙΑΤΡΟΥΔΗΣ

    Ο νέος Κώδικας Τοπικής Αυτοδιοίκησης αποτελεί μια σημαντική θεσμική πρωτοβουλία, καθώς επιχειρεί για πρώτη φορά μετά από δεκαετίες οπως βλέπουμε να συγκεντρώσει και να εκσυγχρονίσει το σύνολο των διατάξεων που διέπουν δήμους και περιφέρειες.

    Ωστόσο, πιστεύω ότι πραγματική επιτυχία του εγχειρήματος θα κριθεί από το κατά πόσο θα ενισχυθεί ουσιαστικά η αυτονομία και η διοικητική δυνατότητα της αυτοδιοίκησης και όχι μόνο η κωδικοποίηση της υφιστάμενης κατάστασης.

    Πρέπει να δωθεί ιδιαίτερη έμφαση:

    στην ενίσχυση της διοικητικής και οικονομικής αυτοτέλειας των ΟΤΑ,
    στη μείωση της πολυεπίπεδης γραφειοκρατίας και των αλληλοεπικαλύψεων αρμοδιοτήτων,
    στην υποχρεωτική ψηφιοποίηση βασικών υπηρεσιών προς τον πολίτη,
    στην ενίσχυση της λογοδοσίας μέσω μετρήσιμων δεικτών αποτελεσματικότητας,
    καθώς και στη θεσμική συμμετοχή των πολιτών στη λήψη αποφάσεων.

    Η μεταρρύθμιση της τοπικής αυτοδιοίκησης δεν μπορεί να είναι μόνο νομική ή οργανωτική. Πρέπει να είναι βαθιά πολιτική, με στόχο μια ισχυρή, λειτουργική και πραγματικά αποκεντρωμένη αυτοδιοίκηση κοντά στον πολίτη.

  • 21 Μαΐου 2026, 14:31 | Δρ Γεώργιος Γιαννιτσιώτης

    Γενικότερη παρατήρηση:
    Ο κατακερματισμός και η πολυ-επίπεδη διάρθρωση Τοπικής Αυτοδιοίκησης και «αποκεντρωμένης» & «κεντρικής» Διοίκησης, εκτός της σπατάλης πόρων σε γραφειοκρατικές δομές περασμένων αιώνων, προκαλεί προβλήματα στην Πολιτική Άμυνα («προστασία») λόγω κατακερματισμού αρμοδιοτήτων, πολλών ιεραρχικά επιπέδων και υπέρμετρης εμπλοκής αιρετών & μετακλητών σε αυτή την κρίσιμη λειτουργία του Κράτους. Εάν δεν απλοποιηθεί η Διοικητική δομή με λογική τριών επιπέδων (Κεντρική/Επιτελική Διοίκηση-Περιφέρειες-Δήμοι), θα στοιχίσει πολύ ακριβά σε περιόδους κρίσεων (είτε φυσικών καταστροφών είτε ανθρωπογενών).

  • 21 Μαΐου 2026, 14:31 | Δρ Γεώργιος Γιαννιτσιώτης

    1. Το άρθρο 21 παρ.2δ πρέπει να διαγραφεί καθώς εισάγει ανεπίτρεπτη διάκριση υπέρ βο(υ)λευτών: αντισυνταγματικότητα λόγω παραβίασης άρθρου 4 ΣτΕ (Αρχή Ισότητος).
    2. Στο άρθρο 23 παρ.5 ζητείται η τήρηση «φακελλου» ως να μην ζούμε στον 21ο αιώνα όπου τα αποθετήρια εγγράφων αποτελούν «κοινό τόπο».
    3. Άρθρο 25: προσκολλημένο στον περασμένο αιώνα, προβλέπει άχρηστο στην ψηφιακή εποχή «Πιστοποιητικό Δημοτολογίου». Οι πληροφορίες που περιέχει το συγκεκριμένο «Πιστοποιητικό» πρέπει να ανευρίσκονται ψηφιακά από τις Δημόσιες Αρχές που τις χρειάζονται σε πραγματικό χρόνο, με διασύνδεση των βάσεων δεδομένων που τις περιέχουν.