Άρθρο 15 – Προστασία και ανάδειξη των ιστορικών και πολιτιστικών πόρων και των πολιτιστικών υποδομών

Επιδιώκεται η εναρμόνιση της προστασίας ιστορικής και πολιτιστικής κληρονομιάς, με την προστασία των φυσικών πόρων, την οικονομική ανάπτυξη και την κοινωνική συνοχή. Αναγνωρίζεται η σημασία του πολιτισμού ως πόρου ανάπτυξης και πεδίου προώθησης νέων μορφών επιχειρηματικής δραστηριότητας και απασχόλησης. Για τον σκοπό αυτό, αναφέρονται μέτρα για τη διαφύλαξη, την προστασία, την ανάδειξη και αξιοποίηση της φυσικής, ιστορικής και πολιτιστικής κληρονομιάς και της φυσιογνωμίας της πόλης, ως σημαντικών πόρων για το σύνολο της κοινωνίας.
1. Προστασία και ανάδειξη των ιστορικών κέντρων στην Αττική.
α) Συμπληρώνεται η οριοθέτηση των ιστορικών κέντρων των οικισμών και προωθούνται μελέτες, προγράμματα και μέτρα για την προστασία και ανάδειξή τους.
β) Προβλέπονται, κυρίως, μελέτες προστασίας και ανάδειξης του φυσικού χώρου, του πολεοδομικού ιστού, των παραδοσιακών και ιστορικών δραστηριοτήτων, των ελεύθερων χώρων, των αξιόλογων κτισμάτων και κατασκευών, των μετώπων των κτηρίων σε ελεύθερους χώρους και των λοιπών στοιχείων που συνθέτουν την εικόνα κάθε ιστορικού κέντρου.
γ) Προσδιορίζεται η εφαρμογή των παραπάνω, για τα ιστορικά κέντρα Αθήνας, Πειραιά, Κηφισιάς, Λαυρίου, Μεγάρων, Ελευσίνας και Αίγινας, ενδεικτικά στο Παράρτημα V .
2. Προστασία και ανάδειξη συνόλων και μεμονωμένων διατηρητέων κτηρίων και εγκαταστάσεων με αξιόλογα αρχιτεκτονικά χαρακτηριστικά :
α) Προωθούνται μελέτες και προγράμματα για κάθε ιστορικό ή παραδοσιακό οικισμό ή τμήμα του ή αρχιτεκτονικό σύνολο και τα αξιολογούμενα στοιχεία προστατεύονται με κατάλληλες διατάξεις. Προγράμματα και προτεραιότητες αναφέρονται στο Παράρτημα V .
β) Προωθείται η καταγραφή, κήρυξη και ανάδειξη κτηρίων, χώρων ή εγκαταστάσεων, που αποτελούν σημαντικά στοιχεία αναφοράς από άποψη ιστορίας, τοπίου ή αρχιτεκτονικής συγκρότησης και χωροθετούνται σε αυτά οι επιθυμητές χρήσεις και δραστηριότητες. Αναδεικνύεται η περιοχή στην οποία εντάσσονται και θεσπίζονται κίνητρα για την ενεργοποίηση της ιδιωτικής πρωτοβουλίας.
3. Ανάδειξη και διασύνδεση μνημείων και αρχαιολογικών χώρων.
α) Συμπληρώνεται η κήρυξη όλων των μνημείων και αρχαιολογικών χώρων, στα οποία περιλαμβάνονται όλα τα κτίσματα και οι υποδομές που έχουν ιστορική αρχιτεκτονική, καλλιτεχνική ή κατασκευαστική αξία.
β) Καθορίζονται ζώνες προστασίας αρχαιολογικών χώρων και μνημείων και προωθείται η συντήρηση, η ανάδειξη και η επισκεψιμότητά τους, με την ένταξή τους στη σύγχρονη ζωή, την αναβάθμιση της αντιληπτικής εικόνας τους και τη βελτίωση των συνθηκών περιβάλλοντος.
γ) Συμπληρώνεται το πρόγραμμα προστασίας και ανάδειξης των ιστορικών τοπίων.
δ) Προωθείται η ένταξη των προστατευόμενων μνημείων και περιοχών εντός ευρύτερων ενοτήτων – τοπίων, ώστε να αναδεικνύεται η σχέση τους με το λειτουργικό – πολιτιστικό και φυσικό χαρακτήρα των περιοχών στις οποίες εντάσσονται.
4. Χωροθέτηση πολιτιστικών χρήσεων και υποδομών
α) Συμπληρώνεται η πολιτιστική υποδομή με νέες εγκαταστάσεις διεθνούς εμβέλειας, όπως αναφέρονται στο Παράρτημα V, για την ανάδειξη της Αθήνας- Αττικής ως πολιτιστικής μητρόπολης. Νέες μόνιμες εγκαταστάσεις χωροθετούνται κατά προτεραιότητα σε περιοχές συνδεδεμένες με τους πολιτιστικούς πόλους, σε κελύφη με ιδιαίτερα ιστορικά, μορφολογικά ή κατασκευαστικά χαρακτηριστικά, κατανέμονται δε σε όλες τις Χωρικές Ενότητες και συναρτώνται με τις «διαδρομές πολιτισμικής διαχρονικότητας».
β) Ενισχύονται οι πολιτιστικές εκδηλώσεις κλίμακας πόλης και γειτονιάς.
γ) Διευρύνεται η δυνατότητα οργάνωσης μη μόνιμων εκδηλώσεων εντός ή πλησίον αρχαιολογικών χώρων και μνημείων, με προϋπόθεση την ασφάλειά τους.
5. Ανάδειξη και δημιουργία «διαδρομών πολιτισμικής διαχρονικότητας»
α) Προωθούνται προγράμματα για την οργάνωση πολιτιστικών περιπάτων, σε συνάρτηση με το ίχνος των αρχαίων δρόμων και μονοπατιών και με ιστορικούς, πολιτιστικούς χώρους και εγκαταστάσεις. Οι διαδρομές αυτές συνδέονται με τον πολεοδομικό ιστό και συνδυάζονται με το αστικό και περιαστικό πράσινο. Τα προγράμματα αφορούν σε όλες τις συνδέσεις στοιχείων πολιτιστικού ενδιαφέροντος και επικεντρώνονται στους βασικούς άξονες, που αποτελούν το κύριο πολιτιστικό δίκτυο της Αττικής, επιμερίζονται δε στα προγράμματα που αναφέρονται στο Παράρτημα V.
β) Ολοκληρώνεται το πρόγραμμα σύνδεσης και ενοποίησης αρχαιολογικών χώρων.
γ) Αναδεικνύονται ο Μεγάλος Αρχαιολογικός Περίπατος και οι άξονες όπου βρίσκονται οι σημαντικότεροι χώροι πολιτισμού της Αθήνας, όπως ενδεικτικά αναφέρονται στο Παράρτημα V.
δ) Ενισχύονται νέες «πολιτιστικές διαδρομές» με παρεμβάσεις βιώσιμης κινητικότητας. Οι διαδρομές αυτές και τα προβλεπόμενα έργα και μελέτες ενδεικτικά αναφέρονται στο Παράρτημα V .

  • Το βλέπω Θετικά/Αρνητικά:  

    Παράγραφος 2.
    Βάσει του παραρτήματος V, δεν υπάρχει κανένας σχεδιασμός για το ιστορικό κέντρο της Σαλαμίνας. Και τούτο παρά το γεγονός ότι υπάρχουν πάρα πολλά κτίρια με ιδιαίτερα υψηλή ιστορική και καλλιτεχνική, ιδιαίτερα οικίες και εκκλησίες.
    Παράγραφος 3.
    Απαραίτητη είναι η κήρυξη της περιοχής της αρχαίας Σαλαμίνας και του σημαντικού αρχαιολογικού χώρου της, ως απολύτως προστατευόμενης, με την ένταξή της στο πρόγραμμα προστασίας και ανάδειξης των ιστορικών τοπίων, σύμφωνα με το σκεπτικό ακριβώς της παραγράφου.

  • 3 Απριλίου 2014, 10:45 | ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ
    Το βλέπω Θετικά/Αρνητικά:  

    Η ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ έχοντας πρωτοστατήσει από τη δεκαετία του 1970 στον αγώνα για τη διάσωση της Πλάκας, επισημαίνει πως υπό συζήτηση ΝΣ του νέου ΡΣΑ, περιλαμβάνονται ορισμένα άκρως επικίνδυνα άρθρα. Επισημαίνεται ότι το εξέχον παραδοσιακό σύνολο της Πλάκας, το οποίο βρίσκεται μέσα στην περιοχή του ιστορικού κέντρου της Αθήνας, αλλά ιστορικά, λειτουργικά και μορφολογικά αποτελεί μια ξεχωριστή οντότητα εντελώς διαφορετική από το υπόλοιπο ιστορικό κέντρο, χρήζει μιας ειδικής διαχείρισης.
    Στο πλαίσιο αυτό, κρίνονται ευθέως αντιεπιστημονικές και άκρως ζημιογόνες οι διατάξεις του Παραρτήματος Άρθρου 15, Παρ. 1:
    1. «Ιστορικό Κέντρο Αθήνας. Προωθείται ο επανακαθορισμός χρήσεων γης στις περιοχές Πλάκας και Θησείου προκειμένου να ανασχεθεί το φαινόμενο υποβάθμισης των περιοχών και της απομάκρυνσης των κατοίκων από το ιστορικό κέντρο».
    Η Πλάκα, η οποία προστατεύεται από 35 χρόνια με ισχυρότατο νομοθετικό και διοικητικό πλαίσιο, διαφέρει εντελώς από το Θησείο.
    Γιατί να επανακαθοριστούν εδώ οι κατά γενική ομολογία και επιστημονική τεκμηρίωση επιτυχημένες χρήσεις γης; Ποιά είναι τα άγνωστα στην Πλάκα φαινόμενα υποβάθμισης εκτός από τις γνωστές ελλείψεις στην εφαρμογή των Π.Δ.; Ποιοί κάτοικοι απομακρύνονται όταν χάρις στην επέμβαση του Υπουργείου σας έχει επιτευχθεί ακριβώς το αντίθετο; Τα φαινόμενα υποβάθμισης που παρατηρούνται οφείλονται στη συντριπτική τους πλειοψηφία στην καταστρατήγηση των όρων του ισχύοντος θεσμικού καθεστώτος για τις χρήσεις στα κτίρια καθώς και στην αυθαίρετη κατάληψη τμημάτων των κοινόχρηστων δημόσιων χώρων.
    2. «Η ανάπλαση της μικρής πλατείας Αρχηγέτιδας μεταξύ Αρχαίας Αγοράς και Ρωμαϊκής Αγοράς, το οδικό δίκτυο στη βόρεια πλευρά της Πλάκας που ενώνει το Μοναστηράκι με την Ακρόπολη, η πεζοδρόμηση της οδού Βρυσακίου πίσω από τη Στοά του Αττάλου».
    Η συνολική επέμβαση στην Πλάκα έγινε βάσει πλήρους πολυεπιστημονικής μελέτης. Επομένως, δεν νοούνται αδικαιολόγητες σπασμωδικές και σημειακές επεμβάσεις για άγνωστους σκοπούς.
    3. Ιδιαίτερη όμως εντύπωση προκαλεί η πρόταση: «Ακόμη απαιτείται η επανεξέταση της δυνατότητας μετατροπής των οδών Άρεως, Δεξίππου, Επαμεινώνδα, Πελοπίδα και Αιόλου σε οδούς ήπιας κυκλοφορίας».
    Η ενσωμάτωση λεπτομερέστατων μικρορυθμίσεων τριών μικρών οδών (!) στο ΡΣΑ που καλύπτει όλη την Αττική δεν νοείται κατά κανένα τρόπο, ούτε νοείται ποιους σκοπούς εξυπηρετεί ή σε ποια τεκμηρίωση βασίζεται . Σημειώνεται ότι προ ετών, επί Υπουργίας Γεώργιου Σουφλιά, είχε επιχειρηθεί κατά τις ημέρες των θερινών διακοπών το Δεκαπενταύγουστο, παρόμοιου τύπου σημειακή παρέμβαση, η οποία ματαιώθηκε λόγω της σφοδρής αντίδρασης των κατοίκων της Πλάκας και της ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΕΤΑΙΡΕΙΑΣ.
    Επομένως, με βάση τα παραπάνω, οι παραπάνω άστοχες προσθήκες στο κείμενο του ΡΣΑ θα πρέπει να εξαλειφθούν.

  • 3 Απριλίου 2014, 02:52 | Σπύρος Ευσταθίου
    Το βλέπω Θετικά/Αρνητικά:  

    Αρθρο 15 παρ 5. Να προστεθει αρχαιολογικος περιπατος στην αρχαια Σαλαμινα, αρχαιο λιμενα, τυμβος των Σαλαμινομαχων

  • 2 Απριλίου 2014, 23:04 | Σπύρος Ευσταθίου
    Το βλέπω Θετικά/Αρνητικά:  

    Αρθρο 15 παρ 1.Να προστεθει και το ιστορικο κεντρο της Σαλαμινας. Να εκπονηθει μελετη οριοθετησης και αναδειξης των ψαραδικων γειτονιων στους προποδες του προφητη Ηλια και συνδεσης με δικτυο πεζοδρομων με το παλαιο κεντρο της πολης που οριζεται απο το τριγωνο των εκκλησιων Αγιου Ανδρεα, Αγιου Δημητριου και Αγιου Μηνα. Να αναδειχθουν επισης τα ιστορικα κτηρια (κτισμα Τσιλερ)και ιστορικοι χωροι(ταφος Καραισκακη) που υπαρχουν στο ιστορικο κεντρο.
    παρ 2. να προστατευθουν και αναδειχθουν πολεοδομικες ενοτητες στη Σαλαμινα και τα Αμπελακια

  • Το βλέπω Θετικά/Αρνητικά:  

    Άρθρο 15 Πράγραφος 2:
    Επικροτούμε την ανάδειξη συνόλων με ιδιαίτερα πολεοδομικά χαρακτηριστικά, θεωρώντας ότι στους οικισμούς της πόλης της Σαλαμίνας καθώς και των Αμπελακίων πρέπει να γίνουν ανάλογες ενέργειες, με σκοπό την προστασία και ανάδειξή τους.

  • 2 Απριλίου 2014, 10:26 | δημοτικη κινηση πολιτων ΝΑΥΜΑΧΗΑ
    Το βλέπω Θετικά/Αρνητικά:  

    Επικροτούμε την ανάδειξη συνόλων με ιδιαίτερα πολεοδομικά χαρακτηριστικά, θεωρώντας ότι στους οικισμούς της πόλης της Σαλαμίνας καθώς και των Αμπελακίων πρέπει να γίνουν ανάλογες ενέργειες, με σκοπό την προστασία και ανάδειξή τους. Σε αντιθετη περιπτωση κινδυνευει να χαθει ότι παραδοσιακο υπαρχει ακομη.