Άρθρο 36
Οργάνωση και λειτουργία Ανώτερων Σχολών Καλλιτεχνικής Εκπαίδευσης – Αντικατάσταση παρ. 3 και 4 και κατάργηση παρ. 5 άρθρου 11 ν. 1158/1981
Στο άρθρο 11 του ν. 1158/1981 (Α’ 127), περί οργάνωσης και λειτουργίας, επέρχονται οι ακόλουθες τροποποιήσεις: α) στην παρ. 3, αα) αντικαθίσταται το εισαγωγικό εδάφιο, αβ) στην περ. α) οι λέξεις «σχολικού και» διαγράφονται, αγ) στην περ. γ) οι λέξεις «διδασκαλίας των μαθημάτων» αντικαθίστανται από τις λέξεις «σπουδών», αδ) στην περ. στ) οι λέξεις «των τίτλων» αντικαθίστανται από τις λέξεις «του χορηγούμενου τίτλου», αε) στην περ. η) οι λέξεις «υπό τυφλών σπουδαστών» αντικαθίστανται από τις λέξεις «από άτομα με αναπηρία», αστ) στην περ. ι), (i) οι λέξεις «παρ΄ εκάστη σχολή» αντικαθίστανται από τις λέξεις «από κάθε Α.Σ.Κ.Ε.» και (ii) στο τέλος προστίθενται οι λέξεις «που αφορά στη λειτουργία των Α.Σ.Κ.Ε», β) στην παρ. 4, μετά τις λέξεις «λειτουργίας» οι λέξεις «ο οποίος» αντικαθίστανται από τις λέξεις «και αναφέρεται, ιδίως, σε διοικητικά θέματα, στις σχέσεις της Σχολής με το προσωπικό, τη διαχείριση και τις οικονομικές επιβαρύνσεις των σπουδαστών και», γ) η παρ. 5 καταργείται, δ) μεταφέρεται το κείμενο στη δημοτική γλώσσα και το άρθρο 11 διαμορφώνεται ως εξής:
«Άρθρο 11
Οργάνωση – Λειτουργία
- Κάθε Σχολή διαθέτει αριθμό σπουδαστών ανάλογο προς τις αίθουσες και τα εποπτικά μέσα διδασκαλίας.
- Ο αριθμός των σπουδαστών κάθε τάξης ορίζεται σε τριάντα (30), κατ’ ανώτατο όριο.
- Με απόφαση του Υπουργού Παιδείας, Θρησκευμάτων και Αθλητισμού μετά από εισήγηση της Γνωμοδοτικής Επιτροπής του άρθρου 25, εγκρίνεται ο Γενικός Κανονισμός Λειτουργίας των Ανώτερων Σχολών Καλλιτεχνικής Εκπαίδευσης (Α.Σ.Κ.Ε.) με τον οποίο ρυθμίζονται θέματα που αφορούν:
α) την έναρξη και λήξη του διδακτικού έτους,
β) τα διδασκόμενα μαθήματα και τις πρακτικές και εργαστηριακές ασκήσεις,
γ) τα ωρολόγια και αναλυτικά προγράμματα σπουδών,
δ) την διδακτέα ύλη,
ε) τις εγγραφές, μετεγγραφές των σπουδαστών, την φοίτηση, τις απουσίες, τις πάσης φύσεως εξετάσεις και τον χρόνο διενεργείας αυτών,
στ) τον τύπο του χορηγούμενου τίτλου και των εκδιδομένων πιστοποιητικών σπουδών,
ζ) την βαθμολογία και τον χαρακτηρισμό της επίδοσης και διαγωγής των σπουδαστών,
η) τις προϋποθέσεις παρακολούθησης των μαθημάτων από άτομα με αναπηρία,
θ) τις ημέρες αργίας, τα δικαιώματα και τις υποχρεώσεις των σπουδαστών, τα πειθαρχικά παραπτώματα αυτών,
ι) τα τηρούμενα, από κάθε Α.Σ.Κ.Ε., βιβλία-αρχεία και κάθε συναφές θέμα που αφορά στην λειτουργία των Α.Σ.Κ.Ε..
- Κάθε Α.Σ.Κ.Ε. καταρτίζει τον Εσωτερικό Κανονισμό της, ο οποίος διέπει τα θέματα της εσωτερικής λειτουργίας της και αναφέρεται, ιδίως, σε διοικητικά θέματα, στις σχέσεις της Σχολής με το προσωπικό, τη διαχείριση και τις οικονομικές επιβαρύνσεις των σπουδαστών και εγκρίνεται με απόφαση του Υπουργού Παιδείας, Θρησκευμάτων και Αθλητισμού, μετά από γνώμη της Γνωμοδοτικής Επιτροπής του άρθρου 25.
- [Καταργείται].».
Η πανάρχαια τέχνη του κουκλοθεάτρου πρέπει σαφώς να αποτελέσει κομμάτι του προγράμματος σπουδών μιας κρατικής σχολής παραστατικών τεχνών, ως αναπόσπαστο και θεμελιώδες δημιουργικό υλικό της ευρύτερης θεατρικής τέχνης.
Το κουκλοθέατρο αποτελεί μια αυτόνομη παραστατική τέχνη που τα τελευταία χρόνια κερδίζει σταθερά έδαφος και αναγνώριση στην Ελλάδα. Η δυναμική αυτή αποδεικνύεται από την παρουσία πολυάριθμων αξιόλογων ομάδων κουκλοθεάτρου, την εδραίωση διεθνών φεστιβάλ κουκλοθεάτρου (ενδεικτικά: Μαιρηβή-Αθήνα, Καλαμάτα, Κιλκίς), καθώς και από την έντονη ακαδημαϊκή έρευνα που διεξάγεται γύρω από το αντικείμενο.
Πρόκειται για μια οικουμενική και πανάρχαια τέχνη, η οποία δεν απευθύνεται αποκλειστικά σε παιδικό κοινό, αλλά διαθέτει μια ισχυρή παραστατική γλώσσα για ενήλικες. Η κούκλα, ως καλλιτεχνικό μέσο, έχει μελετηθεί διεξοδικά από κορυφαίους θεωρητικούς και πρακτικούς παγκοσμίως (όπως οι Sergei Obraztsov, Edward Gordon Craig, Henryk Jurkowski, κ.ά.), αλλά και από διακεκριμένους Έλληνες ακαδημαϊκούς (όπως Ελ. Θεοχάρη-Περάκη, Απ. Μαγουλιώτης, Β. Πούχνερ, Αντ. Παρούση, Άλκ. Κοντογιάννη, Μ. Βελιώτη κ.α.).
Το κουκλοθέατρο χαρακτηρίζεται από μια μοναδική καλλιτεχνική πολυπλοκότητα, καθώς συνδυάζει οργανικά σχεδόν όλα τα είδη των τεχνών, όπως εικαστικά (ζωγραφική, γλυπτική, κατασκευή), παραστατικές τέχνες (Θέατρο, μιμική, θέατρο μάσκας, θέατρο αντικειμένων, χορός) αλλά και τεχνικές δεξιότητες (φωτισμός, σκηνογραφία, ήχος, ηλεκτρολογία κτλ) και οργάνωση, παραγωγή, προώθηση και διαχείριση παραστάσεων.
Ως εκ τούτου, ο σύγχρονος κουκλοπαίκτης οφείλει να διαθέτει ένα ευρύτατο φάσμα γνώσεων και δεξιοτήτων. Η ανάγκη για ένα ολοκληρωμένο πρόγραμμα σπουδών που θα καλύπτει αυτά τα πεδία είναι επιτακτική.
Επιπροσθέτως, ο ρόλος του κουκλοθεάτρου στην εκπαίδευση είναι θεμελιώδης. Ήδη περιλαμβάνεται στο αναλυτικό πρόγραμμα σπουδών του Υπουργείου Παιδείας για το Νηπιαγωγείο (βλ. ΑΠΣ και Οδηγό Νηπιαγωγού 2022, σ. 132-140), όπου αναγνωρίζεται η αξία της κούκλας ως εργαλείο έκφρασης και μάθησης. Η ένταξη του κουκλοθεάτρου στη νέα Σχολή Παραστατικών Τεχνών θα πρέπει οπωσδήποτε να περιλαμβάνει μαθήματα στο πεδίο «Τέχνες και Εκπαίδευση», ώστε να υποστηριχθεί η σύνδεση της τέχνης του κουκλοθέατρου με την παιδαγωγική διαδικασία.
Σε αντίθεση με άλλες ευρωπαϊκές χώρες, στην Ελλάδα δεν υφίσταται δημόσιος φορέας επαγγελματικής εκπαίδευσης για το κουκλοθέατρο, με αποτέλεσμα οι καλλιτέχνες να καταφεύγουν σε ιδιωτικά σεμινάρια ή σπουδές στο εξωτερικό, όπως επισημαίνει σε άλλο σχόλιο και η UNIMA Hellas (Ελληνικό Κέντρο της Διεθνούς Ένωσης Κουκλοθεάτρου). Ωστόσο, υπάρχουν λαμπρά διεθνή παραδείγματα σχολών για την τέχνη του κουκλοθεάτορυ που η χώρα μας οφείλει να ακολουθήσει:
* Γαλλία: École Nationale Supérieure des Arts de la Marionnette (ESNAM) στο Charleville-Mézières (1987).
* Τσεχία: Ακαδημία DAMU (Πράγα) με εξειδικευμένη κατεύθυνση και μεταπτυχιακά προγράμματα (1952).
* Μεγάλη Βρετανία: Royal Central School of Speech and Drama (Puppetry: Design and Performance) BA (1997) και MA (1995).
* Βουλγαρία: Εθνική Ακαδημία Θεάτρου και Κινηματογράφου με ξεχωριστό τμήμα για το Κουκλοθέτρο (NATFA, 1962).
Αυτά τα παραδείγματα υπογραμμίζουν ότι το κουκλοθέατρο απαιτεί μακροχρόνια, συστηματική και υψηλού επιπέδου θεωρητική και πρακτική κατάρτιση.
Επομένως, ως κουκλοπαίκτρια, εκπαιδευτικός και ερευνήτρια, ζητώ τη συμπερίληψη του κουκλοθεάτρου στη νέα Σχολή Παραστατικών Τεχνών, όχι μόνο ως μεμονωμένο μάθημα, αλλά ως διακριτή κατεύθυνση σπουδών. Η κίνηση αυτή θα αναβαθμίσει το καλλιτεχνικό τοπίο της χώρας και θα προσφέρει στους νέους δημιουργούς τα εφόδια που απαιτεί μια τόσο σύνθετη και απαιτητική τέχνη.
Το κουκλοθέατρο και το τσίρκο, όπως και άλλες παραστατικές τέχνες οι οποίες σε σύγκριση με το θέατρο, τη μουσική και το χορό είναι λιγότερο ανεπτυγμένες στην Ελλάδα (αφήγηση,μάσκα, παραδοσιακό θέατρο σκιών κα), δεν διαθέτει πιστοποιημένη από το κράτος εκπαίδευση οποιασδήποτε βαθμίδας. Οι άνθρωποι που εισέρχονται στον χώρο αυτό, το κάνουν μέσω άτυπης δια βίου εκπαίδευσης, σε ιδιωτικά εργαστήρια, σεμινάρια κλπ ή καταφεύγουν σε σχολές του εξωτερικού όπου κάθε χώρα έχει πανεπιστημιακές σχολές ή τμήματα αφιερωμένα σε αυτό. Στην Ελλάδα το μάθημα διδάσκεται μόνο σε κάποια λίγα τμήματα σχολών βρεφονηπιοκομίας και στο Τμήμα Θεατρικών Σπουδών του ΕΚΠΑ υπάρχει μόνο ως σύντομο μάθημα επιλογής.
Ο αριθμός των ατόμων που πλέον θέλει να ασχοληθεί επαγγελματικά με αυτές τις τέχνες εχει αυξηθεί κατά πολύ τα τελευταία χρόνια.
Ζητώ ως καλλιτέχνης και θεατρολόγος να ενταχθούν αυτές οι πανάρχαιες τεχνικές θεάτρου στην κρατική σχολή παραστατικών τεχνών.
Ευχαριστώ πολύ
Με εκτίμηση
Μαρία Βάρσου
Ως επαγγελματίας καλλιτέχνης με 35ετή συνεχή παρουσία στο πεδίο του κουκλοθεάτρου, χαιρετίζω την ιστορική πρωτοβουλία ίδρυσης της Ανώτατης Σχολής Παραστατικών Τεχνών (Α.Σ.Π.Τ.). Με την παρούσα παρέμβαση, επιθυμώ να καταθέσω την αναγκαιότητα συμπερίληψης του Κουκλοθεάτρου και του Θεάτρου Αντικειμένων όχι απλώς ως ένα δευτερεύον γνωστικό αντικείμενο, αλλά ως αυτόνομη Κατεύθυνση Σπουδών στο Τμήμα Θεάτρου.
Με γνώμονα τη γνώση που απορρέει από τρεις δεκαετίες καλλιτεχνικής πράξης, καταθέτω τα εξής σημεία τεκμηρίωσης:
1. Τεχνική Αρτιότητα και Βιωματική Μετάδοση: Οι τέχνες της κούκλας, της σκιάς και της αφήγησης αποτελούν σύνθετα πεδία που απαιτούν τη σύζευξη της εμψύχωσης, της εικαστικής κατασκευής και της δραματουργίας. Απαιτείται ένα συμπαγές ακαδημαϊκό πρόγραμμα σπουδών, ώστε να διασφαλίζεται η αποφοίτηση καλλιτεχνών με πλήρη θεωρητική και τεχνική κατάρτιση. Η μακρά πορεία μου επιβεβαιώνει ότι η ανάπτυξη των σπουδών οφείλει να έχει βιωματικό χαρακτήρα, αξιοποιώντας την τεχνογνωσία ενεργών καλλιτεχνών με αποδεδειγμένο έργο, ώστε να διασφαλιστεί η υψηλή κατάρτιση των σπουδαστών.
2. Παιδαγωγική Επάρκεια και Κοινωνικό Έργο: Η μακρόχρονη εφαρμογή αυτών των τεχνών στην Εκπαίδευση τεκμηριώνει την αξία τους ως παιδαγωγικών εργαλείων. Είναι απαραίτητο η Σχολή να εκπαιδεύσει καλλιτέχνες με ανώτατη κρατική πιστοποίηση, οι οποίοι θα μπορούν να προσφέρουν εξειδικευμένο έργο στην Πρωτοβάθμια και Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση, καθώς και στην Ειδική Αγωγή, προσφέροντας ουσιαστική επαγγελματική διέξοδο στους απόφοιτους.
Θεσμική Διασφάλιση και Πολιτιστική Κληρονομιά: Η Ελλάδα διαθέτει μια μοναδική άυλη πολιτιστική κληρονομιά που κινδυνεύει με απαξίωση ελλείψει ακαδημαϊκής στέγης. Η ίδρυση της Κατεύθυνσης θα επιτρέψει τη συστηματική καταγραφή, έρευνα και μετεξέλιξη της πολύτιμης αυτής τεχνογνωσίας, σύμφωνα με τα πρότυπα των μεγάλων Κρατικών Ακαδημιών της Ευρώπης.
Προς την κατεύθυνση αυτή, ζητώ στο πλαίσιο των μεταβατικών διατάξεων του Άρθρου 36, να προβλεφθεί η συγκρότηση επιτροπής ειδικών, και σε συνεργασία με τους αρμόδιους συλλογικούς φορείς, να καθοριστεί ένα πλήρες πρόγραμμα σπουδών (180ECTS)που θα εγγυάται την επιστημονική έρευνα και τη συνέχεια των τεχνών αυτών.
Η ίδρυση της Α.Σ.Π.Τ. οφείλει να αποτελέσει τον θεσμικό χώρο όπου η συσσωρευμένη εμπειρία δεκαετιών θα μετουσιωθεί σε ακαδημαϊκή γνώση και καλλιτεχνική εγκυρότητα, προσφέροντας τις απαραίτητες εγγυήσεις για το μέλλον του κλάδου στην Ελλάδα.
Με εκτίμηση,
ΑλεξίαΑλεξίου
Κουκλοπαίκτρια/Πολιτισμολόγος/Παιδαγωγός
Ως επαγγελματίας καλλιτέχνης με 35ετή συνεχή παρουσία στο πεδίο του κουκλοθεάτρου, χαιρετίζω την ιστορική πρωτοβουλία ίδρυσης της Ανώτατης Σχολής Παραστατικών Τεχνών (Α.Σ.Π.Τ.). Με την παρούσα παρέμβαση, επιθυμώ να καταθέσω την αναγκαιότητα συμπερίληψης του Κουκλοθεάτρου/Θεάτρου Σκιών και του Θεάτρου Αντικειμένων όχι απλώς ως ένα δευτερεύον γνωστικό αντικείμενο, αλλά ως αυτόνομη Κατεύθυνση Σπουδών στο Τμήμα Θεάτρου.
Με γνώμονα τη γνώση που απορρέει από τρεις δεκαετίες καλλιτεχνικής πράξης, καταθέτω τα εξής σημεία τεκμηρίωσης:
1. Τεχνική Αρτιότητα και Βιωματική Μετάδοση: Οι τέχνες της κούκλας, της σκιάς και της αφήγησης αποτελούν σύνθετα πεδία που απαιτούν τη σύζευξη της εμψύχωσης, της εικαστικής κατασκευής και της δραματουργίας. Απαιτείται ένα συμπαγές ακαδημαϊκό πρόγραμμα σπουδών, ώστε να διασφαλίζεται η αποφοίτηση καλλιτεχνών με πλήρη θεωρητική και τεχνική κατάρτιση. Η μακρά πορεία μου επιβεβαιώνει ότι η ανάπτυξη των σπουδών οφείλει να έχει βιωματικό χαρακτήρα, αξιοποιώντας την τεχνογνωσία ενεργών καλλιτεχνών με αποδεδειγμένο έργο, ώστε να διασφαλιστεί η υψηλή κατάρτιση των σπουδαστών.
2. Παιδαγωγική Επάρκεια και Κοινωνικό Έργο: Η μακρόχρονη εφαρμογή αυτών των τεχνών στην Εκπαίδευση τεκμηριώνει την αξία τους ως παιδαγωγικών εργαλείων. Είναι απαραίτητο η Σχολή να εκπαιδεύσει καλλιτέχνες με ανώτατη κρατική πιστοποίηση, οι οποίοι θα μπορούν να προσφέρουν εξειδικευμένο έργο στην Πρωτοβάθμια και Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση, καθώς και στην Ειδική Αγωγή, προσφέροντας ουσιαστική επαγγελματική διέξοδο στους απόφοιτους.
3.Θεσμική Διασφάλιση και Πολιτιστική Κληρονομιά: Η Ελλάδα διαθέτει μια μοναδική άυλη πολιτιστική κληρονομιά που κινδυνεύει με απαξίωση ελλείψει ακαδημαϊκής στέγης. Η ίδρυση της Κατεύθυνσης θα επιτρέψει τη συστηματική καταγραφή, έρευνα και μετεξέλιξη της πολύτιμης αυτής τεχνογνωσίας, σύμφωνα με τα πρότυπα των μεγάλων Κρατικών Ακαδημιών της Ευρώπης.
Προς την κατεύθυνση αυτή, ζητώ στο πλαίσιο των μεταβατικών διατάξεων του Άρθρου 36, να προβλεφθεί η συγκρότηση επιτροπής ειδικών, και σε συνεργασία με τους αρμόδιους συλλογικούς φορείς, να καθοριστεί ένα πλήρες πρόγραμμα σπουδών (180ECTS)που θα εγγυάται την επιστημονική έρευνα και τη συνέχεια των τεχνών αυτών.
Η ίδρυση της Α.Σ.Π.Τ. οφείλει να αποτελέσει τον θεσμικό χώρο όπου η συσσωρευμένη εμπειρία δεκαετιών θα μετουσιωθεί σε ακαδημαϊκή γνώση και καλλιτεχνική εγκυρότητα, προσφέροντας τις απαραίτητες εγγυήσεις για το μέλλον του κλάδου στην Ελλάδα.
Με εκτίμηση,
ΑλεξίαΑλεξίου
Κουκλοπαίκτρια/Πολιτισμολόγος/Παιδαγωγός
Η ενσωμάτωση της τέχνης του κουκλοθεάτρου στην Ανώτατη Σχολή Παραστατικών Τεχνών αποτελεί μια αναγκαία και διορατική επιλογή για τη σύγχρονη καλλιτεχνική εκπαίδευση. Το κουκλοθέατρο, βαθιά ριζωμένο στην αρχαία παράδοση, παραμένει ζωντανός φορέας πολιτισμού υψηλής ποιότητας. Η τέχνη της εμψύχωσης δεν περιορίζεται σε μια τεχνική· προσφέρει στους σύγχρονους δημιουργούς εργαλεία που ανταποκρίνονται στις αισθητικές, τεχνολογικές και κοινωνικές ανάγκες της εποχής, ανοίγοντας νέους δρόμους έκφρασης και έρευνας.
Η συμπερίληψη αυτού του κλάδου δεν διευρύνει απλώς τα υφιστάμενα πεδία σπουδών· διαμορφώνει μια ουσιαστικά πρωτοποριακή προοπτική. Η φύση του κουκλοθεάτρου επιτρέπει την παραγωγή ευέλικτων, ανεξάρτητων παραστάσεων χαμηλού κόστους, ικανών να ταξιδεύουν σε όλη την ελληνική επικράτεια και πέρα από αυτήν. Σε αντίθεση με τις μεγάλες και δαπανηρές παραγωγές που παραμένουν εγκλωβισμένες στα αστικά κέντρα, το κουκλοθέατρο μπορεί να φτάσει σε σχολεία, κοινότητες, νησιά και απομακρυσμένες περιοχές, ενισχύοντας στην πράξη την καλλιτεχνική αποκέντρωση.
Με την ίδρυση ενός πλήρους προγράμματος σπουδών στο κουκλοθέατρο, η Ανώτατη Σχολή Παραστατικών Τεχνών θα προσφέρει στους νέους δημιουργούς πρόσβαση σε μια τέχνη που συνδυάζει δεξιοτεχνία, τεχνολογική καινοτομία και παιδαγωγική δύναμη—μια τέχνη ζωντανή, τολμηρή και ουσιώδη για το μέλλον του πολιτισμού.
Η Κρατική Σχολή Παραταστατικών Τεχνών που ιδρύεται οφείλει να συμπεριλμβάνει όλα τα είδη παραστατικών τεχνών. Θέλω να αναφερθώ συγκεκριμένα στο θεάτρο κούκλας και αντικειμενών και στο θέατρο σκιών.
Ως απόφοιτος της Θεατρολογίας της Φιλοσοφικής σχολής του ΕΚΠΑ και επαγγελματιάς κουκλοπαίχτρια πλέον, μεταφέρω την μεγάλη έλλειψη που αντιμετώπισα όσο ήμουν ακόμα φοιτητρια στη σχολή, στον συγκεκριμένο καλλιτεχνικό κλαδο. Μέσω της πρακτικής εξασκησης ήρθα σε επαφή με το Ελληνικό Κέντρο Κουκλοθεάτρου, UNIMA HELLAS, όπου γνωρισα εξαιρετικούς δασκάλους της τέχνης αυτής και καταφερα να εξελιχθώ. Ομώς η καλλιτεχνική εκπαίδευση δεν μπορεί να επαφίεται εξολοκλήρου στην ιδιωτική αναζήτηση. Η έλλειψη μπορεί να καλυφθεί τωρα στην Κρατική Σχολή Παραταστατικών Τεχνών, με την ένταξη μαθηματών που σχετίζονται με το θεατρο κουκλας και αντικειμένων, το θέτρο σκιών, τον θεατρικό φωτισμό τους και την σύζευξή τους με τα πιο συγχρονά οπτικά μέσα.
Η κρατική μέριμνα μπορεί να αναβαθμίσει την συνολική καλλιτεχνική παραγωγή της χώρας και να παράξει έργο σύγχρνο ή/και πειραματικό και ταυτόχρονα να δώσει χώρο για ενδελεχή έρευνα και αναβιωση των παραδοσιακών ειδών που ώστόσο παραμένουν ζωντανά και ενεργά!
Επιλέον, το κουκλοθέατρο έχει ευρεία εφαρμογή και κυριαρχή θέση στο μεταδραματικό θέατρο σε όλο τον κόσμο και διδάσκεται στις σημαντικότερες σχολές παραστατικών τεχνών της Ευρώπης και των Βαλκανίων. Κυρίως, έχει κεντρική θέση στις προτιμήσεις μικρών και μεγάλων θεατών σε θέατρα, φεστιβάλ και σχολεία και έιναι απαραίτητο να διδάσκεται, σε πρακτικό και θεωρητικό επίπεδο, από την επισημη σχολή του κράτους.
Τέλος, είναι πολύ σημαντικό η ισχύς της σπουδής της σχολής τα 180 ects.
Η ένταξη των σπουδών κουκλοθέατρου/θεάτρου σκιών στην υπό ίδρυση Κρατική Σχολή Παραστατικών Τεχνών θεωρώ πως είναι ουσιαστική για τη διεύρυνση των καλλιτεχνικών επιλογών στην τριτοβάθμια εκπαίδευση των νέων και για την ισότιμη εκπροσώπηση τεχνών που γνωρίζουν σήμερα στην Ελλάδα και άνθιση και ανταπόκριση από το κοινό. Επιπλέον, οι σπουδές αυτές, θα δημιουργήσουν μια δεξαμενή -πιστοποιημένων- αποφοίτων που θα μυήσουν τους εκκολαπτόμενους παιδαγωγούς (ιδιαίτερα της προσχολικής ηλικίας και της πρωτοβάθμιας εκπαίδευσης, αλλά όχι μόνο) σε ένα μοναδικά ελκυστικό, δημιουργικό περιβάλλον, διεπιστημονικό, διαθεματικό, πολυαισθητηριακό.
Είναι ιδιαίτερα σημαντικό να ενταχθεί η τέχνη του κουκλοθέατρου στο πρόγραμμα σπουδών της Εθνικής Σχολής Παραστατικών Τεχνών. Το κουκλοθέατρο αποτελεί κύριο παραστατικό και αφηγηματικό εργαλείο ιδιαίτερα για παιδιά πρώτης σχολικής ηλικίας
Το κουκλοθεατρο αποτελει πολιστικο αγαθο οπως καθε ειδος τεχνης και θεατρου. Απαραιτητο να υπαρχει στις σχολες ωστε να κρατηθει αυτη η μορφη τεχνης ζωντανη, και να μπορει διδαχτει με τον καλυτερο τροπο.
Το ελληνικό θέατρο σκιών αποτελεί μια μορφή οικογενειακού θεάματος που μετράει περισσότερο από δύο αιώνες διαρκούς παρουσίας στον ελληνικό χώρο. Πρόκειται για το μοναδικό λαϊκό θέατρο στη χώρα μας, το οποίο όχι μόνο επιβιώνει αλλά βρίσκεται επάξια στην κορυφή των προτιμήσεων τόσο του παιδικού όσο και του ενήλικου κοινού. Εντάσσεται στην ευρύτερη κατηγορία μικροθεάτρου, όπως και το κουκλοθέατρο.
Οι καραγκιοζοπαίχτες, οι οποίοι κρύβονται πίσω από το άσπρο φωτισμένο πανί, αποτελούν μια μοναδική περίπτωση λαϊκών καλλιτεχνών, αφού κρύβουν πολύπλευρα ταλέντα. Σκηνοθεσία, σκηνογραφία, υποκριτική, μουσική επιμέλεια είναι μόνο μερικές από τις πτυχές μιας τέτοιας πολύπλευρης τέχνης, ενώ ταυτόχρονα τα καλλιτεχνικά έργα τους (φιγούρες, σκηνικά, ρεκλάμες κ.ά.) αναδεικνύονται σε εξαιρετικά δείγματα της πηγαίας λαϊκής ζωγραφικής. Ταυτόχρονα, η προφορική μετάδοση αυτής της τέχνης, καθώς και η συνεχής διάδραση με το κοινό και τη σύγχρονη κοινωνία καθιστά εντυπωσιακό το καθημερινό έργο του καραγκιοζοπαίχτη. Δεν είναι τυχαίο που σημαντικές προσωπικότητες του πνεύματος, της διανόησης και των τεχνών έχουν επηρεαστεί από το ελληνικό θέατρο σκιών με ποικίλους τρόπους, επιβεβαιώνοντας τις μοναδικές του ιδιαιτερότητες.
Ήδη από πολύ νωρίς, οι καραγκιοζοπαίχτες δημιούργησαν έναν φορέα για να στεγάσουν τα όνειρα, τις προσδοκίες, τις καλλιτεχνικές ανησυχίες και τα οράματά τους. Το Πανελλήνιο Σωματείο Θεάτρου Σκιών αποτελεί τον μοναδικό επίσημο φορέα που εκπροσωπεί τους καραγκιοζοπαίχτες, έχοντας επιτελέσει σημαντικό πολιτιστικό και συνδικαλιστικό έργο κι έχοντας διανύσει ήδη 100 χρόνια ζωής (1925-2025). Βασικός του γνώμονας είναι η ανάδειξη του ελληνικού θεάτρου σκιών ως στοιχείο της Άυλης Πολιτιστικής Κληρονομιάς, κάτι που αποδεικνύεται μέσω των συνεχών δράσεών του. Να υπογραμμίσουμε ότι ήταν κι ένα από τα πρώτα στοιχεία που εγγράφηκαν στο εθνικό ευρετήριο Άυλης Πολιτιστικής Κληρονομιάς.
Το ΠΣΘΣ εκφράζει με το Καταστατικό του ως θεμελιώδη σκοπό της ύπαρξής του τη δάσωση, διάδοση και ανύψωση της τέχνης του Θεάτρου Σκιών ως θεμελιώδους στοιχείου της Άυλης Πολιτιστικής μας Κληρονομιάς και την ανάδειξη και προστασία του επαγγέλματος του Καραγκιοζοπαίκτη με την ενθάρρυνση, συμπαράσταση και αλληλοβοήθεια των μελών του Σωματείου-αναλόγως των δεξιοτήτων τους στην τέχνη του Θεάτρου Σκιών- και της διατήρησης, καλλιέργειας και εξέλιξης της Ελληνικής και Λαϊκής μας Παράδοσης.
Για τη επίτευξη του πρωταρχικού μας αυτού σκοπού, καθώς και για τη μακροημέρευση της λαϊκής και πατροπαράδοτης τέχνης ένα από τα πάγια αιτήματά του είναι η δημιουργία «ΕΘΝΙΚΗΣ ΣΚΗΝΗΣ ΘΕΑΤΡΟΥ ΣΚΙΩΝ», ίσως κατά τα πρότυπα του «ΕΘΝΙΚΟΥ ΘΕΑΤΡΟΥ» και του «ΚΡΑΤΙΚΟΥ ΘΕΑΤΡΟΥ ΒΟΡΕΙΟΥ ΕΛΛΑΔΟΣ»(Νόμος 2273/1994-ΦΕΚ 233/Α/ 27-12-94).
Στο πλαίσιο της δημιουργίας της Ανώτατης Σχολής Παραστατικών Τεχνών, το θέατρο σκιών είναι ένα αναπόσπαστο κομμάτι της θεατρικής δημιουργίας της Ελλάδας και οφείλει, όπως συμπεριλαμβάνεται ήδη στη σχολή Θεατρικών Σπουδών ΕΚΠΑ αλλά και στο Πανεπιστήμιο Πατρών, να συμπεριληφθεί και σε αυτή τη σχολή. Η ύπαρξη του θεάτρου σκιών ως ακαδημαϊκό μάθημα και ως ακαδημαϊκό αντικείμενο έρευνας στο πλαίσιο της συγκεκριμένης σχολής που βρίσκεται υπό δημιουργία μπορεί να δημιουργήσει τις προϋποθέσεις και να αποτελέσει θεμέλιο λίθο στις προσπάθειες διατήρησης, διάδοσης και διάσωσης της λαϊκής προφορικής τέχνης του θεάτρου σκιών.
Το Ελληνικό Θέατρο Σκιών αποτελεί ζωντανή και διαρκώς εξελισσόμενη τέχνη του λαϊκού μας πολιτισμού, η οποία μεταφέρεται διαχρονικά από το δάσκαλο στο μαθητή με την προφορική παράδοση, αποτελώντας τη μόνη συλλογική πολύτιμη κιβωτό πληροφοριών σχετικών με όλες τις πτυχές της τέχνης μας. Ως εκ τούτου αναγκαιότητα αποτελεί πλέον η έγκαιρη και έγκυρη μελέτη, καταγραφή και ανάδειξη τόσο της προέλευσης και της ιστορικής διαδρομής της τέχνης μας, όσο και της σημερινής πραγματικότητας την οποία βιώνει, για να μην απολεσθεί η τόσο πολύτιμη πνευματική και καλλιτεχνική μας κληρονομιά.
Εκ μέρους του ΠΣΘΣ
Νικόλας Τζιβελέκης
Αντιπρόεδρος και Καλλιτεχνικός Διευθυντής ΠΣΘΣ
Η Τέχνη του κουκλοθεατρου – μια τεχνη πολυδιαστατη , συχρονη και ταυτόχρονα αρχετυπική , υπαρχει και διδάσκεται σήμερα σε όλες τις συγχρονες Σχολές παρασταστικών Τεχνών .
Οι κουκλοπαιχτες και οι κουκλοπαιχτριες της Ελλαδας αξίζουν και διεκδικούν την ισαξια αναγνωριση της Τεχνης τους απέναντι στο κρατος μεσα απο :
Tην συμπεριληψη τηε διδασκαλίας του κουκλοθεατρου και του θεατρου Σκιών στα προγραμματα σπουδων των Δραματικών τεχνων .
Την Δημιουργία αυτονομου κυκλου σπουδών αναγνωρισμένου απο το κράτος που θα εμβαθυνει , θα διδάκει και θα εφραμόζει συγχρονες και παραδοσιακές τάσεις της τεχνης του κουκλοθεατρου .
Το κουκλοθέατρο σαν μια Τεχνη που καθρεφτίζει την ιδία μας την ανθρωπιά , διδάσκεται , διαφυλάσεται και εξελισεται σε όλο τον κόσμο – ακλομα και στα πιο απομακρυσμένα μέρη με θεσμίκη αρωγή .
Είναι καιρός να το δουμε να συμβαινει και στην Ελλάδα
Από την πρωτόγονη εποχή, ο άνθρωπος αξιοποίησε τις παραστατικές τέχνες ως μέσο εκπαίδευσης των νέων και εμψύχωσης των ενηλίκων — είτε μέσα από την αφήγηση είτε μέσα από την κίνηση. Διαχρονικά, αυτές οι μορφές έκφρασης διαδραμάτισαν καθοριστικό ρόλο στη διαμόρφωση της σκέψης, της ταυτότητας και της συλλογικής μνήμης των κοινωνιών. Είναι, λοιπόν, κρίμα να μην υπάρχει μια σχολή όπου αυτή η πολύτιμη γνώση να διδάσκεται, να καλλιεργείται και να μεταδίδεται στις επόμενες γενιές.
Αθήνα, 27 Φεβρουαρίου 2026
Προς: Υπουργό Παιδείας, Θρησκευμάτων και Αθλητισμού, κα Σοφία Ζαχαράκη
Υπουργό Πολιτισμού, κα Στυλιανή Μενδώνη, Υφυπουργό Παιδείας, Θρησκευμάτων και Αθλητισμού, κο Νικόλαο Παπαϊωάννου,
Υφυπουργό Σύγχρονου Πολιτισμού, κο Ιάσων Φωτήλα,
Γενικό Γραμματέα Ανώτατης Εκπαίδευσης, κο Δημήτριο Μπουραντώνη,
Γενική Γραμματέα Σύγχρονου Πολιτισμού, κα Ελένη Δουνδουλάκη
Κοινοποίηση: Αρμόδια γραφεία Υπουργείου Παιδείας και Υπουργείου Πολιτισμού
ΥΠΟΜΝΗΜΑ περί της ίδρυσης Κρατικής Σχολής Παραστατικών Τεχνών
Αξιότιμες/-οι κυρίες και κύριοι,
Με το παρόν επιθυμούμε να συνεισφέρουμε θετικά στο διάλογο για την ίδρυση Κρατικής
Σχολής Παραστατικών Τεχνών.
Ως Ελληνικό Κέντρο της Διεθνούς Ένωσης Κουκλοθεάτρου (UNIMA-ΕΛΛΑΣ) και σε
διαρκή επικοινωνία με τη Διεθνή UNIMA, εκπροσωπούμε τον χώρο των καλλιτεχνών
–επαγγελματιών και μη, της τέχνης αυτής στην χώρα μας και όλoυς όσους
χρησιμοποιούν την κούκλα σε ποικίλες εφαρμογές σε άλλους κλάδους (παιδαγωγική,
θεατρική αγωγή, θεραπεία, μουσειολογία κλπ).
Το κουκλοθέατρο, όπως και άλλες παραστατικές τέχνες οι οποίες σε σύγκριση με το
θέατρο, τη μουσική και το χορό είναι λιγότερο ανεπτυγμένες στην Ελλάδα (αφήγηση,
τσίρκο, παντομίμα, μάσκα, παραδοσιακό θέατρο σκιών κα), δεν διαθέτει πιστοποιημένη
από το κράτος εκπαίδευση οποιασδήποτε βαθμίδας. Οι άνθρωποι που εισέρχονται στον
χώρο αυτό, το κάνουν μέσω άτυπης δια βίου εκπαίδευσης, σε ιδιωτικά εργαστήρια,
σεμινάρια κλπ ή καταφεύγουν σε σχολές του εξωτερικού όπου κάθε χώρα έχει
πανεπιστημιακές σχολές ή τμήματα αφιερωμένα σε αυτό. Στην Ελλάδα το μάθημα
διδάσκεται μόνο σε κάποια λίγα τμήματα σχολών βρεφονηπιοκομίας και στο Τμήμα
Θεατρικών Σπουδών του ΕΚΠΑ υπάρχει μόνο ως σύντομο μάθημα επιλογής.
Η αρχαία τέχνη του κουκλοθεάτρου αποτελεί σαφώς κομμάτι της ευρύτερης θεατρικής
τέχνης. Ταυτόχρονα είναι μια ξεχωριστή, διακριτή μορφή θεάτρου, με δικές της
παραδόσεις, ιστορία, κώδικες, υποκατηγορίες, τεχνικές, μεθόδους, και ειδικευμένους
επαγγελματίες κατασκευαστές και ερμηνευτές. Τόσο στις λαϊκές παραδοσιακές φόρμες
(Καραγκιόζης και Φασουλής), όσο και στις σύγχρονες εκδοχές του (πληθώρα νέων
τεχνικών, αισθητικών, σκηνοθετικών κλπ επιλογών, θεάματα για ενήλικο κοινό κ.α.) τα
τελευταία σαράντα χρόνια στην Ελλάδα καταγράφεται μια εκθετική αύξηση σε όλα τα
επίπεδα, ποσοτικά και ποιοτικά, στην τέχνη μας:
– Ο αριθμός των κουκλο-θιάσων, αλλά και η αρτιότητα, η ποικιλομορφία και ο
επαγγελματισμός των παραγωγών τους έχει ανέβει πλέον πολύ ψηλά και συναγωνίζεται
τον ευρωπαϊκό και διεθνή αντίστοιχο χώρο.
– Πολλοί Ελληνικοί θίασοι κούκλας ταξιδεύουν σε διεθνή φεστιβάλ εξάγοντας το
πολιτιστικό μας προϊόν σε όλο τον κόσμο.
– Υπάρχουν τρία εδραιωμένα διεθνή φεστιβάλ αφιερωμένα στην τέχνη αυτή, τα οποία
προσκαλούν παραστάσεις από το εξωτερικό συμβάλλοντας στη διεύρυνση του ορίζοντα
και των συνεργασιών.
– Η Ένωσή μας με πολλές εκδηλώσεις -τόσο προς το κοινό (φεστιβάλ, εργαστήρια,
εκθέσεις) όσο και προς τα μέλη της (επιμόρφωση, συζητήσεις, συλλογικές δράσεις), έχει
λειτουργήσει καταλυτικά σε όλη αυτή την ανάπτυξη.
– Ο μέσος όρος ηλικίας των νέων κουκλοπαικτών έχει φτάσει τα 23-27 χρόνια και
αρκετά παιδιά το επιλέγουν ως επαγγελματική προοπτική ακόμα και αμέσως μετά το
Λύκειο.
Στις σύγχρονες παραστατικές τέχνες, όπου η σύμμειξη των ειδών είναι εδώ και δεκαετίες
κυρίαρχο φαινόμενο παγκοσμίως (σε βαθμό που συχνά οι παραστάσεις είναι δύσκολο
να ταξινομηθούν σε κάποιο είδος), η θεατρική κούκλα έχει εξέχουσα παρουσία με πάρα
πολλούς τρόπους, προσφέροντας μοναδικά ποιητικά εργαλεία που αξιοποιούνται όλο
και περισσότερο και στην Ελλάδα, σε έργα θεάτρου, χορού, κινηματογράφου, video art,
animation, εικαστικών εγκαταστάσεων κ.α. εμπλουτίζοντας και αναζωογονώντας τις
τέχνες αυτές. Τα τελευταία χρόνια οι κουκλοπαίκτες καλούμαστε να συμμετάσχουμε σε
παραγωγές άλλων τεχνών και πολλοί νέοι σκηνοθέτες εντάσσουν κούκλες στις
παραστάσεις τους. Φυσικά ισχύει και το αντίστροφο: Σε παραγωγές κουκλοθεάτρου,
εκτός από τους καθαυτό κουκλοπαίκτες συμμετέχουν ηθοποιοί, χορευτές, μουσικοί,
εικαστικοί, σκηνογράφοι, φωτιστές και άλλοι καλλιτέχνες ακριβώς λόγω της ειδίκευσής
τους.
Θεωρούμε εξαιρετικά σημαντικό και αυτονόητο ότι η Κρατική Σχολή Παραστατικών
Τεχνών θα συμπεριλαμβάνει όλες τις μορφές σκηνικής έκφρασης αφενός
εξασφαλίζοντας την διακριτότητα τους μέσω κατάλληλου ειδικευμένου εκπαιδευτικού
προσωπικού και αφετέρου προάγοντας την αλληλεπίδραση, τη δυναμική συνεργασία
μεταξύ τους μέσα από κοινά πρότζεκτ, με στόχο την αμοιβαία ανανέωση και
γονιμοποίηση. Το θέατρο και ο χορός έχουν να ωφεληθούν πολλά από την εικαστική
ποιητική δραματουργία του θεάτρου κούκλας και το αντίστροφο.
Προτείνουμε και ζητούμε:
– στο νομοθετικό πλαίσιο που θα ιδρύσει την Σχολή Παραστατικών Τεχνών, στον
σχεδιασμό της δομής και λειτουργίας να προβλέπονται τρόποι (τακτικά μαθήματα,
μαθήματα επιλογής, κύκλοι εργαστηρίων κλπ) μέσω των οποίων οι φοιτητές θα έρχονται
σε διδακτική επαφή με ενεργούς καλλιτέχνες του κάθε τομέα, όσο και ειδικευμένους
ακαδημαϊκούς για την πρακτική και θεωρητική κατάρτισή τους σε όλες τις επιμέρους
παραστατικές τέχνες. Μακροπρόθεσμα έστω, θα έπρεπε να υπάρξει χωριστό Τμήμα της
Σχολής αφιερωμένο στην κούκλα και το θέατρό της.
– στη διαδικασία κατάρτισης του προγράμματος σπουδών της Σχολής να κληθούμε οι
αρμόδιοι φορείς για αναλυτική κατάθεση προτάσεων και συνεργασία με τη διοίκηση για
την ουσιαστική συμπερίληψη των τεχνών μας.
– για την πρόσληψη διδασκόντων σε αυτά τα ειδικά μαθήματα να αναγνωρίζεται ως
πιστοποίηση το αποδεδειγμένο καλλιτεχνικό έργο δεδομένου ότι στη χώρα μας δεν
υπάρχουν αντίστοιχες κρατικές επαγγελματικές σχολές
Είμαστε στη διάθεσή σας για οποιαδήποτε διευκρίνιση, επιπλέον πληροφορία και
συνεργασία.
Για το Διοικητικό Συμβούλιο της UNIMA-ΕΛΛΑΣ,
Πρόεδρος: Βάσω Γιαρένη
Αντιπρόεδρος: Κλειώ Κιούλπαλη
Γραμματέας: Ελένη Πέππα
Ταμίας: Μπέττυ Κοκαράκη
Τακτικό μέλος: Νικολέτα Βασιλοπούλου
Αναπληρωματικά μέλη: Αγγελική Γουναρίδη, Στέλλα Μαγγανά
Σαν κουκλοπαίχτες/τριες που εδω και χρόνια δουλέυουμε σε θεατρα και χώρους πολίτισμού σε όλη τη χωρα – και σηκώνουμε το βαρος της επιβιωσης της Τεχνη μας εξ ολοκληρου σαν κλαδος με καμιά μεχρι τώρα θεσμική ΄και οικονομική υποστηριξη απο το Κρατος είναι επιτακτικό να ζητήσουμε εστω τώρα :
Κρατική στήριξη και αναγνώριση για την Τεχνη του Κουκλοθεατρου και του Θεάτρου Σκιών .
Οι τέχνες αυτές να αποτελούν ενεργή κατεύθυνση στις δημόσιες σχολές
για τις παραστατικές τέχνες.
Ζητάμε την επίσημη αναγνώριση τους ως μέρος του συνόλου των θεατρικών
τεχνών και την επι ισοις οροις συνύπαρξη όλων των παραστατικών τεχνών.
Την ενεργή συμμετοχή του ελληνικού Κεντρου Κουκλοθεατρου ( UNIMA HELLAS ) στην δημιουργία και αναπτυξη συγχρονου, αναλυτικού και εφαρμοσμένου προγραμματος σπουδων κρατικά αναγνωρισμένου για το κουκλοθεατρο .
Η προστασία και διατηρηση της παραδοσης του κουκλοθεατρου στην Eλλαδα , και η εμβαθυνση και αναπτυξη της τόσο συχρονης και πολυδιαστασης Τεχνης του κουκλοθεατρου οφείλει και πρεπει να γίνει με την αρωγή όλων των θεσμικών οδων – ζητάμε αυτό που θα επρεπε να είναι και είναι αυτονόητο στις περισσοτερες χώρες του κόσμου που σεβονται και διαφυλλάσουν τον πολιτισμό
Σαν κουκλοπαίχτες/τριες που εδω και χρόνια δουλέυουμε σε θεατρα και χώρους πολίτισμού σε όλη τη χωρα – και σηκώνουμε το βαρος της επιβιωσης της Τεχνη μας εξ ολοκληρου σαν κλαδος με καμιά μεχρι τώρα θεσμική ΄και οικονομική υποστηριξη απο το Κρατος είναι επιτακτικό να ζητήσουμε εστω τώρα :
Κρατική στήριξη και αναγνώριση για την Τεχνη του Κουκλοθεατρου και του Θεάτρου Σκιών .
Οι τέχνες αυτές να αποτελούν ενεργή κατεύθυνση στις δημόσιες σχολές
για τις παραστατικές τέχνες.
Ζητάμε την επίσημη αναγνώριση τους ως μέρος του συνόλου των θεατρικών
τεχνών και την επι ισοις οροις συνύπαρξη όλων των παραστατικών τεχνών.
Λειτουργία της σχολής στις μεγάλες πόλεις την Ελλάδας όχι μόνο στην Αθήνα καιτην Θεσσαλονίκη.
Διδασκαλία των τεχνων τπυ κουκλοθεατρου και του συσχρονου Θεάτρου Σκιών από ενεργούςκαι αναγνωρισμένους Καλλιτέχνες
Την ενεργή συμμετοχή του ελληνικού Κεντρου Κουκλοθεατρου ( UNIMA HELLAS ) στην δημιουργία και αναπτυξη συγχρονου, αναλυτικού και εφαρμοσμένου προγραμματος σπουδων κρατικά αναγνωρισμένου για το κουκλοθεατρο .
Η προστασία και διατηρηση της παραδοσης του κουκλοθεατρου στην Eλλαδα , και η εμβαθυνση και αναπτυξη της τόσο συχρονης και πολυδιαστασης Τεχνης του κουκλοθεατρου οφείλει και πρεπει να γίνει με την αρωγή όλων των θεσμικών οδων – ζητάμε αυτό που θα επρεπε να είναι και είναι αυτονόητο στις περισσοτερες χώρες του κόσμου που σεβονται και διαφυλλάσουν τον πολιτισμό .
1. Σύμφωνα με την επωνυμία της, η Σχολή όντως να διαθέτει Τμήματα για όλες τις παραστατικές τέχνες συμπεριλαμβανομένων των συγκριτικά λιγότερο αναγνωρισμένων (κουκλοθέατρο, τσίρκο, παραδοσιακό θέατρο σκιών, αφήγηση, παντομίμα, μάσκα κ.α.), όχι μόνο ως επιμέρους μαθήματα, αλλά ιδανικά οδηγώντας σε ειδίκευση και τίτλο σπουδών που να την καταγράφει. Στην περίπτωση που αυτό δεν είναι επί του παρόντος εφικτό, είναι άκρως αναγκαίο να περιλαμβάνονται εργαστηριακά και θεωρητικά μαθήματα για αυτές τις τέχνες, δεδομένου ότι σήμερα παγκοσμίως είναι αδιανόητο οι άνθρωποι του θεάτρου να μην έχουν λάβει εκπαίδευση, εργαλεία και τεχνικές από αυτές τις τέχνες.
2. Στο σχεδιασμό και ακόμα περισσότερο στην τελική σύνταξη του προγράμματος σπουδών, να κληθούν οι συλλογικοί φορείς (για το κουκλοθέατρο η UNIMA-ΕΛΛΑΣ, για τον Καραγκιόζη το Σωματείο Καραγκιοζοπαικτών κ.ο.κ.) να καταθέσουν ολοκληρωμένες προτάσεις βάσει των αναγκών του κάθε κλάδου.
3. Με στόχο την προώθηση και ανανέωση του σύγχρονου θεάτρου, η Σχολή οφείλει να προάγει τη διασύνδεση όλων των κλάδων μέσω κοινών μαθημάτων και συνεργατικών project μεταξύ των τμημάτων, ώστε η κάθε ειδικότητα να εμπλουτίζει τις άλλες.
4. Να δοθεί βάρος πρώτιστα στην πρακτική καλλιτεχνική πλευρά αυτών των κλάδων, συνοδευόμενη βεβαίως από θεωρητική υποστήριξη. Οι φοιτητές/-τριες να έρχονται σε επαφή με ενεργούς καλλιτέχνες του χώρου.
5. Για τις παραπάνω τέχνες, δεδομένης της μη ύπαρξης -έως τώρα- πιστοποιημένης εκπαίδευσης, να αναγνωρίζεται το καλλιτεχνικό έργο ως τυπικό προσόν για καλλιτέχνες που θα αναλάβουν να σχεδιάσουν και να διδάξουν αυτά τα μαθήματα.
Το 2006, σε συνεργασία με το Εργαστήρι Μαιρηβή καταρτίσαμε ένα αναλυτικό πλάνο και πρόγραμμα σπουδών για μία Επαγγελματική Σχολή Κουκλοθεάτρου. Δυστυχώς τότε δεν δόθηκε καμία προσοχή από την πολιτεία και η σχολή δεν λειτούργησε. Η ίδρυση της Ανώτατης Σχολής Παραστατικών Τεχνών είναι ιστορική ευκαιρία: Η τέχνη της κούκλας να βρει τη θέση που της αρμόζει ανάμεσα στις άλλες ισότιμες τέχνες.
Στην Κρατική Σχολή Παραστατικών Τεχνών θα πρέπει να ενταχθούν όλες οι μορφές παραστατικών τεχνών: Η τέχνη του κουκλοθεάτρου, το θέατρο σκιών, η αφηγηματική τέχνη. Τέχνες οι οποίες στην υπόλοιπη Ευρώπη διδάσκονται επί δεκαετίες.
Η εμπειρία 25 χρόνων ενασχόλησής μας με τη τέχνη του κουκλοθέατρου και της διοργάνωσης για 10 χρόνια ενός Διεθνούς Φεστιβάλ Κουκλοθέατρου στην Καλαμάτα, μάς δίδαξε ότι στην Ελλάδα επείγει να δημιουργηθεί μία Ανώτατη Σχολή Παραστατικών Τεχνών που πρέπει περιλαμβάνει την τέχνη του κουκλοθέατρου, του θεάτρου Σκιών και αντικειμένων, την αφήγηση παραμυθιών, όπως και όλες τις καλλιτεχνικές ειδικότητες που εντάσσονται στην τέχνη της κούκλας (φωτιστές , σκηνογράφους, ενδυματολόγους, κατασκευή και εμψύχωση κούκλας κλπ). Η Ελλάδα έως σήμερα , παρόλο που παρουσιάζει μεγάλη ανάπτυξη στην τέχνη αυτή, έχει μείνει πολύ πίσω σε σχέση με άλλες Ευρωπαϊκές και Βαλκανικές χώρες που έχουν δημιουργήσει ανάλογες εξαιρετικές Πανεπιστημιακές Σχολές. Προτείνω να υπάρχουν και παραρτήματα εκτός Αθήνας και Θεσσαλονίκης και σε άλλες πόλεις που αναπτύσσουν την τέχνη αυτή, όπως στην Καλαμάτα που προωθεί με επιτυχία την τέχνη του κουκλοθέατρου μέσω οργάνωσης ενός σημαντικού Διεθνούς Φεστιβάλ Κουκλοθέατρου, αναγνωρισμένου σε όλη την καλλιτεχνική κοινότητα εντός και εκτός Ελλάδας.
Αίτημά μας: Η επίσημη ένταξη του Κουκλοθεάτρου στην υπό ίδρυση Κρατική Σχολή Παραστατικών Τεχνών.
Το «Εργαστήρι Μαιρηβή» ιδρύθηκε το 1999 με όραμα την έρευνα, την ανάδειξη και τη διάδοση της τέχνης του Κουκλοθεάτρου στην Ελλάδα. Από τα πρώτα χρόνια λειτουργίας μας, εστιάσαμε στην εξειδικευμένη εκπαίδευση, οργανώνοντας εργαστήρια ποικίλης διάρκειας με στόχο την ολοκληρωμένη κατάρτιση μελλοντικών επαγγελματιών κουκλοπαικτών.
Το 2006, σε συνεργασία με καταξιωμένους Έλληνες και ξένους επαγγελματίες, σχεδιάσαμε ένα πλήρες πρόγραμμα τριετούς φοίτησης. Παρά τη σχολαστική προετοιμασία, η έλλειψη κρατικής στήριξης περιόρισε την υλοποίησή του σε κύκλους βραχυχρόνιων εργαστηρίων.
Πιστεύουμε ακράδαντα ότι το Κουκλοθέατρο οφείλει να ενταχθεί στα προγράμματα σπουδών των θεατρικών σχολών και όχι να περιορίζεται αποκλειστικά στις παιδαγωγικές σχολές. Πρέπει επιτέλους να ξεπεραστεί η στερεοτυπική αντίληψη ότι το Κουκλοθέατρο απευθύνεται μόνο σε παιδιά. Είναι μια τέχνη ιδιαίτερη – απλή, αλλά καθόλου απλοϊκή – που διεκδικεί τη θέση που της αναλογεί στο σύγχρονο θέατρο. Η σωστή ακαδημαϊκή κατάρτιση θα αναβαθμίσει τις εγχώριες παραγωγές στα πρότυπα άλλων ευρωπαϊκών χωρών.
Η εμπειρία 25 χρόνων ενασχόλησής μας με τη τέχνη του κουκλοθέατρου και της διοργάνωσης για 10 χρόνια ενός Διεθνούς Φεστιβάλ Κουκλοθέατρου στην Καλαμάτα, μάς δίδαξε ότι στην Ελλάδα επείγει να δημιουργηθεί μία Ανώτατη Σχολή Παραστατικών Τεχνών που πρέπει περιλαμβάνει την τέχνη του κουκλοθέατρου, του θεάτρου Σκιών και αντικειμένων, την αφήγηση παραμυθιών, όπως και όλες τις καλλιτεχνικές ειδικότητες που εντάσσονται στην τέχνη της κούκλας (φωτιστές , σκηνογράφους, ενδυματολόγους, κατασκευή και εμψύχωση κούκλας κλπ). Η Ελλάδα έως σήμερα , παρόλο που παρουσιάζει μεγάλη ανάπτυξη στην τέχνη αυτή, έχει μείνει πολύ πίσω σε σχέση με άλλες Ευρωπαϊκές και Βαλκανικές χώρες που έχουν δημιουργήσει ανάλογες εξαιρετικές Πανεπιστημιακές Σχολές. Προτείνω να υπάρχουν και παραρτήματα εκτός Αθήνας και Θεσσαλονίκης και σε άλλες πόλεις που αναπτύσσουν την τέχνη αυτή, όπως στην Καλαμάτα που προωθεί με επιτυχία την τέχνη του κουκλοθέατρου μέσω οργάνωσης ενός σημαντικού Διεθνούς Φεστιβάλ Κουκλοθέατρου, αναγνωρισμένου σε όλη την καλλιτεχνική κοινότητα εντός και εκτός Ελλάδας.
ΑΡΘΡΟ 36 για τη διαμόρφωση του άρθρου 11, παράγραφος στ):
στον τύπο να αναφέρεται «Δίπλωμα Επιπέδου 5 του Εθνικού Πλαισίου Προσόντων»,
Επίσης να ρυθμιστεί και η έκδοση Παραρτήματος Διπλώματος (νόμος 3374/2005, άρθρο 15)
Να ενταχθεί το θέατρο της κούκλας στη νέα κρατική σχολή παραστατικών τεχνών.
Η ένταξη της τέχνης του κουκλοθεάτρου και του θεάτρου σκιών είναι απαραίτητη στο πρόγραμμα σπουδών της Κρατικής Σχολής Παραστατικών Τεχνών.
Θεωρώ απαραίτητο την ένταξη της τέχνης του κουκλοθεάτρου και του θεάτρου σκιών στο πρόγραμμα σπουδών της Κρατικής Σχολής Παραστατικών Τεχνών.
Πιστεύω ότι οφείλουμε να αντιμετωπίσουμε την Τέχνη του Κουκλοθεάτρου ισότιμα με κάθε άλλη μορφή Θεάτρου.
Συνεπώς η ένταξή του στην Ανώτερη Σχολή Καλλιτεχνικής Εκπαίδευσης είναι για μένα μονόδρομος.
Δεν ειναι τυχαίο που η πρώτη επιλογή των εκπαιδευτικών για τις σχολικές εκδρομες ειναι οι παραστάσεις Κουκλοθεατρου και μάλιστα εγκεκριμένες απο το Υπουργείο Παιδείας. Αναζητάμε την καλλιτεχνική παιδεια και οφειλουμε να ανανοίξουμε ορίζοντες και επιλογές στους νέους. Δημόσια εκπαίδευση και ένταξη της τέχνης του Κουκλοθεατρου στην Ανώτατη Σχολη Παραστατικών τεχνών.
Η Κρατική Σχολή Παραστατικών Τεχνών που ιδρύετε το 2026 στην χώρα μας θα πρέπει να συμπεριλάβει όλες τις μορφές των παραστατικών τεχνών,
Κουκλοθέατρο – Θέατρο Σκιών – Αφηγηματική Τέχνη.
Για την πρόσληψη διδασκόντων στο μάθημα του κουκλοθεάτρου, πρέπει να αναγνωρίζεται ως πιστοποίηση το αποδεδειγμένο καλλιτεχνικό έργο, που θα πιστοποιείται και μέσω του αρμόδιου φορέα Ελληνικό Κέντρο Κουκλοθεάτρου Unima Hellas, δεδομένου ότι στη χώρα μας δεν υπάρχει αντίστοιχη κρατική επαγγελματική σχολή.
Ως πολίτης, ζητώ την τροποποίηση του νομοσχεδίου ώστε να συμπεριληφθούν το Κουκλοθέατρο, το Θέατρο Σκιών και η Αφήγηση ως διακριτές κατευθύνσεις σπουδών στην Κρατική Σχολή Παραστατικών Τεχνών. Η τέχνη του Κουκλοθέατρο – Θέατρο Σκιών – Αφηγηματική Τέχνη, είναι αναγνωρισμένη διεθνώς από την UNESCO (UNIMA), δικαιούται κρατική αναγνώριση, ακαδημαϊκή κατοχύρωση και διδασκαλία από έμπειρους επαγγελματίες του κλάδου.
Θεωρώ απαραίτητο την ένταξη της τέχνης του κουκλοθεάτρου σε μία σχολή παραστατικών τεχνών όπως συμβαίνει στις χώρες των βαλκανίων αλλά και όλες τις υπόλοιπες χώρες της Ευρώπης. Θεωρώ απαραίτητη την σύμπραξη των αρμόδιων φορέων εκπροσωπούν το καλλιτεχνικό και επαγγελματικό δυναμικό όπως το ελληνικό κέντρο κουκλοθεάτρου unima ελλάς
Αξιότιμοι κύριοι,
Μετά από τριάντα και πλέον χρόνια επαγγελματικής μου ενασχόλησης με το θέατρο κούκλας-μαριονέττας και κίνησης αντικειμένων σε θεατρικές και μη παραγωγές όπως και στην εκπαίδευση (ΚΕΚ-ΙΕΚ) σας στέλνω το σχόλιό μου που νομίζω πως πρέπει να ληφθεί σοβαρά υπόψη.
Στην Ελλάδα θεσπίζεται Πανεπιστήμιο Παραστατικών Τεχνών σε μια ιστορική στιγμή επαναπροσδιορισμού της καλλιτεχνικής εκπαίδευσης. Αν το εγχείρημα φιλοδοξεί να είναι σύγχρονο, ολιστικό και ουσιαστικό, τότε η ένταξη του θεάτρου μαριονέττας, της τέχνης της κούκλας και της κίνησης αντικειμένων δεν αποτελεί πολυτέλεια· αποτελεί αναγκαιότητα.
Το θέατρο κούκλας δεν είναι «παιδικό θέαμα», όπως συχνά παρεξηγείται. Είναι ένα σύνθετο, απαιτητικό και βαθιά ποιητικό πεδίο που συνδυάζει υποκριτική, σκηνοθεσία, δραματουργία, εικαστικές τέχνες, γλυπτική, μηχανική κατασκευών, μουσική, φωνητική και κινησιολογία. Ο καλλιτέχνης δεν ερμηνεύει μόνο έναν ρόλο· εμψυχώνει την ύλη. Μετατρέπει το άψυχο σε φορέα συναισθήματος και ιδέας. Αυτή η πράξη δεν είναι τεχνικό τέχνασμα· είναι καλλιτεχνική και φιλοσοφική τοποθέτηση πάνω στη σχέση ανθρώπου και αντικειμένου.
Σε ένα πανεπιστήμιο που φιλοδοξεί να διαμορφώσει δημιουργούς του 21ου αιώνα, η εκπαίδευση οφείλει να καλλιεργεί τη σωματική νοημοσύνη, την αντίληψη του χώρου, τον ρυθμό και τη λεπτομέρεια της κίνησης. Η κίνηση αντικειμένων εκπαιδεύει τον καλλιτέχνη στην ακρίβεια, στην οικονομία εκφραστικών μέσων και στη συλλογική λειτουργία. Δεν υπάρχει αυθορμητισμός χωρίς πειθαρχία. Το θέατρο μαριονέττας διδάσκει ακριβώς αυτή την ισορροπία.
Επιπλέον, η τέχνη της κούκλας έχει βαθιές ρίζες στη λαϊκή και λόγια παράδοση. Από τις σκιές και τις υπαίθριες παραστάσεις μέχρι τις σύγχρονες πολυμεσικές σκηνικές εγκαταστάσεις, αποτελεί γέφυρα ανάμεσα στο παρελθόν και στο παρόν. Η ακαδημαϊκή της ένταξη διασφαλίζει έρευνα, τεκμηρίωση και εξέλιξη — όχι απλώς διατήρηση.
Υπάρχει και μια ακόμα κρίσιμη διάσταση: η διαθεματικότητα. Το θέατρο αντικειμένων συνομιλεί άμεσα με τη σύγχρονη σκηνική πρακτική, το devised theatre, τη σωματική περφόρμανς και τις εικαστικές εγκαταστάσεις. Σε μια εποχή όπου τα όρια μεταξύ τεχνών καταρρέουν, η απουσία αυτού του πεδίου από ένα πανεπιστημιακό πρόγραμμα θα δημιουργούσε κενό στην καλλιτεχνική κατάρτιση.
Αν ο στόχος είναι η δημιουργία ενός ιδρύματος που δεν αναπαράγει ιεραρχίες αλλά καλλιεργεί την πολυφωνία, τότε το θέατρο μαριονέττας και η κίνηση αντικειμένων πρέπει να έχουν αυτόνομη και ισότιμη θέση στο πρόγραμμα σπουδών — με εργαστήρια κατασκευής, θεωρητική κατάρτιση, πρακτική εξάσκηση και ερευνητικά πεδία.
Η τέχνη που διδάσκει πώς να δίνεις ζωή στο άψυχο, διδάσκει τελικά πώς να αντιλαμβάνεσαι βαθύτερα το ίδιο το ζωντανό. Και αυτό είναι παιδεία στον πυρήνα της.
Ευχαριστώ
Βασίλειος Αθανασάκης
Αθηναϊκές Μαριονέττες
Η τέχνη του κουκλοθεάτρου, θα πρέπει να συμπεριληφθεί στη σχολή παραστατικών τεχνών, εφόσον το κουκλοθέατρο είναι μία τέχνη που παρότι είναι είδος θεάτρου, παρουσιάζει την ιδιομορφία της κούκλας αποτελώντας ένα ξεχωριστό κλάδο για τον οποίο δεν υπάρχει σοβαρή πανεπιστημιακή εκπαίδευση αυτή τη στιγμή στην Ελλάδα, εκτός κάποιων παιδαγωγικών τμημάτων. Ωστόσο το κουκλοθέατρο δεν θα πρέπει να αντιμετωπίζεται (μόνο) ως παιδικό παραστατικό είδος, καθώς αναφέρεται σε όλες τις ηλικίες όπως και το θέατρο. Η ιδιομορφία της κούκλας, οι γνώσεις της κατασκευής και ποικιλίας των τεχνικών της και η τέχνη της εμψύχωσής της, μαζί με την σύμμειξη των τεχνών που χρησιμοποιεί, την κατασκευή των σκηνικών και την αλληλένδετη σχέση σκηνοθεσίας και σκηνογραφίας που παρουσιάζει το είδος, απουσιάζουν ηχηρά από τα ελληνικά πανεπιστήμια, στερώντας τη γνώση από το ολοένα αυξανόμενο ενδιαφερόμενο πληθυσμό που αν θέλει να αποκτήσει πανεπιστημιακού επιπέδου σπουδές στο αντικείμενο, ο παιδαγωγικός τομέας είναι μονόδρομος. Παρά την μεγάλη παράδοση της χώρας μας στο κουκλοθέατρο (θέατρο σκιών, φασουλής κλπ), τις αρχαίες καταβολές του (πλαγγόνες) και το ολοένα και πιο έντονο ενδιαφέρον των καλλιτεχνών για το είδος, δυστυχώς η Ελλάδα δεν έχει ακολουθήσει μέχρι στιγμής το παράδειγμα των Βαλκανικών και Ευρωπαϊκών χωρών που διαθέτουν ξεχωριστά τμήματα κουκλοθεάτρου πανεπιστημιακού επιπέδου, εδώ και πολλά χρόνια. Ελπίζουμε κάποια στιγμή να το κάνει αναγνωρίζοντας την αξία του. Και πιο άμεσα να εντάξει την τέχνη αυτή στη σχολή παραστατικών τεχνών όπως της αρμόζει.
Η τέχνη του κουκλοθεάτρου, θα πρέπει να συμπεριληφθεί στη σχολή παραστατικών τεχνών, εφόσον το κουκλοθέατρο είναι μία τέχνη που παρότι είναι είδος θεάτρου, παρουσιάζει την ιδιομορφία της κούκλας αποτελώντας ένα ξεχωριστό κλάδο για τον οποίο δεν υπάρχει σοβαρή πανεπιστημιακή εκπαίδευση αυτή τη στιγμή στην Ελλάδα, εκτός κάποιων παιδαγωγικών τμημάτων. Ωστόσο το κουκλοθέατρο δεν θα πρέπει να αντιμετωπίζεται (μόνο) ως παιδικό παραστατικό είδος, καθώς αναφέρεται σε όλες τις ηλικίες όπως και το θέατρο. Η ιδιομορφία της κούκλας, οι γνώσεις της κατασκευής και ποικιλίας των τεχνικών της και η τέχνη της εμψύχωσής της, μαζί με την κατασκευή των σκηνικών και την αλληλένδετη σχέση σκηνοθεσίας και σκηνογραφίας που παρουσιάζει το είδος, απουσιάζουν ηχηρά από τα ελληνικά πανεπιστήμια, στερώντας τη γνώση από το ολοένα αυξανόμενο ενδιαφερόμενο πληθυσμό που αν θέλει να αποκτήσει πανεπιστημιακού επιπέδου σπουδές στο αντικείμενο, ο παιδαγωγικός τομέας είναι μονόδρομος. Παρά την μεγάλη παράδοση της χώρας μας στο κουκλοθέατρο (θέατρο σκιών, φασουλής κλπ), τις αρχαίες καταβολές του (πλαγγόνες) και το ολοένα και πιο έντονο ενδιαφέρον των καλλιτεχνών για το είδος, δυστυχώς η Ελλάδα δεν έχει ακολουθήσει μέχρι στιγμής το παράδειγμα των Βαλκανικών και Ευρωπαϊκών χωρών που διαθέτουν ξεχωριστά τμήματα κουκλοθεάτρου πανεπιστημιακού επιπέδου, εδώ και πολλά χρόνια. Ελπίζουμε κάποια στιγμή να το κάνει αναγνωρίζοντας την αξία του. Και πιο άμεσα να εντάξει την τέχνη αυτή στη σχολή παραστατικών τεχνών όπως της αρμόζει.
Επιθυμώ να ενταχθεί η τέχνη του κουκλοθέατρου στην Κρατική Σχολή Παραστατικών Τεχνών.
Με εκτίμηση
Σταματία ( Τάμι) Ρόρη
Η ένταξη της τέχνης του κουκλοθέατρου στην Ανώτατη Σχολη Παραστατικών Τεχνών θα ολοκληρώσει το προγραμμα σπουδών της σχολής, εφοσον το κουκλοθέατρο είναι μια τέχνη που χρειάζεται κατάρτιση που μόνο μέσα από ένα σοβαρό πανεπιστήμιο μπορεί να αποκτηθεί.
28 Φεβρουαρίου 2026, 19:51 | Δέσποινα Καλπενίδου Μόνιμος ΣύνδεσμοςΘα πρέπει στο νομοθετικό πλαίσιο ίδρυσης της Ανώτατης Σχολής Παραστατικών Τεχνών, να προβλέπονται μαθήματα και κατευθύνσεις σπουδών που να συμπεριλαμβάνουν όλες τις επιμέρους τέχνες που εντάσσονται στις παραστατικές τέχνες. Ειδικότερα για την τέχνη του κουκλοθεάτρου, ενώ τα τελευταία 40 χρόνια στην Ελλάδα καταγράφεται:
1.πολύ μεγάλη ανάπτυξη με ποικίλους τρόπους, με όλο και μεγαλύτερη αξιοποίηση των εργαλείων της στο σύνολο των παραστατικών τεχνών και
2.τρομερή αύξηση στο ενδιαφέρον των νέων να εκπαιδευτούν κατάλληλα ώστε να μπορούν να την ασκήσουν επαγγελματικά
ακόμα δεν υπάρχει διαθέσιμη στη χώρα μας κάποιου είδους εκπαίδευση στον τομέα αυτό πιστοποιημένη από το κράτος, αντίστοιχα με άλλες χώρες. Είναι απαραίτητο να υπάρχει σχετική πρόβλεψη για αυτή την πολύ σοβαρή έλλειψη στη διαμόρφωση του προγράμματος σπουδών της Ανώτατης Σχολής Παραστατικών Τεχνών, και να συμπεριληφθούν κύκλοι σπουδών σχετικοί με την τέχνη του κουκλοθεάτρου, σε συνεργασία με τους αρμόδιους φορείς που έχουν συμβάλει όλα αυτά τα χρόνια στην ανάπτυξη της και εκπροσωπούν το ενεργό καλλιτεχνικό δυναμικό που την ασκεί, όπως είναι το Ελληνικό Κέντρο της Διεθνούς Ένωσης Κουκλοθεάτρου (UNIMA-ΕΛΛΑΣ).
Η τέχνη του κουκλοθεάτρου αποτελεί αυτόνομη και σύνθετη μορφή παραστατικής δημιουργίας που συνδυάζει υποκριτική, σκηνοθεσία, εικαστική κατασκευή και εμψύχωση αντικειμένου. Με βαθιές ρίζες στην ελληνική παράδοση, όπως ο Καραγκιόζης και ο Φασουλής, αλλά και διεθνή αναγνώριση σε μορφές όπως το Bunraku, το κουκλοθέατρο δεν αποτελεί περιφερειακή ή παιδική τέχνη, αλλά πλήρη σκηνική γλώσσα με σύγχρονη καλλιτεχνική και παιδαγωγική δυναμική. Η ένταξή του στην Ανώτατη Σχολή Παραστατικών Τεχνών διασφαλίζει θεσμική αναγνώριση, ακαδημαϊκή έρευνα και ποιοτική επαγγελματική εκπαίδευση, ενισχύοντας την πολιτιστική ανάπτυξη της χώρας.
Η Ανώτατη Σχολή Παραστατικών Τεχνών θα πρέπει οπωσδήποτε να συμπεριλάβει την τέχνη του Κουκλοθεάτρου. Παραδοσιακό κουκλοθέατρο, θέατρο σκιών, θέατρο αντικειμένων κ.ο.κ
Η ίδρυση μιας δημόσιας, ακαδημαϊκά αναγνωρισμένης Σχολής Παραστατικών Τεχνών αποτελεί ουσιαστική επιλογή πολιτιστικής πολιτικής. Η ένταξη του κουκλοθεάτρου είναι αναγκαία, καθώς πρόκειται για έναν ιστορικό και σύγχρονο κλάδο που συνδυάζει θεατρική πράξη, εικαστική δημιουργία και παιδαγωγική δυναμική, με απήχηση σε όλες τις ηλικίες.
Σε αρκετές ευρωπαϊκές χώρες διδάσκεται σε κρατικά ιδρύματα με αυτόνομα προγράμματα σπουδών, γεγονός που έχει ενισχύσει τόσο την καλλιτεχνική του εξέλιξη όσο και τη διεθνή παρουσία των δημιουργών.
Μορφές θεάτρου σκιών και παραδοσιακού κουκλοθεάτρου έχουν ενταχθεί στους καταλόγους Άυλης Πολιτιστικής Κληρονομιάς της UNESCO, γεγονός που αναδεικνύει τη διεθνή τους σημασία.
Η θεσμική του αναγνώριση στη χώρα μας θα προσφέρει οργανωμένη και εξειδικευμένη εκπαίδευση, θα στηρίξει τους επαγγελματίες του χώρου και θα ενδυναμώσει τη σύγχρονη καλλιτεχνική παραγωγή. Η καλλιτεχνική εκπαίδευση αποτελεί θεμέλιο πολιτιστικής ανάπτυξης και οφείλει να περιλαμβάνει ισότιμα όλες τις μορφές παραστατικής έκφρασης, όπως το κουκλοθέατρο, το θέατρο σκιών και την αφήγηση.
Προέχει για μένα το ανεξαρτήτως βλάβης, αναπηρίας,ταυτότητας ή οποιασδήποτε άλλης μοναδικότητας. Η συμμετοχή στη φοίτηση πρέπει να είναι ουσιαστικά ανοιχτή σε όλα τα άτομα. Η Ανώτατη Σχολή Παραστατικών Τεχνών οφείλει από τον σχεδιασμό της να διασφαλίζει ότι κάθε άτομο μπορεί να παρακολουθεί αυτόνομα και ισότιμα, με τις κατάλληλες υποδομές και προσαρμογές που χρειάζεται.
Η Κρατική Σχολή Παραστατικών Τεχνών που ιδρύετε το 2026 στην χώρα μας θα πρέπει να συμπεριλάβει όλες τις μορφές των παραστατικών τεχνών,
Κουκλοθέατρο – Θέατρο Σκιών – Αφηγηματική Τέχνη.
Επίσης να συμπεριλάβει τα είδη αυτοσχεδιαστικού θεάτρου :
Θέατρο playback: Θα έπρεπε να υπάρχει γιατί διδάσκει ακρόαση, συλλογικότητα και μετατροπή της προσωπικής εμπειρίας σε σκηνική πράξη. Είναι ένα ζωντανό εργαλείο σύνδεσης με την κοινότητα και καλλιεργεί την ενσυναίσθηση, την ικανότητα να δουλεύεις με πραγματικές ιστορίες, όχι μόνο με κείμενα.
Θέατρο του καταπιεσμένου: Θα έπρεπε να υπάρχει γιατί εκπαιδεύει τον ηθοποιό και τη δημιουργό να βλέπει τις κοινωνικές σχέσεις. Συνδέει την τέχνη με την κοινωνία και δίνει εργαλεία ενεργής συμμετοχής.
Θέατρο improv: Θα έπρεπε να υπάρχει γιατί χτίζει αντανακλαστικά, συνεργασία και δημιουργικότητα χωρίς έτοιμο κείμενο. Μαθαίνεις να εμπιστεύεσαι το σώμα και τη φαντασία σου, να συνδημιουργείς σε πραγματικό χρόνο και να διαχειρίζεσαι το απρόβλεπτο.
Επιπλέον
Εισαγωγή στις θεραπείες μέσω τεχνών:
Αυτό δεν σημαίνει ότι η σχολή γίνεται θεραπευτική κλπ. Θα έπρεπε να υπάρχουν όμως ώστε τα άτομα που σπουδάζουν να κατανοούν πώς οι παραστατικές τέχνες χρησιμοποιούνται σε εκπαιδευτικά, κοινωνικά και θεραπευτικά πλαίσια.
Θα πρέπει στο νομοθετικό πλαίσιο ίδρυσης της Ανώτατης Σχολής Παραστατικών Τεχνών, να προβλέπονται μαθήματα και κατευθύνσεις σπουδών που να συμπεριλαμβάνουν την τέχνη του κουκλοθεάτρου με εκπαίδευση πιστοποιημένη από το κράτος, σε συνεργασία με τους αρμόδιους φορείς, όπως είναι το Ελληνικό Κέντρο της Διεθνούς Ένωσης Κουκλοθεάτρου (UNIMA-ΕΛΛΑΣ).
Η Κρατική Σχολή Παραστατικών Τεχνών που πρόκειται να ιδρυθεί, θα πρέπει να συμπεριλάβει στο πρόγραμμα σπουδών της το Θέατρο Κούκλας,ως ένα σημαντικό κομμάτι της θεατρικής τέχνης που διαρκώς κατακτά περισσότερο έδαφος.
Για την πρόσληψη διδασκόντων στο μάθημα του κουκλοθεάτρου, να αναγνωρίζεται ως πιστοποίηση το αποδεδειγμένο καλλιτεχνικό έργο, που θα πιστοποιείται και μέσω του αρμόδιου φορέα Ελληνικό Κέντρο Κουκλοθεάτρου Unima Hellas, δεδομένου ότι στη χώρα μας δεν υπάρχει αντίστοιχη κρατική επαγγελματική σχολή.
Είναι πολύ σημαντικό μια τέτοια σχολή να συμπεριλάβει την τέχνη του κουκλοθέατρου και θεάτρου αντικειμένου, όπως συμβαίνει σε τόσες Βαλκανικές χώρες αλλά και χώρες της κεντρικής/δυτικής Ευρώπης.
Στηρίζω ώστε στην Ανώτατη σχολή ΠΑραστατικών τεχνών που θα ιδρυθεί να ενταχθεί και η τέχνη του κουκλοθεάτρου
Η ίδρυση ενός δημόσιου και ακαδημαϊκά αναγνωρισμένου φορέα εκπαίδευσης στις παραστατικές τέχνες αποτελεί ουσιαστική επένδυση στην πολιτιστική ανάπτυξη της χώρας.
Ιδιαίτερα σημαντική είναι η συμπερίληψη του κουκλοθεάτρου, μιας σύνθετης και απαιτητικής μορφής τέχνης που συνδυάζει υποκριτική, σκηνοθεσία και εικαστική δημιουργία και απευθύνεται σε κοινό όλων των ηλικιών. Η θεσμική του ένταξη θα αναγνωρίσει επίσημα έναν ιστορικό και εξελισσόμενο κλάδο της θεατρικής τέχνης, θα προσφέρει συστηματική και εξειδικευμένη εκπαίδευση και θα ενισχύσει τη σύγχρονη καλλιτεχνική παραγωγή και την καινοτομία.
Σε πολλές ευρωπαϊκές χώρες, το κουκλοθέατρο διδάσκεται σε ανώτατα ή εξειδικευμένα κρατικά ιδρύματα, με αυτόνομα τμήματα και ολοκληρωμένα προγράμματα σπουδών. Η θεσμική του αναγνώριση έχει συμβάλει στην καλλιτεχνική του ανάπτυξη, στην έρευνα γύρω από τις μορφές του σύγχρονου θεάτρου αντικειμένων και στην ενίσχυση της πολιτιστικής εξωστρέφειας των χωρών αυτών.
Η ένταξη του κουκλοθεάτρου σε μια Κρατική Σχολή Παραστατικών Τεχνών θα:
αναγνωρίσει επίσημα έναν σημαντικό και ιστορικό κλάδο της θεατρικής τέχνης,
προσφέρει εξειδικευμένη και συστηματική εκπαίδευση,
στηρίξει τους επαγγελματίες του χώρου,
ενισχύσει τη δημιουργία καινοτόμων καλλιτεχνικών έργων,
καλλιεργήσει νέες μορφές θεατρικής έκφρασης και παιδαγωγικής αξιοποίησης.
Η επένδυση στην καλλιτεχνική παιδεία δεν αποτελεί πολυτέλεια αλλά θεμέλιο πολιτιστικής ανάπτυξης. Μια σύγχρονη κρατική σχολή που θα αγκαλιάζει το σύνολο των παραστατικών τεχνών —συμπεριλαμβανομένου του κουκλοθεάτρου και της αφηγηματικής τέχνης και του θεάτρου σκιών— μπορεί να αποτελέσει σημείο αναφοράς για τη χώρα μας.
Στο νομοθετικό πλαίσιο της Ανώτατης Σχολής Παραστατικών Τεχνών πρέπει να περιλαμβάνονται όλες οι παραστατικές τέχνες,συμπεριλαμβανομένου του κουκλοθεάτρου. Παρά την ανάπτυξη της τέχνης και το αυξανόμενο ενδιαφέρον των νέων, στην Ελλάδα δεν υπάρχει καμία κρατικά πιστοποιημένη εκπαίδευση — ένα σοβαρό κενό. Η άμεση ενσωμάτωση κύκλων σπουδών για το κουκλοθέατρο είναι επιτακτική. Σε συνεργασία με φορείς όπως το Ελληνικό Κέντρο της Διεθνούς Ένωσης Κουκλοθεάτρου (UNIMA-ΕΛΛΑΣ), θα εξασφαλιστεί ολοκληρωμένη εκπαίδευση και επαγγελματική κατάρτιση στον τομέα.
Η Κρατική Σχολή Παραστατικών Τεχνών που ιδρύετε το 2026 στην χώρα μας θα πρέπει να συμπεριλάβει όλες τις μορφές των παραστατικών τεχνών,
Κουκλοθέατρο – Θέατρο Σκιών – Αφηγηματική Τέχνη.
Αξιότιμοι,
Μία Κρατική Σχολή Παραστατικών Τεχνών στην Ελλάδα,
οφείλει να έχει βαθμίδα 180 ects, με δεδομένο πως οι πέντε βασικές σχολές που βάζουν τον χαρακτήρα τους στην δημιουργία της έχουν αποδεδειγμένα υψηλές προδιαγραφές σπουδών και μεθοδολογία, αναγνωρισμένη απο Ευρωπαικά και Διεθνή Πανεπιστήμια.
Διαφορετικά θα είναι σαν το ίδιο το κράτος να υποβαβίζει τους απόφοιτους αυτών των σχολών πολιτισμού που τα υπόλοιπα κράτη θαυμάζουν και υπολογίζουν τις τεχνικές και τις μεθόδους τους, καλλιτέχνες και δάσκαλοι αυτών των σχολών καλουνται και συνεργάζονται σε masterklass και διαδέξεις απο Ευρωπαικά και διεθνή Πανεπιστήμια.
Μέσα απο τις κινητοποιήσεις της Π.Ο.Θ.Α και την συνομιλία όλων των φορέων του πολιτισμού στην Ελλάδα ακούστηκαν αιτήματα πολύ σημαντικά στα οποία τα υπουργεία θα πρέπει να σταθούν,
1)Παραρτήματα της Κρατικής Σχολής σε τουλάχιστον ακόμη 3 πόλεις πέρα απο την Αθήνα και την Θεσσαλονίκη.
2)Ένταξη των αννένταχτων αλλα σημαντικών παλαιών παραστατικών τεχνών Θεάτρου Σκιών, Παραδοσιακών Παραμυθάδων,Κουκλοθεάτρου κ.α ωστε να διαφυλαχτεί και να αναπτυχθεί αυτή όψη του πολιτισμούκαι επαγγελματιών στην Ελλάδα.
3)Την σημαντική ένταξη μαθημάτων τεχνικών Θεάτρου, εδώ υπάρχει στην χάρα ένα τεράστιο κενό στην εκπαίδευση. Υπάρχουν εκατοντάδες τεχνικοί στις παραστατικές τέχνες, κατασκευαστές, τεχνικοί σκηνής, φωτισές ηλεκτρολόγοι που για να εκπαιδευτούν μαθητευουν πρακτικά δίπλα σε παλαιότερους τεχνικους.
Να δημιουργηθεί κύκλος σπουδών για τον κάθε τεχνικό θεάτρου.
Σχεδιασμός Φωτισμού, Κατασκευή Σκηνικών, Ηλεκτρολόγος Θεάτρου, Τεχνικός Σκηνής.
Θα πρέπει στο νομοθετικό πλαίσιο ίδρυσης της Ανώτατης Σχολής Παραστατικών Τεχνών, να προβλέπονται μαθήματα και κατευθύνσεις σπουδών που να συμπεριλαμβάνουν όλες τις επιμέρους τέχνες που εντάσσονται στις παραστατικές τέχνες.
Ειδικότερα για την τέχνη του κουκλοθεάτρου, ενώ τα τελευταία 40 χρόνια στην Ελλάδα καταγράφεται:
1.πολύ μεγάλη ανάπτυξη με ποικίλους τρόπους, με όλο και μεγαλύτερη αξιοποίηση των εργαλείων της στο σύνολο των παραστατικών τεχνών και
2.τρομερή αύξηση στο ενδιαφέρον των νέων να εκπαιδευτούν κατάλληλα ώστε να μπορούν να την ασκήσουν επαγγελματικά
ακόμα δεν υπάρχει διαθέσιμη στη χώρα μας κάποιου είδους εκπαίδευση στον τομέα αυτό πιστοποιημένη από το κράτος, αντίστοιχα με άλλες χώρες.
Είναι απαραίτητο να υπάρχει σχετική πρόβλεψη για αυτή την πολύ σοβαρή έλλειψη στη διαμόρφωση του προγράμματος σπουδών της Ανώτατης Σχολής Παραστατικών Τεχνών, και να συμπεριληφθούν κύκλοι σπουδών σχετικοί με την τέχνη του κουκλοθεάτρου, σε συνεργασία με τους αρμόδιους φορείς που έχουν συμβάλει όλα αυτά τα χρόνια στην ανάπτυξη της και εκπροσωπούν το ενεργό καλλιτεχνικό δυναμικό που την ασκεί, όπως είναι το Ελληνικό Κέντρο της Διεθνούς Ένωσης Κουκλοθεάτρου (UNIMA-ΕΛΛΑΣ).
Νέες κατευθύνσεις – συμπερίληψη όλων των ενεργών παραστατικών τεχνών στην Ελλάδα.
Η Κρατική Σχολή Παραστατικών Τεχνών που ιδρύετε το 2026 στην χώρα μας να συμπεριλάβει όλες τις μορφές των παραστατικών τεχνών,
Κουκλοθέατρο – Θέατρο Σκιών – Αφηγηματική Τέχνη.
Η ανάπτυξη των μαθημάτων αυτών θα πρέπει να έχει κυρίως πρακτικό και βιωματικό χαρακτήρα αναζητώντας ενεργούς καλλιτέχνες που θα έρθουν σε συνεργασία με τους φοιτητές των κλασικών κατευθύσεων ωστε να εμπλουτίσουν τους θεατρικούς τους κώδικες, και να λάβουν το μέγιστο απο τις τοσο σημαντικές τέχνες.
Ιδιαίτερη μέριμνα θα πρέπει να δωθεί στο μεγάλο κενό που υπάρχει στην παιδεία των παραστατικών τεχνών και αφορά τον Θεατρικό Φωτισμό του τους τεχνικούς Σκηνής.
Η σχολή να έχει φάρους σε όλες τις μεγάλες πόλεις της Ελλάδας και όχι μόνο στην Αθήνα και την Θεσσαλονίκη.
Απαράβατο και αδιαπραγματέυτό η ισχύς της σπουδής της σχολής τα 180 ects
1. Όσον αφορά το Αρθρ.11. σχετικά με την λειτουργία των ωδείων, παρακαλούμε να διευκρινιστεί το πεδίο 2 «Ο αριθμός των σπουδαστών κάθε τάξης ορίζεται σε τριάντα (30), κατ’ ανώτατο όριο.»
Αν αφορά τον αριθμό σπουδαστών που μπορούν να διδαχθούν σε κάθε εγκεκριμένη αίθουσα του Ωδείου όλη την εβδομάδα, ΕΙΝΑΙ ΑΠΟΛΥΤΑ ΛΑΝΘΑΣΜΕΝΟΣ, καθώς η Μουσική Σχολή του Δήμου μας – όπως και πολλά άλλα δημοτικά ωδεία – λειτουργεί από τις 9πμ έως τις 10μμ. Τις πρωινές ώρες λειτουργεί με δημότες μας που δεν εργάζονται, φοιτητές, αλλά και παιδιά προσχολικής ηλικίας στα τμήματα Προπαιδείας. Επομένως, υπολογίσαμε ότι κάθε τάξη μπορεί να εξυπηρετήσει περίπου 90 άτομα τις 6 ημέρες της εβδομάδας. Αν εφαρμοστεί ο αριθμός των 30 σπουδαστών, θα πρέπει να μειωθεί δραματικά ο αριθμός σπουδαστών και καθηγητών κάθε ωδείου.
2. Όσον αφορά τον κτιριολογικό έλεγχο και τις προϋποθέσεις καταλληλότητας κτιρίων πρέπει να επικαιροποιηθούν σύμφωνα με τα σύγχρονα κτίσματα.
π.χ. Πρέπει το ύψος των αιθουσών να μειωθεί στα 2,60m και ας αυξηθούν οι άλλες διαστάσεις, καθώς ελάχιστα κτίρια και διαμερίσματα έχουν σήμερα το ύψος των 2,80m που ορίζει ο νόμος με αποτέλεσμα να είναι δύσκολη η εξέρευση των κατάλληλων κτιρίων για ωδεία ή παραρτήματά τους.
3. Πρέπει άμεσα να αντικατασταθεί η Πλατφόρμα «ΠΥΛΗ ΚΑΛΛΙΤΕΧΝΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ» με πιο εύχρηστη, γρήγορη και καλύτερα σχεδιασμένη, σύμφωνα με σύγχρονα πρότυπα.