Άρθρο 26
Σκοπός
Σκοπός του παρόντος Μέρους είναι ο εξορθολογισμός και η αναβάθμιση των καλλιτεχνικών σπουδών στις τέχνες του δράματος, του χορού και της κινηματογραφίας – τηλεόρασης με τη διαβάθμιση των σπουδών των Σχολών Ανώτερης Καλλιτεχνικής Εκπαίδευσης του ν. 1158/1981 (Α’ 127), που σηματοδοτείται με τη μετονομασία τους σε Ανώτερες Σχολές Καλλιτεχνικής Εκπαίδευσης και την κατάταξη των τίτλων σπουδών των αποφοίτων τους στο επίπεδο πέντε (5) του Εθνικού Πλαισίου Προσόντων.
Άρθρο 27
Αντικείμενο
Αντικείμενο του παρόντος Μέρους είναι:
α) η μετονομασία των Σχολών Ανώτερης Καλλιτεχνικής Εκπαίδευσης σε Ανώτερες Σχολές Καλλιτεχνικής Εκπαίδευσης (Α.Σ.Κ.Ε.) και η ανάθεση της εποπτείας τους στο Υπουργείο Παιδείας, Θρησκευμάτων και Αθλητισμού,
β) ο επανακαθορισμός των προσόντων εγγραφής των σπουδαστών,
γ) η κατάταξη των τίτλων των αποφοίτων των Σχολών Ανώτερης Καλλιτεχνικής Εκπαίδευσης, από την ίδρυσή τους μέχρι την έναρξη ισχύος του παρόντος, στο επίπεδο πέντε (5) του Εθνικού Πλαισίου Προσόντων και
δ) η σύνδεση της ανώτερης καλλιτεχνικής εκπαίδευσης με την ανώτατη εκπαίδευση μέσω ακαδημαϊκών διαδρόμων για τους αποφοίτους των Α.Σ.Κ.Ε..




Παρατηρήσεις επί του Σχεδίου Νόμου για την Ίδρυση Ανώτατης Σχολής Παραστατικών Τεχνών και τη Διαβάθμιση των Ανωτέρων Καλλιτεχνικών Σχολών
Το Σωματείο Καθηγητών Χορού, το οποίο εκπροσωπεί τους πτυχιούχους καθηγητές χορού των Ανώτερων Επαγγελματικών σχολών χορού, καταθέτει τις ακόλουθες παρατηρήσεις επί του υπό διαβούλευση σχέδιο νόμου για την ίδρυση της Ανώτατης Σχολής Παραστατικών Τεχνών (Α.Σ.Π.Τ.) και τη διαβάθμιση των Ανωτέρων σχολών Καλλιτεχνικής εκπαίδευσης (Α.Σ.Κ.Ε.).
Η θεσμική κατοχύρωση των παραστατικών τεχνών σε επίπεδο ανώτατης εκπαίδευσης αποτελεί διαχρονικό αίτημα του σωματείου μας και συνιστά μια σημαντική εξέλιξη για τον χώρο της καλλιτεχνικής εκπαίδευσης. Η εξέλιξη αυτή δύναται να συμβάλει ουσιαστικά στην ακαδημαϊκή αναγνώριση του χορού, στην ενίσχυση της σύνδεσης της καλλιτεχνικής πράξης με την επιστημονική γνώση και την έρευνα, καθώς και στη διαμόρφωση ενός σαφούς και συνεκτικού επαγγελματικού πλαισίου.
Ωστόσο, από την εξέταση των επιμέρους άρθρων του νομοσχεδίου προκύπτουν ορισμένα ζητήματα και σημεία προς διευκρίνιση, τα οποία θεωρούμε σκόπιμο να επισημανθούν στο πλαίσιο της δημόσιας διαβούλευσης.
Ίδρυση Ανώτατης Σχολής Παραστατικών Τεχνών ( Α.Σ.Π.Τ.)
Η ίδρυση της Α.Σ.Π.Τ. συνιστά ένα σημαντικό βήμα για τη θεσμική και ακαδημαϊκή αναβάθμιση της καλλιτεχνικής εκπαίδευσης στη χώρα. Το σχέδιο νόμου προβλέπει τη συγκρότηση της σχολής με αυτοτελή ακαδημαϊκά τμήματα, τα οποία διασφαλίζουν τη σαφή επιστημονική και καλλιτεχνική ταυτότητα των επιμέρους πεδίων των παραστατικών τεχνών, καθώς και την ισότιμη ανάπτυξη των διαφορετικών κατευθύνσεων σπουδών. Παράλληλα, ο απονεμόμενος τίτλος σπουδών εντάσσεται στο επίπεδο 6 του Εθνικού και Ευρωπαϊκού Πλαισίου Προσόντων, στοιχείο που ενισχύει την ακαδημαϊκή αναγνώριση των σπουδών και τη συμβατότητά τους με το ευρωπαϊκό σύστημα ανώτατης εκπαίδευσης. Επιπλέον, προβλέπεται η δυνατότητα ανάπτυξης προγραμμάτων μεταπτυχιακών και διδακτορικών σπουδών, δημιουργώντας προοπτικές για την καλλιτεχνική και επιστημονική έρευνα στον χώρο των παραστατικών τεχνών. Τέλος, το θεσμικό πλαίσιο ενσωματώνει μορφές θεσμικής εκπροσώπησης του καλλιτεχνικού χώρου στη λειτουργία της σχολής, ενισχύοντας τη σύνδεση της ακαδημαϊκής εκπαίδευσης με την καλλιτεχνική πράξη.
Ζητήματα προς διευκρίνιση:
α) Άρθρα 4 και 11 – Διάρκεια σπουδών
Στα άρθρα 4 και 11 προβλέπεται ότι η Ανώτατη Σχολή Παραστατικών Τεχνών οργανώνει προγράμματα σπουδών πρώτου, δεύτερου και τρίτου κύκλου. Ωστόσο, στο κείμενο του σχεδίου νόμου δεν προσδιορίζεται ρητώς η διάρκεια και η πιστωτική αντιστοίχιση του πρώτου κύκλου σπουδών.
Η σαφής νομοθετική πρόβλεψη της διάρκειας του πρώτου κύκλου σπουδών κρίνεται αναγκαία για λόγους:
ασφάλειας δικαίου
ακαδημαϊκής ισοτιμίας με τα λοιπά Ανώτατα Εκπαιδευτικά Ιδρύματα
διεθνούς αναγνώρισης των τίτλων σπουδών στο πλαίσιο του Ευρωπαϊκού Χώρου Ανώτατης Εκπαίδευσης.
Για τον λόγο αυτό προτείνεται η ρητή πρόβλεψη ότι τα προγράμματα σπουδών πρώτου κύκλου έχουν διάρκεια οκτώ ακαδημαϊκών εξαμήνων και αντιστοιχούν σε 240 πιστωτικές μονάδες ECTS.
β) Άρθρα 8, 11 και 12 – Σύνδεση τίτλου σπουδών με επαγγελματικά δικαιώματα
Το σχέδιο νόμου προβλέπει ότι η Ανώτατη Σχολή Παραστατικών Τεχνών απονέμει τίτλους σπουδών πρώτου, δεύτερου και τρίτου κύκλου ανώτατης εκπαίδευσης. Ωστόσο, δεν αποσαφηνίζεται ρητώς η διοικητική και επαγγελματική ένταξη των αποφοίτων, ούτε η σχέση του τίτλου σπουδών με τις κατηγορίες εκπαίδευσης του δημόσιου τομέα.
Ειδικότερα δεν καθορίζεται:
εάν οι απόφοιτοι εντάσσονται στην κατηγορία Πανεπιστημιακής Εκπαίδευσης (ΠΕ),
ποια επαγγελματικά δικαιώματα απορρέουν από τον τίτλο,
εάν τα δικαιώματα αυτά θα καθοριστούν με μεταγενέστερη κανονιστική πράξη.
Η εμπειρία από προηγούμενες νομοθετικές ρυθμίσεις στον χώρο της καλλιτεχνικής εκπαίδευσης καταδεικνύει ότι η καθυστέρηση στον καθορισμό επαγγελματικών δικαιωμάτων δημιουργεί παρατεταμένες περιόδους θεσμικής αβεβαιότητας.
Για τον λόγο αυτό προτείνεται: να προβλεφθεί ότι ο τίτλος σπουδών πρώτου κύκλου οδηγεί σε ένταξη των αποφοίτων στην κατηγορία ΠΕ, να προβλεφθεί η δυνατότητα ένταξης παιδαγωγικών και διδακτικών μαθημάτων στα προγράμματα σπουδών, να καθοριστεί σαφές πλαίσιο επαγγελματικών δικαιωμάτων είτε με τον ίδιο νόμο είτε με άμεση κανονιστική εξουσιοδότηση.
γ) Άρθρο 4 παράγραφος 1.γ – Παιδαγωγική Εκπαίδευση
Σύμφωνα με το άρθρο 4 παρ. 1γ, η Ανώτατη Σχολή Παραστατικών Τεχνών δύναται να παρέχει και παιδαγωγική εκπαίδευση. Δεδομένου ότι οι υφιστάμενες δημόσιες σχολές χορού παρέχουν μέχρι σήμερα εκπαίδευση που οδηγεί και στην επαγγελματική δραστηριότητα της διδασκαλίας του χορού, κρίνεται αναγκαίο να διασφαλιστεί ότι η λειτουργία της νέας σχολής δεν θα οδηγήσει σε περιορισμό των δυνατοτήτων απόκτησης τίτλου καθηγητή χορού μέσω δημόσιας εκπαίδευσης.
Για τον λόγο αυτό προτείνεται να εξεταστεί: είτε η πρόβλεψη κατεύθυνσης σπουδών για την εκπαίδευση καθηγητών χορού, είτε η δημιουργία ολοκληρωμένου προγράμματος παιδαγωγικής και διδακτικής επάρκειας, ενδεχομένως μέσω συμπληρωματικού κύκλου σπουδών.
δ) Άρθρο 5 – Γεωγραφική διασπορά.
Στο υπό διαβούλευση σχέδιο νόμου δεν περιλαμβάνονται διατάξεις που να προβλέπουν δυνατότητα ανάπτυξης εκπαιδευτικών ή ερευνητικών μονάδων της Σχολής σε άλλες γεωγραφικές περιοχές της χώρας. Η απουσία σχετικής πρόβλεψης ενδέχεται να δημιουργήσει ζητήματα: περιορισμένης πρόσβασης σε σπουδές υψηλού επιπέδου για υποψηφίους της περιφέρειας, περιορισμού της μελλοντικής θεσμικής ανάπτυξης της Σχολής, άνισης γεωγραφικής κατανομής των δομών καλλιτεχνικής εκπαίδευσης.
Για τον λόγο αυτό προτείνεται να προβλεφθεί δυνατότητα ίδρυσης εκπαιδευτικών ή ερευνητικών μονάδων της Σχολής σε άλλες πόλεις της χώρας, με απόφαση των αρμοδίων οργάνων και του Υπουργείου Παιδείας.
ε) Άρθρο 9 και 17 – Εισαγωγή φοιτητών
Στο άρθρο 9 προβλέπεται ότι η εισαγωγή φοιτητών πραγματοποιείται μέσω ειδικών εξετάσεων. Ωστόσο, δεν καθορίζονται βασικά στοιχεία της διαδικασίας επιλογής, όπως: τα κριτήρια καλλιτεχνικής αξιολόγησης, η δομή και τα στάδια των εξετάσεων, η διαδικασία βαθμολόγησης και κατάταξης, η σύνθεση των εξεταστικών επιτροπών.
Η πρόβλεψη ενός σαφέστερου κανονιστικού πλαισίου κρίνεται αναγκαία για λόγους διαφάνειας και αντικειμενικότητας της διαδικασίας επιλογής.
στ) Άρθρο 17 – Προπαρασκευαστική εκπαίδευση στο χορό (φυτώρια)
Στο άρθρο 17 προβλέπεται ότι οι σχολές που ενσωματώνονται στην Α.Σ.Π.Τ. παύουν να εγγράφουν νέους σπουδαστές και η λειτουργία τους ολοκληρώνεται έως το 2029, με εξαίρεση τις προκαταρκτικές τάξεις της Κρατικής Σχολής Ορχηστικής Τέχνης, οι οποίες συνεχίζουν να λειτουργούν.
Η πρόβλεψη αυτή αναγνωρίζει τη σημασία της προπαρασκευαστικής εκπαίδευσης στον χορό, η οποία αποτελεί βασικό στάδιο καλλιτεχνικής ανάπτυξης των μαθητών πριν την ένταξή τους σε ανώτερες ή ανώτατες σπουδές.
Ωστόσο, δεν αποσαφηνίζεται το θεσμικό πλαίσιο λειτουργίας αυτής της βαθμίδας στο νέο σύστημα καλλιτεχνικής εκπαίδευσης, ούτε η σχέση της με άλλες δημόσιες δομές εκπαίδευσης, όπως τα Καλλιτεχνικά Σχολεία. Παράλληλα, δεν αποτυπώνεται με σαφήνεια πώς θα διασφαλιστεί η ισότιμη πρόσβαση μαθητών από την περιφέρεια σε δημόσιες δομές προπαρασκευαστικής εκπαίδευσης.
Προτείνεται να εξεταστεί η διαμόρφωση ενός σαφέστερου πλαισίου για την προπαρασκευαστική εκπαίδευση στον χορό, το οποίο:
θα διασφαλίζει τη συνέχιση και ενίσχυση των υφιστάμενων δημόσιων προπαρασκευαστικών δομών,
θα προβλέπει δυνατότητες σύνδεσης με τα Καλλιτεχνικά Σχολεία,
και θα ενισχύει την πρόσβαση μαθητών από την περιφέρεια στη δημόσια καλλιτεχνική εκπαίδευση.
Η πρόβλεψη αυτή θα μπορούσε να συμβάλει στη διαμόρφωση μιας συνεκτικής εκπαιδευτικής διαδρομής στις παραστατικές τέχνες, από τη δευτεροβάθμια καλλιτεχνική εκπαίδευση έως τις ανώτατες σπουδές.
Σύσταση Κατηγορία Καλλιτεχνικής Εκπαίδευσης ΚΕ
Η κατηγορία Καλλιτεχνικής Εκπαίδευσης αποτελεί κρίσιμο στοιχείο για την πρακτική εφαρμογή του νέου πλαισίου καλλιτεχνικής εκπαίδευσης, καθώς συνδέεται άμεσα με την επαγγελματική και διοικητική αναγνώριση των τίτλων σπουδών των αποφοίτων.
Ζητήματα προς διευκρίνιση:
α) Άρθρα 22-25 – Διοικητική εφαρμογή ΚΕ
Στα άρθρα 22 έως 25 του σχεδίου νόμου προβλέπεται η κατηγορία Καλλιτεχνικής Εκπαίδευσης (ΚΕ) και η σύνδεσή της με το επίπεδο Τεχνολογικής Εκπαίδευσης (ΤΕ) στο σύστημα κατηγοριών εκπαίδευσης της δημόσιας διοίκησης.
Η πρόβλεψη αυτή αποτελεί σημαντική θεσμική εξέλιξη για την αναγνώριση των τίτλων καλλιτεχνικής εκπαίδευσης. Ωστόσο, κρίνεται σκόπιμο να αποσαφηνιστεί το εύρος της διοικητικής εφαρμογής της αντιστοίχισης αυτής, ώστε να διασφαλιστεί η ενιαία αντιμετώπιση των κατόχων τίτλων καλλιτεχνικών σπουδών.
Προτείνεται:
Η αντιστοίχιση της κατηγορίας ΚΑΙ με την κατηγορία ΤΕ να εφαρμόζεται πλήρως σε ζητήματα όπως:
μισθολογική και βαθμολογική εξέλιξη
αναγνώριση προϋπηρεσίας
συμμετοχή σε διαδικασίες διορισμού και επιλογής στελεχών
μοριοδότηση τίτλων σπουδών
στις διαδικασίες πλήρωσης θέσεων μέσω προκηρύξεων του ΑΣΕΠ και σε κάθε είδους προκήρυξη φορέων του δημόσιου τομέα.
β) Αναγνώριση μεταπτυχιακών και διδακτορικών τίτλων
Δεν αποσαφηνίζεται πλήρως στο νομοθετικό πλαίσιο ο τρόπος αναγνώρισης μεταπτυχιακών και διδακτορικών τίτλων που κατέχουν απόφοιτοι καλλιτεχνικών σχολών και εντάσσονται στην κατηγορία ΚΕ.
Δεδομένου ότι σημαντικός αριθμός επαγγελματιών του χώρου των παραστατικών τεχνών συνεχίζει τις σπουδές του σε μεταπτυχιακό ή διδακτορικό επίπεδο, κρίνεται αναγκαίο να διασφαλιστεί ότι οι τίτλοι αυτοί αναγνωρίζονται διοικητικά και υπηρεσιακά.
Προτείνεται:
Να προβλεφθεί ρητά στο νομοθετικό πλαίσιο ότι οι μεταπτυχιακοί και διδακτορικοί τίτλοι κατόχων τίτλων σπουδών που εντάσσονται στην κατηγορία Καλλιτεχνικής Εκπαίδευσης (ΚΕ) αναγνωρίζονται διοικητικά και υπηρεσιακά, σύμφωνα με τα ισχύοντα για τις λοιπές κατηγορίες εκπαίδευσης.
Η αναγνώριση αυτή θα πρέπει να ισχύει ιδίως:
για τη μοριοδότηση σε διαδικασίες επιλογής προσωπικού
για τη διοικητική και υπηρεσιακή εξέλιξη
και για κάθε διαδικασία αξιολόγησης ή επιλογής που προβλέπει αναγνώριση μεταπτυχιακών και διδακτορικών τίτλων.
γ) Σύνδεση της κατηγορίας ΚΑΙ με τη διδασκαλία του χορού στη δημόσια εκπαίδευση
Η δημιουργία της κατηγορίας Καλλιτεχνικής Εκπαίδευσης συνδέεται άμεσα με την επαγγελματική αξιοποίηση των αποφοίτων καλλιτεχνικών σχολών. Ωστόσο, στο ισχύον πλαίσιο της δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης δεν υφίσταται σαφώς ορισμένος κλάδος εκπαιδευτικών χορού, παρά το γεγονός ότι ο χορός αποτελεί οργανικό γνωστικό αντικείμενο των Καλλιτεχνικών Σχολείων.
Προτείνεται να εξεταστεί η θεσμική πρόβλεψη για:
σύσταση διακριτού κλάδου εκπαιδευτικών χορού στη δημόσια εκπαίδευση
δημιουργία οργανικών θέσεων εκπαιδευτικών χορού στα Καλλιτεχνικά Σχολεία
αξιοποίηση των αποφοίτων καθηγητών χορού στη διδασκαλία του χορού στη δημόσια εκπαίδευση.
Διαβάθμιση Ανωτέρων Καλλιτεχνικών Σχολών (Α.Σ.Κ.Ε.)
Ζητήματα προς διευκρίνιση:
α) Άρθρα 27-32 – Διαβάθμιση Ανωτέρων Σχολών Καλλιτεχνικής Εκπαίδευσης (Α.Σ.Κ.Ε.) και σχέση με τις Σχολές Ανώτερης Επαγγελματικής Κατάρτιση (Σ.Α.Ε.Κ.)
Παρότι οι Ανώτερες Σχολές Καλλιτεχνικής Εκπαίδευσης (Α.Σ.Κ.Ε.) και οι Σχολές Ανώτερης Επαγγελματικής Κατάρτισης (Δ ) εντάσσονται στο ίδιο επίπεδο (επίπεδο 5) του Εθνικού Πλαισίου Προσόντων, οι δύο αυτές δομές επιτελούν διαφορετικό εκπαιδευτικό ρόλο.
Οι Α.Σ.Κ.Ε. παρέχουν συστηματική καλλιτεχνική εκπαίδευση με τριετή διάρκεια σπουδών και εισαγωγή μέσω καλλιτεχνικών εξετάσεων, ενώ οι Σ.Α.Ε.Κ. αποτελούν δομές επαγγελματικής κατάρτισης διετούς διάρκειας.
Η ταυτόχρονη ένταξη των δύο αυτών μορφών εκπαίδευσης στο ίδιο επίπεδο προσόντων καθιστά αναγκαία τη σαφή αποτύπωση της διαφορετικής εκπαιδευτικής φυσιογνωμίας τους, προκειμένου να αποφευχθούν ερμηνευτικές ασάφειες ως προς τα επαγγελματικά δικαιώματα των αποφοίτων.
Προτείνεται:
Να αποσαφηνιστεί ρητά στο νομοθετικό πλαίσιο ότι οι Α.Σ.Κ.Ε. αποτελούν δομές καλλιτεχνικής εκπαίδευσης με ιδιαίτερη εκπαιδευτική φυσιογνωμία, οι οποίες διαφοροποιούνται από τις δομές επαγγελματικής κατάρτισης ως προς τη διάρκεια των σπουδών, τη διαδικασία εισαγωγής και τη δομή των προγραμμάτων σπουδών.
Ενδεικτικά, θα μπορούσε να προστεθεί διάταξη με την ακόλουθη διατύπωση:
«Η ένταξη των τίτλων σπουδών των Ανωτέρων Σχολών Καλλιτεχνικής Εκπαίδευσης στο επίπεδο 5 του Εθνικού Πλαισίου Προσόντων δεν συνεπάγεται εξομοίωση με τίτλους επαγγελματικής κατάρτισης ούτε δημιουργεί αυτοδικαίως τα ίδια επαγγελματικά δικαιώματα.»
β) Άρθρο 31 – Κατατακτήριες εξετάσεις αποφοίτων Α.Σ.Κ.Ε. προς την Α.Σ.Π.Τ.
Στο άρθρο 31 του σχεδίου νόμου προβλέπεται η δυνατότητα συμμετοχής αποφοίτων των Ανωτέρων Σχολών Καλλιτεχνικής Εκπαίδευσης (Α.Σ.Κ.Ε.) σε κατατακτήριες εξετάσεις για την εισαγωγή τους στα τμήματα της Ανώτατης Σχολής Παραστατικών Τεχνών.
Η πρόβλεψη αυτή αποτελεί θετική δυνατότητα, καθώς δημιουργεί έναν θεσμικό μηχανισμό ακαδημαϊκής συνέχειας των σπουδών στον χώρο των παραστατικών τεχνών.
Ωστόσο, από τη διατύπωση της διάταξης δεν αποσαφηνίζονται επαρκώς ορισμένα βασικά στοιχεία της διαδικασίας, όπως:
ο αριθμός των εισακτέων μέσω κατατακτηρίων εξετάσεων,
το ποσοστό των θέσεων που θα διατίθεται στους αποφοίτους Α.Σ.Κ.Ε.,
καθώς και η διάρκεια της μεταβατικής περιόδου εφαρμογής της ρύθμισης.
Προτείνεται:
Να αποσαφηνιστούν στο νομοθετικό πλαίσιο οι βασικές παράμετροι της διαδικασίας κατατακτηρίων εξετάσεων, ιδίως ως προς:
το ποσοστό των θέσεων που θα διατίθεται για αποφοίτους Α.Σ.Κ.Ε.,
τον τρόπο καθορισμού του αριθμού εισακτέων μέσω κατατακτηρίων εξετάσεων,
καθώς και τη διάρκεια της μεταβατικής περιόδου κατά την οποία θα εφαρμόζεται η ρύθμιση.
Το σχέδιο νόμου προβλέπει τη δυνατότητα των αποφοίτων καλλιτεχνικών σχολών να παρακολουθούν πρόγραμμα σπουδών τεσσάρων (4) εξαμήνων στο Ελληνικό Ανοικτό Πανεπιστήμιο (Ε.Α.Π.), με στόχο την απόκτηση τίτλου σπουδών επιπέδου 6 του Εθνικού Πλαισίου Προσόντων. Η πρόβλεψη αυτή συνιστά σημαντική ρύθμιση για την ενίσχυση της ακαδημαϊκής συνέχειας των σπουδών στον χώρο των παραστατικών τεχνών.
Λαμβάνοντας υπόψη ότι σημαντικός αριθμός αποφοίτων των Α.Σ.Κ.Ε. έχει ολοκληρώσει σπουδές τριετούς διάρκειας σε ένα πλαίσιο που μέχρι σήμερα δεν παρείχε σαφή δυνατότητα συνέχισης σε πανεπιστημιακό επίπεδο, κρίνεται αναγκαίο να διασφαλιστεί ότι η διαδικασία κατατακτηρίων εξετάσεων προς την Α.Σ.Π.Τ. θα διαμορφωθεί με τρόπο λειτουργικό και ουσιαστικά προσβάσιμο για τους αποφοίτους των σχολών αυτών.
Η πρόβλεψη σαφούς και επαρκούς μηχανισμού κατατακτηρίων εξετάσεων αποτελεί βασική προϋπόθεση για τη διασφάλιση της ακαδημαϊκής κινητικότητας και της συνέχειας των σπουδών στον χώρο των παραστατικών τεχνών.
Επιπλέον προτείνεται να εξεταστεί η δυνατότητα δωρεάν φοίτησης των αποφοίτων των Α.Σ.Κ.Ε. στα προγράμματα σπουδών του Ε.Α.Π που οδηγούν στην απόκτηση τίτλου σπουδών επιπέδου 6, τουλάχιστον για τη μεταβατική περίοδο.
γ) Άρθρα 27–32 – Διαδικασία εισαγωγής στις Ανώτερες Σχολές Καλλιτεχνικής Εκπαίδευσης
Στο ισχύον πλαίσιο λειτουργίας των Ανώτερων Σχολών Χορού η εισαγωγή των σπουδαστών πραγματοποιείται κατόπιν πρακτικών και γραπτών εξετάσεων ενώπιον επιτροπής, η οποία ορίζεται από το Υπουργείο Πολιτισμού.
Η διαδικασία αυτή έχει διαμορφωθεί διαχρονικά ως βασικός μηχανισμός αξιολόγησης των υποψηφίων και συμβάλλει στη διασφάλιση του επιπέδου των σπουδαστών που εισάγονται στις σχολές καλλιτεχνικής εκπαίδευσης.
Προτείνεται:
Να διασφαλιστεί στο νέο θεσμικό πλαίσιο η συνέχιση της διαδικασίας εισαγωγής μέσω πρακτικών και γραπτών εξετάσεων, οι οποίες θα πραγματοποιούνται ενώπιον επιτροπής οριζόμενης από το αρμόδιο Υπουργείο.
Η διατήρηση της διαδικασίας αυτής θα συμβάλει στη διασφάλιση της ποιότητας των σπουδών και στη διατήρηση του επιπέδου των σπουδαστών που εισάγονται στις Ανώτερες Σχολές Καλλιτεχνικής Εκπαίδευσης
δ) Διαβάθμιση παλαιών πτυχίων
Δεν αποτυπώνεται με σαφήνεια ο τρόπος αντιστοίχισης των τίτλων σπουδών που έχουν ήδη απονεμηθεί από τις Α.Σ.Κ.Ε. πριν την εφαρμογή του νέου πλαισίου.
Το ζήτημα αφορά μεγάλο αριθμό επαγγελματιών του χώρου των παραστατικών τεχνών που έχουν ολοκληρώσει σπουδές στο υφιστάμενο σύστημα.
Προτείνεται:
Να προβλεφθεί ρητή μεταβατική διάταξη για την αντιστοίχιση και διαβάθμιση των ήδη απονεμηθέντων τίτλων σπουδών των Ανώτερων Σχολών Καλλιτεχνικής Εκπαίδευσης, προκειμένου να διασφαλιστεί η θεσμική συνέχεια του συστήματος καλλιτεχνικής εκπαίδευσης και να προστατευθεί η δικαιολογημένη εμπιστοσύνη των αποφοίτων που ολοκλήρωσαν τις σπουδές τους υπό το έως σήμερα ισχύον θεσμικό καθεστώς.
Ερασιτεχνικές Σχολές Χορού
Το σχέδιο νόμου μεταβάλλει σημαντικά το θεσμικό πλαίσιο της καλλιτεχνικής εκπαίδευσης και μεταφέρει βασικές αρμοδιότητες στον χώρο των παραστατικών τεχνών στο Υπουργείο Παιδείας. Ωστόσο, δεν αποσαφηνίζεται εάν στο νέο πλαίσιο εντάσσονται και οι ερασιτεχνικές σχολές χορού, οι οποίες αποτελούν τη βασική βαθμίδα προπαρασκευαστικής εκπαίδευσης για μεγάλο αριθμό μαθητών που επιθυμούν να ακολουθήσουν επαγγελματικές σπουδές στο χορό.
Σήμερα η εποπτεία των ερασιτεχνικών σχολών χορού ασκείται από τις Περιφέρειες, χωρίς να υφίσταται ενιαίος μηχανισμός εκπαιδευτικής εποπτείας και ελέγχου σε εθνικό επίπεδο. Η μεταβολή του θεσμικού πλαισίου της καλλιτεχνικής εκπαίδευσης καθιστά αναγκαία την αποσαφήνιση του καθεστώτος λειτουργίας των σχολών αυτών.
Ζητείται διευκρίνιση:
αν η εποπτεία των ερασιτεχνικών σχολών χορού πρόκειται να μεταφερθεί στο Υπουργείο Παιδείας,
εάν προβλέπεται ενιαίο εποπτικό και αδειοδοτικό πλαίσιο λειτουργίας,
και εάν θα θεσπιστεί μηχανισμός ελέγχου των εκπαιδευτικών προδιαγραφών των σχολών.
Προτείνεται:
Να εξεταστεί η διαμόρφωση ενιαίου θεσμικού πλαισίου εποπτείας για τις ερασιτεχνικές σχολές χορού, στο πλαίσιο της συνολικής οργάνωσης της καλλιτεχνικής εκπαίδευσης, ώστε να διασφαλίζεται η ποιότητα της παρεχόμενης εκπαίδευσης και η συνοχή της εκπαιδευτικής διαδρομής από την προπαρασκευαστική έως την ανώτατη βαθμίδα.
Το Σωματείο Καθηγητών Χορού θεωρεί ότι η ίδρυση της Ανώτατης Σχολής Παραστατικών Τεχνών μπορεί να αποτελέσει ένα σημαντικό βήμα για την αναβάθμιση της καλλιτεχνικής εκπαίδευσης στη χώρα. Οι παραπάνω παρατηρήσεις και προτάσεις κατατίθενται με στόχο τη βελτίωση και την πληρέστερη θεσμική αποτύπωση του προτεινόμενου πλαισίου, ώστε η μεταρρύθμιση να συμβάλλει ουσιαστικά στην ακαδημαϊκή ανάπτυξη των παραστατικών τεχνών, στην επαγγελματική κατοχύρωση των αποφοίτων και στη διασφάλιση ισότιμης πρόσβασης στη δημόσια καλλιτεχνική εκπαίδευση.
Η αντιστοίχιση στο επίπεδο 5 του Ε.Π.Π, ήδη κρίθηκε αντισυνταγματική από το ΣτΕ και μάλιστα πρόσφατα.
Πως αγνοήθηκε αυτό;
Οι Σπουδές αυτές είναι τριτοβάθμιες και δεν μπορούν να χαρακτηριστούν μεταδευτεροβάθμιες!
Είναι αναγκαίο να γίνει αποδεκτή επιτέλους η αντιστοίχιση σύμφωνα με το μαθησιακό αποτέλεσμα, βάσει των προγραμμάτων σπουδών, το οποίο στον ευρωπαϊκό χώρο είναι στο επίπεδο 6 – μη ακαδημαϊκό.
Οι Ανώτερες Σχολές Καλλιτεχνικής εκπαίδευσης τόσο στο θέατρο όσο και στον χορό -μετά την ανωτατικοποίηση των σχολών του Εθνικού θεάτρου, ΚΒΘΕ, ΚΣΟΤ και σχολή της ΕΛΣ- οι οποίες είναι δημόσιες, θα είναι όλες Ιδιωτικές. Θα μπορούσε να υπάρξει μέριμνα για λειτουργία δημοσίων ΑΣΚΕ.Η κατάταξη τους στο επίπεδο 5 είναι μη συμβατή με τις Ευρωπαϊκές αντίστοιχες σχολές επιπέδου 6. Εξισώνονται δε, με τα ΣΑΕΚ διετούς φοίτησης, ενώ αυτές είναι τριετείς.
Άρθρο 26
– Σύμφωνα με το άρθρο 1 του Νόμου 1158 ΦΕΚ Α΄127/13.5.1981 Περί οργανώσεως και διοικήσεως σχολών Ανωτέρας Καλλιτεχνικής Εκπαιδεύσεως « Η Ανωτέρα Καλλιτεχνική Εκπαίδευσις ανήκει εις την τρίτην βαθμίδα εκπαιδεύσεως, παρέχεται δε είς τας Ανωτέρας Δημοσίας και Ιδιωτικάς Σχολάς Καλλιτεχνικής Εκπαιδεύσεως»
– και σύμφωνα με τις παραγράφους 7 και 8 του Άρθρου 16 – Σύνταγμα της Ελλάδος – Παιδεία, τέχνη, επιστήμη
7. « Η επαγγελματική και κάθε άλλη ειδική εκπαίδευση παρέχεται από το Κράτος και με σχολές ανώτερης βαθμίδας για χρονικό διάστημα όχι μεγαλύτερο από τρία χρόνια, όπως προβλέπεται ειδικότερα από το νόμο, που ορίζει και τα επαγγελματικά δικαιώματα όσων αποφοιτούν από τις σχολές αυτές.
8. Νόμος ορίζει τις προϋποθέσεις και τους όρους χορήγησης άδειας για την ίδρυση και λειτουργία εκπαιδευτηρίων που δεν ανήκουν στο Κράτος, τα σχετικά με την εποπτεία που ασκείται πάνω σ’ αυτά, καθώς και την υπηρεσιακή κατάσταση του διδακτικού προσωπικού τους»
Οι Ανώτερες Σχολές Καλλιτεχνικής Εκπαίδευσης (Α.Σ.Κ.Ε.) και οι Ανώτερες Σχολές Μουσικής Εκπαίδευσης (Α.Σ.Μ.Ε.) θα παρέχουν σπουδές ανώτερης ειδικής τυπικής καλλιτεχνικής εκπαίδευσης στις τέχνες του δράματος, του χορού, της κινηματογραφίας – τηλεόρασης και μουσικής (βλ. άρθρο 29 του παρόντος νομοσχεδίου) και ως εκ τούτου εντάσσονται στην ειδική τριτοβάθμια εκπαίδευση και όχι στην τεχνική επαγγελματική κατάρτιση.
Να σημειωθεί ότι:
Το ελληνικό εκπαιδευτικό σύστημα προβλέπει για την τριτοβάθμια εκπαίδευση δύο επίπεδα σπουδών, το ανώτατο και το ανώτερο. Η μεν ανώτατη τριτοβάθμια εκπαίδευση παρέχεται αποκλειστικά από το Κράτος αποκλείοντας τις ιδιωτικές σχολές (άρθρο 16 του Συντάγματος) η δε ανώτερη τριτοβάθμια εκπαίδευση παρέχεται από δημόσιες και ιδιωτικές σχολές σύμφωνα με τα ανωτέρω.
Η παραδοχή ότι τα πτυχία και διπλώματα των ανωτέρων σχολών ανήκουν στην τριτοβάθμια εκπαίδευση αποτυπώνεται σαφέστατα στο επίσημο έγγραφο που αναρτήθηκε στις 12 Δεκεμβρίου 2025 από την Ελλάδα στον ευρωπαϊκό ιστότοπο Eurydice https://eurydice.eacea.ec.europa.eu/el/eurypedia/greece/ethniko-plaisio-prosonton σχετικά με την Οργάνωση και Διακυβέρνηση του Εθνικού Πλαίσιου Προσόντων με σημείο αναφοράς τη Σύσταση του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της 22ας Μαΐου 2017, σχετικά με τη θέσπιση του Ευρωπαϊκού Πλαισίου Επαγγελματικών Προσόντων (ΕΠΕΠ) για τη Διά Βίου Μάθηση (2017/C189/03).
Συγκεκριμένα, στον Πίνακα του Εθνικού Πλαισίου Προσόντων και της αντιστοίχισής του με το Ευρωπαϊκό Πλαίσιο Προσόντων στο επίπεδο 5, καταχωρούνται, μεταξύ άλλων, και οι τίτλοι των Ανωτέρων Σχολών με την ακόλουθη διατύπωση:
Επίπεδο 5 – ΠΤΥΧΙΟ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΗΣ ΕΙΔΙΚΟΤΗΤΑΣ, ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΚΑΙ ΚΑΤΑΡΤΙΣΗΣ, ΕΠΙΠΕΔΟΥ 5
(χορηγείται στους απόφοιτους της τάξης Μαθητείας των ΕΠΑΛ μετά από πιστοποίηση)
– ΔΙΠΛΩΜΑ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΗΣ ΕΙΔΙΚΟΤΗΤΑΣ, ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΚΑΙ ΚΑΤΑΡΤΙΣΗΣ, ΕΠΙΠΕΔΟΥ 5
[χορηγείται στους απόφοιτους των Σχολών Ανώτερης Επαγγελματικής Κατάρτισης (ΣΑΕΚ) μετά από πιστοποίηση]
– ΔΙΠΛΩΜΑ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΗΣ ΕΠΙΠΕΔΟΥ ΜΕΤΑΔΕΥΤΕΡΟΒΑΘΜΙΑΣ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΗΣ ΚΑΤΑΡΤΙΣΗΣ (ΣΑΕΚ)
– ΔΙΠΛΩΜΑ/ΠΤΥΧΙΟ ΑΝΩΤΕΡΑΣ ΣΧΟΛΗΣ
(τριτοβάθμια ανώτερη και όχι ανώτατη εκπαίδευση)
Ακολουθώντας τον σύνδεσμο που συνοδεύει τον παραπάνω πίνακα, Πηγή του ΕΟΠΠΕΠ http://www.eoppep.gr, https://nqf.gov.gr/
διαβάζουμε για το Δίπλωμα / Πτυχίο ΑΝΩΤΕΡΩΝ ΣΧΟΛΩΝ:
1. Αυτά τα προσόντα/τίτλοι είναι στενά συνδεδεμένα με συγκεκριμένα επαγγελματικά πεδία: ένοπλες δυνάμεις, εμπορικό ναυτικό, τουρισμό και καλές τέχνες. Οι κάτοχοι αυτών των προσόντων είναι εξειδικευμένοι στο πεδίο τους και διαθέτουν την ικανότητα εποπτείας τρίτων.
2. Οι πτυχιούχοι πολλών Ανωτέρων Σχολών έχουν πρόσβαση σε προγράμματα ανώτατης εκπαίδευσης που οδηγούν σε προσόντα επιπέδου 6 και άνω.
Επίσης, στον ίδιο ευρωπαϊκό ιστότοπο Eurydice διαβάζουμε:
Σκοπός του ΕΠΠ είναι:
1. να παρέχει ένα κοινό πλαίσιο αναφοράς, σύμφωνα με το οποίο όλοι οι ελληνικοί τίτλοι/προσόντα να μπορούν να καταγραφούν, να ταξινομηθούν και ταυτόχρονα να συγκριθούν μεταξύ τους,
2. να αποτελέσει τη βάση για την αντιστοίχιση των ελληνικών τίτλων/προσόντων σε επίπεδα του ΕΠΠ,
3. να αποτελέσει τη βάση για τη σύγκριση όλων των τίτλων, που χορηγούνται στην Ελλάδα από άλλους εθνικούς ή και διεθνείς φορείς.
Επιπλέον, το ΕΠΠ, λαμβάνοντας υπόψη τις ιδιαιτερότητες και τα χαρακτηριστικά του ελληνικού εκπαιδευτικού συστήματος, συμβάλλει στην αντικειμενική αξιολόγηση των ελληνικών τίτλων/προσόντων, καθιστώντας τα συγκρίσιμα με εκείνα των άλλων ευρωπαϊκών χωρών, ώστε να ενισχύεται και να προωθείται η γεωγραφική κινητικότητα των εκπαιδευομένων/μαθητευομένων, σπουδαστών, φοιτητών και εργαζομένων μεταξύ της Ελλάδας και των άλλων χωρών της ΕΕ.
Μέσω του ΕΠΠ, τα προσόντα των ατόμων, δηλαδή οι γνώσεις, δεξιότητες και ικανότητες, που αποκτώνται μέσω της τυπικής εκπαίδευσης και κατάρτισης, της μη τυπικής εκπαίδευσης και άτυπης μάθησης, αναγνωρίζονται και συσχετίζονται μεταξύ τους. Στη συνέχεια κατατάσσονται σε επίπεδα, σύμφωνα με τα μαθησιακά αποτελέσματα.
ΣΤΟΧΟΙ ΤΟΥ ΕΠΠ
Το έργο του ΕΠΠ συνδέεται άμεσα με τις προσπάθειες της χώρας να αναπτύξει ένα πλαίσιο για τη βελτίωση των πολιτικών και των πρακτικών της δια βίου μάθησης, το οποίο θα επιτρέπει την αναγνώριση και πιστοποίηση όλων των ειδών εκπαίδευσης, κατάρτισης και μάθησης, γενικότερα.
Σκοπός του ΕΠΠ είναι να δημιουργήσει ένα συνεκτικό και κατανοητό σύστημα ταξινόμησης όλων των προσόντων που αποκτώνται μέσω της τυπικής, μη-τυπικής και άτυπης μάθησης στην Ελλάδα με ευρύτερο στόχο τη:
• Διαφάνεια των ποιοτικών διαδικασιών για τα προσόντα και τους τίτλους προσόντων
• Αύξηση της οριζόντιας κινητικότητας (εντός και εκτός της χώρας), καθώς και της κάθετης κινητικότητας (δείχνοντας τη διαδρομή που ένα άτομο μπορεί να ακολουθήσει για να μετακινηθεί από ένα επίπεδο σε άλλο
• Υποστήριξη της δια βίου μάθησης.
Το ΕΠΠ και η αντιστοίχισή του με το Ευρωπαϊκό Πλαίσιο Προσόντων συμφωνεί με την κοινή Ευρωπαϊκή στρατηγική “Europe 2020”, η οποία στοχεύει στην έξυπνη, βιώσιμη και χωρίς αποκλεισμούς ανάπτυξη.
Με το προτεινόμενο νομοσχέδιο, στο οποίο προβλέπεται ο εξορθολογισμός, η αναβάθμιση και διαβάθμιση των καλλιτεχνικών και μουσικών σπουδών που θα παρέχουν οι σχολές ανώτερης τριτοβάθμιας εκπαίδευσης (ΑΣΚΕ και ΑΣΜΕ), προκύπτει το εξής καίριο ερώτημα:
Πώς θα αντιστοιχηθούν οι τίτλοι σπουδών των ΑΣΚΕ, ΑΣΜΕ (Πτυχίο και Δίπλωμα) με τα μαθησιακά αποτελέσματα του επιπέδου 5 του Ευρωπαϊκού πλαισίου προσόντων (EQF); Οι περιγραφικοί δείκτες για το επίπεδο 5 του EQF οδηγούν σε σαφώς λιγότερα μαθησιακά αποτελέσματα από αυτά που θα αποκτούν οι απόφοιτοι των ΑΣΚΕ και ΑΣΜΕ, εάν υποθέσουμε ότι το περιεχόμενο του προγράμματος σπουδών των ΑΣΚΕ και ΑΣΜΕ θα παραμείνει τουλάχιστον το ίδιο με αυτό που ισχύει για τις Ανώτερες Δραματικές Σχολές, Ανώτερες Σχολές Χορού και τα Ωδεία σήμερα. Θα ήταν παράλογο το υπάρχον πρόγραμμα σπουδών να συρρικνωθεί από τις ΑΣΚΕ και ΑΣΜΕ (εφόσον συζητάμε για αναβάθμιση/διαβάθμιση και όχι για υποβάθμιση) μόνο και μόνο για να είμαστε ευθυγραμμισμένοι με το πρόγραμμα σπουδών επιπέδου 5 του EQF.
Κάτοχοι τίτλων σπουδών τριετούς τριτοβάθμιας φοίτησης που αποκτούν από ευρωπαϊκά εκπαιδευτικά ιδρύματα (bachelor επιπέδου 6) αυτόματα αναγνωρίζονται ως ισότιμα από τον ΔΟΑΤΑΠ με τα πτυχία των ΑΕΙ όχι όμως και ως αντίστοιχα. βλ. ΣΥΣΤΑΣΗ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ της 26ης Νοεμβρίου 2018 που επιδιώκει την αυτόματη αμοιβαία αναγνώριση τίτλων τριτοβάθμιας/ανώτερης δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης και περιόδων μάθησης στο εξωτερικό έως το 2025. Στόχος είναι η εξάλειψη διοικητικών εμποδίων, ενισχύοντας την κινητικότητα και δημιουργώντας έναν Ευρωπαϊκό Χώρο Εκπαίδευσης, ώστε οι τίτλοι να αναγνωρίζονται αυτόματα για περαιτέρω σπουδές. https://eur-lex.europa.eu/legal-content/EL/TXT/PDF/?uri=CELEX:32018H1210(01)
Προκειμένου να γίνει πλήρης αναγνώριση αυτών των τίτλων σπουδών, γίνεται αντιστοίχιση των μαθημάτων με συγκεκριμένη σχολή ίδιου γνωστικού αντικειμένου και για όσα μαθήματα δεν μπορούν να αντιστοιχηθούν, ο κάτοχο του εν λόγω τίτλου καλείται να δώσει εξετάσεις. Κατ’ αντιστοιχία, οι απόφοιτοι των ΑΣΚΕ και ΑΣΜΕ ως κάτοχοι τίτλων τριετούς τριτοβάθμιας φοίτησης θα έπρεπε να έχουν τα ίδια δικαιώματα και την αντίστοιχη μεταχείριση. https://www.doatap.gr/diadikasia-aitisis/titloi-a-kyklou
Άρθρο 27
1. Η αναβάθμιση των καλλιτεχνικών σπουδών στις τέχνες του δράματος, του χορού και της κινηματογραφίας – τηλεόρασης προϋποθέτει ενημερωμένο πρόγραμμα σπουδών τριετούς φοίτησης, προϋποθέσεις και δικαιολογητικά εισαγωγικών εξετάσεων, επιτροπές εισαγωγικών και απολυτηρίων εξετάσεων.
2. Η διαβάθμιση των καλλιτεχνικών σπουδών στις τέχνες του δράματος, του χορού και της κινηματογραφίας – τηλεόρασης στο επίπεδο 5 του Εθνικού Πλαισίου Προσόντων προϋποθέτει την αντιστοίχιση των σπουδών (μαθησιακά αποτελέσματα, περιγραφικοί δείκτες) με το Ευρωπαϊκό Πλαίσιο Προσόντων (EQF) όσον αφορά:
– στα επαγγελματικά δικαιώματα βλ. ΣΥΣΤΑΣΗ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ της 22ας Μαΐου 2017 σχετικά με το ευρωπαϊκό πλαίσιο επαγγελματικών προσόντων για τη διά βίου μάθηση που αποτελεί το ισχύον νομικό πλαίσιο για το Ευρωπαϊκό Πλαίσιο Προσόντων (ΕΠΕΠ – EQF) για τη διά βίου μάθηση. https://eur-lex.europa.eu/legal-content/EL/TXT/HTML/?uri=CELEX:32017H0615(01)
– στα ακαδημαϊκά δικαιώματα βλ. ΣΥΣΤΑΣΗ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ της 26ης Νοεμβρίου 2018 που επιδιώκει την αυτόματη αμοιβαία αναγνώριση τίτλων τριτοβάθμιας/ανώτερης δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης και περιόδων μάθησης στο εξωτερικό έως το 2025. Στόχος είναι η εξάλειψη διοικητικών εμποδίων, ενισχύοντας την κινητικότητα και δημιουργώντας έναν Ευρωπαϊκό Χώρο Εκπαίδευσης, ώστε οι τίτλοι να αναγνωρίζονται αυτόματα για περαιτέρω σπουδές. https://eur-lex.europa.eu/legal-content/EL/TXT/PDF/?uri=CELEX:32018H1210(01)
3. Η σύνδεση της ανώτερης τριτοβάθμιας καλλιτεχνικής εκπαίδευσης με την ανώτατη τριτοβάθμια εκπαίδευση μέσω ακαδημαϊκών διαδρόμων για τους αποφοίτους των Α.Σ.Κ.Ε. δεν μπορεί να περιορίζεται μόνο με την πρόσβαση στα ελληνικά Α.Ε.Ι. αλλά σε οποιοδήποτε άλλο ευρωπαϊκό εκπαιδευτικό ίδρυμα βάσει των ανωτέρω ευρωπαϊκών συστάσεων άρα είναι απαραίτητο στο πρόγραμμα σπουδών των Α.Σ.Κ.Ε. να προβλεφθεί το σύστημα πιστωτικών μονάδων ECTS που θα διευκολύνει τους αποφοίτους να συνεχίσουν τις σπουδές τους εκτός εθνικών συνόρων ως δικαιούνται.
4. Η αναβάθμιση και διαβάθμιση των Α.Σ.Κ.Ε. συνεπάγεται ότι θα λαμβάνουν, ως δικαιούνται, πιστοποίηση από το Ι.Κ.Υ. για συμμετοχή σε προγράμματα Erasmus+ όπως συμβαίνει με τις λοιπές ανώτερες σχολές π.χ. Τουρισμού https://astecrete.edu.gr/erasmus/
5. Με ποια συστήματα θα διασφαλίζεται η ποιότητα σπουδών στις Α.Σ.Κ.Ε.; βλ. ΣΥΣΤΑΣΗ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ της 22ας Μαΐου 2017, ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ IV . https://eur-lex.europa.eu/legal-content/EL/TXT/HTML/?uri=CELEX:32017H0615(01)
για τις αρχές διασφάλισης των επαγγελματικών προσόντων που εντάσσονται στο πλαίσιο των εθνικών πλαισίων ή συστημάτων επαγγελματικών προσόντων που συσχετίζονται με το ευρωπαϊκό πλαίσιο επαγγελματικών προσόντων (ΕΠΕΠ)
«Όλα τα επαγγελματικά προσόντα με επίπεδο ΕΠΕΠ θα πρέπει να διαθέτουν διασφάλιση ποιότητας προκειμένου να ενισχύεται η εμπιστοσύνη στην ποιότητα και το επίπεδό τους»
ΚΑΛΛΙΤΕΧΝΙΚΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΣΤΟΝ ΧΟΡΟ
Προτείνεται η δωρεάν εισαγωγή του χορού ως μάθημα προετοιμασίας στα δημόσια και ιδιωτικά σχολεία της χώρας. Η ίδρυση δωρεάν και δημόσιου πανεπιστημιακού τμήματος χορού προυποθέτει την δωρεάν δημόσια προετοιμασία των μαθητών.
Η πολιτεία οφείλει να λάβει υπόψιν και το κόστος προετοιμασίας που αυτή τη στιγμή παρέχεται μόνο απο ιδωτικές ερασιτεχνικές σχολές.
Η δημόσια δωρεάν παιδεία (πρωτοβάθμια, δευτεροβάθμια, τριτοβάθμια) επιβάλει την πρόβλεψη δημόσιας δωρεάν εκπαίδευσης ήδη απο το δημοτικό σχολείο και για τις παραστατικές τέχνες. Η δραματουργία,η εκμάθηση μουσικού οργάνου και ο χορός είναι απαραίτητο να υπάρξει πρόβλεψη να διδάσκονται δωρεάν στα δημοτικά, γυμνάσια και λύκεια ως προετομασία για τους ενδιαφερόμενους. Έτσι θα λύθει η κοστοβόρα πολυετής διαδικασία των γονιών.
ΑΠΟ ΤΙΣ ΑΝΩΤΕΡΕΣ ΣΧΟΛΕΣ ΔΡΑΜΑΤΙΚΗΣ ΤΕΧΝΗΣ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ
για το υπό διαβούλευση σχέδιο νόμου για τη διαβάθμιση των Ανώτερων Σχολών Δραματικής Τέχνης.
Η Ανώτερη Τριτοβάθμια επαγγελματική εκπαίδευση δεν μπορεί να ερμηνευτεί ως κατάρτιση και να εξισωθεί ακαδημαϊκά με την μεταλυκειακή, μεταδευτεροβάθμια εκπαίδευση.
Το υπό διαβούλευση νομοσχέδιο κατατάσσει τους τίτλους σπουδών της συντριπτικής πλειοψηφίας των επαγγελματιών ηθοποιών της Ελλάδας, παλαιοτέρων, νυν και μελλοντικών, στο επίπεδο 5 του Ευρωπαϊκού πλαισίου προσόντων, χωρίς να αποδίδει στους τίτλους πιστωτικές μονάδες. Στο επίπεδο αυτό βρίσκονται τα διετή ΙΕΚ (ΣΑΕΚ) και το έτος μαθητείας των ΕΠΑΛ, με ίδια Ακαδημαϊκά δικαιώματα.
Η κατάταξη αυτή έρχεται σε αντίθεση με τη διάρκεια, το φόρτο, το περιεχόμενο και το θεσμικό στόχο των σπουδών των Ανώτερων Δραματικών Σχολών, οι οποίες παρέχουν και θα συνεχίσουν να παρέχουν τριετή, πλήρους φοίτησης, τυπική, επαγγελματική εκπαίδευση, Ανώτερη και Τριτοβάθμια, μη συγκρίσιμη με μονοετή και διετή μεταδευτεροβάθμια προγράμματα κατάρτισης.
Με την κατάταξη στο επίπεδο 5, οι απόφοιτες και απόφοιτοι αποκλείονται από μεταπτυχιακά προγράμματα και προγράμματα παιδαγωγικής επάρκειας. Παράλληλα δημιουργείται ανισότητα σε σχέση με τις/τους επαγγελματίες της Ευρωπαϊκής ένωσης με τίτλους τριετούς φοίτησης καθώς επίσης δημιουργείται ένα αμφίβολο τοπίο για τις σπουδαστικές διευκολύνσεις, που επί χρόνια αδίκως στερούνται.
Η Ανώτερη επαγγελματική τριτοβάθμια εκπαίδευση εποπτευόμενη από το κράτος και παρέχοντας κρατικά αναγνωρισμένο τίτλο δεν μπορεί να ακυρωθεί ή να υποβιβαστεί και ορθώς προβλέφθηκε η ύπαρξη διαύλου για τη δυνατότητα των αποφοίτων να αναβαθμίσουν τους τίτλους τους ακαδημαϊκά σε επίπεδο 6 και εργασιακά στην κατηγορία ΠΕ. Ωστόσο, βάσει του σχεδίου νόμου, τη δυνατότητα αυτή θα την έχουν 4 άτομα προς την ΑΣΠΤ και ελάχιστα προς το ΕΑΠ κάθε χρόνο, ύστερα από κατατακτήριες, και με ένταξη στο τρίτο έτος σπουδών, μην αναγνωρίζοντας την τριετή προηγούμενη φοίτηση εξολοκλήρου. Έτσι τη δυνατότητα αυτή τη δίνει σε εξαιρετικά μικρό αριθμό ατόμων που τα αναγκάζει στο σύνολο να σπουδάσουν 5 έτη! Με αυτό τον τρόπο θεσμοθετούνται δύο ταχύτητες επαγγελματιών καλλιτεχνών: μια περιορισμένη ομάδα με πλήρη ακαδημαϊκά και επαγγελματικά δικαιώματα και η συντριπτική πλειοψηφία χωρίς ρεαλιστική δυνατότητα να τα αποκτήσει.
Μέσα σε ένα εργασιακό περιβάλλον που δεν συμψηφίζονται τίτλοι άλλων σπουδών και προϋπηρεσίας, πρέπει οποιαδήποτε νομοθέτηση να λάβει υπόψιν το άρθρο 16,7 του Συντάγματος περί Ανώτερης, κρατικά εποπτευόμενης επαγγελματικής εκπαίδευσης, την πρόσφατη απόφαση του ΣΤΕ ύστερα από την προσφυγή των Ανωτέρων Δραματικών Σχολών για τα εργασιακά δικαιώματα, που επιβάλλει αυξημένα δικαιώματα έναντι κατωτέρων μορφών εκπαίδευσης, και τους περιγραφικούς δείκτες της συνθήκης της Bologna για την ένταξη σε πλαίσιο προσόντων με άμεση κινητικότητα προς μεταπτυχιακά και προγράμματα παιδαγωγικής επάρκειας.
Τέλος πρέπει να διασφαλίσει την ελεύθερη πρόσβαση προς ΕΝΑ επιπλέον έτος φοίτησης σε ΟΛΕΣ και ΟΛΟΥΣ ανεξαιρέτως, όσες και όσοι το επιθυμούν να αναβαθμίσουν τον τίτλο τους μέσω προγράμματος που θα παρέχεται από ΑΕΙ. Τόσο για τις παλαιές και τους παλαιούς απόφοιτες και αποφοίτους, όσο για τις μελλοντικές και τους μελλοντικούς, σε ένα πλαίσιο ισότητας.
Οι Ανώτερες Σχολές Δραματικής Τέχνης της Ελλάδας είμαστε σε διαρκή επικοινωνία μεταξύ μας, κινητοποιούμαστε με κάθε τρόπο προς την επίτευξη διορθώσεων, συνομιλούμε με τους νομικούς μας συμβούλους και όπως από την πρώτη στιγμή κινηθήκαμε προς το ΣΤΕ για τα Συνταγματικά κατοχυρωμένα εργασιακά δικαιώματά μας και δικαιωθήκαμε, επιφυλασσόμαστε για κάθε νόμιμο δικαίωμά μας για τη διασφάλιση καί των ακαδημαϊκών δικαιωμάτων όλων των επαγγελματιών καλλιτεχνών.
Οι Ανώτερες Σχολές Δραματικής Τέχνης της Ελλάδας
1 Αθηναϊκή Σκηνή – Κάλβου – Καλαμπόκη
2 Ανδρέας Βουτσινάς
3 Αρχή
4 Βασίλης Ρίτσος
5 Βεάκη – Παναγιώτας Μουστάκη – Βεάκη
6 Δήλος – Δήμητρας Χατούπη
7 Έκτη Τέχνη
8 Η Πρόβα – Μαίρης Ραζή
9 Θεάτρου Τέχνης
10 Καλλιτεχνικής Εταιρείας Προσκήνιο
11 Μέλισσα Σχολή Τέχνης – Έλντας Πανοπούλου
12 Μοντέρνοι Καιροί
13 Νέο Ελληνικό Θέατρο
14 Πνευματικού Κέντρου του Δήμου Αγ. Βαρβάρας Αττικής
15 Πράξη Επτά
16 Σχολή Θεάτρου 10Θ
17 Σωματείου Πειραϊκού Συνδέσμου
18 Ωδείου Αθηνών
ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΕΙΣ ΤΟΥ ΣΥΛΛΟΓΟΥ ΔΙΔΑΣΚΟΝΤΩΝ/ΟΥΣΩΝ
ΤΗΣ ΑΝΩΤΕΡΑΣ ΣΧΟΛΗΣ ΔΡΑΜΑΤΙΚΗΣ ΤΕΧΝΗΣ
ΤΟΥ ΕΘΝΙΚΟΥ ΘΕΑΤΡΟΥ
ΕΠΙ ΤΟΥ ΣΧΕΔΙΟΥ ΝΟΜΟΥ
«Ίδρυση Ανώτατης Σχολής Παραστατικών Τεχνών»
Α. Εισαγωγική τοποθέτηση και θεμελιώδης μεθοδολογική ένσταση
Η ίδρυση Ανώτατης Σχολής Παραστατικών Τεχνών (ΑΣΠΤ) συνιστά θεσμική τομή ιστορικής σημασίας. Ωστόσο, το υπό διαβούλευση νομοσχέδιο πάσχει από μεθοδολογικό σφάλμα: επιχειρεί να «προσαρμόσει» τις παραστατικές σπουδές στο γενικό πανεπιστημιακό πρότυπο, αντί να ανωτατοποιήσει στην πραγματικότητα τις σπουδές παραστατικής τέχνης με σεβασμό στην εγγενή τους ιδιαιτερότητα.
Η επιλογή αναγωγής στη γενική νομοθεσία περί Α.Ε.Ι. με κατ’ εξαίρεση παρεκκλίσεις αποδεικνύεται ανεπαρκής. Απαιτείται ειδικό, αυτοτελές ρυθμιστικό πλαίσιο για τις παραστατικές σπουδές, με συμπληρωματική μόνο εφαρμογή της γενικής νομοθεσίας, αφού η παραστατική τέχνη αποτελεί πρωτίστως βιωματική, εργαστηριακή και συλλογική διαδικασία δημιουργίας, και όχι θεωρητικό αντικείμενο με λίγες πρακτικές εφαρμογές. Το κανονιστικό πλαίσιο οφείλει να εκκινεί από αυτή τη θεμελιώδη διαπίστωση.
Β. Δομική ασυμβατότητα της ενιαίας ρύθμισης τριών διακριτών κλάδων
Η ΑΣΠΤ επιχειρεί να καλύψει θέατρο, μουσική και χορό υπό ενιαίο ρυθμιστικό καθεστώς. Ωστόσο, οι τρεις αυτοί κλάδοι διαφέρουν ουσιωδώς α) ως προς τη μεθοδολογία διδασκαλίας, β) ως προς τα κριτήρια αξιολόγησης, γ) ως προς τις υλικοτεχνικές υποδομές, δ) ως προς τη φύση της καλλιτεχνικής εξέλιξης.
Η ενιαία ρύθμιση δημιουργεί αναπόφευκτες στρεβλώσεις. Απαιτούνται περισσότερες εγγυήσεις διακριτής κανονιστικής μεταχείρισης των διαφορετικών αναγκών κάθε Τμήματος ως προς τη διαμόρφωση προγράμματος σπουδών, τα κριτήρια επιλογής διδασκόντων, τη διάρθρωση μαθημάτων, τα όρια εισακτέων, κ.λπ.
Γ. Η φύση της δραματικής τέχνης και η επιλογή διδακτικού προσωπικού
1. Η δραματική εκπαίδευση βασίζεται στην πρακτική εκπαίδευση στην υποκριτική, τον αυτοσχεδιασμό, την κίνηση, την αγωγή λόγου, τη σκηνοθεσία, τη σκηνική και μουσική δραματουργία, με άλλα λόγια ο πυρήνας των σπουδών είναι εργαστηριακός. Πρόκειται, δηλαδή, για αντικείμενα που δεν διδάσκονται θεωρητικά, αλλά μεταδίδονται μέσω βιωματικής πρακτικής και εντός συλλογικού εργαστηρίου και όχι μέσω ατομικών αλλά ούτε μαζικών μαθημάτων. Το πρόγραμμα σπουδών συμπληρώνεται από θεωρητικά μαθήματα (Ιστορία θεάτρου, λογοτεχνίας, σκηνοθεσίας, δραματολογία, κ.λπ.), τα οποία πράγματι και στην παρούσα Ανώτερη σχολή διδάσκονται από κατόχους ακαδημαϊκών τίτλων.
Ωστόσο, ως προς τα εργαστηριακά / πρακτικά μαθήματα, η απαίτηση κατοχής ακαδημαϊκού τίτλου Α.Ε.Ι. ως κανόνα για την εκλογή μελών ΔΕΠ, σε συνδυασμό με την υποχρέωση τριετούς αυτοδύναμης διδασκαλίας σε Α.Ε.Ι., αποκλείει σχεδόν το σύνολο των ενεργών καλλιτεχνών από διδάσκοντες τα εργαστηριακά / πρακτικά μαθήματα. Το αποτέλεσμα είναι θεσμικά παράδοξο, αφού με την πρόβλεψη αυτή τα βασικά εργαστηριακά / πρακτικά μαθήματα θα διδάσκονται από θεωρητικούς επιστήμονες, ενώ οι επαγγελματίες καλλιτέχνες (ηθοποιοί, σκηνοθέτες, χορογράφοι, μουσικοί, κ.ά.) θα περιορίζονται σε ποσοστώσεις (!), κάτι που αντιστρέφει θεμελιακά τη φυσική ιεράρχηση της δραματικής εκπαίδευσης!
2. Η επαγγελματική εμπειρία στον καλλιτεχνικό χώρο δεν μπορεί να περιορίζεται σε 5 έτη, να εξαρτάται από την απόκτηση πτυχίου Α.Ε.Ι., και να προϋποθέτει προηγούμενη πανεπιστημιακή διδασκαλία. Η κατ’ ελάχιστον επαγγελματική εμπειρία στον καλλιτεχνικό χώρο δεν μπορεί να είναι μικρότερη των 10 ετών, ώστε οι διδάσκοντες να έχουν πλήρη γνώση του θεατρικού χώρου, να έχουν αποκτήσει καλλιτεχνικό κύρος και πολυετή τριβή με όλα τα είδη του θεάτρου. Η εμπειρία και το καλλιτεχνικό κύρος τους, εξάλλου, ενέχει θέση και αξία τίτλου σπουδών, στα πρότυπα της ΑΣΚΤ και άλλων καλλιτεχνικών πανεπιστημίων του εξωτερικού.
Επίσης, η επαγγελματική εμπειρία δεν πρέπει να συνδέεται χρονικά με την απόκτηση πτυχίου ΑΕΙ, διότι το όποιο πτυχίο (πτυχίο, εξάλλου, διαφορετικής σχολής, αφού δεν υφίσταται για την ώρα καλλιτεχνικό πτυχίο δραματικής τέχνης ΑΕΙ) δεν συνδέεται με την άσκηση του καλλιτεχνικού επαγγέλματος, δεδομένου ότι για την άσκησή του δεν απαιτείται πτυχίο.
Εφόσον μοναδικοί πάροχοι εκπαίδευσης στη δραματική τέχνη είναι οι Ανώτερες Δραματικές Σχολές, η διδακτική προϋπηρεσία σε αυτές επιβάλλεται να αναγνωρίζεται πλήρως ως αυτοδύναμη διδακτική εμπειρία εναλλακτική της διδασκαλίας σε Α.Ε.Ι. της Ελλάδας ή της αλλοδαπής. Η μεταβατική διάταξη δεν αρκεί. Η εξαίρεση πρέπει να καταστεί κανόνας.
Δ. Ποσοστώσεις ΕΚΑΠ και μετακινούμενων ΔΕΠ και κίνδυνος αλλοίωσης της φυσιογνωμίας του διδακτικού αντικειμένου
Το νομοσχέδιο οδηγεί σε πρακτική αδυναμία στελέχωσης με ενεργούς καλλιτέχνες, αφού από τα παραπάνω ελπίζουμε πως έγινε φανερό στην πράξη πως το 40% , πόσο μάλλον το 20% ΕΚΑΠ δεν επαρκεί. Προβλέπεται πως τα μέλη ΔΕΠ θα προέρχονται κυρίως από μετακινήσεις, ενώ δεν υφίσταται σαφής μηχανισμός συγκρότησης Μητρώου Γνωστικών Αντικειμένων.
Δημιουργείται έτσι το ανησυχητικό ενδεχόμενο η Σχολή να στελεχωθεί κατά πλειοψηφία από μετακινούμενα μέλη ΔΕΠ μη παραστατικών γνωστικών αντικειμένων, θέτοντας σε δομικό κίνδυνο αλλοίωσης τη φυσιογνωμίας της Σχολής.
Ε. Καλλιτεχνικό Συμβούλιο και νομοτεχνική και λειτουργική ασάφεια
Υφίσταται εμφανής αντίφαση μεταξύ της τριετούς θητείας του Καλλιτεχνικού Συμβουλίου (άρθρο 6), και της λήξης του μετά από ένα έτος (άρθρο 16). Η ασάφεια αυτή δημιουργεί περισσότερη νομική ανασφάλεια.
Εάν δε η θητεία λήγει στο έτος, καθίσταται ανενεργή η διαδικασία εκλογής «εξαιρετικών περιπτώσεων», και δεν διασφαλίζεται η ετήσια ανανέωση του ΕΚΑΠ. Επομένως, απαιτείται σαφής, ενιαία ρύθμιση.
ΣΤ. Κατάταξη φοιτητών και προσβολή της έννοιας του σταθερού καλλιτεχνικού συνόλου (ensemble). Αριθμός εισακτέων.
Η δραματική εκπαίδευση θεμελιώνεται στην έννοια της ομάδας. Η υποχρεωτική κατάταξη ποσοστού φοιτητών στο Β΄ έτος είναι πιθανό να διαρρηγνύει τη συνοχή της ομάδας, να δημιουργεί δύο ταχύτητες φοιτητών, και να αλλοιώνει τον παιδαγωγικό σχεδιασμό. Η διάταξη πρέπει να υποβληθεί σε αυστηρότερες εγγυήσεις, και οι προς κατάταξη φοιτητές θα πρέπει είτε να προέρχονται από ΑΕΙ του ίδιου αντικειμένου, είτε να περνούν από διαδικασία εισαγωγικών εξετάσεων. Ο προηγούμενος τίτλος σπουδών δεν τους καθιστά αυτομάτως ικανούς να ενταχθούν στα εργαστηριακά / πρακτικά μαθήματα.
Περαιτέρω, είναι απολύτως αναγκαίο να προβλεφθεί μικρός και καλλιτεχνικά / παιδαγωγικά τεκμηριωμένος αριθμός εισακτέων, δεδομένης της εργαστηριακής φύσης των σπουδών και της κεντρικότητας της έννοιας του σταθερού καλλιτεχνικού συνόλου (ensemble). Τέλος, είναι σημαντικό να επανεξεταστεί ο αριθμός των αποφοίτων της σημερινής Ανώτερης Δραματικής Σχολής του Εθνικού Θεάτρου που θα επιθυμήσουν να αναβαθμίσουν τον τίτλο σπουδών τους φοιτώντας στο Τμήμα Δραματικής Τέχνης Εθνικού Θεάτρου της ΑΣΠΤ.
Ζ. Οργανική σχέση με το Εθνικό Θέατρο
Η ονομασία «Τμήμα Δραματικής Τέχνης Εθνικού Θεάτρου» χωρίς θεσμικό μηχανισμό οργανικής σύνδεσης δημιουργεί κίνδυνο αποσύνδεσης ονόματος και ουσίας, αν δεν μένει κενό γράμμα. Για να αποσοβηθεί ο κίνδυνος αυτός, απαιτείται ρητή πρόβλεψη Προγραμματικής Σύμβασης, κατοχύρωση καλλιτεχνικής διασύνδεσης, πρόβλεψη πρακτικής μαθητείας, συμμετοχή καλλιτεχνικών στελεχών του Εθνικού Θεάτρου στον σχεδιασμό προγράμματος σπουδών του ομώνυμου Τμήματος της ΑΣΠΤ.
Η. Συμπέρασμα
Το νομοσχέδιο, υπό την παρούσα μορφή του δεν κατοχυρώνει επαρκώς την ιδιαίτερη φύση των παραστατικών σπουδών, αποκλείει τη συντριπτική πλειοψηφία των ενεργών καλλιτεχνών, δημιουργεί θεσμικές αντινομίες, δεν διασφαλίζει τη λειτουργική αυτονομία των Τμημάτων.
Η αναβάθμιση των παραστατικών σπουδών δεν μπορεί να επιτευχθεί μέσω κανονιστικής προσαρμογής σε πρότυπα μη παραστατικών επιστημών.
Απαιτείται:
1. Αναθεώρηση των κριτηρίων εκλογής μελών ΔΕΠ.
2. Αύξηση και ανακατανομή ποσοστώσεων ΕΚΑΠ.
3. Ρητή αναγνώριση Ανώτερων Δραματικών Σχολών ως ισοδύναμων πεδίων εμπειρίας.
4. Κατοχύρωση μικρού αριθμού εισακτέων.
5. Επαναδιατύπωση διατάξεων περί μετακίνησης.
6. Σαφής ρύθμιση του Καλλιτεχνικού Συμβουλίου.
7. Θεσμική διασύνδεση με τον ιστορικό φορέα Εθνικό Θέατρο.
Για τους λόγους αυτούς, κρίνεται αναγκαία η παράταση της διαβούλευσης και η συνολική επανεπεξεργασία του νομοσχεδίου, ώστε η ίδρυση της ΑΣΠΤ να αποτελέσει πραγματική αναβάθμιση της παραστατικής παιδείας και όχι απλή διοικητική μεταβολή, που θα δώσει στη χώρα ένα ακόμη τμήμα, το πέμπτο (!), κυρίως θεωρητικών θεατρικών σπουδών γύρω από τη δραματική τέχνη.
Άρθρο 26 – Σκοπός
Η αντιστοίχιση στο επίπεδο 5 του Ε.Π.Π, ήδη κρίθηκε αντισυνταγματική από το ΣτΕ. Τι δεν κατανοεί η Κυβέρνηση; Οι Σπουδές αυτές είναι τριτοβάθμιες και δεν μπορούν να χαρακτηριστούν μεταδευτεροβάθμιες! Προς αποφυγή νέας προσφυγής και προφανούς ήττας, ας γίνει αποδεκτή επιτέλους η αντιστοίχιση σύμφωνα με το μαθησιακό αποτέλεσμα, βάσει των προγραμμάτων σπουδών, το οποίο στον ευρωπαϊκό χώρο είναι στο επίπεδο 6 – μη ακαδημαϊκό.
ΑΡΘΡΟ 26 «…και την κατάταξη των τίτλων σπουδών (Πτυχίου και Διπλώματος)…»
Πριν από όλα θα πρέπει να επιλυθεί το ζήτημα των επαγγελματικών δικαιωμάτων των αποφοίτων Καλλιτεχνικών Σχολείων, οι οποίοι αντιμετωπίζονται ως απόφοιτοι Γενικού Λυκείου, ενώ εισάγονται με εξετάσεις και από την 1η Γυμνασίου παρακολουθούν μαθήματα της ειδικότητάς τους (Χορό-Θέατρο ή Εικαστικά) με οχτάωρο σχολικό καθημερινό πρόγραμμα. Γιατί εξακολουθεί να υπάρχει αυτή η ανισότητα σε σχέση, π.χ. με τα ΕΠΑΛ όπου η αποφοίτηση αποδίδει και μόρια για τον ΑΣΕΠ.
Ιδίως οι μαθητές της ειδικότητας του Χορού των Καλλιτεχνικών Σχολείων, στην πλειονότητά τους, παρακολουθούν από πολύ μικρή ηλικία μαθήματα μπαλέτου, σύγχρονου, κ.λπ. σε ιδιωτικές Σχολές Χορού και έχουν συμμετάσχει σε πάρα πολλές και σημαντικές παραστάσεις. Επιπλέον έξι χρόνια στα Καλλιτεχνικά Σχολεία ειδικεύονται σε μπαλέτο, σύγχρονο και στο Γυμνάσιο και σε παραδοσιακούς χορούς (γνώση που στο Λύκειο εγκαταλείπεται αφού δεν συνεχίζεται).
Πόσα περισσότερα θα πρέπει κάποιος να μάθει για να θεωρηθεί ικανός να ασχοληθεί επαγγελματικά με κάποια ειδικότητα, όταν μάλιστα υπάρχουν ειδικότητες επαγγελματικής κατάρτισης που εργάζονται μόνο με απολυτήριο επαγγελματικού Λυκείου. Εδώ υπάρχει τεράστια αδικία!
Σύσταση και «πιλοτική» λειτουργία τριών δημόσιων Ακαδημιών Επαγγελματικής Εκπαίδευσης και Κατάρτισης:
1. Ανώτερη Επαγγελματική Ακαδημία Εκπαίδευσης και Κατάρτισης Αθηνών
2. Ανώτερη Επαγγελματική Ακαδημία Εκπαίδευσης και Κατάρτισης Θεσσαλονίκης
3. Ανώτερη Επαγγελματική Ακαδημία Εκπαίδευσης και Κατάρτισης Πάτρας
Αυτές οι «πιλοτικές» δημόσιες ακαδημίες θα έχουν ως στόχο την πιλοτική λειτουργία ειδικοτήτων που έχει ανάγκη η περιφέρεια που θα λειτουργήσουν όπως το δημόσιο αλλά και ο επιχειρηματικός και βιομηχανικός ιστός της περιφέρειας λειτουργίας τους.
Για οικονομίες κλίμακας στο πρώτο έτος θα υπάρχουν τομείς και στο δεύτερο έτος ειδικότητες με εξειδίκευση στις ανάγκες του δημοσίου και της ευρύτερης αγοράς εργασίας.
Οι τρείς δημόσιες «πιλοτικές» ακαδημίες θα έχουν επιπλέον την δυνατότητα σύγχρονης επικαιροποιημένης εξάμηνης εκπαίδευσης και κατάρτισης στις νέες τάσεις της αγοράς για παλαιούς αποφοίτους των ΙΕΚ και ΣΑΕΚ.
Οι τρείς δημόσιες «πιλοτικές» ακαδημίες θα στεγάζονται ως φιλοξενούμενες σε κτιριακές δομές δευτεροβάθμιας ή και τριτοβάθμιας εκπαίδευσης σε απογευματινή λειτουργία και βέλτιστο θα είναι να γειτνιάζουν με ΑΕΙ .
Οι απόφοιτοι θα έχουν κλάδο εργασίας για το δημόσιο ΑΡ.Κ (ανώτερη κατάρτιση)
Στο πλαίσιο σύστασης και λειτουργίας οι ακαδημίες αυτές θα είναι αυτοδύναμες διοικητικά με απόφαση Υπουργού, και στο πλαίσιο της εκπαίδευσης και κατάρτισης που θα παρέχουν θα πρέπει να συνεργάζονται με Πανεπιστημιακά ή Βιομηχανικά εργαστήρια. Το πλαίσιο οργάνωσης και λειτουργίας θα είναι αποτέλεσμα δυναμικών πρωτοβουλιών της διοίκησης της «πιλοτικής» ακαδημίας σε συνεργασία με το Υπουργείο Παιδείας με έρεισμα την υπάρχουσα νομοθεσία για τις ΣΔΙΤ ακαδημίες όπως της Τρίπολης.
Η ευρωπαϊκή πρακτική είναι σαφής: οι σπουδές ανώτερης καλλιτεχνικής εξειδίκευσης κατατάσσονται στο επίπεδο 6 του Ευρωπαϊκού Πλαισίου Προσόντων, όταν τα μαθησιακά αποτελέσματα περιλαμβάνουν αυτονομία καλλιτεχνικής πράξης, ερμηνευτική ωριμότητα, κριτική ικανότητα και επαγγελματική ευθύνη.
Η Ελλάδα, αντιθέτως, εμφανίζεται ως αρνητική εξαίρεση, επιχειρώντας να συμπιέσει τους ωδειακούς τίτλους σπουδών στη μεταλυκειακή εκπαίδευση (επίπεδο 5), παρά το γεγονός ότι:
– η αντιστοίχιση του Εθνικού με το Ευρωπαϊκό Πλαίσιο Προσόντων είναι υποχρεωτική,
– η κατάταξη οφείλει να βασίζεται στα μαθησιακά αποτελέσματα και όχι σε διοικητικού τύπου επιλογές,
– και η ίδια η φύση των σπουδών (τριετής και πλέον εντατική φοίτηση, διπλωματικές εξετάσεις, δημόσιες καλλιτεχνικές παρουσιάσεις, επαγγελματική πιστοποίηση) ανταποκρίνεται σε χαρακτηριστικά επιπέδου τριτοβάθμιας εκπαίδευσης.
Η μη ένταξη της ανώτερης καλλιτεχνικής εκπαίδευσης στην τριτοβάθμια βαθμίδα όπως ορίζεται απο το σύνταγμα, δεν δημιουργεί μόνο εσωτερική επαγγελματική υποβάθμιση· δημιουργεί και πρόβλημα ευρωπαϊκής αντιστοίχισης, κινητικότητας και αναγνώρισης των αποφοίτων. Επιπλέον το προτεινόμενο πλαίσιο δεν συμμορφώνεται με την πρόσφατη απόφαση του Συμβουλίου της Επικρατείας.