Αρχική Δημόσια ηλεκτρονική διαβούλευση για το σχέδιο νόμου του Υπουργείου Εσωτερικών με τίτλο «Κώδικας Τοπικής Αυτοδιοίκησης»ΜΕΡΟΣ Β’ ΠΛΑΙΣΙΟ ΑΣΚΗΣΗΣ ΕΠΟΠΤΕΙΑΣ ΕΠΙ ΤΗΣ ΝΟΜΙΜΟΤΗΤΑΣ ΤΩΝ ΠΡΑΞΕΩΝ ΔΗΜΩΝ, ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΩΝ, ΝΟΜΙΚΩΝ ΠΡΟΣΩΠΩΝ ΤΟΠΙΚΗΣ ΑΥΤΟΔΙΟΙΚΗΣΗΣ – ΠΕΙΘΑΡΧΙΚΟΣ ΕΛΕΓΧΟΣ ΑΙΡΕΤΩΝ ΟΡΓΑΝΩΝ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΔΗΜΩΝ, ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΩΝ, ΟΡΓΑΝΩΝ ΕΝΔΟΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΑΠΟΚΕΝΤΡΩΣΗΣ ΚΑΙ ΟΡΓΑΝΩΝ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΝΟΜΙΚΩΝ ΠΡΟΣΩΠΩΝ ΤΟΠΙΚΗΣ ΑΥΤΟΔΙΟΙΚΗΣΗΣ  ΜΕΡΟΣ Β’ ΠΛΑΙΣΙΟ ΑΣΚΗΣΗΣ ΕΠΟΠΤΕΙΑΣ ΕΠΙ ΤΗΣ ΝΟΜΙΜΟΤΗΤΑΣ ΤΩΝ ΠΡΑΞΕΩΝ ΔΗΜΩΝ, ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΩΝ, ΝΟΜΙΚΩΝ ΠΡΟΣΩΠΩΝ ΤΟΠΙΚΗΣ ΑΥΤΟΔΙΟΙΚΗΣΗΣ – ΠΕΙΘΑΡΧΙΚΟΣ ΕΛΕΓΧΟΣ ΑΙΡΕΤΩΝ ΟΡΓΑΝΩΝ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΔΗΜΩΝ, ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΩΝ, ΟΡΓΑΝΩΝ ΕΝΔΟΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΑΠΟΚΕΝΤΡΩΣΗΣ ΚΑΙ ΟΡΓΑΝΩΝ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΝΟΜΙΚΩΝ ΠΡΟΣΩΠΩΝ ΤΟΠΙΚΗΣ ΑΥΤΟΔΙΟΙΚΗΣΗΣ  (άρθρα 686-726)

ΜΕΡΟΣ Β’ ΠΛΑΙΣΙΟ ΑΣΚΗΣΗΣ ΕΠΟΠΤΕΙΑΣ ΕΠΙ ΤΗΣ ΝΟΜΙΜΟΤΗΤΑΣ ΤΩΝ ΠΡΑΞΕΩΝ ΔΗΜΩΝ, ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΩΝ, ΝΟΜΙΚΩΝ ΠΡΟΣΩΠΩΝ ΤΟΠΙΚΗΣ ΑΥΤΟΔΙΟΙΚΗΣΗΣ – ΠΕΙΘΑΡΧΙΚΟΣ ΕΛΕΓΧΟΣ ΑΙΡΕΤΩΝ ΟΡΓΑΝΩΝ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΔΗΜΩΝ, ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΩΝ, ΟΡΓΑΝΩΝ ΕΝΔΟΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΑΠΟΚΕΝΤΡΩΣΗΣ ΚΑΙ ΟΡΓΑΝΩΝ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΝΟΜΙΚΩΝ ΠΡΟΣΩΠΩΝ ΤΟΠΙΚΗΣ ΑΥΤΟΔΙΟΙΚΗΣΗΣ  ΜΕΡΟΣ Β’ ΠΛΑΙΣΙΟ ΑΣΚΗΣΗΣ ΕΠΟΠΤΕΙΑΣ ΕΠΙ ΤΗΣ ΝΟΜΙΜΟΤΗΤΑΣ ΤΩΝ ΠΡΑΞΕΩΝ ΔΗΜΩΝ, ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΩΝ, ΝΟΜΙΚΩΝ ΠΡΟΣΩΠΩΝ ΤΟΠΙΚΗΣ ΑΥΤΟΔΙΟΙΚΗΣΗΣ – ΠΕΙΘΑΡΧΙΚΟΣ ΕΛΕΓΧΟΣ ΑΙΡΕΤΩΝ ΟΡΓΑΝΩΝ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΔΗΜΩΝ, ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΩΝ, ΟΡΓΑΝΩΝ ΕΝΔΟΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΑΠΟΚΕΝΤΡΩΣΗΣ ΚΑΙ ΟΡΓΑΝΩΝ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΝΟΜΙΚΩΝ ΠΡΟΣΩΠΩΝ ΤΟΠΙΚΗΣ ΑΥΤΟΔΙΟΙΚΗΣΗΣ  (άρθρα 686-726)

ΚΕΦΑΛΑΙΟ Α’

ΣΚΟΠΟΣ ΚΑΙ ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΟ ΜΕΡΟΥΣ Β΄

 

Άρθρο 686

Σκοπός

Σκοπός του Μέρους Β’ του Βιβλίου Πέμπτου του Κώδικα Τοπικής Αυτοδιοίκησης είναι η διαμόρφωση ενός ολοκληρωμένου πλαισίου άσκησης εποπτείας των δήμων και των περιφερειών, καθώς και των νομικών προσώπων τοπικής αυτοδιοίκησης, σύμφωνα με την παρ. 2 του άρθρου 658, περί σύστασης και αποστολής της Υπηρεσίας Γενικής Εποπτείας Νομιμότητας Ο.Τ.Α., στις πράξεις και στα όργανα διοίκησής τους. Το πλαίσιο αυτό έχει ταυτόχρονα πολλαπλούς αποδέκτες, καθώς παρέχει όχι μόνο ένα απαραίτητο εργαλείο στα αιρετά όργανα διοίκησης για την νόμιμη άσκηση των αρμοδιοτήτων τους, καθώς περιγράφει διεξοδικά το περιεχόμενο του ελέγχου νομιμότητας και τις διαδικασίες άσκησης του ελέγχου, αλλά παράλληλα αποτελεί οδηγό στα ελεγκτικά όργανα για την ορθή άσκηση του ελέγχου νομιμότητας και μέσο ενημέρωσης του διοικουμένου για τις δυνατότητες που έχει προς προάσπιση των συμφερόντων του. Το παρόν Μέρος επιπλέον, εξειδικεύοντας την επιταγή του Συντάγματος για την αμερόληπτη επιβολή πειθαρχικών ποινών και διοικητικών μέτρων στα αιρετά όργανα διοίκησης, διαμορφώνει ένα πλήρες πειθαρχικό δίκαιο και θεσμοθετεί ένα πειθαρχικό συμβούλιο που εξασφαλίζουν ορθή, δίκαιη και αντικειμενική εφαρμογή του νόμου.

 

Άρθρο 687

Αντικείμενο

Αντικείμενο του Μέρους Β’ του Βιβλίου Πέμπτου του Κώδικα Τοπικής Αυτοδιοίκησης είναι η οριοθέτηση:

α) του περιεχομένου του ελέγχου νομιμότητας που ασκεί η Υπηρεσία Γενικής Εποπτείας Νομιμότητας Οργανισμών Τοπικής Αυτοδιοίκησης, καθώς και των κατηγοριών πράξεων που υπόκεινται σε υποχρεωτικό έλεγχο νομιμότητας,

β) των προϋποθέσεων και της διαδικασίας άσκησης της ειδικής διοικητικής προσφυγής για τον έλεγχο νομιμότητας,

γ) των προϋποθέσεων της κατ’ εξαίρεση άσκησης αυτεπάγγελτου ελέγχου νομιμότητας για λόγους δημοσίου συμφέροντος,

δ) του θεσμικού πλαισίου αναζήτησης πειθαρχικής ευθύνης και επιβολής πειθαρχικών ποινών στα πρόσωπα της περ. β) της παρ. 2 του άρθρου 658, περί σύστασης και αποστολής της Υπηρεσίας Γενικής Εποπτείας Νομιμότητας Οργανισμών Τοπικής Αυτοδιοίκησης,

ε) των περιπτώσεων και της διαδικασίας επιβολής των διοικητικών μέτρων της αργίας και της έκπτωσης και

στ) των περιπτώσεων και της διαδικασίας επιβολής της ποινής της παύσης.

 

ΚΕΦΑΛΑΙΟ Β’

ΑΣΚΗΣΗ ΕΠΟΠΤΕΙΑΣ ΣΤΙΣ ΠΡΑΞΕΙΣ ΚΑΙ ΠΑΡΑΛΕΙΨΕΙΣ ΤΩΝ ΑΙΡΕΤΩΝ ΟΡΓΑΝΩΝ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΔΗΜΩΝ ΚΑΙ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΩΝ, ΟΡΓΑΝΩΝ ΕΝΔΟΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΑΠΟΚΕΝΤΡΩΣΗΣ ΚΑΙ ΟΡΓΑΝΩΝ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΝΟΜΙΚΩΝ ΠΡΟΣΩΠΩΝ ΤΟΠΙΚΗΣ ΑΥΤΟΔΙΟΙΚΗΣΗΣ

 

Άρθρο 688

Περιεχόμενο ελέγχου νομιμότητας

  1. Ο έλεγχος νομιμότητας ασκείται σε εκτελεστές διοικητικές πράξεις ή παραλείψεις οφειλόμενης νόμιμης ενέργειας των δήμων, των περιφερειών και των νομικών προσώπων τοπικής αυτοδιοίκησης, σύμφωνα με την περ. α) της παρ. 2 του άρθρου 658, περί σύστασης και αποστολής της Υπηρεσίας Γενικής Εποπτείας Νομιμότητας Οργανισμών Τοπικής Αυτοδιοίκησης, με την επιφύλαξη των πράξεων του άρθρου 689, περί κατηγοριών πράξεων που εμπίπτουν στον υποχρεωτικό έλεγχο, οι οποίες ελέγχονται υποχρεωτικά ανεξαρτήτως της εκτελεστότητας των πράξεων.
  2. Κατά την άσκηση του ελέγχου νομιμότητας των πράξεων εξετάζονται:

α) Οι όροι της εξωτερικής νομιμότητας της πράξης, ως προς την αρμοδιότητα του οργάνου και τη διαδικασία έκδοσης της πράξης,

β) η εσωτερική νομιμότητα της πράξης, ως προς:

βα) τη συμμόρφωση με το ισχύον νομοθετικό και κανονιστικό πλαίσιο, την ορθή νομική υπαγωγή των πραγματικών περιστατικών, στα οποία στηρίχθηκε το όργανο για να εκδώσει την πράξη,

ββ) την πλήρη αιτιολογία, εφόσον απαιτείται,

βγ) την υπέρβαση των άκρων ορίων της διακριτικής ευχέρειας του οργάνου, και

γ) την κατάχρηση εξουσίας.

  1. Ο έλεγχος νομιμότητας δεν επιτρέπεται να εμποδίζει την πρωτοβουλία και την ελεύθερη δράση του οργάνου, ούτε να υπεισέρχεται σε κρίσεις για τη σκοπιμότητά της ή να θίγει τη διοικητική και οικονομική αυτοτέλεια των δήμων, των περιφερειών και των νομικών προσώπων αυτών.

 

Άρθρο 689

Κατηγορίες πράξεων που εμπίπτουν στον υποχρεωτικό έλεγχο νομιμότητας

  1. Στον υποχρεωτικό έλεγχο νομιμότητας εμπίπτουν αποκλειστικά οι ακόλουθες κατηγορίες πράξεων των δήμων και των περιφερειών, καθώς και των νομικών τους προσώπων δημοσίου δικαίου του άρθρου 187, εφόσον αφορούν:

α) Στον προϋπολογισμό τους και τις αναμορφώσεις αυτού, σύμφωνα με το άρθρο 370, περί ελέγχου του προϋπολογισμού, καθώς και την ισοσκέλιση των ανταποδοτικών υπηρεσιών των άρθρων 376, περί ισοσκέλισης των ανταποδοτικών υπηρεσιών και 377, περί ισοσκέλισης ανταποδοτικών υπηρεσιών μικρών δήμων,

β) σε κανονιστικές πράξεις για την επιβολή τελών και εισφορών, σύμφωνα με το άρθρο 385, περί επιβολής τελών και εισφορών,

γ) στις κανονιστικές πράξεις για:

γα) την προστασία του φυσικού, αρχιτεκτονικού και πολιτιστικού περιβάλλοντος των θαλασσών από πηγές ξηράς και των υπόγειων και επίγειων υδάτινων αποθεμάτων από τη ρύπανση,

γβ) την αναβάθμιση της αισθητικής των πόλεων και των οικισμών, λαμβάνοντας υπόψη ιδιαίτερα τη διατήρηση και την ανάδειξη των παραδοσιακών, ιστορικών και τουριστικών περιοχών,

γγ) την προστασία της υγείας των κατοίκων από οχλούσες δραστηριότητες,

γδ) τους όρους λειτουργίας επιχειρήσεων σχετικά με την προσωρινή αποθήκευση και τη διάθεση των απορριμμάτων τους, με σκοπό τη βελτίωση της λειτουργίας αποκομιδής τους,

γε) τον τρόπο εφαρμογής των αναγκαίων, κατά περίπτωση, μέτρων για την πρόληψη και αντιμετώπιση πυρκαγιών σε κοινόχρηστους χώρους και ιδιαίτερα στους χώρους διάθεσης των απορριμμάτων, λαμβάνοντας υπόψη τις σχετικές πυροσβεστικές και πολεοδομικές διατάξεις,

γστ) τον προσδιορισμό, στο πλαίσιο της Αστυνομικής Διάταξης υπ’ αρ. 3/8.1.1996 (Β΄ 15, διορθ. σφαλμ. Β’ 109/22.2.1996), περί μέτρων για την τήρηση της κοινής ησυχίας, των όρων και των ωρών λειτουργίας μουσικής σε καταστήματα, λαμβάνοντας υπόψη τις ιδιαίτερες τοπικές συνθήκες και την προστασία των κατοίκων από την ηχορύπανση,

γζ) τον καθορισμό των όρων και των προϋποθέσεων για τη χρήση αλσών, κήπων, πλατειών, παιδικών χαρών και των λοιπών κοινόχρηστων χώρων,

γη) τον καθορισμό των όρων και των προϋποθέσεων για τη χρήση και λειτουργία των συστημάτων ύδρευσης, άρδευσης και αποχέτευσης,

γθ) τον καθορισμό των όρων και των προϋποθέσεων για τη λειτουργία των δημοτικών κατοικιών, θερέτρων, κατασκηνώσεων και τουριστικών εγκαταστάσεων,

γι) την ίδρυση, κατάργηση, μετακίνηση, επέκταση και χωροθέτηση των λαϊκών αγορών, καθώς και την έκδοση του κανονισμού λειτουργίας τους,

για) τον προσδιορισμό θέσεων άσκησης στάσιμου υπαίθριου εμπορίου,

γιβ) τον καθορισμό κοινόχρηστων χώρων, στους οποίους επιτρέπεται να τοποθετούνται ειδικά διαμορφωμένα πλαίσια για την προβολή των διαφημίσεων,

γιγ) την ίδρυση και λειτουργία των νεκροταφείων,

γιδ) τη λειτουργία δομών αστέγων,

γιε) τη λειτουργία – χρήση και διάθεση αθλητικών εγκαταστάσεων,

γιστ) την καθαριότητα, σύμφωνα με το άρθρο 65 του ν. 4819/2021 (Α΄129), περί του κανονισμού καθαριότητας Οργανισμών Τοπικής Αυτοδιοίκησης (Ο.Τ.Α.) α’ βαθμού,

γιζ) το Τοπικό Σχέδιο Διαχείρισης Αποβλήτων, σύμφωνα με το άρθρο 56 του ν. 4819/2021,

γιη) τη διαχείριση ζώων συντροφιάς, σύμφωνα με τις παρ. 3, 5 και 14 του άρθρου 45 του ν. 4830/2021 (Α’ 169),

γκ) το Δημοτικό Σχέδιο Μείωσης Εκπομπών (ΔηΣΜΕ), σύμφωνα με το άρθρο 16 του ν. 4936/2022 (Α’ 105), περί των Δημοτικών Σχεδίων Μείωσης Εκπομπών,

γκα) την ύδρευση και άρδευση, σύμφωνα με το άρθρο 12 του ν. 3199/2003 (Α’ 280), περί της ανάκτησης του κόστους των υπηρεσιών ύδατος,

γκβ) το Γενικό Σχέδιο Υπηρεσιών Ύδατος (Γ.Σ.Υ.Υ.), σύμφωνα με το άρθρο 35 του ν. 5037/2023 (Α’ 78), περί των υποχρεώσεων παρόχων υπηρεσιών ύδατος,

γκγ) την ειδικότερη ρύθμιση συμπληρωματικών θεμάτων τοπικής σημασίας, σε περίπτωση μεταβίβασης νέας αρμοδιότητας στους δήμους ή τις περιφέρειες σύμφωνα με την παρ. 2 του άρθρου 316, περί αρμοδιοτήτων που συνιστούν αποστολή του Κράτους,

γκδ) την ανάληψη και τον ειδικότερο τρόπο άσκησής τους από τους δήμους αρμοδιοτήτων οι οποίες εντάσσονται λειτουργικά στο πλαίσιο της κατηγορίας «τεκμήριο καθημερινότητας των κατοίκων των Δήμων» του άρθρου 317, περί αρμοδιοτήτων που απορρέουν από το τεκμήριο καθημερινότητας,

δ) στην κήρυξη αναγκαστικών απαλλοτριώσεων,

ε) στην αγορά και εκποίηση, λόγω πώλησης ή δωρεάς κατά κυριότητα, ακινήτων,

στ) στη μίσθωση ακινήτων από τρίτους,

ζ) στη σύναψη δανείων, συμπεριλαμβανομένων των δανείων που συνομολογούνται με το Ταμείο Παρακαταθηκών και Δανείων,

η) στη συμμετοχή ή αποχώρηση από σύνδεσμο,

θ) στη σύσταση ή συμμετοχή, ή λύση και θέση σε εκκαθάριση των νομικών προσώπων του άρθρου 186 και της παρ. 3 του άρθρου 189,

ι) στον Οργανισμό Εσωτερικής Υπηρεσίας των δήμων, σύμφωνα με το άρθρο 10 του Κώδικα Κατάστασης Δημοτικών και Κοινοτικών Υπαλλήλων (ν. 3584/2007, Α’ 143), των περιφερειών, σύμφωνα με το άρθρο 241 του ν. 3852/2010 (Α’ 87), περί οργανισμού εσωτερικής υπηρεσίας, και των νομικών προσώπων δημοσίου δικαίου του άρθρου 187, ο οποίος στη συνέχεια εγκρίνεται από τον Γραμματέα της αποκεντρωμένης διοίκησης,

ια) στα πρακτικά εκλογής του προεδρείου του δημοτικού ή περιφερειακού συμβουλίου και της δημοτικής ή περιφερειακής επιτροπής,

ιβ) στη διεξαγωγή συμβουλευτικού δημοψηφίσματος της παρ. 2 του άρθρου 173, περί αντικειμένου δημοτικού δημοψηφίσματος και πρωτοβουλίας για τη διεξαγωγή του, και

ιγ) στην επιχορήγηση συλλόγων και φορέων.

  1. Στον υποχρεωτικό έλεγχο νομιμότητας εμπίπτουν, επίσης, οι πράξεις των οργάνων διοίκησης των νομικών προσώπων ιδιωτικού δικαίου τοπικής αυτοδιοίκησης του άρθρου 188, εφόσον αφορούν:

α) Στον προϋπολογισμό, καθώς και κάθε τροποποίησή του, συμπεριλαμβανομένων των Περιφερειακών Ενώσεων Δήμων.

β) στην αύξηση του μετοχικού κεφαλαίου,

γ) στην εκποίηση παγίων περιουσιακών στοιχείων,

δ) στην αγορά και εκποίηση, λόγω πώλησης ή δωρεάς κατά κυριότητα, ακινήτων,

ε) στη σύναψη δανείων, συμπεριλαμβανομένων των δανείων που συνομολογούνται με το Ταμείο Παρακαταθηκών και Δανείων.

  1. Ειδικά για τις Δημοτικές Επιχειρήσεις Ύδρευσης και Αποχέτευσης, σε υποχρεωτικό έλεγχο νομιμότητας υπόκεινται, επιπλέον των πράξεων της παρ. 2, πράξεις:

α) καθορισμού των όρων και των προϋποθέσεων για τη χρήση και λειτουργία συστημάτων ύδρευσης, άρδευσης και αποχέτευσης,

β) που αφορούν σύσταση, λύση, θέση σε εκκαθάριση ή διεύρυνση του σκοπού ή της εδαφικής αρμοδιότητάς τους, καθώς και τον Οργανισμό Εσωτερικής Υπηρεσίας.

  1. Στον υποχρεωτικό έλεγχο νομιμότητας εμπίπτουν, επίσης, οι ακόλουθες κατηγορίες εκτελεστών διοικητικών πράξεων των φορέων των παρ. 1 και 2, οι οποίοι αποτελούν αναθέτουσες αρχές ή αναθέτοντες φορείς κατά την έννοια των περ. 1, 3 και 4 της παρ. 1 του άρθρου 2 του ν. 4412/2016 (Α’ 147), περί ορισμών, εφόσον αφορούν:

α) Στην ανάθεση συμβάσεων μελετών, παροχής τεχνικών και λοιπών συναφών επιστημονικών υπηρεσιών, παροχής γενικών και κοινωνικών υπηρεσιών και προμήθειας αγαθών, η εκτιμώμενη αξία των οποίων υπερβαίνει το ποσό των τριάντα χιλιάδων (30.000) ευρώ, χωρίς Φόρο Προστιθέμενης Αξίας (Φ.Π.Α.) και μέχρι το ποσό των τριακοσίων χιλιάδων (300.000) ευρώ, χωρίς Φ.Π.Α.,

β) στην ανάθεση συμβάσεων έργων, καθώς και παροχής κοινωνικών και άλλων ειδικών υπηρεσιών του άρθρου 107 του ν. 4412/2016, περί ανάθεσης συμβάσεων για κοινωνικές και άλλες υπηρεσίες, η εκτιμώμενη αξία των οποίων υπερβαίνει το ποσό των εξήντα χιλιάδων (60.000) ευρώ, χωρίς Φ.Π.Α., και μέχρι το ποσό των τριακοσίων χιλιάδων (300.000) ευρώ, χωρίς Φ.Π.Α.,

γ) στην ανάθεση πάσης φύσεως προγραμματικών συμβάσεων του άρθρου 645, περί συμβαλλόμενων φορέων προγραμματικών συμβάσεων, και του άρθρου 44 του ν. 4412/2016, περί τεχνικής επάρκειας αναθετουσών αρχών στις δημόσιες συμβάσεις έργων και μελετών, η προϋπολογιζόμενη δαπάνη, των οποίων δεν υπερβαίνει το ποσό των τριακοσίων χιλιάδων (300.000) ευρώ, χωρίς Φ.Π.Α., και

δ) στην ανάθεση συμβάσεων, ανεξαρτήτως είδους αυτών, συμπεριλαμβανομένων των προγραμματικών συμβάσεων του άρθρου 645 και του άρθρου 44 του ν. 4412/2016, εφόσον χρηματοδοτούνται ή συγχρηματοδοτούνται άμεσα ή έμμεσα από ενωσιακούς πόρους ή πόρους του Ευρωπαϊκού Οικονομικού Χώρου, καθώς και αυτών που συνάπτονται στο πλαίσιο του Ταμείου Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας, η εκτιμώμενη αξία των οποίων δεν υπερβαίνει το ποσό των πέντε εκατομμυρίων (5.000.000) ευρώ, χωρίς Φ.Π.Α.

Στις περ. α) έως δ), ο υποχρεωτικός έλεγχος νομιμότητας αφορά αποκλειστικά την ύπαρξη πιστώσεων, την τήρηση των προβλεπόμενων στις οικείες διατάξεις κανόνων δημοσιότητας, τη νόμιμη λήψη απόφασης της πράξης ανάθεσης, της κατακύρωσης και της τήρησης των όρων της προκήρυξης, διακήρυξης ή πρόσκλησης από το αρμόδιο όργανο, καθώς και κάθε πρόδηλη ουσιώδη παράβαση των βασικών αρχών ανάθεσης της διαγωνιστικής διαδικασίας, σύμφωνα με τον ν. 4412/2016 και τον ν. 4413/2016 (Α’ 148).

  1. Κατ’ εξαίρεση, σε υποχρεωτικό έλεγχο νομιμότητας εμπίπτουν και οι μη εκτελεστές διοικητικές πράξεις, οι οποίες αφορούν στην άσκηση κρατικών αρμοδιοτήτων που έχουν μεταβιβαστεί στους δήμους και τις περιφέρειες και υπόκεινται σε έγκριση από το αρμόδιο κρατικό όργανο. Στην περίπτωση αυτή, ο έλεγχος νομιμότητας προηγείται της έγκρισης από το αρμόδιο κρατικό όργανο.
  2. Όπου σε διατάξεις νόμου προβλέπεται ο όρος «έγκριση» σχετικά με πράξεις δήμων και περιφερειών, οι οποίες δεν αφορούν στην άσκηση κρατικού χαρακτήρα μεταβιβαζόμενων αρμοδιοτήτων σε αυτούς, νοείται ο έλεγχος νομιμότητας του παρόντος Κεφαλαίου.

 

Άρθρο 690

Διαδικασία υποχρεωτικού ελέγχου νομιμότητας

  1. Οι πράξεις του άρθρου 689, περί κατηγοριών πράξεων που εμπίπτουν στον υποχρεωτικό έλεγχο νομιμότητας αναρτώνται, εκτός από τον ιστότοπο του προγράμματος «Διαύγεια», και στο πληροφοριακό σύστημα του άρθρου 671, το αργότερο εντός δεκαπέντε (15) ημερών από τη συνεδρίαση του κατά περίπτωση αρμόδιου συλλογικού οργάνου, με την επιφύλαξη ειδικότερης διάταξης που προβλέπει συντομότερη προθεσμία, προκειμένου να διενεργηθεί ο υποχρεωτικός έλεγχος νομιμότητας. H αναγραφή σε κάθε πράξη του μοναδικού αριθμού που χορηγεί το πληροφοριακό σύστημα του άρθρου 671 αποτελεί προϋπόθεση για την ισχύ της.
  2. Οι δήμοι, οι περιφέρειες και τα νομικά πρόσωπα της τοπικής αυτοδιοίκησης, του άρθρου 186 υποχρεούνται να εισάγουν στο πληροφοριακό σύστημα του άρθρου 671, αμελλητί, κάθε συμπληρωματικό στοιχείο που ζητεί η Αυτοτελής Υπηρεσία Εποπτείας Οργανισμών Τοπικής Αυτοδιοίκησης (Α.Υ.Ε. Ο.Τ.Α.), στην οποία ανατέθηκε ο έλεγχος νομιμότητας κάθε πράξης, με τη χρήση του μοναδικού αριθμού ανάρτησης και ταυτόχρονης ανάθεσης ελέγχου νομιμότητας.
  3. Η επιλεγείσα Α.Υ.Ε. Ο.Τ.Α ελέγχει τη νομιμότητα της πράξης και ο Επόπτης εκδίδει απόφαση περί της νομιμότητάς της ή την ακυρώνει, αν αυτή είναι παράνομη, ή την αναπέμπει, εφόσον αφορά στον προϋπολογισμό, μέσα σε αποκλειστική προθεσμία τριάντα (30) ημερών από την ανάρτησή της και ταυτόχρονη ανάθεσή της στην Α.Υ.Ε. Ο.Τ.Α. Μετά την παρέλευση της προθεσμίας του πρώτου εδαφίου, εάν ο Επόπτης δεν εκδώσει απόφαση, η ελεγχόμενη πράξη θεωρείται νόμιμη, λόγω άπρακτης παρέλευσης της προθεσμίας ελέγχου, με εξαίρεση τις πράξεις των περ. α) και β) της παρ. 1 του άρθρου 689, οι οποίες θεωρούνται σιωπηρά απορριφθείσες και επανυποβάλλονται για έλεγχο στο πληροφοριακό σύστημα του άρθρου 671.
  4. Εάν κατά τη διάρκεια της προθεσμίας των τριάντα (30) ημερών ασκηθεί κατά της ίδιας πράξης ειδική διοικητική προσφυγή του άρθρου 691, περί δικαιώματος άσκησης ειδικής διοικητικής προσφυγής, η αποκλειστική προθεσμία του υποχρεωτικού ελέγχου νομιμότητας παρατείνεται κατά δεκαπέντε (15) ημέρες. Στην περίπτωση αυτή η Α.Υ.Ε. Ο.Τ.Α., στην οποία έχει ανατεθεί η άσκηση του υποχρεωτικού ελέγχου νομιμότητας, εξετάζει και την ειδική διοικητική προσφυγή, εκδίδοντας μία (1) απόφαση.

 

Άρθρο 691

Δικαίωμα άσκησης ειδικής διοικητικής προσφυγής

  1. Οποιοσδήποτε έχει έννομο συμφέρον δύναται να προσβάλλει για λόγους νομιμότητας κανονιστική ή ατομική εκτελεστή διοικητική πράξη ή παράλειψη οφειλόμενης νόμιμης ενέργειας των προσώπων και οργάνων της περ. α) της παρ. 2 του άρθρου 658, περί σύστασης και αποστολής της Υπηρεσίας Γενικής Εποπτείας Νομιμότητας Ο.Τ.Α.
  2. Δικαίωμα για την άσκηση της ειδικής διοικητικής προσφυγής της παρ. 1 έχουν όλοι οι αιρετοί του οικείου δήμου ή περιφέρειας, ανεξάρτητα από το αν έλαβαν μέρος στη συνεδρίαση του οργάνου της περ. α) της παρ. 2 του άρθρου 658, κατά την οποία ελήφθη η προσβαλλόμενη απόφαση, εφόσον δεν την υπερψήφισαν. Δικαίωμα έχουν, ομοίως, οι συνδικαλιστικές οργανώσεις εργαζομένων στην τοπική αυτοδιοίκηση α’ ή β’ βαθμού, καθώς και τα νομικά πρόσωπα μη κερδοσκοπικού χαρακτήρα, που επιδιώκουν σύμφωνα με το καταστατικό τους περιβαλλοντικούς, πολιτιστικούς και εν γένει κοινωνικούς σκοπούς.
  3. Για την υποβολή ειδικής διοικητικής προσφυγής είναι απαραίτητη από τον προσφεύγοντα η καταβολή ηλεκτρονικού παράβολου (e-paravolo) ύψους πενήντα (50) ευρώ, ανά προσβαλλόμενη πράξη ή παράλειψη οφειλόμενης νόμιμης ενέργειας, υπέρ της Υπηρεσίας Γενικής Εποπτείας Νομιμότητας Οργανισμών Τοπικής Αυτοδιοίκησης (Ο.Τ.Α.), άλλως η προσφυγή απορρίπτεται ως απαράδεκτη. Αν γίνει δεκτή η ειδική διοικητική προσφυγή, το καθ’ ου νομικό πρόσωπο οφείλει να αποδώσει στον προσφεύγοντα ποσό ίσο με το ύψος του παράβολου που καταβλήθηκε.
  4. Η άσκηση της ειδικής διοικητικής προσφυγής αποτελεί προϋπόθεση για την άσκηση των ένδικων βοηθημάτων κατά των εκτελεστών πράξεων ή παραλείψεων οφειλόμενης νόμιμης ενέργειας της παρ. 1, με εξαίρεση την περ. α) της παρ. 5.
  5. α) Κατά πράξεων της παρ. 1 από τις οποίες δημιουργούνται διαφορές ουσίας, η άσκηση της ειδικής διοικητικής προσφυγής αφορά στην εξέταση της προσβαλλόμενης πράξης μόνο για έλεγχο νομιμότητας.

β) Πράξεις της παρ. 1 από τις οποίες δημιουργούνται υπαλληλικές διαφορές δεν προσβάλλονται με την ειδική διοικητική προσφυγή του παρόντος, αλλά με την άσκηση ενδίκου βοηθήματος στο αρμόδιο δικαστήριο.

γ) Δεν ασκείται η ειδική διοικητική προσφυγή:

γα) κατά πράξεων επιβολής προστίμου, για τις οποίες προβλέπεται από τις οικείες διατάξεις νόμων η άσκηση προσφυγής ενώπιον του αρμόδιου διοικητικού δικαστηρίου,

γβ) κατά πράξεων για τις οποίες προβλέπεται ειδικότερο πλαίσιο κρατικής εποπτείας και εποπτικού οργάνου,

γγ) από τους ενδιαφερόμενους οικονομικούς φορείς της παρ. 1 του άρθρου 360 του ν. 4412/2016 (Α΄147), περί του δικαιώματος άσκησης προσφυγής.

 

Άρθρο 692

Προθεσμία άσκησης ειδικής διοικητικής προσφυγής

  1. Η ειδική διοικητική προσφυγή ασκείται αποκλειστικά εντός δεκαπέντε (15) ημερών από τη δημοσίευση της πράξης, σύμφωνα με τα άρθρα 133, περί δημοσίευσης αποφάσεων δημοτικού και περιφερειακού συμβουλίου και 134, περί δημοσίευσης αποφάσεων δήμων και περιφερειών σε εφημερίδα. Ατομικές πράξεις κοινοποιούνται στον ενδιαφερόμενο, σύμφωνα με την παρ. 3 του άρθρου 133 και αναφέρουν υποχρεωτικά ότι κατ’ αυτών χωρεί ειδική διοικητική προσφυγή για λόγους νομιμότητας ενώπιον του Επόπτη μέσα σε προθεσμία δεκαπέντε (15) ημερών, καθώς και ότι η ειδική διοικητική προσφυγή αποτελεί προϋπόθεση του παραδεκτού του ένδικου βοηθήματος, ενώπιον του αρμόδιου δικαστηρίου.
  2. Σε περίπτωση παράλειψης οφειλόμενης νόμιμης ενέργειας, η προθεσμία για την άσκηση της ειδικής διοικητικής προσφυγής είναι δεκαπέντε (15) ημέρες από την παρέλευση άπρακτης της ειδικής προθεσμίας που τυχόν τάσσει ο νόμος για την έκδοση της οικείας πράξης, διαφορετικά από την παρέλευση τριών (3) μηνών από την υποβολή της σχετικής αίτησης του ενδιαφερομένου.

 

Άρθρο 693

Διαδικασία άσκησης ειδικής διοικητικής προσφυγής

  1. Η ειδική διοικητική προσφυγή υποβάλλεται αποκλειστικά μέσω του πληροφοριακού συστήματος του άρθρου 671, υπογεγραμμένη με εγκεκριμένη ψηφιακή υπογραφή ή με θεωρημένο γνήσιο υπογραφής μέσω της ηλεκτρονικής εφαρμογής «Ψηφιακή Βεβαίωση εγγράφου» της Ενιαίας Ψηφιακής Πύλης του δημοσίου (gov.gr) ή από οποιαδήποτε διοικητική αρχή, εκτός από τις υπηρεσίες της Ελληνικής Αστυνομίας.
  2. Ο προσφεύγων επιλέγει στο πληροφοριακό σύστημα το νομικό πρόσωπο και το όργανο του οποίου εξέδωσε την προσβαλλόμενη πράξη ή προέβη στην προσβαλλόμενη παράλειψη οφειλόμενης νόμιμης ενέργειας, υποβάλλοντας την προσφυγή του. Με την υποβολή της ειδικής διοικητικής προσφυγής, ο προσφεύγων παραλαμβάνει έναν μοναδικό αριθμό υποβολής και ταυτόχρονης ανάθεσης της προσφυγής του στην τυχαία επιλεγείσα Αυτοτελή Υπηρεσία Εποπτείας Οργανισμών Τοπικής Αυτοδιοίκησης (Α.Υ.Ε. Ο.Τ.Α.), σύμφωνα με το άρθρο 671. Με τον μοναδικό αυτό κωδικό, ο προσφεύγων δύναται να παρακολουθεί την εξέλιξη της υπόθεσής του. Τον ίδιο μοναδικό αριθμό λαμβάνει και το νομικό πρόσωπο, η πράξη ή η παράλειψη οφειλόμενης νόμιμης ενέργειας του οποίου προσβάλλεται.
  3. Αν παρουσιαστεί τεχνική αδυναμία ηλεκτρονικής υποβολής της προσφυγής στο πληροφοριακό σύστημα του άρθρου 671, η οποία πιστοποιείται στην ιστοσελίδα της Υπηρεσίας Γενικής Εποπτείας Νομιμότητας Ο.Τ.Α. και στην ιστοσελίδα του Υπουργείου Εσωτερικών, η προσφυγή καθώς και τυχόν αίτημα αναστολής εκτέλεσης και έκδοσης προσωρινής διαταγής υποβάλλονται στην επίσημη διεύθυνση ηλεκτρονικού ταχυδρομείου της Υπηρεσίας Γενικής Εποπτείας Νομιμότητας Ο.Τ.Α. και ο προσφεύγων ενημερώνεται, με κάθε πρόσφορο μέσο, για την εξέταση της προσωρινής διαταγής.

 

Άρθρο 694

Παραίτηση από την ειδική διοικητική προσφυγή

  1. Παραίτηση από υποβληθείσα ειδική διοικητική προσφυγή επιτρέπεται μέχρι την καταληκτική προθεσμία έκδοσης απόφασης από τον Επόπτη σύμφωνα με την παρ. 1 του άρθρου 698, περί διαδικασίας λήψης απόφασης Επόπτη επί της ειδικής διοικητικής προσφυγής.
  2. Η παραίτηση υποβάλλεται με δήλωση στο πληροφοριακό σύστημα του άρθρου 671, με τη χρήση του μοναδικού αριθμού υποβολής και ταυτόχρονης ανάθεσης της προσφυγής στην επιλεγείσα Αυτοτελή Υπηρεσία Εποπτείας Οργανισμών Τοπικής Αυτοδιοίκησης (Α.Υ.Ε. Ο.Τ.Α.), υπογεγραμμένη με εγκεκριμένη ψηφιακή υπογραφή ή με θεωρημένο γνήσιο υπογραφής μέσω της ηλεκτρονικής εφαρμογής «Ψηφιακή Βεβαίωση εγγράφου» της Ενιαίας Ψηφιακής Πύλης της Δημόσιας Διοίκησης (gov.gr) ή από οποιαδήποτε διοικητική αρχή, εκτός από τις υπηρεσίες της Ελληνικής Αστυνομίας.
  3. Ανάκληση της παραίτησης δεν επιτρέπεται.
  4. Η παραίτηση έχει ως αποτέλεσμα τη θέση της προσφυγής στο αρχείο της επιλεγείσας Α.Υ.Ε. Ο.Τ.Α.

 

Άρθρο 695

Αναστολή εκτέλεσης

  1. Ο Επόπτης δύναται, αν υποβληθεί σχετικό αίτημα ταυτόχρονα με την υποβολή της ειδικής διοικητικής προσφυγής, να αναστείλει με απόφασή του την εκτέλεση της προσβαλλόμενης πράξης, μέχρι την έκδοση απόφασης επί της προσφυγής με την επιφύλαξη του άρθρου 374, περί της διάρκειας ισχύος του προϋπολογισμού. Το νομικό πρόσωπο καλείται από τον Επόπτη να υποβάλει απόψεις μέσα σε αποκλειστική προθεσμία πέντε (5) ημερών από την ημερομηνία ηλεκτρονικής υποβολής και ταυτόχρονης ανάθεσης της προσφυγής στην επιλεγείσα Αυτοτελή Υπηρεσία Εποπτείας Οργανισμών Τοπικής Αυτοδιοίκησης (Α.Υ.Ε. Ο.Τ.Α.). Η απόφαση επί της αίτησης αναστολής εκδίδεται εντός δέκα (10) ημερών από την παρέλευση της ανωτέρω αποκλειστικής προθεσμίας υποβολής απόψεων από το νομικό πρόσωπο.
  2. Το αίτημα αναστολής γίνεται δεκτό, αν ο Επόπτης κρίνει ότι η προσφυγή είναι προδήλως παραδεκτή και απειλείται, μέχρι την εξέτασή της, ανεπανόρθωτη ή δυσχερώς επανορθώσιμη βλάβη για τον προσφεύγοντα. Το αίτημα, όμως, δύναται να απορριφθεί, αν κατά τη στάθμιση της βλάβης του αιτούντος, των συμφερόντων τρίτων και του δημοσίου συμφέροντος κρίνεται ότι οι αρνητικές συνέπειες από την αναστολή της εκτέλεσης θα είναι σοβαρότερες από την ωφέλεια του αιτούντος.
  3. Ανάκληση της απόφασης που χορηγεί την αναστολή επιτρέπεται μόνο αν γίνει επίκληση νεότερων κρίσιμων στοιχείων, τα οποία δεν είχαν τεθεί υπόψη του Επόπτη κατά την έκδοση της απόφασής του ή αν έχουν μεταβληθεί τα δεδομένα, με βάση τα οποία χορηγήθηκε η αναστολή εκτέλεσης.

 

Άρθρο 696

Προσωρινή διαταγή αναστολής εκτέλεσης

Με την υποβολή της αίτησης αναστολής και της ειδικής διοικητικής προσφυγής ο προσφεύγων δύναται να αιτηθεί την έκδοση προσωρινής διαταγής αναστολής εκτέλεσης της προσβαλλόμενης πράξης. Ο Επόπτης, μέχρι την εξέταση της αίτησης αναστολής, δύναται να εκδώσει προσωρινή διαταγή, σταθμίζοντας τη σοβαρότητα της βλάβης από την προσβαλλόμενη πράξη μεταξύ του δημοσίου συμφέροντος και του συμφέροντος του προσφεύγοντα.

 

Άρθρο 697

Διαδικασία εξέτασης της ειδικής διοικητικής προσφυγής

  1. Εντός προθεσμίας δέκα (10) ημερών από την ημερομηνία ηλεκτρονικής υποβολής και ταυτόχρονης ανάθεσης της προσφυγής στην επιλεγείσα Αυτοτελή Υπηρεσία Εποπτείας Οργανισμών Τοπικής Αυτοδιοίκησης (Α.Υ.Ε. Ο.Τ.Α.), το νομικό πρόσωπο, κατά του οποίου έχει υποβληθεί η προσφυγή, οφείλει, να αναρτήσει στο πληροφοριακό σύστημα του άρθρου 671, περί πληροφοριακού συστήματος ελέγχου νομιμότητας Ο.Τ.Α., το αποδεικτικό κοινοποίησης ή δημοσίευσης της προσβαλλόμενης πράξης, τον φάκελο της υπόθεσης και τυχόν απόψεις. Αντίστοιχα, εντός της ίδιας προθεσμίας, η επιλεγείσα Α.Υ.Ε. Ο.Τ.Α. οφείλει να αναζητήσει τα αναγκαία στοιχεία για την εξέταση της προσφυγής από τυχόν άλλους αρμόδιους φορείς.
  2. Η προθεσμία εξέτασης της προσφυγής αρχίζει μετά από την πάροδο της προθεσμίας δέκα (10) ημερών της παρ. 1.
  3. Άρνηση ή αδικαιολόγητη παράλειψη των αρμοδίων οργάνων για συνεργασία και συνδρομή προς την Α.Υ.Ε. Ο.Τ.Α. και τον Επόπτη, συνιστά πειθαρχικό παράπτωμα σοβαρής παράβασης καθήκοντος. Ως αδικαιολόγητη θεωρείται η παράλειψη της ανάρτησης ή η εκπρόθεσμη ανάρτηση των στοιχείων στο πληροφοριακό σύστημα του άρθρου 671, αν δεν παρέχονται επαρκείς εξηγήσεις.

 

Άρθρο 698

Διαδικασία λήψης απόφασης Επόπτη επί της ειδικής διοικητικής προσφυγής

  1. Ο Επόπτης, μετά από τη διενέργεια ελέγχου νομιμότητας, αποφασίζει αιτιολογημένα, με την έκδοση σχετικής απόφασης, για την αποδοχή, εν όλω ή εν μέρει, ή την απόρριψη της ειδικής διοικητικής προσφυγής μέσα σε αποκλειστική προθεσμία τριάντα πέντε (35) ημερών από την ημερομηνία έναρξης της προθεσμίας εξέτασης, σύμφωνα με την περ. β) της παρ. 3 του άρθρου 671, περί πληροφοριακού συστήματος ελέγχου νομιμότητας Οργανισμών Τοπικής Αυτοδιοίκησης, με την επιφύλαξη της παρ. 4 του άρθρου 690, περί διαδικασίας υποχρεωτικού ελέγχου νομιμότητας.
  2. Σε περίπτωση μη έκδοσης απόφασης, εντός της ανωτέρω αποκλειστικής προθεσμίας, η προσφυγή θεωρείται σιωπηρώς απορριφθείσα.
  3. Σε περίπτωση αποδοχής της προσφυγής, η προσβαλλόμενη πράξη ακυρώνεται ολικώς ή μερικώς. Σε περίπτωση αποδοχής της προσφυγής κατά παράλειψης οφειλόμενης νόμιμης ενέργειας, ακυρώνεται η παράλειψη και η υπόθεση αναπέμπεται στον αρμόδιο φορέα για να προβεί στην οφειλόμενη νόμιμη ενέργεια.
  4. Η απόφαση ή η σιωπηρή απόρριψη επί της ειδικής διοικητικής προσφυγής προσβάλλεται αποκλειστικά ενώπιον του αρμόδιου δικαστηρίου.

 

Άρθρο 699

Συνεργασία των Αυτοτελών Υπηρεσιών Εποπτείας Οργανισμών Τοπικής Αυτοδιοίκησης με άλλες δημόσιες αρχές

  1. Οι δημόσιες αρχές και υπηρεσίες οφείλουν να συνεργάζονται με τις Αυτοτελείς Υπηρεσίες Εποπτείας Οργανισμών Τοπικής Αυτοδιοίκησης (Α.Υ.Ε. Ο.Τ.Α.) και να παρέχουν σε αυτές κάθε αναγκαία σχετική πληροφορία και έγγραφα. Ο Επόπτης, όταν αυτό επιβάλλεται για λόγους επείγοντος, δύναται, με αίτημά του, να ζητεί κατά προτεραιότητα την παροχή πληροφοριών και τη χορήγηση εγγράφων που σχετίζονται με την εξέταση των ειδικών διοικητικών προσφυγών στις οποίες αφορούν, τάσσοντας σχετική προθεσμία. Άρνηση λειτουργού ή υπαλλήλου ή μέλους διοίκησης να συνεργασθεί και να συνδράμει την Α.Υ.Ε. Ο.Τ.Α. ή τον Γενικό Επόπτη ή τον Επόπτη, συνιστά πειθαρχικό παράπτωμα σοβαρής παράβασης καθήκοντος.
  2. Στις συμβάσεις που εμπίπτουν, λόγω αντικειμένου, στην αρμοδιότητα της Ενιαίας Αρχής Δημοσίων Συμβάσεων, ο Επόπτης την ενημερώνει για την άσκηση της προσφυγής κατά πράξεων αναθέτουσας αρχής των δήμων, των περιφερειών καθώς και των νομικών τους προσώπων, σύμφωνα με την περ. α) της παρ. 2 του άρθρου 659, περί σύστασης και αποστολής της Υπηρεσίας Γενικής Εποπτείας Νομιμότητας Ο.Τ.Α, και μετέπειτα για την έκδοση σχετικής απόφασης.

Άρθρο 700

Αρχειοθέτηση διοικητικής προσφυγής πριν από την έκδοση απόφασης Επόπτη

Η Αυτοτελής Υπηρεσία Εποπτείας Οργανισμών Τοπικής Αυτοδιοίκησης θέτει την ειδική διοικητική προσφυγή κατά προσβαλλόμενης πράξης ή παράλειψης οφειλόμενης νόμιμης ενέργειας στο αρχείο, εάν η εκδούσα αρχή ή όργανο, ανακαλέσει την προσβαλλόμενη πράξη ή προβεί στην εκτέλεση της οφειλόμενης νόμιμης ενέργειας πριν από την έκδοση απόφασης του Επόπτη ενώπιον του οποίου εκκρεμεί η προσφυγή.

 

Άρθρο 701

Κατ’ εξαίρεση άσκηση αυτεπάγγελτου ελέγχου για λόγους δημοσίου συμφέροντος και πρόδηλης παράβασης νόμου

  1. Κατ’ εξαίρεση, για σοβαρούς λόγους δημοσίου συμφέροντος και πρόδηλης παράβασης νόμου, ο Γενικός Επόπτης δύναται αυτεπαγγέλτως να ακυρώσει για λόγους νομιμότητας παράνομη εκτελεστή διοικητική πράξη των οργάνων ή προσώπων της περ. α) της παρ. 2 του άρθρου 658, περί σύστασης και αποστολής Υπηρεσίας Γενικής Εποπτείας Νομιμότητας Οργανισμών Τοπικής Αυτοδιοίκησης, μέσα σε προθεσμία δύο (2) μηνών αφότου η πράξη έχει δημοσιευτεί ή εκδοθεί εφόσον:

α) Δεν εμπίπτει στις κατηγορίες πράξεων που ελέγχονται υποχρεωτικά σύμφωνα με το άρθρο 689, περί των κατηγοριών πράξεων που εμπίπτουν στον υποχρεωτικό έλεγχο νομιμότητας.

β) Δεν έχει ασκηθεί ειδική διοικητική προσφυγή, σύμφωνα με το άρθρο 691, περί δικαιώματος άσκησης ειδικής διοικητικής προσφυγής και έχει παρέλθει η προθεσμία άσκησής της.

γ) Δεν έχει ελεγχθεί ή δεν ελέγχεται κατά το ίδιο χρονικό διάστημα αυτεπάγγελτα από άλλο αρμόδιο δημόσιο φορέα ή Ανεξάρτητη Αρχή, ο έλεγχος των οποίων δύναται να οδηγήσει σε ακύρωση της ελεγχόμενης πράξης.

  1. Η αρμοδιότητα του Γενικού Επόπτη της παρ. 1 δεν θίγει την αρμοδιότητα άλλων ελεγκτικών αρχών του κράτους.

 

Άρθρο 702

Δικαστική προστασία κατά αποφάσεων ελέγχου νομιμότητας Γενικού Επόπτη και Επόπτη

Οι αποφάσεις του Γενικού Επόπτη και του Επόπτη προσβάλλονται αποκλειστικά ενώπιον του καθ’ ύλη αρμόδιου δικαστηρίου, στη χωρική αρμοδιότητα του οποίου ανήκει ο δήμος ή η περιφέρεια ή το νομικό πρόσωπο αυτών που εξέδωσε την προσβαλλόμενη πράξη ή παράλειψε να προβεί στην οφειλόμενη νόμιμη ενέργεια. Ενώπιον των αρμόδιων δικαστηρίων, παρίσταται ως διάδικος, πλην του Υπουργού Εσωτερικών, και ο κατά περίπτωση καθ’ ύλη αρμόδιος Υπουργός.

 

Άρθρο 703

Υποχρέωση συμμόρφωσης στις αποφάσεις Γενικού Επόπτη και Επόπτη

  1. Τα όργανα και τα πρόσωπα της περ. α) της παρ. 2 του άρθρου 658, περί σύστασης και αποστολής Υπηρεσίας Γενικής Εποπτείας Νομιμότητας Οργανισμών Τοπικής Αυτοδιοίκησης, έχουν υποχρέωση συμμόρφωσης, χωρίς καθυστέρηση, στις αποφάσεις του Επόπτη που εκδίδονται κατά την άσκηση υποχρεωτικού ελέγχου και κατά την εξέταση της ειδικής διοικητικής προσφυγής, καθώς και στις αποφάσεις του Γενικού Επόπτη κατά την άσκηση του αυτεπάγγελτου ελέγχου για λόγους δημοσίου συμφέροντος και πρόδηλης παράβασης νόμου, σύμφωνα με το άρθρο 701.
  2. Η μη τήρηση της υποχρέωσης της παρ. 1 συνιστά σοβαρή παράβαση καθήκοντος, το οποίο ελέγχεται πειθαρχικά κατ’ εφαρμογή της περ. α) της παρ. 3 του άρθρου 708, περί πειθαρχικής ευθύνης.

 

Άρθρο 704

Αρχείο της Υπηρεσίας Γενικής Εποπτείας Νομιμότητας Οργανισμών Τοπικής Αυτοδιοίκησης

  1. Στο πληροφοριακό σύστημα ελέγχου νομιμότητας Οργανισμών Τοπικής Αυτοδιοίκησης (Ο.Τ.Α.) του άρθρου 671, τηρείται αρχείο, στο οποίο περιλαμβάνεται το σύνολο των στοιχείων του φακέλου:

α) κάθε υποχρεωτικά ή αυτεπαγγέλτως ελεγχόμενης πράξης ή παράλειψης οφειλόμενης νόμιμης ενέργειας και κάθε ειδικής διοικητικής προσφυγής του παρόντος Κεφαλαίου και

β) κάθε πειθαρχικής υπόθεσης του Κεφαλαίου Γ΄ του παρόντος Βιβλίου ή επιβολής των διοικητικών μέτρων της έκπτωσης και της αργίας, καθώς και της παύσης του Κεφαλαίου Δ’ του παρόντος Βιβλίου, οι οποίες εξετάζονται από την Υπηρεσία Γενικής Εποπτείας Νομιμότητας των Ο.Τ.Α., σύμφωνα με τον Κανονισμό (ΕΕ) 2016/679 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 27ης Απριλίου 2016, για την προστασία των φυσικών προσώπων έναντι της επεξεργασίας των δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα και για την ελεύθερη κυκλοφορία των δεδομένων αυτών και την κατάργηση της οδηγίας 95/46/ΕΚ (Γενικός Κανονισμός για την Προστασία Δεδομένων, L 119) και τον ν. 4624/2019 (Α’ 137). Τα δεδομένα του πρώτου εδαφίου δύναται να υπόκεινται σε ομαδοποιημένη και ανωνυμοποιημένη επεξεργασία για την εξαγωγή σχετικών αναφορών και συγκριτικών στοιχείων, καθώς και τη δημοσίευση πληροφοριών, υπό μορφή μηχανογραφικά επεξεργάσιμων δεδομένων.

  1. Στο αρχείο της παρ. 1 τηρούνται και οι εκθέσεις και τα πορίσματα ελέγχου που έχουν διενεργηθεί από άλλους δημόσιους φορείς, ανεξάρτητες ή ελεγκτικές αρχές στους δήμους ή τις περιφέρειες ή στα νομικά τους πρόσωπα, που διαβιβάζονται υποχρεωτικά στον Γενικό Επόπτη.

 

Άρθρο 705

Κοινοποίηση και δημοσίευση αποφάσεων Γενικού Επόπτη και Επόπτη

  1. Μέσω του πληροφοριακού συστήματος ελέγχου νομιμότητας Οργανισμών Τοπικής Αυτοδιοίκησης (Ο.Τ.Α.) του άρθρου 671, οι αποφάσεις του Γενικού Επόπτη, επί του κατ’ εξαίρεση αυτεπάγγελτου ελέγχου για λόγους δημοσίου συμφέροντος και πρόδηλης παράβασης νόμου του άρθρου 701, και του Επόπτη, επί του υποχρεωτικού ελέγχου νομιμότητας του άρθρου 689, περί κατηγοριών πράξεων που εμπίπτουν στον υποχρεωτικό έλεγχο νομιμότητας, κοινοποιούνται στο οικείο νομικό πρόσωπο. Ομοίως, οι αποφάσεις του Επόπτη, επί της ειδικής διοικητικής προσφυγής του άρθρου 691, περί δικαιώματος άσκησης ειδικής διοικητικής προσφυγής, κοινοποιούνται, μέσω του πληροφοριακού συστήματος του άρθρου 671, στον προσφεύγοντα και στο καθ’ ου νομικό πρόσωπο.
  2. Οι αποφάσεις της παρ. 1 αναρτώνται ανωνυμοποιημένες σε πλήρες κείμενο στο πληροφοριακό σύστημα του άρθρου 671 και σε περίληψη στην ιστοσελίδα της επιλεγείσας Αυτοτελούς Υπηρεσίας Εποπτείας Ο.Τ.Α. που διενέργησε τον έλεγχο.

 

Άρθρο 706

Ετήσια έκθεση Γενικού Επόπτη

  1. Ο Γενικός Επόπτης συντάσσει στο τέλος κάθε έτους έκθεση, με στατιστικά στοιχεία που αντλούνται από το αρχείο της Υπηρεσίας Γενικής Εποπτείας Νομιμότητας Οργανισμών Τοπικής Αυτοδιοίκησης (Ο.Τ.Α.) του άρθρου 704, στην οποία καταγράφεται:

α) το έργο της Υπηρεσίας Γενικής Εποπτείας Ο.Τ.Α., ανά Αυτοτελή Υπηρεσία Εποπτείας Οργανισμών Τοπικής Αυτοδιοίκησης (Α.Υ.Ε. Ο.Τ.Α.),

β) ο αριθμός των πράξεων που ελέγχθηκαν

γ) ο αριθμός των πράξεων που ακυρώθηκαν,

δ) ο αριθμός:

δα) των ειδικών διοικητικών προσφυγών που υποβλήθηκαν,

δβ) των αιτήσεων αναστολής,

δγ) των προσφυγών που εξετάστηκαν,

δδ) των προσφυγών που έγιναν αποδεκτές και

δε) των προσφυγών που απορρίφθηκαν,

ε) ο αριθμός των αυτεπάγγελτων ελέγχων που διενεργήθηκαν, κατ’ εξαίρεση, για λόγους δημοσίου συμφέροντος και πρόδηλης παράβασης νόμου και

στ) ο αριθμός των πειθαρχικών ποινών ή διοικητικών μέτρων ή παύσεων που επιβλήθηκαν, σύμφωνα με τα Κεφάλαια Γ΄ και Δ του παρόντος Βιβλίου.

Στην ίδια έκθεση δύναται να προτείνονται νομοθετικά και άλλα μέτρα, τα οποία αποσκοπούν στην αποτελεσματικότερη διενέργεια του ελέγχου νομιμότητας.

  1. Η έκθεση υποβάλλεται στον Υπουργό Εσωτερικών, τον Πρόεδρο της Βουλής και την Ειδική Μόνιμη Επιτροπή Θεσμών και Διαφάνειας της Βουλής, καθώς και στην Εθνική Αρχή Διαφάνειας, εντός ενός (1) μηνός από το τέλος του έτους στο οποίο αφορά.

 

ΚΕΦΑΛΑΙΟ Γ΄

ΑΣΤΙΚΗ ΚΑΙ ΠΕΙΘΑΡΧΙΚΗ ΕΥΘΥΝΗ

 

Άρθρο 707

Αστική ευθύνη

  1. Τα πρόσωπα της περ. α) της παρ. 2 του άρθρου 658, περί σύστασης και αποστολής της Υπηρεσίας Γενικής Εποπτείας Νομιμότητας Οργανισμών Τοπικής Αυτοδιοίκησης, οφείλουν να αποζημιώσουν τον δήμο, την περιφέρεια ή το νομικό πρόσωπο, για κάθε θετική ζημία που προξένησαν σε βάρος της περιουσίας τους από δόλο ή βαριά αμέλεια. Οι ανωτέρω δεν υπέχουν ευθύνη αποζημίωσης έναντι τρίτων.
  2. Η ζημία καταλογίζεται στα πρόσωπα αυτά ύστερα από αίτηση καταλογισμού, η οποία ασκείται από τον Γενικό Επίτροπο της Επικρατείας του Ελεγκτικού Συνεδρίου, σύμφωνα με την περ. β) του άρθρου 118 του ν. 4700/2020 (Α’ 127), περί της ενεργητικής και παθητικής νομιμοποίησης.
  3. Εάν επιβληθεί καταλογισμός στο πλαίσιο δημοσιονομικού ελέγχου σε ένα από τα πρόσωπα της παρ. 1, αποκλείεται η αστική ευθύνη έναντι του οικείου δήμου ή περιφέρειας ή νομικού τους προσώπου για τυχόν προκληθείσα ζημία, εφόσον πρόκειται για την ίδια ιστορική αιτία. Σε περίπτωση επιγενόμενου καταλογισμού στο πλαίσιο δημοσιονομικού ελέγχου, μετά από ανόρθωση της ζημίας από τον υπαίτιο κατά τη διαδικασία του παρόντος, συμψηφίζεται το ήδη καταβληθέν ποσό με το καταλογιζόμενο, εφόσον πρόκειται για την ίδια ιστορική αιτία.

Άρθρο 708

Πειθαρχική ευθύνη

  1. Ο Επόπτης και το πειθαρχικό συμβούλιο του άρθρου 710, περί της σύνθεσης και συγκρότησης πειθαρχικού συμβουλίου, ασκούν πειθαρχικό έλεγχο στα πρόσωπα της περ. β) της παρ. 2 του άρθρου 658, περί σύστασης και αποστολής της Υπηρεσίας Γενικής Εποπτείας Νομιμότητας Οργανισμών Τοπικής Αυτοδιοίκησης.
  2. Στα πρόσωπα της παρ. 1 επιβάλλονται οι πειθαρχικές ποινές της αργίας έως έξι (6) μήνες και της έκπτωσης, καθώς και της έγγραφης επίπληξης ή της αργίας έως έναν (1) μήνα ειδικά στην περ. γ) της παρ. 3.
  3. Ο Επόπτης, με απόφασή του, υποχρεούται να επιβάλλει τις πειθαρχικές ποινές της παρ. 2, όταν διαπιστώνει, μετά από σύμφωνη γνώμη του πειθαρχικού συμβουλίου, ότι τα πρόσωπα της παρ. 1:

α) έχουν διαπράξει σοβαρή παράβαση των καθηκόντων τους ή υπέρβαση της αρμοδιότητάς τους από δόλο ή βαριά αμέλεια,

β) έχουν διαπράξει παραβάσεις των καθηκόντων που τους έχουν ανατεθεί σύμφωνα με ειδικές νομοθετικές ρυθμίσεις,

γ) έχουν αναξιοπρεπή ή ανάρμοστη ή ανάξια για το αξίωμα συμπεριφορά στον δημόσιο βίο τους. Ειδικά για την περίπτωση αυτή, η μέγιστη ποινή που δύναται να επιβληθεί είναι είτε η ποινή της έγγραφης επίπληξης, είτε η ποινή της αργίας έως έναν (1) μήνα. Σε περίπτωση που επιβληθεί στο πειθαρχικά ελεγχόμενο πρόσωπο μία (1) φορά η ποινή της έγγραφης επίπληξης, σε κάθε νέα παράβαση επιβάλλεται ποινή αργίας ενός (1) μήνα, αν τελείται εντός της ίδιας αυτοδιοικητικής περιόδου.

 

Άρθρο 709

Παραγραφή πειθαρχικών παραπτωμάτων

  1. Τα πειθαρχικά παραπτώματα της παρ. 3 του άρθρου 708, περί πειθαρχικής ευθύνης, υπόκεινται σε πενταετή παραγραφή, η οποία αρχίζει από την ημέρα που διαπράχθηκαν.
  2. Πειθαρχικό παράπτωμα, το οποίο αποτελεί και ποινικό αδίκημα, δεν παραγράφεται πριν παραγραφεί το ποινικό αδίκημα. Για τα παραπτώματα αυτά οι πράξεις της ποινικής διαδικασίας διακόπτουν την παραγραφή του πειθαρχικού παραπτώματος.
  3. Η παραπομπή στο πειθαρχικό συμβούλιο διακόπτει την παραγραφή του πειθαρχικού παραπτώματος.
  4. Η παραγραφή του πειθαρχικού παραπτώματος διακόπτεται και από την τέλεση νέου πειθαρχικού παραπτώματος, το οποίο αποσκοπεί στην απόκρυψη ή την παρεμπόδιση της πειθαρχικής δίωξης του πρώτου. Στην περίπτωση αυτή το πρώτο πειθαρχικό παράπτωμα παραγράφεται, όταν παραγραφεί το δεύτερο πειθαρχικό παράπτωμα, αν η παραγραφή του δεύτερου συντελείται σε χρόνο μεταγενέστερο της παραγραφής του πρώτου.

 

Άρθρο 710

Σύνθεση και συγκρότηση πειθαρχικού συμβουλίου

  1. Συγκροτείται πειθαρχικό συμβούλιο στο Υπουργείο Εσωτερικών, με απόφαση του Γενικού Επόπτη, το οποίο αποτελείται:

α) Από έναν (1) πρόεδρο εφετών του Διοικητικού Εφετείου Αθηνών, ως πρόεδρο, με τον αναπληρωτή του,

β) τρεις (3) εφέτες Διοικητικών Δικαστηρίων που υπηρετούν στο Διοικητικό Εφετείο Αθηνών, με τους αναπληρωτές τους,

γ) δύο (2) εφέτες Πολιτικών Δικαστηρίων που υπηρετούν στο Εφετείο Αθηνών, με τους αναπληρωτές τους,

δ) τρεις (3) νομικούς συμβούλους του Νομικού Συμβουλίου του Κράτους, με τους αναπληρωτές τους, εκ των οποίων ο ένας (1) Νομικός Σύμβουλος υπηρετεί ως προϊστάμενος του Γραφείου Νομικού Συμβούλου του Υπουργείου Εσωτερικών.

Στο πειθαρχικό συμβούλιο δύναται, ύστερα από αίτηση του πειθαρχικά ελεγχόμενου προσώπου, να παρίσταται, χωρίς δικαίωμα ψήφου, εκπρόσωπος της Κεντρικής Ένωσης Δήμων Ελλάδας ή της Ένωσης Περιφερειών, προκειμένου να τοποθετηθεί, είτε εγγράφως είτε προφορικά, ενώπιον του πειθαρχικού συμβουλίου. Η μη παράσταση του ανωτέρω εκπροσώπου δεν κωλύει την πρόοδο της διαδικασίας.

  1. Τα μέλη του συμβουλίου των περ. α) έως γ) της παρ. 1, τακτικά και αναπληρωματικά, ορίζονται από το όργανο που διευθύνει το οικείο δικαστήριο. Οι Νομικοί Σύμβουλοι του Κράτους και τα αναπληρωματικά τους μέλη, ορίζονται από τον πρόεδρο του Νομικού Συμβουλίου του Κράτους.
  2. Καθήκοντα γραμματέα του πειθαρχικού συμβουλίου εκτελεί υπάλληλος του Τμήματος Διοικητικής Υποστήριξης της Υπηρεσίας Γενικής Εποπτείας Νομιμότητας Οργανισμών Τοπικής Αυτοδιοίκησης (Ο.Τ.Α.) του κλάδου ΠΕ Διοικητικού – Οικονομικού, οποιασδήποτε ειδικότητας, με βαθμό Α’, που ορίζεται από τον Γενικό Επόπτη μαζί με τον αναπληρωτή του.
  3. Το πειθαρχικό συμβούλιο συγκροτείται για θητεία τριών (3) ετών και το αργότερο εντός δύο (2) μηνών από τη λήξη της θητείας του προηγούμενου. Τα αρμόδια όργανα για τον ορισμό μελών στο πειθαρχικό συμβούλιο, σύμφωνα με την παρ. 2, οφείλουν να ορίσουν αυτά εντός ενός (1) μήνα από την υποβολή του αιτήματος του Γενικού Επόπτη. Δεν επιτρέπεται ορισμός μέλους, το οποίο αποχωρεί αυτοδικαίως από την υπηρεσία του εντός τριών (3) ετών από την ημερομηνία ορισμού του.
  4. Με απόφαση του Προέδρου του πειθαρχικού συμβουλίου συγκροτούνται, εκ των μελών του, τρία (3) τριμελή Κλιμάκια, κατά πλειοψηφία από δικαστικούς λειτουργούς, και κατανέμονται σε αυτούς οι πειθαρχικές υποθέσεις. Ένας (1) δικαστικός λειτουργός ορίζεται ως πρόεδρος ανά τριμελές Κλιμάκιο. Τα τριμελή Κλιμάκια εκδικάζουν υποθέσεις για τις οποίες ο Επόπτης έχει εισηγηθεί την ποινή της επίπληξης ή της αργίας. Στις περιπτώσεις που ο Επόπτης εισηγείται ποινή έκπτωσης, το πειθαρχικό συμβούλιο συνεδριάζει σε ολομέλεια.

 

Άρθρο 711

Προκαταρκτική εξέταση και κλήση σε απολογία

  1. Προκαταρκτική εξέταση είναι η άτυπη συλλογή και καταγραφή στοιχείων για να διαπιστωθεί εάν υπάρχουν επαρκείς ενδείξεις τέλεσης ή μη πειθαρχικού παραπτώματος, καθώς και οι συνθήκες τέλεσής του.
  2. Προκαταρκτική εξέταση δύναται να ενεργεί ο Επόπτης της Αυτοτελούς Υπηρεσίας Εποπτείας Οργανισμών Τοπικής Αυτοδιοίκησης (Α.Υ.Ε. Ο.Τ.Α.) στην οποία ανατίθεται η υπόθεση σύμφωνα με την υποπερ. εα) της περ. ε) της παρ. 1 του άρθρου 662, περί αρμοδιοτήτων Γενικού Επόπτη Νομιμότητας Ο.Τ.Α. Η προκαταρκτική εξέταση περατώνεται το αργότερο εντός ενός (1) μήνα από την ημερομηνία κατά την οποία ανατέθηκε στην Α.Υ.Ε. Ο.Τ.Α. η υπόθεση από το πληροφοριακό σύστημα του άρθρου 671. Αν ο Επόπτης κρίνει, είτε με βάση τα στοιχεία που έχουν προκύψει από την προκαταρκτική εξέταση, είτε χωρίς τη διενέργεια αυτής, εφόσον εκτιμά ότι αυτή δεν απαιτείται, ότι δεν συντρέχει περίπτωση πειθαρχικής δίωξης, περατώνει την εξέταση με αιτιολογημένη έκθεσή του προς τον Γενικό Επόπτη, χωρίς κλήση του ελεγχόμενου σε απολογία.
  3. Αν ο Επόπτης κρίνει ότι υπάρχουν επαρκείς ενδείξεις για τέλεση πειθαρχικού παραπτώματος, είτε μετά από προκαταρκτική εξέταση είτε χωρίς τη διενέργεια αυτής, εφόσον εκτιμά ότι αυτή δεν απαιτείται, καλεί το ελεγχόμενο πρόσωπο σε απολογία και αποφασίζει για την έκδοση παραπεμπτικού εγγράφου προς το πειθαρχικό συμβούλιο, με σχετική εισήγηση επί της ποινής. Αν ο Επόπτης κρίνει, με βάση την απολογία του ελεγχόμενου προσώπου, ότι δεν συντρέχει περίπτωση πειθαρχικής δίωξης, περατώνει την πειθαρχική διαδικασία, με αιτιολογημένη έκθεσή του προς τον Γενικό Επόπτη.

 

Άρθρο 712

Άσκηση πειθαρχικής δίωξης

  1. Η πειθαρχική δίωξη αρχίζει με την έκδοση από τον Επόπτη παραπεμπτικού εγγράφου σε βάρος του πειθαρχικά ελεγχόμενου προσώπου, ενώπιον του πειθαρχικού συμβουλίου και λήγει με την έκδοση απόφασης του Επόπτη.
  2. Στο παραπεμπτικό έγγραφο του Επόπτη προς το πειθαρχικό συμβούλιο προσδιορίζονται επακριβώς, κατά τόπο και χρόνο, τα πραγματικά περιστατικά που συνιστούν το πειθαρχικό παράπτωμα του ελεγχόμενου προσώπου και διαλαμβάνεται εισήγηση επί της ποινής, αφού έχει ληφθεί υπόψη προηγουμένως η απολογία του. Το παραπεμπτήριο έγγραφο δεν ανακαλείται.
  3. Το παραπεμπτήριο έγγραφο κοινοποιείται στον ελεγχόμενο και αποστέλλεται με τον φάκελο της υπόθεσης στο πειθαρχικό συμβούλιο.

 

Άρθρο 713

Πειθαρχική διαδικασία

  1. Οι πειθαρχικές ποινές της παρ. 2 του άρθρου 708, περί πειθαρχικής ευθύνης επιβάλλονται με αιτιολογημένη απόφαση του Επόπτη, αφού προηγηθεί απολογία του πειθαρχικά ελεγχόμενου ενώπιόν του, ή παρέλθει η προθεσμία που έχει τάξει ο Επόπτης με γραπτή κλήση στον ελεγχόμενο, χωρίς ο τελευταίος να έχει απολογηθεί. Η προθεσμία αυτή δεν δύναται να είναι μικρότερη από δέκα (10) ημέρες και μεγαλύτερη από εξήντα (60) ημέρες.
  2. Για την επιβολή των πειθαρχικών ποινών της παρ. 2 του άρθρου 708 απαιτείται σύμφωνη γνώμη του πειθαρχικού συμβουλίου, ύστερα από ακρόαση του πειθαρχικά ελεγχόμενου προσώπου.
  3. Ο πειθαρχικά ελεγχόμενος δύναται να εμφανίζεται στο πειθαρχικό συμβούλιο αυτοπροσώπως ή με τηλεδιάσκεψη, καθώς και με πληρεξούσιο δικηγόρο ή να εκπροσωπείται από πληρεξούσιο δικηγόρο. Το πειθαρχικό συμβούλιο συνεδριάζει σε δημόσια συνεδρίαση για την οποία συντάσσονται πρακτικά, δύναται να εξετάζει μάρτυρες και να εκτιμά οποιοδήποτε πρόσφορο αποδεικτικό μέσο. Η σύμφωνη γνώμη του πειθαρχικού συμβουλίου παρέχεται ύστερα από μυστική διάσκεψη, το αργότερο εντός τριών (3) μηνών από την ημερομηνία, που το πειθαρχικό συμβούλιο έλαβε το σχετικό παραπεμπτικό έγγραφο του Επόπτη. Η ποινή πρέπει να είναι ανάλογη με τη βαρύτητα του παραπτώματος, στο οποίο έχει υποπέσει ο ελεγχόμενος.
  4. Το πειθαρχικό συμβούλιο:

α) παρέχει σύμφωνη γνώμη ως προς την εισήγηση του Επόπτη, ή

β) δεν παρέχει σύμφωνη γνώμη, αν κρίνει ότι δεν συντρέχει πειθαρχική ευθύνη του ελεγχόμενου, ή

γ) προτείνει στον Επόπτη την επιβολή ηπιότερης ή αυστηρότερης ποινής.

Στην περ. γ) η πρόταση του πειθαρχικού συμβουλίου είναι υποχρεωτική για τον Επόπτη.

  1. Η απόφαση που εκδίδει ο Επόπτης για την επιβολή πειθαρχικής ποινής κοινοποιείται στον πειθαρχικά ελεγχόμενο, καθώς και στον πρόεδρο του δημοτικού ή περιφερειακού συμβουλίου, ή στο διοικητικό συμβούλιο του νομικού προσώπου, αντίστοιχα, προκειμένου να παρακολουθήσει την εφαρμογής της ποινής.
  2. Ο πειθαρχικά ελεγχόμενος δύναται, μέσα σε τριάντα (30) ημέρες από την κοινοποίηση της απόφασης του Επόπτη, να προσφύγει κατά αυτής στο Συμβούλιο της Επικρατείας, το οποίο κρίνει την υπόθεση και κατ’ ουσία, εντός προθεσμίας ενός (1) μήνα. Η προθεσμία για την άσκηση της προσφυγής αναστέλλει την εκτέλεση της απόφασης που επιβάλλει την ποινή. Αν ασκηθεί η προσφυγή στο Συμβούλιο της Επικρατείας, η επιτροπή αναστολών του δικαστηρίου, ύστερα από αίτηση του προσφεύγοντος, κρίνει για τη χορήγηση ή μη αναστολής εκτέλεσης της ποινής, σταθμίζοντας και τη συνδρομή λόγων δημόσιου συμφέροντος. Αν κατατεθεί αίτηση αναστολής, η ποινή που έχει επιβληθεί δεν εκτελείται έως ότου επιδοθεί στον Επόπτη η απόφαση της επιτροπής αναστολών.

 

Άρθρο 714

Επανάληψη πειθαρχικής διαδικασίας

  1. Αν μετά από την έκδοση πειθαρχικής απόφασης, με την οποία απαλλάσσεται το πειθαρχικά ελεγχόμενο πρόσωπο ή επιβάλλεται ποινή κατώτερη της αργίας ενός (1) μήνα, εκδοθεί αμετάκλητη καταδικαστική απόφαση ποινικού δικαστηρίου, με την οποία διαπιστώνονται πραγματικά περιστατικά που συνιστούν την αντικειμενική υπόσταση παραπτώματος της παρ. 3 του άρθρου 708, περί πειθαρχικής ευθύνης, η οποία δύναται να οδηγήσει σε πειθαρχική ποινή αργίας μεγαλύτερη του ενός (1) μήνα ή έκπτωση, ο Γενικός Επόπτης υποχρεούται, εντός αποκλειστικής προθεσμίας ενός (1) έτους από τη δημοσίευση της ποινικής απόφασης, να παραπέμψει την υπόθεση στο πειθαρχικό συμβούλιο. Κατά την επανάληψη της πειθαρχικής διαδικασίας στο πειθαρχικό συμβούλιο δύναται να επιβληθεί πειθαρχική ποινή ανώτερη από αυτή που είχε αρχικά επιβληθεί.
  2. Αν μετά από την έκδοση πειθαρχικής απόφασης, εκδοθεί αμετάκλητη αθωωτική ποινική απόφαση ή αμετάκλητο απαλλακτικό βούλευμα για την πράξη ή την παράλειψη, για την οποία τιμωρήθηκε πειθαρχικά το ελεγχόμενο πρόσωπο, αυτό δύναται να ζητήσει την επανάληψη της πειθαρχικής διαδικασίας, εντός αποκλειστικής προθεσμίας ενός (1) έτους από τη δημοσίευση της ποινικής απόφασης ή του βουλεύματος. Η αίτηση απευθύνεται στον Γενικό Επόπτη, και αν γίνει δεκτή, η υπόθεση παραπέμπεται στο πειθαρχικό συμβούλιο. Κατά την επανάληψη της πειθαρχικής διαδικασίας στο πειθαρχικό συμβούλιο δύναται να επιβληθεί ελαφρύτερη ποινή ή να απαλλαγεί το πειθαρχικά ελεγχόμενο πρόσωπο. Αντίστοιχα, αν το ελεγχόμενο πρόσωπο είχε τιμωρηθεί με την πειθαρχική ποινή της παύσης του άρθρου 722, περί παύσης αιρετών οργάνων δήμων και περιφερειών, δύναται να απαλλαγεί από την παύση.
  3. Η επανάληψη της πειθαρχικής διαδικασίας επιτρέπεται, και όταν έχει επιβληθεί πειθαρχική ποινή της αργίας, χωρίς να έχει λάβει υπόψη καταδικαστική ποινική απόφαση που προηγήθηκε.

 

Άρθρο 715

Εφαρμογή αρχών του ποινικού δικαίου στην πειθαρχική διαδικασία

Στο πειθαρχικό δίκαιο του παρόντος νόμου εφαρμόζονται οι ακόλουθες αρχές που ισχύουν στην ποινική δίκη:

α) το δικαίωμα σιωπής και μη αυτοενοχοποίησης του πειθαρχικά διωκομένου,

β) το τεκμήριο της αθωότητας του πειθαρχικά διωκομένου και

γ) το μη επιτρεπτό δεύτερης πειθαρχικής δίωξης για το ίδιο πειθαρχικό παράπτωμα.

 

Άρθρο 716

Σχέση της πειθαρχικής διαδικασίας με την ποινική δίκη

  1. Η πειθαρχική διαδικασία είναι αυτοτελής και ανεξάρτητη από την ποινική ή άλλη δίκη.
  2. Η ποινική δίκη δεν αναστέλλει την πειθαρχική διαδικασία.
  3. Το πειθαρχικό συμβούλιο δεσμεύεται από την κρίση που περιέχεται σε αμετάκλητη απόφαση ποινικού δικαστηρίου ή σε αμετάκλητο απαλλακτικό βούλευμα, μόνο ως προς την ύπαρξη ή την ανυπαρξία πραγματικών περιστατικών που στοιχειοθετούν την αντικειμενική υπόσταση του πειθαρχικού παραπτώματος.
  4. Ο αρμόδιος Εισαγγελέας έχει υποχρέωση να ενημερώνει αμέσως τον Γενικό Επόπτη για κάθε ποινική δίωξη που ασκείται κατά των προσώπων της περ. β) της παρ. 2 του άρθρου 658, περί σύστασης και αποστολής Υπηρεσίας Γενικής Εποπτείας Νομιμότητας Οργανισμών Τοπικής Αυτοδιοίκησης, και ο γραμματέας του δικαστηρίου ή του δικαστικού συμβουλίου υποχρεούται να ανακοινώνει στον Γενικό Επόπτη αμέσως τα παραπεμπτικά ή απαλλακτικά βουλεύματα σε κάθε βαθμό δικαιοδοσίας, καθώς και τις εκδιδόμενες σε κάθε βαθμό δικαιοδοσίας, καταδικαστικές ή αθωωτικές αποφάσεις κατά των ανωτέρω προσώπων. Σε περίπτωση εγκλεισμού σε σωφρονιστικό κατάστημα, ο διευθυντής φυλακών γνωστοποιεί τούτο, χωρίς καθυστέρηση, στον Γενικό Επόπτη.

 

ΚΕΦΑΛΑΙΟ Δ’

ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΑ ΜΕΤΡΑ ΕΚΠΤΩΣΗΣ ΚΑΙ ΑΡΓΙΑΣ – ΠΑΥΣΗ ΑΙΡΕΤΩΝ ΟΡΓΑΝΩΝ ΟΡΓΑΝΙΣΜΩΝ ΤΟΠΙΚΗΣ ΑΥΤΟΔΙΟΙΚΗΣΗΣ

 

Άρθρο 717

Διοικητικό μέτρο έκπτωσης λόγω καταδίκης

  1. Τα πρόσωπα της περ. β της παρ. 2 του άρθρου 658, περί σύστασης και αποστολής της Υπηρεσίας Γενικής Εποπτείας Νομιμότητας Ο.Τ.Α., εκπίπτουν αυτοδικαίως από το αξίωμά τους:

α) Aν τεθούν σε δικαστική συμπαράσταση με τελεσίδικη δικαστική απόφαση,

β) αν τους επιβληθεί αποστέρηση δημόσιας θέσης ή δημόσιου ή αυτοδιοικητικού αξιώματος ως παρεπόμενη ποινή με αμετάκλητη καταδικαστική απόφαση,

γ) αν καταδικαστούν με αμετάκλητη δικαστική απόφαση ως αυτουργοί ή συμμέτοχοι σε κακούργημα ή σε οποιαδήποτε ποινή για την τέλεση ή απόπειρα τέλεσης για παραχάραξη νομίσματος ή άλλων μέσων πληρωμής, πλαστογραφία, ψευδή βεβαίωση, υφαρπαγή ψευδούς βεβαίωσης, δωροδοκία, εκβίαση, κλοπή, υπεξαίρεση, απιστία, απάτη, παράνομη βεβαίωση ή είσπραξη δικαιωμάτων του δημοσίου, οποιοδήποτε έγκλημα κατά της γενετήσιας ελευθερίας και της οικονομικής εκμετάλλευσης της γενετήσιας ζωής, εμπορία ανθρώπων, παράνομη διακίνηση αλλοδαπών, παράβαση της νομοθεσίας για την καταπολέμηση των ναρκωτικών, λαθρεμπορία, βία κατά εκλογέων, δωροδοκία εκλογέα, διατάραξη εκλογικής διαδικασίας, βία κατά υπαλλήλων και δικαστικών προσώπων, αθέμιτη επιρροή σε δικαστικούς λειτουργούς, διέγερση σε διάπραξη εγκλημάτων, εγκληματική οργάνωση, τρομοκρατικές πράξεις – τρομοκρατική οργάνωση, τοκογλυφία, νομιμοποίηση εσόδων από εγκληματική δραστηριότητα, καθώς και για παράβαση καθήκοντος, που εμπεριέχει οικονομικό όφελος του ιδίου του καταδικασθέντος ή τρίτου ή πρόκληση οικονομικής ζημίας του δημοσίου, του δήμου, της περιφέρειας ή των νομικών τοπικής αυτοδιοίκησης.

  1. Για την έκπτωση, εκδίδεται διαπιστωτική πράξη από τον Επόπτη, η οποία κοινοποιείται αυθημερόν στα πρόσωπα της παρ. 1, στον Γενικό Επόπτη και στον οικείο δήμο ή στην οικεία περιφέρεια ή στο οικείο νομικό πρόσωπο.
  2. Με την επιμέλεια της αρμόδιας Εισαγγελίας κοινοποιείται στον Γενικό Επόπτη κάθε απόφαση σε βάρος των προσώπων της περ. β) της παρ. 2 του άρθρου 658 σχετικά με τις περ. α), β) και γ) της παρ. 1, προκειμένου ο τελευταίος να τις καταχωρήσει στο πληροφοριακό σύστημα του άρθρου 671, περί του πληροφοριακού συστήματος ελέγχου νομιμότητας Οργανισμών Τοπικής Αυτοδιοίκησης, και να αναθέσει σε Επόπτη την έκδοση σχετικής διαπιστωτικής πράξης. Ο Γενικός Επόπτης δύναται να λαμβάνει από την Εισαγγελία κάθε αναγκαία πληροφορία σχετικά με την πορεία της υπόθεσης, όπως η τελεσιδικία ή το αμετάκλητο αυτής, καθώς και αντίγραφα των αποφάσεων και των πρακτικών.
  3. Η διαπιστωτική πράξη του Επόπτη με την οποία επιβάλλεται το διοικητικό μέτρο της έκπτωσης προσβάλλεται μόνο δικαστικά, με το ένδικο βοήθημα της αίτησης ακύρωσης, ενώπιον του Συμβουλίου της Επικρατείας.

 

Άρθρο 718

Λοιπές περιπτώσεις επιβολής διοικητικού μέτρου έκπτωσης αιρετών οργάνων

  1. Περιφερειάρχες, αναπληρωτές περιφερειάρχες, αντιπεριφερειάρχες, δήμαρχοι, αντιδήμαρχοι, δημοτικοί και περιφερειακοί σύμβουλοι, εκπρόσωποι δημοτικών κοινοτήτων και μέλη συμβουλίων δημοτικής κοινότητα εκπίπτουν αυτοδίκαια από το αξίωμά τους λόγω:

α) απώλειας δημοτικότητας, σύμφωνα με την παρ. 8 του άρθρου 42, περί κωλυμάτων εκλογιμότητας και ασυμβιβάστων του Βιβλίου Πρώτου ή σύμπτωσης στο ίδιο πρόσωπο της ιδιότητας αιρετού και στους δύο βαθμούς τοπικής αυτοδιοίκησης ή δύο άμεσα αιρετών αυτοδιοικητικών αξιωμάτων, σύμφωνα με την παρ. 10 του άρθρου 42,

β) οφειλών, σύμφωνα με το άρθρο 43, περί ασυμβιβάστου λόγω οφειλών,

γ) μη ορκωμοσίας, σύμφωνα με την παρ. 3 του άρθρου 73, περί ορκωμοσίας αιρετών και εγκατάστασης και ανάληψης καθηκόντων.

  1. Περιφερειάρχες, αναπληρωτές περιφερειάρχες, αντιπεριφερειάρχες, δήμαρχοι, αντιδήμαρχοι, δημοτικοί και περιφερειακοί σύμβουλοι εκπίπτουν από το αξίωμά τους λόγω παραβίασης των διατάξεων περί των εκλογικών δαπανών, σύμφωνα με την παρ. 3 του άρθρου 102, περί έκπτωσης από τα αιρετά αξιώματα.
  2. Για την έκπτωση σύμφωνα με την παρ. 1, εκδίδεται διαπιστωτική πράξη του Επόπτη, η οποία κοινοποιείται αυθημερόν στα πρόσωπα της παρ. 1, στον Γενικό Επόπτη και στον οικείο δήμο ή στην οικεία περιφέρεια ή στο οικείο νομικό πρόσωπο. Η πράξη της παρούσας προσβάλλεται μόνο δικαστικά, με αίτηση ακύρωσης, ενώπιον του Συμβουλίου της Επικρατείας.
  3. Για την έκπτωση σύμφωνα με την παρ. 2 εκδίδεται απόφαση του Επόπτη, η οποία κοινοποιείται αυθημερόν στα πρόσωπα της παρ. 2, στον Γενικό Επόπτη και στον οικείο δήμο ή στην οικεία περιφέρεια. Η απόφαση της παρούσας προσβάλλεται μόνο δικαστικά με προσφυγή ουσίας, ενώπιον του Συμβουλίου της Επικρατείας. Η προθεσμία και η άσκηση της προσφυγής του δεύτερου εδαφίου αναστέλλουν την εκτέλεση.

 

Άρθρο 719

Διοικητικό μέτρο αργίας

  1. Στα πρόσωπα της περ. β) της παρ. 2 του άρθρου 658, περί σύστασης και αποστολής Υπηρεσίας Γενικής Εποπτείας Νομιμότητας Οργανισμών Τοπικής Αυτοδιοίκησης επιβάλλεται το διοικητικό μέτρο της αργίας:

α) Εάν εκδοθεί τελεσίδικη καταδικαστική απόφαση ποινικού δικαστηρίου για πλημμελήματα της περ. γ) της παρ. 1 του άρθρου 717, περί διοικητικού μέτρου έκπτωσης λόγω καταδίκης ή εάν εκδοθεί καταδικαστική απόφαση σε πρώτο βαθμό για κακουργήματα ή

β) σε περίπτωση αμετάκλητης παραπομπής για κακούργημα, εφόσον έχει επιβληθεί προσωρινή κράτηση. Μεταγενέστερη αντικατάσταση ή άρση της προσωρινής κράτησης, κατά τη διάρκεια της εκκρεμοδικίας, αίρει αυτοδικαίως την αργία του αιρετού που παραπέμφθηκε για κακούργημα.

  1. Σε περίπτωση επιβολής αργίας, κατόπιν έκδοσης πρωτόδικης καταδικαστικής απόφασης για κακούργημα, η αργία αίρεται, εάν εκδοθεί τελεσίδικη αθωωτική απόφαση. Σε περίπτωση επιβολής αργίας κατόπιν τελεσίδικης καταδικαστικής απόφασης για τα συγκεκριμένα ποινικά αδικήματα της περ. γ) της παρ. 1 του άρθρου 717 η αργία αίρεται εάν εκδοθεί αμετάκλητη αθωωτική απόφαση. Σε περίπτωση επιβολής αργίας κατόπιν αμετάκλητης παραπομπής για κακούργημα εφόσον έχει επιβληθεί προσωρινή κράτηση, η αργία αίρεται εάν εκδοθεί πρωτόδικη αθωωτική απόφαση. Στις ανωτέρω περιπτώσεις, κατ΄ αντιστοιχία, εάν εκδοθεί αθωωτική απόφαση, αίρεται αυτοδικαίως η αργία και το διοικητικό μέτρο θεωρείται ως ουδέποτε επιβληθέν. Στην περίπτωση του τέταρτου εδαφίου, καταβάλλεται αναδρομικά η αντιμισθία του αποκατασταθέντος από τον χρόνο έκδοσης της διαπιστωτικής σε βάρος του πράξης.
  2. Για την αργία και την άρση αυτής εκδίδεται διαπιστωτική πράξη του Επόπτη, η οποία κοινοποιείται αυθημερόν στα πρόσωπα της περ. β) της παρ. 2 του άρθρου 658, στον Γενικό Επόπτη, στον οικείο δήμο και την οικεία περιφέρεια ή στο οικείο νομικό πρόσωπο.
  3. Με την επιμέλεια της αρμόδιας Εισαγγελίας κοινοποιείται στον Γενικό Επόπτη κάθε καταδικαστική απόφαση σύμφωνα με την περ. α) της παρ. 1 σε βάρος των προσώπων της περ. β) της παρ. 2 του άρθρου 658 ή αμετάκλητη παραπομπή σε κακούργημα, εφόσον έχει επιβληθεί προσωρινή κράτηση, σύμφωνα με την περ. β) της παρ. 1.
  4. Ο Γενικός Επόπτης εισάγει τις αποφάσεις ή το βούλευμα της παρ. 4 στο πληροφοριακό σύστημα ελέγχου νομιμότητας Οργανισμών Τοπικής Αυτοδιοίκησης του άρθρου 671, προκειμένου να ανατεθεί η έκδοση σχετικής διαπιστωτικής πράξης. Ο Γενικός Επόπτης λαμβάνει από την αρμόδια Εισαγγελία κάθε αναγκαία πληροφορία σχετικά με την πορεία της υπόθεσης, όπως η τελεσιδικία ή το αμετάκλητο αυτής, καθώς και αντίγραφα των αποφάσεων και των πρακτικών.
  5. Η διαπιστωτική πράξη του Επόπτη με την οποία επιβάλλεται το διοικητικό μέτρο της αργίας προσβάλλεται μόνο δικαστικά, με το ένδικο βοήθημα της αίτησης ακύρωσης ενώπιον του Συμβουλίου της Επικρατείας.

 

Άρθρο 720

Ιδιάζουσα δωσιδικία, εξαίρεση από συνοπτική διαδικασία και ειδικές προβλέψεις για την προστασία των ζώων

  1. Οι δήμαρχοι και οι περιφερειάρχες υπάγονται στην ιδιάζουσα δωσιδικία της περ. δ) του άρθρου 110 του Κώδικα Ποινικής Δικονομίας (ν. 4620/2019, Α’ 96).
  2. Για τα πλημμελήματα των αιρετών της παρ. 1 καθώς και των αντιδημάρχων, αναπληρωτών περιφερειαρχών και αντιπεριφερειαρχών, τα οποία διαπράττονται κατά την άσκηση των καθηκόντων τους και εξαιτίας αυτών, δεν εφαρμόζονται τα άρθρα 275 και 417 έως 426 του Κώδικα Ποινικής Δικονομίας.
  3. Τα πρόσωπα του άρθρου 40 του ν. 4830/2021 (Α’ 169), δεν διώκονται ποινικά για αδικήματα που τελούνται δια παραλείψεως κατά την άσκηση των καθηκόντων τους σχετικά με την περισυλλογή ζώων του άρθρου 10 του ν. 4830/2021.

 

Άρθρο 721

Κατά προτεραιότητα εκδίκαση υποθέσεων αιρετών οργάνων Οργανισμών Τοπικής Αυτοδιοίκησης

Οι υποθέσεις της παρ. 1 του άρθρου 719, περί του διοικητικού μέτρου αργίας, που αφορούν ειδικά σε δημάρχους και περιφερειάρχες εκδικάζονται από το δικαστήριο, κατά απόλυτη προτεραιότητα, και δεν χορηγείται αναβολή παρά μόνο για εξαιρετικούς λόγους. Αν χορηγηθεί αναβολή, τότε ορίζεται δικάσιμος κατά απόλυτη προτεραιότητα.

 

Άρθρο 722

Παύση αιρετών οργάνων δήμων και περιφερειών

  1. Περιφερειάρχες, αναπληρωτές περιφερειάρχες, αντιπεριφερειάρχες, δήμαρχοι, αντιδήμαρχοι, δημοτικοί και περιφερειακοί σύμβουλοι, εκπρόσωποι δημοτικών κοινοτήτων και μέλη συμβουλίων δημοτικής κοινότητας δύναται να παυθούν για σοβαρούς λόγους δημοσίου συμφέροντος ή σε περίπτωση αδυναμίας εκτέλεσης των καθηκόντων τους για λόγους υγείας, μετά από απόφαση του Υπουργού Εσωτερικών, ύστερα από ειδικά αιτιολογημένη έκθεση του Γενικού Επόπτη και σύμφωνη γνώμη του πειθαρχικού συμβουλίου του άρθρου 710, περί σύνθεσης και συγκρότησης πειθαρχικού συμβουλίου μετά από συνεδρίαση της ολομέλειας αυτού.
  2. Για σοβαρούς λόγους δημοσίου συμφέροντος και με τη διαδικασία της παρ. 1, δύναται να διαλυθεί ένα δημοτικό ή περιφερειακό συμβούλιο. Η διάλυση αυτή επιφέρει και τη διάλυση των συμβουλίων των δημοτικών κοινοτήτων, καθώς και την παύση των εκπροσώπων των δημοτικών κοινοτήτων. Στην περίπτωση αυτή γίνεται νέα εκλογή σύμφωνα με το άρθρο 78, περί εκλογής εξαιτίας διάλυσης συμβουλίων.
  3. Κατά της απόφασης της παρ. 1 που διατάσσει την παύση, ο παυθείς δύναται να ασκήσει προσφυγή στο Συμβούλιο της Επικρατείας εντός προθεσμίας δεκαπέντε (15) ημερών από την κοινοποίησή της σε αυτόν.

 

Άρθρο 723

Κοινοποιήσεις Κεφαλαίων Γ΄ και Δ΄

Για τη διενέργεια των κοινοποιήσεων των Κεφαλαίων Γ΄ και Δ΄ από την Υπηρεσία Γενικής Εποπτείας Νομιμότητας Ο.Τ.Α. εφαρμόζεται αναλογικά το άρθρο 138 του Κώδικα Κατάστασης Δημοσίων Πολιτικών Διοικητικών Υπαλλήλων Ν.Π.Δ.Δ. (ν. 3528/2007, Α’ 26).

 

ΚΕΦΑΛΑΙΟ Ε’

ΕΞΟΥΣΙΟΔΟΤΙΚΕΣ – ΜΕΤΑΒΑΤΙΚΕΣ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ – ΤΕΛΙΚΗ ΔΙΑΤΑΞΗ ΜΕΡΟΥΣ Β΄

 

Άρθρο 724

Εξουσιοδοτικές διατάξεις

  1. Με κοινή απόφαση των Υπουργών Εσωτερικών και Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών καθορίζονται οι λεπτομέρειες για τη διαδικασία ενημέρωσης των υπόχρεων δήμων, περιφερειών και των νομικών τους προσώπων για την απόδοση του παράβολου στον προσφεύγοντα και κάθε αναγκαίο τεχνικό ζήτημα για την εφαρμογή της παρ. 3 του άρθρου 691, περί δικαιώματος άσκησης ειδικής διοικητικής προσφυγής. Με όμοια απόφαση ορίζονται οι προϋποθέσεις και η διαδικασία διάθεσης των εσόδων από το παράβολο για την εφαρμογή του τρίτου εδαφίου της παρ. 3 του ως άνω άρθρου.
  2. Με απόφαση του Υπουργού Εσωτερικών ρυθμίζεται κάθε αναγκαίο τεχνικό ή διαδικαστικό ζήτημα για την τήρηση του αρχείου του άρθρου 704.

 

Άρθρο 725

Μεταβατικές διατάξεις

  1. α) Μέχρι την έκδοση της διαπιστωτικής απόφασης της παρ. 1 του άρθρου 684, περί εξουσιοδοτικών διατάξεων, για την έναρξη λειτουργίας της Υπηρεσίας Γενικής Εποπτείας Νομιμότητας Ο.Τ.Α., ο έλεγχος νομιμότητας των πράξεων συνεχίζει να ασκείται, σύμφωνα με τις διατάξεις των άρθρων 225, 226, των παρ. 1 έως 5 του άρθρου 227 καθώς και των άρθρων 230 και 231 του ν. 3852/2010 (Α’ 87), από τον Γραμματέα της οικείας αποκεντρωμένης διοίκησης, τις Ειδικές Επιτροπές του άρθρου 152 του Κώδικα Δήμων και Κοινοτήτων (ν. 3463/2006, Α΄ 114), καθώς και τις Επιτροπές Ελέγχου των Πράξεων του άρθρου 68 του Κώδικα Νομαρχιακής Αυτοδιοίκησης (π.δ. 30/1996, Α΄ 21), με παράταση της θητείας των μελών τους, μέχρι την κατάργησή τους, με την απόφαση της περ. β)..

β) Μετά την έναρξη λειτουργίας της Υπηρεσίας Γενικής Εποπτείας Νομιμότητας Ο.Τ.Α., τα ανωτέρω όργανα συνεχίζουν να λειτουργούν, εφαρμόζοντας τις ίδιες διατάξεις που ίσχυαν κατά τον χρόνο έκδοσης της ελεγχόμενης πράξης, μέχρι την εκκαθάριση των εκκρεμών σε αυτών υποθέσεων, οπότε και διαπιστώνεται η κατάργησή τους, με απόφαση του οικείου Γραμματέα της αποκεντρωμένης διοίκησης.

  1. α) Μέχρι την έκδοση της διαπιστωτικής απόφασης της παρ. 1 του άρθρου 684 για την έναρξη λειτουργίας της Υπηρεσίας Γενικής Εποπτείας Νομιμότητας Ο.Τ.Α., ο πειθαρχικός έλεγχος συνεχίζει να ασκείται σύμφωνα με τα άρθρα 233, 234 και 238 του ν. 3852/2010 από τον Γραμματέα της οικείας αποκεντρωμένης διοίκησης και τα πειθαρχικά συμβούλια, με παράταση της θητείας των μελών τους, μέχρι την κατάργησή τους με την απόφαση της περ. β).

β) Μετά την έναρξη λειτουργίας της Υπηρεσίας Γενικής Εποπτείας Νομιμότητας Ο.Τ.Α., οι πειθαρχικές υποθέσεις οι οποίες εκκρεμούν ενώπιον των πειθαρχικών συμβουλίων, συνεχίζουν να εξετάζονται από αυτά, σύμφωνα με τα άρθρα 233 και 234 του ν. 3852/2010. Τα πειθαρχικά συμβούλια συνεχίζουν να λειτουργούν μέχρι την εκκαθάριση των εκκρεμών σε αυτών υποθέσεων, οπότε και διαπιστώνεται η κατάργησή τους, με απόφαση του οικείου Γραμματέα της αποκεντρωμένης διοίκησης.

γ) Μετά την έναρξη λειτουργίας της Υπηρεσίας Γενικής Εποπτείας Νομιμότητας Ο.Τ.Α., οι πειθαρχικές υποθέσεις, οι οποίες εκκρεμούν ενώπιον του Γραμματέα της οικείας αποκεντρωμένης διοίκησης και για τις οποίες δεν έχει εκδοθεί παραπεμπτήριο έγγραφο, διαβιβάζονται στον Γενικό Επόπτη και εξετάζονται σύμφωνα με τις παρ. 2 και 3 του άρθρου 233 του ν. 3852/2010 και τις διατάξεις του Κεφαλαίου Γ’ του Μέρους Β’ του παρόντος Βιβλίου, περί πειθαρχικής ευθύνης, με εξαίρεση τις παρ. 2 και 3 του άρθρου 708, περί πειθαρχικής ευθύνης.

  1. α) Μέχρι την έκδοση της διαπιστωτικής απόφασης της παρ. 1 του άρθρου 684, για την έναρξη λειτουργίας της Υπηρεσίας Γενικής Εποπτείας Νομιμότητας Ο.Τ.Α., εξακολουθούν να ισχύουν τα άρθρα 236, 236Α και 237 του ν. 3852/2010. Οι διαπιστωτικές πράξεις του Γραμματέα της αποκεντρωμένης διοίκησης για την επιβολή των διοικητικών μέτρων της αργίας και της έκπτωσης προσβάλλονται μόνο δικαστικά, με αίτηση ακύρωσης ενώπιον του Συμβουλίου της Επικρατείας.

β) Μετά την έναρξη λειτουργίας της Υπηρεσίας Γενικής Εποπτείας Νομιμότητας Ο.Τ.Α., τα άρθρα 236 και 236Α του ν. 3852/2010, εξακολουθούν να ισχύουν, εφόσον οι σχετικές αποφάσεις και πράξεις του αρμόδιου δικαστηρίου και δικαστικού συμβουλίου, αντίστοιχα, οι οποίες επιφέρουν το διοικητικό μέτρο της έκπτωσης και της αργίας, δημοσιεύτηκαν σε προγενέστερο χρόνο της έναρξης λειτουργίας της Υπηρεσίας Γενικής Εποπτείας Νομιμότητας Ο.Τ.Α. Η διαπιστωτική πράξη της έκπτωσης και της αργίας εκδίδεται από τον Επόπτη σύμφωνα με τα άρθρα 717, περί διοικητικού μέτρου έκπτωσης, λόγω καταδίκης και 718, περί λοιπών περιπτώσεων επιβολής διοικητικού μέτρου έκπτωσης αιρετών οργάνων, αντίστοιχα.

γ) Μετά την έναρξη λειτουργίας της Υπηρεσίας Γενικής Εποπτείας Νομιμότητας Ο.Τ.Α., οι υποθέσεις που εκκρεμούν ενώπιον του πειθαρχικού συμβουλίου του άρθρου 237 του ν. 3852/2010 διαβιβάζονται από τον Γενικό Επόπτη στο πειθαρχικό συμβούλιο του άρθρου 710 και εξετάζονται σύμφωνα με τις διατάξεις του άρθρου 237 του ν. 3852/2010.

  1. Από την έκδοση της διαπιστωτικής απόφασης της παρ. 1 του άρθρου 684 για την έναρξη λειτουργίας της Υπηρεσίας Γενικής Εποπτείας Νομιμότητας Ο.Τ.Α. έως την έκδοση της διαπιστωτικής απόφασης της παρ. 4 του άρθρου 684 για την έναρξη λειτουργίας του Πληροφοριακού Συστήματος Νομιμότητας Ο.Τ.Α., οι διατάξεις του παρόντος Βιβλίου, μεταξύ των οποίων και η διαχείριση και διακίνηση όλων των σχετικών με την πειθαρχική διαδικασία μη διαβαθμισμένων, περιορισμένης χρήσης και εμπιστευτικών εισερχόμενων και εξερχόμενων εγγράφων, εφαρμόζονται με τη χρήση του εν λειτουργία Συστήματος Ηλεκτρονικής Διακίνησης Εγγράφων (Σ.Η.Δ.Ε.) ΙΡΙΔΑ 2.0 (Σ.Η.Δ.Ε. ΙΡΙΔΑ 2.0) του Υπουργείου Εσωτερικών. Κάθε ειδική διοικητική προσφυγή του άρθρου 691, περί δικαιώματος άσκησης ειδικής διοικητικής προσφυγής, και κάθε αναφορά του άρθρου 665, περί αρμοδιοτήτων τμήματος αυτεπάγγελτου ελέγχου, υποβάλλεται στην επίσημη διεύθυνση ηλεκτρονικού ταχυδρομείου της Υπηρεσίας Γενικής Εποπτείας Νομιμότητας Ο.Τ.Α.

Κάθε Α.Υ.Ε. Ο.Τ.Α. εξετάζει τις υποθέσεις που εμπίπτουν στα χωρικά της όρια, οι οποίες ανατίθενται σε αυτήν από τον Γενικό Επόπτη.

  1. Εκκρεμείς ποινικές υποθέσεις μέχρι την έναρξη ισχύος του παρόντος Κώδικα, οι οποίες σχετίζονται με πειθαρχικά παραπτώματα δημάρχων ή περιφερειαρχών για τα οποία τους έχουν επιβληθεί πειθαρχικές ποινές ή το διοικητικό μέτρο της αργίας, εκδικάζονται κατά απόλυτη προτεραιότητα εντός ενενήντα (90) ημερών από την έναρξη ισχύος του παρόντος Κώδικα.

 

Άρθρο 726

Τελική διάταξη

Για την κάλυψη των αναγκών της Υπηρεσίας Γενικής Εποπτείας Νομιμότητας Ο.Τ.Α. σε ζητήματα διοικητικής, τεχνικής και οικονομικής φύσης, όπως η διενέργεια προμηθειών, η διαχείριση της υπηρεσιακής κατάστασης και μισθοδοσίας του προσωπικού, καθώς και η λειτουργία του Πληροφοριακού Συστήματος του άρθρου 671, οι οργανικές θέσεις του Υπουργείου Εσωτερικών αυξάνονται κατά επτά (7) προκειμένου να κατανεμηθούν ως εξής:

α) Στη Γενική Διεύθυνση Οικονομικών Υπηρεσιών και Διοικητικής Υποστήριξης:

αα) Τέσσερις (4) θέσεις κλάδου και ειδικότητας ΠΕ Διοικητικού – Οικονομικού,

αβ) δύο (2) θέσεις κλάδου και ειδικότητας ΤΕ Διοικητικού – Λογιστικού.

β) Στη Διεύθυνση Ηλεκτρονικής Διακυβέρνησης: Μία (1) θέση κλάδου ΠΕ Πληροφορικής και ειδικότητας ΠΕ Πληροφορικής (SOFTWARE).

Σχόλια 1 2 3
  • 4 Ιουνίου 2026, 07:33 | Καλλιόπη Καρπακη

    https://www.opengov.gr/ypes/?p=9734#respond

    Η προτεινόμενη παράγραφος 3 δημιουργεί σοβαρό ζήτημα λογοδοσίας των αρμοδίων οργάνων των ΟΤΑ.

    Ο ν. 4830/21 αναθέτει αποκλειστικά στους δήμους την αρμοδιότητα περισυλλογής και διαχείρισης των αδέσποτων ζώων συντροφιάς. Η αρμοδιότητα αυτή δεν μπορεί να ασκηθεί από τους πολίτες ούτε να υποκατασταθεί από τρίτους.

    Κατά συνέπεια, τα πρόσωπα που ο νόμος ορίζει ως αρμόδια κατέχουν ιδιαίτερη θέση ευθύνης για την άσκηση των καθηκόντων τους.

    Η γενική πρόβλεψη ότι «δεν διώκονται ποινικά για αδικήματα που τελούνται δια παραλείψεως» εισάγει ουσιαστικά καθεστώς ποινικής ασυλίας για παραλείψεις που ενδέχεται να οδηγήσουν σε σοβαρές συνέπειες για ανθρώπους και ζώα.

    Η διάταξη έρχεται σε αντίθεση με τη θεμελιώδη αρχή ότι η ανάθεση αρμοδιότητας συνεπάγεται και αντίστοιχη ευθύνη και δημιουργεί κίνδυνο αποδυνάμωσης της εφαρμογής του ν. 4830/21.

    Για τον λόγο αυτό προτείνεται η πλήρης διαγραφή της παραγράφου 3.

  • 4 Ιουνίου 2026, 06:18 | Σταματία Καρτσιουνα

    Η χώρα μας αντιμετωπίζει σοβαρό πρόβλημα με τα αδέσποτα ζώα.Απαλλασοντας τους δήμους που δεν κάνουν σχεδόν τίποτα για αυτό κάνετε το πρόβλημα μεγαλύτερο.Ποσα να αντέξουν οι εθελοντές;Πόσα ακόμη λάθη θα κάνετε πάνω σ’ αυτό το ζήτημα;Δίαφωνω ρητά με τη διαβούλευση αυτού του ζητήματος.Επρεπε να στοχεύετε προς την αντίθετη πλευρά.

  • 4 Ιουνίου 2026, 06:14 | Σιάκκα Βασιλική

    Η προτεινόμενη τροπολογία στον Ν. 4830/2021 είναι λανθασμένη, επικίνδυνη και οπισθοδρομική
    Η προτεινόμενη τροπολογία που αφορά την ποινική μεταχείριση των Δημάρχων, Αντιδημάρχων, Περιφερειαρχών και των αρμόδιων υπαλλήλων για τη διαχείριση των αδέσποτων ζώων, εισάγει μια προκλητική «ασυλία» και αποτελεί σοβαρό πλήγμα τόσο για το Κράτος Δικαίου όσο και για την προστασία των ζώων στην Ελλάδα.
    Με το πρόσχημα της εύρυθμης λειτουργίας της Τοπικής Αυτοδιοίκησης, η τροπολογία αυτή ουσιαστικά απονευρώνει τον Νόμο 4830/2021 και αμνηστεύει την εγκληματική αμέλεια.
    Οι βασικοί λόγοι για τους οποίους η τροπολογία αυτή είναι θεμελιωδώς λανθασμένη επικεντρώνονται στα εξής σημεία:
    1. Θεσμοθέτηση του «ανεύθυνου» για την εγκληματική αμέλεια (Παράλειψη Καθήκοντος)
    Η διάταξη που ορίζει ότι οι υπεύθυνοι «δεν διώκονται ποινικά για αδικήματα που τελούνται δια παραλείψεως κατά την άσκηση των καθηκόντων τους σχετικά με την περισυλλογή» είναι η πιο επικίνδυνη.
    Στην πράξη, αν ένας Δήμος αδιαφορήσει πλήρως για τη δημιουργία δομών, αν αφήσει αγέλες πεινασμένων ή άρρωστων ζώων χωρίς φροντίδα, ή αν ένα αδέσποτο επιτεθεί σε πολίτη επειδή ο Δήμος παρέλειψε να το περισυλλέξει και να το περιθάλψει, δεν θα υπάρχει καμία ποινική ευθύνη.
    Η παράλειψη στην προστασία των ζώων συχνά ισοδυναμεί με βασανισμό (π.χ. ζώα που πεθαίνουν από ασιτία ή ασθένειες σε δημοτικά «καταφύγια-κολαστήρια»). Η τροπολογία νομιμοποιεί την αδράνεια.
    2. Δημιουργία «πολιτών δύο ταχυτήτων» και κατάργηση του Αυτοφώρου
    Η εξαίρεση των αιρετών από τη συνοπτική διαδικασία του αυτοφώρου (άρθρα 275 και 417-426 ΚΠΔ) για αδικήματα που σχετίζονται με τα καθήκοντά τους, δημιουργεί μια προνομιακή κάστα.
    Ενώ ένας απλός πολίτης που θα υποπέσει σε πλημμέλημα (ή θα κατηγορηθεί για κακοποίηση/αμέλεια ζώου) οδηγείται αμέσως στο αυτόφωρο, ο Δήμαρχος ή ο Αντιδήμαρχος θα απολαμβάνουν το προνόμιο μιας μακρόσυρτης δικαστικής διαδικασίας.
    Αυτό παραβιάζει κατάφωρα τη συνταγματική αρχή της ισότητας των πολιτών έναντι του νόμου.
    3. Πλήρης αποδυνάμωση του Νόμου 4830/2021
    Ο Νόμος 4830/2021 ψηφίστηκε με σκοπό να ξεκαθαρίσει ότι οι Δήμοι έχουν την απόλυτη και αποκλειστική ευθύνη για τη διαχείριση των αδέσποτων, θεσπίζοντας μάλιστα αυστηρές κυρώσεις για την αμέλεια.
    Με την παρούσα τροπολογία, ο νόμος μετατρέπεται σε «κενό γράμμα».
    Αν αφαιρεθεί η απειλή της ποινικής δίωξης, οι Δήμοι δεν θα έχουν κανένα ουσιαστικό κίνητρο ή πίεση να επενδύσουν πόρους, χρόνο και προσωπικό για την ευζωία των ζώων.
    4. Μετακύλιση του βάρους στις Φιλοζωικές και τους Εθελοντές
    Όταν οι Δήμαρχοι απαλλάσσονται από την ευθύνη της παράλειψης, το τεράστιο βάρος της περισυλλογής, περίθαλψης και σίτισης των αδέσποτων πέφτει και πάλι αποκλειστικά στις πλάτες των εθελοντών και των φιλοζωικών σωματείων. Οι πολίτες θα συνεχίσουν να πληρώνουν δημοτικά τέλη για υπηρεσίες που οι Δήμοι θα μπορούν πλέον να «παραλείπουν» να παρέχουν, χωρίς καμία επίπτωση.
    Σύνοψη
    Η τροπολογία αυτή δεν προστατεύει τους αιρετούς από «κακόβουλες μηνύσεις» (όπως συχνά υποστηρίζεται), αλλά τους απαλλάσσει από τις βασικές τους υποχρεώσεις. Η θεσμική προστασία των ζώων στην Ελλάδα δεν χρειάζεται λιγότερη λογοδοσία, αλλά περισσότερη. Η ψήφιση αυτής της διάταξης αποτελεί ξεκάθαρο βήμα προς τα πίσω, που θα οδηγήσει σε αύξηση των αδέσποτων, υποβάθμιση της δημόσιας ασφάλειας και ασύδοτη κακοποίηση ζώων λόγω κρατικής αδιαφορίας. Πρέπει να αποσυρθεί άμεσα.
    Ο σύνδεσμος για να μπούμε στη διαβούλευση.
    https://www.opengov.gr/ypes/?p=9734
    Το άρθρο 720

  • 4 Ιουνίου 2026, 06:11 | ΟΕΦ ΚΥΜΑ

    Η προτεινόμενη τροπολογία στον Ν. 4830/2021 είναι λανθασμένη, επικίνδυνη και οπισθοδρομική
    Η προτεινόμενη τροπολογία που αφορά την ποινική μεταχείριση των Δημάρχων, Αντιδημάρχων, Περιφερειαρχών και των αρμόδιων υπαλλήλων για τη διαχείριση των αδέσποτων ζώων, εισάγει μια προκλητική «ασυλία» και αποτελεί σοβαρό πλήγμα τόσο για το Κράτος Δικαίου όσο και για την προστασία των ζώων στην Ελλάδα.
    Με το πρόσχημα της εύρυθμης λειτουργίας της Τοπικής Αυτοδιοίκησης, η τροπολογία αυτή ουσιαστικά απονευρώνει τον Νόμο 4830/2021 και αμνηστεύει την εγκληματική αμέλεια.
    Οι βασικοί λόγοι για τους οποίους η τροπολογία αυτή είναι θεμελιωδώς λανθασμένη επικεντρώνονται στα εξής σημεία:
    1. Θεσμοθέτηση του «ανεύθυνου» για την εγκληματική αμέλεια (Παράλειψη Καθήκοντος)
    Η διάταξη που ορίζει ότι οι υπεύθυνοι «δεν διώκονται ποινικά για αδικήματα που τελούνται δια παραλείψεως κατά την άσκηση των καθηκόντων τους σχετικά με την περισυλλογή» είναι η πιο επικίνδυνη.
    Στην πράξη, αν ένας Δήμος αδιαφορήσει πλήρως για τη δημιουργία δομών, αν αφήσει αγέλες πεινασμένων ή άρρωστων ζώων χωρίς φροντίδα, ή αν ένα αδέσποτο επιτεθεί σε πολίτη επειδή ο Δήμος παρέλειψε να το περισυλλέξει και να το περιθάλψει, δεν θα υπάρχει καμία ποινική ευθύνη.
    Η παράλειψη στην προστασία των ζώων συχνά ισοδυναμεί με βασανισμό (π.χ. ζώα που πεθαίνουν από ασιτία ή ασθένειες σε δημοτικά «καταφύγια-κολαστήρια»). Η τροπολογία νομιμοποιεί την αδράνεια.
    2. Δημιουργία «πολιτών δύο ταχυτήτων» και κατάργηση του Αυτοφώρου
    Η εξαίρεση των αιρετών από τη συνοπτική διαδικασία του αυτοφώρου (άρθρα 275 και 417-426 ΚΠΔ) για αδικήματα που σχετίζονται με τα καθήκοντά τους, δημιουργεί μια προνομιακή κάστα.
    Ενώ ένας απλός πολίτης που θα υποπέσει σε πλημμέλημα (ή θα κατηγορηθεί για κακοποίηση/αμέλεια ζώου) οδηγείται αμέσως στο αυτόφωρο, ο Δήμαρχος ή ο Αντιδήμαρχος θα απολαμβάνουν το προνόμιο μιας μακρόσυρτης δικαστικής διαδικασίας.
    Αυτό παραβιάζει κατάφωρα τη συνταγματική αρχή της ισότητας των πολιτών έναντι του νόμου.
    3. Πλήρης αποδυνάμωση του Νόμου 4830/2021
    Ο Νόμος 4830/2021 ψηφίστηκε με σκοπό να ξεκαθαρίσει ότι οι Δήμοι έχουν την απόλυτη και αποκλειστική ευθύνη για τη διαχείριση των αδέσποτων, θεσπίζοντας μάλιστα αυστηρές κυρώσεις για την αμέλεια.
    Με την παρούσα τροπολογία, ο νόμος μετατρέπεται σε «κενό γράμμα».
    Αν αφαιρεθεί η απειλή της ποινικής δίωξης, οι Δήμοι δεν θα έχουν κανένα ουσιαστικό κίνητρο ή πίεση να επενδύσουν πόρους, χρόνο και προσωπικό για την ευζωία των ζώων.
    4. Μετακύλιση του βάρους στις Φιλοζωικές και τους Εθελοντές
    Όταν οι Δήμαρχοι απαλλάσσονται από την ευθύνη της παράλειψης, το τεράστιο βάρος της περισυλλογής, περίθαλψης και σίτισης των αδέσποτων πέφτει και πάλι αποκλειστικά στις πλάτες των εθελοντών και των φιλοζωικών σωματείων. Οι πολίτες θα συνεχίσουν να πληρώνουν δημοτικά τέλη για υπηρεσίες που οι Δήμοι θα μπορούν πλέον να «παραλείπουν» να παρέχουν, χωρίς καμία επίπτωση.
    Σύνοψη
    Η τροπολογία αυτή δεν προστατεύει τους αιρετούς από «κακόβουλες μηνύσεις» (όπως συχνά υποστηρίζεται), αλλά τους απαλλάσσει από τις βασικές τους υποχρεώσεις. Η θεσμική προστασία των ζώων στην Ελλάδα δεν χρειάζεται λιγότερη λογοδοσία, αλλά περισσότερη. Η ψήφιση αυτής της διάταξης αποτελεί ξεκάθαρο βήμα προς τα πίσω, που θα οδηγήσει σε αύξηση των αδέσποτων, υποβάθμιση της δημόσιας ασφάλειας και ασύδοτη κακοποίηση ζώων λόγω κρατικής αδιαφορίας. Πρέπει να αποσυρθεί άμεσα.
    Ο σύνδεσμος για να μπούμε στη διαβούλευση.
    https://www.opengov.gr/ypes/?p=9734
    Το άρθρο 720

  • 4 Ιουνίου 2026, 02:09 | Νεκταρια Γραμματοση

    Ειστε καθολου με τα καλα σας; Απαξιωνετε την ζωη και την αξιοπρεπεια των αδεσποτων ζωων; Απο ποτε οι αιρετοι ειναι υπερανω των νομων και θα κανουν οτι θελουν τρωγοντας τα κονδυλια της περισυλλογης, περιθαλψης και ευζωιας των αδεσποτων ζωων; Ειναι απαραδεκτο αυτο και δειχνει ποσο πισω ειμαστε σαν χωρα.

  • 4 Ιουνίου 2026, 02:46 | Ελένη Γραμματοπούλου

    Η παρ. 3 του άρθρου 720 προκαλεί ιδιαίτερη ανησυχία ως προς τις συνέπειές της στην εφαρμογή του ν. 4830/2021 για τα ζώα συντροφιάς.Η συγκεκριμένη διάταξη φαίνεται να περιορίζει σημαντικά τη δυνατότητα αναζήτησης ευθυνών για παραλείψεις αρμοδίων οργάνων των Ο.Τ.Α. που έχουν αναλάβει καθήκοντα σχετικά με την περισυλλογή, διαχείριση και προστασία αδέσποτων ζώων. Η διατύπωσή της δημιουργεί τον κίνδυνο να εκληφθεί ως θεσμική αποδυνάμωση της υποχρέωσης των δήμων να ασκούν ενεργά και αποτελεσματικά τις αρμοδιότητες που τους έχουν ανατεθεί από την κείμενη νομοθεσία.Η ανησυχία αυτή είναι ιδιαίτερα σοβαρή, διότι η αποτελεσματική εφαρμογή του ν. 4830/2021 βασίζεται ακριβώς στην ύπαρξη σαφών ευθυνών και λογοδοσίας των αρμόδιων δημοτικών οργάνων. Σε περιπτώσεις όπου υπάρχουν επανειλημμένες καταγγελίες για επικίνδυνα αδέσποτα, έλλειψη περισυλλογών, μη εφαρμογή προγραμμάτων στειρώσεων, πλημμελής κτηνιατρική φροντίδα ή γενικότερη αδράνεια της διοίκησης, δεν πρέπει να δημιουργείται η εντύπωση ότι οι παραλείψεις αυτές στερούνται συνεπειών.Η προστασία των πολιτών και η προστασία των ζώων δεν είναι αντικρουόμενοι στόχοι. Αντιθέτως, η έγκαιρη περισυλλογή, η στείρωση, η καταγραφή, η ηλεκτρονική σήμανση, η περίθαλψη και η υπεύθυνη διαχείριση των αδέσποτων ζώων αποτελούν τα βασικά εργαλεία τόσο για την ευζωία των ζώων όσο και για την ασφάλεια των τοπικών κοινωνιών.Για τον λόγο αυτό προτείνεται η επανεξέταση ή η αναδιατύπωση της παρ. 3 του άρθρου 720, ώστε να μην δημιουργούνται ερμηνευτικά κενά που θα μπορούσαν να οδηγήσουν σε περιορισμό της λογοδοσίας των αρμοδίων οργάνων για σοβαρές και διαρκείς παραλείψεις σχετικές με την εφαρμογή της νομοθεσίας περί ζώων συντροφιάς.Παράλληλα, θεωρώ ότι ο νέος Κώδικας Τοπικής Αυτοδιοίκησης θα πρέπει να ενισχύσει και όχι να αποδυναμώσει τις υποχρεώσεις των δήμων στον τομέα της προστασίας των ζώων συντροφιάς.Ειδικότερα προτείνεται:• Υποχρεωτική κατάρτιση και δημοσιοποίηση ετήσιου σχεδίου διαχείρισης αδέσποτων ζώων από κάθε δήμο με μετρήσιμους στόχους.• Δημοσιοποίηση στοιχείων για τις στειρώσεις, τις υιοθεσίες, τις περισυλλογές και τη διάθεση των σχετικών πόρων.• Θεσμοθετημένη συνεργασία με φιλοζωικά σωματεία και πιστοποιημένους εθελοντές.• Ελάχιστες υποχρεωτικές προδιαγραφές λειτουργίας δημοτικών καταφυγίων και δομών φιλοξενίας.• Σύστημα αξιολόγησης της αποτελεσματικότητας των δήμων στην εφαρμογή του ν. 4830/2021 με αντικειμενικούς δείκτες και δημόσια λογοδοσία.Ο νέος Κώδικας αποτελεί ευκαιρία να ενισχυθεί η υπευθυνότητα και η αποτελεσματικότητα της τοπικής αυτοδιοίκησης. Η προστασία των ζώων συντροφιάς και η ασφάλεια των πολιτών απαιτούν σαφείς αρμοδιότητες, επαρκείς πόρους και πραγματική λογοδοσία και όχι διατάξεις που μπορεί να εκληφθούν ως αποδυνάμωση των ευθυνών των αρμοδίων οργάνων.

  • 4 Ιουνίου 2026, 02:56 | Νατασα Μπομπολάκη

    Δελτιο τυπου τη; Πανελληνιας Ομοσπ=πονδιας Νεμσις

    Δ.Τ ΑΝΤΙΣΥΝΤΑΓΜΑΤΙΚΗ Η ΤΡΟΠΟΛΟΓΙΑ.
    🉐 ΑΝΥΠΑΡΚΤΗ ΠΛΕΟΝ Η ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΤΩΝ ΖΩΩΝ.
    🉐Αιδώς Αργείοι
    🉐Μειώνεται ακόμη περισσότερο κι αυτή η κουτσουρεμενη προστασία των ζώων του 4830/21, που κάθε μέρα με τροπολογίες του ΥΠΕΣ μετατρέπεται σε νόμο προστασίας Δήμων, Κυνηγών κοκ.
    🉐ΑΠΟΣΥΡΣΗ ΤΩΡΑ
    Η Πανελλήνια Ομοσπονδία ΝΕΜΕΣΙΣ εκφράζει την κατηγορηματική αντίθεσή της στις προκλητικές(προεκλογικού χαρακτήρα) ρυθμίσεις του άρθρου 720 του νομοσχεδίου του ΥΠΕΣ με τίτλο «Κώδικας Τοπικής Αυτοδιοίκησης», οι οποίες οδηγούν σε ουσιαστική αποδυνάμωση της λογοδοσίας των αιρετών και των υπαλλήλων σε θέματα προστασίας ζώων, η οποία κάθε μέρα μειώνεται ακόμη πιο πολύ με τροπολογίες του ΥΠΕΣ υπέρ Δήμων, Κυνηγών κοκ
    Όλες οι τροπολογίες από το 2021 είναι για την προστασια κυκλωμάτων και δομών και καμία για τη προστασία των ζώων, όλες δε οι προτάσεις των φιλοζωικών φορέων και της Ομοσπονδίας παραπέμπονται στις καλένδες.
    Η τροπολογία μέσω του άρθρου 720 του παραπάνω νομοσχεδίου οδηγεί σε:
    1. Απαράδεκτη απαλλαγή από ποινική ευθύνη για πράξεις ή παραλείψεις
    Η διάταξη που προβλέπει ότι τα πρόσωπα του άρθρου 40 του ν. 4830/2021 «δεν διώκονται ποινικά για αδικήματα που τελούνται δια παραλείψεως» κατά την περισυλλογή ζώων, δημιουργεί ένα επικίνδυνο καθεστώς ατιμωρησίας.
    Στην πράξη σημαίνει ότι:
    αν ο δήμος δεν περισυλλέξει τραυματισμένο ζώο,
    αν δεν λειτουργεί πρόγραμμα στειρώσεων
    Αν τα εξαφανίζει στα όρη και τα βουνά
    αν δεν ανταποκρίνεται σε καταγγελίες πολιτών κοκ,
    κανείς δεν θα φέρει ποινική ευθύνη, ακόμη κι αν η παράλειψη οδηγήσει σε πόνο, εγκατάλειψη ή θάνατο ζώων.
    2. Οι αιρετοί δεν μπορεί να είναι υπεράνω του νόμου.
    Η ειδική δωσιδικία και η εξαίρεση από τη συνοπτική διαδικασία για πλημμελήματα που τελούνται «κατά την άσκηση των καθηκόντων τους» δημιουργεί ένα προνομιακό καθεστώς για δημάρχους, αντιδημάρχους και περιφερειάρχες, το οποίο:
    αποθαρρύνει την εφαρμογή της νομοθεσίας,
    καθυστερεί την απονομή δικαιοσύνης,
    αποδυναμώνει την προστασία των ζώων,
    υπονομεύει την εμπιστοσύνη των πολιτών.
    Η προστασία των ζώων δεν μπορεί να εξαρτάται από την καλή θέληση των αιρετών. Η λογοδοσία είναι θεμέλιο της δημοκρατίας.
    3. Η διάταξη αντιστρέφει το βάρος ευθύνης
    Αντί ο νόμος να ενισχύει την υποχρέωση των δήμων να εφαρμόζουν το άρθρο 10 του ν. 4830/2021, το άρθρο 720:
    απαλλάσσει τους υπεύθυνους,
    αφήνει τα ζώα απροστάτευτα,
    ακυρώνει στην πράξη τις υποχρεώσεις των ΟΤΑ.
    Η ΝΕΜΕΣΙΣ θεωρεί ότι η διάταξη αυτή:
    πρέπει να αποσυρθεί.
    Η Πολιτεία οφείλει να προστατεύει τα ζώα – όχι να προστατεύει όσους παραλείπουν να τα προστατεύσουν.
    Η Ελλάδα έχει ήδη σοβαρό πρόβλημα μη εφαρμογής της νομοθεσίας για τα ζώα από πολλούς δήμους. Με το άρθρο 720, το πρόβλημα αυτό νομιμοποιείται.
    Η Ομοσπονδία ζητά:
    την πλήρη απόσυρση της διάταξης,
    ή την αντικατάστασή της με ρύθμιση που ενισχύει – και δεν ακυρώνει – την ευθύνη των ΟΤΑ.
    Νέμεσις – Πανελλήνια Ομοσπονδία για το περιβάλλον, τα ζώα, το κυνήγι.

  • 4 Ιουνίου 2026, 02:27 | Ersilia

    Η προτεινόμενη τροπολογία στον Ν. 4830/2021 είναι λανθασμένη, επικίνδυνη και οπισθοδρομική
    Η προτεινόμενη τροπολογία που αφορά την ποινική μεταχείριση των Δημάρχων, Αντιδημάρχων, Περιφερειαρχών και των αρμόδιων υπαλλήλων για τη διαχείριση των αδέσποτων ζώων, εισάγει μια προκλητική «ασυλία» και αποτελεί σοβαρό πλήγμα τόσο για το Κράτος Δικαίου όσο και για την προστασία των ζώων στην Ελλάδα.
    Με το πρόσχημα της εύρυθμης λειτουργίας της Τοπικής Αυτοδιοίκησης, η τροπολογία αυτή ουσιαστικά απονευρώνει τον Νόμο 4830/2021 και αμνηστεύει την εγκληματική αμέλεια.
    Οι βασικοί λόγοι για τους οποίους η τροπολογία αυτή είναι θεμελιωδώς λανθασμένη επικεντρώνονται στα εξής σημεία:
    1. Θεσμοθέτηση του «ανεύθυνου» για την εγκληματική αμέλεια (Παράλειψη Καθήκοντος)
    Η διάταξη που ορίζει ότι οι υπεύθυνοι «δεν διώκονται ποινικά για αδικήματα που τελούνται δια παραλείψεως κατά την άσκηση των καθηκόντων τους σχετικά με την περισυλλογή» είναι η πιο επικίνδυνη.
    Στην πράξη, αν ένας Δήμος αδιαφορήσει πλήρως για τη δημιουργία δομών, αν αφήσει αγέλες πεινασμένων ή άρρωστων ζώων χωρίς φροντίδα, ή αν ένα αδέσποτο επιτεθεί σε πολίτη επειδή ο Δήμος παρέλειψε να το περισυλλέξει και να το περιθάλψει, δεν θα υπάρχει καμία ποινική ευθύνη.
    Η παράλειψη στην προστασία των ζώων συχνά ισοδυναμεί με βασανισμό (π.χ. ζώα που πεθαίνουν από ασιτία ή ασθένειες σε δημοτικά «καταφύγια-κολαστήρια»). Η τροπολογία νομιμοποιεί την αδράνεια.
    2. Δημιουργία «πολιτών δύο ταχυτήτων» και κατάργηση του Αυτοφώρου
    Η εξαίρεση των αιρετών από τη συνοπτική διαδικασία του αυτοφώρου (άρθρα 275 και 417-426 ΚΠΔ) για αδικήματα που σχετίζονται με τα καθήκοντά τους, δημιουργεί μια προνομιακή κάστα.
    Ενώ ένας απλός πολίτης που θα υποπέσει σε πλημμέλημα (ή θα κατηγορηθεί για κακοποίηση/αμέλεια ζώου) οδηγείται αμέσως στο αυτόφωρο, ο Δήμαρχος ή ο Αντιδήμαρχος θα απολαμβάνουν το προνόμιο μιας μακρόσυρτης δικαστικής διαδικασίας.
    Αυτό παραβιάζει κατάφωρα τη συνταγματική αρχή της ισότητας των πολιτών έναντι του νόμου.
    3. Πλήρης αποδυνάμωση του Νόμου 4830/2021
    Ο Νόμος 4830/2021 ψηφίστηκε με σκοπό να ξεκαθαρίσει ότι οι Δήμοι έχουν την απόλυτη και αποκλειστική ευθύνη για τη διαχείριση των αδέσποτων, θεσπίζοντας μάλιστα αυστηρές κυρώσεις για την αμέλεια.
    Με την παρούσα τροπολογία, ο νόμος μετατρέπεται σε «κενό γράμμα».
    Αν αφαιρεθεί η απειλή της ποινικής δίωξης, οι Δήμοι δεν θα έχουν κανένα ουσιαστικό κίνητρο ή πίεση να επενδύσουν πόρους, χρόνο και προσωπικό για την ευζωία των ζώων.
    4. Μετακύλιση του βάρους στις Φιλοζωικές και τους Εθελοντές
    Όταν οι Δήμαρχοι απαλλάσσονται από την ευθύνη της παράλειψης, το τεράστιο βάρος της περισυλλογής, περίθαλψης και σίτισης των αδέσποτων πέφτει και πάλι αποκλειστικά στις πλάτες των εθελοντών και των φιλοζωικών σωματείων. Οι πολίτες θα συνεχίσουν να πληρώνουν δημοτικά τέλη για υπηρεσίες που οι Δήμοι θα μπορούν πλέον να «παραλείπουν» να παρέχουν, χωρίς καμία επίπτωση.
    Σύνοψη
    Η τροπολογία αυτή δεν προστατεύει τους αιρετούς από «κακόβουλες μηνύσεις» (όπως συχνά υποστηρίζεται), αλλά τους απαλλάσσει από τις βασικές τους υποχρεώσεις. Η θεσμική προστασία των ζώων στην Ελλάδα δεν χρειάζεται λιγότερη λογοδοσία, αλλά περισσότερη. Η ψήφιση αυτής της διάταξης αποτελεί ξεκάθαρο βήμα προς τα πίσω, που θα οδηγήσει σε αύξηση των αδέσποτων, υποβάθμιση της δημόσιας ασφάλειας και ασύδοτη κακοποίηση ζώων λόγω κρατικής αδιαφορίας. Πρέπει να αποσυρθεί άμεσα.

  • 4 Ιουνίου 2026, 02:24 | Αλεξανδρος Χριστοφοριδης

    Η προτεινόμενη τροπολογία στον Ν. 4830/2021 είναι λανθασμένη, επικίνδυνη και οπισθοδρομική
    Η προτεινόμενη τροπολογία που αφορά την ποινική μεταχείριση των Δημάρχων, Αντιδημάρχων, Περιφερειαρχών και των αρμόδιων υπαλλήλων για τη διαχείριση των αδέσποτων ζώων, εισάγει μια προκλητική «ασυλία» και αποτελεί σοβαρό πλήγμα τόσο για το Κράτος Δικαίου όσο και για την προστασία των ζώων στην Ελλάδα.
    Με το πρόσχημα της εύρυθμης λειτουργίας της Τοπικής Αυτοδιοίκησης, η τροπολογία αυτή ουσιαστικά απονευρώνει τον Νόμο 4830/2021 και αμνηστεύει την εγκληματική αμέλεια.
    Οι βασικοί λόγοι για τους οποίους η τροπολογία αυτή είναι θεμελιωδώς λανθασμένη επικεντρώνονται στα εξής σημεία:
    1. Θεσμοθέτηση του «ανεύθυνου» για την εγκληματική αμέλεια (Παράλειψη Καθήκοντος)
    Η διάταξη που ορίζει ότι οι υπεύθυνοι «δεν διώκονται ποινικά για αδικήματα που τελούνται δια παραλείψεως κατά την άσκηση των καθηκόντων τους σχετικά με την περισυλλογή» είναι η πιο επικίνδυνη.
    Στην πράξη, αν ένας Δήμος αδιαφορήσει πλήρως για τη δημιουργία δομών, αν αφήσει αγέλες πεινασμένων ή άρρωστων ζώων χωρίς φροντίδα, ή αν ένα αδέσποτο επιτεθεί σε πολίτη επειδή ο Δήμος παρέλειψε να το περισυλλέξει και να το περιθάλψει, δεν θα υπάρχει καμία ποινική ευθύνη.
    Η παράλειψη στην προστασία των ζώων συχνά ισοδυναμεί με βασανισμό (π.χ. ζώα που πεθαίνουν από ασιτία ή ασθένειες σε δημοτικά «καταφύγια-κολαστήρια»). Η τροπολογία νομιμοποιεί την αδράνεια.
    2. Δημιουργία «πολιτών δύο ταχυτήτων» και κατάργηση του Αυτοφώρου
    Η εξαίρεση των αιρετών από τη συνοπτική διαδικασία του αυτοφώρου (άρθρα 275 και 417-426 ΚΠΔ) για αδικήματα που σχετίζονται με τα καθήκοντά τους, δημιουργεί μια προνομιακή κάστα.
    Ενώ ένας απλός πολίτης που θα υποπέσει σε πλημμέλημα (ή θα κατηγορηθεί για κακοποίηση/αμέλεια ζώου) οδηγείται αμέσως στο αυτόφωρο, ο Δήμαρχος ή ο Αντιδήμαρχος θα απολαμβάνουν το προνόμιο μιας μακρόσυρτης δικαστικής διαδικασίας.
    Αυτό παραβιάζει κατάφωρα τη συνταγματική αρχή της ισότητας των πολιτών έναντι του νόμου.
    3. Πλήρης αποδυνάμωση του Νόμου 4830/2021
    Ο Νόμος 4830/2021 ψηφίστηκε με σκοπό να ξεκαθαρίσει ότι οι Δήμοι έχουν την απόλυτη και αποκλειστική ευθύνη για τη διαχείριση των αδέσποτων, θεσπίζοντας μάλιστα αυστηρές κυρώσεις για την αμέλεια.
    Με την παρούσα τροπολογία, ο νόμος μετατρέπεται σε «κενό γράμμα».
    Αν αφαιρεθεί η απειλή της ποινικής δίωξης, οι Δήμοι δεν θα έχουν κανένα ουσιαστικό κίνητρο ή πίεση να επενδύσουν πόρους, χρόνο και προσωπικό για την ευζωία των ζώων.
    4. Μετακύλιση του βάρους στις Φιλοζωικές και τους Εθελοντές
    Όταν οι Δήμαρχοι απαλλάσσονται από την ευθύνη της παράλειψης, το τεράστιο βάρος της περισυλλογής, περίθαλψης και σίτισης των αδέσποτων πέφτει και πάλι αποκλειστικά στις πλάτες των εθελοντών και των φιλοζωικών σωματείων. Οι πολίτες θα συνεχίσουν να πληρώνουν δημοτικά τέλη για υπηρεσίες που οι Δήμοι θα μπορούν πλέον να «παραλείπουν» να παρέχουν, χωρίς καμία επίπτωση.
    Σύνοψη
    Η τροπολογία αυτή δεν προστατεύει τους αιρετούς από «κακόβουλες μηνύσεις» (όπως συχνά υποστηρίζεται), αλλά τους απαλλάσσει από τις βασικές τους υποχρεώσεις. Η θεσμική προστασία των ζώων στην Ελλάδα δεν χρειάζεται λιγότερη λογοδοσία, αλλά περισσότερη. Η ψήφιση αυτής της διάταξης αποτελεί ξεκάθαρο βήμα προς τα πίσω, που θα οδηγήσει σε αύξηση των αδέσποτων, υποβάθμιση της δημόσιας ασφάλειας και ασύδοτη κακοποίηση ζώων λόγω κρατικής αδιαφορίας. Πρέπει να αποσυρθεί άμεσα.

  • 4 Ιουνίου 2026, 02:50 | Κωνσταντίνος Τιτόπουλος

    Άρθρο 720, παρ.3 Η προτεινόμενη διάταξη δημιουργεί σοβαρό ζήτημα λογοδοσίας των αρμοδίων οργάνων των ΟΤΑ. Ο ν. 4830/21 αναθέτει αποκλειστικά στους δήμους την αρμοδιότητα περισυλλογής και διαχείρισης των αδέσποτων ζώων συντροφιάς. Η αρμοδιότητα αυτή δεν μπορεί να ασκηθεί από τους πολίτες ούτε να υποκατασταθεί από τρίτους. Κατά συνέπεια, τα πρόσωπα που ο νόμος ορίζει ως αρμόδια κατέχουν ιδιαίτερη θέση ευθύνης για την άσκηση των καθηκόντων τους. Η γενική πρόβλεψη ότι «δεν διώκονται ποινικά για αδικήματα που τελούνται δια παραλείψεως» εισάγει ουσιαστικά καθεστώς ποινικής ασυλίας για παραλείψεις που ενδέχεται να οδηγήσουν σε σοβαρές συνέπειες για ανθρώπους και ζώα. Η διάταξη έρχεται σε αντίθεση με τη θεμελιώδη αρχή ότι η ανάθεση αρμοδιότητας συνεπάγεται και αντίστοιχη ευθύνη και δημιουργεί κίνδυνο αποδυνάμωσης της εφαρμογής του ν. 4830/21. Για τον λόγο αυτό προτείνεται η πλήρης διαγραφή της παραγράφου 3.

  • 4 Ιουνίου 2026, 02:47 | Katia S

    Η προτεινόμενη τροπολογία στον Ν. 4830/2021 είναι λανθασμένη, επικίνδυνη και οπισθοδρομική
    Η προτεινόμενη τροπολογία που αφορά την ποινική μεταχείριση των Δημάρχων, Αντιδημάρχων, Περιφερειαρχών και των αρμόδιων υπαλλήλων για τη διαχείριση των αδέσποτων ζώων, εισάγει μια προκλητική «ασυλία» και αποτελεί σοβαρό πλήγμα τόσο για το Κράτος Δικαίου όσο και για την προστασία των ζώων στην Ελλάδα.
    Με το πρόσχημα της εύρυθμης λειτουργίας της Τοπικής Αυτοδιοίκησης, η τροπολογία αυτή ουσιαστικά απονευρώνει τον Νόμο 4830/2021 και αμνηστεύει την εγκληματική αμέλεια.
    Οι βασικοί λόγοι για τους οποίους η τροπολογία αυτή είναι θεμελιωδώς λανθασμένη επικεντρώνονται στα εξής σημεία:
    1. Θεσμοθέτηση του «ανεύθυνου» για την εγκληματική αμέλεια (Παράλειψη Καθήκοντος)
    Η διάταξη που ορίζει ότι οι υπεύθυνοι «δεν διώκονται ποινικά για αδικήματα που τελούνται δια παραλείψεως κατά την άσκηση των καθηκόντων τους σχετικά με την περισυλλογή» είναι η πιο επικίνδυνη.
    Στην πράξη, αν ένας Δήμος αδιαφορήσει πλήρως για τη δημιουργία δομών, αν αφήσει αγέλες πεινασμένων ή άρρωστων ζώων χωρίς φροντίδα, ή αν ένα αδέσποτο επιτεθεί σε πολίτη επειδή ο Δήμος παρέλειψε να το περισυλλέξει και να το περιθάλψει, δεν θα υπάρχει καμία ποινική ευθύνη.
    Η παράλειψη στην προστασία των ζώων συχνά ισοδυναμεί με βασανισμό (π.χ. ζώα που πεθαίνουν από ασιτία ή ασθένειες σε δημοτικά «καταφύγια-κολαστήρια»). Η τροπολογία νομιμοποιεί την αδράνεια.
    2. Δημιουργία «πολιτών δύο ταχυτήτων» και κατάργηση του Αυτοφώρου
    Η εξαίρεση των αιρετών από τη συνοπτική διαδικασία του αυτοφώρου (άρθρα 275 και 417-426 ΚΠΔ) για αδικήματα που σχετίζονται με τα καθήκοντά τους, δημιουργεί μια προνομιακή κάστα.
    Ενώ ένας απλός πολίτης που θα υποπέσει σε πλημμέλημα (ή θα κατηγορηθεί για κακοποίηση/αμέλεια ζώου) οδηγείται αμέσως στο αυτόφωρο, ο Δήμαρχος ή ο Αντιδήμαρχος θα απολαμβάνουν το προνόμιο μιας μακρόσυρτης δικαστικής διαδικασίας.
    Αυτό παραβιάζει κατάφωρα τη συνταγματική αρχή της ισότητας των πολιτών έναντι του νόμου.
    3. Πλήρης αποδυνάμωση του Νόμου 4830/2021
    Ο Νόμος 4830/2021 ψηφίστηκε με σκοπό να ξεκαθαρίσει ότι οι Δήμοι έχουν την απόλυτη και αποκλειστική ευθύνη για τη διαχείριση των αδέσποτων, θεσπίζοντας μάλιστα αυστηρές κυρώσεις για την αμέλεια.
    Με την παρούσα τροπολογία, ο νόμος μετατρέπεται σε «κενό γράμμα».
    Αν αφαιρεθεί η απειλή της ποινικής δίωξης, οι Δήμοι δεν θα έχουν κανένα ουσιαστικό κίνητρο ή πίεση να επενδύσουν πόρους, χρόνο και προσωπικό για την ευζωία των ζώων.
    4. Μετακύλιση του βάρους στις Φιλοζωικές και τους Εθελοντές
    Όταν οι Δήμαρχοι απαλλάσσονται από την ευθύνη της παράλειψης, το τεράστιο βάρος της περισυλλογής, περίθαλψης και σίτισης των αδέσποτων πέφτει και πάλι αποκλειστικά στις πλάτες των εθελοντών και των φιλοζωικών σωματείων. Οι πολίτες θα συνεχίσουν να πληρώνουν δημοτικά τέλη για υπηρεσίες που οι Δήμοι θα μπορούν πλέον να «παραλείπουν» να παρέχουν, χωρίς καμία επίπτωση.
    Σύνοψη
    Η τροπολογία αυτή δεν προστατεύει τους αιρετούς από «κακόβουλες μηνύσεις» (όπως συχνά υποστηρίζεται), αλλά τους απαλλάσσει από τις βασικές τους υποχρεώσεις. Η θεσμική προστασία των ζώων στην Ελλάδα δεν χρειάζεται λιγότερη λογοδοσία, αλλά περισσότερη. Η ψήφιση αυτής της διάταξης αποτελεί ξεκάθαρο βήμα προς τα πίσω, που θα οδηγήσει σε αύξηση των αδέσποτων, υποβάθμιση της δημόσιας ασφάλειας και ασύδοτη κακοποίηση ζώων λόγω κρατικής αδιαφορίας. Πρέπει να αποσυρθεί άμεσα.

  • 4 Ιουνίου 2026, 02:02 | Κωνσταντίνος Τιτόπουλος

    Άρθρο 720, παρ.3
    Η προτεινόμενη διάταξη δημιουργεί σοβαρό ζήτημα λογοδοσίας των αρμοδίων οργάνων των ΟΤΑ.

    Ο ν. 4830/21 αναθέτει αποκλειστικά στους δήμους την αρμοδιότητα περισυλλογής και διαχείρισης των αδέσποτων ζώων συντροφιάς. Η αρμοδιότητα αυτή δεν μπορεί να ασκηθεί από τους πολίτες ούτε να υποκατασταθεί από τρίτους.

    Κατά συνέπεια, τα πρόσωπα που ο νόμος ορίζει ως αρμόδια κατέχουν ιδιαίτερη θέση ευθύνης για την άσκηση των καθηκόντων τους.

    Η γενική πρόβλεψη ότι «δεν διώκονται ποινικά για αδικήματα που τελούνται δια παραλείψεως» εισάγει ουσιαστικά καθεστώς ποινικής ασυλίας για παραλείψεις που ενδέχεται να οδηγήσουν σε σοβαρές συνέπειες για ανθρώπους και ζώα.

    Η διάταξη έρχεται σε αντίθεση με τη θεμελιώδη αρχή ότι η ανάθεση αρμοδιότητας συνεπάγεται και αντίστοιχη ευθύνη και δημιουργεί κίνδυνο αποδυνάμωσης της εφαρμογής του ν. 4830/21.

    Για τον λόγο αυτό προτείνεται η πλήρης διαγραφή της παραγράφου 3.

  • 4 Ιουνίου 2026, 01:45 | Αντινεα

    Αλλάξτε το σε:
    «Τα πρόσωπα του άρθρου 40 του ν. 4830/2021 δεν διώκονται ποινικά για παραλείψεις σχετικές με την περισυλλογή ζώων, εφόσον ενήργησαν σύμφωνα με τις υποχρεώσεις της κείμενης νομοθεσίας και τα διαθέσιμα μέσα του δήμου. Η εξαίρεση αυτή δεν καταλαμβάνει περιπτώσεις δόλου ή βαριάς αμέλειας ούτε περιπτώσεις κατά τις οποίες τα αρμόδια όργανα είχαν προηγουμένως ενημερωθεί για συγκεκριμένο και άμεσο κίνδυνο και παρέλειψαν αδικαιολόγητα να ενεργήσουν.»

  • 4 Ιουνίου 2026, 01:02 | Βασιλική Χρήστου

    Σε μία χώρα που τα αδέσποτα ζώα δημιουργούνται και υποφέρουν από τις »παραλείψεις» και την αδιαφορία των Δημάρχων , Δημοτικών υπαλλήλων και Περιφερειαρχών κλπ, είναι απαράδεκτο να προτείνεται να αποποινικοποιηθούν τα αδικήματα που τελούνται δια της παραλείψεως κατά την άσκηση των καθηκόντων τους σχετικά με την περισυλλογή ζώων από τους Δήμους.
    Αντίθετα θα πρέπει να διαμορφωθεί ισχυρό νομοθετικό πλαίσιο ώστε να έρχονται οι αρμόδιοι φορείς που αδιαφορούν προ των ευθυνών τους.

  • 4 Ιουνίου 2026, 01:20 | Katerina

    Η προτεινόμενη τροπολογία στον Ν. 4830/2021 είναι λανθασμένη, επικίνδυνη και οπισθοδρομική
    Η προτεινόμενη τροπολογία που αφορά την ποινική μεταχείριση των Δημάρχων, Αντιδημάρχων, Περιφερειαρχών και των αρμόδιων υπαλλήλων για τη διαχείριση των αδέσποτων ζώων, εισάγει μια προκλητική «ασυλία» και αποτελεί σοβαρό πλήγμα τόσο για το Κράτος Δικαίου όσο και για την προστασία των ζώων στην Ελλάδα.
    Με το πρόσχημα της εύρυθμης λειτουργίας της Τοπικής Αυτοδιοίκησης, η τροπολογία αυτή ουσιαστικά απονευρώνει τον Νόμο 4830/2021 και αμνηστεύει την εγκληματική αμέλεια.
    Οι βασικοί λόγοι για τους οποίους η τροπολογία αυτή είναι θεμελιωδώς λανθασμένη επικεντρώνονται στα εξής σημεία:
    1. Θεσμοθέτηση του «ανεύθυνου» για την εγκληματική αμέλεια (Παράλειψη Καθήκοντος)
    Η διάταξη που ορίζει ότι οι υπεύθυνοι «δεν διώκονται ποινικά για αδικήματα που τελούνται δια παραλείψεως κατά την άσκηση των καθηκόντων τους σχετικά με την περισυλλογή» είναι η πιο επικίνδυνη.
    Στην πράξη, αν ένας Δήμος αδιαφορήσει πλήρως για τη δημιουργία δομών, αν αφήσει αγέλες πεινασμένων ή άρρωστων ζώων χωρίς φροντίδα, ή αν ένα αδέσποτο επιτεθεί σε πολίτη επειδή ο Δήμος παρέλειψε να το περισυλλέξει και να το περιθάλψει, δεν θα υπάρχει καμία ποινική ευθύνη.
    Η παράλειψη στην προστασία των ζώων συχνά ισοδυναμεί με βασανισμό (π.χ. ζώα που πεθαίνουν από ασιτία ή ασθένειες σε δημοτικά «καταφύγια-κολαστήρια»). Η τροπολογία νομιμοποιεί την αδράνεια.
    2. Δημιουργία «πολιτών δύο ταχυτήτων» και κατάργηση του Αυτοφώρου
    Η εξαίρεση των αιρετών από τη συνοπτική διαδικασία του αυτοφώρου (άρθρα 275 και 417-426 ΚΠΔ) για αδικήματα που σχετίζονται με τα καθήκοντά τους, δημιουργεί μια προνομιακή κάστα.
    Ενώ ένας απλός πολίτης που θα υποπέσει σε πλημμέλημα (ή θα κατηγορηθεί για κακοποίηση/αμέλεια ζώου) οδηγείται αμέσως στο αυτόφωρο, ο Δήμαρχος ή ο Αντιδήμαρχος θα απολαμβάνουν το προνόμιο μιας μακρόσυρτης δικαστικής διαδικασίας.
    Αυτό παραβιάζει κατάφωρα τη συνταγματική αρχή της ισότητας των πολιτών έναντι του νόμου.
    3. Πλήρης αποδυνάμωση του Νόμου 4830/2021
    Ο Νόμος 4830/2021 ψηφίστηκε με σκοπό να ξεκαθαρίσει ότι οι Δήμοι έχουν την απόλυτη και αποκλειστική ευθύνη για τη διαχείριση των αδέσποτων, θεσπίζοντας μάλιστα αυστηρές κυρώσεις για την αμέλεια.
    Με την παρούσα τροπολογία, ο νόμος μετατρέπεται σε «κενό γράμμα».
    Αν αφαιρεθεί η απειλή της ποινικής δίωξης, οι Δήμοι δεν θα έχουν κανένα ουσιαστικό κίνητρο ή πίεση να επενδύσουν πόρους, χρόνο και προσωπικό για την ευζωία των ζώων.
    4. Μετακύλιση του βάρους στις Φιλοζωικές και τους Εθελοντές
    Όταν οι Δήμαρχοι απαλλάσσονται από την ευθύνη της παράλειψης, το τεράστιο βάρος της περισυλλογής, περίθαλψης και σίτισης των αδέσποτων πέφτει και πάλι αποκλειστικά στις πλάτες των εθελοντών και των φιλοζωικών σωματείων. Οι πολίτες θα συνεχίσουν να πληρώνουν δημοτικά τέλη για υπηρεσίες που οι Δήμοι θα μπορούν πλέον να «παραλείπουν» να παρέχουν, χωρίς καμία επίπτωση.
    Σύνοψη
    Η τροπολογία αυτή δεν προστατεύει τους αιρετούς από «κακόβουλες μηνύσεις» (όπως συχνά υποστηρίζεται), αλλά τους απαλλάσσει από τις βασικές τους υποχρεώσεις. Η θεσμική προστασία των ζώων στην Ελλάδα δεν χρειάζεται λιγότερη λογοδοσία, αλλά περισσότερη. Η ψήφιση αυτής της διάταξης αποτελεί ξεκάθαρο βήμα προς τα πίσω, που θα οδηγήσει σε αύξηση των αδέσποτων, υποβάθμιση της δημόσιας ασφάλειας και ασύδοτη κακοποίηση ζώων λόγω κρατικής αδιαφορίας. Πρέπει να αποσυρθεί άμεσα.

  • 4 Ιουνίου 2026, 01:56 | Μαρία Χατζηευθυμιου

    Είναι απαράδεκτο να μην υπάρχει κάποιος υπεύθυνος για τα όσα συμβαίνουν σε κέντρα αδέσποτων ζώων.
    Αν θέλουμε να ζούμε σε πολιτισμένο κράτος.
    Ο πολιτισμός φαίνεται από τον τρόπο

  • 4 Ιουνίου 2026, 01:24 | Διονύσης Κολωνιαρης

    Η προτεινόμενη τροπολογία στον Ν. 4830/2021 είναι λανθασμένη, επικίνδυνη και οπισθοδρομική
    Η προτεινόμενη τροπολογία που αφορά την ποινική μεταχείριση των Δημάρχων, Αντιδημάρχων, Περιφερειαρχών και των αρμόδιων υπαλλήλων για τη διαχείριση των αδέσποτων ζώων, εισάγει μια προκλητική «ασυλία» και αποτελεί σοβαρό πλήγμα τόσο για το Κράτος Δικαίου όσο και για την προστασία των ζώων στην Ελλάδα.
    Με το πρόσχημα της εύρυθμης λειτουργίας της Τοπικής Αυτοδιοίκησης, η τροπολογία αυτή ουσιαστικά απονευρώνει τον Νόμο 4830/2021 και αμνηστεύει την εγκληματική αμέλεια.
    Οι βασικοί λόγοι για τους οποίους η τροπολογία αυτή είναι θεμελιωδώς λανθασμένη επικεντρώνονται στα εξής σημεία:
    1. Θεσμοθέτηση του «ανεύθυνου» για την εγκληματική αμέλεια (Παράλειψη Καθήκοντος)
    Η διάταξη που ορίζει ότι οι υπεύθυνοι «δεν διώκονται ποινικά για αδικήματα που τελούνται δια παραλείψεως κατά την άσκηση των καθηκόντων τους σχετικά με την περισυλλογή» είναι η πιο επικίνδυνη.
    Στην πράξη, αν ένας Δήμος αδιαφορήσει πλήρως για τη δημιουργία δομών, αν αφήσει αγέλες πεινασμένων ή άρρωστων ζώων χωρίς φροντίδα, ή αν ένα αδέσποτο επιτεθεί σε πολίτη επειδή ο Δήμος παρέλειψε να το περισυλλέξει και να το περιθάλψει, δεν θα υπάρχει καμία ποινική ευθύνη.
    Η παράλειψη στην προστασία των ζώων συχνά ισοδυναμεί με βασανισμό (π.χ. ζώα που πεθαίνουν από ασιτία ή ασθένειες σε δημοτικά «καταφύγια-κολαστήρια»). Η τροπολογία νομιμοποιεί την αδράνεια.
    2. Δημιουργία «πολιτών δύο ταχυτήτων» και κατάργηση του Αυτοφώρου
    Η εξαίρεση των αιρετών από τη συνοπτική διαδικασία του αυτοφώρου (άρθρα 275 και 417-426 ΚΠΔ) για αδικήματα που σχετίζονται με τα καθήκοντά τους, δημιουργεί μια προνομιακή κάστα.
    Ενώ ένας απλός πολίτης που θα υποπέσει σε πλημμέλημα (ή θα κατηγορηθεί για κακοποίηση/αμέλεια ζώου) οδηγείται αμέσως στο αυτόφωρο, ο Δήμαρχος ή ο Αντιδήμαρχος θα απολαμβάνουν το προνόμιο μιας μακρόσυρτης δικαστικής διαδικασίας.
    Αυτό παραβιάζει κατάφωρα τη συνταγματική αρχή της ισότητας των πολιτών έναντι του νόμου.
    3. Πλήρης αποδυνάμωση του Νόμου 4830/2021
    Ο Νόμος 4830/2021 ψηφίστηκε με σκοπό να ξεκαθαρίσει ότι οι Δήμοι έχουν την απόλυτη και αποκλειστική ευθύνη για τη διαχείριση των αδέσποτων, θεσπίζοντας μάλιστα αυστηρές κυρώσεις για την αμέλεια.
    Με την παρούσα τροπολογία, ο νόμος μετατρέπεται σε «κενό γράμμα».
    Αν αφαιρεθεί η απειλή της ποινικής δίωξης, οι Δήμοι δεν θα έχουν κανένα ουσιαστικό κίνητρο ή πίεση να επενδύσουν πόρους, χρόνο και προσωπικό για την ευζωία των ζώων.
    4. Μετακύλιση του βάρους στις Φιλοζωικές και τους Εθελοντές
    Όταν οι Δήμαρχοι απαλλάσσονται από την ευθύνη της παράλειψης, το τεράστιο βάρος της περισυλλογής, περίθαλψης και σίτισης των αδέσποτων πέφτει και πάλι αποκλειστικά στις πλάτες των εθελοντών και των φιλοζωικών σωματείων. Οι πολίτες θα συνεχίσουν να πληρώνουν δημοτικά τέλη για υπηρεσίες που οι Δήμοι θα μπορούν πλέον να «παραλείπουν» να παρέχουν, χωρίς καμία επίπτωση.
    Σύνοψη
    Η τροπολογία αυτή δεν προστατεύει τους αιρετούς από «κακόβουλες μηνύσεις» (όπως συχνά υποστηρίζεται), αλλά τους απαλλάσσει από τις βασικές τους υποχρεώσεις. Η θεσμική προστασία των ζώων στην Ελλάδα δεν χρειάζεται λιγότερη λογοδοσία, αλλά περισσότερη. Η ψήφιση αυτής της διάταξης αποτελεί ξεκάθαρο βήμα προς τα πίσω, που θα οδηγήσει σε αύξηση των αδέσποτων, υποβάθμιση της δημόσιας ασφάλειας και ασύδοτη κακοποίηση ζώων λόγω κρατικής αδιαφορίας. Πρέπει να αποσυρθεί άμεσα.

  • 4 Ιουνίου 2026, 01:27 | Παναγιωτα Καραβυζινια

    Με τη διάταξη της παρ. 3 του άρθρου 720 του προτεινόμενου από το Υπουργείο Εσωτερικών Σχεδίου Νόμου με τίτλο «Κώδικας Τοπικής Αυτοδιοίκησης» αποποινικοποιούνται ‘τα αδικήματα που τελούνται δια παραλείψεως’ από υπαλλήλους, αντιδημάρχους ή εντεταλμένους συμβούλους που είναι υπεύθυνοι για θέματα ζώων συντροφιάς κατά την άσκηση των καθηκόντων τους σχετικά με την περισυλλογή ζώων του άρθρου 10 του ν. 4830/2021. Η διατύπωση της εν λόγω διάταξης απενοχοποιεί πλήρως την απραξία των αρμοδίων οργάνων, που είναι επιφορτισμένα εκ του νόμου με την ευθύνη υλοποίησης προγραμμάτων περισυλλογής, καταγραφής, στείρωσης, ηλεκτρονικής σήμανσης και εν γένει διαχείρισης αδέσποτων ζώων. Δύναται δε να προσβάλλει ευθέως τη σωματική ακεραιότητα, ακόμη και την ίδια τη ζωή των πολιτών, πέραν του γεγονότος ότι έρχεται σε ευθεία αντίθεση με τους σκοπούς του Ν. 4830/2021 περί προστασίας της ευζωίας των ζώων, ή και με άλλα έννομα αγαθά.Πιο συγκεκριμένα, η ψήφιση της ανωτέρω προτεινόμενης διάταξης θα σήμαινε κατ’ αρχάς ότι τυχόν τραυματισμός πολίτη – ακόμη και θανάσιμος- εξαιτίας επίθεσης αδέσποτου σκύλου δεν θα οδηγούσε στον καταλογισμό οποιασδήποτε ποινικής κύρωσης εις βάρος των αρμοδίων προσώπων, που παρέλειψαν να αναλάβουν επαρκείς και κατάλληλες πρωτοβουλίες διαχείρισης του επιτιθέμενου αδέσποτου ζώου, ακόμη και αν είχε προηγηθεί ενημέρωση των αρχών σχετικά με την τυχόν επικινδυνότητα του συγκεκριμένου ζώου. Ως εκ τούτου, το ειδικότερο πλαίσιο διαχείρισης των ‘επικίνδυνων’ αδέσποτων ζώων, που θέτουν ο Ν. 4830/2021 και το λοιπό εφαρμοστικό πλαίσιο, θα καθίστατο άνευ νοήματος, διότι καμία (ποινική) κύρωση δεν θα προβλεπόταν εις βάρος των υπευθύνων και ουδείς θα βρισκόταν υπόλογος για την αδράνειά του να αναλάβει αποτελεσματικά μέτρα για την προστασία της ζωής και της σωματικής ακεραιότητας των πολιτών.Περαιτέρω, η προτεινόμενη αποποινικοποίηση αναφορικά σε ‘αδικήματα που τελούνται δια παραλείψεως κατά την άσκηση των καθηκόντων τους σχετικά με την περισυλλογή ζώων’ από τους Δήμους είναι τόσο γενική και αφηρημένη, ώστε να καταλαμβάνει και εγκλήματα, που προσβάλλουν άλλα έννομα αγαθά, και τα οποία δύναται να διαπράττουν οι αρμόδιοι ‘κατά την άσκηση των καθηκόντων τους σχετικά με την περισυλλογή ζώων του άρθρου 10 του ν. 4830/2021’, όπως εκείνο της παράβασης καθήκοντος (αρ. 259 Π.Κ.), καθώς και εκείνο της κακοποίησης, της κακής και βάναυσης μεταχείρισης ζώου αμφότερα τελούμενα δια παραλείψεως. Μάλιστα, ως έχει διατυπωμένη η προτεινόμενη διάταξη, δύναται να ερμηνευθεί ότι η παράλειψη εκ μέρους των οργάνων του Δήμου ανάληψης δράσεωνπερισυλλογής, καταγραφής, στείρωσης, ηλεκτρονικής σήμανσης, κτηνιατρικής εξέτασης και περίθαλψης, προσωρινής φιλοξενίας σε χώρους δημοτικών καταφυγίων ή/και επανένταξης στο φυσικό τους περιβάλλον, που οδηγεί και συνδέεται αιτιωδώς με τον υπερπληθυσμό, την εξαθλίωση και ως εκ τούτου την κακοποίηση, την κακή και βάναυση μεταχείριση των αδέσποτων ζώων, θα στερείται ποινικής αξιολόγησης και τιμωρίας των υπαιτίων, παρά το γεγονός ότι ο Ν. 4830/2021 έχει αναθέσει το σχετικό καθήκον συγκεκριμένα στα πρόσωπα αυτά (υπαλλήλους, αντιδημάρχους ή εντεταλμένους συμβούλους), τα οποία φέρουν ιδιαίτερη νομική υποχρέωση κατ’ άρθρο 15 Π.Κ. Ως εκ τούτου, περικόπτεται αδικαιολόγητα και δυσανάλογα η δυνατότητα αναζήτησης ποινικών ευθυνών των αρμόδιων οργάνων, η οποία κατ’ αποτέλεσμα περιορίζεται στην αναζήτηση και απόδειξη συγκεκριμένων πράξεων, που συνιστούν κακοποίηση ζώου (με τη στενότατη του όρου έννοια), απαλλάσσοντάς τα στην πράξη των ευθυνών, που τους έχουν ανατεθεί.Καταληκτικά, τυχόν ψήφιση της προτεινόμενης ρύθμισης συγχωρεί και επιβραβεύει τη συνήθη αβελτηρία των αρμόδιων οργάνων, που παραλείπουν να λάβουν τα απαραίτητα και κατάλληλα μέτρα με στόχο τη διαχείριση των αδέσποτων ζώων και τη μείωση του αριθμού τους λαμβάνοντας υπόψη τους κανόνες ευζωίας, θέτει δε (και εξ αποτελέσματος) σε άμεσο κίνδυνο τη ζωή και τη σωματική ακεραιότητα των πολιτών. Προτείνουμε να αποσυρθεί, άλλως να τροποποιηθεί καταλλήλως. Είναι ντροπή

  • 4 Ιουνίου 2026, 01:25 | Nancy Stef

    Σχόλιο επί του άρθρου 720 παρ. 3
    Η προτεινόμενη τροπολογία αποτελεί, κατά τη γνώμη μου, ένα από τα πιο λανθασμένα βήματα που έχουν επιχειρηθεί τα τελευταία χρόνια στον τομέα της προστασίας των ζώων. Αντί να ενισχύει την εφαρμογή του Ν. 4830/2021, τον αποδυναμώνει. Αντί να ενισχύει τη λογοδοσία, την περιορίζει. Και αντί να πιέζει τους αρμόδιους να εκπληρώνουν τις υποχρεώσεις τους, τους απαλλάσσει από τις συνέπειες της αδράνειας.

    Με το πρόσχημα της διευκόλυνσης της λειτουργίας της Τοπικής Αυτοδιοίκησης, εισάγεται μια διάταξη που στην ουσία δημιουργεί ένα καθεστώς προνομιακής μεταχείρισης για αιρετούς και αρμόδιους υπαλλήλους. Είναι δύσκολο να εξηγήσει κανείς σε έναν πολίτη γιατί ο ίδιος λογοδοτεί για τις πράξεις και τις παραλείψεις του απέναντι στα ζώα, ενώ όσοι έχουν από τον νόμο την ευθύνη διαχείρισής τους θα απολαμβάνουν ειδική προστασία.

    Ο Ν. 4830/2021 ψηφίστηκε για να βάλει τέλος σε δεκαετίες αδιαφορίας. Για πρώτη φορά ορίστηκε με σαφήνεια ότι οι Δήμοι έχουν την ευθύνη για την περισυλλογή, τη στείρωση, την ηλεκτρονική σήμανση, την περίθαλψη και τη συνολική διαχείριση των αδέσποτων ζώων. Σήμερα όμως έρχεται μια διάταξη που ουσιαστικά λέει ότι αν αυτές οι υποχρεώσεις δεν τηρηθούν λόγω «παράλειψης», δεν θα υπάρχει ποινική λογοδοσία.

    Αυτό είναι το πιο ανησυχητικό σημείο της τροπολογίας. Γιατί στην πραγματικότητα το μεγαλύτερο μέρος του προβλήματος των αδέσποτων στην Ελλάδα δεν δημιουργείται από πράξεις αλλά από παραλείψεις.

    Παραλείψεις να γίνουν στειρώσεις.

    Παραλείψεις να περισυλλεχθούν τραυματισμένα ζώα.

    Παραλείψεις να εξεταστούν καταγγελίες πολιτών.

    Παραλείψεις να λειτουργήσουν σωστά τα δημοτικά καταφύγια.

    Παραλείψεις να ελεγχθούν οι εγκαταλείψεις δεσποζόμενων ζώων.

    Παραλείψεις να εφαρμοστεί ο ίδιος ο νόμος.

    Όταν λοιπόν αποποινικοποιείται η παράλειψη, ουσιαστικά αποποινικοποιείται η αδράνεια.

    Και αυτό είναι ιδιαίτερα προκλητικό αν αναλογιστούμε όσα έχουν καταγραφεί τα τελευταία χρόνια σε διάφορες περιοχές της χώρας.

    Στη Σπάρτη αποκαλύφθηκαν εικόνες που προκάλεσαν πανελλήνια κατακραυγή. Στην Τρίπολη βρέθηκαν δεκάδες εξαθλιωμένα και άρρωστα ζώα να επιβιώνουν σε συνθήκες που δεν συνάδουν με καμία έννοια ευζωίας. Στα Κρέστενα ήρθαν στο φως εικόνες με ζώα δεμένα και εκτεθειμένα χωρίς στοιχειώδη φροντίδα. Κοινός παρονομαστής όλων αυτών των υποθέσεων ήταν ότι υπήρχαν αρμόδιοι φορείς που είχαν συγκεκριμένες υποχρεώσεις και δεν τις άσκησαν επαρκώς.

    Και ενώ οι πολίτες περίμεναν ταχύτερη απονομή δικαιοσύνης, αυστηρότερους ελέγχους και ουσιαστική εφαρμογή της νομοθεσίας, το Υπουργείο επιλέγει να συζητά την απαλλαγή των υπευθύνων από ποινικές συνέπειες για παραλείψεις που σχετίζονται ακριβώς με τις αρμοδιότητές τους.

    Εξίσου προβληματικό είναι ότι δημιουργείται η αίσθηση ύπαρξης πολιτών δύο κατηγοριών. Ένας ιδιώτης που κακομεταχειρίζεται ή παραμελεί ζώο αντιμετωπίζει τις συνέπειες του νόμου. Αντίθετα, ένας αιρετός ή αρμόδιος υπάλληλος που παραλείπει να εκπληρώσει τις υποχρεώσεις που του έχουν ανατεθεί θεσμικά φαίνεται να απολαμβάνει ειδική μεταχείριση. Η ισονομία όμως δεν μπορεί να λειτουργεί επιλεκτικά.

    Το κράτος δεν χρειάζεται να προστατεύσει τους αιρετούς από τη λογοδοσία. Χρειάζεται να προστατεύσει τους πολίτες και τα ζώα από την αδιαφορία.

    Αν πραγματικά υπάρχει πρόβλημα με αβάσιμες ή κακόβουλες καταγγελίες, υπάρχουν ήδη οι δικλείδες της Δικαιοσύνης για να το αντιμετωπίσουν. Η λύση δεν είναι να απαλλάσσεται συνολικά μια κατηγορία προσώπων από τις ευθύνες που απορρέουν από τον ρόλο της.

    Παράλληλα, δεν πρέπει να ξεχνάμε ότι όταν οι Δήμοι δεν ανταποκρίνονται στις υποχρεώσεις τους, το βάρος μεταφέρεται στους εθελοντές και στα φιλοζωικά σωματεία. Χιλιάδες πολίτες σε όλη την Ελλάδα πληρώνουν από την τσέπη τους τροφές, κτηνιατρικές δαπάνες, φάρμακα και νοσηλείες, καλύπτοντας κενά που θα έπρεπε να καλύπτονται από τις αρμόδιες υπηρεσίες. Δεν είναι δίκαιο οι πολίτες να πληρώνουν δημοτικά τέλη για υπηρεσίες που κάποιοι θα μπορούν πλέον να παραλείπουν να παρέχουν χωρίς συνέπειες.

    Ο Πρωθυπουργός είχε μιλήσει για μια χώρα χωρίς αδέσποτα και χωρίς κακοποιημένα ζώα. Ο Υπουργός Εσωτερικών έχει επανειλημμένα αναφερθεί στη σημασία της προστασίας των ζώων. Αν αυτές οι δεσμεύσεις είναι ειλικρινείς, τότε η απάντηση δεν μπορεί να είναι η αποδυνάμωση της λογοδοσίας.

    Η απάντηση πρέπει να είναι περισσότερος έλεγχος, περισσότερη διαφάνεια, ταχύτερη απονομή δικαιοσύνης, ουσιαστική εποπτεία των Δήμων και αυστηρή εφαρμογή του Ν. 4830/2021 τόσο για τους Δήμους όσο και για τους ιδιοκτήτες ζώων.

    Η Ελλάδα δεν χρειάζεται λιγότερη ευθύνη στη διαχείριση των αδέσποτων. Χρειάζεται περισσότερη.

    Για όλους.

    Χωρίς εξαιρέσεις.

  • 4 Ιουνίου 2026, 01:16 | Παναγιωτα Καραβυζινια

    τη διάταξη της παρ. 3 του άρθρου 720 του προτεινόμενου από το Υπουργείο Εσωτερικών Σχεδίου Νόμου με τίτλο «Κώδικας Τοπικής Αυτοδιοίκησης» αποποινικοποιούνται ‘τα αδικήματα που τελούνται δια παραλείψεως’ από υπαλλήλους, αντιδημάρχους ή εντεταλμένους συμβούλους που είναι υπεύθυνοι για θέματα ζώων συντροφιάς κατά την άσκηση των καθηκόντων τους σχετικά με την περισυλλογή ζώων του άρθρου 10 του ν. 4830/2021. Η διατύπωση της εν λόγω διάταξης απενοχοποιεί πλήρως την απραξία των αρμοδίων οργάνων, που είναι επιφορτισμένα εκ του νόμου με την ευθύνη υλοποίησης προγραμμάτων περισυλλογής, καταγραφής, στείρωσης, ηλεκτρονικής σήμανσης και εν γένει διαχείρισης αδέσποτων ζώων. Δύναται δε να προσβάλλει ευθέως τη σωματική ακεραιότητα, ακόμη και την ίδια τη ζωή των πολιτών, πέραν του γεγονότος ότι έρχεται σε ευθεία αντίθεση με τους σκοπούς του Ν. 4830/2021 περί προστασίας της ευζωίας των ζώων, ή και με άλλα έννομα αγαθά.Πιο συγκεκριμένα, η ψήφιση της ανωτέρω προτεινόμενης διάταξης θα σήμαινε κατ’ αρχάς ότι τυχόν τραυματισμός πολίτη – ακόμη και θανάσιμος- εξαιτίας επίθεσης αδέσποτου σκύλου δεν θα οδηγούσε στον καταλογισμό οποιασδήποτε ποινικής κύρωσης εις βάρος των αρμοδίων προσώπων, που παρέλειψαν να αναλάβουν επαρκείς και κατάλληλες πρωτοβουλίες διαχείρισης του επιτιθέμενου αδέσποτου ζώου, ακόμη και αν είχε προηγηθεί ενημέρωση των αρχών σχετικά με την τυχόν επικινδυνότητα του συγκεκριμένου ζώου. Ως εκ τούτου, το ειδικότερο πλαίσιο διαχείρισης των ‘επικίνδυνων’ αδέσποτων ζώων, που θέτουν ο Ν. 4830/2021 και το λοιπό εφαρμοστικό πλαίσιο, θα καθίστατο άνευ νοήματος, διότι καμία (ποινική) κύρωση δεν θα προβλεπόταν εις βάρος των υπευθύνων και ουδείς θα βρισκόταν υπόλογος για την αδράνειά του να αναλάβει αποτελεσματικά μέτρα για την προστασία της ζωής και της σωματικής ακεραιότητας των πολιτών.Περαιτέρω, η προτεινόμενη αποποινικοποίηση αναφορικά σε ‘αδικήματα που τελούνται δια παραλείψεως κατά την άσκηση των καθηκόντων τους σχετικά με την περισυλλογή ζώων’ από τους Δήμους είναι τόσο γενική και αφηρημένη, ώστε να καταλαμβάνει και εγκλήματα, που προσβάλλουν άλλα έννομα αγαθά, και τα οποία δύναται να διαπράττουν οι αρμόδιοι ‘κατά την άσκηση των καθηκόντων τους σχετικά με την περισυλλογή ζώων του άρθρου 10 του ν. 4830/2021’, όπως εκείνο της παράβασης καθήκοντος (αρ. 259 Π.Κ.), καθώς και εκείνο της κακοποίησης, της κακής και βάναυσης μεταχείρισης ζώου αμφότερα τελούμενα δια παραλείψεως. Μάλιστα, ως έχει διατυπωμένη η προτεινόμενη διάταξη, δύναται να ερμηνευθεί ότι η παράλειψη εκ μέρους των οργάνων του Δήμου ανάληψης δράσεωνπερισυλλογής, καταγραφής, στείρωσης, ηλεκτρονικής σήμανσης, κτηνιατρικής εξέτασης και περίθαλψης, προσωρινής φιλοξενίας σε χώρους δημοτικών καταφυγίων ή/και επανένταξης στο φυσικό τους περιβάλλον, που οδηγεί και συνδέεται αιτιωδώς με τον υπερπληθυσμό, την εξαθλίωση και ως εκ τούτου την κακοποίηση, την κακή και βάναυση μεταχείριση των αδέσποτων ζώων, θα στερείται ποινικής αξιολόγησης και τιμωρίας των υπαιτίων, παρά το γεγονός ότι ο Ν. 4830/2021 έχει αναθέσει το σχετικό καθήκον συγκεκριμένα στα πρόσωπα αυτά (υπαλλήλους, αντιδημάρχους ή εντεταλμένους συμβούλους), τα οποία φέρουν ιδιαίτερη νομική υποχρέωση κατ’ άρθρο 15 Π.Κ. Ως εκ τούτου, περικόπτεται αδικαιολόγητα και δυσανάλογα η δυνατότητα αναζήτησης ποινικών ευθυνών των αρμόδιων οργάνων, η οποία κατ’ αποτέλεσμα περιορίζεται στην αναζήτηση και απόδειξη συγκεκριμένων πράξεων, που συνιστούν κακοποίηση ζώου (με τη στενότατη του όρου έννοια), απαλλάσσοντάς τα στην πράξη των ευθυνών, που τους έχουν ανατεθεί.Καταληκτικά, τυχόν ψήφιση της προτεινόμενης ρύθμισης συγχωρεί και επιβραβεύει τη συνήθη αβελτηρία των αρμόδιων οργάνων, που παραλείπουν να λάβουν τα απαραίτητα και κατάλληλα μέτρα με στόχο τη διαχείριση των αδέσποτων ζώων και τη μείωση του αριθμού τους λαμβάνοντας υπόψη τους κανόνες ευζωίας, θέτει δε (και εξ αποτελέσματος) σε άμεσο κίνδυνο τη ζωή και τη σωματική ακεραιότητα των πολιτών. Προτείνουμε να αποσυρθεί, άλλως να τροποποιηθεί καταλλήλως.

  • 4 Ιουνίου 2026, 01:49 | Ευη Σπάστρα

    Είναι απαράδεκτο αυτό που κάνετε.
    Αποποιείται τις ευθύνες που έχει ο κάθε δήμος για τα αδέσποτα.
    Ζητούμε άμεση αλλαγή του άρθρου 3 παραγράφος 720

  • 4 Ιουνίου 2026, 01:11 | Βασιλική Παπαδοπουλου

    Η προτεινόμενη τροπολογία στον Ν. 4830/2021 είναι λανθασμένη, επικίνδυνη και οπισθοδρομική
    Η προτεινόμενη τροπολογία που αφορά την ποινική μεταχείριση των Δημάρχων, Αντιδημάρχων, Περιφερειαρχών και των αρμόδιων υπαλλήλων για τη διαχείριση των αδέσποτων ζώων, εισάγει μια προκλητική «ασυλία» και αποτελεί σοβαρό πλήγμα τόσο για το Κράτος Δικαίου όσο και για την προστασία των ζώων στην Ελλάδα.
    Με το πρόσχημα της εύρυθμης λειτουργίας της Τοπικής Αυτοδιοίκησης, η τροπολογία αυτή ουσιαστικά απονευρώνει τον Νόμο 4830/2021 και αμνηστεύει την εγκληματική αμέλεια.
    Οι βασικοί λόγοι για τους οποίους η τροπολογία αυτή είναι θεμελιωδώς λανθασμένη επικεντρώνονται στα εξής σημεία:
    1. Θεσμοθέτηση του «ανεύθυνου» για την εγκληματική αμέλεια (Παράλειψη Καθήκοντος)
    Η διάταξη που ορίζει ότι οι υπεύθυνοι «δεν διώκονται ποινικά για αδικήματα που τελούνται δια παραλείψεως κατά την άσκηση των καθηκόντων τους σχετικά με την περισυλλογή» είναι η πιο επικίνδυνη.
    Στην πράξη, αν ένας Δήμος αδιαφορήσει πλήρως για τη δημιουργία δομών, αν αφήσει αγέλες πεινασμένων ή άρρωστων ζώων χωρίς φροντίδα, ή αν ένα αδέσποτο επιτεθεί σε πολίτη επειδή ο Δήμος παρέλειψε να το περισυλλέξει και να το περιθάλψει, δεν θα υπάρχει καμία ποινική ευθύνη.
    Η παράλειψη στην προστασία των ζώων συχνά ισοδυναμεί με βασανισμό (π.χ. ζώα που πεθαίνουν από ασιτία ή ασθένειες σε δημοτικά «καταφύγια-κολαστήρια»). Η τροπολογία νομιμοποιεί την αδράνεια.
    2. Δημιουργία «πολιτών δύο ταχυτήτων» και κατάργηση του Αυτοφώρου
    Η εξαίρεση των αιρετών από τη συνοπτική διαδικασία του αυτοφώρου (άρθρα 275 και 417-426 ΚΠΔ) για αδικήματα που σχετίζονται με τα καθήκοντά τους, δημιουργεί μια προνομιακή κάστα.
    Ενώ ένας απλός πολίτης που θα υποπέσει σε πλημμέλημα (ή θα κατηγορηθεί για κακοποίηση/αμέλεια ζώου) οδηγείται αμέσως στο αυτόφωρο, ο Δήμαρχος ή ο Αντιδήμαρχος θα απολαμβάνουν το προνόμιο μιας μακρόσυρτης δικαστικής διαδικασίας.
    Αυτό παραβιάζει κατάφωρα τη συνταγματική αρχή της ισότητας των πολιτών έναντι του νόμου.
    3. Πλήρης αποδυνάμωση του Νόμου 4830/2021
    Ο Νόμος 4830/2021 ψηφίστηκε με σκοπό να ξεκαθαρίσει ότι οι Δήμοι έχουν την απόλυτη και αποκλειστική ευθύνη για τη διαχείριση των αδέσποτων, θεσπίζοντας μάλιστα αυστηρές κυρώσεις για την αμέλεια.
    Με την παρούσα τροπολογία, ο νόμος μετατρέπεται σε «κενό γράμμα».
    Αν αφαιρεθεί η απειλή της ποινικής δίωξης, οι Δήμοι δεν θα έχουν κανένα ουσιαστικό κίνητρο ή πίεση να επενδύσουν πόρους, χρόνο και προσωπικό για την ευζωία των ζώων.
    4. Μετακύλιση του βάρους στις Φιλοζωικές και τους Εθελοντές
    Όταν οι Δήμαρχοι απαλλάσσονται από την ευθύνη της παράλειψης, το τεράστιο βάρος της περισυλλογής, περίθαλψης και σίτισης των αδέσποτων πέφτει και πάλι αποκλειστικά στις πλάτες των εθελοντών και των φιλοζωικών σωματείων. Οι πολίτες θα συνεχίσουν να πληρώνουν δημοτικά τέλη για υπηρεσίες που οι Δήμοι θα μπορούν πλέον να «παραλείπουν» να παρέχουν, χωρίς καμία επίπτωση.
    Σύνοψη
    Η τροπολογία αυτή δεν προστατεύει τους αιρετούς από «κακόβουλες μηνύσεις» (όπως συχνά υποστηρίζεται), αλλά τους απαλλάσσει από τις βασικές τους υποχρεώσεις. Η θεσμική προστασία των ζώων στην Ελλάδα δεν χρειάζεται λιγότερη λογοδοσία, αλλά περισσότερη. Η ψήφιση αυτής της διάταξης αποτελεί ξεκάθαρο βήμα προς τα πίσω, που θα οδηγήσει σε αύξηση των αδέσποτων, υποβάθμιση της δημόσιας ασφάλειας και ασύδοτη κακοποίηση ζώων λόγω κρατικής αδιαφορίας. Πρέπει να αποσυρθεί άμεσα.

  • 4 Ιουνίου 2026, 01:23 | Μπέσσυ παπαδοπουλου

    Η διαχείριση των αδέσποτων ζώων αποτελεί θεσμική υποχρέωση των Δήμων και όχι ευθύνη που μπορεί να μετακυλίεται αποκλειστικά σε εθελοντές και φιλοζωικές οργανώσεις. Κάθε νομοθετική ρύθμιση που περιορίζει τη λογοδοσία για σοβαρές παραλείψεις κινδυνεύει να αποδυναμώσει την εφαρμογή του Ν. 4830/2021 και να υπονομεύσει την προστασία των ζώων. Αντί για εξαιρέσεις από την ευθύνη, απαιτούνται αποτελεσματικοί μηχανισμοί ελέγχου, επαρκείς πόροι και ουσιαστική εφαρμογή της νομοθεσίας. Για τους λόγους αυτούς, η συγκεκριμένη τροπολογία θα πρέπει να αποσυρθεί ή επανεξεταστεί.

  • 4 Ιουνίου 2026, 01:11 | Γιάννης Σάκης

    Δεν μπορώ να καταλάβω πώς είναι δυνατόν, μετά από όσα έχουμε δει να συμβαίνουν τα τελευταία χρόνια σε όλη την Ελλάδα, να συζητάμε σήμερα την απαλλαγή των αρμοδίων από τις ευθύνες τους αντί για την ενίσχυση των ελέγχων και της λογοδοσίας.

    Η πραγματικότητα είναι γνωστή σε όλους. Αδέσποτα ζώα που πεθαίνουν αβοήθητα. Καταγγελίες πολιτών που μένουν αναπάντητες. Δημοτικά καταφύγια που λειτουργούν χωρίς τις απαραίτητες προδιαγραφές. Χρόνια προβλήματα που διαιωνίζονται γιατί κάποιοι δεν κάνουν αυτά που ο νόμος τούς υποχρεώνει να κάνουν.

    Και ενώ θα περίμενε κανείς το Υπουργείο να αναζητά τρόπους για να βελτιώσει την εφαρμογή του Ν. 4830/2021, έρχεται μια διάταξη που ουσιαστικά λέει ότι όσοι είναι υπεύθυνοι για τα αδέσποτα δεν θα διώκονται ποινικά για αδικήματα που προκύπτουν από παραλείψεις κατά την άσκηση των καθηκόντων τους.

    Αναρωτιέμαι πραγματικά: ποιο είναι το μήνυμα που στέλνεται;

    Ότι αν ένας Δήμος αδιαφορεί για χρόνια για τα προγράμματα στειρώσεων, δεν υπάρχει πρόβλημα;

    Ότι αν δεν περισυλλέγονται τραυματισμένα ζώα, δεν τρέχει τίποτα;

    Ότι αν υπάρχουν συνεχείς καταγγελίες για επικίνδυνα αδέσποτα και κανείς δεν παρεμβαίνει, δεν υπάρχει ευθύνη;

    Ότι αν τα ζώα ζουν σε άθλιες συνθήκες μέσα σε δημοτικές εγκαταστάσεις, αυτό θεωρείται απλώς μια ατυχής κατάσταση;

    Αντί να αναζητούνται τρόποι αποφυγής της ευθύνης, θα έπρεπε να αναζητούνται τρόποι εφαρμογής του νόμου.

    Ο ίδιος ο Πρωθυπουργός είχε μιλήσει για μια Ελλάδα χωρίς κακοποιημένα και εγκαταλελειμμένα ζώα. Ψηφίστηκε ένας νόμος που παρουσιάστηκε ως τομή για την προστασία τους. Όμως η αλήθεια είναι ότι σε πολλές περιοχές της χώρας τα προβλήματα παραμένουν ακριβώς τα ίδια. Όχι επειδή δεν υπάρχουν νόμοι, αλλά επειδή συχνά δεν εφαρμόζονται.

    Το κράτος οφείλει να ελέγχει τους Δήμους και όχι να τους απαλλάσσει από τις συνέπειες των πράξεων ή των παραλείψεών τους.

    Οφείλει να ελέγχει πού καταλήγουν οι χρηματοδοτήσεις που δίνονται για τα αδέσποτα.

    Οφείλει να ελέγχει αν γίνονται στειρώσεις, αν λειτουργούν σωστά τα καταφύγια, αν υπάρχει κτηνιατρική φροντίδα, αν τηρούνται οι υποχρεώσεις που προβλέπει ο νόμος.

    Και βέβαια οφείλει να εφαρμόσει αυστηρά τη νομοθεσία και στους ιδιοκτήτες ζώων. Γιατί τα περισσότερα αδέσποτα δεν γεννήθηκαν αδέσποτα. Κάποτε ανήκαν σε κάποιον. Κάποιος τα εγκατέλειψε. Κάποιος δεν τα στείρωσε. Κάποιος δεν τα σήμανε. Κάποιος δεν ανέλαβε την ευθύνη που είχε.

    Η λύση δεν είναι να μοιράζουμε ασυλία. Η λύση είναι να εφαρμόζουμε τους νόμους που ήδη υπάρχουν.

    Σε κάθε άλλη περίπτωση, το μήνυμα που δίνεται είναι ότι η αδιαφορία δεν έχει κόστος. Και όταν η αδιαφορία δεν έχει κόστος, τα θύματα είναι πάντα τα ίδια: τα ζώα που δεν μπορούν να υπερασπιστούν τον εαυτό τους και οι πολίτες που βλέπουν το πρόβλημα να διαιωνίζεται χωρίς κανείς να λογοδοτεί.

    Για τον λόγο αυτό θεωρώ ότι η συγκεκριμένη διάταξη πρέπει να αποσυρθεί. Η χώρα χρειάζεται περισσότερη υπευθυνότητα, περισσότερη διαφάνεια και περισσότερη λογοδοσία. Όχι λιγότερη.

  • 4 Ιουνίου 2026, 01:33 | giota.saradakou@hotmail.com

    Μπείτε Απόσυρση του άρθρου 720!!!

    Η προτεινόμενη τροπολογία στον Ν. 4830/2021 είναι λανθασμένη, επικίνδυνη και οπισθοδρομική
    Η προτεινόμενη τροπολογία που αφορά την ποινική μεταχείριση των Δημάρχων, Αντιδημάρχων, Περιφερειαρχών και των αρμόδιων υπαλλήλων για τη διαχείριση των αδέσποτων ζώων, εισάγει μια προκλητική «ασυλία» και αποτελεί σοβαρό πλήγμα τόσο για το Κράτος Δικαίου όσο και για την προστασία των ζώων στην Ελλάδα.
    Με το πρόσχημα της εύρυθμης λειτουργίας της Τοπικής Αυτοδιοίκησης, η τροπολογία αυτή ουσιαστικά απονευρώνει τον Νόμο 4830/2021 και αμνηστεύει την εγκληματική αμέλεια.
    Οι βασικοί λόγοι για τους οποίους η τροπολογία αυτή είναι θεμελιωδώς λανθασμένη επικεντρώνονται στα εξής σημεία:
    1. Θεσμοθέτηση του «ανεύθυνου» για την εγκληματική αμέλεια (Παράλειψη Καθήκοντος)
    Η διάταξη που ορίζει ότι οι υπεύθυνοι «δεν διώκονται ποινικά για αδικήματα που τελούνται δια παραλείψεως κατά την άσκηση των καθηκόντων τους σχετικά με την περισυλλογή» είναι η πιο επικίνδυνη.
    Στην πράξη, αν ένας Δήμος αδιαφορήσει πλήρως για τη δημιουργία δομών, αν αφήσει αγέλες πεινασμένων ή άρρωστων ζώων χωρίς φροντίδα, ή αν ένα αδέσποτο επιτεθεί σε πολίτη επειδή ο Δήμος παρέλειψε να το περισυλλέξει και να το περιθάλψει, δεν θα υπάρχει καμία ποινική ευθύνη.
    Η παράλειψη στην προστασία των ζώων συχνά ισοδυναμεί με βασανισμό (π.χ. ζώα που πεθαίνουν από ασιτία ή ασθένειες σε δημοτικά «καταφύγια-κολαστήρια»). Η τροπολογία νομιμοποιεί την αδράνεια.
    2. Δημιουργία «πολιτών δύο ταχυτήτων» και κατάργηση του Αυτοφώρου
    Η εξαίρεση των αιρετών από τη συνοπτική διαδικασία του αυτοφώρου (άρθρα 275 και 417-426 ΚΠΔ) για αδικήματα που σχετίζονται με τα καθήκοντά τους, δημιουργεί μια προνομιακή κάστα.
    Ενώ ένας απλός πολίτης που θα υποπέσει σε πλημμέλημα (ή θα κατηγορηθεί για κακοποίηση/αμέλεια ζώου) οδηγείται αμέσως στο αυτόφωρο, ο Δήμαρχος ή ο Αντιδήμαρχος θα απολαμβάνουν το προνόμιο μιας μακρόσυρτης δικαστικής διαδικασίας.
    Αυτό παραβιάζει κατάφωρα τη συνταγματική αρχή της ισότητας των πολιτών έναντι του νόμου.
    3. Πλήρης αποδυνάμωση του Νόμου 4830/2021
    Ο Νόμος 4830/2021 ψηφίστηκε με σκοπό να ξεκαθαρίσει ότι οι Δήμοι έχουν την απόλυτη και αποκλειστική ευθύνη για τη διαχείριση των αδέσποτων, θεσπίζοντας μάλιστα αυστηρές κυρώσεις για την αμέλεια.
    Με την παρούσα τροπολογία, ο νόμος μετατρέπεται σε «κενό γράμμα».
    Αν αφαιρεθεί η απειλή της ποινικής δίωξης, οι Δήμοι δεν θα έχουν κανένα ουσιαστικό κίνητρο ή πίεση να επενδύσουν πόρους, χρόνο και προσωπικό για την ευζωία των ζώων.
    4. Μετακύλιση του βάρους στις Φιλοζωικές και τους Εθελοντές
    Όταν οι Δήμαρχοι απαλλάσσονται από την ευθύνη της παράλειψης, το τεράστιο βάρος της περισυλλογής, περίθαλψης και σίτισης των αδέσποτων πέφτει και πάλι αποκλειστικά στις πλάτες των εθελοντών και των φιλοζωικών σωματείων. Οι πολίτες θα συνεχίσουν να πληρώνουν δημοτικά τέλη για υπηρεσίες που οι Δήμοι θα μπορούν πλέον να «παραλείπουν» να παρέχουν, χωρίς καμία επίπτωση.
    Σύνοψη
    Η τροπολογία αυτή δεν προστατεύει τους αιρετούς από «κακόβουλες μηνύσεις» (όπως συχνά υποστηρίζεται), αλλά τους απαλλάσσει από τις βασικές τους υποχρεώσεις. Η θεσμική προστασία των ζώων στην Ελλάδα δεν χρειάζεται λιγότερη λογοδοσία, αλλά περισσότερη. Η ψήφιση αυτής της διάταξης αποτελεί ξεκάθαρο βήμα προς τα πίσω, που θα οδηγήσει σε αύξηση των αδέσποτων, υποβάθμιση της δημόσιας ασφάλειας και ασύδοτη κακοποίηση ζώων λόγω κρατικής αδιαφορίας. Πρέπει να αποσυρθεί άμεσα.

  • 4 Ιουνίου 2026, 01:31 | Αγγελικα Πανα

    Διαβάζοντας την παρ. 3 του άρθρου 720 του προτεινόμενου «Κώδικα Τοπικής Αυτοδιοίκησης», δεν μπορώ παρά να αναρωτηθώ αν το Υπουργείο Εσωτερικών έχει αντιληφθεί τι πραγματικά συμβαίνει στη χώρα όσον αφορά τη διαχείριση των αδέσποτων ζώων.

    Η Ελλάδα δεν είναι μια χώρα όπου οι Δήμοι διώκονται μαζικά και άδικα επειδή κάνουν σωστά τη δουλειά τους. Αντιθέτως, είναι μια χώρα όπου εδώ και χρόνια αποκαλύπτονται περιστατικά εγκατάλειψης, κακοποίησης, παράνομων εγκαταστάσεων και τραγικών συνθηκών διαβίωσης ζώων, τα οποία συχνά οφείλονται ακριβώς σε παραλείψεις των αρμοδίων.

    Το 2022 αποκαλύφθηκε το δημοτικό κολαστήριο της Σπάρτης. Οι αρμόδιοι διώχθηκαν βάσει της νομοθεσίας για σοβαρά αδικήματα. Βρισκόμαστε στο 2026 και η υπόθεση εξακολουθεί να μην έχει τελεσιδικήσει.

    Το 2023 και το 2024 η κοινωνία παρακολούθησε εικόνες ντροπής από το δημοτικό κυνοκομείο της Τρίπολης, με δεκάδες άρρωστα και σκελετωμένα ζώα να παλεύουν μεταξύ τους για τροφή. Η εισαγγελική παρέμβαση ήταν αυτεπάγγελτη. Οι υπεύθυνοι διώχθηκαν. Βρισκόμαστε όμως στο 2026 και η υπόθεση εξακολουθεί να εκκρεμεί.

    Τον Δεκέμβριο του 2025 αποκαλύφθηκαν οι συνθήκες στο παράνομο δημοτικό κυνοκομείο Κρεστένων, με ζώα δεμένα σε δέντρα, εκτεθειμένα στις καιρικές συνθήκες και χωρίς την απαραίτητη φροντίδα. Η διαδικασία βρίσκεται ακόμη σε εξέλιξη.

    Απέναντι σε αυτή την πραγματικότητα, η λογική αντίδραση ενός κράτους θα ήταν να επιταχύνει τη δικαιοσύνη, να ενισχύσει τους ελέγχους, να απαιτήσει λογοδοσία και να εφαρμόσει τον Ν. 4830/2021. Αντί γι’ αυτό, προτείνεται μια διάταξη που απαλλάσσει από ποινική ευθύνη για αδικήματα που τελούνται διά παραλείψεως όσους είναι υπεύθυνοι για τη διαχείριση των αδέσποτων.

    Η λέξη «παράλειψη» μπορεί να φαίνεται απλή. Στην πράξη όμως κρύβει μέσα της τεράστιες συνέπειες.

    Παράλειψη μπορεί να είναι η μη περισυλλογή ενός τραυματισμένου ζώου που πεθαίνει αβοήθητο.

    Παράλειψη μπορεί να είναι η μη διαχείριση ανεξέλεγκτων γεννήσεων που οδηγούν σε διαρκή αύξηση των αδέσποτων.

    Παράλειψη μπορεί να είναι η αδιαφορία απέναντι σε καταγγελίες πολιτών για επιθετικά ζώα που έχουν ήδη προκαλέσει τραυματισμούς.

    Παράλειψη μπορεί να είναι η μη παροχή κτηνιατρικής φροντίδας.

    Παράλειψη μπορεί να είναι η εγκατάλειψη δεκάδων ζώων σε δημοτικά καταφύγια χωρίς προσωπικό, χωρίς φάρμακα, χωρίς επαρκή τροφή και χωρίς έλεγχο.

    Παράλειψη μπορεί να είναι η μη εφαρμογή των προγραμμάτων στείρωσης, ηλεκτρονικής σήμανσης και καταγραφής που προβλέπει ο νόμος.

    Και όμως, με τη συγκεκριμένη διάταξη, όλες αυτές οι περιπτώσεις κινδυνεύουν να αντιμετωπίζονται ως καταστάσεις για τις οποίες κανείς δεν θα λογοδοτεί ουσιαστικά.

    Ο Ν. 4830/2021 δημιουργήθηκε για να ενισχύσει την προστασία των ζώων και να θεσπίσει σαφείς υποχρεώσεις για τους Δήμους. Η κυβέρνηση είχε δεσμευτεί δημόσια για «κανένα ζώο αδέσποτο, κανένα ζώο κακοποιημένο». Αντί όμως να ενισχύεται η εφαρμογή του νόμου, επιχειρείται σήμερα να αποδυναμωθεί ένας από τους βασικούς μηχανισμούς λογοδοσίας του.

    Αυτό που χρειάζεται η χώρα δεν είναι λιγότερη ευθύνη. Είναι περισσότερη.

    Χρειάζονται πραγματικοί έλεγχοι στους Δήμους.

    Χρειάζεται έλεγχος των χρηματοδοτήσεων που δίνονται για τα αδέσποτα και αξιολόγηση των αποτελεσμάτων.

    Χρειάζεται συνεργασία Δήμων, Ελληνικής Αστυνομίας και αρμόδιων υπηρεσιών.

    Χρειάζεται εφαρμογή της νομοθεσίας και στα ιδιόκτητα ζώα, γιατί τα περισσότερα αδέσποτα προέρχονται από εγκαταλείψεις και ανεύθυνες πρακτικές ιδιοκτητών.

    Χρειάζεται οι δήμαρχοι, οι αντιδήμαρχοι και οι υπεύθυνοι διαχείρισης να λογοδοτούν όταν δεν εκπληρώνουν τις υποχρεώσεις που τους αναθέτει ο νόμος.

    Δεν μπορεί η απάντηση της Πολιτείας σε χρόνια προβλήματα αδράνειας να είναι η αποποινικοποίηση της αδράνειας.

    Δεν μπορεί η απάντηση στις καθυστερήσεις της Δικαιοσύνης να είναι η κατάργηση της ευθύνης.

    Δεν μπορεί η λύση να είναι να απαλλάσσονται εκ των προτέρων όσοι έχουν την υποχρέωση να προστατεύουν ζώα και πολίτες.

    Αντί να αλλάζετε τον νόμο για να προστατεύσετε όσους παραλείπουν να πράξουν τα καθήκοντά τους, φροντίστε να εφαρμοστεί επιτέλους η νομοθεσία που ήδη υπάρχει.

    Γιατί όταν καταργείται η λογοδοσία, δεν εξαφανίζονται τα προβλήματα. Εξαφανίζεται μόνο η ευθύνη για αυτά.

    Και τότε, οι μόνοι που συνεχίζουν να πληρώνουν το τίμημα είναι τα ζώα.

  • 4 Ιουνίου 2026, 01:18 | Αθανασία Στεφ.

    Η προτεινόμενη διάταξη της παρ. 3 του άρθρου 720 του Σχεδίου Νόμου «Κώδικας Τοπικής Αυτοδιοίκησης» προκαλεί έντονο προβληματισμό και, κατά την άποψή μου, κινείται σε εντελώς λανθασμένη κατεύθυνση.

    Ζούμε σε μια χώρα όπου το πρόβλημα των αδέσποτων ζώων εξακολουθεί να είναι τεράστιο. Χιλιάδες ζώα υποφέρουν καθημερινά εξαιτίας παραλείψεων. Παραλείψεων από ανεύθυνους ιδιοκτήτες που εγκαταλείπουν τα ζώα τους, παραλείψεων από δημοτικές αρχές που δεν εφαρμόζουν όσα ο νόμος προβλέπει και παραλείψεων από αρμόδιους φορείς που συχνά αδιαφορούν μπροστά σε καταγγελίες πολιτών και φιλοζωικών οργανώσεων.

    Καθημερινά δημοσιοποιούνται περιστατικά εγκατάλειψης, κακοποίησης, ανεπαρκούς περίθαλψης και ακατάλληλων συνθηκών διαβίωσης αδέσποτων ζώων. Φιλοζωικά σωματεία και εθελοντές σε όλη τη χώρα αναγκάζονται να καλύπτουν κενά που κανονικά θα έπρεπε να καλύπτει η Πολιτεία και η Τοπική Αυτοδιοίκηση. Πολλές φορές οι άνθρωποι αυτοί έρχονται αντιμέτωποι με πλήρη αδιαφορία από τους αρμόδιους Δήμους, παρότι οι υποχρεώσεις τους ορίζονται με σαφήνεια από τον νόμο.

    Και ενώ θα περίμενε κανείς το Υπουργείο Εσωτερικών να ενισχύσει τους ελέγχους, να απαιτήσει την εφαρμογή της νομοθεσίας και να επιβάλει κυρώσεις όπου υπάρχουν σοβαρές παραλείψεις, έρχεται σήμερα να προτείνει μια διάταξη σύμφωνα με την οποία:

    «Τα πρόσωπα του άρθρου 40 του ν. 4830/2021 δεν διώκονται ποινικά για αδικήματα που τελούνται δια παραλείψεως κατά την άσκηση των καθηκόντων τους σχετικά με την περισυλλογή ζώων του άρθρου 10 του ν. 4830/2021».

    Όμως το άρθρο 10 αφορά ακριβώς τις αρμοδιότητες και τις υποχρεώσεις των Δήμων για τη διαχείριση των αδέσποτων ζώων, ενώ το άρθρο 40 προβλέπει ότι κάθε Δήμος οφείλει να ορίζει υπεύθυνο για τα ζώα συντροφιάς, ο οποίος είναι επιφορτισμένος με την εύρυθμη υλοποίηση του προγράμματος διαχείρισης αδέσποτων ζώων.

    Επομένως, γεννάται εύλογα το ερώτημα: ποιος θα λογοδοτεί όταν δεν εφαρμόζεται ο νόμος; Ποιος θα ευθύνεται όταν αγνοούνται καταγγελίες για τραυματισμένα ή άρρωστα ζώα; Ποιος θα αναλαμβάνει την ευθύνη όταν η αδράνεια οδηγεί σε υπερπληθυσμό αδέσποτων, σε εξαθλίωση ζώων, σε περιστατικά κακοποίησης ή ακόμη και σε κινδύνους για τη δημόσια ασφάλεια;

    Η συγκεκριμένη διάταξη φαίνεται να καταργεί στην πράξη την ποινική λογοδοσία για παραλείψεις των αρμοδίων δημοτικών οργάνων, παρά το γεγονός ότι αυτά έχουν εκ του νόμου συγκεκριμένες υποχρεώσεις. Αντί να ενισχύεται η εφαρμογή του Ν. 4830/2021, επιχειρείται η αποδυνάμωση ενός βασικού μηχανισμού ελέγχου: της ευθύνης όσων δεν πράττουν όσα οφείλουν να πράξουν.

    Το ακόμη πιο ανησυχητικό είναι ότι η διάταξη αυτή δεν αφορά μόνο την προστασία των ζώων. Η αδράνεια στη διαχείριση αδέσποτων ζώων μπορεί να έχει συνέπειες και για τους ίδιους τους πολίτες. Εάν υπάρχουν επανειλημμένες αναφορές για επιθετικά ή επικίνδυνα αδέσποτα και οι αρμόδιοι δεν ενεργούν, ποιος θα λογοδοτήσει σε περίπτωση σοβαρού τραυματισμού; Τι νόημα έχει η νομοθεσία όταν η μη εφαρμογή της δεν συνεπάγεται καμία ευθύνη;

    Ο Πρωθυπουργός κ. Κυριάκος Μητσοτάκης είχε δεσμευτεί δημόσια ότι στόχος είναι «κανένα ζώο αδέσποτο, κανένα ζώο κακοποιημένο». Ο Υπουργός Εσωτερικών κ. Λιβάνιος έχει επίσης αναφερθεί στην ανάγκη προστασίας των ζώων και εφαρμογής μιας σύγχρονης φιλοζωικής πολιτικής. Οι δηλώσεις αυτές όμως δεν μπορούν να συμβαδίζουν με μια ρύθμιση που αποδυναμώνει τη λογοδοσία των αρμοδίων.

    Το πρόβλημα δεν είναι ότι λείπουν οι νόμοι. Το πρόβλημα είναι ότι οι νόμοι δεν εφαρμόζονται. Αντί να αναζητούνται τρόποι απαλλαγής των υπευθύνων από τις συνέπειες των παραλείψεών τους, θα έπρεπε να λαμβάνονται μέτρα ώστε η υφιστάμενη νομοθεσία να εφαρμόζεται πλήρως και χωρίς εξαιρέσεις.

    Χρειάζονται αυστηροί έλεγχοι στους Δήμους. Χρειάζεται διαφάνεια στη διαχείριση των χρηματοδοτήσεων που δίνονται για τα αδέσποτα. Χρειάζεται συνεργασία με την Ελληνική Αστυνομία και τους ελεγκτικούς μηχανισμούς. Χρειάζεται επιτέλους εφαρμογή της νομοθεσίας και στα ιδιόκτητα ζώα, καθώς μεγάλο μέρος του προβλήματος των αδέσποτων προέρχεται από εγκαταλείψεις, ανεξέλεγκτες γεννήσεις και ανεύθυνη ιδιοκτησία.

    Δεν είναι δυνατόν να υπάρχουν ζώα που υποφέρουν ή πεθαίνουν σε ακατάλληλες δομές, ζώα που παραμένουν χωρίς περίθαλψη, Δήμοι που λαμβάνουν σημαντικές χρηματοδοτήσεις για τη διαχείριση των αδέσποτων και παρ’ όλα αυτά να μην υπάρχει ουσιαστικός έλεγχος και λογοδοσία.

    Η Πολιτεία οφείλει να στείλει το ακριβώς αντίθετο μήνυμα από αυτό που στέλνει η προτεινόμενη διάταξη: ότι όποιος έχει αρμοδιότητα έχει και ευθύνη. Ότι οι νόμοι ισχύουν για όλους. Και ότι η προστασία των ζώων και η ασφάλεια των πολιτών δεν εξυπηρετούνται με εξαιρέσεις και ασυλίες αλλά με συνέπεια, έλεγχο και εφαρμογή της νομοθεσίας.

    Για τους λόγους αυτούς ζητώ την απόσυρση ή, τουλάχιστον, τη ριζική τροποποίηση της διάταξης, ώστε να διατηρηθεί η δυνατότητα αναζήτησης ποινικών ευθυνών σε περιπτώσεις σοβαρών παραλείψεων των αρμοδίων οργάνων.

  • 4 Ιουνίου 2026, 01:11 | ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΣ

    Η διαχείριση των αδέσποτων ζώων αποτελεί θεσμική υποχρέωση των Δήμων και όχι ευθύνη που μπορεί να μετακυλίεται αποκλειστικά σε εθελοντές και φιλοζωικές οργανώσεις. Κάθε νομοθετική ρύθμιση που περιορίζει τη λογοδοσία για σοβαρές παραλείψεις κινδυνεύει να αποδυναμώσει την εφαρμογή του Ν. 4830/2021 και να υπονομεύσει την προστασία των ζώων. Αντί για εξαιρέσεις από την ευθύνη, απαιτούνται αποτελεσματικοί μηχανισμοί ελέγχου, επαρκείς πόροι και ουσιαστική εφαρμογή της νομοθεσίας. Για τους λόγους αυτούς, η συγκεκριμένη τροπολογία θα πρέπει να αποσυρθεί ή επανεξεταστεί.

  • 4 Ιουνίου 2026, 00:27 | Ματίνα

    Η διαχείριση των αδέσποτων ζώων αποτελεί θεσμική υποχρέωση των Δήμων και όχι ευθύνη που μπορεί να μετακυλίεται αποκλειστικά σε εθελοντές και φιλοζωικές οργανώσεις. Κάθε νομοθετική ρύθμιση που περιορίζει τη λογοδοσία για σοβαρές παραλείψεις κινδυνεύει να αποδυναμώσει την εφαρμογή του Ν. 4830/2021 και να υπονομεύσει την προστασία των ζώων. Αντί για εξαιρέσεις από την ευθύνη, απαιτούνται αποτελεσματικοί μηχανισμοί ελέγχου, επαρκείς πόροι και ουσιαστική εφαρμογή της νομοθεσίας. Για τους λόγους αυτούς, η συγκεκριμένη τροπολογία θα πρέπει να αποσυρθεί ή επανεξεταστεί.

  • 4 Ιουνίου 2026, 00:47 | Aggeliki Pana

    Ως πολίτης που ενδιαφέρεται για την προστασία των ζώων αλλά και για την ασφάλεια των πολιτών, θεωρώ ότι η προτεινόμενη διάταξη της παρ. 3 του άρθρου 720 κινείται προς τη λάθος κατεύθυνση και πρέπει να αποσυρθεί.

    Η συγκεκριμένη ρύθμιση ουσιαστικά αποποινικοποιεί αδικήματα που τελούνται διά παραλείψεως από τα πρόσωπα που έχουν την ευθύνη διαχείρισης των αδέσποτων ζώων στους Δήμους. Με άλλα λόγια, δημιουργείται ένα καθεστώς μειωμένης ή και ανύπαρκτης λογοδοσίας για όσους είναι επιφορτισμένοι με την εφαρμογή του Ν. 4830/2021. Αυτό όχι μόνο αντιστρατεύεται το πνεύμα του νόμου, αλλά υπονομεύει και την ίδια την προσπάθεια που έγινε τα τελευταία χρόνια για την αναβάθμιση της προστασίας των ζώων στη χώρα μας.

    Η κυβέρνηση και προσωπικά ο Πρωθυπουργός κ. Μητσοτάκης δεσμεύτηκαν δημόσια για «κανένα ζώο αδέσποτο, κανένα ζώο κακοποιημένο». Ο Υπουργός Εσωτερικών κ. Λιβάνιος έχει επίσης αναφερθεί επανειλημμένα στην ανάγκη προστασίας των ζώων και στη σημασία της υπεύθυνης διαχείρισης των αδέσποτων. Αντί λοιπόν να αναζητούμε τρόπους απαλλαγής των αρμοδίων από τις ευθύνες τους, θα έπρεπε να διασφαλίζουμε ότι οι δεσμεύσεις αυτές γίνονται πράξη.

    Το πρόβλημα σήμερα δεν είναι ότι δεν υπάρχει νομοθεσία. Το πρόβλημα είναι ότι η νομοθεσία συχνά δεν εφαρμόζεται. Επί χρόνια βλέπουμε Δήμους να αδιαφορούν για τις υποχρεώσεις τους, να μην υλοποιούν επαρκή προγράμματα περισυλλογής, στείρωσης, ηλεκτρονικής σήμανσης και περίθαλψης, ενώ σε πολλές περιπτώσεις καταγγέλλονται συνθήκες εξαθλίωσης σε δημοτικά καταφύγια και ανεξέλεγκτη αύξηση των αδέσποτων. Η απάντηση σε αυτή την πραγματικότητα δεν μπορεί να είναι η παροχή ασυλίας.

    Ιδιαίτερα ανησυχητικό είναι ότι η προτεινόμενη διάταξη μπορεί να οδηγήσει σε πλήρη απουσία ποινικής λογοδοσίας ακόμη και σε περιπτώσεις όπου η αδράνεια των αρμοδίων έχει σοβαρές συνέπειες για πολίτες. Εάν υπάρχουν επανειλημμένες καταγγελίες για επικίνδυνα αδέσποτα και οι αρμόδιες υπηρεσίες δεν ενεργήσουν, ποιος θα λογοδοτήσει σε περίπτωση τραυματισμού ή ακόμη και απώλειας ανθρώπινης ζωής; Ποιο είναι το νόημα των υποχρεώσεων που προβλέπει ο Ν. 4830/2021 αν η μη εφαρμογή τους δεν επιφέρει καμία συνέπεια;

    Εξίσου σοβαρό είναι το γεγονός ότι η διάταξη φαίνεται να καλύπτει ένα ευρύ φάσμα παραλείψεων που μπορεί να συνδέονται με παραβάσεις καθήκοντος ή ακόμη και με καταστάσεις που οδηγούν σε κακοποίηση και βάναυση μεταχείριση ζώων. Όταν η παράλειψη περισυλλογής, περίθαλψης, στείρωσης ή κατάλληλης φιλοξενίας οδηγεί σε υπερπληθυσμό, ασθένειες, τραυματισμούς και θανάτους ζώων, δεν μπορεί το κράτος να στέλνει το μήνυμα ότι κανείς δεν ευθύνεται.

    Αντί να αλλάζετε τον νόμο για να απαλλάξετε τους υπεύθυνους, φροντίστε επιτέλους να εφαρμόσετε τον νόμο που ήδη υπάρχει.

    Οι Δήμοι πρέπει να ελέγχονται. Οι χρηματοδοτήσεις που λαμβάνουν για τα αδέσποτα πρέπει να συνοδεύονται από διαφάνεια, αξιολόγηση και λογοδοσία. Οι δήμαρχοι, αντιδήμαρχοι και αρμόδιοι υπάλληλοι που παραλείπουν συστηματικά να ασκήσουν τα καθήκοντά τους πρέπει να αντιμετωπίζουν τις προβλεπόμενες κυρώσεις, όπως κάθε πολίτης που παραβιάζει τον νόμο.

    Παράλληλα, το κράτος οφείλει να ενισχύσει τους ελέγχους και στα ιδιόκτητα ζώα. Η συνεργασία Δήμων, Αστυνομίας και αρμόδιων υπηρεσιών πρέπει να γίνει ουσιαστική. Τα αδέσποτα δεν εμφανίζονται από το πουθενά. Προέρχονται από εγκαταλείψεις, ανεξέλεγκτες γέννες, έλλειψη σήμανσης και ανεύθυνη ιδιοκτησία. Αν δεν εφαρμοστεί αυστηρά η νομοθεσία και στους ιδιοκτήτες, το πρόβλημα δεν θα λυθεί ποτέ.

    Δεν είναι δυνατόν να υπάρχουν ζώα που υποφέρουν επί χρόνια σε ακατάλληλες δομές ή να πεθαίνουν αβοήθητα, ενώ οι αρμόδιοι παραμένουν στο απυρόβλητο. Δεν είναι δυνατόν να διατίθενται δημόσιοι πόροι για τη διαχείριση των αδέσποτων και τα αποτελέσματα να είναι συχνά τραγικά χωρίς να αναζητείται καμία ευθύνη.

    Η προτεινόμενη ρύθμιση δεν λύνει προβλήματα. Αντιθέτως, κινδυνεύει να επιβραβεύσει την αδράνεια, να αποδυναμώσει την εφαρμογή του Ν. 4830/2021 και να υπονομεύσει τόσο την προστασία των ζώων όσο και την ασφάλεια των πολιτών.

    Ζητώ την απόσυρση ή την ουσιαστική τροποποίηση της διάταξης, ώστε να διατηρηθεί η δυνατότητα αναζήτησης ποινικών ευθυνών σε όσους παραλείπουν να εκπληρώσουν τις υποχρεώσεις που τους αναθέτει ο νόμος. Η χώρα χρειάζεται περισσότερη λογοδοσία, περισσότερους ελέγχους και ουσιαστική εφαρμογή της νομοθεσίας, όχι νέες εξαιρέσεις από αυτήν.

  • 4 Ιουνίου 2026, 00:16 | Φιλοζωική ο Περίτας

    Η προτεινόμενη τροπολογία στον Ν. 4830/2021 συνιστά ένα προβληματικό και οπισθοδρομικό μέτρο

    Η προτεινόμενη ρύθμιση σχετικά με την ποινική ευθύνη Δημάρχων, Αντιδημάρχων, Περιφερειαρχών και αρμόδιων υπηρεσιακών στελεχών για τη διαχείριση των αδέσποτων ζώων προκαλεί έντονο προβληματισμό, καθώς περιορίζει σημαντικά τη λογοδοσία των αρμοδίων και ενδέχεται να αποδυναμώσει την προστασία των ζώων και την εφαρμογή της νομιμότητας.

    Παρουσιαζόμενη ως μέτρο για τη διευκόλυνση της λειτουργίας της Τοπικής Αυτοδιοίκησης, η τροπολογία κινδυνεύει να μειώσει την αποτελεσματικότητα του Ν. 4830/2021 και να περιορίσει τις συνέπειες για σοβαρές παραλείψεις στη διαχείριση των αδέσποτων.

    1. Περιορισμός της ευθύνης για σοβαρές παραλείψεις

    Ιδιαίτερη ανησυχία προκαλεί η διάταξη που προβλέπει ότι οι αρμόδιοι δεν διώκονται ποινικά για αδικήματα που τελούνται μέσω παράλειψης κατά την άσκηση των καθηκόντων τους σχετικά με την περισυλλογή αδέσποτων ζώων.

    Μια τέτοια πρόβλεψη θα μπορούσε να οδηγήσει σε περιπτώσεις όπου η αδράνεια ή η έλλειψη μέτρων από έναν Δήμο δεν θα επιφέρει ουσιαστικές συνέπειες, ακόμη και όταν η παράλειψη αυτή έχει σοβαρές επιπτώσεις στην ευζωία των ζώων ή στη δημόσια ασφάλεια. Ως αποτέλεσμα, δημιουργείται ο κίνδυνος να περιοριστεί σημαντικά η λογοδοσία για φαινόμενα εγκατάλειψης, κακής διαχείρισης ή ανεπαρκούς φροντίδας.

    2. Διαφορετική μεταχείριση έναντι των πολιτών

    Η εξαίρεση αιρετών προσώπων από τη διαδικασία του αυτοφώρου για αδικήματα που συνδέονται με την άσκηση των καθηκόντων τους δημιουργεί εύλογα ερωτήματα ως προς την ίση εφαρμογή του νόμου.

    Την ώρα που οι υπόλοιποι πολίτες υπόκεινται στις συνήθεις ποινικές διαδικασίες, η πρόβλεψη ειδικής μεταχείρισης για συγκεκριμένες κατηγορίες προσώπων μπορεί να εκληφθεί ως προνομιακή αντιμετώπιση και να ενισχύσει την αίσθηση άνισης μεταχείρισης απέναντι στη δικαιοσύνη.

    3. Αποδυνάμωση του πλαισίου προστασίας των αδέσποτων

    Ο Ν. 4830/2021 θεσπίστηκε για να αποσαφηνίσει τις ευθύνες των Δήμων στη διαχείριση των αδέσποτων ζώων και να διασφαλίσει την εφαρμογή συγκεκριμένων υποχρεώσεων.

    Η μείωση των συνεπειών για παραλείψεις ενδέχεται να περιορίσει την αποτελεσματικότητα του νόμου στην πράξη. Χωρίς επαρκείς μηχανισμούς ελέγχου και λογοδοσίας, υπάρχει ο κίνδυνος να μειωθεί το κίνητρο για επενδύσεις σε υποδομές, προσωπικό και προγράμματα φροντίδας των ζώων.

    4. Μεγαλύτερη επιβάρυνση εθελοντών και φιλοζωικών οργανώσεων

    Σε πολλές περιοχές της χώρας, η φροντίδα των αδέσποτων στηρίζεται ήδη σε μεγάλο βαθμό στην προσφορά εθελοντών και φιλοζωικών σωματείων.

    Αν οι αρμόδιοι φορείς απαλλάσσονται σε σημαντικό βαθμό από την ευθύνη για παραλείψεις, υπάρχει ο κίνδυνος το βάρος της περισυλλογής, της περίθαλψης και της σίτισης των ζώων να μεταφερθεί ακόμη περισσότερο στους πολίτες και στις οργανώσεις που δραστηριοποιούνται στον τομέα αυτό, χωρίς αντίστοιχη θεσμική στήριξη.

    Συμπέρασμα

    Η συγκεκριμένη τροπολογία εγείρει σοβαρά ζητήματα σχετικά με τη λογοδοσία των αρμόδιων αρχών, την αποτελεσματικότητα του ισχύοντος νομοθετικού πλαισίου και την προστασία των αδέσποτων ζώων. Αντί να ενισχύει τους μηχανισμούς εφαρμογής του νόμου, φαίνεται να περιορίζει τις δυνατότητες ελέγχου και απόδοσης ευθυνών σε περιπτώσεις σοβαρών παραλείψεων. Για τον λόγο αυτό, απαιτείται προσεκτική επανεξέταση των διατάξεών της, ώστε να διασφαλιστούν τόσο η προστασία των ζώων όσο και η αρχή της λογοδοσίας στη δημόσια διοίκηση.

  • 4 Ιουνίου 2026, 00:16 | Φιλοζωική και περιβαλλοντική δράση εθελοντών Δίου Ολύμπου ο Περίτας

    Η προτεινόμενη τροπολογία στον Ν. 4830/2021 είναι λανθασμένη, επικίνδυνη και οπισθοδρομική
    Η προτεινόμενη τροπολογία που αφορά την ποινική μεταχείριση των Δημάρχων, Αντιδημάρχων, Περιφερειαρχών και των αρμόδιων υπαλλήλων για τη διαχείριση των αδέσποτων ζώων, εισάγει μια προκλητική «ασυλία» και αποτελεί σοβαρό πλήγμα τόσο για το Κράτος Δικαίου όσο και για την προστασία των ζώων στην Ελλάδα.
    Με το πρόσχημα της εύρυθμης λειτουργίας της Τοπικής Αυτοδιοίκησης, η τροπολογία αυτή ουσιαστικά απονευρώνει τον Νόμο 4830/2021 και αμνηστεύει την εγκληματική αμέλεια.
    Οι βασικοί λόγοι για τους οποίους η τροπολογία αυτή είναι θεμελιωδώς λανθασμένη επικεντρώνονται στα εξής σημεία:
    1. Θεσμοθέτηση του «ανεύθυνου» για την εγκληματική αμέλεια (Παράλειψη Καθήκοντος)
    Η διάταξη που ορίζει ότι οι υπεύθυνοι «δεν διώκονται ποινικά για αδικήματα που τελούνται δια παραλείψεως κατά την άσκηση των καθηκόντων τους σχετικά με την περισυλλογή» είναι η πιο επικίνδυνη.
    Στην πράξη, αν ένας Δήμος αδιαφορήσει πλήρως για τη δημιουργία δομών, αν αφήσει αγέλες πεινασμένων ή άρρωστων ζώων χωρίς φροντίδα, ή αν ένα αδέσποτο επιτεθεί σε πολίτη επειδή ο Δήμος παρέλειψε να το περισυλλέξει και να το περιθάλψει, δεν θα υπάρχει καμία ποινική ευθύνη.
    Η παράλειψη στην προστασία των ζώων συχνά ισοδυναμεί με βασανισμό (π.χ. ζώα που πεθαίνουν από ασιτία ή ασθένειες σε δημοτικά «καταφύγια-κολαστήρια»). Η τροπολογία νομιμοποιεί την αδράνεια.
    2. Δημιουργία «πολιτών δύο ταχυτήτων» και κατάργηση του Αυτοφώρου
    Η εξαίρεση των αιρετών από τη συνοπτική διαδικασία του αυτοφώρου (άρθρα 275 και 417-426 ΚΠΔ) για αδικήματα που σχετίζονται με τα καθήκοντά τους, δημιουργεί μια προνομιακή κάστα.
    Ενώ ένας απλός πολίτης που θα υποπέσει σε πλημμέλημα (ή θα κατηγορηθεί για κακοποίηση/αμέλεια ζώου) οδηγείται αμέσως στο αυτόφωρο, ο Δήμαρχος ή ο Αντιδήμαρχος θα απολαμβάνουν το προνόμιο μιας μακρόσυρτης δικαστικής διαδικασίας.
    Αυτό παραβιάζει κατάφωρα τη συνταγματική αρχή της ισότητας των πολιτών έναντι του νόμου.
    3. Πλήρης αποδυνάμωση του Νόμου 4830/2021
    Ο Νόμος 4830/2021 ψηφίστηκε με σκοπό να ξεκαθαρίσει ότι οι Δήμοι έχουν την απόλυτη και αποκλειστική ευθύνη για τη διαχείριση των αδέσποτων, θεσπίζοντας μάλιστα αυστηρές κυρώσεις για την αμέλεια.
    Με την παρούσα τροπολογία, ο νόμος μετατρέπεται σε «κενό γράμμα».
    Αν αφαιρεθεί η απειλή της ποινικής δίωξης, οι Δήμοι δεν θα έχουν κανένα ουσιαστικό κίνητρο ή πίεση να επενδύσουν πόρους, χρόνο και προσωπικό για την ευζωία των ζώων.
    4. Μετακύλιση του βάρους στις Φιλοζωικές και τους Εθελοντές
    Όταν οι Δήμαρχοι απαλλάσσονται από την ευθύνη της παράλειψης, το τεράστιο βάρος της περισυλλογής, περίθαλψης και σίτισης των αδέσποτων πέφτει και πάλι αποκλειστικά στις πλάτες των εθελοντών και των φιλοζωικών σωματείων. Οι πολίτες θα συνεχίσουν να πληρώνουν δημοτικά τέλη για υπηρεσίες που οι Δήμοι θα μπορούν πλέον να «παραλείπουν» να παρέχουν, χωρίς καμία επίπτωση.
    Σύνοψη
    Η τροπολογία αυτή δεν προστατεύει τους αιρετούς από «κακόβουλες μηνύσεις» (όπως συχνά υποστηρίζεται), αλλά τους απαλλάσσει από τις βασικές τους υποχρεώσεις. Η θεσμική προστασία των ζώων στην Ελλάδα δεν χρειάζεται λιγότερη λογοδοσία, αλλά περισσότερη. Η ψήφιση αυτής της διάταξης αποτελεί ξεκάθαρο βήμα προς τα πίσω, που θα οδηγήσει σε αύξηση των αδέσποτων, υποβάθμιση της δημόσιας ασφάλειας και ασύδοτη κακοποίηση ζώων λόγω κρατικής αδιαφορίας. Πρέπει να αποσυρθεί άμεσα.

  • 4 Ιουνίου 2026, 00:28 | Νανσυ Στεφανίδου

    Εκφράζω την κατηγορηματική αντίθεσή μου στην προτεινόμενη διάταξη που απαλλάσσει αιρετούς και δημοτικούς υπαλλήλους από ποινικές ευθύνες για παραλείψεις που σχετίζονται με τη διαχείριση των αδέσποτων ζώων.

    Ο Πρωθυπουργός κ. Κυριάκος Μητσοτάκης είχε δεσμευτεί δημόσια για «κανένα ζώο αδέσποτο, κανένα ζώο κακοποιημένο». Ο Υπουργός Εσωτερικών κ. Λιβάνιος έχει επίσης μιλήσει με ιδιαίτερα θετικά λόγια για την προστασία των ζώων και την ανάγκη εφαρμογής μιας σύγχρονης φιλοζωικής πολιτικής. Η νομοθεσία πράγματι άλλαξε τα τελευταία χρόνια προς τη σωστή κατεύθυνση. Όμως το βασικό πρόβλημα δεν είναι ότι λείπουν οι νόμοι. Το πρόβλημα είναι ότι δεν εφαρμόζονται.

    Αντί να συζητάμε πώς θα απαλλάξουμε από τις ευθύνες τους όσους έχουν θεσμική αρμοδιότητα, θα έπρεπε επιτέλους να συζητάμε πώς θα εφαρμοστεί η ήδη υπάρχουσα νομοθεσία. Δεν είναι δυνατόν η κακοποίηση και η βάναυση μεταχείριση των ζώων να αντιμετωπίζονται ως κακουργηματικές πράξεις από τον νόμο και την ίδια στιγμή να υπάρχουν περιπτώσεις όπου αρμόδιοι φορείς και δημοτικές αρχές παραλείπουν συστηματικά τις υποχρεώσεις τους χωρίς ουσιαστικές συνέπειες.

    ΑΝΤΙ ΝΑ ΑΛΛΑΖΕΤΕ ΤΟΝ ΝΟΜΟ ΚΑΙ ΝΑ ΑΠΑΛΛΑΣΣΕΤΕ ΤΗ ΔΗΜΟΤΙΚΗ ΑΡΧΗ ΑΠΟ ΤΙΣ ΕΥΘΥΝΕΣ ΤΗΣ, ΦΡΟΝΤΙΣΤΕ ΕΠΙΤΕΛΟΥΣ ΝΑ ΕΦΑΡΜΟΣΤΕΙ Η ΥΠΑΡΧΟΥΣΑ ΝΟΜΟΘΕΣΙΑ.

    Οι δήμαρχοι, οι αντιδήμαρχοι και κάθε αρμόδιος που παρανομεί ή παραλείπει να ασκήσει τα καθήκοντά του πρέπει να υπόκειται στις ίδιες κυρώσεις και ποινές που προβλέπει ο νόμος για όλους. Δεν μπορεί να υπάρχουν πολίτες δύο κατηγοριών. Η άσκηση δημόσιας εξουσίας δεν μπορεί να συνοδεύεται από ασυλία.

    Παράλληλα, το κράτος οφείλει να οργανώσει και να επιβάλει ουσιαστικούς ελέγχους. Οι Δήμοι πρέπει να συνεργάζονται στενά με την Ελληνική Αστυνομία και τις αρμόδιες αρχές ώστε να εφαρμόζεται η νομοθεσία όχι μόνο για τα αδέσποτα αλλά και για τα ιδιόκτητα ζώα. Η εγκατάλειψη, η έλλειψη σήμανσης, η ανεξέλεγκτη αναπαραγωγή και η ανευθυνότητα ορισμένων ιδιοκτητών αποτελούν βασική αιτία δημιουργίας νέων αδέσποτων. Αν δεν αντιμετωπιστεί η πηγή του προβλήματος, καμία διαχείριση αδέσποτων δεν θα είναι ποτέ αποτελεσματική.

    Δεν είναι δυνατόν να υπάρχουν ζώα που σαπίζουν σε καταφύγια, που ζουν σε απαράδεκτες συνθήκες, που πεθαίνουν αβοήθητα ή παραμένουν για χρόνια εγκλωβισμένα χωρίς φροντίδα και οι αρμόδιοι να συνεχίζουν ανενόχλητοι στις θέσεις τους. Δεν είναι δυνατόν να υπάρχουν Δήμοι που λαμβάνουν σημαντικές χρηματοδοτήσεις για τη διαχείριση των αδέσποτων και την ίδια στιγμή να καταγράφονται περιστατικά ζώων που πεθαίνουν από αδιαφορία, εγκατάλειψη ή παντελή έλλειψη μέριμνας χωρίς να λογοδοτεί κανείς.

    Η λύση δεν είναι η αποδυνάμωση της λογοδοσίας. Η λύση είναι η πλήρης εφαρμογή του νόμου, η διαφάνεια στη διαχείριση των πόρων, οι συστηματικοί έλεγχοι και η επιβολή κυρώσεων σε κάθε περίπτωση παράβασης ή παράλειψης. Τα ζώα δεν έχουν φωνή για να διεκδικήσουν τα δικαιώματά τους. Γι’ αυτό ακριβώς η Πολιτεία οφείλει να ενισχύσει την προστασία τους και όχι να δημιουργεί εξαιρέσεις για όσους έχουν την ευθύνη να τα προστατεύουν.

  • 4 Ιουνίου 2026, 00:12 | Ματίνα Φλιούρα

    ΝΤΡΟΠΗ ΚΑΙ ΜΟΝΟ ΠΟΥ ΠΡΟΤΕΙΝΕΤΑΙ Η ΔΙΑΤΑΞΗ ΠΟΥ ΑΠΑΛΑΣΣΕΙ ΑΙΡΕΤΟΥΣ ΑΠΟ ΠΟΙΝΙΚΕΣ ΕΥΘΥΝΕΣ.

    ΣΕ ΜΙΑ ΧΩΡΑ ΠΟΥ ΟΔΗΓΗΣΕ ΣΕ ΘΑΝΑΤΟ ΚΑΙ ΚΑΚΟΠΟΙΗΣΗ ΕΚΑΤΟΝΤΑΔΕΣ ΧΙΛΙΑΔΕΣ ΖΩΑ ΚΑΙ Η ΟΠΟΙΑ ΑΠΕΤΥΧΕ ΝΑ ΕΦΑΡΜΟΣΕΙ ΣΩΣΤΑ ΤΟΝ ΝΟΜΟ ΠΟΥ ΨΗΦΙΣΤΙΚΕ ΤΟ 2021, ΤΩΡΑ ΕΡΧΕΤΑΙ Η ΧΑΡΙΣΤΙΚΗ ΒΟΛΗ, ΑΦΗΝΟΝΤΑΣ ΤΑ ΖΩΑ ΕΡΜΑΙΑ ΚΑΙ ΑΠΡΟΣΤΑΤΕΥΤΑ.

    ΕΣΕΙΣ ΤΟΥΣ ΔΩΣΑΤΕ ΤΗΝ ΕΥΘΥΝΗ ΚΑΙ ΤΏΡΑ ΘΑ ΤΟΥΣ ΑΠΑΛΛΑΞΕΤΕ;

    ΚΑΙ ΠΟΙΟΣ ΘΑ ΛΟΓΟΔΟΤΗΣΕΙ ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΘΑΝΑΤΟΥΣ ΤΩΝ ΖΩΩΝ; ΓΙΑ ΤΟ ΒΑΣΑΝΙΣΜΟ ΤΟΥΣ; ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΝΑΛΓΗΤΗ ΑΔΙΑΦΟΡΙΑ ΤΗΣ ΑΥΤΟΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ; ΓΙΑ ΤΟ ΟΤΙ ΖΩΑ ΠΕΘΑΙΝΟΥΝ ΣΤΟΥΣ ΔΡΟΜΟΥΣ ΑΠΟ ΑΣΙΤΙΑ, ΑΡΡΩΣΤΙΕΣ ΓΙΑΤΙ ΑΥΤΟΙ ΠΟΥ ΕΙΝΑΙ ΑΡΜΟΔΙΟΙ ΔΕΝ ΚΑΝΟΥΝ ΤΗ ΔΟΥΛΕΙΆ ΤΟΥΣ; ΚΑΙ ΤΟΤΕ ΓΙΑΤΙ ΝΑ ΒΡΙΣΚΟΝΤΑΙ ΣΤΙς ΘΕΣΕΙΣ ΑΥΤΕΣ ΓΙΑ ΝΑ ΤΣΕΠΩΝΟΥΝ ΧΟΝΤΡΑ ΤΑ ΦΡΑΓΚΑ;

    ΠΟΙΟΣ ΘΑ ΛΟΓΟΔΟΤΗΣΕΙ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΤΕΛΕΙΩΤΗ ΤΑΛΑΙΠΩΡΙΑ ΕΞΑΤΟΜΜΥΡΙΩΝ ΨΥΧΩΝ ΠΟΥ ΕΧΟΥΝ ΔΙΚΑΙΩΜΑ ΝΑ ΖΗΣΟΥΝ ΜΕ ΑΞΙΟΠΡΕΠΕΙ ΑΝΤ’ΑΥΤΟΥ ΠΕΘΑΙΝΟΥΝ ΑΟΡΑΤΑ;

    ΠΟΙΟΣ ΘΑ ΛΟΓΟΔΟΤΗΣΕΙ ΓΙΑ ΤΑ ΕΚΑΤΟΜΜΥΡΙΑ ΠΟΥ ΠΗΡΑΝ ΔΗΜΟΙ ΤΗΣ ΧΩΡΑΣ ΓΙΑ ΝΑ ΦΤΙΑΞΟΥΝ ΝΟΜΟΤΥΠΑ ΚΑΤΑΦΥΓΙΑ ΚΑΙ ΠΟΥ ΤΑ ΟΕΡΙΣΣΟΤΕΡΑ ΕΙΤΕ ΔΕΝ ΈΧΟΥΝ ΧΤΙΣΤΕΙ ΕΙΤΕ ΛΕΙΤΟΥΡΓΟΥΝ ΠΑΡΆΝΟΜΑ ΚΑΤΑΠΑΤΩΝΤΑΣ ΚΑΘΕ ΈΝΝΟΙΑ ΕΥΖΩΙΑΣ;;;

    ΝΑ ΑΠΟΣΥΡΘΕΙ ΑΜΕΣΑ Η ΔΙΑΤΑΞΗ !!!

    ΝΤΡΟΠΗ ΠΙΑ !!!

  • 4 Ιουνίου 2026, 00:00 | Ματίνα Φλιούρα

    Η προτεινόμενη τροπολογία στον Ν. 4830/2021 είναι λανθασμένη, επικίνδυνη και οπισθοδρομική.
    Η προτεινόμενη τροπολογία που αφορά την ποινική μεταχείριση των Δημάρχων, Αντιδημάρχων, Περιφερειαρχών και των αρμόδιων υπαλλήλων για τη διαχείριση των αδέσποτων ζώων, εισάγει μια προκλητική «ασυλία» και αποτελεί σοβαρό πλήγμα τόσο για το Κράτος Δικαίου όσο και για την προστασία των ζώων στην Ελλάδα.
    Με το πρόσχημα της εύρυθμης λειτουργίας της Τοπικής Αυτοδιοίκησης, η τροπολογία αυτή ουσιαστικά απονευρώνει τον Νόμο 4830/2021 και αμνηστεύει την εγκληματική αμέλεια.
    Οι βασικοί λόγοι για τους οποίους η τροπολογία αυτή είναι θεμελιωδώς λανθασμένη επικεντρώνονται στα εξής σημεία:
    1. Θεσμοθέτηση του «ανεύθυνου» για την εγκληματική αμέλεια (Παράλειψη Καθήκοντος)
    Η διάταξη που ορίζει ότι οι υπεύθυνοι «δεν διώκονται ποινικά για αδικήματα που τελούνται δια παραλείψεως κατά την άσκηση των καθηκόντων τους σχετικά με την περισυλλογή» είναι η πιο επικίνδυνη.
    Στην πράξη, αν ένας Δήμος αδιαφορήσει πλήρως για τη δημιουργία δομών, αν αφήσει αγέλες πεινασμένων ή άρρωστων ζώων χωρίς φροντίδα, ή αν ένα αδέσποτο επιτεθεί σε πολίτη επειδή ο Δήμος παρέλειψε να το περισυλλέξει και να το περιθάλψει, δεν θα υπάρχει καμία ποινική ευθύνη.
    Η παράλειψη στην προστασία των ζώων συχνά ισοδυναμεί με βασανισμό (π.χ. ζώα που πεθαίνουν από ασιτία ή ασθένειες σε δημοτικά «καταφύγια-κολαστήρια»). Η τροπολογία νομιμοποιεί την αδράνεια.
    2. Δημιουργία «πολιτών δύο ταχυτήτων» και κατάργηση του Αυτοφώρου
    Η εξαίρεση των αιρετών από τη συνοπτική διαδικασία του αυτοφώρου (άρθρα 275 και 417-426 ΚΠΔ) για αδικήματα που σχετίζονται με τα καθήκοντά τους, δημιουργεί μια προνομιακή κάστα.
    Ενώ ένας απλός πολίτης που θα υποπέσει σε πλημμέλημα (ή θα κατηγορηθεί για κακοποίηση/αμέλεια ζώου) οδηγείται αμέσως στο αυτόφωρο, ο Δήμαρχος ή ο Αντιδήμαρχος θα απολαμβάνουν το προνόμιο μιας μακρόσυρτης δικαστικής διαδικασίας.
    Αυτό παραβιάζει κατάφωρα τη συνταγματική αρχή της ισότητας των πολιτών έναντι του νόμου.
    3. Πλήρης αποδυνάμωση του Νόμου 4830/2021
    Ο Νόμος 4830/2021 ψηφίστηκε με σκοπό να ξεκαθαρίσει ότι οι Δήμοι έχουν την απόλυτη και αποκλειστική ευθύνη για τη διαχείριση των αδέσποτων, θεσπίζοντας μάλιστα αυστηρές κυρώσεις για την αμέλεια.
    Με την παρούσα τροπολογία, ο νόμος μετατρέπεται σε «κενό γράμμα».
    Αν αφαιρεθεί η απειλή της ποινικής δίωξης, οι Δήμοι δεν θα έχουν κανένα ουσιαστικό κίνητρο ή πίεση να επενδύσουν πόρους, χρόνο και προσωπικό για την ευζωία των ζώων.
    4. Μετακύλιση του βάρους στις Φιλοζωικές και τους Εθελοντές
    Όταν οι Δήμαρχοι απαλλάσσονται από την ευθύνη της παράλειψης, το τεράστιο βάρος της περισυλλογής, περίθαλψης και σίτισης των αδέσποτων πέφτει και πάλι αποκλειστικά στις πλάτες των εθελοντών και των φιλοζωικών σωματείων. Οι πολίτες θα συνεχίσουν να πληρώνουν δημοτικά τέλη για υπηρεσίες που οι Δήμοι θα μπορούν πλέον να «παραλείπουν» να παρέχουν, χωρίς καμία επίπτωση.
    Σύνοψη
    Η τροπολογία αυτή δεν προστατεύει τους αιρετούς από «κακόβουλες μηνύσεις» (όπως συχνά υποστηρίζεται), αλλά τους απαλλάσσει από τις βασικές τους υποχρεώσεις. Η θεσμική προστασία των ζώων στην Ελλάδα δεν χρειάζεται λιγότερη λογοδοσία, αλλά περισσότερη. Η ψήφιση αυτής της διάταξης αποτελεί ξεκάθαρο βήμα προς τα πίσω, που θα οδηγήσει σε αύξηση των αδέσποτων, υποβάθμιση της δημόσιας ασφάλειας και ασύδοτη κακοποίηση ζώων λόγω κρατικής αδιαφορίας. Πρέπει να αποσυρθεί άμεσα.

  • 4 Ιουνίου 2026, 00:35 | Αικατερίνη Ζερβακη

    ΜΗ ΑΠΟΔΟΧΗ ΤΗΣ ΠΡΟΤΑΣΗΣ, ΩΣΤΕ ΝΑ ΜΗΝ ΝΟΜΙΜΟΠΟΙΗΘΕΙ Η ΑΣΥΛΙΑ – ΑΤΙΜΩΡΗΣΙΑ ΤΩΝ ΥΠΕΥΘΥΝΩΝ ΔΗΜΩΝ, ΠΡΟΣΩΠΩΝ ΚΑΙ ΥΠΕΥΘΥΝΩΝ ΓΙΑ ΑΔΙΑΦΟΡΙΑ ΚΑΙ ΑΝΑΛΓΗΣΙΑ ΣΤΑ ΑΔΕΣΠΟΤΑ ΖΩΑ!

  • 4 Ιουνίου 2026, 00:18 | Ιωάννης Σάκης

    Διαφωνώ κάθετα με την προτεινόμενη διάταξη του άρθρου 720 που απαλλάσσει αιρετούς και υπαλλήλους των Δήμων από ποινικές ευθύνες για παραλείψεις σχετικές με τη διαχείριση και προστασία των αδέσποτων ζώων.

    Σε μια ευνομούμενη πολιτεία δεν μπορεί να υπάρχουν πολίτες δύο ταχυτήτων. Όλοι οφείλουν να λογοδοτούν για τις πράξεις και τις παραλείψεις τους, ιδιαίτερα όταν από αυτές προκύπτει πόνος, κακοποίηση, εγκατάλειψη ή κίνδυνος για ζώα που προστατεύονται από τη νομοθεσία. Οι δημοτικές αρχές έχουν συγκεκριμένες αρμοδιότητες και υποχρεώσεις βάσει του Ν. 4830/2021 και η άσκηση δημόσιας εξουσίας δεν μπορεί να συνοδεύεται από ασυλία.

    Αντί να θεσπιστεί απαλλαγή από ευθύνες, η Πολιτεία οφείλει να διασφαλίσει την πλήρη εφαρμογή του νόμου, την αποτελεσματική εποπτεία των αρμόδιων φορέων και την επιβολή των προβλεπόμενων κυρώσεων σε κάθε περίπτωση αδικαιολόγητης παράλειψης καθήκοντος. Όταν ένα τραυματισμένο, άρρωστο ή κακοποιημένο ζώο μένει αβοήθητο λόγω αδιαφορίας, αμέλειας ή μη τήρησης των υποχρεώσεων των αρμόδιων αρχών, πρέπει να υπάρχουν οι ίδιες συνέπειες που προβλέπονται για κάθε πολίτη σύμφωνα με την κείμενη νομοθεσία.

    Ζητώ την απόσυρση της συγκεκριμένης διάταξης και τη διατήρηση της πλήρους ποινικής και διοικητικής λογοδοσίας των αρμοδίων προσώπων. Η προστασία των ζώων απαιτεί περισσότερη ευθύνη, περισσότερη διαφάνεια και αυστηρότερη εφαρμογή του νόμου, όχι εξαιρέσεις και ασυλίες.

  • 4 Ιουνίου 2026, 00:15 | ΛΗΔΑ ΣΗΦΟΔΑΣΚΑΛΑΚΗ

    Άρθρο 720
    Η προτεινόμενη τροπολογία στον Ν. 4830/2021 είναι λανθασμένη, επικίνδυνη και οπισθοδρομική
    Η προτεινόμενη τροπολογία που αφορά την ποινική μεταχείριση των Δημάρχων, Αντιδημάρχων, Περιφερειαρχών και των αρμόδιων υπαλλήλων για τη διαχείριση των αδέσποτων ζώων, εισάγει μια προκλητική «ασυλία» και αποτελεί σοβαρό πλήγμα τόσο για το Κράτος Δικαίου όσο και για την προστασία των ζώων στην Ελλάδα.
    Με το πρόσχημα της εύρυθμης λειτουργίας της Τοπικής Αυτοδιοίκησης, η τροπολογία αυτή ουσιαστικά απονευρώνει τον Νόμο 4830/2021 και αμνηστεύει την εγκληματική αμέλεια.
    Οι βασικοί λόγοι για τους οποίους η τροπολογία αυτή είναι θεμελιωδώς λανθασμένη επικεντρώνονται στα εξής σημεία:
    1. Θεσμοθέτηση του «ανεύθυνου» για την εγκληματική αμέλεια (Παράλειψη Καθήκοντος)
    Η διάταξη που ορίζει ότι οι υπεύθυνοι «δεν διώκονται ποινικά για αδικήματα που τελούνται δια παραλείψεως κατά την άσκηση των καθηκόντων τους σχετικά με την περισυλλογή» είναι η πιο επικίνδυνη.
    Στην πράξη, αν ένας Δήμος αδιαφορήσει πλήρως για τη δημιουργία δομών, αν αφήσει αγέλες πεινασμένων ή άρρωστων ζώων χωρίς φροντίδα, ή αν ένα αδέσποτο επιτεθεί σε πολίτη επειδή ο Δήμος παρέλειψε να το περισυλλέξει και να το περιθάλψει, δεν θα υπάρχει καμία ποινική ευθύνη.
    Η παράλειψη στην προστασία των ζώων συχνά ισοδυναμεί με βασανισμό (π.χ. ζώα που πεθαίνουν από ασιτία ή ασθένειες σε δημοτικά «καταφύγια-κολαστήρια»). Η τροπολογία νομιμοποιεί την αδράνεια.
    2. Δημιουργία «πολιτών δύο ταχυτήτων» και κατάργηση του Αυτοφώρου
    Η εξαίρεση των αιρετών από τη συνοπτική διαδικασία του αυτοφώρου (άρθρα 275 και 417-426 ΚΠΔ) για αδικήματα που σχετίζονται με τα καθήκοντά τους, δημιουργεί μια προνομιακή κάστα.
    Ενώ ένας απλός πολίτης που θα υποπέσει σε πλημμέλημα (ή θα κατηγορηθεί για κακοποίηση/αμέλεια ζώου) οδηγείται αμέσως στο αυτόφωρο, ο Δήμαρχος ή ο Αντιδήμαρχος θα απολαμβάνουν το προνόμιο μιας μακρόσυρτης δικαστικής διαδικασίας.
    Αυτό παραβιάζει κατάφωρα τη συνταγματική αρχή της ισότητας των πολιτών έναντι του νόμου.
    3. Πλήρης αποδυνάμωση του Νόμου 4830/2021
    Ο Νόμος 4830/2021 ψηφίστηκε με σκοπό να ξεκαθαρίσει ότι οι Δήμοι έχουν την απόλυτη και αποκλειστική ευθύνη για τη διαχείριση των αδέσποτων, θεσπίζοντας μάλιστα αυστηρές κυρώσεις για την αμέλεια.
    Με την παρούσα τροπολογία, ο νόμος μετατρέπεται σε «κενό γράμμα».
    Αν αφαιρεθεί η απειλή της ποινικής δίωξης, οι Δήμοι δεν θα έχουν κανένα ουσιαστικό κίνητρο ή πίεση να επενδύσουν πόρους, χρόνο και προσωπικό για την ευζωία των ζώων.
    4. Μετακύλιση του βάρους στις Φιλοζωικές και τους Εθελοντές
    Όταν οι Δήμαρχοι απαλλάσσονται από την ευθύνη της παράλειψης, το τεράστιο βάρος της περισυλλογής, περίθαλψης και σίτισης των αδέσποτων πέφτει και πάλι αποκλειστικά στις πλάτες των εθελοντών και των φιλοζωικών σωματείων. Οι πολίτες θα συνεχίσουν να πληρώνουν δημοτικά τέλη για υπηρεσίες που οι Δήμοι θα μπορούν πλέον να «παραλείπουν» να παρέχουν, χωρίς καμία επίπτωση.
    Σύνοψη
    Η τροπολογία αυτή δεν προστατεύει τους αιρετούς από «κακόβουλες μηνύσεις» (όπως συχνά υποστηρίζεται), αλλά τους απαλλάσσει από τις βασικές τους υποχρεώσεις. Η θεσμική προστασία των ζώων στην Ελλάδα δεν χρειάζεται λιγότερη λογοδοσία, αλλά περισσότερη. Η ψήφιση αυτής της διάταξης αποτελεί ξεκάθαρο βήμα προς τα πίσω, που θα οδηγήσει σε αύξηση των αδέσποτων, υποβάθμιση της δημόσιας ασφάλειας και ασύδοτη κακοποίηση ζώων λόγω κρατικής αδιαφορίας. Πρέπει να αποσυρθεί άμεσα.

  • 4 Ιουνίου 2026, 00:30 | ΑΝΔΡΙΑΝΑ ΤΣΑΓΚΑ

    Η απόλυτη φράση «δεν διώκονται ποινικά» αποδυναμώνει το Ν 4830/2021 και δημιουργεί συνθήκες πρωτογνωρες και κακοποιητικές για τα ζώα. Υπάρχουν περίπτωσεις άδικων ποινικών διώξεων; Nαι υπάρχουν. Μια τροποποίηση του άρθρου λοιπόν πχ «Τα πρόσωπα του άρθρου 40 του ν. 4830/2021 δεν διώκονται ποινικά για παραλείψεις σχετικές με την περισυλλογή ζώων, εφόσον ενήργησαν σύμφωνα με τις υποχρεώσεις της κείμενης νομοθεσίας και τα διαθέσιμα μέσα του δήμου. Η εξαίρεση αυτή δεν καταλαμβάνει περιπτώσεις δόλου ή βαριάς αμέλειας ούτε περιπτώσεις κατά τις οποίες τα αρμόδια όργανα είχαν προηγουμένως ενημερωθεί για συγκεκριμένο και άμεσο κίνδυνο και παρέλειψαν αδικαιολόγητα να ενεργήσουν.» θα τους ειχε όλους ικανοποιημένους και θα διασφαλιζόταν και η συνέχιση της διαχείρισης των αδεσποτων απο τους δήμους

  • 4 Ιουνίου 2026, 00:04 | Πενυ

    Η προτεινόμενη τροπολογία στον Ν. 4830/2021 είναι λανθασμένη, επικίνδυνη και οπισθοδρομική
    Η προτεινόμενη τροπολογία που αφορά την ποινική μεταχείριση των Δημάρχων, Αντιδημάρχων, Περιφερειαρχών και των αρμόδιων υπαλλήλων για τη διαχείριση των αδέσποτων ζώων, εισάγει μια προκλητική «ασυλία» και αποτελεί σοβαρό πλήγμα τόσο για το Κράτος Δικαίου όσο και για την προστασία των ζώων στην Ελλάδα.
    Με το πρόσχημα της εύρυθμης λειτουργίας της Τοπικής Αυτοδιοίκησης, η τροπολογία αυτή ουσιαστικά απονευρώνει τον Νόμο 4830/2021 και αμνηστεύει την εγκληματική αμέλεια.
    Οι βασικοί λόγοι για τους οποίους η τροπολογία αυτή είναι θεμελιωδώς λανθασμένη επικεντρώνονται στα εξής σημεία:
    1. Θεσμοθέτηση του «ανεύθυνου» για την εγκληματική αμέλεια (Παράλειψη Καθήκοντος)
    Η διάταξη που ορίζει ότι οι υπεύθυνοι «δεν διώκονται ποινικά για αδικήματα που τελούνται δια παραλείψεως κατά την άσκηση των καθηκόντων τους σχετικά με την περισυλλογή» είναι η πιο επικίνδυνη.
    Στην πράξη, αν ένας Δήμος αδιαφορήσει πλήρως για τη δημιουργία δομών, αν αφήσει αγέλες πεινασμένων ή άρρωστων ζώων χωρίς φροντίδα, ή αν ένα αδέσποτο επιτεθεί σε πολίτη επειδή ο Δήμος παρέλειψε να το περισυλλέξει και να το περιθάλψει, δεν θα υπάρχει καμία ποινική ευθύνη.
    Η παράλειψη στην προστασία των ζώων συχνά ισοδυναμεί με βασανισμό (π.χ. ζώα που πεθαίνουν από ασιτία ή ασθένειες σε δημοτικά «καταφύγια-κολαστήρια»). Η τροπολογία νομιμοποιεί την αδράνεια.
    2. Δημιουργία «πολιτών δύο ταχυτήτων» και κατάργηση του Αυτοφώρου
    Η εξαίρεση των αιρετών από τη συνοπτική διαδικασία του αυτοφώρου (άρθρα 275 και 417-426 ΚΠΔ) για αδικήματα που σχετίζονται με τα καθήκοντά τους, δημιουργεί μια προνομιακή κάστα.
    Ενώ ένας απλός πολίτης που θα υποπέσει σε πλημμέλημα (ή θα κατηγορηθεί για κακοποίηση/αμέλεια ζώου) οδηγείται αμέσως στο αυτόφωρο, ο Δήμαρχος ή ο Αντιδήμαρχος θα απολαμβάνουν το προνόμιο μιας μακρόσυρτης δικαστικής διαδικασίας.
    Αυτό παραβιάζει κατάφωρα τη συνταγματική αρχή της ισότητας των πολιτών έναντι του νόμου.
    3. Πλήρης αποδυνάμωση του Νόμου 4830/2021
    Ο Νόμος 4830/2021 ψηφίστηκε με σκοπό να ξεκαθαρίσει ότι οι Δήμοι έχουν την απόλυτη και αποκλειστική ευθύνη για τη διαχείριση των αδέσποτων, θεσπίζοντας μάλιστα αυστηρές κυρώσεις για την αμέλεια.
    Με την παρούσα τροπολογία, ο νόμος μετατρέπεται σε «κενό γράμμα».
    Αν αφαιρεθεί η απειλή της ποινικής δίωξης, οι Δήμοι δεν θα έχουν κανένα ουσιαστικό κίνητρο ή πίεση να επενδύσουν πόρους, χρόνο και προσωπικό για την ευζωία των ζώων.
    4. Μετακύλιση του βάρους στις Φιλοζωικές και τους Εθελοντές
    Όταν οι Δήμαρχοι απαλλάσσονται από την ευθύνη της παράλειψης, το τεράστιο βάρος της περισυλλογής, περίθαλψης και σίτισης των αδέσποτων πέφτει και πάλι αποκλειστικά στις πλάτες των εθελοντών και των φιλοζωικών σωματείων. Οι πολίτες θα συνεχίσουν να πληρώνουν δημοτικά τέλη για υπηρεσίες που οι Δήμοι θα μπορούν πλέον να «παραλείπουν» να παρέχουν, χωρίς καμία επίπτωση.
    Σύνοψη
    Η τροπολογία αυτή δεν προστατεύει τους αιρετούς από «κακόβουλες μηνύσεις» (όπως συχνά υποστηρίζεται), αλλά τους απαλλάσσει από τις βασικές τους υποχρεώσεις. Η θεσμική προστασία των ζώων στην Ελλάδα δεν χρειάζεται λιγότερη λογοδοσία, αλλά περισσότερη. Η ψήφιση αυτής της διάταξης αποτελεί ξεκάθαρο βήμα προς τα πίσω, που θα οδηγήσει σε αύξηση των αδέσποτων, υποβάθμιση της δημόσιας ασφάλειας και ασύδοτη κακοποίηση ζώων λόγω κρατικής αδιαφορίας. Πρέπει να αποσυρθεί άμεσα.

  • 4 Ιουνίου 2026, 00:11 | Αθανασία Γκόφα

    Η τροπολογία αυτή δεν προστατεύει τους αιρετούς από «κακόβουλες μηνύσεις» (όπως συχνά υποστηρίζεται), αλλά τους απαλλάσσει από τις βασικές τους υποχρεώσεις. Η θεσμική προστασία των ζώων στην Ελλάδα δεν χρειάζεται λιγότερη λογοδοσία, αλλά περισσότερη. Η ψήφιση αυτής της διάταξης αποτελεί ξεκάθαρο βήμα προς τα πίσω, που θα οδηγήσει σε αύξηση των αδέσποτων, υποβάθμιση της δημόσιας ασφάλειας και ασύδοτη κακοποίηση ζώων λόγω κρατικής αδιαφορίας. Πρέπει να αποσυρθεί άμεσα.

  • 4 Ιουνίου 2026, 00:43 | Τζεβελεκου Παρασκευή

    Η προτεινόμενη τροπολογία στον Ν. 4830/2021 είναι λανθασμένη, επικίνδυνη και οπισθοδρομική
    Η προτεινόμενη τροπολογία που αφορά την ποινική μεταχείριση των Δημάρχων, Αντιδημάρχων, Περιφερειαρχών και των αρμόδιων υπαλλήλων για τη διαχείριση των αδέσποτων ζώων, εισάγει μια προκλητική «ασυλία» και αποτελεί σοβαρό πλήγμα τόσο για το Κράτος Δικαίου όσο και για την προστασία των ζώων στην Ελλάδα.
    Με το πρόσχημα της εύρυθμης λειτουργίας της Τοπικής Αυτοδιοίκησης, η τροπολογία αυτή ουσιαστικά απονευρώνει τον Νόμο 4830/2021 και αμνηστεύει την εγκληματική αμέλεια.
    Οι βασικοί λόγοι για τους οποίους η τροπολογία αυτή είναι θεμελιωδώς λανθασμένη επικεντρώνονται στα εξής σημεία:
    1. Θεσμοθέτηση του «ανεύθυνου» για την εγκληματική αμέλεια (Παράλειψη Καθήκοντος)
    Η διάταξη που ορίζει ότι οι υπεύθυνοι «δεν διώκονται ποινικά για αδικήματα που τελούνται δια παραλείψεως κατά την άσκηση των καθηκόντων τους σχετικά με την περισυλλογή» είναι η πιο επικίνδυνη.
    Στην πράξη, αν ένας Δήμος αδιαφορήσει πλήρως για τη δημιουργία δομών, αν αφήσει αγέλες πεινασμένων ή άρρωστων ζώων χωρίς φροντίδα, ή αν ένα αδέσποτο επιτεθεί σε πολίτη επειδή ο Δήμος παρέλειψε να το περισυλλέξει και να το περιθάλψει, δεν θα υπάρχει καμία ποινική ευθύνη.
    Η παράλειψη στην προστασία των ζώων συχνά ισοδυναμεί με βασανισμό (π.χ. ζώα που πεθαίνουν από ασιτία ή ασθένειες σε δημοτικά «καταφύγια-κολαστήρια»). Η τροπολογία νομιμοποιεί την αδράνεια.
    2. Δημιουργία «πολιτών δύο ταχυτήτων» και κατάργηση του Αυτοφώρου
    Η εξαίρεση των αιρετών από τη συνοπτική διαδικασία του αυτοφώρου (άρθρα 275 και 417-426 ΚΠΔ) για αδικήματα που σχετίζονται με τα καθήκοντά τους, δημιουργεί μια προνομιακή κάστα.
    Ενώ ένας απλός πολίτης που θα υποπέσει σε πλημμέλημα (ή θα κατηγορηθεί για κακοποίηση/αμέλεια ζώου) οδηγείται αμέσως στο αυτόφωρο, ο Δήμαρχος ή ο Αντιδήμαρχος θα απολαμβάνουν το προνόμιο μιας μακρόσυρτης δικαστικής διαδικασίας.
    Αυτό παραβιάζει κατάφωρα τη συνταγματική αρχή της ισότητας των πολιτών έναντι του νόμου.
    3. Πλήρης αποδυνάμωση του Νόμου 4830/2021
    Ο Νόμος 4830/2021 ψηφίστηκε με σκοπό να ξεκαθαρίσει ότι οι Δήμοι έχουν την απόλυτη και αποκλειστική ευθύνη για τη διαχείριση των αδέσποτων, θεσπίζοντας μάλιστα αυστηρές κυρώσεις για την αμέλεια.
    Με την παρούσα τροπολογία, ο νόμος μετατρέπεται σε «κενό γράμμα».
    Αν αφαιρεθεί η απειλή της ποινικής δίωξης, οι Δήμοι δεν θα έχουν κανένα ουσιαστικό κίνητρο ή πίεση να επενδύσουν πόρους, χρόνο και προσωπικό για την ευζωία των ζώων.
    4. Μετακύλιση του βάρους στις Φιλοζωικές και τους Εθελοντές
    Όταν οι Δήμαρχοι απαλλάσσονται από την ευθύνη της παράλειψης, το τεράστιο βάρος της περισυλλογής, περίθαλψης και σίτισης των αδέσποτων πέφτει και πάλι αποκλειστικά στις πλάτες των εθελοντών και των φιλοζωικών σωματείων. Οι πολίτες θα συνεχίσουν να πληρώνουν δημοτικά τέλη για υπηρεσίες που οι Δήμοι θα μπορούν πλέον να «παραλείπουν» να παρέχουν, χωρίς καμία επίπτωση.
    Σύνοψη
    Η τροπολογία αυτή δεν προστατεύει τους αιρετούς από «κακόβουλες μηνύσεις» (όπως συχνά υποστηρίζεται), αλλά τους απαλλάσσει από τις βασικές τους υποχρεώσεις. Η θεσμική προστασία των ζώων στην Ελλάδα δεν χρειάζεται λιγότερη λογοδοσία, αλλά περισσότερη. Η ψήφιση αυτής της διάταξης αποτελεί ξεκάθαρο βήμα προς τα πίσω, που θα οδηγήσει σε αύξηση των αδέσποτων, υποβάθμιση της δημόσιας ασφάλειας και ασύδοτη κακοποίηση ζώων λόγω κρατικής αδιαφορίας. Πρέπει να αποσυρθεί άμεσα.

  • 4 Ιουνίου 2026, 00:50 | Γ. ΑΛΕΞΙΑ

    Η προτεινόμενη τροπολογία στον Ν. 4830/2021 είναι λανθασμένη, επικίνδυνη και οπισθοδρομική
    Η προτεινόμενη τροπολογία που αφορά την ποινική μεταχείριση των Δημάρχων, Αντιδημάρχων, Περιφερειαρχών και των αρμόδιων υπαλλήλων για τη διαχείριση των αδέσποτων ζώων, εισάγει μια προκλητική «ασυλία» και αποτελεί σοβαρό πλήγμα τόσο για το Κράτος Δικαίου όσο και για την προστασία των ζώων στην Ελλάδα.
    Με το πρόσχημα της εύρυθμης λειτουργίας της Τοπικής Αυτοδιοίκησης, η τροπολογία αυτή ουσιαστικά απονευρώνει τον Νόμο 4830/2021 και αμνηστεύει την εγκληματική αμέλεια.
    Οι βασικοί λόγοι για τους οποίους η τροπολογία αυτή είναι θεμελιωδώς λανθασμένη επικεντρώνονται στα εξής σημεία:
    1. Θεσμοθέτηση του «ανεύθυνου» για την εγκληματική αμέλεια (Παράλειψη Καθήκοντος)
    Η διάταξη που ορίζει ότι οι υπεύθυνοι «δεν διώκονται ποινικά για αδικήματα που τελούνται δια παραλείψεως κατά την άσκηση των καθηκόντων τους σχετικά με την περισυλλογή» είναι η πιο επικίνδυνη.
    Στην πράξη, αν ένας Δήμος αδιαφορήσει πλήρως για τη δημιουργία δομών, αν αφήσει αγέλες πεινασμένων ή άρρωστων ζώων χωρίς φροντίδα, ή αν ένα αδέσποτο επιτεθεί σε πολίτη επειδή ο Δήμος παρέλειψε να το περισυλλέξει και να το περιθάλψει, δεν θα υπάρχει καμία ποινική ευθύνη.
    Η παράλειψη στην προστασία των ζώων συχνά ισοδυναμεί με βασανισμό (π.χ. ζώα που πεθαίνουν από ασιτία ή ασθένειες σε δημοτικά «καταφύγια-κολαστήρια»). Η τροπολογία νομιμοποιεί την αδράνεια.
    2. Δημιουργία «πολιτών δύο ταχυτήτων» και κατάργηση του Αυτοφώρου
    Η εξαίρεση των αιρετών από τη συνοπτική διαδικασία του αυτοφώρου (άρθρα 275 και 417-426 ΚΠΔ) για αδικήματα που σχετίζονται με τα καθήκοντά τους, δημιουργεί μια προνομιακή κάστα.
    Ενώ ένας απλός πολίτης που θα υποπέσει σε πλημμέλημα (ή θα κατηγορηθεί για κακοποίηση/αμέλεια ζώου) οδηγείται αμέσως στο αυτόφωρο, ο Δήμαρχος ή ο Αντιδήμαρχος θα απολαμβάνουν το προνόμιο μιας μακρόσυρτης δικαστικής διαδικασίας.
    Αυτό παραβιάζει κατάφωρα τη συνταγματική αρχή της ισότητας των πολιτών έναντι του νόμου.
    3. Πλήρης αποδυνάμωση του Νόμου 4830/2021
    Ο Νόμος 4830/2021 ψηφίστηκε με σκοπό να ξεκαθαρίσει ότι οι Δήμοι έχουν την απόλυτη και αποκλειστική ευθύνη για τη διαχείριση των αδέσποτων, θεσπίζοντας μάλιστα αυστηρές κυρώσεις για την αμέλεια.
    Με την παρούσα τροπολογία, ο νόμος μετατρέπεται σε «κενό γράμμα».
    Αν αφαιρεθεί η απειλή της ποινικής δίωξης, οι Δήμοι δεν θα έχουν κανένα ουσιαστικό κίνητρο ή πίεση να επενδύσουν πόρους, χρόνο και προσωπικό για την ευζωία των ζώων.
    4. Μετακύλιση του βάρους στις Φιλοζωικές και τους Εθελοντές
    Όταν οι Δήμαρχοι απαλλάσσονται από την ευθύνη της παράλειψης, το τεράστιο βάρος της περισυλλογής, περίθαλψης και σίτισης των αδέσποτων πέφτει και πάλι αποκλειστικά στις πλάτες των εθελοντών και των φιλοζωικών σωματείων. Οι πολίτες θα συνεχίσουν να πληρώνουν δημοτικά τέλη για υπηρεσίες που οι Δήμοι θα μπορούν πλέον να «παραλείπουν» να παρέχουν, χωρίς καμία επίπτωση.
    Σύνοψη
    Η τροπολογία αυτή δεν προστατεύει τους αιρετούς από «κακόβουλες μηνύσεις» (όπως συχνά υποστηρίζεται), αλλά τους απαλλάσσει από τις βασικές τους υποχρεώσεις. Η θεσμική προστασία των ζώων στην Ελλάδα δεν χρειάζεται λιγότερη λογοδοσία, αλλά περισσότερη. Η ψήφιση αυτής της διάταξης αποτελεί ξεκάθαρο βήμα προς τα πίσω, που θα οδηγήσει σε αύξηση των αδέσποτων, υποβάθμιση της δημόσιας ασφάλειας και ασύδοτη κακοποίηση ζώων λόγω κρατικής αδιαφορίας. Πρέπει να αποσυρθεί άμεσα.

  • 4 Ιουνίου 2026, 00:49 | Μαρία Α.

    ΣΧΟΛΙΟ ΕΠΙ ΤΟΥ ΑΡΘΡΟΥ 720
    Η προτεινόμενη διάταξη δημιουργεί ένα επικίνδυνο προηγούμενο: απαλλάσσει από την ποινική ευθύνη εκείνους που έχουν εκ του νόμου την υποχρέωση να προστατεύουν τα αδέσποτα ζώα.
    Δεν μπορεί η Πολιτεία να απαιτεί από τους πολίτες να σέβονται και να προστατεύουν τα ζώα και ταυτόχρονα να αφαιρεί τη λογοδοσία από τους αρμόδιους φορείς όταν αυτοί παραλείπουν να ασκήσουν τα καθήκοντά τους.
    Η προστασία των αδέσποτων απαιτεί ευθύνη, συνέπεια και έλεγχο, όχι ατιμωρησία.
    Ζητώ την απόσυρση της παραγράφου 3 του άρθρου 720.

  • 3 Ιουνίου 2026, 23:32 | Ι. Πριντζος

    Διαφωνώ με την παράγραφο 3 του άρθρου 720.
    Η Πολιτεία δεν μπορεί να αναθέτει στους Δήμους και στους αρμόδιους φορείς την ευθύνη περισυλλογής και προστασίας των αδέσποτων ζώων και ταυτόχρονα να τους απαλλάσσει από την ποινική ευθύνη όταν παραλείπουν να ασκήσουν τα καθήκοντά τους.
    Καμία αρμοδιότητα χωρίς ευθύνη.
    Καμία προστασία των ζώων χωρίς λογοδοσία.
    Ζητώ την απόσυρση της διάταξης.

  • 3 Ιουνίου 2026, 23:02 | Μ. Αντωνόπουλου

    Διαφωνω με την παράγραφο 3 του άρθρου 720, η οποία προβλέπει ότι τα αρμόδια πρόσωπα του ν. 4830/2021 δεν διώκονται ποινικά για παραλείψεις σχετικές με την περισυλλογή αδέσποτων ζώων.

    Η διάταξη αυτή αποδυναμώνει τον ν. 4830/2021, καθώς αφαιρεί τη λογοδοσία από εκείνους που έχουν εκ του νόμου την ευθύνη εφαρμογής του. Δεν είναι θεσμικά ορθό να ανατίθενται συγκεκριμένες αρμοδιότητες χωρίς αντίστοιχη ευθύνη σε περίπτωση αδικαιολόγητης παράλειψης άσκησής τους.

    Η προστασία των αδέσποτων ζώων, η δημόσια ασφάλεια και η εμπιστοσύνη των πολιτών στη νομιμότητα απαιτούν αποτελεσματικό έλεγχο και λογοδοσία των αρμοδίων φορέων.
    Ζητούμε την απόσυρση της παραγράφου 3 του άρθρου 720.

  • 3 Ιουνίου 2026, 23:21 | Μαριάννα Παπανδρέου

    Η διάταξη της παρ. 3 του άρθρου 720 κρίνεται προβληματική και ιδιαίτερα επικίνδυνη για τους εξής λόγους:

    Αρχικά, δημιουργεί κενό λογοδοσίας για την ευζωία των αδέσποτων ζώων. Εάν ένα ζώο βρεθεί άρρωστο, τραυματισμένο ή εγκαταλελειμμένο στο έλεος της τύχης του, με την προτεινόμενη διάταξη δεν θα υπάρχει κανένα πρόσωπο υπόλογο. Η ευθύνη της περισυλλογής και της κτηνιατρικής φροντίδας των αδέσποτων ζώων ανατίθεται εκ του νόμου σε συγκεκριμένους δημοτικούς υπαλλήλους και αιρετούς – η απαλλαγή τους από κάθε ποινική ευθύνη για παραλείψεις καθιστά αυτές τις υποχρεώσεις κενό γράμμα.

    Περαιτέρω, δημιουργεί άνιση μεταχείριση: οι ιδιώτες κηδεμόνες των ζώων εξακολουθούν να φέρουν ποινικές ευθύνες για παραλείψεις, ενώ τα πρόσωπα που ασκούν δημόσια εξουσία και διαχειρίζονται δημόσιους πόρους απαλλάσσονται εκ των προτέρων.

    Τέλος, η διάταξη έρχεται σε ευθεία αντίθεση με το πνεύμα και τους σκοπούς του ν. 4830/2021, ο οποίος θεσπίστηκε ακριβώς για να διασφαλίσει ότι κανένα ζώο δεν θα παραμένει χωρίς φροντίδα και προστασία. Η ανοχή στην αδράνεια των αρμόδιων οργάνων οδηγεί αναπόφευκτα σε ζώα που ζουν και πεθαίνουν σε άθλιες συνθήκες, καθώς και στην κατάργηση κάθε υποχρέωσης ευζωίας που ο νόμος επιβάλλει.

    Για τους λόγους αυτούς, επιβάλλεται η απόσυρση της προτεινόμενης διάταξης.

  • 3 Ιουνίου 2026, 23:24 | Ψαρρού Ειρήνη

    Αρθρο 720 παρ 3 – Απαραίτητη η αποσυρση ή η άμεση τροποποιηση του καθώς αντιτίθεται στο πνευμα του 4830/21 περι διαχείρισης των αδεσποτων ζωων απο τους Δήμους. Η διατύπωση της εν λόγω διάταξης απενοχοποιεί πλήρως την απραξία των αρμοδίων οργάνων, που είναι επιφορτισμένα εκ του νόμου με την ευθύνη υλοποίησης προγραμμάτων για τη διαχείριση των αδέσποτων ζώων. Η προτεινόμενη αποποινικοποίηση αναφορικά σε ‘αδικήματα που τελούνται δια παραλείψεως κατά την άσκηση των καθηκόντων τους σχετικά με την περισυλλογή ζώων’ από τους Δήμους είναι τόσο γενική και αφηρημένη, ώστε να καταλαμβάνει και εγκλήματα, που προσβάλλουν άλλα έννομα αγαθά, και τα οποία δύναται να διαπράττουν οι αρμόδιοι ‘κατά την άσκηση των καθηκόντων τους σχετικά με την περισυλλογή ζώων του άρθρου 10 του ν. 4830/2021’, όπως εκείνο της παράβασης καθήκοντος (αρ. 259 Π.Κ.), καθώς και εκείνο της κακοποίησης, της κακής και βάναυσης μεταχείρισης ζώου αμφότερα τελούμενα δια παραλείψεως. ¨Οπως διατυπώνεται,μπορεί να ερμηνευθεί ότι η παράλειψη εκ μέρους των οργάνων του Δήμου ανάληψης δράσεων περισυλλογής, καταγραφής, στείρωσης, ηλεκτρονικής σήμανσης, κτηνιατρικής εξέτασης και περίθαλψης, προσωρινής φιλοξενίας σε χώρους δημοτικών καταφυγίων ή/και επανένταξης στο οικείο τους περιβάλλον, που οδηγεί και συνδέεται αιτιωδώς με τον υπερπληθυσμό, την εξαθλίωση και ως εκ τούτου την κακοποίηση, την κακή και βάναυση μεταχείριση των αδέσποτων ζώων, θα στερείται ποινικής αξιολόγησης και τιμωρίας των υπαιτίων, παρά το γεγονός ότι ο Ν. 4830/2021 έχει αναθέσει το σχετικό καθήκον συγκεκριμένα στα πρόσωπα αυτά (υπαλλήλους, αντιδημάρχους ή εντεταλμένους συμβούλους), τα οποία φέρουν ιδιαίτερη νομική υποχρέωση κατ’ άρθρο 15 Π.Κ. Ως εκ τούτου, περικόπτεται αδικαιολόγητα και δυσανάλογα η δυνατότητα αναζήτησης ποινικών ευθυνών των αρμόδιων οργάνων, η οποία κατ’ αποτέλεσμα περιορίζεται στην αναζήτηση και απόδειξη συγκεκριμένων πράξεων, που συνιστούν κακοποίηση ζώου (με τη στενότατη του όρου έννοια), απαλλάσσοντάς τα στην πράξη των ευθυνών, που τους έχουν ανατεθεί.
    Η ψήφιση της προτεινόμενης ρύθμισης συγχωρεί και επιβραβεύει τη συνήθη αβελτηρία των αρμόδιων οργάνων, που παραλείπουν να λάβουν τα απαραίτητα και κατάλληλα μέτρα με στόχο τη διαχείριση των αδέσποτων ζώων και τη μείωση του αριθμού τους λαμβάνοντας υπόψη τους κανόνες ευζωίας, θέτει δε (και εξ αποτελέσματος) σε άμεσο κίνδυνο τη ζωή και τη σωματική ακεραιότητα των πολιτών.

  • 3 Ιουνίου 2026, 23:48 | Χριστίνα

    Η προτεινόμενη τροπολογία στον Ν. 4830/2021 είναι λανθασμένη, επικίνδυνη και οπισθοδρομική
    Η προτεινόμενη τροπολογία που αφορά την ποινική μεταχείριση των Δημάρχων, Αντιδημάρχων, Περιφερειαρχών και των αρμόδιων υπαλλήλων για τη διαχείριση των αδέσποτων ζώων, εισάγει μια προκλητική «ασυλία» και αποτελεί σοβαρό πλήγμα τόσο για το Κράτος Δικαίου όσο και για την προστασία των ζώων στην Ελλάδα.
    Με το πρόσχημα της εύρυθμης λειτουργίας της Τοπικής Αυτοδιοίκησης, η τροπολογία αυτή ουσιαστικά απονευρώνει τον Νόμο 4830/2021 και αμνηστεύει την εγκληματική αμέλεια.
    Οι βασικοί λόγοι για τους οποίους η τροπολογία αυτή είναι θεμελιωδώς λανθασμένη επικεντρώνονται στα εξής σημεία:
    1. Θεσμοθέτηση του «ανεύθυνου» για την εγκληματική αμέλεια (Παράλειψη Καθήκοντος)
    Η διάταξη που ορίζει ότι οι υπεύθυνοι «δεν διώκονται ποινικά για αδικήματα που τελούνται δια παραλείψεως κατά την άσκηση των καθηκόντων τους σχετικά με την περισυλλογή» είναι η πιο επικίνδυνη.
    Στην πράξη, αν ένας Δήμος αδιαφορήσει πλήρως για τη δημιουργία δομών, αν αφήσει αγέλες πεινασμένων ή άρρωστων ζώων χωρίς φροντίδα, ή αν ένα αδέσποτο επιτεθεί σε πολίτη επειδή ο Δήμος παρέλειψε να το περισυλλέξει και να το περιθάλψει, δεν θα υπάρχει καμία ποινική ευθύνη.
    Η παράλειψη στην προστασία των ζώων συχνά ισοδυναμεί με βασανισμό (π.χ. ζώα που πεθαίνουν από ασιτία ή ασθένειες σε δημοτικά «καταφύγια-κολαστήρια»). Η τροπολογία νομιμοποιεί την αδράνεια.
    2. Δημιουργία «πολιτών δύο ταχυτήτων» και κατάργηση του Αυτοφώρου
    Η εξαίρεση των αιρετών από τη συνοπτική διαδικασία του αυτοφώρου (άρθρα 275 και 417-426 ΚΠΔ) για αδικήματα που σχετίζονται με τα καθήκοντά τους, δημιουργεί μια προνομιακή κάστα.
    Ενώ ένας απλός πολίτης που θα υποπέσει σε πλημμέλημα (ή θα κατηγορηθεί για κακοποίηση/αμέλεια ζώου) οδηγείται αμέσως στο αυτόφωρο, ο Δήμαρχος ή ο Αντιδήμαρχος θα απολαμβάνουν το προνόμιο μιας μακρόσυρτης δικαστικής διαδικασίας.
    Αυτό παραβιάζει κατάφωρα τη συνταγματική αρχή της ισότητας των πολιτών έναντι του νόμου.
    3. Πλήρης αποδυνάμωση του Νόμου 4830/2021
    Ο Νόμος 4830/2021 ψηφίστηκε με σκοπό να ξεκαθαρίσει ότι οι Δήμοι έχουν την απόλυτη και αποκλειστική ευθύνη για τη διαχείριση των αδέσποτων, θεσπίζοντας μάλιστα αυστηρές κυρώσεις για την αμέλεια.
    Με την παρούσα τροπολογία, ο νόμος μετατρέπεται σε «κενό γράμμα».
    Αν αφαιρεθεί η απειλή της ποινικής δίωξης, οι Δήμοι δεν θα έχουν κανένα ουσιαστικό κίνητρο ή πίεση να επενδύσουν πόρους, χρόνο και προσωπικό για την ευζωία των ζώων.
    4. Μετακύλιση του βάρους στις Φιλοζωικές και τους Εθελοντές
    Όταν οι Δήμαρχοι απαλλάσσονται από την ευθύνη της παράλειψης, το τεράστιο βάρος της περισυλλογής, περίθαλψης και σίτισης των αδέσποτων πέφτει και πάλι αποκλειστικά στις πλάτες των εθελοντών και των φιλοζωικών σωματείων. Οι πολίτες θα συνεχίσουν να πληρώνουν δημοτικά τέλη για υπηρεσίες που οι Δήμοι θα μπορούν πλέον να «παραλείπουν» να παρέχουν, χωρίς καμία επίπτωση.
    Σύνοψη
    Η τροπολογία αυτή δεν προστατεύει τους αιρετούς από «κακόβουλες μηνύσεις» (όπως συχνά υποστηρίζεται), αλλά τους απαλλάσσει από τις βασικές τους υποχρεώσεις. Η θεσμική προστασία των ζώων στην Ελλάδα δεν χρειάζεται λιγότερη λογοδοσία, αλλά περισσότερη. Η ψήφιση αυτής της διάταξης αποτελεί ξεκάθαρο βήμα προς τα πίσω, που θα οδηγήσει σε αύξηση των αδέσποτων, υποβάθμιση της δημόσιας ασφάλειας και ασύδοτη κακοποίηση ζώων λόγω κρατικής αδιαφορίας. Πρέπει να αποσυρθεί άμεσα.

  • 3 Ιουνίου 2026, 23:24 | Φιλοζωική Ένωση Κρυονερίου Δήμου Διονύσου

    Φιλοζωική Ένωση Κρυονερίου- Κωδικός Μητρώου 5126

    ΣΧΟΛΙΟ ΕΠΙ ΤΟΥ ΑΡΘΡΟΥ 720
    Εκφράζουμε την έντονη αντίθεσή μας στην προτεινόμενη παράγραφο 3 του άρθρου 720, σύμφωνα με την οποία τα πρόσωπα του άρθρου 40 του ν. 4830/2021 δεν διώκονται ποινικά για αδικήματα που τελούνται δια παραλείψεως κατά την άσκηση των καθηκόντων τους σχετικά με την περισυλλογή ζώων.
    Ο ν. 4830/2021 θεσπίστηκε με σκοπό τη δημιουργία ενός σαφούς και λειτουργικού πλαισίου προστασίας και διαχείρισης των αδέσποτων ζώων συντροφιάς, αναθέτοντας συγκεκριμένες αρμοδιότητες στους Δήμους και στα αρμόδια όργανα. Η αποτελεσματικότητα του νόμου βασίζεται στην ύπαρξη σαφών υποχρεώσεων, αλλά και αντίστοιχης λογοδοσίας σε περίπτωση μη εφαρμογής τους.

    Η προτεινόμενη διάταξη εισάγει ουσιαστικά καθεστώς ατιμωρησίας για παραλείψεις που ενδέχεται να έχουν σοβαρές συνέπειες για την ευζωία και την ίδια τη ζωή των ζώων. Περιπτώσεις μη περισυλλογής τραυματισμένων, κακοποιημένων, άρρωστων ή εγκαταλελειμμένων ζώων, καθυστέρησης ανταπόκρισης σε επείγοντα περιστατικά ή συστηματικής αδράνειας των αρμόδιων υπηρεσιών δεν μπορεί να εξαιρούνται εκ των προτέρων από τον ποινικό έλεγχο.
    Η διάταξη δημιουργεί σοβαρό ζήτημα θεσμικής συνέπειας. Δεν είναι δυνατόν η Πολιτεία αφενός να αναθέτει συγκεκριμένα καθήκοντα και υποχρεώσεις στους αρμόδιους φορείς και αφετέρου να προβλέπει ότι οι ίδιοι δεν διώκονται ποινικά όταν παραλείπουν να τα ασκήσουν. Η ανάθεση αρμοδιοτήτων χωρίς αντίστοιχη ευθύνη υπονομεύει την εφαρμογή του νόμου και αποδυναμώνει κάθε μηχανισμό ελέγχου και λογοδοσίας.
    Παράλληλα, δημιουργείται ζήτημα ίσης μεταχείρισης απέναντι στον νόμο. Οι πολίτες και οι ιδιώτες υπόκεινται σε κυρώσεις όταν παραβιάζουν υποχρεώσεις που σχετίζονται με την προστασία των ζώων, ενώ τα πρόσωπα που έχουν θεσμικά αναλάβει την εφαρμογή της νομοθεσίας απαλλάσσονται εκ των προτέρων από την ποινική ευθύνη για παραλείψεις κατά την άσκηση των καθηκόντων τους.
    Η προστασία των αδέσποτων ζώων δεν αποτελεί μόνο ζήτημα φιλοζωίας αλλά και ζήτημα δημόσιας υγείας, κοινωνικής ευθύνης και πολιτισμού.
    Η Πολιτεία οφείλει να ενισχύει και όχι να αποδυναμώνει τα εργαλεία εφαρμογής του ν. 4830/2021.

    Για τους λόγους αυτούς ζητούμε την πλήρη απόσυρση της παραγράφου 3 του άρθρου 720.
    Σε κάθε περίπτωση, εφόσον η διάταξη διατηρηθεί, θα πρέπει να εξαιρεθούν ρητά από το πεδίο εφαρμογής της οι περιπτώσεις βαριάς αμέλειας, συστηματικής αδράνειας, αδικαιολόγητης παράλειψης ανταπόκρισης σε καταγγελίες πολιτών, καθώς και κάθε παράλειψη που έχει ως αποτέλεσμα τον τραυματισμό, την κακοποίηση ή τον θάνατο ζώου.
    Η αποτελεσματική προστασία των ζώων προϋποθέτει αρμοδιότητες, ευθύνες και λογοδοσία. Η αφαίρεση ενός από αυτούς τους τρεις πυλώνες καθιστά το νομοθετικό πλαίσιο ανεφάρμοστο στην πράξη

Σχόλια 1 2 3